ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΕΙΟΤΗΤΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΕΙΟΤΗΤΑ"

Transcript

1 Αλέξιος Πέτρου 3 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΕΙΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Στο κεφάλαιο αυτό θα επιχειρήσουμε να φωτίσουμε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στην ηθική της χειραφέτησης με την παιδεία, την εκπαίδευση και τη δημοκρατική πολιτειότητα. Όταν αναφερόμαστε στην παιδεία, στο παρόν κείμενο υπαινισσόμαστε μια έκφραση της αυτονομίας, ενώ με τον όρο ηθική της χειραφέτησης υπονοούμε εκείνη την ηθική που αποσκοπεί στη μετάβαση των ανθρώπων από την ισχύουσα κατάσταση της ημιμόρφωσης και της απαιδευσίας στην παιδεία. Όλα τα πιο πάνω έχουν άμεση σχέση με την κατανόηση αυτού που εννοούμε όταν αναφερόμαστε στα αυτόνομα άτομα και στην κοινότητα. Η δημοκρατική πολιτειότητα (citizenship 1 ) είναι εκείνο το θεωρητικό πλαίσιο που 1. Παλαιότερα ο όρος citizenship μεταφραζόταν ως ιθαγένεια και υπηκοότητα. Ωστόσο, με τη μετάφραση του όρου ως πολιτειότη-

2 120 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ μας επιτρέπει να σκεφτούμε με πολιτικούς και ηθικούς όρους το ενδεχόμενο μιας διευρυμένης αυτονομίας, τόσο σε ατομικό όσο και κοινοτικό επίπεδο (Bridges, 2007). Στην απόπειρά μας αυτή ορθώνονται αντίπαλες δυνάμεις, που επιδιώκουν τη συγκέντρωση της πολιτικής, της οικονομικής και της κοινωνικής δύναμης. Είναι εκείνες οι απολυταρχικές, ιεραρχικές, αντιδημοκρατικές, ετερόνομες και ημιμορφωτικές 2 δυνάμεις, που τίθενται σε ισχύ από την οικονομία της αγοράς τα υποδηλώνεται η οικουμενική και κοσμοπολίτική του διάσταση, αλλά και η πολλαπλή ιδιότητα του πολίτη. Σε γενικές γραμμές, μπορούμε να διακρίνουμε τρεις θεμελιώδεις μορφές πολιτειότητας: α) εκείνη που ορίζει τον πολίτη του κράτους και απαντάται στα διαμεσολαβητικά πολιτικά συστήματα (έμμεση αντιπροσώπευση και κοινωνικοπολιτική ετερονομία), β) εκείνη που προσιδιάζει στον πολίτη της πολιτείας και αντανακλά το αντιπροσωπευτικό πολιτικό σύστημα και γ) εκείνη που ορίζει τον πολίτη της δημοκρατίας που απολαμβάνει σωρευτικά την ατομική, κοινωνική και πολιτική ελευθερία ή αυτονομία. Πέραν των εκδοχών της ιδιότητας του πολίτη που απαντώνται στο πλαίσιο του κράτους, η πολιτειότητα ως έννοια, περιγράφει και την ιδιότητα του κοσμοπολίτη. Σε κάθε περίπτωση, η πολιτειότητα καθορίζεται από τη σχέση του ατόμου με την πόλη, ενώ σημαντική είναι η διάκριση που γίνεται μεταξύ των δικαιωμάτων και της ελευθερίας. Τα δικαιώματα περιορίζουν το εύρος της ετερονομίας, ενώ η ελευθερία εξομοιώνεται με την αυτονομία του πολίτη. Για τα ζητήματα αυτά, βλέπε Γ.Δ. Κοντογιώργης, Πολίτης και πόλις: Έννοια και τυπολογία της «πολιτειότητας», εκδ. Παπαζήσης, Αθήνα, Όταν τώρα μιλούμε για τη δημοκρατική πολιτειότητα (democratic citizenship), αναφερόμαστε σε εκείνη τη θεωρία που υποστηρίζει πως η ιδιότητα του πολίτη είναι αφενός μια ιδιότητα που μοιράζονται όλοι οι πολίτες και αφετέρου μια ένδικη ιδιότητα που παραχωρείται από το κράτος. Βλέπε και D. Bridges, Education, Autonomy and Democratic Citizenship, Taylor & Francis, Η θεωρία της ημιμόρφωσης, που είναι διάχυτη σε όλο το έργο

3 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 121 και την ισχύουσα πολιτική κατάσταση, που εκπροσωπείται από την άρχουσα ελίτ. Η δημοκρατική πολιτειότητα και η ηθική της χειραφέτησης δεν αποσκοπούν απλώς στην επίτευξη κάποιων αλλαγών ή μεταρρυθμίσεων μέσα στα πλαίσια της ισχύουσας κατάστασης, αλλά στην υποκατάσταση όλων των ισχυουσών δομών της δύναμης και στη μεταξίωση όλων των αξιών. Έτσι, οι αξίες του ανταγωνισμού, του κεφαλαιοκρατικού ατομικισμού, της ιεραρχίας και του καταναλωτισμού, θα πρέπει να αντικατασταθούν από εκείνες της δημοκρατικής πολιτειότητας, που υποστηρίζουν τόσο την ατομική όσο και την κοινοτική αυτονομία, οι οποίες θα πρέπει να παραχω- του Adorno και βρίσκεται συμπυκνωμένη στο ομόλογο δοκίμιό του (Θεωρία της ημιμόρφωσης, μτφρ. Λ. Αναγνώστου, εκδ. Αλεξάνδρεια, Αθήνα, 2000), αποτελεί τη σκέψη του για την κρίση της παιδείας και στρέφεται, πέρα από τη συζήτηση περί παιδαγωγικών μεθόδων ή θεσμικών ρυθμίσεων και μεταρρυθμίσεων, στην απώλεια των πνευματικών προϋποθέσεων και σκοπών της μόρφωσης: της ικανότητας για αυθόρμητη εμπειρία και εννοιολογική εργασία, της ιστορικής μνήμης, της κριτικής συνείδησης και της αυτονομίας του πνεύματος, μέσα από τις οποίες διαμορφώνεται το υποκείμενο, σύμφωνα με την επαγγελία του αστικού Διαφωτισμού. Ως ιστορική μετεξέλιξη αυτού του κινήματος, η ημιμόρφωση δεν είναι μισή μόρφωση, ούτε απλή αμορφωσιά, αλλά έχθρα απέναντι στην κουλτούρα, έκπτωση και εμπλοκή της σε επιμέρους σκοπιμότητες και ίδια οφέλη, σε πείσμα και με τη βοήθεια της μαζικής διάδοσης πνεύματος και τέχνης. Η κάλυψη των ημιμορφωτικών αναγκών ολοένα ευρύτερων στρωμάτων μικροαστικού τύπου, με φετιχοποιημένα πολιτιστικά αγαθά, συντηρεί από τη μια την ιδεαλιστική απολυτοποίηση του πνεύματος ως προνομίου των ολίγων, και από την άλλη την αλλοτρίωση και υποστασιοποίησή του σε απλή οδηγία και εξάρτημα της πρακτικής, όργανο συμμόρφωσης και προσαρμογής των πολλών στην ανταγωνιστική ολοκληρωτική κοινωνία.

4 122 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ ρούνται σε όλους τους πολίτες ανεξαιρέτως, ως να ήταν η ενσάρκωση του δημοκρατικού ιδανικού της πολιτικής ισότητας. Πρώτες σκέψεις Τους τελευταίους δύο αιώνες, από τότε που κυριάρχησαν οι ιδεολογίες της άρχουσας τάξης και της ελίτ, ύστερα από την καθιέρωση της οικονομίας της αγοράς και της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας που πρωτοεμφανίστηκαν ως η ενσάρκωση της εξέλιξης, της ανάπτυξης, της οικονομικής ευμάρειας και της καλής ζωής προέκυψε η επιτακτική ανάγκη για μια δημοκρατική ηθική της χειραφέτησης. Η δημοκρατική ηθική της χειραφέτησης συνδέεται άμεσα με τη διάλυση της οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής δύναμης που συγκεντρώθηκε από την άρχουσα ελίτ και αποσκοπεί στην εξασφάλιση της ίσης κατανομής της δύναμης μεταξύ των ανθρώπων σε κοινωνικό, οικονομικό και πολιτικό επίπεδο (Annette, 2003). Διότι, μονάχα έτσι μπορεί να επιτευχθεί η υπέρβαση της πολυδιάστατης συστημικής κρίσης της εποχής, που αποσυντονίζει τις κοινοτικές σχέσεις των ανθρώπων και τους υποδουλώνει στο χρήμα, προάγοντας απλώς τον καταναλωτισμό και την καινοτομία. Οι θεσμοί και οι αρχές της οικονομίας της αγοράς έχουν πλέον καταστεί δεδομένες και αδιαφιλονίκητες αξίες του κυρίαρχου κοινωνικού μοντέλου. Για τους πιο πάνω λόγους επιβάλλεται να σκεφτούμε ένα νέο κοινωνικό μοντέλο, που να εξασφαλίζει την αυτονομία του πολίτη και της κοινότητας, μια νέα στρατηγική που να επανακαθορίζει τη δημοκρατία, ως μια νέα μορφή αυτοδιοίκησης, που να ανατρέπει και να αντικαθιστά τις πα-

5 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 123 ρούσες οικονομικές, πολιτικές και κοινωνικές που προέκυψαν με την άνοδο της οικονομίας της αγοράς και τη νεοφιλελεύθερη πολιτική. Τόσο οι δομές αυτές όσο και οι συνακόλουθες έννοιες της ανεξέλεγκτης προόδου και ανάπτυξης θα πρέπει να εκλείψουν. Αυτό λοιπόν που αρχικά θα πρέπει να σκεφτούμε είναι μια μεταβατική στρατηγική, που να αποσκοπεί στην πολιτική δραστηριοποίηση όλο και περισσότερων ανθρώπων στη δημοκρατική αυτοδιοίκηση, στην απομάκρυνση από την οικονομία της αγοράς και στη χρησιμοποίηση των οικονομικών πόρων με τέτοιον τρόπο, που να επανασυνδέεται η κοινωνία με την πολιτική, την οικονομία και τη φύση. Έτσι, η χειραφετική επίδραση της ηθικής και η αγωγή της δημοκρατικής πολιτειότητας καθίστανται οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την παιδεία, την οποία και κρίνουμε ως αναγκαία προϋπόθεση για την ανάπτυξη της δημοκρατικής συνείδησης των πολιτών. Ελάχιστοι είναι εκείνοι που σήμερα θα διαφωνούσαν με την άποψη πως το εκπαιδευτικό σύστημα στην Ελλάδα και την Κύπρο χρειάζεται αναμόρφωση. Οι αποτυχίες του αποδίδονται ποικιλοτρόπως στις ανεπάρκειες των εκπαιδευτικών, των μαθητών (και των γονέων τους) ή της διοίκησης. Ακόμη, μπορούμε να υποστηρίξουμε πως το εκπαιδευτικό σύστημα έχει ραγίσει. ότι ο σκοπός του δεν είναι πλέον αυτός που πρέπει, δηλαδή να εκπαιδεύει και να διαφωτίζει και, άρα, να φτιάχνει ενεργούς πολίτες που να ενεργούν χάριν του ατομικού αλλά και του κοινού συμφέροντος, αλλά και που να φέρουν τις λεγόμενες πολιτικές αρετές. Στην πραγματικότητα, αν εξετάσουμε το ζήτημα ιστορικά και εννοιολογικά, σήμερα ο σκοπός του είναι να φτιάξει μια μαζικοποιημένη εργατική δύναμη, μια δύναμη που να μη σκέφτεται από

6 124 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ μόνη της, αλλά που να δέχεται ασυζητητί τη ρητορική των νεοφιλελεύθερων αρχών της αγοράς. Αυτό λοιπόν που αρχικά χρειάζεται είναι να ξανασκεφτούμε έναν όρο που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι Έλληνες, τον όρο παιδεία. αυτό σημαίνει ότι πρέπει να ξανασκεφτούμε το σκοπό της εκπαίδευσης και να τον επανακαθορίσουμε, κατά τέτοιον τρόπο που να στοχεύει στην εκδημοκρατικοποίηση και την κοινωνική δικαιοσύνη. Ωστόσο, η δικαιοσύνη για την οποία μιλούμε εδώ έχει ελάχιστη σχέση με τη φιλελεύθερη ή τη νεοφιλελεύθερη, δηλαδή με εκείνη τη δικαιοσύνη και την παραχώρηση πολιτικών δικαιωμάτων που υπάρχουν ή παραχωρούνται μέσα στο θεσμικό πλαίσιο της οικονομίας της αγοράς και της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας. Με άλλα λόγια, εδώ, με τον όρο υπαινισσόμαστε την οικονομική, κοινωνική και πολιτική αυτονομία και ελευθερία. 1. Η ουσιώδης σχέση μεταξύ παιδείας, χειραφετικής εκπαίδευσης και δημοκρατίας Η παιδεία, η δημοκρατία και η χειραφετική εκπαίδευση δηλαδή η εκπαίδευση που αποσκοπεί στη διασφάλιση της μετάβασης από την ημιμόρφωση στην παιδεία (που προϋποθέτει τις αρχές της δημοκρατικής πολιτειότητας) διαμορφώνουν ένα αδιάσπαστο σύνολο. Αυτό το σύνολο σφυρηλατείται πάνω σε μια ουσιαστική σχέση μια εσωτερική δυναμική όπου η παιδεία, η δημοκρατία και η χειραφετική εκπαίδευση εξαρτώνται η μια από την άλλη και από αυτή την εξάρτηση προκύπτει η πλήρης τους ανάπτυξη και είναι ακριβώς μέσω αυτής της ουσιαστικής σχέσης που χειραφετείται μια κοινω-

7 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 125 νία και γίνεται δημοκρατική και αυτόνομη. Η κατανόηση της ουσιαστικής σχέσης αυτών των στοιχείων είναι μια πράξη χειραφέτησης και ένα άνοιγμα στην ανάπτυξη της δημοκρατικής συνείδησης. Εντούτοις, όπως έχουν πει οι Marx και Engels (1999), οι εκπαιδευτικοί, οι επαγγελματίες πολιτικοί, οι ιερείς, οι γονείς, οι δικαστές, η αστυνομία, οι πολιτισμικοί ήρωες, τα ΜΜΕ, οι μαθητές, οι προϊστάμενοι, οι εργαζόμενοι και όλοι εκείνοι που έχουν υιοθετήσει τη ρητορική των αρχών της αγοράς προάγουν και επιβάλλουν τις κυρίαρχες ιδέες σε μια κοινωνία. «Η τάξη που διαθέτει τα μέσα της υλικής παραγωγής έχει ταυτοχρόνως και τον έλεγχο των μέσων της πνευματικής παραγωγής, που αυτό θα πει πως οι ιδέες εκείνων που στερούνται τα μέσα της πνευματικής παραγωγής γίνονται υποχείρια αυτής [της τάξης]» (Marx & Engels, 1999: 64). Ωστόσο, αντίθετα από τα εμπορεύματα που αντικαθιστούν σειριακά το ένα το άλλο (όταν ένα καταναλώνεται, κάποιο άλλο παίρνει τη θέση του), όπως έχουμε ήδη πει, η χειραφετική εκπαίδευση, η παιδεία και η δημοκρατία είναι στοιχεία αλληλένδετα. Έτσι, η νεοφιλελεύθερη άποψη πως η αυτονομία κερδίζεται μέσω της κατανάλωσης είναι το αποτέλεσμα ενός εσφαλμένου σκεπτικού, και προάγεται από εκείνους που προκαλούν τον ταξικό ανταγωνισμό και επιδιώκουν να συγκεντρώσουν τη δύναμη. Μάλιστα, εξαιτίας αυτού του σκεπτικού, η εκμετάλλευση γίνεται τελικά ο βασικός σκοπός της εκπαίδευσης, και με αυτό τον τρόπο εκείνοι που επωφελούνται από την άνιση συγκέντρωση της οικονομικής, πολιτικής και εκπαιδευτικής δύναμης που διατίθεται από την οικονομία της αγοράς χειραγωγούν με σοφιστείες τις ιδέες, τους πελάτες, τους νόμους και την ιστορία, αποσκοπώντας στο ατομικό ή το κοινωνικό τους συμφέρον. Εκείνοι, πάλι, που προσαρμόζονται

8 126 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ σε τέτοιες καταστρεπτικές μηδενιστικές τάσεις και ευεργετούνται από τη θεσμοποιημένη συγκέντρωση της δύναμης, διαφωνούν με την ιδέα της δημοκρατικής πολιτειότητας και την απόκτηση της αναγκαίας γνώσης και των πολιτικών αρετών που υποβοηθούν στην επίτευξη της δημοκρατίας. 1.1 Η συγκέντρωση της δύναμης Η παιδεία είναι μια πολιτική και ηθική πράξη. Είναι ο τρόπος που μια κοινότητα καθορίζει και καθιερώνει (σε υποκειμενικό επίπεδο) την ατομική και την κοινωνική αυτονομία, αλλά και τις αρμοδιότητες του κάθε πολίτη, που ενεργεί τόσο αυτόνομα όσο και σε σχέση με τους υπόλοιπους πολίτες. Αυτή, λοιπόν, η πολιτική και ηθική πράξη στηρίζεται στην ίση κατανομή της πολιτικής, οικονομικής και κοινωνικής δύναμης. Η δημοκρατία, από την άλλη, είναι εκείνος ο τρόπος του βίου που διασφαλίζει το κοινό πλαίσιο για τη δίκαιη και ίση ανάπτυξη του ατομικού και του κοινωνικού συμφέροντος (Axtmann, 2003). Έτσι, το εγχείρημα της δημιουργίας των δημοκρατικών θεσμών και της παιδείας είναι η προϋπόθεση για τις δημοκρατικές μορφές αυτοδιοίκησης. Και, μάλιστα, αυτές οι δημοκρατικές αξίες είναι που τελικά διαμορφώνουν το κοινωνικό μοντέλο. διότι, οι μεταβατικές ιδιότητες της χειραφετικής εκπαίδευσης και της δημοκρατικής πολιτειότητας, η παιδεία και η δημοκρατία, επιτρέπουν τη χρήση των πλέον διευρυμένων διυποκειμενικών εμπειριών κατά τη λήψη των αποφάσεων.

9 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / Αναλυτικά προγράμματα και άρχουσα τάξη Η άρχουσα τάξη και η κυρίαρχη ελίτ, στην προσπάθειά τους να καθορίσουν την οικονομική, πολιτική και κοινωνική διαχείριση της κοινωνίας, προωθούν τις νεοφιλελεύθερες θέσεις τους, υποστηρίζοντας ότι αυτός είναι ο καλύτερος αλλά και ο μοναδικός τρόπος για να ευημερήσουν οι άνθρωποι και η κοινωνία. Στην πραγματικότητα, όμως, ο σκοπός τους, όπως μας λέει ο Adorno (2000), είναι η ημιμόρφωση ενός μεγάλου μέρους του πληθυσμού, στο βαθμό που ο απολυταρχικός πολιτισμός τους απαιτεί την υπακοή, τη συμμόρφωση και τη συναίνεση της μάζας. Για να το επιτύχουν λοιπόν αυτό ενεργοποιούν μέσω της εκπαιδευτικής τους πολιτικής ένα ταξικά διαμορφωμένο πρόγραμμα σπουδών, που όχι απλώς προσαρμόζει και ρυθμίζει τους μαθητές για να γίνουν «καλά παιδιά», αλλά και που καθορίζει ποιοι θα είναι οι μελλοντικοί επιτηρητές της άνισης κατανομής των οικονομικών πόρων, με απώτερο στόχο την αναπαραγωγή της ναρκισσιστικής ικανοποίησης και τη μονόπλευρη συγκέντρωση της δύναμης, και σκοπό τη διατήρηση της πλανητικής οικονομίας της αγοράς. Με τον τρόπο αυτό, οι αξίες της νεοφιλελεύθερης ιδεολογίας των προηγούμενων τριάντα ετών δεν αποτελούν απλώς εκείνες τις αξίες που συντείνουν στην ευκολότερη μετάβαση από την οικονομία της αγοράς στη νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων, αλλά επιδιώκουν τόσο το δομικό επαναπροσανατολισμό της εκπαίδευσης όσο και τη θέσπιση ενός πιο σύγχρονου μηχανισμού επιτήρησης, όπως θα έλεγε ο Foucault (2005). Στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος, η δημόσια εκπαίδευση διατηρεί τον ταξικό της προσανατολισμό, ο όποιος καθιερώθηκε με την εδραίωση της οικονομίας

10 128 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ της αγοράς, και με αυτό τον τρόπο εξασφαλίζει την ανακύκλωση της γνώσης. 1.3 Χειραφετική εκπαίδευση και ημιμόρφωση Σήμερα, η δημόσια εκπαίδευση συνιστά διοικητικό πρόβλημα, στο βαθμό που τα σχολεία εξομοιώνονται με χώρους παραγωγής. Για το λόγο αυτόν, οι διευθυντές των δημόσιων σχολείων θεωρούν πως η ανθρώπινη φύση είναι κάτι που θα πρέπει να ελεγχθεί, να πειθαρχήσει και να καθοδηγηθεί, προκειμένου να διατηρηθεί το οικοδόμημα ασφαλές και «καθαρό», άξιος χώρος για την αναπαραγωγή και την προαγωγή της εκπαιδευτικής ανισότητας. Έτσι, παρά το γεγονός πως η ρητορική της επίσημης εκπαιδευτικής πολιτικής μιλά αλλιώς, στο όνομα της παιδείας και της δημοκρατίας, αυτός ο τύπος της αντικειμενοποίησης, που είναι κρυφός, επιδιώκει τον αποκλεισμό και την απουσία του Άλλου, καθώς δεν υπάρχει καμία διαφοροποίηση στη διαμόρφωση της εκπαιδευτικής πολιτικής. Ο λόγος, ως κριτική ανάλυση, δεν υπάρχει πια και αντικαθίσταται από την αλόγιστη παραχώρηση στη δύναμη της εξουσίας (Foucault, 2005). Στο βαθμό, μάλιστα, που η παιδεία είναι μια πολιτική και ηθική πράξη, αυτή η αλόγιστη παραχώρηση δεν μπορεί πλέον να θεωρείται ως μια δημοκρατική και ηθική διαδικασία. Οι πολίτες δέχονται πρόθυμα τις πολιτισμικές αξίες που προωθεί αυτό το πρόγραμμα της ημιμόρφωσης, χωρίς να εξετάζουν με κριτικό βλέμμα την έννοια και τις αξίες της οικονομίας της αγοράς, όπου έχουν a priori επισυναφθεί και επιβεβαιωθεί από εκείνο που διαδίδεται ότι είναι «ορθολογιστικό», λογικό και πρέπον. Με τον τρόπο αυτό η κοινωνία της

11 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 129 αγοράς επιχειρεί την ομογενοποίηση και την τυποποίηση του γούστου των νεαρών ατόμων, τα οποία θρέφει με τεχνητά και ομοιόμορφα μέσα, προετοιμάζοντάς τα να δεχθούν οποιαδήποτε τροφή ή εσφαλμένη ανάγκη που θα κριθούν από εκείνη ως άξιο εμπόρευμα. Θα ήταν όμως λάθος να υποστηρίξουμε ότι η γνώση, από μόνη της, μπορεί να αλλάξει την υπάρχουσα κατάσταση. Αν θέλουμε να υπάρξει πραγματική αλλαγή, οικονομική, κοινωνική και πολιτική αυτονομία, αυτό που απαιτείται είναι η ενεργοποίηση της κριτικής σκέψης. Καθίσταται λοιπόν σαφές πως οι απολυταρχικές αρχές στην εκπαίδευση δεν θα εξαλειφθούν, όσο οι εκπαιδευτικοί συνεχίζουν να διδάσκουν αυτά που, σύμφωνα με τον Dewey, αποτελούν καθορισμένες συλλογές ενός σταθερού και αμετάβλητου γνωστικού υλικού, που οι ίδιοι διδάχθηκαν και που με τη σειρά τους μεταβιβάζουν στους μαθητές τους. Έτσι, η αγωγή αποτελείται από κάποιες αρχές, που οι εκπαιδευτικοί έχουν αποδεχθεί και στη συνέχεια καλούνται να μεταδώσουν στους μαθητές τους, οι οποίοι με τη σειρά τους θα πρέπει να τις αποδεχθούν. Αυτό όμως δεν είναι αγωγή, αλλά πολιτική κατήχηση, προπαγάνδα. Είναι ένας τύπος «εκπαίδευσης», που αρμόζει στα θεμέλια μιας ολοκληρωτικής κοινωνίας και που, για τους ίδιους λόγους, αρμόζει σε όσους επιδιώκουν να υπονομεύσουν, να διαστρεβλώσουν και να καταστρέψουν τα θεμέλια μιας δημοκρατικής κοινωνίας. (Dewey, 1954) Διαπιστώνουμε, έτσι, πως η χειραφέτηση δεν είναι κάτι που μπορεί να επιτευχθεί όσο η εκπαίδευση εξακολουθεί να

12 130 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ ασκεί την πολιτική αγωγή με τον τρόπο που διδάσκονται οι χειρωνακτικές ή οι τεχνικές δεξιότητες. Όπου δεν υπάρχει διερώτηση δεν υπάρχει εκπαίδευση. υπάρχουν μονάχα πεποιθήσεις, που συντηρούνται από το φόβο της άγνοιας. Αυτή όμως η κατάσταση, όχι μόνο δεν προάγει τη δημοκρατική πολιτειότητα, αλλά και συνιστά μια λανθασμένη δέσμευση για τη δημοκρατία. Απαιτείται λοιπόν η εύρεση ενός εναλλακτικού τρόπου εκπαίδευσης, που να επικροτεί τον απορητικό λόγο, τη διερώτηση και την εκ νέου αποκάλυψη των γενετικών αιτίων και των προοπτικών, που έχουν κρυφτεί πίσω από την επίσημη εκπαιδευτική πολιτική. Η διερώτηση συγκεντρώνει ξανά ή ανακαλύπτει τη γνήσια σκέψη του υποκειμένου, ανασύροντας τον απορητικό λόγο μέσα από τα σύννεφα της δοξασίας και επαναξιολογώντας όλες τις στερεότυπες πεποιθήσεις. Υπό τέτοιες συνθήκες, η κάθε πιθανή εγωπάθεια που στηρίζεται στη ναρκισσιστική βεβαιότητα και στη συσσωρευμένη εμπειρία τίθεται υπό αμφισβήτηση. 1.4 Η παθολογία του εαυτού και η εκπαίδευση Σήμερα, οι νέοι εκπαιδεύονται μεθοδικά και εμβολιάζονται με τα ενδιαφέροντα και τους σκοπούς της πολιτισμικής βιομηχανίας, που είναι εξολοκλήρου καθορισμένοι από την οικονομία της αγοράς και τη νεοφιλελεύθερη πολιτική και που παρουσιάζονται με τον «δημοκρατικό» μανδύα της ελεύθερης επιλογής του καταναλωτή και της συμμετοχικότητας. Αρχίζοντας από την πρωτοβάθμια εκπαίδευση, οι νεαροί μαθητές άγονται σταδιακά στην καταναλωτική κοινωνία, μαθαίνοντας αρχικά τη σχέση της οικονομίας της αγοράς με τη «δημοκρατία». Ταυτόχρονα, η εγωπάθεια χτίζεται πάνω στη συσσώ-

13 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 131 ρευση των αέναα ανικανοποίητων επιθυμιών, με απώτερο σκοπό την όλο και μεγαλύτερη ικανοποίηση από όλο και περισσότερα καταναλωτικά αγαθά. Έτσι, ο μαθητής-καταναλωτής μετατρέπεται σταδιακά σε άπληστο αγοραστή, παρατηρητή και όργανο, που αναζητεί όλο και περισσότερη χειραγώγηση. Αφού, λοιπόν, οι νεαροί μαθητές αρχικά μυηθούν στην κοινωνία της μαζικής κατανάλωσης, σταδιακά εθίζονται σε εκείνη τη μαζική κουλτούρα που διογκώνει την παθολογία του εαυτού τους και τελικά, όταν πλέον ενηλικιωθούν, έχουν ήδη μεταμορφωθεί σε ένα ακροατήριο, που είναι δέσμιο των αρχών της αγοράς και της οικονομικής εκμετάλλευσης. Έτσι, η ημιμόρφωση οδηγεί τους μαθητές μακριά από τη δημοκρατία και την ισότητα, και το γνωστικό τους κεφάλαιο μετατρέπεται σε καταναλωτικό, στο βαθμό που οι ίδιοι οι μαθητές γίνονται «πειθήνια σώματα» της αγοράς (Foucault, 2005: ). Και, τέλος, αυτοί οι «ιδιωτικοποιημένοι» εαυτοί αντιλαμβάνονται εσφαλμένα τη συμπεριφορά τους ως την πραγμάτωση του ονείρου της επιτυχίας, την ίδια στιγμή που η ιδεολογία της οικονομίας της αγοράς τούς καθιστά φτωχότερους και μόνους (Μπάουμαν, 2006). 2. Περιγραφή της εφαρμογής των ορισμών Οι αγώνες για την ελευθερία μέσα στην ιστορία της ανθρωπότητας μας δείχνουν πως αυτοί που γνωρίζουν τη βιομηχανία της κουλτούρας ξέρουν τον τρόπο που η ανθρώπινη φύση μπορεί «να στραφεί εναντίον του εαυτού της» και να χρησιμοποιηθεί ως έμβολο για την αύξηση της ανθρώπινης εκμετάλλευσης, αλλά και πώς η συμβατική ηθική μπορεί να

14 132 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ βοηθήσει στη χειραγώγηση των μαζών (Χορκχάιμερ και Αντόρνο, 1984). Έτσι, οι ταγοί της αγοράς, χρησιμοποιώντας ακριβώς αυτές τις τεχνικές της ψυχολογίας της μάζας και της προπαγάνδας, ποτέ δεν αναλαμβάνουν οι ίδιοι την ευθύνη για την πολυδιάστατη κρίση που αντιμετωπίζουμε. Από την άλλη, οι μάζες παραδίδονται με τρόπο αγελαίο στους φύλακές τους. Μας παρέχονται τα πρότυπα της ελευθερίας της έκφρασης και της συνάθροισης. ακόμη η ελευθερία, όπως υπάρχει μέσα στο τρέχον θεσμικό πλαίσιο, είναι προκαθορισμένη και πλασματική. 2.1 Άρχουσα τάξη και ομογενοποίηση Σήμερα, η κοινωνία επιτηρείται από μια ιεραρχία δύναμης και παραπλανάται από εσφαλμένα σκεπτικά που εγείρουν ψευδοπροβλήματα, τα οποία εσκεμμένα συγχύζουν τις συνέπειες με τα γενετικά αίτια της πολυδιάστατης κρίσης της εποχής μας. Για το λόγο λοιπόν αυτόν, οι κοινότητες θα πρέπει να αυτονομηθούν και να μην εξαρτούν την οργάνωσή τους από εξωγενείς παράγοντες. Η ανάγκη για αυτονομία είναι, όπως υποστήριξε ο Emerson 70 περίπου χρόνια πριν, «η ανάγκη για ιδιοκτησία, συμπεριλαμβανομένης της ανάγκης να υπάρχουν κυβερνήσεις που να την προστατεύουν» (Emerson, 1940: 168). Όταν το άτομο χάνει την αυτονομία του ομογενοποιείται και συμμορφώνεται, καθιστάμενο έτσι υποχείριο ενός συστήματος που αναπαραγάγει τις κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές ανισότητες. Η ομογενοποίηση μας παρέχει μια ψεύτικη αίσθηση της κοινότητας, σε ένα όλο και περισσότερο κυρίαρχο σύστημα επιτήρησης. Με τον τρόπο αυτό, οι άνθρωποι παύουν να λειτουργούν ως υποκείμε-

15 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 133 να με δικές τους εμπειρίες και αρνούνται την κριτική δημοκρατική συνείδηση, αποδεχόμενοι «κατάλληλες» εικόνες, αξίες, αντιλήψεις και σύμβολα που προέρχονται άνωθεν. Αυτή η ομογενοποιημένη και η αναμενόμενη εναρμόνιση, όπως τονίζει ο Emerson, είναι «ο μπαμπούλας των στενόμυαλων ανθρώπων» (Emerson, 1940: 152). Ωστόσο, τα συμφέροντα της άρχουσας τάξης και οι ετερόνομες αξίες της αγοράς μπορούν να υπερνικηθούν, αν αντικατασταθεί η άνιση κατανομή της οικονομικής, πολιτικής και κοινωνικής δύναμης και η παρούσα μορφή της δημοκρατίας γίνει πιο συμπεριληπτική, επιτρέποντας έτσι στη φωνή του καθενός, ανεξαρτήτως φυλής, φύλου ή σεξουαλικού προσανατολισμού να συμμετάσχει στις αποφάσεις που επηρεάζουν την κοινότητα. Μια τέτοια μορφή δημοκρατίας προτείνει και το σχετικά νέο μοντέλο της διαβουλευτικής δημοκρατίας (deliberative democracy), που αποσκοπεί στην κατανόηση της δημοκρατικής πολιτειότητας, στη δυνατότητα για συμπερίληψη, καθώς επίσης και στη δημιουργία νέων ταυτοτήτων πολιτών (Παιονίδης, Gutmann και Thompson, 2004 Gastil και Levine, 2005 Παρούσης, 2005 Mutz, 2006 Rostboll, 2008). Σύμφωνα με αυτό το μοντέλο όλοι οι πολίτες θεωρούνται πολιτικά ανεξάρτητοι, ικανοί και ίσοι παρά τις ανόμοιες συνειδησιακές αφετηρίες τους, είναι ειλικρινείς, συνεργάσιμοι, καλοπροαίρετοι, επιθυμούν την εξεύρεση κοινωφελών λύσεων, εμφορούμενοι από ένα πνεύμα κοινωνικής αλληλεγγύης και, τέλος, οι πολιτικές αποφάσεις στις οποίες καταλήγουν συνιστούν το αποτέλεσμα μιας δεσμευτικής συμφωνίας για όλους. Η διαβουλευτική δημοκρατία είναι βασισμένη στην προϋπόθεση ότι, αν τα άτομα πρόκειται να λαμβάνουν μέρος στις αποφάσεις, τότε οφείλουν να τις δικαι-

16 134 / ΑΛΕΞΙΟΣ ΠΕΤΡΟΥ ολογούν κατά τέτοιον τρόπο που όλοι εύλογα να τις αποδέχονται (Thompson, 1999). Αν ακολουθήσουμε αυτό το μοντέλο, τότε ο σκοπός της κοινωνίας αλλάζει και καλούμαστε να υποκαταστήσουμε εκείνη την ηθική που συνίσταται στις αξίες που τίθενται από άλλους παράγοντες πέραν των ατόμων ή της κοινότητας και, επομένως, που στερούνται κάθε αίσθηση παιδείας, χειραφετικής ηθικής και δημοκρατικής πολιτειότητας. 3. Η σχέση της δημοκρατίας με την οικονομία της αγοράς Στο βαθμό που τα συμφέροντα του κράτους συνδέονται άμεσα με τα συμφέροντα της οικονομίας της αγοράς, το κράτος γίνεται ολιγαρχικό και τα ενδιαφέροντά του παύουν να συμπίπτουν με τα ενδιαφέροντα της δημοκρατίας, της χειραφετικής ηθικής και της παιδείας. Η νεοφιλελεύθερη πολιτική, ουσιαστικά αναφέρεται σε μια μορφή ελευθερίας, που υποστηρίζει πως ο καθένας μπορεί να κάνει ό,τι θέλει, φτάνει να μη ζημιώνει τους άλλους. Ωστόσο, η πίστη σε αυτή τη μορφή ελευθερίας, που παγιδεύεται από την οικονομία της αγοράς (Berlin, 2001), είναι διαστρεβλωμένη, στο βαθμό που αντιμετωπίζουμε μια πολυδιάστατη κρίση. Πώς, άραγε, ο καθένας μπορεί να είναι εξίσου ελεύθερος μέσα σε μια ιεραρχία ή μέσα σε μια νεοφιλελεύθερη ολιγαρχία; Απλούστατα, είναι ελεύθερος και μπορεί ελεύθερα να εξουσιάζει και να εκμεταλλεύεται όποιους θεωρεί ανταγωνιστές, με αντίθετα εγωκεντρικά συμφέροντα. Ο Marx, σχολιάζοντας την ιδιωτική αξία και την περιορισμένη ελευθερία του ατόμου, λέει χαρα-

17 ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΗΘΙΚΗ ΤΗΣ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗΣ / 135 κτηριστικά: «η μοναδική σχέση μεταξύ των ατόμων είναι η φυσική αναγκαιότητα, η ανάγκη και το ιδιωτικό συμφέρον, η προστασία της ιδιοκτησίας τους και του εγωισμού τους» (Marx, 1978: 43). Καθίσταται λοιπόν σαφές ότι ψευδαίσθηση της πολιτικής ελευθερίας που παρέχεται από το νεοφιλελεύθερο κράτος δεν είναι ούτε απαραίτητη ούτε ικανοποιητική σε ό,τι αφορά την καθιέρωση των δημοκρατικών θεσμών, ενώ την ίδια στιγμή οι κυρίαρχες ιδέες αποκτούν μια πιο πνευματική διάσταση, που επιβεβαιώνει όλο και περισσότερο το σύστημα κυριαρχίας. Έτσι, μέσα σε αυτή τη νέα τάξη πραγμάτων, η πολιτική ελευθερία προϋποθέτει τις ιδιωτικές επιχειρήσεις και την οικονομία της αγοράς, ενώ η άρχουσα τάξη διατηρεί τη θέση της και τον έλεγχο μέσα στα πλαίσια της συνύπαρξης μιας ψευδεπίγραφης δημοκρατίας και της οικονομίας της αγοράς, αποκρύπτοντας την αδικία, την ημιμόρφωση και τον ολοκληρωτισμό. Στα σχολεία, λοιπόν, όπου και όταν οι μαθητές υποχρεώνονται να ακολουθούν κανόνες και κανονισμούς, η μάθηση χάνει το νόημά της, στο βαθμό που μια χειραγωγημένη και ενισχυμένη από εξωτερικούς παράγοντες μάθηση δεν είναι τίποτα περισσότερο από πολιτική κατήχηση. και, εκεί, οι μαθητές μυούνται στην ιεραρχία των αξιών και των ανισοτήτων που αντιπροσωπεύονται από την οικονομία της αγοράς και την υποτιθέμενη δημοκρατία.

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ Τάξη: Γ ΕΠΑΛ Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητές: Κείμενο «Όπλο επιβίωσης» η δια βίου εκπαίδευση και η κατάρτιση. Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο τίθεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α ΓΕΛ - Β ΕΣΠΕΡΙΝΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α ΓΕΛ - Β ΕΣΠΕΡΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α ΓΕΛ - Β ΕΣΠΕΡΙΝΑ Το βιβλίο για το μάθημα «Πολιτική Παιδεία» (Οικονομία - Πολιτικοί Θεσμοί και Αρχές Δικαίου και Κοινωνιολογία) αποτελεί σύνθεση μερών τριών ήδη υπαρχόντων βιβλίων (Αρχές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 14.6.2014 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 183/5 Ψήφισμα του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2014,

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ;

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Απάντηση: Η μορφή της αγοράς καθορίζεται από μια σειρά παραγόντων. Οι σπουδαιότεροι από τους παράγοντες αυτούς είναι οι εξής: Πρώτον, ο αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήριο smartclass.gr

Φροντιστήριο smartclass.gr Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων Εξεταζόμενο Μάθημα: Νεοελληνική Γλώσσα Ενδεικτικές Απαντήσεις Θεμάτων Α.1. Ο συγγραφέας στο συγκεκριμένο απόσπασμα καταθέτει τον προβληματισμό του αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Εκπαίδευση και διάγνωση επιμορφωτικών αναγκών: Μια σχεδιασμένη παρέμβαση για την ενίσχυση των δυνάμεων της εργασίας H ΔΒΜ προϋποθέτειτοστρατηγικόσχεδιασμό,

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις 1 Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις Βάια Δουδάκη Εχουν διατυπωθεί πολλοί ορισμοί οι οποίοι επιχειρούν να περιγράψουν ή να προσδιορίσουν τι συνιστά την παιδεία στα μέσα. Ενας γενικός ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις θεμάτων στις ειδικές εισαγωγικές εξετάσεις αποφοίτων Β κύκλου

Απαντήσεις θεμάτων στις ειδικές εισαγωγικές εξετάσεις αποφοίτων Β κύκλου Απαντήσεις θεμάτων στις ειδικές εισαγωγικές εξετάσεις αποφοίτων Β κύκλου Ενότητα Α 1. α. ΣΩΣΤΟ β. ΛΑΘΟΣ γ. ΣΩΣΤΟ δ. ΛΑΘΟΣ ε. ΛΑΘΟΣ 2. Το διαφημιστικό σλόγκαν συμπυκνώνει,σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1948 ΠΡΟΟΙΜΙΟ Επειδή η αναγνώριση της αξιοπρέπειας, που είναι σύμφυτη σε όλα τα μέλη της ανθρώπινης οικογένειας, καθώς και των ίσων και αναπαλλοτρίωτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση

ποσό υπολογιζόμενο και ανάλογο του κύκλου εργασιών του Η Σύμβαση FRANCHISING Γενικά Ως franchising νοείται το σύνολο των δικαιωμάτων βιομηχανικής ή πνευματικής ιδιοκτησίας που αφορούν εμπορικά σήματα και επωνυμίες, πινακίδες καταστημάτων, πρότυπα χρήσεως, σχέδια, δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας ΓΙΑΝΝΗΣ Ι. ΠΑΣΣΑΣ Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας Τεύχος Β (για τη Β Λυκείου) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΣΣΑΣ Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993,

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ β. φιλιας, μ. κουρουκλη γ. ρουσσης, κ. κασιματη λ. μουσουρου, α. παπαριζος ε. χατζηκωνσταντη μ. πετρονωτη, γ. βαρσος φ. τσαλικογλου-κωστοπουλου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΕΠΑΛ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΕΠΑΛ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΕΠΑΛ Α. Ο συγγραφέας στο απόσπασµα αυτό αναφέρεται στη διαφήµιση. Στην αρχή πιστοποιεί την κυριαρχία της σε όλους τους

Διαβάστε περισσότερα

www.psychologyonline.gr Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι,

www.psychologyonline.gr Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι, Newsletter Αθλητικής Ψυχολογίας, Ιανουαρίου Φεβρουαρίου 2009 Αγαπητοί Φίλοι, Μετά την σύντοµη ανάπαυλα των Χριστουγεννιάτικων διακοπών µας, έφτασε ένας ορεξάτος και Ολόφρεσκος Νέος Χρόνος που κουβαλά µαζί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΥΛΕΨΕ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΕ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΙΝΕ ΕΘΕΛΟΝΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕ

ΔΟΥΛΕΨΕ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΕ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΙΝΕ ΕΘΕΛΟΝΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕ ΣΠΟΥΔΑΣ Ε Νεολαία σε κίνηση: ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΟΥ Η Ευρώπη στηρίζει τους νέους ΔΟΥΛΕΨΕ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΕ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΑΘΕ ΚΙΝΗΣΟΥ ΓΙΝΕ ΕΘΕΛΟΝΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕ στην ΕΕ Δεν είναι υπεύθυνη ούτε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ούτε

Διαβάστε περισσότερα

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1 ΚΕΙΜΕΝΟ Η Δημοκρατία στην εποχή της παγκόσμιας ανομίας Θα αρχίσω από μιαν αναδρομή. Οι έννοιες του «Λαού» και της «Κοινωνίας» δεν είναι ούτε διϊστορικές ούτε αυτονόητες. Αποκρυσταλλώθηκαν από τη νεωτερική

Διαβάστε περισσότερα

Θεσμικό Πλαίσιο Παιδαγωγικές Δράσεις. Τποστηρικτικό Περιβάλλον στα Προγράμματα Αγωγής Τγείας. Παραδείγματα και Προτάσεις Ορθών Πρακτικών

Θεσμικό Πλαίσιο Παιδαγωγικές Δράσεις. Τποστηρικτικό Περιβάλλον στα Προγράμματα Αγωγής Τγείας. Παραδείγματα και Προτάσεις Ορθών Πρακτικών Θεσμικό Πλαίσιο Παιδαγωγικές Δράσεις Τποστηρικτικό Περιβάλλον στα Προγράμματα Αγωγής Τγείας Παραδείγματα και Προτάσεις Ορθών Πρακτικών Θεσμικό Πλαίσιο Παιδαγωγικές Δράσεις Περιλαμβάνει: Παρουσίαση του

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ Ή ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΩΝ/ΝΟΥ ΑΔΡΙΑΝΟΥΠΟΛΙΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ-ΕΡΕΥΝΗΤΗ Email:Kadrian@freemail.gr Το δίλημμα Παιδεία για την Παιδεία ή για την αγορά εργασίας έχει έλθει τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόεδρος του Γενικού Συμβουλίου Βιβλιοθηκών, Γενικών Αρχείων του Κράτους και της Εκπαιδευτικής Ραδιοτηλεόρασης

Πρόεδρος του Γενικού Συμβουλίου Βιβλιοθηκών, Γενικών Αρχείων του Κράτους και της Εκπαιδευτικής Ραδιοτηλεόρασης Δρ. Γεώργιος Ζάχος Πρόεδρος του Γενικού Συμβουλίου Βιβλιοθηκών, Γενικών Αρχείων του Κράτους και της Εκπαιδευτικής Ραδιοτηλεόρασης Εμμανουήλ Νίνος Εκπαιδευτικός, Υπεύθυνος στη Σ. Β. στο 9ο Γυμνάσιο Περιστερίου,

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό!

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! Βιώσιμη διαχείριση αστικού νερού: Βασικές αρχές & καλές πρακτικές σε θέματα επικοινωνίας, διαβούλευσης, εκπαίδευσης Νερό: δημόσιο αγαθό, μοναδικός φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. - Τ.Ε.Ε.

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. - Τ.Ε.Ε. ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ΚΑΙ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α Π Α Ν Τ Η Σ Ε Ι Σ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΚΑΡΑΡΓΥΡΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κατάλογος διευκρινιστικού υλικού..................................... 18 Πρόλογος....................................................... 27 Ευχαριστίες......................................................

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14

Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14 Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την Eκπαίδευση Eνηλίκων 2012-14 (A renewed European agenda for adult learning 2012-14) Μαθαίνω για καλύτερη ζωή και καλύτερες ευκαιρίες απασχόλησης Ανανεωμένο Ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΖΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ, ΑΝ Η ΖΩΗ ΤΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΦΡΟΝΗΣΗ, ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΚΑΙ ΟΥΤΕ ΠΑΛΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ

Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ ATHENS UNIVERSITY OF ECONOMICS & BUSINESS Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ Καθηγητής Δημήτρης Μπουραντάς Δ/ντής Executive MBA και M.Sc. in Human Resources Management ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Αν και η πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας εθεωρείτο στο παρελθόν, ως κοινωνικό αγαθό, σήµερα βασίζεται σε ιδιωτικοοικονοµικά κριτήρια και στην ύπαρξη ασφάλισης. Είναι λοιπόν φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836)

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836) ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836) Κάθε επιχείρηση που θέλει να είναι βιώσιμη και να ανταποκρίνεται στις προκλήσεις του μέλλοντος οφείλει να έχει βαθιά πίστη στο όραμά της. Η προσπάθεια αυτή απαιτεί

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση. Ελένη Παπαϊωάννου

Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση. Ελένη Παπαϊωάννου Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση Ελένη Παπαϊωάννου ΕΡΩΤΗΜΑ 1: Ποιους χαρακτηρίζουμε «ευάλωτους» εκπαιδευόμενους; (Δραστηριότητα 1) Εκπαίδευση Άξονες ευπάθειας Πρόωρη εγκατάλειψη εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά ένα κρίσιμο περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Ποιοι είμαστε Οι διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις που προσυπογράφουμε τον Καταστατικό Χάρτη Αυτοδέσμευσης Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

αειφορία και περιβάλλον

αειφορία και περιβάλλον ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αειφορία και Περιβάλλον ΠΟΜ 215 Ι ΑΡΧΕΣ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ http://www.evangelosakylas.weebly.com Ευάγγελος Ακύλας Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση.

Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση. Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση. Ιωάννης Αντ. Παναγιωτόπουλος Γενικός Γραμματέας Μέσων Ενημέρωσης Κυρίες και κύριοι, Το 1970, ο μέσος όρος των αναλφάβητων σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Εξαρτησιογόνες Ουσίες ( καπνός, αλκοόλ, ναρκωτικά )

ΘΕΜΑΤΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Εξαρτησιογόνες Ουσίες ( καπνός, αλκοόλ, ναρκωτικά ) ΘΕΜΑΤΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΓΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Εξαρτησιογόνες Ουσίες ( καπνός, αλκοόλ, ναρκωτικά ) Ασθένειες: AIDS, ηπατίτιδα Β, Μεσογειακή αναιμία, καρδιαγγειακά νοσήματα, ασθένειες στο εργασιακό περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 3 ο Διεύθυνση-Παρακίνηση 3.1. Ηγεσία-Βασικές έννοιες Η επιτυχία των επιχειρήσεων ή των οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος θα είναι η ανάπτυξη του κοινωνικού έργου των Δήμων με γνώμονα τον:

Στόχος θα είναι η ανάπτυξη του κοινωνικού έργου των Δήμων με γνώμονα τον: Ημερίδα με θέμα: Η κοινωνική οικονομία και επιχειρηματικότητα Τετάρτη 18 Μαρτίου Civitel Hotel Μαρούσι. ώρα 10:00 π.μ. Οργάνωση: ΑΠΟΣΤΟΛΗ της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών Εισήγηση με Θέμα: Κοινωνική Οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ)

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 1 ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ 3. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων Σκοπός Αποτελείηεξοικείωσημεμιασειράεννοιών, όρωνκαιθεσμικών εργαλείων τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Περιβάλλον. Οικοσύστημα: Το σύστημα των ζώντων οργανισμών μαζί με το μη ζων φυσικό τους περιβάλλον.

ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Περιβάλλον. Οικοσύστημα: Το σύστημα των ζώντων οργανισμών μαζί με το μη ζων φυσικό τους περιβάλλον. ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ορισμοί Περιβάλλον φυσικό τεχνητό πολιτιστικό Τα στοιχεία που Τα παραγωγικά στοι- Τα δημιουργήματα της μας δίνει η φύση, χεία που δημιουργεί πνευματικής εργασίας όπως ο αέρας, ο άνθρωπος

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE

Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE Δρ. Αναστασία Αθανασούλα Ρέππα ΕΑΠ/ΑΣΠΑΙΤΕ. Νέες Τεχνολογίες, Ανάπτυξη Ανθρώπινου Κεφαλαίου και Εκπαίδευση Ενηλίκων: Η συμβολή της πλατφόρμας EPALE. ΔΟΜΗ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ Θεωρία Ανθρώπινου Κεφαλαίου Κριτική της

Διαβάστε περισσότερα

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας Ν.1850 / 1989 Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας ΑΡΘΡΟ 1 (Πρώτο) Κυρώνεται και έχει την ισχύ που ορίζει το άρθρο 28 παράγραφος 1 του Συντάγµατος ο Ευρωπαϊκός Χάρτης της Τοπικής Αυτονοµίας,

Διαβάστε περισσότερα

Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο

Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΞΗΣ - EDITORIAL Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο Ο όρος υγεία και ασφάλεια στην εργασία αφορά τις συνθήκες και τους παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία - Επάγγελμα. Ανάλυση 1 εννοιών

Εργασία - Επάγγελμα. Ανάλυση 1 εννοιών Εργασία - Επάγγελμα Ανάλυση 1 εννοιών Τι είναι εργασία επάγγελμα Εργασία : Η σωματική και πνευματική απασχόληση του ανθρώπου που αποβλέπει σε παραγωγικό σκοπό. Όλα τα καταναλωτικά αγαθά είναι προϊόντα

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 Σπουδαστήριο Νεοελληνικής Γλώσσας ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ Δραγάτση 8, Πλατεία Κοραή, Πειραιάς Ιερεμίου Πατριάρχου 45, Αμπελόκηποι 6934522273 info@neoellinikiglossa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΝΔΟ- ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ & ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Σχέδιο Κειμένου Βασικών Αρχών και Κατευθύνσεων Εθνική Στρατηγική για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 22 Μαΐου 2013 1 "Δεν μπορεί να υπάρξει διοικητική μεταρρύθμιση

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου Ηθική και Λογοτεχνία* Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεπτέμβριος 2013 *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου 1 Λογοτεχνία σημαίνοναισθητικό

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου

Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Φιλία Προϋποθέσεις ορθής φιλίας: Σεβασμός στην προσωπικότητα του άλλου. Ειλικρίνεια και τιμιότητα. Κατανόηση προβλημάτων. Αλληλοβοήθεια. Κοινά ενδιαφέροντα.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη των Ηνωµένων Εθνών για τα Δικαιώµατα των Αυτοχθόνων Λαών

Διακήρυξη των Ηνωµένων Εθνών για τα Δικαιώµατα των Αυτοχθόνων Λαών Διακήρυξη των Ηνωµένων Εθνών για τα Δικαιώµατα των Αυτοχθόνων Λαών Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση µε το Ψήφισµα 61/295 της 13ης Σεπτεµβρίου 2007 Η Γενική Συνέλευση Καθοδηγούµενη από τους σκοπούς και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΨΥΚΑΠ) Μιχαλακολούλου 173 115 27 ΑΘΗΝΑ Τηλ.: 2106462797 Δικτυακός Τόπος: http://www.psychodrama.gr Ηλεκτρονική Διεύθυνση: kostas.letsios@psychodrama.gr

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ:

Γλωσσάρι ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ: Γλωσσάρι Αυτό το γλωσσάρι, παρέχει ορισμούς / εξηγήσεις για όλες τις λέξεις ή φράσεις που χρησιμοποιούνται στην έρευνα, οι οποίες επιλέχθηκαν από τους εταίρους από όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε., που ενδεχομένως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ. 2. Δομή μονάδες 15. 3 Έκφραση μονάδες 15. 4. Ορθογραφία μονάδες 5. 5. (Β 1) μονάδες 10. 6.

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ. 2. Δομή μονάδες 15. 3 Έκφραση μονάδες 15. 4. Ορθογραφία μονάδες 5. 5. (Β 1) μονάδες 10. 6. ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ ΣΗΜΕΙΑ 1. Περιεχόμενο ΜΟΝΑΔΕΣ μονάδες 15 2. Δομή μονάδες 15 3 Έκφραση μονάδες 15 4. Ορθογραφία μονάδες 5 ΜΕΡΟΣ Β : ΚΕΙΜΕΝΟ ΓΙΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ 5. (Β 1) μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 2003-2005 Δύο χρόνια μετά την ιδρυτική του Συνέλευση το Δίκτυο, μέσα στα πλαίσια των αξόνων που αυτή έθεσε και με βάση τη μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση I Διευθυντική Περίληψη Τo Προτεινόμενο Σύστημα Αξιολόγησης (ΠΣΑ) στηρίζεται σε ένα σύνολο αρχών οι οποίες διαμορφώνουν το θεωρητικό πλαίσιο της ανάπτυξης και της λειτουργίας του. Οι βασικές του αρχές έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. Οι φορείς της αγωγής στην Αθήνα Βαθμίδες αγωγής Παιδευτικά μέσα A).. α).......

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ποια δικαιώματα προκηρύσσονται στην Οικουμενική Διακήρυξη

Ποια δικαιώματα προκηρύσσονται στην Οικουμενική Διακήρυξη Σελίδα 1 Ενεργοί Δεσμοί (links) Τοποθετήστε τον κέρσορα σε οποιαδήποτε λέξη των δικαιωμάτων (με γαλάζιο χρώμα) που προκηρύσσονται και πιέστε το πλήκτρο του ποντικιού. Αμέσως θα μεταβείτε στο πλήρες κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Καρράς Γιώργος Κοινωνιολόγος - Οικονομολόγος

Περιεχόμενα. Καρράς Γιώργος Κοινωνιολόγος - Οικονομολόγος Περιεχόμενα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Το Δίκαιο... 2 1.1 Έννοια, προέλευση και εξέλιξη του Δικαίου... 2 1.2 Κανόνες ηθικής και κανόνες δικαίου: η διαφορά... 3 1.3 Υποκείμενα δικαίου... 3 1.4 Διακρίσεις Δικαίου... 4

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα