Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο"

Transcript

1 Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Περιοδική έκδοση για την προώθηση του θεάτρου, του εκπαιδευτικού δράματος, του θεατρικού παιχνιδιού και των άλλων παραστατικών τεχνών στην εκπαίδευση ISSN X Τεύχος 1, Αθήνα 2001 Το Θέατρο Forum του Augusto Boal για εκπαιδευτικούς Susie MacDonald, Daniel Rachel εμψυχωτές forum theatre ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ Το άρθρο αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί δωρεάν για έρευνα, διδασκαλία και προσωπική μελέτη. Επιτρέπεται η αναδημοσίευση μετά από άδεια του εκδότη.

2 Το Θέατρο Forum του Augusto Boal για εκπαιδευτικούς (σηµειώσεις από τα εργαστήρια στη Συνδιάσκεψη 2000 για το Θέατρο στην Εκπαίδευση * ) ΜΕΡΟΣ 1ο: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Susie MacDonald, Daniel Rachel Εµψυχωτές Θεάτρου Forum Α. Σηµειώσεις για το Θέατρο των Καταπιεσµένων και το Θέατρο Forum I. Το Θέατρο των Καταπιεσµένων (Theatre of the Oppressed) Ο Augusto Boal γεννήθηκε στη Βραζιλία και ανέπτυξε τις τεχνικές του Θεάτρου των Καταπιεσµένων δουλεύοντας πάνω από σαράντα χρόνια σε διάφορες χώρες. Ο Boal αρχίζει µε το αξίωµα ότι το θέατρο, όπως και η γλώσσα, είναι προσιτό για όλους αρκεί να διδαχτούν τη µέθοδο. Το ρόλο του δασκάλου αναλαµβάνει το Θέατρο των Καταπιεσµένων. Με µια σειρά από ασκήσεις, παιχνίδια, τεχνικές θεάτρου (µε πιο συνηθισµένο το Θέατρο Forum) στοχεύει πρώτα στη συνειδητοποίηση της κοινωνικής πραγµατικότητας και µετά στη δυνατότητα πραγµατοποίησης οποιασδήποτε αλλαγής της. Όπως στην Εκπαίδευση των Καταπιεσµένων (Education of the Oppressed) του Paulo Freire έτσι και στο Θέατρο των Καταπιεσµένων, δεν έχει θέση ο παθητικός θεατής. Υπάρχει χρόνος για παρατήρηση και χρόνος για δράση. Το 1971, ο Boal αναγκάστηκε να φύγει από τη Βραζιλία για πολιτικούς λόγους και έζησε σε άλλες χώρες της Λατινικής Αµερικής απ όπου και πάλι εξορίστηκε εξαιτίας των κυβερνήσεων αυτών των χωρών. Μετά πήγε στην Πορτογαλία και αργότερα στη Γαλλία όπου έµεινε δέκα χρόνια και ίδρυσε το Κέντρο Θεάτρου των Καταπιεσµένων. Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ο Boal επισκέφθηκε πολλές φορές την πατρίδα του χάρη στην πιο φιλελεύθερη πολιτική κατάσταση, µέχρι που εγκαταστάθηκε εκεί µόνιµα. Με πέντε άλλους, ίδρυσε το Κέντρο Θεάτρου των Καταπιεσµένων στο Rio de Janeiro. Στη δεκαετία 1990 συνειδητοποίησε ότι ήταν ανάγκη να αναπτύξει την έρευνά του, να δηµιουργηθούν νέες µορφές έκφρασης του Θεάτρου των Καταπιεσµένων και να σταθεροποιήσει το θεσµό στη Βραζιλία. Έτσι άρχισε να αναπτύσσει το Νοµοθετικό Θέατρο, ένα είδος θεάτρου που δεν περιοριζόταν σε πρόβες για το µέλλον αλλά µπορούσε να χρησιµοποιηθεί σαν βάση για κοινωνικές αλλαγές. Το 1992, ο Boal εκλέχτηκε µέλος της δηµοτικής κυβέρνησης του Rio de Janeiro έχοντας ως πρόταση τη χρήση του Νοµοθετικού Θεάτρου σαν µέσο για τον εκδηµοκρατισµό της πολιτικής. Στην προεκλογική του εκστρατεία, ο Boal χρησιµοποίησε το Θέατρο Φόρουµ για να επιδείξει τις ιδέες του µε διάφορες οµάδες και σε διάφορα µέρη της πόλης. Μετά την εκλογή του άρχισε να δουλεύει µε µια οµάδα νοµοθετικών συµβούλων και πολιτιστικών φορέων. Το Νοµοθετικό Θέατρο διδάσκει τις τεχνικές θεάτρου σε διάφορες κοινωνικές οµάδες, εργατικά σωµατεία κ.ά. Οι οµάδες παρουσιάζουν δραµατοποιηµένα διάφορα προβλήµατα και µετά αναλύοντας όλες τις παρεµβάσεις σ αυτά, σχεδιάζουν µια συγκεκριµένη δράση που µπορεί να προσφέρει λύση στο πρόβληµα. Αρχικά η επαφή µε τους διάφορους οργανισµούς γίνεται µέσω των «µεσολαβητών» (jokers) που ψάχνουν για καινούργιες επαφές και ανταποκρίνονται σε αιτήµατα. Η αρχική τους δουλειά είναι να κάνουν θεατρικά εργαστήρια µε τις ενδιαφερόµενες οµάδες. Τα µέλη της οµάδας αποφασίζουν τι θέλουν να γίνει γνωστό και ποιο θέµα θα δραµατοποιήσουν. Συνθέτουν έτσι ένα Θέατρο Forum. H οµάδα παρουσιάζει την «παράσταση» σε διάφορα µέρη (πλατείες, πάρκα), σε πολιτικές συγκεντρώσεις, συνελεύσεις εργατών, σωµατείων κτλ. και στα κοινοτικά φεστιβάλ που οργανώνει η οµάδα του Boal. Έτσι επιτυγχάνεται η επικοινωνία µέσω του θεάτρου και της διασκέδασης. Κάθε φορά που µια οµάδα παρουσιάζει µια «παράσταση», σηµειώνονται οι παρεµβάσεις των θεατών-ηθοποιών. Συνήθως οι παρεµβάσεις αναλύονται από τους νοµοθετικούς συµβούλους του Boal για να δουν αν µπορούν να γίνουν προτάσεις που θα * Η µετάφραση από τα αγγλικά έγινε από τη Μαρία Κακαβά 42

3 αφορούν στην προετοιµασία ενός νέου νόµου ή αλλαγή ενός υπάρχοντος νόµου ή στη διεξαγωγή έρευνας για νόµους σχετικά µε ένα συγκεκριµένο θέµα µε στόχο την πληρέστερη ενηµέρωση των ενδιαφεροµένων, για τη λήψη νοµοθετικών µέτρων ή για το σχεδιασµό πολιτικής δράσης. ΙΙ. Το θέατρο Forum (Forum Theatre) To Θέατρο Forum αναπτύχθηκε στη Λατινική Αµερική σαν ένα µέσο επίλυσης δυσβάσταχτων προβληµάτων της καθηµερινής ζωής. ουλεύοντας µε οµάδες εργατών και αγροτών σε εκστρατείες, αρχικά ενάντια στον αναλφαβητισµό και αργότερα µε ευρύτερα θέµατα, ο Boal εφάρµοσε τις θεωρίες του Paolo Freire και δηµιούργησε ένα σχήµα όπου «ο καταπιεσµένος γίνεται καλλιτέχνης». Η συνήθης διαδικασία περιλαµβάνει ασκήσεις και παιχνίδια που στοχεύουν στην ενεργοποίηση και σύνδεση των πέντε αισθήσεων δηµιουργώντας µια ευχάριστη και δηµιουργική ατµόσφαιρα. Ο στόχος είναι να δραµατοποιηθούν οι εµπειρίες των συµµετεχόντων µε επίκεντρο µια µορφή καταπίεσης ή ένα πρόβληµα. Υπάρχει µόνο ένας Πρωταγωνιστής -ο καταπιεζόµενος- που είναι απελπισµένος και σε αδιέξοδο. Αντίθετα ο Ανταγωνιστής ή ο Καταπιεστής µπορεί να είναι πολλοί. Το ρόλο του ρυθµιστεί της δράσης αναλαµβάνει ο «µεσολαβητής» (jocker). Σε µια παράσταση Forum συµπεριλαµβάνεται και η αντικατάσταση του Πρωταγωνιστή από το κοινό, που έτσι δεν µένουν θεατές, αλλά γίνονται spect-actors δηλαδή «θεατές ηθοποιοί». ** Το θεατρικό κοµµάτι, που µπορεί να έχει οποιαδήποτε διάρκεια, παίζεται πρώτα µια φορά και µετά επαναλαµβάνεται. Στην επανάληψη, ο πρωταγωνιστής αντικαθίσταται από τους θεατές που δεν µένουν αδρανείς, αλλά γίνονται ηθοποιοί σαν τους υπόλοιπους. Όποιοι «θεατές ηθοποιοί» πιστεύουν ότι έχουν µια εναλλακτική πρόταση-λύση για τη δράση του πρωταγωνιστή παροτρύνονται να φωνάξουν «στοπ» και τότε οι ηθοποιοί ακινητοποιούνται για να αναλάβουν οι θεατές το ρόλο και να δοκιµάσουν µια άλλη λύση. Όλοι µπορούν να δοκιµάσουν. Συνήθως µόνο ο πρωταγωνιστής αντικαθίσταται, αλλά υπάρχουν κανονισµοί που ρυθµίζουν το αν και το πότε αντικαθιστούνται και άλλοι ρόλοι. Όλοι µαζί «κάνουν πρόβα την αλλαγή» Η κοινωνία αντικατοπτρίζεται στα µικρότερα κύτταρά της. Τα µεγάλα ζητήµατα είναι χαραγµένα στα πιο µικρά προσωπικά θέµατα. Το Θέατρο των Καταπιεσµένων είναι θέατρο σε πρώτο προσώπο πληθυντικού. Αρχίζει οπωσδήποτε µε µια προσωπική ιστορία, αλλά αν αυτή δε γίνει κοινή, λέει ο Boal, δεν πετυχαίνει το στόχο της. Σε µια οµάδα θεατώνηθοποιών καθένας βλέπει το «κοινό» πρόβληµα και ενεργεί εκ µέρους και των άλλων. (απόσπασµα από «το Θέατρο στη Φυλακή και στα κέντρα αποκατάστασης» (Theatre in Prison and Probation Centre) του πανεπιστηµίου του Manchester 1995) Β. Κανόνες του παιχνιδιού για το κοινό Το θέατρο Forum είναι σαν παιχνίδι και σαν παιχνίδι έχει κανόνες για να έχει επιτυχία 1. Πρώτα παρακολουθείς µια παράσταση που παρουσιάζει ένα πρόβληµα ή µια κατάσταση όπου υπάρχει καταπίεση. 2. Στο τέλος της παράστασης γίνεται συζήτηση µε τους άλλους θεατές για το θέµα και τις πιθανές λύσεις που θα αλλάξουν την πορεία των γεγονότων. 3 Η παράσταση επαναλαµβάνεται. Ανά πάσα στιγµή κάποιος από το κοινό µπορεί να φωνάξει «στοπ» (freeze), να ανέβει στη σκηνή και να πάρει τη θέση του κεντρικού ήρωα (του πρωταγωνιστή), για να προσπαθήσει να αλλάξει τη συνέχεια της ιστορίας (σε αυτή την περίπτωση ο θεατής γίνεται θεατής-ηθοποιός). εν είναι απαραίτητο να έχει εµπειρία σαν ηθοποιός, αυτό που χρειάζεται εδώ είναι ιδέες για να λυθεί αποτελεσµατικά ένα πρόβληµα 4. Οι κανόνες επιτρέπουν αντικατάσταση των χαρακτήρων που θέλουν αλλαγή των συνθηκών που τους περιβάλλουν, αλλά επιτρέπεται σαν εναλλακτική λύση και η εµφάνιση άλλων θεατρικών προσώπων που θα ενισχύσουν την επιθυµία του καταπιεζόµενου για αλλαγή. ** Ο Boal από την αγγλική λέξη spectators = θεατές έφτιαξε τη λέξη spect-actors = θεατές-ηθοποιοί 43

4 5. Είναι φυσικό να νιώθεις αµηχανία και τρακ µπροστά σε κοινό, αλλά αν κανένας δε σηκωθεί, η παράσταση θα επαναληφθεί όπως την πρώτη φορά και εποµένως τα γεγονότα θα µείνουν ίδια. 6. Ο µεσολαβητής (joker) είναι κάθε στιγµή έτοιµος να καθοδηγήσει και να βοηθήσει όποιον νιώθει αµήχανα. Αν έχεις κάποια ιδέα αλλά δε θέλεις να ανέβεις στη σκηνή, µπορείς να φωνάξεις «στοπ», να πεις την ιδέα σου και οι ηθοποιοί θα παίξουν διαφορετικά τη σκηνή. 7. Για να ολοκληρώσουµε, πρέπει να πούµε ότι στο Θέατρο Φόρουµ οι βίαιες πράξεις δεν γίνονται δεκτές σαν προτάσεις για αλλαγή. Γ. Κανόνες για τον µεσολαβητή -joker 1. Ο joker πρέπει να αποφεύγει κάθε προσπάθεια χειραγώγησης ή επηρεασµού του ακροατηρίου. Οι προσωπικές του απόψεις σε ό,τι αφορά τα γεγονότα δεν πρέπει να έρχονται σε σύγκρουση µε τις ιδέες του κοινού. 2. Ο joker δεν αποφασίζει. Απευθύνει στο κοινό ερωτήµατα και αµφιβολίες του είδους: Αυτή η λύση θα έχει αποτελέσµατα; Είναι σωστό αυτό; 3. Προσοχή στις «µαγικές λύσεις». Ο joker σταµατά τη δράση αν θεωρήσει ότι υπερβαίνει τα όρια της πραγµατικότητας. εν παίρνει απόφαση, αλλά ρωτά το κοινό τι πιστεύει. 4. Ο joker είναι η µαία που βοηθά στη γέννηση των ιδεών και των πράξεων. 5. Θεωρείται πιο σηµαντικό να επιτυγχάνεται µια καλή συζήτηση παρά µια καλή λύση. 6. Ο joker δεν ανακατεύεται ούτε µε το κοινό ούτε µε τους ηθοποιούς. Κρατάει τις αποστάσεις, αλλά είναι µια δυναµική παρουσία σε εγρήγορση. Αν κουραστεί ή µπερδευτεί, θα το µεταδώσει στους θεατές και θα τους αποπροσανατολίσει. 7. Ο joker προσαρµόζεται ανάλογα µε τους θεατές-ηθοποιούς. Μπορεί π.χ. να γίνει πιο αυστηρός µε µια οµάδα δεκατετράχρονων κοριτσιών που ενδιαφέρονται περισσότερο να «βγουν» στη σκηνή από το να συνεχιστεί η δράση. 8. Στις πρόβες αποφασίζει ο joker για το αν θα υπάρχουν χαρακτήρες που θα απουσιάζουν, «αόρατοι ρόλοι», που θα βρίσκονται στα παρασκήνια για να εµφανιστούν στην πορεία. Π.χ: αν ο πρωταγωνιστής µένει µε τον πατέρα του, πού είναι η µητέρα; Βρίσκεται κοντά και µπορεί να κληθεί επί σκηνής ή είναι µακριά και ίσως είναι νεκρή; Η επινόηση χαρακτήρων µπορεί να δηµιουργήσει ένα περίπλοκο πλέγµα ρόλων ή µπορεί απλά αυτοί να δηµιουργηθούν κατά τη διάρκεια του Θεάτρου Forum από το κοινό. Αυτό όµως οδηγεί συχνά σε «µαγικές λύσεις», ας πούµε εµφανίζονται υπέροχοι παππούδες και γιαγιάδες που λύνουν κάθε πρόβληµα.. Τα παιχνίδια και οι ασκήσεις του Augusto Boal (Στα εργαστήρια χρησιµοποιήθηκαν αρκετές από τις παρακάτω ασκήσεις.) Όνοµα και χειρονοµία Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο. Ο επικεφαλής συστήνεται πρώτος λέγοντας το µικρό του όνοµα, κάνοντας µια χειρονοµία ή µια κίνηση. Η οµάδα επαναλαµβάνει την κίνηση και το όνοµα. Αυτό συνεχίζεται µε όλους στην οµάδα, δηλαδή όλοι λένε το όνοµά τους και κάνουν µια κίνηση. Η διαδικασία επαναλαµβάνεται χωρίς να λέγεται το όνοµα αυτή τη φορά. Τέλος, όποιος θέλει, κάνει ένα βήµα µέσα στον κύκλο και οι υπόλοιποι λένε το όνοµά του και εκτελούν από µνήµης την κίνησή του. Βόµβες και ασπίδες Η οµάδα απλώνεται στο χώρο, κινείται ελεύθερα και ο καθένας διαλέγει έναν άλλον, τη Βόµβα του, χωρίς να πει ποιον διάλεξε. Μετά διαλέγει πάλι µυστικά, έναν άλλον, την Ασπίδα του. Το παιχνίδι είναι να κρατάει την Ασπίδα του ανάµεσα στον ίδιο και την Βόµβα του. Ενώ τα µέλη της οµάδας κινούνται ασταµάτητα µέσα σ ένα πανδαιµόνιο, ο συντονιστής του παιχνιδιού µετράει αντίστροφα από το δέκα ως το ένα, που είναι η στιγµή που σκάει η βόµβα. Τότε φωνάζει «ακίνητοι» (freeze) και µπαίνει ανάµεσά τους ρωτώντας ποιοι είναι σε «σωστή» θέση δηλαδή µε την Ασπίδα τους ανάµεσα στη Βόµβα και τον εαυτό τους. 44

5 Kουβάρια και κόµποι Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο και ο καθένας πρέπει να θυµάται ποιο άτοµο στέκεται δεξιά του και ποιο αριστερά του. Μετά απλώνονται στο χώρο, κινούνται ελεύθερα και ο συντονιστής φωνάζει διάφορα παραγγέλµατα, όπως βαδίστε κοντά σ αυτόν που έχει ίδιο χρώµα µαλλιά µ εσάς, δίπλα σ αυτόν που φοράει ίδιο χρώµα παπούτσια µ εσάς κτλ. Ύστερα τους λέει να σχηµατίσουν π.χ. 3 κύκλους ή 4 τετράγωνα ή 2 τρίγωνα ή ένα αστέρι. Ξαφνικά φωνάζει «ακίνητοι» και τους ζητά να δείξουν µε το ένα χέρι εκείνον που αρχικά στεκόταν δεξιά τους και µε το άλλο εκείνον αριστερά τους χωρίς να µετακινηθούν. Μετά, πολύ αργά, κινούνται όλοι και τεντώνονται να πιάσουν τα χέρια των διπλανών τους. Στο τέλος είναι όλη η οµάδα πιασµένη χέρι-χέρι. Αυτό το κουβάρι πρέπει να ξεµπλεχτεί, να γίνει κύκλος χωρίς να αφήσει κανένας το χέρι του άλλου. Πετυχαίνει εννέα στις δέκα φορές! Κολοµβιανή ύπνωση Η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια, τον Α και τον Β. Ο Α «υπνωτίζει» τον Β µε το χέρι. Ο Β πρέπει να κρατάει το πρόσωπό του σταθερά λίγα εκατοστά από το χέρι του Α. Ο Α προσπαθεί να κατευθύνει τον Β να πάρει διάφορες στάσεις, να κάνει ξεχασµένους µύες να ενεργοποιηθούν. Μετά αλλάζουν θέσεις. Πρώτη παραλλαγή: Γίνονται οµάδες των τριών. Ο Α «υπνωτίζει» τους δύο άλλους ταυτόχρονα χρησιµοποιώντας και τα δύο του χέρια, οδηγώντας τους ίσως σε τελείως διαφορετικές στάσεις. εύτερη παραλλαγή: Ένα άτοµο στο κέντρο του κύκλου κινείται πολύ αργά και οι υπόλοιποι που έχουν επιλέξει ένα µέλος του σώµατός του «υπνωτίζονται» απ αυτό και το ακολουθούν. Παγωµένες εικόνες µε καρέκλες 5 ηθοποιοί δηµιουργούν ο καθένας χωριστά µια ακίνητη εικόνα και ο συντονιστής αριθµεί τις εικόνες απ το 1 έως το 5. Οι υπόλοιποι κινούνται ελεύθερα στο χώρο, αλλά όταν ο συντονιστής φωνάξει έναν αριθµό πρέπει όλοι να αντιγράψουν τη συγκεκριµένη εικόνα του ηθοποιού. Ως παραλλαγή µπορεί ο συντονιστής να φωνάξει 2 αριθµούς µαζί. Γάτα και ποντίκι ύο µέλη της οµάδας ορίζονται ως «γάτα» και «ποντίκι». Οι υπόλοιποι χωρίζονται σε ζευγάρια, πιάνονται αγκαζέ και κάνουν βόλτες. Η γάτα κυνηγάει το ποντίκι. Αν µεν το πιάσει, αλλάζουν ρόλους αν όχι, το ποντίκι µπορεί να κολλήσει σ ένα ζευγάρι, οπότε ποντίκι γίνεται το τρίτο άτοµο στην άλλη άκρη της τριάδας που πρέπει να τρέξει να ξεφύγει από τη γάτα. Παραλλαγή: Όταν το ποντίκι ενώνεται στο ζευγάρι, ο τρίτος γίνεται σκύλος που κυνηγάει τη γάτα κτλ. Ρυθµός ένα-δύο-τρία Τα µέλη της οµάδας σε ζευγάρια µετρούν ο καθένας έναν αριθµό 1,2,3. Στον επόµενο γύρο αντικαθιστούν τον αριθµό 1 µε έναν ήχο, µετά τον αριθµό 2 µε µία κίνηση και µετά το 3 µε έναν ήχο και µια κίνηση. Σαν παραλλαγή, µπορεί να γίνει το ίδιο µε την οµάδα σε κύκλο. Καρναβάλι του Ρίο Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο. Ένας αρχίζει ένα ρυθµικό ήχο κάνοντας µία κίνηση. Έρχεται µπροστά σ αυτόν που βρίσκεται αριστερά του και σα ζευγάρι συνεχίζουν το «χορό». (Ο δεύτερος αντιγράφει τον πρώτο.) Μετά επαναλαµβάνει το ίδιο µε τους επόµενους µέχρι να φτάσει πάλι στην αρχική του θέση. Στο µεταξύ, το δεύτερο άτοµο τώρα, δηµιουργεί ένα δικό του ήχο και κίνηση και αρχίζει το δικό του κύκλο, όπως ο προηγούµενος. Προχωρώντας το παιχνίδι, δηµιουργείται ένα πανδαιµόνιο ήχων και αφάνταστη ποικιλία κινήσεων. Σπρώχνω να µη νικήσω 45

6 Αυτή η άσκηση είναι το τέλειο παράδειγµα εκπαίδευσης για το Θέατρο Forum. Η ιδέα είναι να βάζεις όλη σου τη δύναµη και πάλι να µην κερδίζεις. Σε µια παράσταση Forum, ο ηθοποιός δεν πρέπει ούτε να υποχωρεί στην παρέµβαση του θεατή-ηθοποιού ούτε να τον χειραγωγεί, αλλά να τον βοηθά να ασκεί τη δύναµή του. Στην άσκηση εδώ, η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια που έχουν µια νοητή διαχωριστική γραµµή ανάµεσά τους. Στηρίζουν ο ένας τα χέρια του στους ώµους του άλλου, σπρώχνουν τον «αντίπαλο» προσπαθώντας να µην περάσουν τη γραµµή και αντισταθµίζουν το βάρος του άλλου µε το δικό τους. Τον αφήνουν να σπρώξει περισσότερο αν το αντέχουν και σπρώχνουν τόσο, όσο ο άλλος µπορεί να κρατήσει κόντρα. Παραλλαγές: πλάτη µε πλάτη (από καθιστοί, όρθιοι), ώµος µε ώµο, ή τραµπάλα Η µπάλα του Boal Τα µέλη την οµάδας παίζουν µε µια µπάλα και δηµιουργούν µια ρυθµική (κανονική σε συχνότητα) κίνηση µε συνοδεία ήχου. Περπατώντας στο χώρο, κάνουν την κίνηση αυτή. Βρίσκουν ένα σύντροφο και ενώ συνεχίζουν τη δική τους κίνηση, παρατηρούν κάθε λεπτοµέρεια της κίνησης και του ήχου του άλλου. Μετά γίνεται «ανταλλαγή µπάλας», δηλαδή αντιγράφουν την κίνηση και τον ήχο του άλλου. Βρίσκουν άλλο σύντροφο και επαναλαµβάνεται η ανταλλαγή κτλ. Τελικά επιστρέφουν στην αρχική τους «µπάλα». Τυφλά αυτοκίνητα Η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια, ο ένας µε κλειστά τα µάτια στέκεται µπρος από τον άλλο και κάνει το τυφλό αυτοκίνητο. Ο πίσω είναι ο οδηγός που δίνει οδηγίες αγγίζοντας την πλάτη του «αυτοκινήτου». Άγγιγµα αριστερού ώµου σηµαίνει στρίψιµο αριστερά, άγγιγµα δεξιού ώµου δεξιά. Άγγιγµα στο κέντρο ευθεία µπροστά, (η πίεση δείχνει ταχύτητα), και καθόλου άγγιγµα σταµάτηµα. Στρατιώτες και χορευτής Τέσσερις εθελοντές κάνουν παρέλαση από τη µια άκρη του δωµατίου στην άλλη. Ο στόχος τους είναι να συνεχίσουν να παρελαύνουν πάση θυσία. Ένας πέµπτος αρχίζει να πηδά και να χορεύει γύρω από τους στρατιώτες, αλλά µόλις µπει στο δρόµο τους, οι στρατιώτες τον «δέρνουν» µέχρι τελικής πτώσεως και συνεχίζουν την παρέλαση. Οι στρατιώτες είναι οι καταπιεστές και ο χορευτής ο πρωταγωνιστής. Οι θεατές, αφού δουν τη «σκηνή» δύο φορές, καλούνται να πάρουν τη θέση του πρωταγωνιστή για να εµποδίσουν την καταπίεση να επαναληφθεί. Ε. Το Θέατρο Εικόνων Συµπλήρωση Εικόνας ύο άτοµα χαιρετιούνται δίνοντας τα χέρια και «παγώνουν». Ο joker ρωτάει την οµάδα ποια «ιστορία» βλέπουν. Μετά ο ένας «βγαίνει» από την εικόνα και την αφήνει ασυµπλήρωτη. Ένας εθελοντής τη συµπληρώνει φτιάχνοντας µια διαφορετική ιστορία. Παραλλαγή: εικόνα τριών ατόµων Θυµήσου την εικόνα Ένας εθελοντής στέκεται µπροστά στην οµάδα. Ο joker ζητάει από την οµάδα να κλείσει τα µάτια, ενώ ο εθελοντής παίρνει µια στάση και στέκεται ακίνητος. Τότε η οµάδα ανοίγει τα µάτια για δύο δευτερόλεπτα, βλέπει τη στάση και τα ξανακλείνει προσπαθώντας να την αντιγράψει από µνήµης. Πρώτη παραλλαγή: ύο εθελοντές δηµιουργούν µια εικόνα, µετά τρεις, κάνοντας όλο και πιο δύσκολη την αντιγραφή της. εύτερη παραλλαγή: H οµάδα χωρίζεται σε δύο σειρές, η µία απέναντι από την άλλη. Η µία κλείνει τα µάτια, η άλλη δηµιουργεί µια εικόνα και συνεχίζεται όπως περιγράφτηκε παραπάνω. 46

7 Γαλλικό τηλέφωνο (µην κάνεις τίποτα) Η οµάδα είναι σε κύκλο και καθένας κοιτάζει τον τέταρτο κατά σειρά στα αριστερά του (αν η οµάδα έχει µονό αριθµό). Έχουν οδηγίες να µην κάνουν απολύτως τίποτα, όµως παρατηρώντας προσεκτικά τον τέταρτο, αντιγράφουν την οποιαδήποτε ασήµαντη κίνησή του -ή µπορεί να ζητηθεί να αντιγράφονται οι κινήσεις όσο πιο υπερβολικές ή πιο αφύσικες γίνεται- ή να αντιγράφονται βάζοντας συναίσθηµα, ευτυχία ή λύπη κτλ. Ατοµικές εικόνες Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο και κοιτάζει προς την έξω πλευρά. Ο joker λέει µια λέξη ή αναφέρει ένα θέµα και µετρά αντίστροφα από το τρία έως το ένα, ενώ τα µέλη γυρίζουν και κοιτάζουν προς τη µέσα πλευρά παρουσιάζοντας µια ακίνητη εικόνα που σχετίζεται µε αυτή τη λέξη. Π. χ: οικογένεια 1. Ένα µέλος δηµιουργεί µια εικόνα της οικογένειας, που µπορεί να αλλαχτεί κάπως από τους άλλους για να συµφωνούν όλοι. 2. Τους ζητείται να αρχίσουν µια ρυθµική κίνηση που θα συνοδεύει την εικόνα. 3. Ο καθένας τότε προσθέτει µια λέξη ή µια φράση που σχετίζεται µε την περίσταση και που ταιριάζει στην προσωπικότητα του. 4. Ο joker µετά τους παρακινεί να παρουσιάσουν την κίνηση που ακολουθεί µετά την αρχική εικόνα. ύο µοντέλα Πρώτο µοντέλο: 1. Η οµάδα συµφωνεί για ένα θέµα. 2. Πέντε εθελοντές έρχονται επί σκηνής και παρουσιάζουν από µια εικόνα πάνω σ αυτό το θέµα χωρίς να βλέπει ο ένας τη παρουσίασης της ιδέας του άλλου. 3. Και οι πέντε µαζί παρουσιάζουν τις εικόνες τους και το κοινό µπορεί να προσθέσει επιπλέον ιδέες. 4. Οι θεατές-ηθοποιοί αρχίζουν τώρα να συσχετίζουν τις εικόνες τους παρουσιάζοντας µια ευρύτερη αντίληψη της κοινωνίας για αυτό το θέµα. 5. Εάν παρουσιάζουν εικόνες καταπιεσµένων, ο joker τούς παρακινεί να αλλάξουν και να παρουσιάσουν τον καταπιεστή και αντίστροφα. εύτερο µοντέλο: 1. Η οµάδα επιλέγει µια µορφή καταπίεσης. 2. Κάποιος δηµιουργεί µια εικόνα στήνοντας τους θεατές-ηθοποιούς σε συγκεκριµένη θέση και µετά το κοινό παρεµβαίνει, αν χρειαστεί, για να δηµιουργηθεί µια όσο πιο ρεαλιστική εικόνα γίνεται. 3. Ο joker παροτρύνει τους θεατές-ηθοποιούς να αλλάξουν την εικόνα µε στόχο να παρουσιάσουν την «ιδανική εικόνα», όπου η καταπίεση δε θα υπάρχει πλέον (αποφεύγοντας τις µαγικές λύσεις). 4. Ξαναστήνεται η αρχική «ρεαλιστική» εικόνα και ο joker ζητά να σχηµατιστεί εκ νέου η «ιδανική εικόνα», κάνοντας την αλλαγή µε αργές κινήσεις (slow motion). Αυτή ονοµάζεται εικόνα της πιθανής µετάβασης. Το κοινό παρεµβαίνει σε όλη τη διάρκεια, για να γίνει η «µετάβαση» όσο δυνατόν πιο ρεαλιστική. ΜΕΡΟΣ 2 Ο : TΟ ΘΕΑΤΡΟ FORUM ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ Α. Γνωριµία, ασκήσεις, προετοιµασία 47

8 Μετά την εισαγωγή για το ποιοι είµαστε (θεατρική εταιρεία SHOUT!) και για ποιο λόγο βρεθήκαµε όλοι εδώ, έγιναν παιχνίδια γνωριµίας (τα πιο πολλά αναφέρθηκαν στον κατάλογο παιχνιδιών-ασκήσεων του Boal) και µιλήσαµε για τα βασικά στοιχεία του Θεάτρου Forum. Σχηµατίστηκαν δύο οµάδες (της Susie και του Daniel) και τα µέλη της κάθε οµάδας διηγήθηκαν προσωπικές τους εµπειρίες καταπίεσης. Από τη µια οµάδα επιλέχτηκε η ιστορία της καταπιεσµένης κόρης και από την άλλη η ιστορία της σεξουαλικά παρενοχλούµενης εργαζόµενης. Με τη συµµετοχή των θεατών-ηθοποιών δηµιουργήθηκαν οι χαρακτήρες (συνολικά 20) και σχηµατίστηκαν σκηνές που περιέγραφαν τη στάση που είχαν και το συναίσθηµα που εξέφραζαν. ηµιουργήθηκαν µετά ακίνητες εικόνες για κάθε σκηνή της ιστορίας. Έγιναν πρόβες και η ιστορία παρουσιάστηκε σαν µια σειρά εικόνων που συµπληρώθηκαν µε διάλογους και αναπτύχθηκαν µε αυτοσχεδιασµούς. Β. Εργαστήρια Η οµάδα της Susie επέλεξε την ιστορία µιας κοπέλας που ενώ επιθυµούσε να ασχοληθεί µε το θέατρο, καταπιεζόταν στο σπίτι της, γιατί ο πατέρας της ήταν αδιάφορος ως προς αυτήν την επιθυµία της, η µητέρα της ήταν τελείως αφοσιωµένη στο γιο και ο αδελφός της την κορόιδευε και την κακοµεταχειριζόταν. Τελικά η κατάσταση έγινε αφόρητη και η κοπέλα έφυγε από το σπίτι. Από αυτήν την ιστορία δηµιουργήθηκαν πέντε εικόνες, µε την πρωταγωνίστρια να κρατάει, σ όλη τη διάρκεια, µια µάσκα που συµβόλιζε την αγάπη της για το θέατρο. Μια εικόνα έδειχνε τον αδελφό να πετάει τη µάσκα κάτω µε κοροϊδευτική έκφραση. Αφού έγιναν πρόβες σ αυτές τις σκηνές και συµπληρώθηκαν µε αυτοσχεδιασµούς, παρουσιάστηκε η ιστορία στα µέλη και των δύο οµάδων. Σ ότι αφορά τη φυγή του κοριτσιού από το σπίτι, ενώ µια καθηγήτρια έκανε το θετικό σχόλιο ότι αυτή ήταν µια αξιέπαινη αντίδραση σε µια κατάσταση καταπίεσης και εποµένως η ιστορία δεν αποτελoύσε πλέον αντικείµενο για το Θέατρο Forum, άλλοι διαφώνησαν και πρότειναν άλλες λύσεις, όπως το να µιλήσει η πρωταγωνίστρια στον πατέρα και να τον κάνει να κατανοήσει την επιθυµία της. Αυτή η προσέγγιση είχε κάποια επιτυχία, ενώ αντίθετα η προσπάθεια ενός θεατή-ηθοποιού να φέρει και τους δύο γονείς κοντά για να τους µιλήσει ήταν µάλλον αποτυχηµένη. Η οµάδα του Daniel είχε σαν θέµα τη σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο εργασίας. Μια καθηγήτρια που παρενοχλείται από συνάδελφο µε τολµηρά σχόλια για την εµφάνισή της και το ντύσιµό της µαθαίνει από µαθήτριες ότι αυτός ο ίδιος καθηγητής απευθύνει και σ αυτές προκλητικά υπονοούµενα. Η καθηγήτρια αποφασίζει να ενηµερώσει το διευθυντή, αλλά αυτός την αντιµετωπίζει µε αδιαφορία λέγοντας ότι ο συνάδελφος είναι αξιοσέβαστος και µε µακρά υπηρεσία στον κλάδο. Η πρωταγωνίστρια βρίσκεται σε αδιέξοδο. Οι θεατές-ηθοποιοί προσπάθησαν να επιτεθούν κατά µέτωπο στο συνάδελφο, µε µικρή όµως επιτυχία γιατί αυτός ήταν θρασύς και συνέχιζε την ίδια συµπεριφορά, άλλοι πάλι προσπάθησαν µια πιο δυναµική αντιµετώπιση του διευθυντή, απαιτώντας απ αυτόν να κατανοήσει τη σοβαρότητα του προβλήµατος. Γ. Γενική αναθεώρηση των συναντήσεων Ο παράγων χρόνος ήταν το βασικό θέµα σ όλη τη διάρκεια της πρόβας και της παρουσίασης των θεµάτων, όµως και οι δύο οµάδες κατάφεραν να εστιάσουν τις προσπάθειές τους σ ένα πρόβληµα καταπίεσης και να δείξουν το αδιέξοδο του πρωταγωνιστή. ε διαµορφώθηκε κάποιο συγκεκριµένο συµπέρασµα σχετικό µε τα θέµατα που παρουσιάστηκαν, αλλά οι καθηγητές είχαν την ευκαιρία να δουν πώς στήνεται µια παράσταση του Θεάτρου Forum και πώς εξελίσσεται η διαδικασία. Ο Daniel και η Susie πιστεύουν ότι το Θέατρο Forum δεν λύνει αναγκαστικά ένα πρόβληµα, αλλά δίνει την ευκαιρία στο κοινό να δοκιµάσει πολλές λύσεις πριν επιλέξει αυτή που του ταιριάζει, να συζητήσει µε άλλους για να ενηµερωθεί για τις υπόλοιπες παραµέτρους αυτού του θέµατος και τέλος να φύγει από το θέατρο έχοντάς το ακόµα στο νου του, όχι όπως 48

9 φεύγει από µια παράσταση του συµβατικού θεάτρου, που του έχει προσφερθεί έτοιµη η κάθαρση. Αθήνα 17/12/2000 Susie MacDonald, Daniel Rachel 49

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ 1. Σηκωνόμαστε όρθιοι και καρφιτσώνουμε μια κόλλα χαρτί στην πλάτη του κάθε παιδιού. Ας γράψουμε πάνω στην πλάτη του καθενός ανώνυμα κάτι που μας αρέσει πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

Bάτραχοι στη λίμνη. Παιχνίδια Συνεργασίας 2014. Επίπεδο 1,2

Bάτραχοι στη λίμνη. Παιχνίδια Συνεργασίας 2014. Επίπεδο 1,2 Bάτραχοι στη λίμνη 1,2 Οργάνωση: Εργασία με όλη την τάξη. Τα παιδιά είναι γύρω από το αλεξίπτωτο, τη λίμνη και το κρατούν στο ύψος της μέσης. Τα σακουλάκια πάνω στο αλεξίπτωτο είναι οι βάτραχοι. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ με τον ΚΩΣΤΑ ΦΙΛΙΠΠΟΓΛΟΥ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2002 Κατέγραψε η Ελένη Σαματά 3 Από την Ουδέτερη Μάσκα στη Θεατρική Δημιουργία Υλικό Σεμιναρίου

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: www.theatroedu.gr Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: info@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής:

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής: Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε, για να μη στεναχωριόμαστε, είναι πως τόσο στις εξισώσεις, όσο και στις ανισώσεις 1ου βαθμού, που θέλουμε να λύσουμε, ακολουθούμε ακριβώς τα ίδια βήματα! Εκεί που πρεπει να

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo;

Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo; Κεφάλαιο 2 Εισαγωγή Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo; Η Logo είναι μία από τις πολλές γλώσσες προγραμματισμού. Κάθε γλώσσα προγραμματισμού έχει σκοπό τη δημιουργία προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω.

Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω. Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω. Σκοπός σας είναι να είστε ο πρώτος παίκτης που θα ξεφωρτωθεί όλες του τις κάρτες. Το τοτέμ τοποθετείται

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία παιγνίων Δημήτρης Χριστοφίδης Εκδοση 1η: Παρασκευή 3 Απριλίου 2015. Παραδείγματα Παράδειγμα 1. Δυο άτομα παίζουν μια παραλλαγή του σκακιού όπου σε κάθε βήμα ο κάθε παίκτης κάνει δύο κανονικές κινήσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Εάν όμως πείτε να κάνετε το πάρτι γενεθλίων στο σπίτι ή τον κήπο σας, τα πράγματα δυσκολέυουν. Πρέπει να οργανώσετε μόνοι σας ένα σωρό πράγματα.

Εάν όμως πείτε να κάνετε το πάρτι γενεθλίων στο σπίτι ή τον κήπο σας, τα πράγματα δυσκολέυουν. Πρέπει να οργανώσετε μόνοι σας ένα σωρό πράγματα. Ιδέες για Γενέθλια παιδιών Πόσες φορές σπάσατε το κεφάλι σας, που να κάνετε το πάρτι γενεθλίων των παιδιών σας; Στο σπίτι, στον κήπο ή τελικά σε κάποιον παιδότοπο; Εάν επιλέξετε έναν παιδότοπο, τα πράγματα

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Μένης Θεοδωρίδης Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Η μικρή εισαγωγή στη φωτογραφική έκφραση για παιδιά 6-12 χρόνων που ακολουθεί, γράφτηκε με σκοπό να ενθαρρύνει τους εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ 0-4 ΧΡΟΝΩΝ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ 0-4 ΧΡΟΝΩΝ 1 ΟΣ ΜΗΝΑΣ ΣΤΑΣΗ ΣΩΜΑΤΟΣ ΑΔΡΗ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Σε ύπτια θέση: το κεφάλι γυρίζει προς μία πλευρά Στην τοποθέτηση σε καθιστή θέση: το κεφάλι κρέμεται πίσω Όταν το κρατούν σε καθιστή θέση: το κεφάλι κρέμεται

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Μια τρελή οικογένεια. Γιαν Προχάτσκα. Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη

Μια τρελή οικογένεια. Γιαν Προχάτσκα. Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη Συλλογή Χελιδόνια Εκδόσεις Πατάκη Μια τρελή οικογένεια Γιαν Προχάτσκα Εικονογράφηση: Φίλιπ Βέχτερ Μετάφραση: Ριάνα Μιχαλάκη Σελ. 86 Δραστηριότητες για τις Γ, Δ & Ε τάξεις Ο συγγραφέας: Γεννήθηκε στην Τσεχοσλοβακία.

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)...

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)... Eισαγωγικό σημείωμα: «Οι κατ οίκον εργασίες στη διδασκαλία των μαθηματικών» Οι εργασίες «για το σπίτι» ή όπως λέγονται στις παιδαγωγικές επιστήμες οι κατ οίκον εργασίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι. Βιβλίο: Η χαµένη πόλη. Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα. Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - Μια εφηµερίδα για όλους

ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι. Βιβλίο: Η χαµένη πόλη. Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα. Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - Μια εφηµερίδα για όλους Ιούλιος 2011 Τεύχος 11 3 Μια εφηµερίδα για όλη την οικογένεια ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι Βιβλίο: Η χαµένη πόλη Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η γλώσσα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΠΑΙΚΤΕΣ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ Ο ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΗΜΕΡΑ Εμπειρικές γνώσεις Έλλειψη μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Κέρδισε μάχες στην Αρένα Μόδας!

Κέρδισε μάχες στην Αρένα Μόδας! Αν θες να ζήσεις τη συγκίνηση του να είσαι η πιο δημοφιλής κοπέλα αν θες να δείξεις στον κόσμο τις ικανότητές και τις ιδέες σου στη μόδα αν θες να νοιώσεις τη μοναδική ατμόσφαιρα ενώ ανταγωνίζεσαι άλλα

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

οποία ερχόµενη πίσω από τη γραµµή εκκίνησης κτυπήσει την αριθµηµένη µπίλια.

οποία ερχόµενη πίσω από τη γραµµή εκκίνησης κτυπήσει την αριθµηµένη µπίλια. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΟΚΤΑΜΠΑΛΟ 1. Σκοπός του παιχνιδιού. Το παιγνίδι παίζεται µε δηλωµένα χτυπήµατα και παίζεται µε µια άσπρη µπίλια και δεκαπέντε αριθµηµένες µπίλιες από το 1 ως το 15. Ο ένας παίκτης

Διαβάστε περισσότερα

TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. Τηλ. 210 48 11 260

TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. Τηλ. 210 48 11 260 TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. 25 ης Μαρτίου 12-177 78 Ταύρος Τηλ. 210 48 11 260 Απαγορεύεται η αναδημοσίευση και η αναπαραγωγή του παρόντος βιβλίου με οποιοδήποτε τρόπο ή μορφή, τμηματικά ή περιληπτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

Aνοίγει η αυλαία. Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια.

Aνοίγει η αυλαία. Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια. 3E ERGASION_XPress_Hamster_temp.qxp 27/04/2011 3:02 μ.μ. Page 1 Aνοίγει η αυλαία Βρες λέξεις που να ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις λέξεις που βρίσκονται στα αστεράκια. θέατρο παράσταση σκηνή χορός

Διαβάστε περισσότερα

ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë

ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë Tα βασικά σημεία του μαθήματος Η Γη είναι ένα ουράνιο σώμα, που κινείται συνεχώς στο διάστημα. Το σχήμα της είναι γεωειδές, δηλαδή είναι ελαφρά συμπιεσμένο στις κορυφές

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα

Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα Οπτική αντίληψη Ακουστική αντίληψη Γνωστικός - εκτελεστικός τοµέας Γνωστικός - εκφραστικός τοµέας Μίµηση Οπτική µνήµη Λειτουργική

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Κεντρική Βιβλιοθήκη Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Δευτέρα 16 Ιουνίου, 11:00-1:00, το πρωί Πνευστά και κρουστά. Αντίθετοι κόσμοι κοινές μελωδίες Με τη συνοδεία

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το Τάξη : Α Λυκείου Λογισμικό : Scratch Ενδεικτική Διάρκεια : 45 λεπτά Μεταβλητές Όλα όσα έμαθες στα προηγούμενα φυλλάδια είναι απαραίτητα για να υλοποιήσεις απλές εφαρμογές. Ωστόσο αν θέλεις να δημιουργήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Hellas Alive Μάθε να το χρησιµοποιείς

Hellas Alive Μάθε να το χρησιµοποιείς Hellas Alive Μάθε να το χρησιµοποιείς Λίγα Λόγια Το Hellas Alive καλύπτει πέντε επίπεδα γλωσσοµάθειας της Ελληνικής.Το κάθε επίπεδο χωρίζεται σε 15 ενότητες µε κάθε ενότητα να αναπτύσσεται σε 4 µαθήµατα.

Διαβάστε περισσότερα

Προετοιμασία κάρτες ξεκινήματος μένουν κλειστές. Κανόνες παιξίματος.

Προετοιμασία κάρτες ξεκινήματος μένουν κλειστές. Κανόνες παιξίματος. Κάπου στο Λονδίνο κρύβεται ο αυτόνομος Χ. Η Σέκλαντ Γιάρντ έχει στη διαθεσή της δύο, τρεις ως πέντε σεκίτες για να τον εντοπίσουν. Κινούνται με ταξί, μετρό ή λεωφορείο κι έχουν στη διάθεση τους ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του!

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Όλοι οι γονείς, αλλά ιδιαίτερα οι μονογονείς, έχουν ένα άγχος παραπάνω σε ό,τι αφορά την ασφάλεια του παιδιού τους. Μία φίλη διαζευγμένη με ένα κοριτσάκι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;»

«Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» «Πούλα τα όσο θες... πούλα ας πούµε το καλάµι από 200 ευρώ, 100. Κατάλαβες;» Οπου (Α) ο καλούµενος - χρήστης της υπ' αριθ. 698... (µέλος της Χ.Α.) Οπου (Β) ο καλών Ηµεροµηνία: 20/09/2013 Εναρξη: 22:12':00''

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες;

ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες; ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες; Οι αλματώδεις πρόοδοι συνήθως αποδίδονται από τους γονείς στο ταλέντο και τα εξαιρετικά προσόντα

Διαβάστε περισσότερα

Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro

Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro Μενού επιλογών Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro Γραμμή εργαλείων Επιφάνεια εργασίας Περιοχή Καρτελών Κέντρο εντολών Εικόνα 2.1: Το περιβάλλον της MicroWorlds Pro. Καρτέλες Οι πρώτες εντολές

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι.

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. Ν.Α.Π. Θεατρικής Αγωγής Ορολογία: «Θεατρική Αγωγή αποτελεί η παιδαγωγική και κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Συμβουλές για τους γονείς

Συμβουλές για τους γονείς Συμβουλές για τους γονείς Για τα παιδιά του Δημοτικού κάθε διαδρομή από το σπίτι προς στο σχολείο αποτελεί μια σημαντική μαθησιακή εμπειρία και ένα μάθημα κυκλοφοριακής αγωγής. Μέσω αυτής της καθημερινής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ 1 of 18 4/16/2015 4:11 PM ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το ερωτηματολόγιο αυτό έχει διάφορες ενότητες για τα ψηφιακά παιχνίδια που παίζονται σε συσκευές κινητής τεχνολογίας και ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου.

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου. You & I 1 η σκηνή Μια ερηµική στάση λεωφορείου στη µέση του πουθενά. Ένα αµάξι σταµατάει στη µέση ενός επαρχιακού δρόµου. Ένας άντρας (του οποίου το πρόσωπο δεν βλέπουµε) βγαίνει από το όχηµα και κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να ; Πώς να γράψω ένα μήνυμα;

Πώς να ; Πώς να γράψω ένα μήνυμα; Πώς να ; Επειδή πολλοί αντιμετωπίζουν δυσκολίες στο να μπορέσουν να χρησιμοποιήσουν το forum έγινε αυτό ο οδηγός για αρχαρίους. Πώς να γράψω ένα μήνυμα; Μπαίνουμε στο forum σαν χρήστες και όχι σαν απλοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ "ΆΡΙΣΤΑ"

Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ ΆΡΙΣΤΑ 1 Μια πρωτοβουλία: Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ "ΆΡΙΣΤΑ" Το όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος με αφορμή την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, ενημερώνει όλους τους χρήστες του Οδικού δικτύου και συγκεκριμένα

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Σελίδα 3 από 21

Περιεχόμενα. Σελίδα 3 από 21 Σελίδα 1 από 21 Σελίδα 2 από 21 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 Χρήσεις του υπολογιστή... 4 Κεφάλαιο 2 Βασικά τμήματα υπολογιστή... 6 Κεφάλαιο 3 - Ασφάλεια... 9 Κεφάλαιο 4 - Ποντίκι... 11 Κεφάλαιο 5 - Πληκτρολόγιο...

Διαβάστε περισσότερα

Για ένα όμορφο, χαρούμενο και δημιουργικό ξεκίνημα.

Για ένα όμορφο, χαρούμενο και δημιουργικό ξεκίνημα. Για ένα όμορφο, χαρούμενο και δημιουργικό ξεκίνημα. ΠAIΔIKOΣ ΣTAΘMOΣ συννεφούλα Σ' ένα όμορφο καταπράσινο κήπο 2 στρεμμάτων με δένδρα, λουλούδια, παιχνίδια και πολλή αγάπη, δημιουργήσαμε τον χώρο που θέλαμε

Διαβάστε περισσότερα

«Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1)

«Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1) «Οδική ασφάλεια... για κλάµατα!» (Θεατρικό γραµµένο από τα παιδιά της Β 1) Πρόσωπα: Μαθητές ασκάλα Κύριος Τροχαιάκης (αστυνοµικός της τροχαίας) Παιδιά ΣΚΗΝΗ 1 (στην τάξη) Χτυπά κουδούνι και µπαίνει µέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

"Χορεύω µε την Αντωνία" - Μουσικοχορευτιή δράση µε αλληλοδιδασκαλία, από το Εργαστήρι Κρητικής Έκφρασης - Αντωνία Παντελάκη

Χορεύω µε την Αντωνία - Μουσικοχορευτιή δράση µε αλληλοδιδασκαλία, από το Εργαστήρι Κρητικής Έκφρασης - Αντωνία Παντελάκη ΣΑΒΒΑΤΟ 22/9 16:30 Γνωριµία µε τους Εµψυχωτές, οµαδοποίηση Παιδιών ανα ηλικία Πού;; Ορµητήριο Κεντρική "Χορεύω µε την Αντωνία" - Μουσικοχορευτιή δράση µε αλληλοδιδασκαλία, από το Εργαστήρι Κρητικής Έκφρασης

Διαβάστε περισσότερα

Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Β06Σ03 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Ενότητα 2: Επαγωγική-περιγραφική στατιστική, παραµετρικές

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Δημιουργία σύνδεσης... 27 5. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΚΑΙ ΤΙ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ ΙΣΤΟΥ... 37. Γνωριμία με μια ιστοσελίδα:... 38

Περιεχόμενα. Δημιουργία σύνδεσης... 27 5. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΚΑΙ ΤΙ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ ΙΣΤΟΥ... 37. Γνωριμία με μια ιστοσελίδα:... 38 Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 11 ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ... 13 1. ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ... 15 2. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ INTERNET;... 16 3. ΤΙ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ, ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΒΡΕΙ ΚΑΝΕΙΣ... 19 4. ΤΙ ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΤΕΝΙΣ 2010 I.T.F. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ: ΗΜΗΤΡΗΣ ΣΑΡΑΤΖΙ ΗΣ ΣΥΝ ΕΣΜΟΣ ΙΑΙΤΗΤΩΝ ΑΝΤΙΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΤΕΝΙΣ 2010 I.T.F. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ: ΗΜΗΤΡΗΣ ΣΑΡΑΤΖΙ ΗΣ ΣΥΝ ΕΣΜΟΣ ΙΑΙΤΗΤΩΝ ΑΝΤΙΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΤΕΝΙΣ 2010 I.T.F. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ: ΗΜΗΤΡΗΣ ΣΑΡΑΤΖΙ ΗΣ ΣΥΝ ΕΣΜΟΣ ΙΑΙΤΗΤΩΝ ΑΝΤΙΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το γήπεδο 2. Μόνιµα εξαρτήµατα 3. Η µπάλα 4. Η ρακέτα 5. Το σκορ

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του µε το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά µεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθµό. Τα στάδια ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Η σύνθεση της ομάδας αναφέρεται στον αριθμό των επιθετικών

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί να μη χορεύω στις μύτες;

Γιατί να μη χορεύω στις μύτες; Γιατί να μη χορεύω στις μύτες; Κείμενο της Celia Sparger, φυσιοθεραπεύτριας της Sadler s Wells School, συγγραφέως των βιβλίων Anatomy of Ballet και Beginning Ballet. Η συγγραφέας εκφράζει τη βαθύτατη ευγνωμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Video 1 Εκφοβισμός με μηνύματα Στο βίντεο: Τραπέζι: Σκηνή στην αυλή: Σχόλια:

Video 1 Εκφοβισμός με μηνύματα Στο βίντεο: Τραπέζι: Σκηνή στην αυλή: Σχόλια: Video 1 Εκφοβισμός με μηνύματα Οι μαθητές στέλνουν συχνά μηνύματα ο ένας στον άλλο. Μερικοί μαθητές λαμβάνουν μηνύματα που δεν είναι πολύ ευχάριστα και αποτελούν μια μορφή εκφοβισμού. Στο βίντεο: Τραπέζι:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ. Όλες οι απαντήσεις. Μαθηματικά Δ Δημοτικού ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ. Όλες οι απαντήσεις. Μαθηματικά Δ Δημοτικού ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΑΧΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Όλες οι απαντήσεις Μαθηματικά Δ Δημοτικού ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Περιεχόμενα Κεφάλαιο : Θυμάμαι ό,τι έμαθα από την Γ Τάξη... 5 Κεφάλαιο : Διαχειρίζομαι αριθμούς ως το 0.000... 8 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο για τις μαθητικές κοινότητες

Ερωτηματολόγιο για τις μαθητικές κοινότητες Ερωτηματολόγιο για τις μαθητικές κοινότητες Το ερωτηματολόγιο αυτό μπορεί να δοθεί, κατά προτίμηση, σε μαθητές της Β και της Γ γυμνασίου και να αποτελέσει αφορμή για μια γόνιμη συζήτηση μαζί τους για την

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Σ

ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Σ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Σ υ ν δ υ α σ τ ι κ ή Πειραιάς 2007 1 Μάθημα 3ο Διατάξεις και μεταθέσεις 2 ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ-ΜΕΤΑΘΕΣΕΙΣ- ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ 2.1 Διατάξεις και μεταθέσεις 2.2 Κυκλικές διατάξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ενότητα: Χαιρετισμοί, συστάσεις, γνωριμία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαιρινές διακοπές

Καλοκαιρινές διακοπές Καλοκαιρινές διακοπές Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων για παιδιά προσχολικής ηλικίας και Δημοτικού Tα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Για παιδιά 0-5 ετών Πάνινα βιβλία 0-3

Διαβάστε περισσότερα

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα.

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. «Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. Πώς θα δουλέψεις με το Χελωνόκοσμο την πρώτη φορά 1. Θα χρησιμοποιήσεις το αριστερό πλήκτρο

Διαβάστε περισσότερα

Μπορείτε τα δείτε βιντεάκι με τη διαδικασία εδώ: http://www.greektuts.net/greek-in-joomla/

Μπορείτε τα δείτε βιντεάκι με τη διαδικασία εδώ: http://www.greektuts.net/greek-in-joomla/ 1) Εμφάνιση ιστοσελίδας Ανοίγουμε το πρόγραμμα πλοήγησης (Firefox, Chrome, Internet Explorer κτλ) και στη γραμμή διευθύνσεων πληκτρολογούμε τη διεύθυνση http://localhost ή http://127.0.0.1. Αν δεν βλέπουμε

Διαβάστε περισσότερα

Νούμερο 2 Μάρτιος 2009

Νούμερο 2 Μάρτιος 2009 Δελτίο τύπου Μαθήματα Αγγλικών και Γερμανικών για επαγγελματίες προσωρινούς παιδαγωγούς «Ανάπτυξη σειράς μαθημάτων στην Αγγλική και τη Γερμανική γλώσσα και εκπαιδευτικών υλικών για άτομα που σκοπεύουν

Διαβάστε περισσότερα

«Προγραµµατισµός του LEGO Mindstorm NXT για το διαγωνισµό "Move the Ball!"»

«Προγραµµατισµός του LEGO Mindstorm NXT για το διαγωνισµό Move the Ball!» ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΕΚΠ 413 / ΕΚΠ 606 ΑΥΤΟΝΟΜΟΙ ΠΡΑΚΤΟΡΕΣ Εργασία Εξαµήνου Προγραµµατισµός του LEGO Mindstorm NXT για το διαγωνισµό "Move the Ball!"

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή 6. Είσοδος στα Windows και οθόνη κλειδώματος 11. Οι πρώτες ρυθμίσεις των Windows 8 29. H επιφάνεια εργασίας 49

Εισαγωγή 6. Είσοδος στα Windows και οθόνη κλειδώματος 11. Οι πρώτες ρυθμίσεις των Windows 8 29. H επιφάνεια εργασίας 49 περιεχόμενα Εισαγωγή 6 Είσοδος στα Windows και οθόνη κλειδώματος 11 Οι πρώτες ρυθμίσεις των Windows 8 29 H επιφάνεια εργασίας 49 Πλοήγηση στο Internet με τον Internet Explorer 65 Επικοινωνία και Κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5)

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5) ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ Τοποθετώ μια δισκέτα στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή. Τοποθετώ τη δισκέτα που έχει το αρχείο μου στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή.

Διαβάστε περισσότερα

Παράδειγμα σχεδιασμού και παρουσίασης μικροδιδασκαλίας

Παράδειγμα σχεδιασμού και παρουσίασης μικροδιδασκαλίας Παράδειγμα σχεδιασμού και παρουσίασης μικροδιδασκαλίας Στο τρίτο άρθρο αυτής της σειράς, η οποία αποτελεί μια πρώτη, μικρή απάντηση στις ανάγκες των εκπαιδευτών του σεμιναρίου της 12 ης & 13 ης Ιουνίου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΒΡΥΧΙΟ ΡΑΓΚΜΠΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ

ΥΠΟΒΡΥΧΙΟ ΡΑΓΚΜΠΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ΥΠΟΒΡΥΧΙΟ ΡΑΓΚΜΠΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ (με βάση τις οδηγίες της CMAS) Σύντομη περιγραφή του παιχνιδιού: Το υποβρύχιο ράγκμπυ είναι ένα τρισδιάστατο άθλημα που παίζεται κάτω από την επιφάνεια του νερού,

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1 Λορέντζος Χαζάπης Γιάννης Ζάραγκας Διοίκηση Λειτουργιών τα τετράδια μιας Οδύσσειας τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών Αθήνα 2012 τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΤΙΚΗ ΚΩΜΩΔΙΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΣΧΕΔΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. (8 διδακτικές περίοδοι) ΠΡΩΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΩΜΩΔΙΑ

ΑΤΤΙΚΗ ΚΩΜΩΔΙΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΣΧΕΔΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. (8 διδακτικές περίοδοι) ΠΡΩΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΩΜΩΔΙΑ ΑΤΤΙΚΗ ΚΩΜΩΔΙΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΣΧΕΔΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1 Συγγραφή: Κυριάκος Τοφαρίδης, Θεατρολόγος Εποπτεία: Σπύρος Αντωνέλλος, ΕΜΕ (8 διδακτικές περίοδοι). ΠΡΩΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΩΜΩΔΙΑ ΘΕΜΑ: Μια πρώτη γνωριμία με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Ασκήσεις και δραστηριότητες παρέα µε τον KOK Ο µικρός µας φίλος Μιχάλης θέλει να περάσει απέναντι. Για να τον βοηθήσεις να διασχίσει σωστά το δρόµο, ένωσε µε πράσινο χρώµα

Διαβάστε περισσότερα

Το Θέατρο του Καταπιεσμένου Χριστίνα Ζώνιου

Το Θέατρο του Καταπιεσμένου Χριστίνα Ζώνιου Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: www.theatroedu.gr Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: info@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Έρση Γιαννουλάτου Καλλιτέχνιδα Full Time BA(Ηοns) The Surrey Institute

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Περιεχόμενα. Μέσα στο Κουτί. Εισαγωγή... 2. Στόχος... 2. Μέσα στο Κουτί... 2. Οι Κάρτες... 3. Περιγραφή των Καρτών... 3. Επιβίβαση!...

Εισαγωγή. Περιεχόμενα. Μέσα στο Κουτί. Εισαγωγή... 2. Στόχος... 2. Μέσα στο Κουτί... 2. Οι Κάρτες... 3. Περιγραφή των Καρτών... 3. Επιβίβαση!... Αριθμός Παικτών: 2-4 Χρόνος Παιχνιδιού: 45 λεπτά Ηλικίες: 12 και άνω Περιεχόμενα Εισαγωγή................................... 2 Στόχος..................................... 2 Μέσα στο Κουτί...............................

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνιδάκια με τη LOGO

Παιχνιδάκια με τη LOGO Όταν σβήνει ο υπολογιστής ξεχνάω τα πάντα. Κάτι πρέπει να γίνει Κάθε φορά που δημιουργώ ένα πρόγραμμα στη Logo αυτό αποθηκεύεται προσωρινά στη μνήμη του υπολογιστή. Αν θέλω να διατηρηθούν τα προγράμματά

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξίδι στον Κόσμο με Νόημα» Ε ΣΤ

«Ταξίδι στον Κόσμο με Νόημα» Ε ΣΤ «Ταξίδι στον Κόσμο με Νόημα» Ε ΣΤ 1 «Ταξίδι στον Κόσμο με Νόημα» Ε ΣΤ Ταξίδι στον Κόσμο με Νόημα Οδηγός Εγκατάστασης και Χρήσης του λογισμικού Συντελεστές: Συγγραφή διδακτικού υλικού Νίκη Κακιά-Βόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εγκατάσταση του CD-ROM Βάλτε το CD του προγράμματος στον οδηγό των CD-ROM. Θα πρέπει αυτόματα να ξεκινήσει η εγκατάσταση του προγράμματος. Αν δεν ξεκινήσει αυτόματα η διαδικασία εγκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:...

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... 20 κλασικά αλλά και καινούρια παραμύθια με πριγκίπισσες Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: PRINCESS STORIES Από τις Εκδόσεις Igloo Books, Μεγάλη Βρετανία 2009 ΤΙΤΛΟΣ BIBΛΙΟΥ: Ιστορίες για

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή

Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή Ημερίδα Επιμόρφωσης στα Προαιρετικά Ολοήμερα Σχολεία Γνωστικό αντικείμενο: Θεατρική Αγωγή Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης - Γραφείο Ολοήμερων Σχολείων - Συντονιστική Ομάδα Θεατρικής Αγωγής (ΕΔΕ και Σύμβουλος)

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδια και άλλα με μπάλα στα πόδια. Α-Β Σάξη: (έμμεσα)50 ώρες, μέσα από ψυχοκινητική αγωγή/παιχνίδια. Γ-Δ Σάξη: (άμεσα) 3 ώρες -

Παιχνίδια και άλλα με μπάλα στα πόδια. Α-Β Σάξη: (έμμεσα)50 ώρες, μέσα από ψυχοκινητική αγωγή/παιχνίδια. Γ-Δ Σάξη: (άμεσα) 3 ώρες - Παιχνίδια και άλλα με μπάλα στα πόδια Σο Ποδόσφαιρο στο Δημοτικό διδάσκεται στην. Α-Β Σάξη: (έμμεσα)50 ώρες, μέσα από ψυχοκινητική αγωγή/παιχνίδια Γ-Δ Σάξη: (άμεσα) 3 ώρες - (ομαδικά, ατομικά, παραδοσιακά)

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα