Επίδραση λήψης φωσφορικού στην αναερόβια ισχύ και κόπωση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επίδραση λήψης φωσφορικού στην αναερόβια ισχύ και κόπωση"

Transcript

1 Επίδραση λήψης φωσφορικού στην αναερόβια ισχύ και κόπωση HMHTPH MΠOYP A Institute of Sport Medicine and Exercise Sciences University of Sheffield, United Kingdom ΠEPIΛHΨH ΜΠΟΥΡ ΑΣ. Επίδραση λήψης φωσφορικού στην αναερόβια ισχύ και κόπωση. Κινησιολογία, Τοµ. 3, Νο 1, 2 σελ Ο φωσφόρος του πλάσµατος συµµετέχει στα ρυθµιστικά συστήµατα του ανθρώπινου οργανισµού, αδρανοποιώντας τα ιόντα υδρογόνου που προκύπτουν από τη διάσπαση τον γαλακτικού οξέος προλαβαίνοντας την πτώση του ph. Έχει υποτεθεί ότι εµπλουτισµένη διατροφή σε φώσφορο µειώνει την συγκέντρωση γαλακτικού οξέος στο αίµα. Ο στόχος της έρευνας αυτής ήταν η διερεύνηση της επίδρασης που έχει η στοµατική λήψη φωσφόρου στην αναερόβια ισχύ και κόπωση κατά την διάρκεια επαναλαµβανόµενων προσπαθειών, µικρής διάρκειας και µέγιστης έντασης. Χρησιµοποιήθηκε ένας διπλά τυφλός µε αδρανή ουσία πειραµατικός σχεδιασµός. εκατρείς δοκιµαζόµενοι υποβλήθηκαν σε δυο δοκιµασίες πολλαπλών προσπαθειών µεγίστης ταχύτητας στο κυκλοεργόµετρο µε αντίσταση τροχού ίση µε 7.5% του σωµατικού τους βάρους. Κάθε δοκιµασία περιελάµβανε 8 προσπάθειες µέγιστης έντασης 6 sec µε περίοδο ενεργητικής αποκατάστασης µεταξύ αυτών 30 sec σε υποµέγιστη ένταση. Πριν τη δεύτερη δοκιµασία δόθηκε στην πειραµατική οµάδα (N=7) συµπλήρωµα διατροφής φωσφορικού νάτριου (1x4 g/ηµέρα για τρεις ηµέρες) σε µορφή κάψουλας και στην οµάδα ελέγχου (Ν = 6) αδρανή ουσία σε επίσης µορφή κάψουλας. Κατά την διάρκεια κάθε δοκιµασίας καταγράφηκαν η καρδιακή συχνότητα, και η παραγωγή ισχύος. Μετρήθηκε επίσης η συγκέντρωση του γαλακτικού οξέος στο αίµα κάθε δοκιµαζόµενου 5 min ύστερα από το πέρας κάθε δοκιµασίας. εν παρατηρήθηκε στατιστικά σηµαντική διαφορά (Ρ>0.05) µεταξύ πειραµατικής και οµάδας ελέγχου στην µέγιστη τιµή παραγωγής ισχύος και παραγωγής έργου ανά προσπάθεια, δείκτη κόπωσης, γαλακτικού οξέος, και καρδιακής συχνότητας κατά την διάρκεια των δοκιµασιών. Συµπεραίνεται ότι η στοµατική λήψη συµπληρώµατος φωσφορικού νάτριου δεν επιφέρει µεταβολή στην µέγιστη τιµή παραγωγής ισχύος, παραγωγής έργου ανά ταχύτητα, δείκτη κόπωσης, γαλακτικού οξέος, και καρδιακής συχνότητας τουλάχιστον στην συγκεκριµένη πειραµατική διαδικασία της παρούσας µελέτης. Λέξεις κλειδιά: ΓΑΛΑΚΤΙΚΟ ΟΞΥ, ΦΩΣΦΟΡΙΚΗ ΥΠEΡΠΛΗΡΩΣΗ, ΚΟΠΩΣH, ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ, pη, ΠΑΡΑΓΩΓH ΙΣΧΥΟΣ Οι αθλητές αποβλέπουν στη µεγιστοποίηση της αθλητικής τους απόδοσης. Για να επιτευχθεί αυτό, εκτός της προπονητικής διαδικασίας, εφαρµόζουν ψυχολογικές και διατροφικές παρεµβάσεις. Η µελέτη αυτή στοχεύει να ερευνήσει µερικές από τις επιδράσεις που έχει η στοµατική λήψη φωσφόρου στην αναερόβια απόδοση. Πιθανολογείται ότι η χρήση φωσφόρου ίσως ωφελήσει την αθλητική απόδοση καθυστερώντας τα συµπτώµατα κόπωσης, και αυξάνοντας την παραγωγή ισχύος κατά την διάρκεια επαναλαµβανόµενων προσπαθειών, µικρής διάρκειας, µέγιστης έντασης. Είναι γνωστό ότι το αυξηµένο επίπεδο του 2,3-διφωσφογλυκερικού (2,3-DPG) των ερυθρών αιµοσφαιρίων µετακινεί την καµπύλη κορεσµού-αποκορεσµού 1

2 της οξυαιµοσφαιρίνης προς τα δεξιά ευνοώντας έτσι, την απόδοση περισσότερου οξυγόνου στους ιστούς, (Guyton 1997). Επίσης χαµηλά φωσφορικά επίπεδα στο αίµα ασθενών συνδυάζονται µε µειωµένα επίπεδα 2,3-DPG στα ερυθρά αιµοσφαίρια. Ακόµα, έρευνες δοκιµαστικού σωλήνα έδειξαν ότι καλλιέργεια ερυθρών αιµοσφαιρίων µε υψηλή φωσφορική συγκέντρωση αύξησαν τα επίπεδα σε 2,3-DPG. Γενικά, ο φώσφορος πλάσµατος και η συγκέντρωση 2,3-DPG ήταν αντίστροφα συσχετιζόµενα σε ασθενείς µε χρόνια αιµοδιάλυση, (βλ. Clarkson and Heymes 1995). Υποφωσφαταιµικοί δροµείς έχουν καταρρεύσει ανεξιχνίαστα µετά από αγώνες αναψυχής, (Dale et al. 1987; Dale et al. 1986; Wilkie 1986). Παρ' όλα αυτά, λίγες έρευνες έχουν εξετάσει την εργογόνα επίδραση φωσφορικού συµπληρώµατος σε προπονηµένους αθλητές (Kreider et al. 1992; Kreider et al. 1990; Stewart et al. 1990; Cade et al. 1984), και µερικές άλλες σε λιγότερο προπονηµένους ή αθλητές αναψυχής (Thompson et al. 1990; Mannix et al. 1990; Duffy and Conlee 1986; Ahlberg et al. 1986; Weatherwax et al. 1986). Όλες αυτές οι µελέτες εστίασαν στις επιδράσεις φωσφορικής υπερπλήρωσης στην αερόβια απόδοση. Φαίνεται ότι, συµπληρώµατα φωσφορικού νατρίου αυξάνουν σηµαντικά το αναερόβιο κατώφλι, µέγιστη κατανάλωση οξυγόνου, και αερόβια αντοχή σε καλά προπονηµένους ποδηλάτες ή τριαθλητές (Kreider et al. 1992; Kreider et al. 1990; Stewart et al. 1990; Cade et al. 1984). Έρευνες όσον αφορά ταχύτητα και φωσφορική υπερπλήρωση σπανίζουν. Το όξινο περιβάλλον (pη<7.4) κατά την αναερόβια άσκηση οφείλεται στην αυξηµένη συγκέντρωση γαλακτικού οξέος (ΓO), ενώ τα αποθέµατα φωσφορικού άλατος του σώµατος αποτελούν το σύστηµα εξουδετέρωσης των παραγόµενων ιόντων H + και ρύθµισης του pη του αίµατος, (Guyton 1997). Το γεγονός αυτό, οδήγησε στην υπόθεση ότι η λήψη φωσφόρου πριν από επαναλαµβανόµενες ταχύτητες υψηλής έντασης ίσως αυξήσει την απόδοση. Μέθοδος οκιµαζόµενοι. εκατρείς υγιείς φοιτητές αθλητές καλαθοσφαίρισης (21 ±2.4 έτη, 79±9.3 kg, 186±9.1 cm), συµµετείχαν εθελοντικά σε δυο δοκιµασίες επαναλαµβανόµενων προσπαθειών µε µέγιστη ταχύτητα στο κυκλοεργόµετρο. Ήταν καλά προπονηµένοι ελαχιστοποιώντας έτσι όσο το δυνατόν την πιθανότητα προπονητικής επίδρασης κατά την διάρκεια της έρευνας. Όλοι ενηµερώθηκαν, και έδωσαν γραπτή συγκατάθεση συµµετοχή τους µετά από παρουσίαση της διαδικασίας της έρευνας. Σχεδιασµός της έρευνας. Χρησιµοποιήθηκε ένας διπλά τυφλός µε αδρανή ουσία πειραµατικός σχεδιασµός. Οι δοκιµαζόµενοι εκτέλεσαν δύο εργοδοκιµασίες µία πριν και µία µετά τη στοµατική λήψη φωσφόρου. Και οι δύο δοκιµασίες ήταν ακριβώς ίδιες. Αρχικά οι δοκιµαζόµενοι εκτέλεσαν την πρώτη δοκιµασία στο κυκλοεργόµετρα χωρίς να καταναλώσουν κάποιο ειδικό συµπλήρωµα διατροφής. Στην διάρκεια αυτής της φάσης έγινε ο διαχωρισµός τους τυχαία στην πειραµατική (Ν = 7) και στην οµάδα ελέγχου (Ν = 6). Η πειραµατική οµάδα κατανάλωνε µια κάψουλα ζελατίνης, χωρητικότητας 1g Na 3 PO 4, τέσσερις φορές την ηµέρα (το λιγότερο 4 ώρες διάστηµα µεταξύ κάθε δόσης), για τρεις ηµέρες πριν από τη δεύτερη δοκιµασία. Η επιλογή της υψηλής αυτής δόσης στηρίζεται στην υπόθεση ότι για να πετύχουµε εργογόνα δράση, πρέπει να χορηγηθεί µέγιστη δυνατή ή σχεδόν µέγιστη δόση, λαµβάνοντας σοβαρά υπόψη ότι η µέγιστη ανεκτικότητα ενός µέσου ανθρώπου ανέρχεται σε 70mg. kg -1 σωµατικού βάρους (DoH 1991). Η οµάδα 2

3 ελέγχου κατανάλωσε κάψουλες ζελατίνης αδρανούς ουσίας που περιείχαν από 1 g αγνό λευκό αλεύρι ακολουθώντας την ίδια δοσολογία µε την πειραµατική οµάδα. Η αδρανής ουσία ήταν εµπλουτισµένη µε µικρή ποσότητα µαγειρικού άλατος ώστε να µιµείται την γεύση του Na 3 PO 4. Αυτό έγινε για να µην µπορούν οι δοκιµαζόµενοι να ανταλλάξουν γνώµες όσον αφορά την ουσία που περιέχουν οι κάψουλες έτσι ώστε να επηρεασθεί η ψυχολογική τους προδιάθεση. Μεσολαβούσε µία περίοδο 7 ηµερών µεταξύ της πρώτης και της δεύτερης δοκιµασίας. Κάθε δοκιµαζόµενος εκτέλεσε τη δεύτερη δοκιµασία την ίδια ώρα και µέρα όπως στην πρώτη δοκιµασία. Πριν από κάθε δοκιµασία οι δοκιµαζόµενοι έκαναν προθέρµανση ποδηλατώντας 5 min στις 50 περιστροφές ανά λεπτό. Κάθε δοκιµασία απαιτούσε από τους δοκιµαζόµενους την εκτέλεση 8 προσπαθειών µε µέγιστη ταχύτητα διάρκειας 6 sec στο κυκλοεργόµετρο µε αντίβαρο τριβής στο τροχό ανάλογο µε το 7,5% του σωµατικού βάρους του δοκιµαζόµενου, (Bar-Or 1987). Ποδηλατώντας 60 περιστροφές ανά λεπτό µε αντίβαρο τριβής στον τροχό 2 kg ήταν το διάλειµµα ενεργητικής αποκατάστασης µεταξύ των προσπαθειών. Κάθε δοκιµασία διαρκούσε 4,3 min και ο δοκιµαζόµενος ξεκινούσε από 50 περιστροφές ανά λεπτό χωρίς φορτίο τριβής. Σε κάθε προσπάθεια οι δοκιµαζόµενοι δέχονταν προφορική ενίσχυση από την ερευνητική οµάδα. Οι δοκιµαζόµενοι ήταν υποχρεωµένοι να φέρουν αθλητική περιβολή, να αποφύγουν εντατική άσκηση 2 ηµέρες πριν από κάθε δοκιµασία, κατανάλωση αλκοόλ 24 ώρες, κάπνισµα 2 ώρες, κατανάλωση οτιδήποτε 3 ώρες, πριν από κάθε δοκιµασία συµπεριλαµβανόµενων καφέ και τσάι, και τέλος να καταναλώσουν την προβλεπόµενη δόση στον ανάλογο χρόνο για τρεις ηµέρες πριν από τη δεύτερη δοκιµασία. Μετρήσεις-εξοπλισµός. Η χρονική διάρκεια της έρευνας ήταν δυο εβδοµάδες και χρησιµοποιήθηκε ένα κυκλοεργόµετρο τροχοπέδησης µε αντίβαρο τριβής, (Monark 834Ε). Μία φωτοευαίσθητη συσκευή (Cranlea Corrected Wingate Anaerobic Test Package) µετρούσε την παραγωγή ισχύος από τον τροχό (σφόνδυλο) του κυκλοεργόµετρου. Το σύστηµα αυτό αναφέρει πραγµατικές τιµές για την ροπή αδράνειας (ΡΑ) και την τριβή ροπής στρέψης (ΤΡΣ) και είναι συµβατό µε ηλεκτρονικούς υπολογιστές λειτουργικού συστήµατος DOS. Ο φωτοευαισθητήρας ήταν συνδεδεµένος µε ηλεκτρονικό υπολογιστή RM Nimbus VX/2 και χρησιµοποιήθηκε για τη µέτρηση της διορθωµένης µέγιστης παραγόµενης ισχύος (ΜΠΙ) και παραγόµενου έργου (ΠΕ) κατά την διάρκεια κάθε 6-δευτερόλεπτων ταχύτητας, υπολογιζόµενη από την µέτρηση της γωνιακής ταχύτητας του τροχού. Πριν από κάθε δοκιµασία οι ερευνητές διακρίβωναν το σύστηµα. Αυτό απαιτεί να εκτελεστεί η διαδικασία 'φθίνουσας ταχύτητας' (run-down test) (οστε να προµηθευτούµε την ΡΑ και την ΤΡΣ του τροχού. Η διακρίβωση απαιτεί συνεχή ποδηλάτηση µέχρι τις 135 περιστροφές ανά λεπτό, ανά πέντε διαφορετικά αντίβαρα (δηλ. 1 kg, 1.5 kg, 2 kg, 2.5 kg, και 3 kg) και µετά επιτρέπουµε στον τροχό να επιβραδύνει µέχρι να σταµατήσει. Στο τέλος τα αποτελέσµατα των τιµών της ΡΑ και ΤΡΣ εµφανίζονται στην οθόνη. Ο συντελεστής συσχέτισης (r) του Pearson της γραµµικής συσχέτισης επίσης εµφανίζεται. Αν ο συντελεστής είναι κάτω από 0,9600 τότε η διαδικασία 'φθίνουσας ταχύτητας' δείχνει συστηµατικό λάθος στο σύστηµα. Αυτό µπορεί να συµβαίνει για πλήθος λόγων όπως για παράδειγµα, ο ιµάντας τροχοπέδησης να µην έχει εφαρµοστεί σωστά ή να είναι φθαρµένος. Για να ολοκληρώσουµε τη διακρίβωση χρειάζεται να εισάγουµε τα τιµές που ήδη προµηθευτήκαµε για τις ΠΑ και ΤΡΣ στο πρόγραµµα επανόρθωσης (defaults). Στην ερευνά µας ο συντελεστής r ήταν 3

4 Ένας τηλεµετρικός σταθµός, (Polar PE3000 Sport Tester Heart Rate Monitor) χρησιµοποιήθηκε για την καταγραφή της καρδιακής συχνότητας (ΚΣ), που περιλαµβάνει το ρολόι/δέκτη καρπού και την ζώνη στήθους µε τον ανιχνευτή/διαβιβαστή. Αυτό το σύστηµα καταγράφει τους καρδιακούς παλµούς ανά 5, 10, 15, 30 και 60 δευτερόλεπτα. Ο ανιχνευτής εφαρµοζόταν γύρω από τον θώρακα του δοκιµαζόµενου για την µέτρηση της ΚΣ κατά τη δοκιµασία. Η συσκευή αυτή ρυθµίσθηκε ώστε να συλλέγει δεδοµένα κάθε 5 sec αµέσως πριν την έναρξη της δοκιµασίας και να σταµατήσει στο τέλος της. Τα δεδοµένα εκφορτώθηκαν σε RM Nimbus VX/2 ηλεκτρονικό υπολογιστή. Για τον προσδιορισµό της συγκέντρωσης του γαλακτικού οξέος στο αίµα χρησιµοποιήθηκε ένας αναλυτής τύπου Lactate analyser YSI model 23L. είγµα αίµατος εκχύνεται στον YSI model 23L που είναι µια ανιχνευτική συσκευή µέτρησης του γαλακτικού στο αίµα. Το δείγµα αίµατος λαµβάνονταν από την ρώγα του δάκτυλου του δοκιµαζόµενου 5 min µετά το τέλος της άσκησης. Σε υψηλής έντασης άσκηση έχει αναφερθεί ότι η υψηλότερη τιµή ΓΟ εµφανίζεται 5-10 min από το τέλος της (Boobis 1987; Hermansen and Stenmsvold 1972). Η ανάλυση του αίµατος γινόταν αµέσως µετά την δοκιµασία. Κατά την διάρκεια των πειραµάτων θεωρούσαµε παραδεκτή την τιµή του γαλακτικού που δήλωνε ο αριθµητικός µέσος από τρεις διαδοχικές µετρήσεις σε κάθε δείγµα αίµατος. Ο προσδιορισµός της φωσφορικής υπερπλήρωσης έγινε µε έναν ένυδρο φωσφορικό νάτριο (Νa 3 PO 4 (12H 2 0) κρυσταλλικής µορφής [Associated Chemists (Wicker) LTD Sheffield]. Κατάσταση περιβάλλοντος. Η θερµοκρασία, υγρασία, και ατµοσφαιρική πίεση του εργαστηρίου ήταν 25 C, 25%, mmhg πριν από το πρώτο τεστ και 25 C, 25%, mmhg πριν το δεύτερο αντίστοιχα. Στατιστική ανάλυση. Αριθµητικοί µέσοι και τυπικές αποκλίσεις για τις µετρικές παραµέτρους υπολογίστηκαν χρησιµοποιώντας το λογισµικό SPSS 6.0 Shapiro-Wilks τεστ και Q-Q γραφήµατα των ΜΠΙ, ΠΕ, δείκτη κόπωσης ( Κ), ΓΟ, και ΚΣ έδειξαν ότι τα δεδοµένα κατανέµονται κανονικά (Ρ<0.05). Έτσι, χρησιµοποιήθηκε παραµετρικός έλεγχος των δεδοµένων. Η διαδικασία t- test για ανεξάρτητα δείγµατα χρησιµοποιήθηκε για τον προσδιορισµό οποιασδήποτε σηµαντικής διαφοράς µεταξύ των διαφορών (πρώτης-δεύτερης) δοκιµασίας της πειραµατικής οµάδας και (πρώτης-δεύτερης) δοκιµασίας της οµάδας ελέγχου στις µετρήσεις ΜΠΙ, ΠΕ, ΓΟ, και ΚΣ σε κάθε προσπάθεια για κάθε δοκιµασία. Η διαδικασία t-test για εξαρτηµένα δείγµατα χρησιµοποιήθηκε για τον προσδιορισµό οποιασδήποτε σηµαντικής διαφοράς των µετρήσεων ΜΠΙ, ΠΕ, ΓΟ, Κ, και ΚΣ µεταξύ της πρώτης και δεύτερης δοκιµασίας της πειραµατικής οµάδας καθώς επίσης της πρώτης και δεύτερης δοκιµασίας της οµάδας ελέγχου σε κάθε προσπάθεια για κάθε δοκιµασία. Ως επίπεδο αποδεκτής σηµαντικότητας τέθηκε το Ρ<0.05. Αποτελέσµατα Όπως φαίνεται στο Σχήµα 1 το παραγόµενο έργο στην πρώτη προσπάθεια της δεύτερης δοκιµασίας της πειραµατικής οµάδας τείνει να είναι υψηλότερο κατά J του αντιστοίχου της πρώτης δοκιµασίας, ενώ για την οµάδα ελέγχου τείνει να είναι χαµηλότερο κατά J. To παραγόµενο έργο ανά προσπάθεια για την πρώτη δοκιµασια της πειραµατικής οµάδας ήταν < J και για τη δεύτερη < J ενώ για την πρώτη δοκιµασία της οµάδας ελέγχου ήταν < J και για τη δεύτερη < J. εν παρατηρήθηκε στατιστικά σηµαντική διαφορά µεταξύ των οµάδων, (Ρ <0.05). 4

5 Το Σχήµα 2 δείχνει ότι υπάρχει µια τάση για τη µέγιστη παραγωγή ισχύος να είναι υψηλότερη στις δυο πρώτες προσπάθειες στη δεύτερη δοκιµασία της πειραµατικής οµάδας από τις δυο προσπάθειες του πρώτου τεστ κατά W και W αντίστοιχα, (όχι σηµαντική διαφορά, Ρ>0.05), ενώ αντίθετα τείνει να είναι χαµηλότερη για την οµάδα ελέγχου κατά W και W αντίστοιχα (επίσης όχι σηµαντική διαφορά, Ρ>0.05). Η µέγιστη παραγωγή ισχύος ανά προσπάθεια για την πρώτη δοκιµασία της πειραµατικής οµάδας ήταν ± W και για τη δεύτερη ± W ενώ για την πρώτη δοκιµασια της οµάδας ελέγχου ήταν ± W και για τη δεύτερη ± W. εν παρατηρήθηκε στατιστικά σηµαντική διαφορά µεταξύ των οµάδων, (Ρ<0.05). Τέλος, στις τελευταίες προσπάθειες της δεύτερης δοκιµασίας, η πειραµατική οµάδα είχε χαµηλότερες τιµές σε µέγιστη παραγωγή ισχύος και παραγόµενο έργο από ότι στην πρώτη δοκιµασία, ενώ η οµάδα ελέγχου είχε αντίθετα αποτελέσµατα, αλλά σε καµία περίπτωση δεν είχαµε σηµαντική διαφορά, (Ρ<0.05). Ο δείκτης κόπωσης ( Κ) καθορίζεται ως το ποσοστό πτώσης της υψηλότερης µέγιστης παραγόµενης ισχύος (ΥMΠI) που καταγράφηκε στις πρώτες δυο-τρεις προσπάθειες, προς την τελευταία µέγιστη παραγόµενη ισχύ (ΤΜΠΙ) που παρατηρήθηκε στην τελευταία προσπάθεια: Κ=[(ΥΜΠΙ- ΤΜΠΙ)/ΥΜΠΙ] 100 (Boobis 1987). Ο αριθµητικός µέσος του Κ στην πειραµατική οµάδα µετά τη λήψη φωσφόρου αυξήθηκε ( Κπριν/πειρ.=17.45 < Κµετά/ πειρ.= 29.39) αλλά όχι σηµαντικά, (Ρ<0.05). Αντιθέτως, ο αριθµητικός µέσος του Κ στην οµάδα ελέγχου µετά τη λήψη φωσφόρου µειώθηκε ( Κπριν/ελέγχου=27.43 > Κµετά/ελέγχου=13.43) αλλά και εδώ όχι σηµαντικά, (Ρ< 0.05), (Σχήµα 3). Οι τιµές του γαλακτικού οξέος πέντε λεπτά µετά το τέλος των δοκιµασιών εµφανίζονται στο Σχήµα 4. 5

6 Ο αριθµητικός µέσος της καρδιακής συχνότητας ανά λεπτό κατά την διάρκεια της πρώτης, δεύτερης δοκιµασίας στην πειραµατική οµάδα και πρώτης, δεύτερης δοκιµασίας στην οµάδα ελέγχου ήταν ±19.3, ±22.26, ±21.90, ±22.18 αντίστοιχα και δεν παρατηρήθηκε καµία στατιστικά σηµαντική διαφορά µεταξύ των οµάδων, (Ρ > 0.05), (Σχήµα 5). 6

7 Συζήτηση Οι διάφορες µελέτες που έχουν ερευνήσει την εργογόνα δράση της φωσφορικής υπερπλήρωσης του ανθρώπινου σώµατος διαφέρουν, όσον αφορά τα φωσφορικά συµπληρώµατα, τη δοσολογία, την αιµατολογική ανάλυση, τις µεταβλητές της άσκησης που µετρήθηκαν και στην φυσική κατάσταση τον δοκιµαζόµενων. Η µεγαλύτερη όµως διάφορα της παρούσης έρευνας µε τις προηγούµενες είναι το είδος άσκησης, αφού χρησιµοποιήθηκε αναερόβιο γαλακτικό πρωτόκολλο άσκησης. Έτσι υπάρχει δυσκολία σύγκρισης των δεδοµένων της παρούσης µε δεδοµένα άλλων ερευνών που χρησιµοποίησαν αερόβια πρωτόκολλα άσκησης, (Kreider et al. 1992; Kreider et al. 1990; Stewart et al. 1990; Cade et al. 1984). Υψηλής έντασης αναερόβια άσκηση αλλάζει την χηµική ισορροπία µεταξύ ενδοκυτταρικού και εξωκυταρικού περιβάλλοντος. Σηµαντικές ποσότητες ΓΟ συσσωρεύονται στο αίµα και στο µυϊκό ιστό µε αποτέλεσµα την πτώση του pη. Χαµηλό pη εµποδίζει την µεταφορά ενέργειας και την δυνατότητα συστολής των µυϊκών ινών (Sutton J.R. et al., 1981; Fuchs F. et al., 1970). Στην παρούσα έρευνα βρέθηκε 15% µείωση της συγκέντρωσης του γαλακτικού οξέος στο αίµα µετά τη στοµατική λήψη φωσφόρου στην πειραµατική οµάδα, διαφορά η οποία δεν είναι σηµαντική. θεωρητικά το ΓΟ θα πρέπει να αντιδράσει µε το φωσφορικό νάτριο και να εξουδετερωθεί. Εάν το ΓΟ ήταν σε πλεόνασµα θα είχε ένα λόγο παραπάνω να αντιδράσει µε το φωσφορικό νάτριο. Παρ' όλα αυτά, βασιζόµενοι στα ευρήµατα µας δεν υπήρχε σηµαντική διάφορα στην µείωση του ΓΟ µεταξύ πειραµατικής και οµάδας ελέγχου. Ένας λόγος ίσως είναι ότι οι συνθήκες στον ανθρώπινο οργανισµό δεν είναι οι κατάλληλες γι' αυτή την αντίδραση, (η υπόθεση όµως αυτή χρειάζεται διερεύνηση). Το γεγονός επίσης ότι η οµάδα ελέγχου είχε µεγαλύτερη µείωση (27%) οδηγεί στο συµπέρασµα ότι κάποιοι άλλοι λόγοι επηρέασαν την συγκέντρωση ΓΟ. Ένας από αυτούς µπορεί ίσως να είναι η αλλαγή της ψυχολογικής τους κατάστασης λόγω προσωπικών προβληµάτων. Αυτά τα αποτελέσµατα δεν υποστηρίζουν προηγούµενες αναφορές που µαρτυρούν ότι η λήψη φωσφόρου (~1x4 g/ηµέρα για 3-4 ηµέρες) µειώνει τη συγκέντρωση ΓO τουλάχιστον σε αερόβια άσκηση (Kreider et al. 1992; Cade et al. 1984). Οι Wilkes, Gledhill και Smyth (1983), βρήκαν ότι το διττανθρακικό νάτριο µπορεί να έχει θετική επίδραση στην αναερόβια απόδοση επηρεάζοντας το οξεοβασικό σύστηµα του ανθρώπου µέσω του διτανθρακικού ρυθµιστικού συστήµατος. θα µπορούσε να θεωρηθεί ότι παρόµοια δράση θα συµβεί µε την φωσφορική υπερπλήρωση γιατί η λειτουργία του φωσφορικού συστήµατος οµοιάζει του διτανθρακικού. Τα αποτελέσµατα όµως δεν το υποδηλώνουν. Το φωσφορικό ρυθµιστικό σύστηµα δεν είναι τόσο σηµαντικό και δεν συνεισφέρει όσο το διτανθρακικό εξαιτίας της σχετικά χαµηλής συγκέντρωσης του (κατά προσέγγιση το ένα έκτο του διτανθρακικού ρυθµιστικού διαλύµατος στο εξωκυττάριο υγρό, Marieb 1995). Η τελική ποσότητα του φωσφορικού νατρίου που χρησιµοποιήθηκε σε αυτή την έρευνα 12g/δοκιµαζόµενο απέχει πολύ από την ποσότητα του διτανθρακικού που χρησιµοποιήθηκε στις έρευνες των Wilkes et al (21 g για 70 kg δοκιµαζόµενο) και Gledhill 1984 (ο οποίος πρότεινε να χρησιµοποιούνται 20 g για 70 kg δοκιµαζόµενο), για να αλλάξουν την οξεοβασική κατάσταση των αθλητών. Λόγω της πολύ χαµηλής αρχικής συγκέντρωσης του φωσφορικού ρυθµιστικού διαλύµατος στο σώµα, και στη µικρότερη δόση που χρησιµοποιήθηκε συγκριτικά µε αυτή του διτανθρακικού, το φωσφορικό νάτριο φαίνεται ότι, ατυχώς, δεν λειτούργησε ως ρυθµιστικό διάλυµα. Έχει αναφερθεί ότι η φωσφορική υπερπλήρωση αυξάνει τον µεταβολισµό 7

8 των ερυθρών κύτταρων παρακινώντας την αναερόβια γλυκόλυση στο σχηµατισµό τριφωσφορικής αδενοσίνης (Kreider 1992) αυξάνοντας την ικανότητα της φωσφορικής ρίζας για οξειδωτική φωσφορυλίωση και σύνθεση φωσφοκρεατίνης (Chasiotis 1988). Έτσι αν και έχουµε υψηλότερες τιµές στη µέγιστη παραγωγή ισχύος κατά τις δυο πρώτες προσπάθειες και περισσότερο παραγόµενο έργο στην πρώτη προσπάθεια για την πειραµατική οµάδα µετά τη λήψη φωσφόρου δεν µπορούµε να συµπεράνουµε ότι η στοµατική λήψη έχει σηµαντική επίδραση στον αναερόβιο αγαλακτικό µηχανισµό έστω µόνο για τις δυο πρώτες προσπάθειες. Το γεγονός επίσης ότι η πειραµατική οµάδα είχε υψηλότερες τιµές µέγιστης παραγωγής ισχύος στις δυο τελευταίες προσπάθειες της δεύτερης δοκιµασίας από ότι στη πρώτη επηρέασε και το δείκτη κόπωσης. Έχει αναφερθεί (Williams 1995), ότι άτοµα που καταναλώνουν συµπληρώµατα φωσφόρου ίσως υποφέρουν από γαστρεντερική διαταραχή, η οποία παρουσιάζεται συνήθως αµέσως µετά τη λήψη. Αυτές οι επιβλαβείς αντιδράσεις µπορούν µερικές φορές να προληφθούν διαλύοντας το φωσφορικό άλας σε υγρό ώστε να καταναλωθεί κατά το γεύµα. Εκτός από αυτό το οξύ φαινόµενο, παρατεταµένη υπερβολική δοσοληψία φωσφόρου φαίνεται ότι επηρεάζει την ισορροπία και µεταβολισµό του ασβεστίου. Ο λόγος για αυτό είναι, εξαιτίας του υπερβολικού φωσφόρου µειώνεται η παραγωγή ενζύµων που βοηθούν στην απορρόφηση του ασβεστίου από το έντερο, (Clarkson and Haymes 1995). Επίσης έχει αναφερθεί (National Research Council, 1989), ότι συχνή χρήση φωσφορικών συµπληρωµάτων -περισσότερο από µια φορά την εβδοµάδα -χαµηλώνει τα επίπεδα του Ca ++ στο αίµα σηµαντικά. Η ακριβής όµως ποσότητα δεν είναι ακόµα γνωστή. Τέλος, φαίνεται ότι υπερφωσφαταιµία µάλλον προκαλεί υπερθυρεοειδισµό και µεταγενέστερα νόσους των οστών σε περιπτώσεις όπου η αντιστοιχία ασβεστίου προς φώσφορο είναι µικρότερη από 1 προς 2, (Garrow and James 1996; National Research Council 1989). Αν και στους ενήλικες η αντιστοιχία Ca:P που µπορούν να ανεχθούν ποικίλει χωρίς να υπάρχουν επιπλοκές στην οµοιόσταση του Ca ++, υπάρχει η µέγιστη επιτρεπόµενη δόση. Αυτή ανέρχεται σε 70 mg.kg -1 σωµατικού βάρους το οποίο σηµαίνει ότι ένας άνθρωπος µπορεί να δεχτεί 4.5g φωσφόρου ηµερησίως, από διατροφικά συµπληρώµατα ή άλλες διατροφικές πηγές, (DoH 1991). Επειδή ο φώσφορος είναι τόσο διαδεδοµένος στις διάφορες τροφές δεν γνωρίζουµε ποια δοσολογία θα είχε τα µέγιστα αποτελέσµατα. Σε προηγούµενες µελέτες χρησιµοποίησαν ~1x4 g/ηµέρα για 3-4 ηµέρες χωρίς να παρατηρηθεί όµως σηµαντική διαφορά στο φώσφορο πλάσµατος (Kreider et al. 1992; Stewart et al. 1990; Cade et al. 1984). Έξι ηµέρες στοµατικής λήψης φωσφόρου ίσως να είχε καλύτερα αποτελέσµατα. Στην παρούσα µελέτη, απαιτήθηκε από τους δοκιµαζόµενους να παίρνουν το συµπλήρωµα διατροφής ή την αδρανή ουσία τέσσερις φορές την ηµέρα για τρεις ηµέρες πριν από τη δεύτερη δοκιµασία. εν ξέρουµε αν έπαιρναν την ακριβή δόση, ή αν η διατροφή τους ήταν ισορροπηµένη. Για παράδειγµα, ίσως µερικοί να κατανάλωναν υπερβολική σε λίπη ή υδατάνθρακες δίαιτα, ή να κατανάλωναν καφέ πριν από τη δεύτερη δοκιµασία, ή να είχαν υψηλή σε φώσφορο δίαιτα. Όλα αυτά θα µπορούσε να επηρεάσουν την απόδοση των αθλητων και κατά επέκταση τα αποτελέσµατα της έρευνας. Παρ' όλο που είχαν δοθεί φυλλάδια και συγκεκριµένες οδηγίες που έπρεπε να τηρηθούν σχολαστικά, αυστηρότερος έλεγχος ίσως βοηθούσε περισσότερο. Κάτω από κανονικές συνθήκες τα νεφρά ελέγχουν την οµοιόσταση του φωσφόρου και εξ' αυτού κάθε φωσφορικό πλεόνασµα αποβάλλεται µέσω του 8

9 ουρικού συστήµατος. Με αυτό τον τρόπο ο πλεονάζων φώσφορoς δεν προκαλεί πρόβληµα αλλά επηρεάζει µόνο άτοµα µε προβληµατική νεφρική λειτουργία, (Williams 1995). Έτσι ένας διπλά τυφλός µε χιασµό και αδρανή ουσία πειραµατικός σχεδιασµός θα ήταν καλύτερος, αλλά δεν γνωρίζουµε πόσες ηµέρες θα χρειαζόταν να αποβληθεί από τον οργανισµό το πλεόνασµα φωσφόρου. Αυτός ήταν και ο λόγος που χρησιµοποιήσαµε ένα διπλά τυφλό µε αδρανή ουσία σχεδιασµό. Παρόµοιες έρευνες που χρησιµοποιούν φωσφορικό νάτριο και ειδικότερα πρωτόκολλα πολλαπλών ταχυτήτων για να εξετάσουν τα οφέλη στην αναερόβια ισχύ είναι σπάνιες. Αλλαγές στο φώσφορο πλάσµατος, αιµοσφαιρίνη, RBC 2,3-DPG, CO 2, φωσφοκρεατίνη, και νάτριο θα µπορούσαν να δείξουν της επιπτώσεις της φωσφορικής υπερπλήρωσης στην φυσιολογία του οργανισµού. Συνεπώς, προτείνουµε ειδική ανάλυση αίµατος σε πειράµατα που θα ακολουθήσουν και θα µας οδηγήσουν στην καλύτερη κατανόηση του µηχανισµού φωσφορικής υπερπλήρωσης σε συνθήκες επαναλαµβανόµενων προσπαθειών µε µέγιστη ταχύτητα. Ο κύριος στόχος της έρευνας αυτής ήταν ο υπολογισµός της επίδρασης που έχει η στοµατική λήψη φωσφόρου στην αναερόβια ισχύ επαναλαµβανόµενων ταχυτήτων. Για αποτελέσµατα µας δεν έδειξαν σηµαντική βελτίωση στην αναερόβια απόδοση. Γενικά φαίνεται αβέβαιο ότι το φωσφορικό νάτριο αυξάνει την αναερόβια ισχύ, παραγωγή έργου, αργοπορεί την κόπωση, ή µειώνει τη συγκέντρωση γαλακτικού οξέος σε άσκηση επαναλαµβανόµενων ταχυτήτων µικρής διάρκειας, µέγιστης έντασης στο κυκλοεργόµετρο. Προφανώς, επιπρόσθετη έρευνα απαιτείται για την κατανόηση της επίδρασης της στοµατικής λήψης φωσφόρου στον µεταβολισµό της ενέργειας, στην λειτουργία των ερυθρών κυττάρων, στην σύνθεση 2,3-DPG, και στην οξεοβασική ρύθµιση σε αναερόβιες συνθήκες σε προπονηµένους και παγκοσµίου επιπέδου αθλητές. Ρ ΒΙΒΛIOΓPAΦΙΑ AHLBERG, A., R.S. WEATHERWAX, Μ. DEADY, H.R. PEREZ, R.M. OTTO, D. COOPERSTAIN, Τ.Κ. SMITH, and J.W. WYGARD. Effect of Phosphate Loading on Cycle Ergometer Performance. Med. Sci. Sports Exerc. 18:S11, (Abstract No.54), BAR-OR, O. The Wingate Anaerobic Test, An Update on Methodology, Reliability and Validity. Sports Med. 4: , BOBIS, L.H. Metabolic aspects of fatigue during sprinting. In: Exercise: Benefits, Limits and Adaptations. Eds Macleod., Maughan R., Nimmo M., Reilly T., Williams C.E. & F.N. Spon New York, CADE, R., M. CONTE, C. ZAUNER, D. MARS, J. PETERSON, D. LUNNE, Ν. ΗΟΜΜΕΝ, and D. PACKER. Effects of Phosphate Loading on 2,3-Diphosphoglycerate and Maximal Oxygen Uptake. Med. Sci. Sports Exerc. 16: , CHASIOTIS, D. Role of Cyclic AMP and Inorganic Phosphate in the Regulation ot Muscle Glycogenolysis During Exercise. Med. Sci. Sports Exerc. 20: , CLARKSON, P.M., and E.M. HAYMES. Exercise and Mineral Status of Athletes: Calcium, Magnesium, Phosphorus, and Iron. Med. Sci. Sports Exerc. 27: , DALE, G., J.A. FLEETWOOD, J.S. INKSTER, and J.R.C. SAINSBURY. Profound Hypophosphataemia in Patients Collapsing After a "Fun Run". Br. Med. J. 292:447-8, DALE, G., J.A. FLEETWOOD, A.N.N. WEDDELL, R.D. ELLIS, and J.R.C. SAINSBURY. Fitness, Unfitness and Phosphate. Br. Med. J. 294: DEPARTMENT OF HEALTH (DoH). Dietary Reference Values for Food Energy and Nutrients for the United Kingdom. Report of the Panel on the Dietary Reference Values of the Committee on Medical Aspects of Food Policy (COMA), (Report on Health and Social Subjects 41). London: HMSO, pp , DUFFY, D.J., and R.K. CONLEE. Effects of Phosphate Loading on Leg Power and High Intensity 9

10 Treadmill Exercise. Med. Sci. Sports Exerc. 18: , FUCHS, F., Y. REDDY, and F.N. BRIGGS. The Interaction of Cations With the Calcium Binding Site of Troponin. Biochem. Biophys. Acta. 221: , GARROW, J.S., and W.P.T. JAMES. Human Nutrition and Dietetics, 9th edition. UK: Churchill Livingstone, pp.170, 412, , GLEDHILL, Ν. Bicarbonate Ingestion and Anaerobic Performance. Sports Med. 1: , GUYTON, A.C. Human Physiology and Mechanisms of Disease, 6th edition. Philadelphia: W.B. Saunders Company, pp.386, , HERMANSEN, L., and L STENMSVOLD. Production and Removal of Lactate During Exercise in Man. Acta. Physiol. Scand. 86:191, KREIDER, R.B., G.W. MILLER, D. SCHENK, C.W. CORTES, V. MIRIEL, C.T. SOMMA, P. ROWLAND, C. TURNER, and D. HILL. Effects of Phosphate Loading on Metabolic and Myocardial Responses to Maximal and Endurance Exercise. I. J. Sports Nutr. 2:20-47,1992. KREIDER, R.B., G.W. MILLER, Μ.Η. WILLIAMS, C.T. SOMMA, and Τ.Α. NASSER. Effects of Phosphate Loading on Oxygen Uptake, Ventilatory Anaerobic Threshold, and Run Performance. Med. Sci. Sports Exerc, 22: MANNIX, E.T., J.M. STAGER, A. HARRIS, and Μ.Ο. FARBER. Oxygen Delivery and Cardiac Output During Exercise Following Oral Phosphate-Glucose. Med. Sci. Sports Exerc. 22: , MARIEB, Ν.Ε. Human Anatomy and Physiology (3rd edition). The Benjamin/Cummings Company, Inc. California, p. 942, NATIONAL RESEARCH COUNCIL. Recommended Dietary Allowances, 10th edition. Washington, DC: National Academy Press, pp.1, , STEWART, I., L. McNAUGHTON, P. DAVIES, and S. TRISTRAM. Phosphate Loading and the Effects on VO 2 max in Trained Cyclists. Res. Quarterly Exerc. Sport. 61:80-84, SUTTON, J.R., N.L. JONES, and C.J. TOEWS. Effect of ph on Muscle Glycolysis During Exercise, Clin. Sci. 61: , THOMPSON, D.L., S. GRANTHAM, M. HALLI, J. JOHNSON, J. McDANIEL, F. SERVEDIO and W.R. THOMPSON. Effects of Phosphate Loading on Erythrocyte 2,3-Diphospho-roglycerate (2,3-DPG), Adenosine 5 Triphosphate (ATP), Haemoglobin (Hb), and Maximal Oxygen Consumption (VO 2 max) Med. Sci. Sports Exerc. 22:S36, (Abstract No.211), WEATHERWAX, R.S., A. AHLBERG, M. DEADY, H.R. PEREZ, R.M. OTTO, D. COOPERSTAIN, and J.W. WYGARD. Effect of Phosphate Loading on Bicycle Time Trial Performance. Med. Sci. Sports Exerc. 18:S11, (Abstract No.55) WILKES, D., N. GLEDHILL, and R. SMYTH. Effect of Accute induced Metabolic Alcalosis on 800-m Racing Time. Med, Sci. Sports Exerc. 4: , WILKIE, D.R. Profound Hypophosphataemia in Patients Collapsing After a "Fun Run". Br. Med. J. 292:692, WILLIAMS, Μ.Η. Nutrition for Fitness & Sport, 4th edition. USA: Brown and Benchmark, pp.138, 215, ,

Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία»

Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία» Τρισέλιδο άρθρο στα πρακτικά του 19 ου ιεθνούς Συνεδρίου Φυσικής Αγωγής & Αθλητισµού, Κοµοτηνή (2011), στο περιοδικό «Άθληση & Κοινωνία» Η ΕΠΙ ΡΑΣΗ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗΣ ΙΑΡΚΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση συμπληρωμάτων κρεατίνης. Ανάγκη ή μύθος; Λαπαρίδης Κώστας,MSc, PhD, Exercise Specialist Αν. Καθηγητής, ΤΕΦΑΑ Κομοτηνής

Χρήση συμπληρωμάτων κρεατίνης. Ανάγκη ή μύθος; Λαπαρίδης Κώστας,MSc, PhD, Exercise Specialist Αν. Καθηγητής, ΤΕΦΑΑ Κομοτηνής Χρήση συμπληρωμάτων κρεατίνης. Ανάγκη ή μύθος; Λαπαρίδης Κώστας,MSc, PhD, Exercise Specialist Αν. Καθηγητής, ΤΕΦΑΑ Κομοτηνής Εισαγωγή Βασιζόμενοι στην διαθέσιμη έρευνα, η κρεατίνη έχει αποδειχθεί ότι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη της αντοχής στη χιονοδρομία

Ανάπτυξη της αντοχής στη χιονοδρομία Ανάπτυξη της αντοχής στη χιονοδρομία Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής ΤΕΦΑΑ-ΑΠΘ kellis@phed.auth.gr Επιστημονικός συνεργάτης του Metrisis info@metrisislab.gr Η ικανότητα αντοχής χαρακτηρίζεται από:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογικές Μεταβολικές επιδράσεις της σωµατικής άσκησης

Φυσιολογικές Μεταβολικές επιδράσεις της σωµατικής άσκησης Φυσιολογικές Μεταβολικές επιδράσεις της σωµατικής άσκησης ρ Παναγιώτης Β. Τσακλής ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Εργαστήριο Εµβιοµηχανικής & Εργονοµίας Συστήµατα ενέργειας για την άσκηση Το ανθρώπινο σώµα έχει δοµηθεί ώστε

Διαβάστε περισσότερα

Βιοχηµικοί δείκτες της επιβάρυνσης της προπόνησης

Βιοχηµικοί δείκτες της επιβάρυνσης της προπόνησης Βιοχηµικοί δείκτες της επιβάρυνσης της προπόνησης Βασίλης Μούγιος Καθηγητής βιοχηµείας της άσκησης Τµήµα Επιστήµης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισµού Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Επισκέπτης καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών» ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ BCPT 101- Φυσική Αγωγή Ι Μάθηµα 1. Μεταφορά ενέργειας κατά τη διάρκεια της άσκησης

ΤΜΗΜΑ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ BCPT 101- Φυσική Αγωγή Ι Μάθηµα 1. Μεταφορά ενέργειας κατά τη διάρκεια της άσκησης 1 ΤΜΗΜΑ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ BCPT 101- Φυσική Αγωγή Ι Μάθηµα 1 Μεταφορά ενέργειας κατά τη διάρκεια της άσκησης Η µεταφορά ενέργειας στο σώµα διαφέρει ανάλογα µε το είδος της άσκησης, τη διάρκεια, την ένταση και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/ FITNESS: ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΕΣΟ ΑΣΚΟΥΜΕΝΟ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΤΟΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΑΝΑΛΥΕΤΑΙ Η ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ FITNESS ΕΝΩ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ 0103 «Φυσιολογία της Άσκησης: Αθλητική

Διαβάστε περισσότερα

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία

Διαβάστε περισσότερα

Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα

Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα Γιώργος Νάσσης, MSc,PhD Εργοφυσιολόγος- ιατροφολόγος Email: gnassis@phed.uoa.gr Οι αθλητές καταναλώνουν συµπληρώµατα διατροφής 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth.

ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth. ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΒΙΑ ΑΣΚΗΣΗ (ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟ AEROBIC) Σπύρος Κέλλης Καθηγητής προπονητικής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ kellis@phed.auth.gr Βασικές έννοιες που χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της άσκησης με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΤΑΚΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗ Ονοματεπώνυμο : Hμερ. Γέννησης: ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΕΧΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ. Καρυές, Τρίκαλα 42100.

ΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ. Καρυές, Τρίκαλα 42100. ΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΩΣ ΜΕΣΟ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Πήδουλας Γεώργιος, Σούλας Δημήτριος, Βουτσελάς Βασίλειος Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής

Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ Η ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ & ΕΙ ΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗΣ Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης

Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης Διατροφικές Ανάγκες Αθλητών Μεγάλων Αποστάσεων Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Επίκουρος Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης % Πρόσληψη Ημερήσιας Ενέργειας 60 50 40 % 30 20 10 0 ΥΔΑΤ (55-60) ΛΙΠΟΣ (25-30) ΠΡΩΤΕΙΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες είναι οι σημαντικότερες παράμετροι της φυσικής κατάστασης για τον επαγγελματία ποδοσφαιριστή; Πώς και πόσο μπορούν να βελτιωθούν;

Ποιες είναι οι σημαντικότερες παράμετροι της φυσικής κατάστασης για τον επαγγελματία ποδοσφαιριστή; Πώς και πόσο μπορούν να βελτιωθούν; Ποιες είναι οι σημαντικότερες παράμετροι της φυσικής κατάστασης για τον επαγγελματία ποδοσφαιριστή; Πώς και πόσο μπορούν να βελτιωθούν; Γρηγόρης Μπογδάνης, PhD Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού

Διαβάστε περισσότερα

Μυϊκή Βλάβη, Οξειδωτικό στρες, αντιοξειδωτικά και άσκηση

Μυϊκή Βλάβη, Οξειδωτικό στρες, αντιοξειδωτικά και άσκηση Μυϊκή Βλάβη, Οξειδωτικό στρες, αντιοξειδωτικά και άσκηση Μυϊκή συστολή Αδυναμία δεσμίνης να δεχτεί την πίεση στην οποία υποβάλλεται ο μυς Χρονική σειρά γεγονότων στη μυϊκή βλάβη Proposed mechanism of

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD ΤΕΦΑΑ - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Σήμερα θα μιλήσουμε για τα εξής θέματα: Τι κερδίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : καταγραφή δεδομένων Το πιο πρακτικό

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου www.cardiorehab.com.cy Καλωσορίσατε στο Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου Στόχος του κέντρου Το κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ ΑΣΚΟΥΜΕΝΩΝ ΔΡ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ Γ. ΖΙΩΓΑΣ ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΟΣ, SPORTSCLINIC ΠΥΛΑΙΑ, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ T. 2310365012 ZIOGAS14@YAHOO.GR

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ ΑΣΚΟΥΜΕΝΩΝ ΔΡ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ Γ. ΖΙΩΓΑΣ ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΟΣ, SPORTSCLINIC ΠΥΛΑΙΑ, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ T. 2310365012 ZIOGAS14@YAHOO.GR ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ ΑΣΚΟΥΜΕΝΩΝ ΔΡ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ Γ. ΖΙΩΓΑΣ ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΟΣ, SPORTSCLINIC ΠΥΛΑΙΑ, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ T. 2310365012 ZIOGAS14@YAHOO.GR ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗΣ SPECIFICITY OF TRAINING (ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗΣ) OVERLOAD

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Συχνότητα εµφάνισης της υπέρτασης στην Ελλάδα. Μελέτη Αττικής. Άντρες 38% 0% 10% 20% 30% 40%

Συχνότητα εµφάνισης της υπέρτασης στην Ελλάδα. Μελέτη Αττικής. Άντρες 38% 0% 10% 20% 30% 40% Υπέρταση και ιατροφή Η υπέρταση είναι µια πάθηση, που αποκαλείται σιωπηλός δολοφόνος, γιατί συχνά δεν εµφανίζει συµπτώµατα. Η 17 η Μαΐου έχει ορισθεί ως Παγκόσµια Ηµέρα Υπέρτασης, και είναι µια ευκαιρία

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση;

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Κατά τη διάρκεια της άσκησης, η εξάτμιση του ιδρώτα είναι ο βασικός μηχανισμός για την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Sport Nutrition by ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Ενέργεια που καταναλώνουμε Βασικός μεταβολισμός: 1800 kcal + καθημερινή δραστηριότητα Μια ημέρα στο γραφείο: 150 με 200 kcal Μια ώρα αθλητικής δραστηριότητας: 500

Διαβάστε περισσότερα

Βρες τα δικά σου όρια... Ξεπέρασε τα... την επιτυχία!

Βρες τα δικά σου όρια... Ξεπέρασε τα... την επιτυχία! Βρες τα δικά σου όρια... Ξεπέρασε τα... Απόλαυσε την επιτυχία! H ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΣ Η εταιρεία Life-Ergo δημιουργήθηκε με σκοπό να προσφέρει πλήρεις και ολοκληρωμένες λύσεις στο χώρο του αθλητισμού. Αξιοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΕΦΗΒΕΙΑ- ΑΝΑΓΚΕΣ v Επιτάχυνση ρυθμού ανάπτυξης v Ωρίμανση και αύξηση ιστών v Αποκτά το 20% του ύψους και το 50% του βάρους του ενήλικα, ενώ οι μύες, ο όγκος του αίματος και γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΙΑΤΡΟΦΗΣ: ΥΠΟΣΧΕΣΕΙΣ & ΠΑΓΙ ΕΣ. Βασίλης Μούγιος, PhD Αναπληρωτής Kαθηγητής Bιοχηµείας της Άσκησης ΤΕΦΑΑ Α.Π.Θ.

ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΙΑΤΡΟΦΗΣ: ΥΠΟΣΧΕΣΕΙΣ & ΠΑΓΙ ΕΣ. Βασίλης Μούγιος, PhD Αναπληρωτής Kαθηγητής Bιοχηµείας της Άσκησης ΤΕΦΑΑ Α.Π.Θ. ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΙΑΤΡΟΦΗΣ: ΥΠΟΣΧΕΣΕΙΣ & ΠΑΓΙ ΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΜΕΤΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ EΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ΑΘΛΗΤΩΝ, Αθήνα, 29-30 Ιανουαρίου 2005 Βασίλης Μούγιος, PhD Αναπληρωτής Kαθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ(ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΩΝ) ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστήμιου Πατρών Πρόγραμμα Αγωγής Σταδιοδρομίας «Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την ενίσχυση της αυτογνωσίας των μαθητών». ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Αποτελέσματα ερευνών έχουν δείξει πως η μείωση της πρόσληψης

Διαβάστε περισσότερα

Με την κλίμακα ph μετράμε το πόσο όξινο ή βασικό είναι ένα διάλυμα.

Με την κλίμακα ph μετράμε το πόσο όξινο ή βασικό είναι ένα διάλυμα. Ουδέτερα Οξέα Με την κλίμακα ph μετράμε το πόσο όξινο ή βασικό είναι ένα διάλυμα. Βάσεις Για να δείτε περίπου πως μετριέται η ποσότητα οξέος ή βάσης στα διαλύματα, σε σχέση με το ph, δείτε αυτό τον πινάκα!!!

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ Η επαρκής πρόσληψη όλων των θρεπτικών συστατικών αποτελεί τη βάση της προσφοράς της διατροφής στην επιτυχία του αθλητή. Βασίλης Μούγιος Καθηγητής βιοχηµείας της άσκησης http://users.auth.gr/mougios

Διαβάστε περισσότερα

σ α τ τι τ κή ή φόρτι τ ση σ δυναµική ή φόρτι τ ση σ Μετ ε α τ βο β λισµ σ ός

σ α τ τι τ κή ή φόρτι τ ση σ δυναµική ή φόρτι τ ση σ Μετ ε α τ βο β λισµ σ ός ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4.ΙΙ.-ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Σύγχρονη Εργονοµία 1 ΚΛΑ ΟΙ ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ I. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ II. ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ III. ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ IV. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΥΠ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Ι ΑΚΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ Γ εξάµηνο σπουδών Υπό ρ Παναγιώτη Β. Τσακλή Αναπληρωτή Καθηγητή Εµβιοµηχανικής ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ σελ ΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΑΕΡΟΒΙΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ 3 Χρησιµότητα

Διαβάστε περισσότερα

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη «Το κόκκινο κρασί κάνει καλό στην καρδιά» «ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ»

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συµµαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής ΕΚΕΤΑ Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ 1 Τα χημικά συστατικά των τροφίμων που μας κρατάνε ζωντανούς και υγιείς και μας εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια για τις εργασίες μας ονομάζονται: Θρεπτικά Συστατικά Οργανικά

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Φυσική Αγωγή Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Καλογήρου ηµ. καθηγητής Φ.Α. Fitness ή Καλή Φυσική κατάσταση Σύντοµη περιγραφή-ορισµός Fitness είναι µια συνειδητά επιδιωκόµενη κατάσταση ψυχοσωµατικής απόδοσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΡΟΕΦΗΒΩΝ ΜΕ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΓΟΝΟΤΥΠΟ

ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΡΟΕΦΗΒΩΝ ΜΕ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΓΟΝΟΤΥΠΟ ρ ΠΑΞΙΝΟΣ ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΣ ιευθυντής Τοµέα Φυσικής & Πολιτισµικής Αγωγής Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΡΟΕΦΗΒΩΝ ΜΕ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΓΟΝΟΤΥΠΟ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αναερόβια προσαρµοστικότητα προεφήβων

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της οξειδάσης της ξανθίνης. στην οξειδοαναγωγική κατάσταση κατά την άσκηση

Ο ρόλος της οξειδάσης της ξανθίνης. στην οξειδοαναγωγική κατάσταση κατά την άσκηση Ο ρόλος της οξειδάσης της ξανθίνης στην οξειδοαναγωγική κατάσταση κατά την άσκηση Αριστείδης Σ. Βεσκούκης, PhD Βιοχημικός - Βιοτεχνολόγος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Βιοχημείας & Βιοτεχνολογίας Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΥΠ- ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Ι ΑΚΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΑ Συγγραφή Επιµέλεια: ρ Παναγιώτης Β. Τσακλής Αν. Καθηγητής Συµµετοχή: ρ Σάββας Τοκµακίδης, Καθηγητής (ΤΕΦΑΑ- ΠΘ) ρ Ελένη ούδα, Αν. Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4.ΙΙ ΙΙ.-ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Σύγχρονη Εργονοµία 1 1 I. II. III. IV. ΚΛΑ ΟΙ ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ I. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ II. ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ III. ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ IV.

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Πατρών

Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Πατρών Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Πατρών (Μέλος Δικτύου ESCAPE) Πρόγραμμα ΚΕΣΥΠ : ESCAPE «Μια εκπαιδευτική αθλητική πρόκληση για την ενίσχυση της αυτογνωσίας των μαθητών» Εργασία μαθητών Θέμα : «Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ Στοιχείο Σύμβολο Σθένος Νάτριο Να 1 Κάλιο Κ 1 Μαγνήσιο Mg 2 Ασβέστιο Ca 2 Σίδηρος Fe 2 ή 3 Χαλκός Cu 2 Ψευδάργυρος Zn 2 Λίθιο Li 1 Άργυρος

Διαβάστε περισσότερα

Το άρθρο του µήνα ΑΣΚΗΣΗ VO 2 ΓΙΑ ΑΡΧΑΡΙΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η VO 2 ;

Το άρθρο του µήνα ΑΣΚΗΣΗ VO 2 ΓΙΑ ΑΡΧΑΡΙΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η VO 2 ; Το άρθρο του µήνα ΑΣΚΗΣΗ VO 2 ΓΙΑ ΑΡΧΑΡΙΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η VO 2 ; Η VO 2 µετρά την κατανάλωση οξυγόνου και συνήθως αναφέρεται στον όγκο οξυγόνου που καταναλώνεται σε 1 λεπτό. Τα παρακάτω γραφόµενα

Διαβάστε περισσότερα

Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition. Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού

Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition. Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού Διατροφή Γενετική Ύπνος Δεξιότητες Απόδοση Προπόνηση Εξαρτήματα Ψυχολογία Σωστή διατροφή Υγιή ανάπτυξη Διατήρηση ιδανικού σωματικού βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Φυσική δραστηριότητα Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Δεδομένα έρευνας Το 24% περίπου των παιδιών δεν συμμετέχει σε καμία οργανωμένη φυσική δραστηριότητα. Μόλις το 4% δεν συμμετέχει σε

Διαβάστε περισσότερα

Multiball Training. Μιχάλης Κατσικαδέλης MSc-PhDc

Multiball Training. Μιχάλης Κατσικαδέλης MSc-PhDc Multiball Training Μιχάλης Κατσικαδέλης MSc-PhDc Επιτραπέζια Αντισφαίριση The Sport which perform chess while carrying out 100m. running I.Ogimura Εισαγωγικά Στοιχεία Χαρακτηριστικά του Αθλήματος Επαναλαμβανόμενες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ Δημήτρης Κουρέτας, PhD Τμήμα Βιοχημείας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Η παχυσαρκία θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Βιταμίνες/ Συμπληρώματα Διατροφής

Βιταμίνες/ Συμπληρώματα Διατροφής Βιταμίνες/ Συμπληρώματα Διατροφής e-catalogue 2012 Βιταμίνες Μέταλλα & Ιχνοστοιχεία Αμινοξέα & Πρωτεΐνες Απαραίτητα Λιπαρά Οξέα Πεπτικά/Προβιοτικά Βοηθήματα Βιταμίνες Οι βιταμίνες είναι απαραίτητες για

Διαβάστε περισσότερα

All from a Single Source

All from a Single Source All from a Single Source Το PeKacid TM είναι μια νέα, καινοτόμος λύση για τον φώσφορο σε ασβεστούχα εδάφη και νερά με μεγάλη σκληρότητα. Στερεό φωσφορικό οξύ σε σάκους Μονοκρυσταλλικό, με χαμηλό ph (2.2)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΜΗΜΑ:Β 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Είναι γνωστό πως οποιοσδήποτε οργανισμός, για να λειτουργήσει χρειάζεται ενέργεια. Η ενέργεια αυτή βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Κωνσταντίνος Κώντσας, Παρασκευή Τριβήλου, Αναστασία Καραγκιούλη, Ελένη Τριανταφυλλίδη Εργαστήριο Καρδιοαναπνευστικής

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της Μέγιστης Δύναμης στην Σωστή Εκγύμναση του Συγχρόνου Ποδοσφαιριστή

Η σημασία της Μέγιστης Δύναμης στην Σωστή Εκγύμναση του Συγχρόνου Ποδοσφαιριστή 21.02.2011 Η σημασία της Μέγιστης Δύναμης στην Σωστή Εκγύμναση του Συγχρόνου Ποδοσφαιριστή Σε συνέχεια από το προηγούμενο μας άρθρο, ερχόμαστε να αναλύσουμε την σημασία της σωστής εκγύμνασης ως αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ανθρώπινο σώμα: 1200 gr Ca. 99% στα οστά και τα δόντια Το υπόλοιπο βρίσκεται στους ιστούς

Ανθρώπινο σώμα: 1200 gr Ca. 99% στα οστά και τα δόντια Το υπόλοιπο βρίσκεται στους ιστούς ΡΥΘΜΙΣΗ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ Ανθρώπινο σώμα: 1200 gr Ca 99% στα οστά και τα δόντια Το υπόλοιπο βρίσκεται στους ιστούς ΡΟΛΟΣ ΕΞΩΚΥΤΤΑΡΙΟΥ Ca ++ Μυϊκή συστολή Συναπτική διαβίβαση Συσσώρευση αιμοπεταλίων Πήξη του αίματος

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Στόχοι για την αντιμετώπιση του Γνώση Δεξιότητες Πηγές Υποστήριξη

Διαβάστε περισσότερα

314 ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΥΪΚΗ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ. ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Επίκουρος Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α. Δ.Π.Θ.

314 ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΥΪΚΗ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ. ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Επίκουρος Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α. Δ.Π.Θ. 314 ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΥΪΚΗ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Επίκουρος Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α. Δ.Π.Θ. ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΜΥΪΚΗΣ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑΣ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΧΡΟΝΙΑ Ή ΜΟΝΙΜΗ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΜΥΪΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα προς ανάλυση: Κινηµατική ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

Θέµατα προς ανάλυση: Κινηµατική ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ «Αρχές Βιοκινητικής» Μάθηµα του βασικού κύκλου σπουδών (Γ εξάµηνο)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 4η. Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων

ΑΣΚΗΣΗ 4η. Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων ΑΣΚΗΣΗ 4η Οξύτητα (Acidity) Θεωρητικό υπόβαθρο Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων Εκφράζει την ποσοτική ικανότητα του νερού στην εξουδετέρωση ισχυρής βάσεως µέχρι επιθυµητής τιµής ph Οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα.

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα. ιατροφή στην εφηβεία και άθληση-ενεργειακή ισορροπία και πρόσληψη Ηµεροµηνία δηµοσίευσης: 17 Φεβρουαρίου 2003 Τα διαιτολόγιο ενός νεαρού αθλητή θα πρέπει αρχικά να είναι επαρκές σε θερµίδες αλλά και σε

Διαβάστε περισσότερα

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Εργασία της Ειρήνης Καλλιντεράκη Μαθήτρια Τ.Α.Δ. - 2 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης Αθλήτρια Α.Σ. ΑΙΑΝΤΑ Αγ. Δημητρίου ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΜΑΤΟΣ Το Taekwondo είναι μία

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης

Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης Ποια στοιχεία σχετικά με την κατάσταση της υγείας του ασθενή μας δίνει η δοκιμασία κόπωσης; Η δοκιμασία κόπωσης σε τάπητα χρησιμοποιείται κυρίως ως αναίμακτη

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine!

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine! Καρδιαγγειακή*υγεία Διατροφή&Αντιγήρανση ΔημήτρηςΣυκιανάκης Gerontology & Antiaging Medicine Χτυπώ&χτυπώ,&δίχως&να&σε&πονώ,&μ'&αν&πάψω& να&χτυπώ,&χάθηκες&στο&λεπτό. && &Τι&είναι&; Μαφυσικά ηκαρδιά. -Τοόργανοτης«ζωής»όλωνμας,τοόργανοπουσυμπάσχει&μετοάγχοςμας,

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, Οξειδωτικό στρες και ανοσιακό σύστημα. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Αναπληρωτής Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης

Άσκηση, Οξειδωτικό στρες και ανοσιακό σύστημα. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Αναπληρωτής Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης Άσκηση, Οξειδωτικό στρες και ανοσιακό σύστημα Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας Αναπληρωτής Καθηγητής Βιοχημείας της Άσκησης Θέματα παρουσίασης Λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος (URTI) και άσκηση (γιατί;)

Διαβάστε περισσότερα

Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε.

Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε. Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε. θεματολογία Ορισμός της Σωστής Διατροφής Ενεργειακό ισοζύγιο Βασικός Μεταβολισμός Ανάλυση Σύστασης

Διαβάστε περισσότερα

Οξεοβασική ισορροπία. Θεόδωρος Βασιλακόπουλος. Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ

Οξεοβασική ισορροπία. Θεόδωρος Βασιλακόπουλος. Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ Οξύ ph Βάση Οξεοβασική ισορροπία Θεόδωρος Βασιλακόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Εντατικής Θεραπείας-Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ ph= - log [H + ] [H + ] σε mol/l ή Eq/L [H + ] = 40 neq/l = 40 x 10-9 Eq/L [HCO 3-

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΙΙ «Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΦΙΛΤΡΑΡΙΣΜΑ Τρεις τύποι φιλτραρίσµατος χρησιµοποιούνται στα αυτόνοµα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ Ο αθλητισμός είναι η συστηματική σωματική καλλιέργεια και

Διαβάστε περισσότερα

Αιγίδες Επιστημονικών Εταιρειών στα Τρόφιμα

Αιγίδες Επιστημονικών Εταιρειών στα Τρόφιμα Αιγίδες Επιστημονικών Εταιρειών στα Τρόφιμα Ποια η κατάσταση σε Ελλάδα και διεθνώς; Που οδεύουμε και ποιες οι προϋποθέσεις; Aντώνης Ζαμπέλας Πρόεδρος ΕΦΕΤ Αναπλ. Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου Γεωπονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Μεταπτυχιακό πρόγραμμα ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Άσκηση και διατροφή στην πρόληψη και αντιμετώπιση ασθενειών 2. ΚΩΔ. Μ/ΤΟΣ: MΒ04 3. ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα).

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). ΒΙΟΛΟΓΙΑ Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). Είδη οργανισμών Υπάρχουν δύο είδη οργανισμών: 1. Οι μονοκύτταροι, που ονομάζονται μικροοργανισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Σαμαρά Β., Γιαταγαντζίδης Α., Δώνης Α., Ισαακίδου Σ., Κοντού Ε., Κουγιουμτζίδης Ν., Μαρτάκου Α., Μεχανετζίδου Μ., Μπαλτζόπουλος Α., Νούλης Β., Πάδη Μ., Παπαϊωαννίδης Γ.,

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις

Επαναληπτικές Ασκήσεις Επαναληπτικές Ασκήσεις Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Χημεία 1.1 Στον επόμενο πίνακα δίνονται τα σημεία τήξης και τα σημεία ζέσης διαφόρων υλικών. Υλικό Σημείο Tήξης ( ο C) Σημείο Zέσης ( ο C) Α 0 100 Β 62 760

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπημένη διατροφή. της αναλογίας της μέσης προς τους. Κλασσική Πυραμίδα τροφών. Πυραμίδες Τροφών. Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις

Ισορροπημένη διατροφή. της αναλογίας της μέσης προς τους. Κλασσική Πυραμίδα τροφών. Πυραμίδες Τροφών. Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις Άσκηση και διατροφή στην πρόληψη και αντιμετώπιση ασθενειών Ισορροπημένη διατροφή Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις Ο τρόπος εναπόθεσης του σωματικού λίπους έχει αποδειχτεί τελευταία πως αποτελεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

(dietary fiber, nonnutritive fiber)

(dietary fiber, nonnutritive fiber) KΥΤΤΑΡΙΝΗ - ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ Στα τρόφιμα, παράλληλα με τους υδατάνθρακες που πέπτονται στον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή που υδρολύονται, απορροφώνται και μεταβολίζονται κατά τα γνωστά), υπάρχουν και υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας Κράμπα -Η εμφάνιση κράμπας είναι συχνότερη σε άτομα της 3ης ηλικίας, σε μη γυμνασμένους και υπέρβαρους ανθρώπους ακόμα και στους αθλητές,ιδίως ύστερα απο μακρά εξαντλητική προσπάθεια και έντονη εφίδρωση.

Διαβάστε περισσότερα

η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα

η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα "Κλινικά αποδεδειγµένα αποτελέσµατα σε 47 ηµέρες" Αντιμετώπιση της κυτταρίτιδας Ένα από τα

Διαβάστε περισσότερα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 13η Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Τα τρόφιμα είναι σύνθετοι συνδυασμοί που προέρχονται από πολλές πηγες. Όλα τα τρόφιμα έχουν τη δυνατότητα αλλεπίδρασης (χημικής) σε διαφορετικό βαθμό.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΜΟΡΙΑΚΕΣ ΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ

ΙΑΜΟΡΙΑΚΕΣ ΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΙΑΜΟΡΙΑΚΕΣ ΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ εσµός Υδρογόνου 1) Τι ονοµάζεται δεσµός υδρογόνου; εσµός ή γέφυρα υδρογόνου : είναι µια ειδική περίπτωση διαµοριακού δεσµού διπόλου-διπόλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Στα πλαίσια της ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ προσπαθούµε να προσεγγίσουµε τα χαρακτηριστικά ενός συνόλου (πληθυσµός) δια της µελέτης των χαρακτηριστικών αυτών επί ενός µικρού

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας.

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Αντικείμενο Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Θανατηφόρα ατυχήματα από ηλεκτροπληξία στην Ελλάδα κατά την περίοδο 1980-1995

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 6: ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΑ ΤΕΛΙΚΟΥ ΣΤΑΔΙΟΥ ΝΕΦΡΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Η νεφρική υποκατάσταση (αιμοδιάλυση) οδηγεί στις ακόλουθες απώλειες: αμινοξέων (2gr/ώρα διάλυσης) και γλουταμίνης

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ. 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ).

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ. 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ). Χηµεία Α Λυκείου Φωτεινή Ζαχαριάδου 1 από 12 ( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ). α) Ένα µείγµα είναι πάντοτε

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων

Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων Χριστίνα Οικονομίδου Πιερίδου Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος M.Sc. Nutritional Medicine Μέλος του Συνδέσμου Διαιτολόγων Κύπρου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS)

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) Έλεγχος Υποθέσεων για τους Μέσους - Εξαρτημένα Δείγματα (Paired samples t-test) Το κριτήριο Paired samples t-test χρησιμοποιείται όταν θέλουμε να συγκρίνουμε

Διαβάστε περισσότερα