Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο"

Transcript

1 Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Περιοδική έκδοση για την προώθηση του θεάτρου, του εκπαιδευτικού δράματος, του θεατρικού παιχνιδιού και των άλλων παραστατικών τεχνών στην εκπαίδευση ISSN X Τεύχος 1, Αθήνα 2001 Το Θέατρο Forum του Augusto Boal για εκπαιδευτικούς Susie MacDonald, Daniel Rachel εμψυχωτές forum theatre ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ Το άρθρο αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί δωρεάν για έρευνα, διδασκαλία και προσωπική μελέτη. Επιτρέπεται η αναδημοσίευση μετά από άδεια του εκδότη.

2 Το Θέατρο Forum του Augusto Boal για εκπαιδευτικούς (σηµειώσεις από τα εργαστήρια στη Συνδιάσκεψη 2000 για το Θέατρο στην Εκπαίδευση * ) ΜΕΡΟΣ 1ο: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Susie MacDonald, Daniel Rachel Εµψυχωτές Θεάτρου Forum Α. Σηµειώσεις για το Θέατρο των Καταπιεσµένων και το Θέατρο Forum I. Το Θέατρο των Καταπιεσµένων (Theatre of the Oppressed) Ο Augusto Boal γεννήθηκε στη Βραζιλία και ανέπτυξε τις τεχνικές του Θεάτρου των Καταπιεσµένων δουλεύοντας πάνω από σαράντα χρόνια σε διάφορες χώρες. Ο Boal αρχίζει µε το αξίωµα ότι το θέατρο, όπως και η γλώσσα, είναι προσιτό για όλους αρκεί να διδαχτούν τη µέθοδο. Το ρόλο του δασκάλου αναλαµβάνει το Θέατρο των Καταπιεσµένων. Με µια σειρά από ασκήσεις, παιχνίδια, τεχνικές θεάτρου (µε πιο συνηθισµένο το Θέατρο Forum) στοχεύει πρώτα στη συνειδητοποίηση της κοινωνικής πραγµατικότητας και µετά στη δυνατότητα πραγµατοποίησης οποιασδήποτε αλλαγής της. Όπως στην Εκπαίδευση των Καταπιεσµένων (Education of the Oppressed) του Paulo Freire έτσι και στο Θέατρο των Καταπιεσµένων, δεν έχει θέση ο παθητικός θεατής. Υπάρχει χρόνος για παρατήρηση και χρόνος για δράση. Το 1971, ο Boal αναγκάστηκε να φύγει από τη Βραζιλία για πολιτικούς λόγους και έζησε σε άλλες χώρες της Λατινικής Αµερικής απ όπου και πάλι εξορίστηκε εξαιτίας των κυβερνήσεων αυτών των χωρών. Μετά πήγε στην Πορτογαλία και αργότερα στη Γαλλία όπου έµεινε δέκα χρόνια και ίδρυσε το Κέντρο Θεάτρου των Καταπιεσµένων. Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ο Boal επισκέφθηκε πολλές φορές την πατρίδα του χάρη στην πιο φιλελεύθερη πολιτική κατάσταση, µέχρι που εγκαταστάθηκε εκεί µόνιµα. Με πέντε άλλους, ίδρυσε το Κέντρο Θεάτρου των Καταπιεσµένων στο Rio de Janeiro. Στη δεκαετία 1990 συνειδητοποίησε ότι ήταν ανάγκη να αναπτύξει την έρευνά του, να δηµιουργηθούν νέες µορφές έκφρασης του Θεάτρου των Καταπιεσµένων και να σταθεροποιήσει το θεσµό στη Βραζιλία. Έτσι άρχισε να αναπτύσσει το Νοµοθετικό Θέατρο, ένα είδος θεάτρου που δεν περιοριζόταν σε πρόβες για το µέλλον αλλά µπορούσε να χρησιµοποιηθεί σαν βάση για κοινωνικές αλλαγές. Το 1992, ο Boal εκλέχτηκε µέλος της δηµοτικής κυβέρνησης του Rio de Janeiro έχοντας ως πρόταση τη χρήση του Νοµοθετικού Θεάτρου σαν µέσο για τον εκδηµοκρατισµό της πολιτικής. Στην προεκλογική του εκστρατεία, ο Boal χρησιµοποίησε το Θέατρο Φόρουµ για να επιδείξει τις ιδέες του µε διάφορες οµάδες και σε διάφορα µέρη της πόλης. Μετά την εκλογή του άρχισε να δουλεύει µε µια οµάδα νοµοθετικών συµβούλων και πολιτιστικών φορέων. Το Νοµοθετικό Θέατρο διδάσκει τις τεχνικές θεάτρου σε διάφορες κοινωνικές οµάδες, εργατικά σωµατεία κ.ά. Οι οµάδες παρουσιάζουν δραµατοποιηµένα διάφορα προβλήµατα και µετά αναλύοντας όλες τις παρεµβάσεις σ αυτά, σχεδιάζουν µια συγκεκριµένη δράση που µπορεί να προσφέρει λύση στο πρόβληµα. Αρχικά η επαφή µε τους διάφορους οργανισµούς γίνεται µέσω των «µεσολαβητών» (jokers) που ψάχνουν για καινούργιες επαφές και ανταποκρίνονται σε αιτήµατα. Η αρχική τους δουλειά είναι να κάνουν θεατρικά εργαστήρια µε τις ενδιαφερόµενες οµάδες. Τα µέλη της οµάδας αποφασίζουν τι θέλουν να γίνει γνωστό και ποιο θέµα θα δραµατοποιήσουν. Συνθέτουν έτσι ένα Θέατρο Forum. H οµάδα παρουσιάζει την «παράσταση» σε διάφορα µέρη (πλατείες, πάρκα), σε πολιτικές συγκεντρώσεις, συνελεύσεις εργατών, σωµατείων κτλ. και στα κοινοτικά φεστιβάλ που οργανώνει η οµάδα του Boal. Έτσι επιτυγχάνεται η επικοινωνία µέσω του θεάτρου και της διασκέδασης. Κάθε φορά που µια οµάδα παρουσιάζει µια «παράσταση», σηµειώνονται οι παρεµβάσεις των θεατών-ηθοποιών. Συνήθως οι παρεµβάσεις αναλύονται από τους νοµοθετικούς συµβούλους του Boal για να δουν αν µπορούν να γίνουν προτάσεις που θα * Η µετάφραση από τα αγγλικά έγινε από τη Μαρία Κακαβά 42

3 αφορούν στην προετοιµασία ενός νέου νόµου ή αλλαγή ενός υπάρχοντος νόµου ή στη διεξαγωγή έρευνας για νόµους σχετικά µε ένα συγκεκριµένο θέµα µε στόχο την πληρέστερη ενηµέρωση των ενδιαφεροµένων, για τη λήψη νοµοθετικών µέτρων ή για το σχεδιασµό πολιτικής δράσης. ΙΙ. Το θέατρο Forum (Forum Theatre) To Θέατρο Forum αναπτύχθηκε στη Λατινική Αµερική σαν ένα µέσο επίλυσης δυσβάσταχτων προβληµάτων της καθηµερινής ζωής. ουλεύοντας µε οµάδες εργατών και αγροτών σε εκστρατείες, αρχικά ενάντια στον αναλφαβητισµό και αργότερα µε ευρύτερα θέµατα, ο Boal εφάρµοσε τις θεωρίες του Paolo Freire και δηµιούργησε ένα σχήµα όπου «ο καταπιεσµένος γίνεται καλλιτέχνης». Η συνήθης διαδικασία περιλαµβάνει ασκήσεις και παιχνίδια που στοχεύουν στην ενεργοποίηση και σύνδεση των πέντε αισθήσεων δηµιουργώντας µια ευχάριστη και δηµιουργική ατµόσφαιρα. Ο στόχος είναι να δραµατοποιηθούν οι εµπειρίες των συµµετεχόντων µε επίκεντρο µια µορφή καταπίεσης ή ένα πρόβληµα. Υπάρχει µόνο ένας Πρωταγωνιστής -ο καταπιεζόµενος- που είναι απελπισµένος και σε αδιέξοδο. Αντίθετα ο Ανταγωνιστής ή ο Καταπιεστής µπορεί να είναι πολλοί. Το ρόλο του ρυθµιστεί της δράσης αναλαµβάνει ο «µεσολαβητής» (jocker). Σε µια παράσταση Forum συµπεριλαµβάνεται και η αντικατάσταση του Πρωταγωνιστή από το κοινό, που έτσι δεν µένουν θεατές, αλλά γίνονται spect-actors δηλαδή «θεατές ηθοποιοί». ** Το θεατρικό κοµµάτι, που µπορεί να έχει οποιαδήποτε διάρκεια, παίζεται πρώτα µια φορά και µετά επαναλαµβάνεται. Στην επανάληψη, ο πρωταγωνιστής αντικαθίσταται από τους θεατές που δεν µένουν αδρανείς, αλλά γίνονται ηθοποιοί σαν τους υπόλοιπους. Όποιοι «θεατές ηθοποιοί» πιστεύουν ότι έχουν µια εναλλακτική πρόταση-λύση για τη δράση του πρωταγωνιστή παροτρύνονται να φωνάξουν «στοπ» και τότε οι ηθοποιοί ακινητοποιούνται για να αναλάβουν οι θεατές το ρόλο και να δοκιµάσουν µια άλλη λύση. Όλοι µπορούν να δοκιµάσουν. Συνήθως µόνο ο πρωταγωνιστής αντικαθίσταται, αλλά υπάρχουν κανονισµοί που ρυθµίζουν το αν και το πότε αντικαθιστούνται και άλλοι ρόλοι. Όλοι µαζί «κάνουν πρόβα την αλλαγή» Η κοινωνία αντικατοπτρίζεται στα µικρότερα κύτταρά της. Τα µεγάλα ζητήµατα είναι χαραγµένα στα πιο µικρά προσωπικά θέµατα. Το Θέατρο των Καταπιεσµένων είναι θέατρο σε πρώτο προσώπο πληθυντικού. Αρχίζει οπωσδήποτε µε µια προσωπική ιστορία, αλλά αν αυτή δε γίνει κοινή, λέει ο Boal, δεν πετυχαίνει το στόχο της. Σε µια οµάδα θεατώνηθοποιών καθένας βλέπει το «κοινό» πρόβληµα και ενεργεί εκ µέρους και των άλλων. (απόσπασµα από «το Θέατρο στη Φυλακή και στα κέντρα αποκατάστασης» (Theatre in Prison and Probation Centre) του πανεπιστηµίου του Manchester 1995) Β. Κανόνες του παιχνιδιού για το κοινό Το θέατρο Forum είναι σαν παιχνίδι και σαν παιχνίδι έχει κανόνες για να έχει επιτυχία 1. Πρώτα παρακολουθείς µια παράσταση που παρουσιάζει ένα πρόβληµα ή µια κατάσταση όπου υπάρχει καταπίεση. 2. Στο τέλος της παράστασης γίνεται συζήτηση µε τους άλλους θεατές για το θέµα και τις πιθανές λύσεις που θα αλλάξουν την πορεία των γεγονότων. 3 Η παράσταση επαναλαµβάνεται. Ανά πάσα στιγµή κάποιος από το κοινό µπορεί να φωνάξει «στοπ» (freeze), να ανέβει στη σκηνή και να πάρει τη θέση του κεντρικού ήρωα (του πρωταγωνιστή), για να προσπαθήσει να αλλάξει τη συνέχεια της ιστορίας (σε αυτή την περίπτωση ο θεατής γίνεται θεατής-ηθοποιός). εν είναι απαραίτητο να έχει εµπειρία σαν ηθοποιός, αυτό που χρειάζεται εδώ είναι ιδέες για να λυθεί αποτελεσµατικά ένα πρόβληµα 4. Οι κανόνες επιτρέπουν αντικατάσταση των χαρακτήρων που θέλουν αλλαγή των συνθηκών που τους περιβάλλουν, αλλά επιτρέπεται σαν εναλλακτική λύση και η εµφάνιση άλλων θεατρικών προσώπων που θα ενισχύσουν την επιθυµία του καταπιεζόµενου για αλλαγή. ** Ο Boal από την αγγλική λέξη spectators = θεατές έφτιαξε τη λέξη spect-actors = θεατές-ηθοποιοί 43

4 5. Είναι φυσικό να νιώθεις αµηχανία και τρακ µπροστά σε κοινό, αλλά αν κανένας δε σηκωθεί, η παράσταση θα επαναληφθεί όπως την πρώτη φορά και εποµένως τα γεγονότα θα µείνουν ίδια. 6. Ο µεσολαβητής (joker) είναι κάθε στιγµή έτοιµος να καθοδηγήσει και να βοηθήσει όποιον νιώθει αµήχανα. Αν έχεις κάποια ιδέα αλλά δε θέλεις να ανέβεις στη σκηνή, µπορείς να φωνάξεις «στοπ», να πεις την ιδέα σου και οι ηθοποιοί θα παίξουν διαφορετικά τη σκηνή. 7. Για να ολοκληρώσουµε, πρέπει να πούµε ότι στο Θέατρο Φόρουµ οι βίαιες πράξεις δεν γίνονται δεκτές σαν προτάσεις για αλλαγή. Γ. Κανόνες για τον µεσολαβητή -joker 1. Ο joker πρέπει να αποφεύγει κάθε προσπάθεια χειραγώγησης ή επηρεασµού του ακροατηρίου. Οι προσωπικές του απόψεις σε ό,τι αφορά τα γεγονότα δεν πρέπει να έρχονται σε σύγκρουση µε τις ιδέες του κοινού. 2. Ο joker δεν αποφασίζει. Απευθύνει στο κοινό ερωτήµατα και αµφιβολίες του είδους: Αυτή η λύση θα έχει αποτελέσµατα; Είναι σωστό αυτό; 3. Προσοχή στις «µαγικές λύσεις». Ο joker σταµατά τη δράση αν θεωρήσει ότι υπερβαίνει τα όρια της πραγµατικότητας. εν παίρνει απόφαση, αλλά ρωτά το κοινό τι πιστεύει. 4. Ο joker είναι η µαία που βοηθά στη γέννηση των ιδεών και των πράξεων. 5. Θεωρείται πιο σηµαντικό να επιτυγχάνεται µια καλή συζήτηση παρά µια καλή λύση. 6. Ο joker δεν ανακατεύεται ούτε µε το κοινό ούτε µε τους ηθοποιούς. Κρατάει τις αποστάσεις, αλλά είναι µια δυναµική παρουσία σε εγρήγορση. Αν κουραστεί ή µπερδευτεί, θα το µεταδώσει στους θεατές και θα τους αποπροσανατολίσει. 7. Ο joker προσαρµόζεται ανάλογα µε τους θεατές-ηθοποιούς. Μπορεί π.χ. να γίνει πιο αυστηρός µε µια οµάδα δεκατετράχρονων κοριτσιών που ενδιαφέρονται περισσότερο να «βγουν» στη σκηνή από το να συνεχιστεί η δράση. 8. Στις πρόβες αποφασίζει ο joker για το αν θα υπάρχουν χαρακτήρες που θα απουσιάζουν, «αόρατοι ρόλοι», που θα βρίσκονται στα παρασκήνια για να εµφανιστούν στην πορεία. Π.χ: αν ο πρωταγωνιστής µένει µε τον πατέρα του, πού είναι η µητέρα; Βρίσκεται κοντά και µπορεί να κληθεί επί σκηνής ή είναι µακριά και ίσως είναι νεκρή; Η επινόηση χαρακτήρων µπορεί να δηµιουργήσει ένα περίπλοκο πλέγµα ρόλων ή µπορεί απλά αυτοί να δηµιουργηθούν κατά τη διάρκεια του Θεάτρου Forum από το κοινό. Αυτό όµως οδηγεί συχνά σε «µαγικές λύσεις», ας πούµε εµφανίζονται υπέροχοι παππούδες και γιαγιάδες που λύνουν κάθε πρόβληµα.. Τα παιχνίδια και οι ασκήσεις του Augusto Boal (Στα εργαστήρια χρησιµοποιήθηκαν αρκετές από τις παρακάτω ασκήσεις.) Όνοµα και χειρονοµία Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο. Ο επικεφαλής συστήνεται πρώτος λέγοντας το µικρό του όνοµα, κάνοντας µια χειρονοµία ή µια κίνηση. Η οµάδα επαναλαµβάνει την κίνηση και το όνοµα. Αυτό συνεχίζεται µε όλους στην οµάδα, δηλαδή όλοι λένε το όνοµά τους και κάνουν µια κίνηση. Η διαδικασία επαναλαµβάνεται χωρίς να λέγεται το όνοµα αυτή τη φορά. Τέλος, όποιος θέλει, κάνει ένα βήµα µέσα στον κύκλο και οι υπόλοιποι λένε το όνοµά του και εκτελούν από µνήµης την κίνησή του. Βόµβες και ασπίδες Η οµάδα απλώνεται στο χώρο, κινείται ελεύθερα και ο καθένας διαλέγει έναν άλλον, τη Βόµβα του, χωρίς να πει ποιον διάλεξε. Μετά διαλέγει πάλι µυστικά, έναν άλλον, την Ασπίδα του. Το παιχνίδι είναι να κρατάει την Ασπίδα του ανάµεσα στον ίδιο και την Βόµβα του. Ενώ τα µέλη της οµάδας κινούνται ασταµάτητα µέσα σ ένα πανδαιµόνιο, ο συντονιστής του παιχνιδιού µετράει αντίστροφα από το δέκα ως το ένα, που είναι η στιγµή που σκάει η βόµβα. Τότε φωνάζει «ακίνητοι» (freeze) και µπαίνει ανάµεσά τους ρωτώντας ποιοι είναι σε «σωστή» θέση δηλαδή µε την Ασπίδα τους ανάµεσα στη Βόµβα και τον εαυτό τους. 44

5 Kουβάρια και κόµποι Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο και ο καθένας πρέπει να θυµάται ποιο άτοµο στέκεται δεξιά του και ποιο αριστερά του. Μετά απλώνονται στο χώρο, κινούνται ελεύθερα και ο συντονιστής φωνάζει διάφορα παραγγέλµατα, όπως βαδίστε κοντά σ αυτόν που έχει ίδιο χρώµα µαλλιά µ εσάς, δίπλα σ αυτόν που φοράει ίδιο χρώµα παπούτσια µ εσάς κτλ. Ύστερα τους λέει να σχηµατίσουν π.χ. 3 κύκλους ή 4 τετράγωνα ή 2 τρίγωνα ή ένα αστέρι. Ξαφνικά φωνάζει «ακίνητοι» και τους ζητά να δείξουν µε το ένα χέρι εκείνον που αρχικά στεκόταν δεξιά τους και µε το άλλο εκείνον αριστερά τους χωρίς να µετακινηθούν. Μετά, πολύ αργά, κινούνται όλοι και τεντώνονται να πιάσουν τα χέρια των διπλανών τους. Στο τέλος είναι όλη η οµάδα πιασµένη χέρι-χέρι. Αυτό το κουβάρι πρέπει να ξεµπλεχτεί, να γίνει κύκλος χωρίς να αφήσει κανένας το χέρι του άλλου. Πετυχαίνει εννέα στις δέκα φορές! Κολοµβιανή ύπνωση Η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια, τον Α και τον Β. Ο Α «υπνωτίζει» τον Β µε το χέρι. Ο Β πρέπει να κρατάει το πρόσωπό του σταθερά λίγα εκατοστά από το χέρι του Α. Ο Α προσπαθεί να κατευθύνει τον Β να πάρει διάφορες στάσεις, να κάνει ξεχασµένους µύες να ενεργοποιηθούν. Μετά αλλάζουν θέσεις. Πρώτη παραλλαγή: Γίνονται οµάδες των τριών. Ο Α «υπνωτίζει» τους δύο άλλους ταυτόχρονα χρησιµοποιώντας και τα δύο του χέρια, οδηγώντας τους ίσως σε τελείως διαφορετικές στάσεις. εύτερη παραλλαγή: Ένα άτοµο στο κέντρο του κύκλου κινείται πολύ αργά και οι υπόλοιποι που έχουν επιλέξει ένα µέλος του σώµατός του «υπνωτίζονται» απ αυτό και το ακολουθούν. Παγωµένες εικόνες µε καρέκλες 5 ηθοποιοί δηµιουργούν ο καθένας χωριστά µια ακίνητη εικόνα και ο συντονιστής αριθµεί τις εικόνες απ το 1 έως το 5. Οι υπόλοιποι κινούνται ελεύθερα στο χώρο, αλλά όταν ο συντονιστής φωνάξει έναν αριθµό πρέπει όλοι να αντιγράψουν τη συγκεκριµένη εικόνα του ηθοποιού. Ως παραλλαγή µπορεί ο συντονιστής να φωνάξει 2 αριθµούς µαζί. Γάτα και ποντίκι ύο µέλη της οµάδας ορίζονται ως «γάτα» και «ποντίκι». Οι υπόλοιποι χωρίζονται σε ζευγάρια, πιάνονται αγκαζέ και κάνουν βόλτες. Η γάτα κυνηγάει το ποντίκι. Αν µεν το πιάσει, αλλάζουν ρόλους αν όχι, το ποντίκι µπορεί να κολλήσει σ ένα ζευγάρι, οπότε ποντίκι γίνεται το τρίτο άτοµο στην άλλη άκρη της τριάδας που πρέπει να τρέξει να ξεφύγει από τη γάτα. Παραλλαγή: Όταν το ποντίκι ενώνεται στο ζευγάρι, ο τρίτος γίνεται σκύλος που κυνηγάει τη γάτα κτλ. Ρυθµός ένα-δύο-τρία Τα µέλη της οµάδας σε ζευγάρια µετρούν ο καθένας έναν αριθµό 1,2,3. Στον επόµενο γύρο αντικαθιστούν τον αριθµό 1 µε έναν ήχο, µετά τον αριθµό 2 µε µία κίνηση και µετά το 3 µε έναν ήχο και µια κίνηση. Σαν παραλλαγή, µπορεί να γίνει το ίδιο µε την οµάδα σε κύκλο. Καρναβάλι του Ρίο Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο. Ένας αρχίζει ένα ρυθµικό ήχο κάνοντας µία κίνηση. Έρχεται µπροστά σ αυτόν που βρίσκεται αριστερά του και σα ζευγάρι συνεχίζουν το «χορό». (Ο δεύτερος αντιγράφει τον πρώτο.) Μετά επαναλαµβάνει το ίδιο µε τους επόµενους µέχρι να φτάσει πάλι στην αρχική του θέση. Στο µεταξύ, το δεύτερο άτοµο τώρα, δηµιουργεί ένα δικό του ήχο και κίνηση και αρχίζει το δικό του κύκλο, όπως ο προηγούµενος. Προχωρώντας το παιχνίδι, δηµιουργείται ένα πανδαιµόνιο ήχων και αφάνταστη ποικιλία κινήσεων. Σπρώχνω να µη νικήσω 45

6 Αυτή η άσκηση είναι το τέλειο παράδειγµα εκπαίδευσης για το Θέατρο Forum. Η ιδέα είναι να βάζεις όλη σου τη δύναµη και πάλι να µην κερδίζεις. Σε µια παράσταση Forum, ο ηθοποιός δεν πρέπει ούτε να υποχωρεί στην παρέµβαση του θεατή-ηθοποιού ούτε να τον χειραγωγεί, αλλά να τον βοηθά να ασκεί τη δύναµή του. Στην άσκηση εδώ, η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια που έχουν µια νοητή διαχωριστική γραµµή ανάµεσά τους. Στηρίζουν ο ένας τα χέρια του στους ώµους του άλλου, σπρώχνουν τον «αντίπαλο» προσπαθώντας να µην περάσουν τη γραµµή και αντισταθµίζουν το βάρος του άλλου µε το δικό τους. Τον αφήνουν να σπρώξει περισσότερο αν το αντέχουν και σπρώχνουν τόσο, όσο ο άλλος µπορεί να κρατήσει κόντρα. Παραλλαγές: πλάτη µε πλάτη (από καθιστοί, όρθιοι), ώµος µε ώµο, ή τραµπάλα Η µπάλα του Boal Τα µέλη την οµάδας παίζουν µε µια µπάλα και δηµιουργούν µια ρυθµική (κανονική σε συχνότητα) κίνηση µε συνοδεία ήχου. Περπατώντας στο χώρο, κάνουν την κίνηση αυτή. Βρίσκουν ένα σύντροφο και ενώ συνεχίζουν τη δική τους κίνηση, παρατηρούν κάθε λεπτοµέρεια της κίνησης και του ήχου του άλλου. Μετά γίνεται «ανταλλαγή µπάλας», δηλαδή αντιγράφουν την κίνηση και τον ήχο του άλλου. Βρίσκουν άλλο σύντροφο και επαναλαµβάνεται η ανταλλαγή κτλ. Τελικά επιστρέφουν στην αρχική τους «µπάλα». Τυφλά αυτοκίνητα Η οµάδα χωρίζεται σε ζευγάρια, ο ένας µε κλειστά τα µάτια στέκεται µπρος από τον άλλο και κάνει το τυφλό αυτοκίνητο. Ο πίσω είναι ο οδηγός που δίνει οδηγίες αγγίζοντας την πλάτη του «αυτοκινήτου». Άγγιγµα αριστερού ώµου σηµαίνει στρίψιµο αριστερά, άγγιγµα δεξιού ώµου δεξιά. Άγγιγµα στο κέντρο ευθεία µπροστά, (η πίεση δείχνει ταχύτητα), και καθόλου άγγιγµα σταµάτηµα. Στρατιώτες και χορευτής Τέσσερις εθελοντές κάνουν παρέλαση από τη µια άκρη του δωµατίου στην άλλη. Ο στόχος τους είναι να συνεχίσουν να παρελαύνουν πάση θυσία. Ένας πέµπτος αρχίζει να πηδά και να χορεύει γύρω από τους στρατιώτες, αλλά µόλις µπει στο δρόµο τους, οι στρατιώτες τον «δέρνουν» µέχρι τελικής πτώσεως και συνεχίζουν την παρέλαση. Οι στρατιώτες είναι οι καταπιεστές και ο χορευτής ο πρωταγωνιστής. Οι θεατές, αφού δουν τη «σκηνή» δύο φορές, καλούνται να πάρουν τη θέση του πρωταγωνιστή για να εµποδίσουν την καταπίεση να επαναληφθεί. Ε. Το Θέατρο Εικόνων Συµπλήρωση Εικόνας ύο άτοµα χαιρετιούνται δίνοντας τα χέρια και «παγώνουν». Ο joker ρωτάει την οµάδα ποια «ιστορία» βλέπουν. Μετά ο ένας «βγαίνει» από την εικόνα και την αφήνει ασυµπλήρωτη. Ένας εθελοντής τη συµπληρώνει φτιάχνοντας µια διαφορετική ιστορία. Παραλλαγή: εικόνα τριών ατόµων Θυµήσου την εικόνα Ένας εθελοντής στέκεται µπροστά στην οµάδα. Ο joker ζητάει από την οµάδα να κλείσει τα µάτια, ενώ ο εθελοντής παίρνει µια στάση και στέκεται ακίνητος. Τότε η οµάδα ανοίγει τα µάτια για δύο δευτερόλεπτα, βλέπει τη στάση και τα ξανακλείνει προσπαθώντας να την αντιγράψει από µνήµης. Πρώτη παραλλαγή: ύο εθελοντές δηµιουργούν µια εικόνα, µετά τρεις, κάνοντας όλο και πιο δύσκολη την αντιγραφή της. εύτερη παραλλαγή: H οµάδα χωρίζεται σε δύο σειρές, η µία απέναντι από την άλλη. Η µία κλείνει τα µάτια, η άλλη δηµιουργεί µια εικόνα και συνεχίζεται όπως περιγράφτηκε παραπάνω. 46

7 Γαλλικό τηλέφωνο (µην κάνεις τίποτα) Η οµάδα είναι σε κύκλο και καθένας κοιτάζει τον τέταρτο κατά σειρά στα αριστερά του (αν η οµάδα έχει µονό αριθµό). Έχουν οδηγίες να µην κάνουν απολύτως τίποτα, όµως παρατηρώντας προσεκτικά τον τέταρτο, αντιγράφουν την οποιαδήποτε ασήµαντη κίνησή του -ή µπορεί να ζητηθεί να αντιγράφονται οι κινήσεις όσο πιο υπερβολικές ή πιο αφύσικες γίνεται- ή να αντιγράφονται βάζοντας συναίσθηµα, ευτυχία ή λύπη κτλ. Ατοµικές εικόνες Η οµάδα σχηµατίζει κύκλο και κοιτάζει προς την έξω πλευρά. Ο joker λέει µια λέξη ή αναφέρει ένα θέµα και µετρά αντίστροφα από το τρία έως το ένα, ενώ τα µέλη γυρίζουν και κοιτάζουν προς τη µέσα πλευρά παρουσιάζοντας µια ακίνητη εικόνα που σχετίζεται µε αυτή τη λέξη. Π. χ: οικογένεια 1. Ένα µέλος δηµιουργεί µια εικόνα της οικογένειας, που µπορεί να αλλαχτεί κάπως από τους άλλους για να συµφωνούν όλοι. 2. Τους ζητείται να αρχίσουν µια ρυθµική κίνηση που θα συνοδεύει την εικόνα. 3. Ο καθένας τότε προσθέτει µια λέξη ή µια φράση που σχετίζεται µε την περίσταση και που ταιριάζει στην προσωπικότητα του. 4. Ο joker µετά τους παρακινεί να παρουσιάσουν την κίνηση που ακολουθεί µετά την αρχική εικόνα. ύο µοντέλα Πρώτο µοντέλο: 1. Η οµάδα συµφωνεί για ένα θέµα. 2. Πέντε εθελοντές έρχονται επί σκηνής και παρουσιάζουν από µια εικόνα πάνω σ αυτό το θέµα χωρίς να βλέπει ο ένας τη παρουσίασης της ιδέας του άλλου. 3. Και οι πέντε µαζί παρουσιάζουν τις εικόνες τους και το κοινό µπορεί να προσθέσει επιπλέον ιδέες. 4. Οι θεατές-ηθοποιοί αρχίζουν τώρα να συσχετίζουν τις εικόνες τους παρουσιάζοντας µια ευρύτερη αντίληψη της κοινωνίας για αυτό το θέµα. 5. Εάν παρουσιάζουν εικόνες καταπιεσµένων, ο joker τούς παρακινεί να αλλάξουν και να παρουσιάσουν τον καταπιεστή και αντίστροφα. εύτερο µοντέλο: 1. Η οµάδα επιλέγει µια µορφή καταπίεσης. 2. Κάποιος δηµιουργεί µια εικόνα στήνοντας τους θεατές-ηθοποιούς σε συγκεκριµένη θέση και µετά το κοινό παρεµβαίνει, αν χρειαστεί, για να δηµιουργηθεί µια όσο πιο ρεαλιστική εικόνα γίνεται. 3. Ο joker παροτρύνει τους θεατές-ηθοποιούς να αλλάξουν την εικόνα µε στόχο να παρουσιάσουν την «ιδανική εικόνα», όπου η καταπίεση δε θα υπάρχει πλέον (αποφεύγοντας τις µαγικές λύσεις). 4. Ξαναστήνεται η αρχική «ρεαλιστική» εικόνα και ο joker ζητά να σχηµατιστεί εκ νέου η «ιδανική εικόνα», κάνοντας την αλλαγή µε αργές κινήσεις (slow motion). Αυτή ονοµάζεται εικόνα της πιθανής µετάβασης. Το κοινό παρεµβαίνει σε όλη τη διάρκεια, για να γίνει η «µετάβαση» όσο δυνατόν πιο ρεαλιστική. ΜΕΡΟΣ 2 Ο : TΟ ΘΕΑΤΡΟ FORUM ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ Α. Γνωριµία, ασκήσεις, προετοιµασία 47

8 Μετά την εισαγωγή για το ποιοι είµαστε (θεατρική εταιρεία SHOUT!) και για ποιο λόγο βρεθήκαµε όλοι εδώ, έγιναν παιχνίδια γνωριµίας (τα πιο πολλά αναφέρθηκαν στον κατάλογο παιχνιδιών-ασκήσεων του Boal) και µιλήσαµε για τα βασικά στοιχεία του Θεάτρου Forum. Σχηµατίστηκαν δύο οµάδες (της Susie και του Daniel) και τα µέλη της κάθε οµάδας διηγήθηκαν προσωπικές τους εµπειρίες καταπίεσης. Από τη µια οµάδα επιλέχτηκε η ιστορία της καταπιεσµένης κόρης και από την άλλη η ιστορία της σεξουαλικά παρενοχλούµενης εργαζόµενης. Με τη συµµετοχή των θεατών-ηθοποιών δηµιουργήθηκαν οι χαρακτήρες (συνολικά 20) και σχηµατίστηκαν σκηνές που περιέγραφαν τη στάση που είχαν και το συναίσθηµα που εξέφραζαν. ηµιουργήθηκαν µετά ακίνητες εικόνες για κάθε σκηνή της ιστορίας. Έγιναν πρόβες και η ιστορία παρουσιάστηκε σαν µια σειρά εικόνων που συµπληρώθηκαν µε διάλογους και αναπτύχθηκαν µε αυτοσχεδιασµούς. Β. Εργαστήρια Η οµάδα της Susie επέλεξε την ιστορία µιας κοπέλας που ενώ επιθυµούσε να ασχοληθεί µε το θέατρο, καταπιεζόταν στο σπίτι της, γιατί ο πατέρας της ήταν αδιάφορος ως προς αυτήν την επιθυµία της, η µητέρα της ήταν τελείως αφοσιωµένη στο γιο και ο αδελφός της την κορόιδευε και την κακοµεταχειριζόταν. Τελικά η κατάσταση έγινε αφόρητη και η κοπέλα έφυγε από το σπίτι. Από αυτήν την ιστορία δηµιουργήθηκαν πέντε εικόνες, µε την πρωταγωνίστρια να κρατάει, σ όλη τη διάρκεια, µια µάσκα που συµβόλιζε την αγάπη της για το θέατρο. Μια εικόνα έδειχνε τον αδελφό να πετάει τη µάσκα κάτω µε κοροϊδευτική έκφραση. Αφού έγιναν πρόβες σ αυτές τις σκηνές και συµπληρώθηκαν µε αυτοσχεδιασµούς, παρουσιάστηκε η ιστορία στα µέλη και των δύο οµάδων. Σ ότι αφορά τη φυγή του κοριτσιού από το σπίτι, ενώ µια καθηγήτρια έκανε το θετικό σχόλιο ότι αυτή ήταν µια αξιέπαινη αντίδραση σε µια κατάσταση καταπίεσης και εποµένως η ιστορία δεν αποτελoύσε πλέον αντικείµενο για το Θέατρο Forum, άλλοι διαφώνησαν και πρότειναν άλλες λύσεις, όπως το να µιλήσει η πρωταγωνίστρια στον πατέρα και να τον κάνει να κατανοήσει την επιθυµία της. Αυτή η προσέγγιση είχε κάποια επιτυχία, ενώ αντίθετα η προσπάθεια ενός θεατή-ηθοποιού να φέρει και τους δύο γονείς κοντά για να τους µιλήσει ήταν µάλλον αποτυχηµένη. Η οµάδα του Daniel είχε σαν θέµα τη σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο εργασίας. Μια καθηγήτρια που παρενοχλείται από συνάδελφο µε τολµηρά σχόλια για την εµφάνισή της και το ντύσιµό της µαθαίνει από µαθήτριες ότι αυτός ο ίδιος καθηγητής απευθύνει και σ αυτές προκλητικά υπονοούµενα. Η καθηγήτρια αποφασίζει να ενηµερώσει το διευθυντή, αλλά αυτός την αντιµετωπίζει µε αδιαφορία λέγοντας ότι ο συνάδελφος είναι αξιοσέβαστος και µε µακρά υπηρεσία στον κλάδο. Η πρωταγωνίστρια βρίσκεται σε αδιέξοδο. Οι θεατές-ηθοποιοί προσπάθησαν να επιτεθούν κατά µέτωπο στο συνάδελφο, µε µικρή όµως επιτυχία γιατί αυτός ήταν θρασύς και συνέχιζε την ίδια συµπεριφορά, άλλοι πάλι προσπάθησαν µια πιο δυναµική αντιµετώπιση του διευθυντή, απαιτώντας απ αυτόν να κατανοήσει τη σοβαρότητα του προβλήµατος. Γ. Γενική αναθεώρηση των συναντήσεων Ο παράγων χρόνος ήταν το βασικό θέµα σ όλη τη διάρκεια της πρόβας και της παρουσίασης των θεµάτων, όµως και οι δύο οµάδες κατάφεραν να εστιάσουν τις προσπάθειές τους σ ένα πρόβληµα καταπίεσης και να δείξουν το αδιέξοδο του πρωταγωνιστή. ε διαµορφώθηκε κάποιο συγκεκριµένο συµπέρασµα σχετικό µε τα θέµατα που παρουσιάστηκαν, αλλά οι καθηγητές είχαν την ευκαιρία να δουν πώς στήνεται µια παράσταση του Θεάτρου Forum και πώς εξελίσσεται η διαδικασία. Ο Daniel και η Susie πιστεύουν ότι το Θέατρο Forum δεν λύνει αναγκαστικά ένα πρόβληµα, αλλά δίνει την ευκαιρία στο κοινό να δοκιµάσει πολλές λύσεις πριν επιλέξει αυτή που του ταιριάζει, να συζητήσει µε άλλους για να ενηµερωθεί για τις υπόλοιπες παραµέτρους αυτού του θέµατος και τέλος να φύγει από το θέατρο έχοντάς το ακόµα στο νου του, όχι όπως 48

9 φεύγει από µια παράσταση του συµβατικού θεάτρου, που του έχει προσφερθεί έτοιµη η κάθαρση. Αθήνα 17/12/2000 Susie MacDonald, Daniel Rachel 49

Οι ποντικοί και το τυρί Δεξιότητες: Τρέξιμο σε διάφορες κατευθύνσεις και με διάφορες ταχύτητες. Σταμάτημα και αλλαγή κατεύθυνσης.

Οι ποντικοί και το τυρί Δεξιότητες: Τρέξιμο σε διάφορες κατευθύνσεις και με διάφορες ταχύτητες. Σταμάτημα και αλλαγή κατεύθυνσης. Οι ποντικοί και το τυρί Τρέξιμο σε διάφορες κατευθύνσεις και με διάφορες ταχύτητες. Οργάνωση: Εργασία σε ζευγάρια. Τα δυο παιδιά είναι οι ποντικοί και η μπάλα το τυρί. Ο ένας ποντικός κρατά το τυρί Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που

Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που Τίτλος προγράμματος: «Παιχνίδια στο χθες, παιχνίδια στο σήμερα, παιχνίδια δίχως σύνορα» Υπεύθυνη προγράμματος: Μπότη Ευαγγελή Εκπαιδευτικός που συμμετέχει: Κακάρη Κωνσταντίνα Παρακολουθώντας τα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Ο φύλακας του μαγικού κύκλου Δεξιότητες: Ρίξιμο σε στόχο. Πλάγια βήματα. Θέση ετοιμότητας θέση άμυνας.

Ο φύλακας του μαγικού κύκλου Δεξιότητες: Ρίξιμο σε στόχο. Πλάγια βήματα. Θέση ετοιμότητας θέση άμυνας. Ο φύλακας του μαγικού κύκλου Ρίξιμο σε στόχο. Πλάγια βήματα. Θέση ετοιμότητας θέση άμυνας. Φρουρώ τον αντίπαλο για να εμποδίσω τις κινήσεις του. Μετακινούμαι με το αντικείμενο σε χώρο που μπορώ να σκοράρω.

Διαβάστε περισσότερα

Bάτραχοι στη λίμνη. Παιχνίδια Συνεργασίας 2014. Επίπεδο 1,2

Bάτραχοι στη λίμνη. Παιχνίδια Συνεργασίας 2014. Επίπεδο 1,2 Bάτραχοι στη λίμνη 1,2 Οργάνωση: Εργασία με όλη την τάξη. Τα παιδιά είναι γύρω από το αλεξίπτωτο, τη λίμνη και το κρατούν στο ύψος της μέσης. Τα σακουλάκια πάνω στο αλεξίπτωτο είναι οι βάτραχοι. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΗΜ/ΝΙΑ ΠΟΡΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Σεπτέμβριος Αφόρμηση: ίνω στα παιδιά σε χαρτόνι φωτοτυπημένη μια σβούρα και τους

Διαβάστε περισσότερα

Περισσότερες λεπτομέρειες και τρελά βίντεο σας περιμένουν στο: skull-and-roses.com

Περισσότερες λεπτομέρειες και τρελά βίντεο σας περιμένουν στο: skull-and-roses.com Οι συμμορίες τσοπεράδων, επέλεγαν παραδοσιακά τους αρχηγούς τους με έναν διαγωνισμό που ονομάζεται Πίσω στο Πεζοδρόμιο, στον οποίο οι υποψήφιοι προσπαθούσαν να αντέξουν περισσότερο, όσο τους τραβούσε μια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ με τον ΚΩΣΤΑ ΦΙΛΙΠΠΟΓΛΟΥ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2002 Κατέγραψε η Ελένη Σαματά 3 Από την Ουδέτερη Μάσκα στη Θεατρική Δημιουργία Υλικό Σεμιναρίου

Διαβάστε περισσότερα

Η μπάλα στο σημείο Δεξιότητες: Ρίξιμο κάτω από τον ώμο σε ύψος. Πιάσιμο της μπάλας στον αέρα ή μετά από μια αναπήδηση.

Η μπάλα στο σημείο Δεξιότητες: Ρίξιμο κάτω από τον ώμο σε ύψος. Πιάσιμο της μπάλας στον αέρα ή μετά από μια αναπήδηση. Η μπάλα στο σημείο Ρίξιμο κάτω από τον ώμο σε ύψος. Πιάσιμο της μπάλας στον αέρα ή μετά από μια αναπήδηση. Στέλνω το αντικείμενο στον κενό χώρο. Ξεκινώ και επανατοποθετούμαι κάθε φορά στην Παίζω με διαφορετικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΡΒΙΣ ΒΑΤΣΑΚΛΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

ΣΕΡΒΙΣ ΒΑΤΣΑΚΛΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΠΟΝΗΤΩΝ Γ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΣΕΡΒΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ένα καλό σέρβις είναι ένα από τα πιο σημαντικά χτυπήματα επειδή μπορεί να δώσει ένα μεγάλο πλεονέκτημα στην αρχή του πόντου. Το σέρβις είναι το πιο σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ 1. Σηκωνόμαστε όρθιοι και καρφιτσώνουμε μια κόλλα χαρτί στην πλάτη του κάθε παιδιού. Ας γράψουμε πάνω στην πλάτη του καθενός ανώνυμα κάτι που μας αρέσει πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής:

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής: Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε, για να μη στεναχωριόμαστε, είναι πως τόσο στις εξισώσεις, όσο και στις ανισώσεις 1ου βαθμού, που θέλουμε να λύσουμε, ακολουθούμε ακριβώς τα ίδια βήματα! Εκεί που πρεπει να

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo;

Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo; Κεφάλαιο 2 Εισαγωγή Πώς μπορούμε να δημιουργούμε γεωμετρικά σχέδια με τη Logo; Η Logo είναι μία από τις πολλές γλώσσες προγραμματισμού. Κάθε γλώσσα προγραμματισμού έχει σκοπό τη δημιουργία προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω.

Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω. Το Jungle Speed είναι ένα παιχνίδι για 2 έως 10 παίκτες (ή και ακόμη περισσότερους!) ηλικίας 7 και άνω. Σκοπός σας είναι να είστε ο πρώτος παίκτης που θα ξεφωρτωθεί όλες του τις κάρτες. Το τοτέμ τοποθετείται

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκινά η Α Α : Ρωμαίο, Ρωμαίο Τάκης :Κανένα παίξιμο μην κάνεις Α : Ρωμαίο, Ρωμαίο

Ξεκινά η Α Α : Ρωμαίο, Ρωμαίο Τάκης :Κανένα παίξιμο μην κάνεις Α : Ρωμαίο, Ρωμαίο «βασανίζοντας την Ιουλιέτα!» Ασκήσεις και σημειώσεις από ένα εργαστήρι με εκπαιδευτικούς που έγινε στα πλαίσια ενός σεμιναρίου του προγράμματος «εκπαίδευση & θέατρο» τον Οκτώβριος 2000 με γενικό τίτλο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα INTEGRA Εργαλειοθήκη Ένταξης Μεταναστών Βασικές Γλωσσικές Γνώσεις για την Αντιμετώπιση Οικονομικών Θεμάτων

Πρόγραμμα INTEGRA Εργαλειοθήκη Ένταξης Μεταναστών Βασικές Γλωσσικές Γνώσεις για την Αντιμετώπιση Οικονομικών Θεμάτων Πρόγραμμα INTEGRA Εργαλειοθήκη Ένταξης Μεταναστών Βασικές Γλωσσικές Γνώσεις για την Αντιμετώπιση Οικονομικών Θεμάτων Ο στόχος του έργου είναι να συνεργαστούν κοινωνικοί εταίροι, όπως κοινότητες μεταναστών

Διαβάστε περισσότερα

Ζακόκ. Πεπέκης Κωνσταντίνος

Ζακόκ. Πεπέκης Κωνσταντίνος Ζακόκ Ένα παιχνίδι που έπαιζε η γιαγιά µου όταν ήταν µικρή είναι το ζακόκ. Το ζακόκ είναι παρόµοιο µε το κυνηγητό που παίζουµε τώρα. Για να ξεκινήσει το παιχνίδι τα παιδιά πρέπει να χωριστούν σε 2 οµάδες.

Διαβάστε περισσότερα

Σουτ σε στόχο με ακρίβεια

Σουτ σε στόχο με ακρίβεια Σουτ σε στόχο με ακρίβεια Σουτ σε στόχο με ακρίβεια, με το μέσα μέρος του ποδιού Σταμάτημα της μπάλας με το πόδι, αριστερό και δεξί Διαθέτω χρόνο (κάποια δευτερόλεπτα) για να είμαι ήρεμος/μη και σίγουρος/ρη

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου

Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου Κλάδος Λυκόπουλων Περιφέρεια Αθηνών ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Ένας μήνας γεμάτος εκδηλώσεις Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου Τα Παραμυθένια μεσημέρια Σαββάτου περιμένουν για 9η χρονιά μικρούς και μεγάλους να ανακαλύψουν,

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία παιγνίων Δημήτρης Χριστοφίδης Εκδοση 1η: Παρασκευή 3 Απριλίου 2015. Παραδείγματα Παράδειγμα 1. Δυο άτομα παίζουν μια παραλλαγή του σκακιού όπου σε κάθε βήμα ο κάθε παίκτης κάνει δύο κανονικές κινήσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: www.theatroedu.gr Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: info@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εάν όμως πείτε να κάνετε το πάρτι γενεθλίων στο σπίτι ή τον κήπο σας, τα πράγματα δυσκολέυουν. Πρέπει να οργανώσετε μόνοι σας ένα σωρό πράγματα.

Εάν όμως πείτε να κάνετε το πάρτι γενεθλίων στο σπίτι ή τον κήπο σας, τα πράγματα δυσκολέυουν. Πρέπει να οργανώσετε μόνοι σας ένα σωρό πράγματα. Ιδέες για Γενέθλια παιδιών Πόσες φορές σπάσατε το κεφάλι σας, που να κάνετε το πάρτι γενεθλίων των παιδιών σας; Στο σπίτι, στον κήπο ή τελικά σε κάποιον παιδότοπο; Εάν επιλέξετε έναν παιδότοπο, τα πράγματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β Ελένη ΚΑΜΠΕΡΗ - ΤΖΟΥΡΙΑΔΟΥ Σχολική Σύμβουλος Προσχολικής Αγωγής Σταυρούλα ΠΑΝΤΑΖΗ Νηπιαγωγός ΙΩΑΝΝΙΝΑ 2004 1 λίγα λόγια για τις δραστηριότητες Στο τεύχος αυτό περιλαμβάνονται:

Διαβάστε περισσότερα

θεατροπαιδαγωγικά κκκκκ Φόρουμ

θεατροπαιδαγωγικά κκκκκ Φόρουμ θεατροπαιδαγωγικά προγράμματα +τεχνικές θεάτρου κκκκκ Φόρουμ Νίκος Γκόβας, Χριστίνα Ζώνιου Τι είναι Με τον όρο Θεατροπαιδαγωγική 1 εννοούμε τη διαδικασία παρέμβασης στο σχολείο μιας ομάδας ηθοποιών-παιδαγωγών

Διαβάστε περισσότερα

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ.

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ. Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015 ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Αγέλη Λυκοπούλων ΧΑΛΚΙΝΗ ΑΓΕΛΗ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ 103ov Σύστημα Ναυτοπροσκόπων Κισσόνεργας

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για το CABRI - GEOMETRY II Μωυσιάδης Πολυχρόνης - Δόρτσιος Κώστας

Οδηγίες για το CABRI - GEOMETRY II Μωυσιάδης Πολυχρόνης - Δόρτσιος Κώστας Οδηγίες για το CABRI - GEOMETRY II Μωυσιάδης Πολυχρόνης - Δόρτσιος Κώστας Εκτελώντας το πρόγραμμα παίρνουμε ένα παράθυρο εργασίας Γεωμετρικών εφαρμογών. Τα βασικά κουμπιά και τα μενού έχουν την παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

Scratch Δημοτικό 2 : Εισαγωγή στις βασικές εντολές και λειτουργίες της Scratch

Scratch Δημοτικό 2 : Εισαγωγή στις βασικές εντολές και λειτουργίες της Scratch Scratch Δημοτικό 2 : Εισαγωγή στις βασικές εντολές και λειτουργίες της Scratch Εκτιμώμενη διάρκεια: Δύο διδακτικές ώρες Ένταξη στο πρόγραμμα σπουδών Στο Πρόγραμμα Σπουδών του Ολοήμερου Δημοτικού (ΦΕΚ 1139/28-7-2010)

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Μένης Θεοδωρίδης Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Η μικρή εισαγωγή στη φωτογραφική έκφραση για παιδιά 6-12 χρόνων που ακολουθεί, γράφτηκε με σκοπό να ενθαρρύνει τους εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΠΑΙΚΤΕΣ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ Ο ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΗΜΕΡΑ Εμπειρικές γνώσεις Έλλειψη μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Διδακτικού Σεναρίου

Τίτλος Διδακτικού Σεναρίου Τίτλος Διδακτικού Σεναρίου Οι εντολές ελέγχου εάν τότε & εάν τότε αλλιώς στο Scratch 2.0, μέσα από τη δημιουργία διαδραστικού παιχνιδιού. Φάση 4 Δημιουργία Διαδραστικού Παιχνιδιού Χρόνος Υλοποίησης: 1

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ

Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ Η κατασκευή του φωτοβολταικου πάνελ βήμα προς βήμα Η κατασκευή αυτή προϋποθέτει κάποιες βασικές γνώσεις ηλεκτρολογίας και χρήση ενός ηλεκτρικού κολλητηριού οπωσδήποτε 40 ή 60

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρι 4: Οι υποψήφιοι

Εργαστήρι 4: Οι υποψήφιοι Εργαστήρι 4: Οι υποψήφιοι Σε αυτό το εργαστήρι οι μαθητές καλούνται να καταγράψουν τα κριτήρια με τα οποία επιλέγουν τους αντιπροσώπους τους στα μαθητικά συμβούλια και να συζητήσουν κατά πόσο τα κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre Απόσπασμα από το βιβλίο Παίξε-Γέλασε/ γλωσσικά παιχνίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας Της Ιφιγένειας Γεωργιάδου, 2004, εκδ. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού Extract from the book Play and

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα της διάλεξης. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; Ηπρακτική µέθοδος διδασκαλίας Ο ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ

Περιεχόµενα της διάλεξης. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; Ηπρακτική µέθοδος διδασκαλίας Ο ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Ένα βήµα µετά τη δασκαλοκεντρική διδασκαλία: Η πρακτική µέθοδος διδασκαλίας ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Διαβάστε περισσότερα

Θεατρικό Εργαστήρι: Κυκλοφορώ με ασφάλεια και φορώ το χαμόγελό μου!

Θεατρικό Εργαστήρι: Κυκλοφορώ με ασφάλεια και φορώ το χαμόγελό μου! ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Κυκλοφορώ με ασφάλεια και φορώ το χαμόγελό μου! ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Κυκλοφορώ με ασφάλεια Η ενότητα αναπτύσσεται στα πλαίσια του μαθήματος της Γλώσσας και Πολιτισμού, καθώς

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίως μέρος. Εισαγωγή. 1.Τα παιδιά τρέχουν ελεύθερα στο χώρο με ένα φτερό στο χέρι, το πετούν ψηλά και το πιάνουν με ένα ή δυο χέρια.

Κυρίως μέρος. Εισαγωγή. 1.Τα παιδιά τρέχουν ελεύθερα στο χώρο με ένα φτερό στο χέρι, το πετούν ψηλά και το πιάνουν με ένα ή δυο χέρια. 1 Ο ΩΡΙΑΙΟ ΠΛΑΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΑΤΜΙΝΤΟΝ ΤΑΞΗ: Γ-Δ Αρ. Μαθητ.: 20 Σκοπός: ΚΙΝΗΤΙΚΟΣ Βασικός στόχος: ΕΚΜΑΘΗΣΗ ΛΑΒΩΝ- ΣΕΡΒΙΣ ΨΗΛΟΚΡΕΜΑΣΤΟ CLEAR ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΩΜΟ 20 ρακέτες,20 πλαστικά φτερά,ένα λάστιχο ίσο με

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΗΜΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΟΥ ΟΙ ΚΑΡΤΕΣ

ΕΠΙΣΗΜΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΟΥ ΟΙ ΚΑΡΤΕΣ ΕΠΙΣΗΜΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΟΥ Το SLEUTH είναι ένα φανταστικό παιχνίδι έρευνας για 3 έως 7 παίκτες. Μέσα από έξυπνες ερωτήσεις προς τους αντιπάλους του, κάθε παίκτης συλλέγει στοιχεία και έπειτα, χρησιμοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

TΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ

TΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ TΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΜΑΝΔΑΛΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΑΡΙΑ-ΕΛΕΝΗ ΚΟΥΡΕΛΗ ΑΡΧΑΙΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ1 # Πλαγγόνα Ξύλινο ΑλογάκιΤροχός Σβουρα Μπάλα ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΠΟΥ ΕΠΕΖΑΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΜΑΣ Κρυφτό Κυνηγητό Ψείρες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΥΘΡΟ ΟΝΤΑ 2007-2008 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΥΘΡΟ ΟΝΤΑ 2007-2008 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ ΕΝΟΤΗΤΕΣ 1) Γνωρίζω καλύτερα τον εαυτό μου ( ιαστάσεις της Αυτοαντίληψης, Αυτοεκτίμηση *) ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΥΘΡΟ ΟΝΤΑ 2007-2008 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ (α)

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να λύσετε τον κύβο του Rubik

Πώς να λύσετε τον κύβο του Rubik Πώς να λύσετε τον κύβο του Rubik από τον Έλτον 1 Σκόντι, Β Λυκείου 1 ο ΓΕ.Λ. Ελευσίνας σχολικό έτος 2008-9 ΒΗΜΑ 1 Ο : Φτιάχνουμε έναν σταυρό σε όποιο χρώμα θέλουμε. Δηλαδή: Αν π.χ. θέλουμε να φτιάξουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η Ιστορία. Προετοιμασία του παιχνιδιού. Μια περιπετειώδης αποστολή στον παράδεισο.

Η Ιστορία. Προετοιμασία του παιχνιδιού. Μια περιπετειώδης αποστολή στον παράδεισο. Η Ιστορία Μια περιπετειώδης αποστολή στον παράδεισο. Ένα στρατηγικό τυροπαιχνίδι με ζάρια για 2-4 παιδία ηλικίας 4 ετών και άνω. Είδος Παιχνιδιού: Οικογενειακό Παίκτες: 2-4 παίκτες 4 ετών και άνω Περιεχόμενα:

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Καγκουρό 2007 Επίπεδο: 2 (για µαθητές της Ε' και ΣΤ' τάξης ηµοτικού)

Θέµατα Καγκουρό 2007 Επίπεδο: 2 (για µαθητές της Ε' και ΣΤ' τάξης ηµοτικού) Kangourou Sans Frontières Καγκουρό Ελλάς Επώνυµο:... Όνοµα:... Όνοµα πατέρα:... e-mail:... ιεύθυνση:... Τηλέφωνο:... Εξεταστικό Κέντρο:... Σχολείο προέλευσης:... Τάξη:... Θέµατα Καγκουρό 007 Επίπεδο: (για

Διαβάστε περισσότερα

3 ο εργαστήριο Scratch for NinjaCoders

3 ο εργαστήριο Scratch for NinjaCoders 3 ο εργαστήριο Scratch for NinjaCoders Τίτλος εφαρμογής: Space Invaders (Διαστημικοί εισβολείς) Περιγραφή στόχων, σενάριο εφαρμογής, παρουσίαση scratch, μεταβλητές, συμβάντα, προγραμματιστικές δομές 0

Διαβάστε περισσότερα

Τσάπελη Φανή ΑΜ: 2004030113. Ενισχυτική Μάθηση για το παιχνίδι dots. Τελική Αναφορά

Τσάπελη Φανή ΑΜ: 2004030113. Ενισχυτική Μάθηση για το παιχνίδι dots. Τελική Αναφορά Τσάπελη Φανή ΑΜ: 243113 Ενισχυτική Μάθηση για το παιχνίδι dots Τελική Αναφορά Περιγραφή του παιχνιδιού Το παιχνίδι dots παίζεται με δύο παίχτες. Έχουμε έναν πίνακα 4x4 με τελείες, και σκοπός του κάθε παίχτη

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Πουλάω 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η καταναλωτική συμπεριφορά των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Διαπραγμάτευση παίξιμο ρόλων Ent-teach Κεφάλαιο 7 Στρατηγικές εξόδου

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Διαπραγμάτευση παίξιμο ρόλων Ent-teach Κεφάλαιο 7 Στρατηγικές εξόδου ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Διαπραγμάτευση παίξιμο ρόλων Ent-teach Κεφάλαιο 7 Στρατηγικές εξόδου Περιγραφή της εκπαιδευτικής δραστηριότητας Η εκπαιδευτική δραστηριότητα αποσκοπεί στο να εξασκήσει τις διαπραγματευτικές

Διαβάστε περισσότερα

Μετατόπιση, είναι η αλλαγή (μεταβολή) της θέσης ενός κινητού. Η μετατόπιση εκφράζει την απόσταση των δύο θέσεων μεταξύ των οποίων κινήθηκε το κινητό.

Μετατόπιση, είναι η αλλαγή (μεταβολή) της θέσης ενός κινητού. Η μετατόπιση εκφράζει την απόσταση των δύο θέσεων μεταξύ των οποίων κινήθηκε το κινητό. Μετατόπιση, είναι η αλλαγή (μεταβολή) της θέσης ενός κινητού. Η μετατόπιση εκφράζει την απόσταση των δύο θέσεων μεταξύ των οποίων κινήθηκε το κινητό. Η ταχύτητα (υ), είναι το πηλίκο της μετατόπισης (Δx)

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Καγκουρό 2007 Επίπεδο: 4 (για µαθητές της Γ' τάξης Γυµνασίου και Α' τάξης Λυκείου)

Θέµατα Καγκουρό 2007 Επίπεδο: 4 (για µαθητές της Γ' τάξης Γυµνασίου και Α' τάξης Λυκείου) Kangourou Sans Frontières αγκουρό Ελλάς Επώνυµο:... Όνοµα:... Όνοµα πατέρα:... e-mail:... ιεύθυνση:... Τηλέφωνο:... Εξεταστικό έντρο:... Σχολείο προέλευσης:... Τάξη:... Θέµατα αγκουρό 007 Επίπεδο: 4 (για

Διαβάστε περισσότερα

Παλέτα Κίνηση. Καλό είναι πριν ξεκινήσετε το παρακάτω φυλλάδιο να έχετε παρακολουθήσει τα παρακάτω δύο videos: a) Εισαγωγή στο περιβάλλον του Scratch

Παλέτα Κίνηση. Καλό είναι πριν ξεκινήσετε το παρακάτω φυλλάδιο να έχετε παρακολουθήσει τα παρακάτω δύο videos: a) Εισαγωγή στο περιβάλλον του Scratch Τάξη : Α Λυκείου Λογισμικό : Scratch Διάρκεια : 45 λεπτά Παλέτα Κίνηση Σε αυτό το φύλλο εργασίας θα εξοικειωθείτε με τις εντολές του Scratch που βρίσκονται στην παλέτα Κίνηση. Για τον σκοπό αυτό διαβάστε

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το Τάξη : Α Λυκείου Λογισμικό : Scratch Ενδεικτική Διάρκεια : 45 λεπτά Μεταβλητές Όλα όσα έμαθες στα προηγούμενα φυλλάδια είναι απαραίτητα για να υλοποιήσεις απλές εφαρμογές. Ωστόσο αν θέλεις να δημιουργήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία της σειράς «ΕΤΣΙ ΓΡΑΦΩ ΚΑΙ ΙΑΒΑΖΩ µε µικρά βήµατα µέσα από συγκεκριµένους στόχους» πρώτο, δεύτερο και τρίτο µέρος, αποτελούν πολύ καλό βοήθηµα για την πρώτη ανάγνωση και γραφή. Οι µαθητές της

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΙΧΝΙ ΙΟΥ ΣΤΟ SCRATCH ΒΗΜΑ ΠΡΟΣ ΒΗΜΑ

ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΙΧΝΙ ΙΟΥ ΣΤΟ SCRATCH ΒΗΜΑ ΠΡΟΣ ΒΗΜΑ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΙΧΝΙ ΙΟΥ ΣΤΟ SCRATCH ΒΗΜΑ ΠΡΟΣ ΒΗΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΠΑΙΧΝΙ ΙΟΥ Το παιχνίδι θα αποτελείται από δυο παίκτες, οι οποίοι θα βρίσκονται αντικριστά στις άκρες ενός γηπέδου δεξιά και αριστερά, και µια µπάλα.

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα

Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα Εργαλείο Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης για παιδιά µε Αυτισµό στο Γνωστικό τοµέα Οπτική αντίληψη Ακουστική αντίληψη Γνωστικός - εκτελεστικός τοµέας Γνωστικός - εκφραστικός τοµέας Μίµηση Οπτική µνήµη Λειτουργική

Διαβάστε περισσότερα

Η Γλώσσα του Σώματος

Η Γλώσσα του Σώματος Η Γλώσσα του Σώματος Η Επιστήμη που μελετά τη Γλώσσα του Σώματος (της επικοινωνίας χωρίς ομιλία, δηλαδή) βρίσκεται ακόμη σε εμβρυϊκό στάδιο. Υπάρχουν 40.000 Επικοινωνιακά Σήματα στην αγγλική γλώσσα, απ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική αγωγή για το γυµνάσιο

Φυσική αγωγή για το γυµνάσιο Φυσική αγωγή για το γυµνάσιο ΘΕΟ ΩΡΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ Καθηγητής Τζιαµούρτας Αθανάσιος Επίκουρος καθηγητής Νάτσης Πέτρος ΚΦΑ Κοσµίδου Ευδοξία ΚΦΑ ΤΕΦΑΑ/ Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Τι καλύπτει το βιβλίο Βασικά γνωστικά

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Κινηµατική Οµάδα Γ.

1.1. Κινηµατική Οµάδα Γ. 1.1. Οµάδα Γ. 1.1.21. Πληροφορίες από το διάγραµµα θέσης-χρόνου..ένα σώµα κινείται ευθύγραµµα και στο διάγραµµα βλέπετε τη θέση του σε συνάρτηση µε το χρόνο. i) Βρείτε την κλίση στο διάγραµµα x-t στις

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείμενα, συμπεριφορές, γεγονότα

Αντικείμενα, συμπεριφορές, γεγονότα Αντικείμενα, συμπεριφορές, γεγονότα O προγραμματισμός αποτελεί ένα τρόπο επίλυσης προβλημάτων κατά τον οποίο συνθέτουμε μια ακολουθία εντολών με σκοπό την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων. Ας ξεκινήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

EXAMENUL DE BACALAUREAT 2008. Profilul: UMANIST, Specializarea: FILOLOGIE 2 Ore/Săptămână

EXAMENUL DE BACALAUREAT 2008. Profilul: UMANIST, Specializarea: FILOLOGIE 2 Ore/Săptămână EXAMENUL DE BACALAUREAT 2008 Proba orală la LIMBA GREACĂ MODERNĂ Profilul: UMANIST, Specializarea: FILOLOGIE 2 Ore/Săptămână SUBIECTUL II 1. `Εκθεση: `Ενα Σαββατοκύριακο στο σπίτι τοθ παππού και της γιαγιάσ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5)

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5) ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ Τοποθετώ μια δισκέτα στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή. Τοποθετώ τη δισκέτα που έχει το αρχείο μου στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή.

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Κέρδισε μάχες στην Αρένα Μόδας!

Κέρδισε μάχες στην Αρένα Μόδας! Αν θες να ζήσεις τη συγκίνηση του να είσαι η πιο δημοφιλής κοπέλα αν θες να δείξεις στον κόσμο τις ικανότητές και τις ιδέες σου στη μόδα αν θες να νοιώσεις τη μοναδική ατμόσφαιρα ενώ ανταγωνίζεσαι άλλα

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα Α Δημοτικού Τεύχος 1ο. Οδηγός εκπαιδευτών ή γονέων. Μαρία Ζάππα-Κασαπίδη

Γλώσσα Α Δημοτικού Τεύχος 1ο. Οδηγός εκπαιδευτών ή γονέων. Μαρία Ζάππα-Κασαπίδη Γλώσσα Α Δημοτικού Τεύχος 1ο Οδηγός εκπαιδευτών ή γονέων. Μαρία Ζάππα-Κασαπίδη Γλώσσα Α Δημοτικού Τεύχος 1ο Στην εισαγωγική ενότητα του βιβλίου τα παιδιά έρχονται σε πρώτη επαφή με τους ήρωες που θα τους

Διαβάστε περισσότερα

Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro

Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro Μενού επιλογών Το περιβάλλον προγραμματισμού MicroWorlds Pro Γραμμή εργαλείων Επιφάνεια εργασίας Περιοχή Καρτελών Κέντρο εντολών Εικόνα 2.1: Το περιβάλλον της MicroWorlds Pro. Καρτέλες Οι πρώτες εντολές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες;

ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες; ΝΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ - ΠΡΟΠΟΝΗΣΕΙΣ; Να παρακολουθούν ή όχι οι γονείς τους επίσημους αγώνες; Οι αλματώδεις πρόοδοι συνήθως αποδίδονται από τους γονείς στο ταλέντο και τα εξαιρετικά προσόντα

Διαβάστε περισσότερα

τα παιχνίδια είναι αλήθεια ότι τα πρώτα παιχνίδια παίζουν βασικό ρόλο στην ανάπτυξη του παιδιού;

τα παιχνίδια είναι αλήθεια ότι τα πρώτα παιχνίδια παίζουν βασικό ρόλο στην ανάπτυξη του παιδιού; παιχνίδια Όταν του μαθαίνω να παίζει με την μπάλα ή με τη σβούρα ξαναγίνομαι και εγώ παιδί... τι ωραία που είναι να το βλέπεις να διασκεδάζει και να μαθαίνει μέρα με την ημέρα! Με την Prénatal μπορείς

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Οµάδας Μεγάλων Οδηγών

Εκπαίδευση Οµάδας Μεγάλων Οδηγών Εκπαίδευση Οµάδας Μεγάλων Οδηγών Περιεχόµενα 1. Σκεπτικό εκπαίδευσης οµάδας ΜΟ 2. Περιγραφή 3. Ενδεικτικό ωρολόγιο πρόγραµµα 4. Εκπαιδευτική µεθοδολογία (µε βήµατα) 5. Θέµατα (στόχος, βήµατα) ΣΟ Υπευθυνότητες

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού

Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού Δημιουργική Μέθοδος ρυθμικού και θεατρικού παιχνιδιού ΕΝΟΤΗΤΑ 7:ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Σκοποί ενότητας Γνωριμία με την

Διαβάστε περισσότερα

Προετοιμασία κάρτες ξεκινήματος μένουν κλειστές. Κανόνες παιξίματος.

Προετοιμασία κάρτες ξεκινήματος μένουν κλειστές. Κανόνες παιξίματος. Κάπου στο Λονδίνο κρύβεται ο αυτόνομος Χ. Η Σέκλαντ Γιάρντ έχει στη διαθεσή της δύο, τρεις ως πέντε σεκίτες για να τον εντοπίσουν. Κινούνται με ταξί, μετρό ή λεωφορείο κι έχουν στη διάθεση τους ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω τον κανονισμό των μαθητικών κοινοτήτων

Γνωρίζω τον κανονισμό των μαθητικών κοινοτήτων Γνωρίζω τον κανονισμό των μαθητικών κοινοτήτων Με τη δραστηριότητα αυτή οι μαθητές, χωρισμένοι σε ομάδες εργασίας, καλούνται να μελετήσουν τον κανονισμό λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων και να συμπληρώσουν

Διαβάστε περισσότερα

Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Πολιτιστικό πρόγραμμα στα πλαίσια της Ευέλικτης Ζώνης 6/θ Δ.Σ. ΚΟΝΤΙΑ ΛΗΜΝΟΥ 2009 2010 ΤΑΞΗ Ε Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Κουρίτα Αγγελική ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ομάδα εργασίας: Γάβανου

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. Τηλ. 210 48 11 260

TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. Τηλ. 210 48 11 260 TECHNO ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ A.E. 25 ης Μαρτίου 12-177 78 Ταύρος Τηλ. 210 48 11 260 Απαγορεύεται η αναδημοσίευση και η αναπαραγωγή του παρόντος βιβλίου με οποιοδήποτε τρόπο ή μορφή, τμηματικά ή περιληπτικά,

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Μπορείτε τα δείτε βιντεάκι με τη διαδικασία εδώ: http://www.greektuts.net/greek-in-joomla/

Μπορείτε τα δείτε βιντεάκι με τη διαδικασία εδώ: http://www.greektuts.net/greek-in-joomla/ 1) Εμφάνιση ιστοσελίδας Ανοίγουμε το πρόγραμμα πλοήγησης (Firefox, Chrome, Internet Explorer κτλ) και στη γραμμή διευθύνσεων πληκτρολογούμε τη διεύθυνση http://localhost ή http://127.0.0.1. Αν δεν βλέπουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Εγκατάστασης και Εγχειρίδιο Χρήσης του λογισμικού. «Ταξίδι στο Χρόνο με Νόημα» Ιστορία Γ, Δ, Ε & ΣΤ Δημοτικού

Οδηγός Εγκατάστασης και Εγχειρίδιο Χρήσης του λογισμικού. «Ταξίδι στο Χρόνο με Νόημα» Ιστορία Γ, Δ, Ε & ΣΤ Δημοτικού Οδηγός Εγκατάστασης και Εγχειρίδιο Χρήσης του λογισμικού «Ταξίδι στο Χρόνο με Νόημα» Ιστορία Γ, Δ, Ε & ΣΤ Δημοτικού 2 ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΜΕ ΝΟΗΜΑ Οδηγός Εγκατάστασης και Χρήσης του λογισμικού Συντελεστές:

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 1. Ανάπτυξη και Ενδυνάμωση του Εαυτού 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού ΥΠΟΕΝΟΤΗΤΑ: 1.2 Συναισθηματική Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα: Παιχνίδια με στεφάνια και σχοινάκια

Ενότητα: Παιχνίδια με στεφάνια και σχοινάκια Ονομασία Παιχνιδιού: Το άλογο και ο αμαξάς Υλικά: Σχοινάκια Τάξεις: Α - Δ Τα παιδιά κάθονται οκλαδόν. Στα μισά δίνουμε από ένα σχοινάκι και τα ονομάζουμε αμαξάδες. Τα υπόλοιπα παιδιά που δεν έχουν σχοινάκι

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα