Τάσος Στεφανίδης ( ) 1

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τάσος Στεφανίδης (1917-1996) 1"

Transcript

1 Τάσος Στεφανίδης ( ) 1 Ο Τάσος Στεφανίδης αποτελεί μια ιδιάζουσα και άκρως ενδιαφέρουσα περίπτωση πολυσχιδούς δημιουργού: ποιητής, πεζογράφος και ζωγράφος, ο οποίος ταυτόχρονα ασχολήθηκε με την κριτική λογοτεχνίας, τέχνης και θεάτρου και με την αρθρογραφίαδοκιμιογραφία γενικότερα, όπως επίσης και με τη συγγραφή κειμένων για επιθεωρήσεις. Επιπλέον, όλες οι παραπάνω δραστηριότητές του αναδύονται ως παρακλάδια ενός κοινού κορμού δημιουργίας και έτσι διέπονται από κοινά ιδεολογικάεννοιολογικά χαρακτηριστικά: υπαρξιακές αγωνίες, θεωρήσεις επί των διαπροσωπικών σχέσεων, ανησυχίες και προβληματισμοί πολιτικοκοινωνικού χαρακτήρα, και αγωνία για την πορεία της ανθρωπότητας και του κόσμου του πλανήτη Γη γενικότερα. Ένα επιπρόσθετο στοιχείο που καθιστά ακόμη πιο ξεχωριστή την περίπτωση Στεφανίδη, συνιστά το γεγονός ότι τη δευτεροβάθμια εκπαίδευσή του δεν ακολούθησαν ανώτερες σπουδές, ούτε στη φιλολογία ούτε στις τέχνες ή σε κάποιον άλλο κλάδο. Παρόλα αυτά, η συμβολή του στην κυπριακή λογοτεχνία είναι σημαντική, 2 όπως σπουδαίο είναι και το ζωγραφικό του έργο. Αν και υπήρξε αυτοδίδακτος ζωγράφος, η καλλιτεχνική του παραγωγή δεν παρουσιάζει τις ποιοτικές μεταπτώσεις που παρατηρούμε στη δουλειά μερικών από τους άλλους σημαντικούς, σπουδαγμένους καλλιτέχνες της γενιάς του ή νεότερους. Ο Στεφανίδης γεννήθηκε το 1917 στη Λευκωσία, από Μικρασιάτες γονείς. Τελείωσε το Παγκύπριο Γυμνάσιο (όπου ανάμεσα στους καθηγητές του ήταν ο γλύπτης Ανδρέας Θυμόπουλος) το 1935, και φοίτησε για έναν χρόνο στην Αγγλική Σχολή. Είχε ήδη αρχίσει από το γυμνάσιο να ασχολείται με το σχέδιο και τη ζωγραφική, ενώ είχε την πρώτη του επαφή με τη δημοσιογραφία λίγα χρόνια αργότερα, στην εφημερίδα Εσπερινή. 3 Οι κοινωνικοπολιτικές ανησυχίες που διακατείχαν τον Στεφανίδη σε όλη του τη ζωή εκδηλώθηκαν από νωρίς, αρχικά με τη στροφή του προς τον Μαρξισμό. Σύντομα 1 Πολλές ευχαριστίες στην οικογένεια Στεφανίδη για τη θαυμάσια συνεργασία που είχαμε, και ιδιαίτερα στην Καίτη Στεφανίδου, η οποία έθεσε στη διάθεσή μου όλο το υλικό που βρίσκεται στην κατοχή της, καθώς και για την υπέροχη φιλοξενία της στο όμορφο Πέρα Ορεινής. 2 Ο Θεοκλής Κουγιάλης, ο οποίος ασχολήθηκε εκτενώς με το λογοτεχνικό έργο του Στεφανίδη, τον κατατάσσει ανάμεσα σε αυτούς που καθιέρωσαν τη «μοντέρνα γραφή» στην κυπριακή λογοτεχνία στη δεκαετία του 50, ενώ θεωρεί ότι η συνεισφορά αυτή του Στεφανίδη δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί επαρκώς. Βλ. Θεοκλής Κουγιάλης, «Τάσος Στεφανίδης: η συμβολή του στην ανανέωση της λογοτεχνίας μας». Δακτυλογραφημένο κείμενο, φωτοτυπία στον φάκελο Τάσου Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης Σύγχρονης Κυπριακής Τέχνης, Λευκωσία. 3 Βλ. «Τάσος Στεφανίδης: Το πνεύμα δεν υποτάσσεται», του Φίλιππου Στυλιανού, εφημερίδα Σημερινή, 9/06/84. Φωτοτυπία αρ. 48, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 1

2 όμως άρχισε να αντιδρά στην εξέλιξη του Σοβιετικού Κομμουνισμού, εμφανέστερο δείγμα της οποίας υπήρξαν οι δίκες της Μόσχας το Στο τροτσκικό περιοδικό Προλάτης, που εξέδιδε με άλλους, άσκησε έντονη κριτική τόσο στον Στάλιν όσο και στον Νίκο Ζαχαριάδη. 4 Αυτό όμως δεν σταμάτησε τους Άγγλους αποικιοκράτες από του να θεωρήσουν τον Στεφανίδη ως «αντιβρετανικό ταραξία» και να τον εκτοπίσουν στο χωριό Πέγεια, μεταξύ των ετών 1940 και Αφέθηκε ελεύθερος όταν εκδηλώθηκε η επίθεση της Γερμανίας εναντίον της Σοβιετικής Ένωσης. Το 1948 άνοιξε τσιγκογραφείο, στο οποίο έφτιαχνε τα κλισέ των εφημερίδων (μάλιστα, στη διάρκεια του αγώνα της ΕΟΚΑ, ήταν ο μόνος που έκανε κάτι τέτοιο) και το οποίο κράτησε ως το Παράλληλα ίδρυσε το διαφημιστικό γραφείο «Γραμμή». 5 Ακόμη, μαζί με άλλα δημοσιογραφικά κείμενα (κριτικές θεάτρου, τέχνης, βιβλίου κλπ.), 6 στη δεκαετία του 40 συνέγραψε και κείμενα για επιθεωρήσεις, οι οποίες ανέβαιναν εκείνη την εποχή. Η συστηματική του ενασχόληση με τη λογοτεχνία και τη ζωγραφική εκδηλώθηκε στη δεκαετία του 50. Το 1955 εξέδωσε την ποιητική συλλογή Ανησυχίες, ενώ ποιήματά του δημοσιεύθηκαν και σε διάφορα λογοτεχνικά και άλλα περιοδικά της εποχής, όπως στα Κυπριακά Γράμματα, Δημιουργία και αλλού. 7 Από το 1956 και μέχρι το 1960, ο Στεφανίδης παρουσίασε ζωγραφικό του έργο στις εκθέσεις της Παγκύπριας Ένωσης Φιλοτέχνων, της οποίας υπήρξε ιδρυτικό μέλος, και του Παγκύπριου Ομίλου Φιλοτέχνων, που αντικατέστησε την «Ένωση» το Από το 1960 συμμετείχε σε ομαδικές εκθέσεις στην Γκαλερί Απόφαση, την οποία δημιούργησαν οι Χριστόφορος Σάββα και Glyn Hughes. Επιπλέον, από το 1964 λάμβανε μέρος στις εκθέσεις του Επιμελητηρίου Καλών Τεχνών Κύπρου (Ε.ΚΑ.ΤΕ.), του οποίου επίσης υπήρξε ιδρυτικό μέλος. 4 Οπ. π. Κάποιες από τις πληροφορίες αυτές, τις οποίες προφανώς έδωσε ο ίδιος ο Στεφανίδης, δημοσιεύονται και στο άρθρο-συνέντευξη στην Αλίκη Μάζη-Παπαγιάννη, «Ουρανοί του Τάσου Στεφανίδη», εφημερίδα Σημερινή, 9/01/83. Φωτοτυπία αρ. 37, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 5 Στυλιανού, οπ. π. 6 Για παράδειγμα, ο Λ. Παπαλεοντίου αναφέρει την αντιπαράθεση σε σχέση με την κατάσταση του θεάτρου στην Κύπρο, που εκδηλώθηκε μεταξύ των Κ. Μόντη και Κ. Μακρίδη από τη μια, και των Κ. Προυσή, Λ. Γιαννίδη και Τ. Στεφανίδη από την άλλη, στις σελίδες του θεατρικού περιοδικού Το Θέατρο, στα χρόνια Λευτέρης Παπαλεοντίου, Κυπριακά λογοτεχνικά περιοδικά στα χρόνια της Αγγλοκρατίας (Λευκωσία: Κέντρο Επιστημονικών Σπουδών, 2001), σελ Ο Παπαλεοντίου, σχολιάζοντας ποιήματα που δημοσίευσε ο Στεφανίδης το 1955 στα Κυπριακά Γράμματα, τα χαρακτηρίζει ως «κείμενα με ανανεωμένη εκφραστική [...], αλλά χωρίς ικανό ποσοστό σκοτεινότητας [...]» (οπ. π., σελ. 146). Η αναφορά του Παπαλεοντίου στη «σκοτεινότητα», ως «το κατεξοχήν γνώρισμα του μοντερνισμού» (οπ. π., σελ. 148), πιστεύω αποτελεί μάλλον περιορισμένο ορισμό του ποιητικού μοντερνισμού. 2

3 Το 1960 ο Στεφανίδης εξέδωσε τη νουβέλα Ο Γυιός των Υδάτων (ή Αποκάλυψη), με πρόλογο του Νίκου Κρανιδιώτη και με εξώφυλλο και διακόσμηση του Τηλέμαχου Κάνθου. Ο Θεοκλής Κουγιάλης θεωρεί τον Γυιό των Υδάτων ως το πρώτο πρωτοποριακό πεζογράφημα που εκδόθηκε στην Κύπρο και κατακρίνει άλλους μελετητές της κυπριακής πεζογραφίας, οι οποίοι «συνήθως παρακάμπτουν τον Στεφανίδη». 8 Πέρα από την όποια «επιστημονική» αξιολόγηση της νουβέλας αυτής, αναμφίβολα Ο Γυιός των Υδάτων αποτελεί ένα συναρπαστικό ανάγνωσμα, τόσο ως προς τη φόρμα όσο και ως προς το περιεχόμενο. Ιδιαίτερα όσον αφορά στο τελευταίο, εδώ εμπεριέχονται στοιχεία τα οποία συναντώνται επανειλημμένα και στις διάφορες ενότητες του ζωγραφικού έργου του Στεφανίδη: βιογραφικές εμπειρίες και μνήμες, που συχνά αποδίδονται μέσω μιας ονειρικής-«μεταφυσικής» ατμόσφαιρας, και υπαρξιακές, ερωτικές και πνευματικές αγωνίες, οι οποίες αναδύονται είτε μέσω της σωματικήςαισθησιακής επαφής του ατόμου με το φυσικό περιβάλλον, είτε με την ανάδειξη της φύσης ως δέκτη και φορέα που ενσωματώνει και εκφράζει τις αγωνίες αυτές. Κείνο το περιβόλι, χειμώνα καλοκαίρι, από την πλούσια ευλογία του νερού ήταν πάντα καρπισμένο. Ετούτη τη στιγμή, δεν ήταν ο χρυσός καρπός που αναστήλωνε την κλονισμένη σκέψη του. Μα η ανατριχιαστική ηδονή που ανάδιδαν τα γυμνά πόδια στο κορμί, όντας βυθίζουνταν στη νερουλή γη την ώρα του ποτίσματος. Το νερό χύνουνταν απ το αυλάκι με ορμή στο παχύ καλλιεργημένο χώμα, βύθιζε, σαν παράφορος εραστής, τα νερουλά χέρια στο σώμα της γης, το καταφιλούσε, το κατάτρωγε εισχωρούσε βαθειά μέσα [...]. Κι η νερωμένη γη απορροφούσε κι έσφιγγε με δύναμη τα πόδια του, τα τραβούσε κάτω, και κάθε φορά που ανάσερνε με κόπο το ένα πόδι για να προχωρήσει και να βυθιστεί πιο πέρα, ακούγονταν ένας παράξενος υπόκωφος ήχος σα νάβγαινε από υπόγεια νεροσπηλιά. [......] Ήταν στιγμές που γίνουνταν βαθύτατα απαισιόδοξος, νιχιλιστής, αρνητής και περιφρονητής των πάντων. Απ όλα τα προβλήματα, εκείνο που τον βασάνιζε περισσότερο ήταν το ηθικό πρόβλημα. Μέσα στην μεσημεριάτικη αταραξία του φρυγμένου κάμπου, οι απελπισμένες σκέψες του και τ αναπάντητα ερωτήματά του αναρριχούνταν και άπλωναν σαν κισσοί απάνω στην ετοιμόρροπη οικοδομή της ύπαρξής του, γίνονταν αραβουργήματα, αψίδες, καμπύλες, γίνουνταν πολύχρωμοι μουσικοί πίδακες, καθιδράλες και σιωπηλές στοές, γίνουνταν πόθος, αναβρασμός κι εκνευριστική νηνεμία, γίνουνταν προσευχή, βλασφημία, ξέσπασμα και λούφαγμα, πολεμικό σάλπισμα και υγρή σιωπή επιτύμβιας στήλης, γίνουνταν άνεμος, βροχή, οργιαστική βλάστηση και πετροκάρβουνο. Ήταν στιγμές που νόμιζε πως αιωρούνταν κρατημένος από το σχοινί μιας φανταστικής αιώρης που κρέμμουνταν από τον ήλιο μέσα στο άπειρο κενό. Αιωρούνταν και μετατοπίζουνταν μέσα στους αντιφατικούς κόσμους της ύπαρξης και τις αντινομίες της ζωής με μια χαύνωση και μιαν ανατριχίλα στο κορμί. [......] 8 Κουγιάλης, οπ. π. 3

4 Ο ήλιος βρίσκουνταν ακόμα στο ζενίθ. Ο γαλάζιος ουρανός από την διάπυρη φλόγα του ήλιου ξάσπριζε κι έπεφτε σε χίλια ξεφτίδια. Όλα μέσα στον κάμπο ησύχαζαν, ακινητούσαν, μούδιαζαν βυθισμένα στον τροπικό λήθαργο. Η ατμόσφαιρα είχε την λευκή στιλπνότητα υπερθερμασμένου μετάλλου. Η γη είχε παραδοθεί στο φαυνικό όργιο του ήλιου, που την καταφιλούσε και την κατάτρωγε με την πύρινη γλώσσα του. Τι τρομερός σάτυρος! Ξάφνου, ένα σύγκρυο, ανάμιχτο με κάποιο ακαθόριστο φόβο, διαπέρασε σαν ηλεκτρικό ρεύμα το κορμί του. Η καρδιά του επιτάχυνε τους κτύπους της, το κάτω χείλος τρέμισε σαν σεισμογραφική ακίδα. Τα μάτια σκοτείνιασαν και τα κάτω άκρα παράλυσαν. Ένα τρομερό αίσθημα θανάτου φτεροκτύπησε τον αγέρα και το πουλί του τρόμου και του θανάτου έσκουξε άγρια και κούρνιασε μέσα στις κουφάλες των σωθικών του. Ένα αίσθημα θανάτου [...]. 9 Τέτοιες μνήμες και εμπειρίες, εικόνες και αγωνίες, περικλείονται και στη ζωγραφική του, ιδιαίτερα στις μετά το 1974 μεγάλες ενότητες του έργου του. Πίσω στο 1964, ο Στεφανίδης παρουσίασε την πρώτη του ατομική έκθεση, στην αίθουσα της Ένωσης Νέων Τραστ στη Λευκωσία [εικ. 1]. Τα έργα που εξέθεσε μπορούν να χωριστούν σε δύο μεγάλες ομάδες: η πρώτη περιλαμβάνει δείγματα από τις παλαιότερες δημιουργίες του, μέχρι και το 1963 έργα που χαρακτηρίζονται από ποικιλία ύφους και τεχνοτροπίας. Σε κάποια από αυτά, κυρίως τοπιογραφίες, κυριαρχεί ένα εξπρεσιονιστικό ιδίωμα (με περισσότερο όμως φως και λιγότερη ένταση από ό,τι παρουσιάζουν οι βορειοευρωπαϊκές εξπρεσιονιστικές εκφράσεις των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα), συνδυασμένο με στοιχεία που παραπέμπουν στη ναΐφ ή στη λαϊκή τέχνη. Ανάμεσα σε αυτά, σημειώνουμε ενδεικτικά τα Πλατάνια (1960) [εικ. 2] και Κατωφέρεια (1960) [εικ. 3]. Σε κάποιους άλλους πίνακες, κυρίως νεκρές φύσεις, συναντάται μια άλλη γκάμα φορμαλιστικών επιρροών, πάλι από τον πρώιμο ευρωπαϊκό μοντερνισμό, με ιδιαίτερες αναφορές σε καλλιτέχνες όπως τους Henri Matisse και Paul Cézanne για παράδειγμα, Νεκρή Φύση (π. 1955) [εικ. 4] και Νεκρή Φύση (π. 1963) [εικ. 5]. Στις φορμαλιστικές του αυτές εξερευνήσεις, ο Στεφανίδης τοποθετείται πλήρως στις καλλιτεχνικές εξελίξεις που διαδραματίζονταν την εποχή εκείνη στην Κύπρο. Ιδιαίτερα στη δεκαετία του 60 (και αρχές του 70), καλλιτέχνες από την πρώτη γενιά της κυπριακής τέχνης (γεννημένοι στις δυο πρώτες δεκαετίες του αιώνα), κινήθηκαν σε περισσότερο μοντερνίζουσες κατευθύνσεις, από ό,τι είχε παρουσιάσει το έργο τους ως τότε. Για παράδειγμα, οι Αδαμάντιος Διαμαντής, Τηλέμαχος Κάνθος και Χαρίλαος Δίκαιος, προχώρησαν εμφατικότερα προς τον Εξπρεσιονισμό, δημιουργώντας τα 9 Τάσου Στεφανίδη, Ο Γυιός των Υδάτων (ή Αποκάλυψη) (Λευκωσία, 1960), σελ , 24,

5 σημαντικότερα ίσως έργα τους: οι Αγωνίες του Διαμαντή, τα τοπία της παραλίας της Σαλαμίνας του Κάνθου και οι εξπρεσιονιστικοί πίνακες του Δίκαιου. Ακόμη σημαντικότερη εξέλιξη στην κυπριακή τέχνη της δεκαετίας του 60, υπήρξαν οι αναζητήσεις προς πολύ πιο σύγχρονες τάσεις, από καλλιτέχνες της δεύτερης γενιάς (γεννημένους στον Μεσοπόλεμο), οι οποίοι είχαν επιστρέψει στην Κύπρο μετά τις σπουδές τους: Χριστόφορος Σάββα, Στέλιος Βότσης, Ανδρέας Χρυσοχός κ.ά. Κοντινότερα στις εξερευνήσεις των τελευταίων, είναι που μπορούμε να τοποθετήσουμε τη δεύτερη ομάδα έργων που παρουσίασε ο Στεφανίδης στην έκθεση του 1964, δημιουργημένα όλα εκείνη τη χρονιά (όπως και μερικά άλλα, από το 1965). Θεωρώ αυτές τις δημιουργίες σημαντικότερες των πρωιμότερων, τόσο γιατί λειτουργούν και ως ενότητα οι πίνακες χαρακτηρίζονται από φορμαλιστική και θεματική συνοχή αλλά και κυρίως γιατί για πρώτη φορά διαφαίνεται ένα ξεχωριστό, προσωπικό ύφος του καλλιτέχνη. Στα έργα αυτά, επικρατεί ένα μείγμα σουρεαλιστικών αναφορών (κυρίως στην παράδοση του Joan Miró) και ύστερων κυβιστικών ιδιωμάτων, όπως τον Ορφισμό [εικ. 6, 7, 8, 9, 10]. Έτσι, έχουμε ταυτόχρονα δύο φαινομενικά αντιθετικές προσπάθειες: τη δημιουργία ονειρικών-φαντασιακών τοπίων (με κυρίαρχο θεματικό μοτίβο τη φιγούρα καραβιού που πλέει σε τόπους μυθολογικούς) και την ορθολογιστική οργάνωση του χώρου, με μεγαλύτερη έμφαση (συγκριτικά με παλιότερα έργα) στη δισδιάστατη ζωγραφική επιφάνεια. 10 Ταυτόχρονα, οι εικόνες της ενότητας αυτής εισάγουν στην τέχνη του Στεφανίδη έναν οικουμενικό συμβολισμό, στοιχείο που θα παρουσιαστεί σαφώς εντονότερα στη μεταγενέστερη δουλειά του, κυρίως από τα τέλη της δεκαετίας του 70 και έπειτα. Εν τω μεταξύ, στα τέλη της δεκαετίας του 60, η ζωγραφική του κινείται κοντά στα όρια της αφηρημένης ή ανεικονικής τέχνης. Είναι η εποχή που ο Ελλαδίτης τεχνοκριτικός και επιμελητής Τώνης Σπητέρης, διορισμένος ως σύμβουλος επί καλλιτεχνικών θεμάτων από την κυπριακή κυβέρνηση, ωθεί την εντόπια τέχνη προς την αφαίρεση, τον Μινιμαλισμό και προς άλλες σύγχρονες τάσεις της διεθνούς τέχνης. 10 Στο κείμενο του Στέλιου Βότση, «Έκθεση ζωγραφικής του Τάσου Στεφανίδη: Μερικές σκέψεις επάνω στο έργο του», Κυπριακά Χρονικά, αρ. 46 (Φεβρουάριος 1965), σελ. 63, αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: «Η τέχνη του από τα τοπικά πλαίσια που κινείτο από απόψεως θεμάτων, αρχίζει να μιλά μια γλώσσα νέα της οποίας τα σύμβολα έχουν προεκτάσεις και είναι δεκτικά από όλους τους ανθρώπους που η ανήσυχη ιδιοσυγκρασία τους, τους προβληματίζει πολλές φορές οδυνηρά σχετικά με το συναίσθημα και το νου και τη θέση που έχουν με την έννοια ολοκληρωμένος άνθρωπος. Η δεύτερη διάσταση άρχισε να επιβάλλεται στον πίνακα και τα περιγράμματα να δείχνουν πιο έντονη την παρουσία τους. Σε αντίθεση με τα έργα του πρώτου κύκλου, το χρώμα γίνεται ψυχρότερο όχι από έλλειψη θέρμης προς τον άνθρωπο, αλλά από περισσότερη δύναμη κατανοήσεως». 5

6 Παράλληλα, ανοίγει τις πόρτες των διεθνών μπιενάλε και άλλων εκθέσεων, για τους «προοδευτικότερους» από τους Κύπριους καλλιτέχνες. Παρόλο που ο Στεφανίδης δεν συμπεριλαμβανόταν στον «σκληρό πυρήνα» της πιο πάνω ομάδας, την περίοδο αυτή λαμβάνει μέρος στην Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας το 1968, και το 1970 συμμετέχει στην έκθεση «Σύγχρονη Κυπριακή Τέχνη», στο Ινστιτούτο Κοινοπολιτείας στο Λονδίνο και στο Εδιμβούργο. Ανάμεσα στα έργα του από τότε, αναφέρουμε τα Αντίλαλοι (1967) [εικ. 11] και Μνήμες (1968) [εικ. 12]. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και μερικοί πειραματισμοί του με διάφορες μεθόδους και με γκάμα υλικών, όπως κάποια κολάζ μικτής τεχνικής, τα οποία περιλάμβαναν και κομμάτια από προϋπάρχουσες φωτογραφίες [εικ. 13]. Τα πολιτικοστρατιωτικά γεγονότα του 1974, ρίχνουν τον Στεφανίδη σε μια περίοδο δημιουργικής αδράνειας συνεχίζει μόνο την αρθρογραφία στον Τύπο. Ήδη το 1973, είχε δημοσιεύσει το άρθρο «Το πνεύμα δεν υποτάσσεται» σε αθηναϊκό περιοδικό που εκδιδόταν από διανοούμενους, όπως τον Ε. Παπανούτσο, οι οποίοι ήταν ενάντια στο στρατιωτικό καθεστώς. 11 Επανέρχεται στη ζωγραφική το 1979 με παρότρυνση της γυναίκας του, επίσης ζωγράφου, Καίτης Φασουλιώτου-Στεφανίδου. Αποτέλεσμα αυτής της επιστροφής υπήρξε η ενότητα έργων Νήσος τις έστιν. 12 Ο κύκλος αυτός πρωτοπαρουσιάστηκε στη δεύτερη ατομική του έκθεση (την πρώτη σε διάστημα 15 χρόνων), στην Γκαλερί Ακρόπολις (Σχολή Τυφλών) στη Λευκωσία. Το 1980, εκτέθηκε ο δεύτερος κύκλος Νήσος τις έστιν (Γκαλερί Ζυγός, Λευκωσία), στον οποίο προστέθηκαν και άλλα έργα το 1981 (έκθεση στο Curium Palace στη Λεμεσό). Τα έργα αυτών των κύκλων είναι θεματικά και εικαστικά απότοκα των γεγονότων του Σε αντίθεση με άλλους σημαντικούς Κύπριους ζωγράφους, των οποίων η ανταπόκριση στο 1974 εκδηλώθηκε κυρίως μέσα από ανθρωποκεντρική τέχνη, ο Στεφανίδης δημιούργησε σειρά «τοπίων» (σαν εικόνες από την Αποκάλυψη), από όπου γενικά απουσιάζει η ανθρώπινη μορφή [εικ. 14, 15]. Φορμαλιστικά, ο καλλιτέχνης επανέρχεται στον Εξπρεσιονισμό αυτή τη φορά σε ένα βίαιο και χρωματικά έντονο ιδίωμα, που συγγενεύει με εξπρεσιονιστικές εκφράσεις από το 11 Στυλιανού, οπ. π. 12 Αρχικά, η φράση προέρχεται από την τραγωδία Πέρσες του Αισχύλου, στίχος 447, «νñσóς τις ἔστι πρόσθε Σαλαμῖνος τόπων». Ο ποιητής Γιώργος Σεφέρης τη συμπεριέλαβε στο ποίημα «Σαλαμίνα της Κύπρος», από τη συλλογή των «κυπριακών ποιημάτων» του, Ημερολόγιο Καταστρώματος Γ (... Κύπρον, ου μ εθέσπισεν...). Βλ. Γιώργος Σεφέρης, Ποιήματα (Αθήνα: Ίκαρος, 2004), σελ Κατά πάσα πιθανότητα, ο Σεφέρης αποτέλεσε την πηγή του Στεφανίδη, ο οποίος, ίσως από παραδρομή, πρόσθεσε ένα τελικό «ν» στη λέξη «έστι», και παρέμεινε έτσι σε όλες τις μεταγενέστερες αναφορές στο έργο του. 6

7 δεύτερο μισό του 20ού αιώνα, όπως με τον νέο Γερμανικό Εξπρεσιονισμό της δεκαετίας του 60. Παρά τις συγκεκριμένες, σύγχρονες ιστορικές αναφορές, οι πίνακες αυτοί του Στεφανίδη βρίσκονται στα όρια της ανεικονικής τέχνης. Σε συνέντευξή του μάλιστα το 1979, ο Στεφανίδης εξέφρασε την απαρέσκειά του για τυχόν «επιστροφή» της εικονικής ζωγραφικής (στις διεθνείς εξελίξεις της τέχνης). 13 Παρόλα αυτά, ο ίδιος παραήταν ανήσυχο και δυναμικό πνεύμα για να εξαφανίσει πλήρως το αναγνωρίσιμο στοιχείο και να παράξει ζωγραφική όπου μοναδικά ζητούμενα θα ήταν προβλήματα καθαρά φορμαλιστικής φύσης. Σε αρκετά από τα έργα του πρώτου κύκλου Νήσος τις έστιν, ενυπάρχουν αναγνωρίσιμα στοιχεία από το κυπριακό τοπίο. Ιδιαίτερη μάλιστα αίσθηση προκάλεσε ο πίνακας με τον «αναποδογυρισμένο» Πενταδάκτυλο [εικ. 16]. Χαρακτηριστικά είναι τα σχόλια του ποιητή Κώστα Μόντη: «Πήγα την επαύριο στο σπίτι του Στεφανίδη και αναποδογυρίστηκα και εγώ όχι μονάχα με τον Πενταδάκτυλο του, μα και με όλο εκείνο το μετουσιωμένο φοβερό δράμα του νησιού, που με τριγύρισε πυρακτωμένο, με τη γη που δερνόταν μουντόχρωμη, με τη διάχυτη τραγωδία των πραγμάτων, με τη διήθησή τους από τον πόνο, με την αποπετρωμένη μάνα που αντιπροσώπευε βουβή, μόνη και απερίγραπτη το ανθρώπινο στοιχείο». 14 Τα έργα της Νήσος τις έστιν παρουσιάστηκαν και στην Αθήνα το 1981 (Γκαλερί Νέες Μορφές), αποσπώντας θετικά σχόλια: «Βίαια μα και ψιθυριστά, κάτω από τα εικονιζόμενα, η μαρτυρική Κύπρος γίνεται σύννεφο, έκρηξη και αντάρα. Βουνά μετέωρα, αθέμελα, χαρακωμένα από σκοτάδια και φλόγες. Σπίτια θρυμματισμένα, αιχμηρές ανταύγειες, ξαφνικές αναλαμπές και φορτισμένοι ουρανοί, επικρεμάμενοι, έτοιμοι για ξέφωτο ή κατακλυσμό». 15 Σε όλες τις εικόνες της ενότητας, το φυσικό περιβάλλον παρουσιάζεται ως ο αποδέκτης αλλά και ο εκφραστής του βιασμού, της καταστροφής και της τραγικότητας των τότε γεγονότων. Στα έργα του δεύτερου κύκλου, τα οποία ο ίδιος ο καλλιτέχνης 13 «Αν πράγματι υπάρχει επιστροφή, τότε πρέπει να θρηνήσουμε την τέχνη». Η.Α.Σ., «Τ. Στεφανίδης: Η ζωγραφική είναι πνεύμα και στοχασμός», εφημερίδα Σημερινή, 16/10/79. Φωτοτυπία αρ. 6, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 14 Κώστα Μόντη [από την ομιλία του στα εγκαίνια της έκθεσης στην Γκαλερί Ακρόπολις], «Φωτιές ελπίδας: Για τη ζωγραφική του Τ. Στεφανίδη», εφημερίδα Φιλελεύθερος, 17/10/79. Φωτοτυπία αρ. 7, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 15 Από άρθρο του Νίκου Αλεξίου στην αθηναϊκή εφημερίδα Ριζοσπάστης (19/11/81), αναδημοσιευμένο στην εφημερίδα Φιλελεύθερος, 15/12/81. Φωτοτυπία αρ. 28, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 7

8 χαρακτηρίζει ως «πιο πνευματική, πιο ολοκληρωμένη αισθητικά» δουλειά, 16 η αγωνία και η τραγικότητα υπερβαίνουν τις ιδιαιτερότητες του κυπριακού χώρου και της πρόσφατης ιστορίας του, και αποκτούν πιο οικουμενικό χαρακτήρα και εγκυρότητα [εικ. 17, 18]. Η επόμενη ενότητα έργων του Στεφανίδη, Ουρανοί, πρωτοπαρουσιάστηκε το 1982 (Γκαλερί Γκλόρια, Λευκωσία). Πρόκειται ίσως για τη μεγαλύτερη ομάδα έργων του, καθότι ο καλλιτέχνης συνέχιζε να ζωγραφίζει «Ουρανούς» μέχρι και το 1995, ένα χρόνο πριν από τον θάνατό του, παράλληλα με τη δημιουργία άλλων ενοτήτων της δουλειάς του. Όπως και στους πίνακες της Νήσος τις έστιν, η ανθρώπινη μορφή εν πολλοίς απουσιάζει, αλλά οι πανανθρώπινες αγωνίες είναι απόλυτα παρούσες, εκφρασμένες για άλλη μια φορά στο φυσικό περιβάλλον. Τεχνοτροπικά όμως, στους εδώ πίνακες απουσιάζουν η έντονη, χειρονομιακή τοποθέτηση της μπογιάς και η έμφαση στην ίδια την παρουσία του υλικού πάνω στον καμβά. 17 Οι όποιες εξπρεσιονιστικές διαθέσεις επικεντρώνονται τώρα στην απόδοση της «ατμόσφαιρας» του θέματος αποτέλεσμα που επιτυγχάνεται τόσο εικονογραφικά όσο και χρωματικά. Τα έρημα, μελαγχολικά τοπία με τους συννεφιασμένους ουρανούς (παραπέμπουν στον ιδιόρρυθμο ρομαντισμό του Γερμανού Caspar David Friedrich, από τον 19ο αιώνα) μιλούν για μοναξιά και θάνατο [εικ. 19, 20], ενώ οι φουσκωμένες θάλασσες και τα βαριά σύννεφα (αναφορά στον άλλον ιδιόρρυθμο ρομαντικό του 19ου αιώνα, τον Άγγλο William Turner), φέρουν την τραγικότητα της σύγκρουσης και της καταστροφής [εικ. 21, 22]. Σε συνέντευξή του το 1983, ο Στεφανίδης σημειώνει: «Ο ουρανός είναι πολύ δύσκολος. [...] Ήθελα όμως να παίξω με το χρώμα διότι η ζωγραφική είναι παιχνίδι και τέχνη και ήθελα την απειρία των τόνων και χρωμάτων, αλλά παράλληλα να ζω την εποχή μου και τον ξένο τόπο που έγινε τόπος μας. Υποβάλλω τη μοναξιά του ανθρώπου. Σε άλλα έργα μου είμαι θυελλώδης, κυκλωνικός και σε άλλα έχει ηρεμία». 18 Αλλού, σχολίασε: «Ήταν για μένα οι ουρανοί μια πρόκληση των ζωγραφικών μου ικανοτήτων και ένα κάλεσμα ποιητικό. Αυτά θέλησα να τα δώσω εικαστικά, με το χρώμα και το φως. Επίσης σαν μεταφυσική νοοτροπία είμαι μεταφυσικός στους ουρανούς ίσως βρήκα κάποια καταφυγή. [...] Βεβαίως τα τοπία δεν είναι συγκεκριμένα, αλλά είναι ένα θησαύρισμα από τα παιδικά μου χρόνια, που η 16 Ήβη Α. Σαμουήλ, «Νήσος τις έστιν: Μια νέα έκθεση του κ. Τ. Στεφανίδη», άρθρο-συνέντευξη, εφημερίδα Σημερινή, 28/09/80. Φωτοτυπία αρ. 14, φάκελος Τ. Στεφανίδη, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 17 Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι κάποιοι Ουρανοί (από τη περίοδο ) είναι ζωγραφισμένοι με αραιωμένο (όπως σε υδατογραφία) ακρυλικό πάνω σε ύφασμα (π.χ. εικ. 20). 18 Μάζη-Παπαγιάννη, οπ. π. 8

9 φύση ασκούσε μια ιδιαίτερη και βασανιστική, πολλές φορές, γοητεία. Ακόμη τη βλέπω σαν κάτι ζωντανό, κάτι το έμψυχο γι αυτό προσπάθησα να δώσω ψυχές μέσα στη φύση. Πολλές φορές έχω την εντύπωση πως μας ζητά, από μας τους ανθρώπους, μια επαφή, μια συνομιλία». 19 Αυτή τη «συνομιλία», ο Στεφανίδης θα επιδιώξει να μορφοποιήσει στην τελευταία ενότητα έργων του, στις αρχές της δεκαετίας του 90. Εν τω μεταξύ, στη δεκαετία του 80, δημιούργησε μια ομάδα πινάκων όπου για πρώτη και μοναδική φορά ο ζωγράφος εστίασε την προσοχή του στον άνθρωπο. Μια πρώτη ενότητα αυτών των έργων πρωτοπαρουσιάζεται το 1985, υπό τον τίτλο Μυθολογία (Γκαλερί Rembrandt, Λευκωσία). Οι πίνακες αυτοί (όπως και μια άλλη υποενότητα, η Κραυγή του Δάσους), αποτελούν μέρος μιας μεγαλύτερης ομάδας, με την ονομασία Καταστάσεις ( ), η οποία εκτέθηκε με αυτό τον τίτλο το 1987 (Γκαλερί Opus 39, Λευκωσία) [εικ. 23, 24, 25]. Σε αυτούς τους πίνακες, η ζωγραφική επιφάνεια χωρίζεται σε απλά γεωμετρικά σχήματα, σε καθένα από τα οποία παρουσιάζεται κάποιο «στιγμιότυπο», αλλά όλα συνδέονται μεταξύ τους, τόσο φορμαλιστικά όσο και θεματικά. Στην μπροσούρα της έκθεσης, ο Στεφανίδης σχολιάζει τα παρόντα έργα ως εξής: «Θα μπορούσε να πει κανείς ότι τις Καταστάσεις συνθέτουν θεατρικές εικόνες: δεν είναι απεικόνιση της ρεαλιστικής πραγματικότητας, αλλά διόγκωση και εξπρεσιονιστική παραμόρφωση, με διάχυτη την υπαρξιακή αγωνία. Ασύγγνωστα χειροκροτήσαμε τους πρωταγωνιστές μιας ανόσιας φάρσας, που είχε μοιραία κατάληξη τη γνωστή τραγωδία. Οι τραγικές ή κωμικές παραστάσεις πρέπει να θεωρούνται ως αισθητική κατηγορία». Παρά τις αναφορές στα πολιτικοστρατιωτικά γεγονότα του 1974, τα «διαδραματιζόμενα» στις εικόνες αυτές τείνουν περισσότερο προς μια οικουμενικότερη θεώρηση της ανθρώπινης συνθήκης: υπαρξιακές αγωνίες και ερωτικές-διαπροσωπικές εντάσεις, δίδονται με θεατρικότητα (τα «κουτιά» στη ζωγραφική επιφάνεια παραπέμπουν σε σκηνή θεάτρου), και κυρίως με ισχυρή δόση γκροτέσκο στην απόδοση της ανθρώπινης μορφής. Η πόλη του πανικού πού πάει; πού τραβάει; Οι λυσίκομες γυναίκες της κάποτε τραγούδαγαν επιθαλάμια. Τώρα η πανικόβλητη πόλη δεν έχει κεντρίσματα και πλήττει Λάμπρου Κεφαλληνού, «Κουβεντιάζοντας με τον Τάσο Στεφανίδη», Ενημέρωση, τχ. 1 (23/12/82), σελ Από την ενότητα «Καταστάσεις», της ποιητικής συλλογής, Τάσος Στεφανίδης, Καταστάσεις (Λευκωσία, 1990), σελ

10 Οι άνθρωποι ως κωμικο-τραγικές καρικατούρες, στα πιο πάνω έργα, αναμφίβολα βρίσκονται σε αντίθεση με την εξυμνητική και γεμάτη δέος απόδοση του φυσικού τοπίου από τον Στεφανίδη. Η διαφορά είναι εντονότερη στις λίγες εικόνες από τις Καταστάσεις, όπου στο πάντα κυρίαρχο φυσικό περιβάλλον, τοποθετούνται μικροσκοπικά ανθρωπάκια, σαν βγαλμένα από παιδικές ζωγραφιές [εικ. 26]. Αν αυτές οι συνθέσεις αποτελούν τη μορφοποίηση της συνομιλίας μεταξύ φύσης και ανθρώπου, στην οποία αναφέρθηκε νωρίτερα ο Στεφανίδης, η συνάντηση αυτή παρουσιάζεται ανισομερής: σε έναν ενδιαφέροντα παραλληλισμό με την παραδοσιακή κινεζική τοπιογραφία, η μικροσκοπική παρουσία του ανθρώπου (όπως και η παντελής απουσία του σε πρωιμότερα έργα) αντιπαραβάλλει την ασημαντότητά του με το φυσικό μεγαλείο. Η ανισότητα αυτή εντείνει ακόμη περισσότερο την αγωνία για την καταστροφή της φύσης και για την πορεία του πλανήτη γενικότερα. Αυτές οι αγωνίες και οι προβληματισμοί συνιστούν τον πυρήνα της τελευταίας ομάδας έργων του Στεφανίδη, υπό τον τίτλο Η Αγωνία του Πλανήτη Γη ( ). Αν η φύση στην τέχνη κάλλιστα μπορεί όπως πιο πάνω να γίνει το εικαστικό και ιδεολογικό εκφραστικό όχημα της τραγικότητας της ανθρώπινης συνθήκης, το ίδιο το φυσικό περιβάλλον όμως είναι ταυτόχρονα αποδέκτης της ανθρώπινης θηριωδίας και του ανθρώπινου παραλογισμού. Στους πίνακες της Αγωνίας του Πλανήτη Γη, που σε μερικές περιπτώσεις φτάνουν στα όρια της πλήρους αφαίρεσης, η έντονη και κατά τόπους σκοτεινή χρωματική γκάμα προσδίδει συγχρόνως μια συναρπαστικά άγρια ομορφιά του φυσικού περιβάλλοντος, και μαζί, την απειλή της επερχόμενης καταστροφής μιας καταστροφής που θα προκληθεί όχι από αίτια της ίδιας της φύσης αλλά από τις πράξεις του ανθρώπου, ο οποίος όπου τυγχάνει να είναι παρών έχει και εδώ μετατραπεί σε μικροσκοπική, απλοϊκή καρικατούρα [εικ. 27, 28, 29, 30]. Όπως και στους Ουρανούς, οι όψεις του φυσικού μεγαλείου και τα συναισθήματα δέους, θαυμασμού και αγωνίας που εμπεριέχονται στους πίνακες, αποδίδονται ως ένα βαθμό χάριν του θέματος, αλλά κατά κύριο λόγο μέσω του χρώματος. 21 Η ζωγραφική του Στεφανίδη, χωρίς ποτέ να εγκαταλείψει εντελώς το εικονικό, «αναγνωρίσιμο» στοιχείο, σε όλη της την πορεία υπήρξε το αποτέλεσμα της «πάλης» του καλλιτέχνη με τα υλικά και τη φόρμα. Η συνεχής αυτή διαδικασία εξερεύνησης, κράτησε τη δημιουργία του τόσο τη λογοτεχνική όσο και κυρίως την εικαστική μακριά από την παγίδα του εφησυχασμού και της επαναλαμβανόμενης 21 Κάποια έργα του Στεφανίδη από τη δεκαετία του 90, μπορούν κάλλιστα να τοποθετηθούν τόσο στην ευρύτερη ενότητα των Ουρανών, όσο και στην Αγωνία του Πλανήτη Γη (π.χ. εικ. 29). 10

11 μανιέρας. Ταυτόχρονα, ο «αγώνας» αυτός χαρακτηριζόταν πάντα από ιδεολογικές και πνευματικές ανησυχίες: «[Η] ζωγραφική όπως και όλες οι καλές τέχνες, είναι στοχασμός, πνεύμα. [...] Δεν είναι το εικονικό ή το ανεικονικό που έχει αξία στην τέχνη, αλλά η δημιουργία εκείνου του αισθητικού χώρου όπου ο άνθρωπος μπορεί να ισορροπήσει και να ηρεμεί». 22 «Πρόθεση μου είναι να δώσω μέσω της ζωγραφικής έναν άλλο κόσμο, διαφορετικό του περιβάλλοντος, που να είναι είτε φανταστικός, είτε ονειρικός. [...] Ο άνθρωπος είναι τραγικός γιατί υπάρχει ο θάνατος. Μια πιθανή εξήγηση είναι η υποσυνείδητη τάση του ανθρώπου να ξεπεράσει τον θάνατο, αφήνοντας κάτι το δημιουργικό πίσω του. Αυτό πιστεύω γίνεται με την τέχνη και τον έντεχνο λόγο [...]». 23 Στους πίνακες της ενότητας Η Αγωνία του Πλανήτη Γη, ενυπάρχουν οι παραπάνω προθέσεις και τα πιστεύω του Στεφανίδη. Τα έργα αυτά αποτελούν έναν αρμόζοντα επίλογο στο έργο ενός ανθρώπου, ο οποίος σε όλη του τη δημιουργία λογοτεχνική, εικαστική, δημοσιογραφική κλπ. εξέφρασε την έγνοια και την αγωνία για την πορεία και για την τραγικότητα της μοίρας του κόσμου. Ο άνθρωπος πρέπει να γίνει πιο ανθρώπινος. Δεν αρκεί που είναι ένα σκεπτόμενο στοιχείο της φύσης, που βγαίνοντας από την κατάσταση του ζώου, έγινε δημιουργός. Πρέπει να έχει και ηθική υπόσταση, αλλιώς υποβιβάζεται από το επίπεδο του ανθρώπου και ωθείται στην καταστροφή Από το άρθρο-συνέντευξη του Στεφανίδη στην Η.Α.Σ., οπ. π. 23 Από το άρθρο-συνέντευξη του Στεφανίδη στην Ήβη Α. Σαμουήλ, οπ. π. 24 Οπ. π. 11

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Καίτη Στεφανίδου (1925-2012) 1

Καίτη Στεφανίδου (1925-2012) 1 Καίτη Στεφανίδου (1925-2012) 1 Η Καίτη Στεφανίδου είναι μια ξεχωριστή περίπτωση στην κυπριακή τέχνη. Κατ αρχάς, αποτελεί (όπως και η Ελένη Χαρικλείδου) μια από τις πρώτες σημαντικές γυναικείες παρουσίες

Διαβάστε περισσότερα

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Alpha C.K. ART GALLERY Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Στας Παράσκος Το Ημερολόγιο του Δον Καβάλλο Λευκωσία, Οκτώβριος 2013 Εξώφυλλο Festival

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009)

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) Αρ. μαθήματος: 1 ο (1 από 5π). Ανεικονική / Μη Ρεαλιστική Σύνθεση με χρώμα Εκπαιδευτικός:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Ελένη - Φαίη Σταµάτη ιευθύντρια Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης email: contact@childrensartmuseum.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ιστορίες δωματίων Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές και οι μαθήτριες μέσα από διάφορες δραστηριότητες που αφορούν στο δωμάτιό τους

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή»

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» εγκαίνια: Τρίτη 11 Μαρτίου 2014, 20:00 Η αίθουσα τέχνης Τεχνοχώρος παρουσιάζει την ατομική έκθεση του Μανόλη Γιανναδάκη, καθηγητή χαρακτικής στη Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Η βαλίτσα με τα βιβλία για τις εικαστικές τέχνες προτείνει στα παιδιά να γνωρίσουν, με διαφορετικούς τρόπους, θέματα που

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Γενικά Δημήτρης Χατζής Περιεχόμενα «Το διπλό βιβλίο» Περίληψη Ιστορικό πλαίσιο Τίτλος του έργου Δομή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό»

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Αίθουσα Τέχνης Relics Λασσάνη 3 - Θεσσαλονίκη Γιώργος Πολ. Ιωαννίδης Νοέμβριος 1995 - Θεσσαλονίκη Στη ζωγραφική του αν και διαφαίνεται η επίδραση ενός δασκάλου σαν τον

Διαβάστε περισσότερα

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Project Α τετραμήνου Teenage Angst Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Το θέμα του project μας φέτος είναι τα εφηβικά άγχη και ανησυχίες. Πώς βλέπουμε τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ τέχνη επικοινωνία προσωπική ανάπτυξη κοινωνική συνοχή Ο πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010 ΛΥΣΗ ΔΟΚΙΜΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010 ΛΥΣΗ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2010 ΛΥΣΗ ΔΟΚΙΜΙΟΥ Μάθημα: ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Πέμπτη 27 Μαΐου

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά χαρακτηριστικά

Γενικά χαρακτηριστικά ΙΜΠΡΕΣΙΟΝΙΣΜΟΣ Γενικά χαρακτηριστικά Μικρές πινελιές που δημιουργούν παχύ στρώμα μπογιάς αποτυπώνοντας λεπτομερές. Χρήση των βασικών χρωμάτων, σπάνια χρήση του μαύρου χρώματος. Απουσία διαδοχικών επιστρώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο;

Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο; Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο; Πάμπλο Πικάσο (25 Οκτωβρίου, 1881-8 Απριλίου, 1973) ήταν και είναι ένας από τους κυριότερους Ισπανούς εκπροσώπους της τέχνης του 20ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1

Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1 Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1 Η καλλιτεχνική δημιουργία του Κώστα Οικονόμου χαρακτηρίζεται από μεγάλη παραγωγικότητα και από πλουραλισμό στη χρήση υλικών, μέσων και τεχνοτροπιών. Ταυτόχρονα, στο έργο

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ.

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη Ζ Ω Γ Ρ Α Φ Ι Κ Η Σεπτεμβρίος - Οκτώβριος 2014 Λεωφόρος Μακαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης 3 ï Ä É Á Ã Ù Í É Ó Ì Á Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ Ένας μπαξές γεμάτος αίμα είν ο ουρανός και λίγο χιόνι έσφιξα τα σχοινιά μου πρέπει και πάλι να ελέγξω τ αστέρια εγώ κληρονόμος πουλιών πρέπει έστω και με σπασμένα φτερά

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert 1 «Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert Το τραγούδι αυτό θεωρείται ένα από τα αριστουργήµατα (ίσως και το πιο σπουδαίο) του Γερµανικού lied, και ανήκει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση Καθηγητής: Αναστασιάδης

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Τους Μύθους αν ξυπνήσεις... θησαυρούς θα ανακαλύψεις

Τους Μύθους αν ξυπνήσεις... θησαυρούς θα ανακαλύψεις 2016 ΤΟ ΙΔΡΥΜΑ Ο Μιχάλης Κακογιάννης συνέστησε το κοινωφελές «Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης» στα τέλη του 2003, επιθυμώντας να δημιουργήσει έναν φορέα πολιτισμού που θα διαθέτει σύγχρονα μέσα, καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. Η ζωή και το έργο του Γιάννης Μόραλης (Αρτα, 1916-Αθήνα 2009) Ζωγράφος και χαράκτης, μια από τις

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ»

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (9-13/3/2015) ΤΟΥ Α ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» Υπάρχουν άνθρωποι που διερωτώνται τι είναι η τέχνη για τον άνθρωπο, γιατί τραγουδάμε, γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΏΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΆΛΗΣ Ο ΖΩΓΡΆΦΟΣ Α.Κ.

ΓΙΏΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΆΛΗΣ Ο ΖΩΓΡΆΦΟΣ Α.Κ. ΓΙΏΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΆΛΗΣ Ο ΖΩΓΡΆΦΟΣ Α.Κ. ΈΝΑ ΜΥΘΙΣΤΌΡΗΜΑ Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα για το Γυμνάσιο και το Λύκειο Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης παρουσιάζει την έκθεση Γιώργος Χατζημιχάλης - Ο Ζωγράφος Α.Κ.

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) 1 2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Χρόνος: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ο μικρόκοσμος μας Βαθμίδα: 3 Τάξη: Στ Διάρκεια: 3 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα διερευνά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τα παιδιά τον κόσμο γύρω τους.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Συμμαθητές, συμμαθήτριες, Στα πλαίσια της συζήτησής μας για την τέχνη, θα παρουσιαστούν περιληπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ Τουρανάκου Κατερίνα Ψαλλίδα Δήμητρα Καλαμπαλίκης Παντελής Γεννάτος Άκης Χαλίδας Γιάννης ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Η ΖΩΗ ΤΟΥ Ο Νίκος Εγγονόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ 2014-2015 Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ Η τουρκική εισβολή μέσα από φωτογραφίες Εργασίες από τα παιδιά του Γ 2 Το πρωί της 20 ης Ιουλίου 1974, οι Κύπριοι ξύπνησαν από τον ήχο των σειρήνων. Ο ουρανός ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Κατοικίδια ζώα Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές/τριες εκφράζουν συναισθήματα και προβληματίζονται για θέματα που αφορούν τα κατοικίδια

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101)

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: [Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Γιατί η µάνα απευθύνεται στον ήλιο για να της πει πού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015 «ΙΑΧΡΟΝΙΚΑ Ι ΑΓΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΤΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΓΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ» Οι αγώνες

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη Νάγια Οικονομίδου 2014-2015 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 1. Γνωρίσματα Κυκλαδικής Τέχνης...4 Πτυόσχημα ειδώλια.5 Βιολόσχημα ειδώλια 6

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης του ήµου Ρόδου, µε χαρά ανακοινώνει την ατοµική εικαστική έκθεση, του γνωστού «δικού µας» ζωγράφου Μάνου Αναστασιάδη, που θα φιλοξενήσει στην "Νέα Πτέρυγά" του,

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας"

Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της  Μη βίας Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας" Στις 25-2-2013 οι ομάδα των Έμπιστων Διαμεσολαβητών του σχολείου μας πραγματοποίησε επίσκεψη στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας"

Διαβάστε περισσότερα

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας)

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εικόνα 1 Πατώντας Έναρξη βρισκόµαστε στο κεντρικό µενού του λογισµικού (εικ. 2) Εικόνα 2 1 1. Χώροι 1.1. Παίκτης

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Τ Ι Κ Ε Σ Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Ε Σ Δ Ρ Α Σ Ε Ι Σ Σύντομη Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα φέρει τον τίτλο «Εγώ, εσύ, εμείς Συνεργατικές

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που''

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Ο άνθρωπος δεν αρκείται πια στις μέχρι τώρα θεωρήσεις φιλοσοφικές και μη και νιώθει την ανάγκη δημιουργίας μιας δικής του

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Κύκλος επτά (7) διαλέξεων, με την συμμετοχή εννέα (9) κορυφαίων ομιλητών, με κοινό χαρακτηριστικό γνώρισμα την πρωτοποριακή σκέψη. Στόχος των ομιλιών είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Συντονισμός χεριού-ματιού Βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων του παιδιού. Παίζω με τους κύβους

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

3 ος ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΕΚ- ΠΑΦΟΣ 2015

3 ος ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΕΚ- ΠΑΦΟΣ 2015 5µελή ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΟΥ 3 ος ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΕΚ- ΠΑΦΟΣ 2015 (Για ενήλικες και νέους φωτογράφους). ΚΑΝΕΝΑΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ: A. Φωτογραφία

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση Κατερίνα Κατράκη Παράθυρο Ποίηση ΠΑΡΑΘΥΡΟ Κατερίνα Κατράκη Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Χαρακτικό εξωφύλλου - Προμετωπίδα: Βάσω Κατράκη Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

Το θέμα με το οποίο επιλέξαμε να ασχοληθούμε κατά τη φετινή χρονιά είναι: «Ενέργεια Τρόποι εξοικονόμησής της».

Το θέμα με το οποίο επιλέξαμε να ασχοληθούμε κατά τη φετινή χρονιά είναι: «Ενέργεια Τρόποι εξοικονόμησής της». Το σχολείο μας συνεχίζει φέτος, για τρίτη σχολική χρονιά, να συμμετέχει στο Ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό και περιβαλλοντικό Πρόγραμμα Οικολoγικά Σχολεία, το οποίο προσφέρει στους μαθητές μια νέα εμπειρία. Το

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός»

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Η Αφροδίτη Βακάλη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και είναι εκπαιδευτικός. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ

ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ ΑΛΕΞΑΝΤΕΡ ΠΟΟΥΠ ΩΔΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΞΙΑ Ευτυχής που ποθεί και που νοιάζεται Την πατρική γη να φυλάξει, Το γενέθλιο αγέρι, Στο χώμα του να ανασαίνει Που με γάλα ή ξερό ψωμί τρέφεται Και στους φίλους του πάει στολισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy Alpha Gallery Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος τηλ: +357 22 751325 www.art.com.cy À π ƒ Εξώφυλλο ΟΘεόδωρος Κολοκοτρώνης 100x70 εκ. Απέναντι Σελίδα Ο Κατσαντώνης οδηγείται στα Γιάννενα

Διαβάστε περισσότερα

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο Η παρακάτω εργασία παρουσιάστηκε στο εισαγωγικό σεµινάριο στα οµαδικά δυναµικά στην Ελληνική Εταιρεία Οµαδικής Ανάλυσης και Ψυχοθεραπείας, τον Ιανουάριο του 2000. Στην οµάδα που συνεργάστηκε µαζί µου για

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.com Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού Στηρίζει τους μαθητές στην αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ Η ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ που επηρέασε την καλλιτεχνική εξέλιξη στην περιοχή την προσδιορίσουμε από τον ερχομό των προσφύγων. ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ.Παραδόσεις, έθιμα λαϊκή και θρησκευτική

Διαβάστε περισσότερα

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Impressionism and Postimpressionism Ιμπρεσιονισμός και Μεταϊμπρεσσιονισμός Monet Van Gogh Σχέδιο Εργασίας: Μεγάλοι Ζωγράφοι Μαρία Κασαπίδη Ιούνιος 2007 σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Ο Ιμπρεσιονισμός είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Ηµεροµηνία ιδακτική Ώρα Τάξη/Τµήµα Αριθµός Μαθητών

Σχολείο Ηµεροµηνία ιδακτική Ώρα Τάξη/Τµήµα Αριθµός Μαθητών 2.2. Φόρµα Μαθήµατος 2 ης Τηλεδιάσκεψης Το νερό νεράκι Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος και της Κύπρου ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΛΗΡΟΥ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΡΥΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

22 ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΟΙΗΤΩΝ WORLD CONGRESS OF POETS ΛΑΡΙΣΑ, 29 ΙΟΥΝΙΟΥ ΕΩΣ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2011 ΟΜΙΛΙΑ ΒΟΥΛΑΣ ΚΩΣΤΟΠΕΤΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ:

22 ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΟΙΗΤΩΝ WORLD CONGRESS OF POETS ΛΑΡΙΣΑ, 29 ΙΟΥΝΙΟΥ ΕΩΣ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2011 ΟΜΙΛΙΑ ΒΟΥΛΑΣ ΚΩΣΤΟΠΕΤΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: 22 ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΟΙΗΤΩΝ WORLD CONGRESS OF POETS ΛΑΡΙΣΑ, 29 ΙΟΥΝΙΟΥ ΕΩΣ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2011 ΟΜΙΛΙΑ ΒΟΥΛΑΣ ΚΩΣΤΟΠΕΤΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: «ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΑΚΑΛΙΔΗ» 1 Παγκόσμια

Διαβάστε περισσότερα

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας athensvoice.gr http://www.athensvoice.gr/article/city-news-voices/συνεντευξη/η-μίνα-παπαθεοδώρου-βαλυράκη-έφτιαξε-το-εξώφυλλό-μας Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας Στα έργα της Μίνας

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ Μεθοδολογία: Συνεργατική Βιωματική προσέγγιση. Στόχοι: Ανάπτυξη δεξιοτήτων δημιουργικού χειρισμού εννοιών σε κλίμα καλής επικοινωνίας και συνεργασίας. Απόπειρα δημιουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Οπτική Επικοινωνία & εμπορικός χώρος. Οργανώνοντας μια στρατηγική για την προώθηση του προϊόντος

Οπτική Επικοινωνία & εμπορικός χώρος. Οργανώνοντας μια στρατηγική για την προώθηση του προϊόντος Οπτική Επικοινωνία & εμπορικός χώρος Οργανώνοντας μια στρατηγική για την προώθηση του προϊόντος Οπτική επικοινωνία Η καλλιτεχνική επίδειξη εμπορεύματος και θεατρικών στοιχείων με στόχο την οργάνωση σκηνογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα