Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου"

Transcript

1 Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Συνοδευτικό κείμενο διαφανειών Στόχος της παρουσίασης είναι να προσφέρει σε εκπαιδευτικούς και μαθητές μια πρώτη γνωριμία με τους υγρότοπους της Κρήτης και την αξία τους. Δημιουργήθηκε για τους εκπαιδευτικούς και μαθητές που λαμβάνουν μέρος στον μαθητικό διαγωνισμό βίντεο και παραμυθιού από την Μαρία Νοΐδου (WWF Eλλάς). Το κείμενο που παρατίθεται παρακάτω και επεξηγεί τις διαφάνειες, απευθύνεται στους εκπαιδευτικούς. Με εισαγωγικά δηλώνονται ενδεικτικές ερωτήσεις και σχόλια που μπορεί να κάνει ο εκπαιδευτικός στους μαθητές. Η γλώσσα, το ύφος, και το εύρος της πληροφορίας πρέπει να προσαρμοστεί στην ηλικία των μαθητών. Για τα παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας μπορεί να γίνει μια δημιουργική αξιοποίηση των εικόνων. (Οι αριθμοί αντιστοιχούν στις διαφάνειες του παρουσίασης). 1. Τι είναι ένας υγρότοπος; Οι μαθητές μπορούν να περιγράψουν τη φωτογραφία. Πού φαντάζονται ότι βρίσκεται αυτός ο υγρότοπος; Είναι το Εποχικό Τέλμα Ομαλού Βιάννου που βρίσκεται στην ευρύτερη περιοχή του Ηρακλείου. Τι είναι κατά τη γνώμη των μαθητών ένα «Εποχικό Τέλμα»; Η φύση αλλάζει ανάλογα με τις εποχές. Πώς θα είναι αυτό το τοπίο το καλοκαίρι και πώς τον χειμώνα; 2. Η λέξη υγρότοπος είναι σύνθετη: ΥΓΡΟΣ + ΤΟΠΟΣ. Πότε πιστεύουν οι μαθητές ότι επινοήθηκε αυτή η λέξη; Παλιά μιλούσαμε για έλη και βάλτους. Οι αντιλήψεις μας για τη φύση και την αξία της αλλάζουν. Για ποιους λόγους πιστεύουν οι μαθητές ότι τις τελευταίες δεκαετίες εκτιμήσαμε την αξία αυτών των περιοχών και δημιουργήσαμε μια γλώσσα και ένα νομοθετικό πλαίσιο για την προστασία τους; «Πειραματιστείτε. Δώστε τον δικό σας ορισμό για τους υγρότοπους και συγκρίνετε» 3. Να ο επιστημονικός ορισμός. «Τι παρατηρούμε; Πώς συγκρίνεται με τους δικούς σας ορισμούς; Είναι πολύπλοκος γιατί οι υγρότοποι καλύπτουν μια ευρεία κατηγορία υγρών τόπων. Ο ορισμός οφείλει να συμπεριλάβει όλους τους τύπους υγρότοπων. Εμείς ας συγκρατήσουμε ότι πρόκειται για περιοχές φυσικές ή τεχνητές, με παρουσία νερού, ιδιαίτερου τύπου έδαφος και βλάστηση.» Το νερό μπορεί να είναι αλμυρό (όπως της θάλασσας) είτε υφάλμυρο (όχι τόσο αλμυρό όπως της θάλασσας) είτε γλυκό. Τα φυτά είναι συνήθως ποώδη (φυτά τα οποία είναι πολύ χαμηλότερα σε ύψος από 50εκατοστά, και δεν έχουν κορμό). Κορμό έχουν τα δέντρα και οι θάμνοι. Το έδαφος είναι πλούσιο σε οργανική ουσία (όπως είναι το φυτόχωμα, τυρφώδη εδάφη). Συχνά έχει πολύ λάσπη. Οι υγροτοπικές περιοχές καλύπτονται είτε όλο το έτος με νερό, είτε κάποιες περιόδους. Επομένως, τους θερινούς μήνες μπορεί να δούμε το έδαφος των υγρότοπων όπως φαίνεται στην ακόλουθη φωτογραφία.

2 4. Και όμως είναι από υγρότοπο! Έλος Καρουμών στο Δήμο Σητείας, ανατολική Κρήτη. Έτσι είναι το έδαφος όταν αυτό δεν καλύπτεται από νερό. 5. Υγρότοπος του Αλμυρού, Δήμος Μαλεβιζίου, Ηράκλειο. Όταν το έδαφος χάνει την υγρασία του, ξεραίνεται επιφανειακά. 6. Και ας συνεχίσουμε με πιο τυπικές εικόνες από υγρότοπους της Κρήτης. Εδώ η εκβολή Γεροποτάμου στο Ρέθυμνο. Με νερό και χαρακτηριστικά φυτά που τους «αρέσει» να βρίσκονται μέσα στο νερό, είτε ολόκληρα είτε μόνο το ριζικό τους σύστημα. Τα φυτά αυτά έχουν προσαρμοστεί στις ιδιαίτερες συνθήκες που επικρατούν στις υγροτοπικές περιοχές. 7. Ανοιξιάτικη εικόνα τεχνητού υγρότοπου. Λιμνοδεξαμενή Θραψανού, Νομός Ηρακλείου 8. «Όταν ακούτε Ομαλός, τι σας έρχεται στο νου;» Οι φυσικοί υγρότοποι δεν είναι μόνο παράκτιοι. Εδώ υγρότοπος στο οροπέδιο του Ομαλού Χανίων. «Ποιοι από σας έχετε πάει στον Ομαλό; Έτυχε να δείτε αυτόν τον υγρότοπο; Πώς φαντάζεστε ότι θα είναι αν πάτε καλοκαίρι; Για δείτε» 9. Ο υγρότοπος στο Ομαλό Χανίων είναι τελείως διαφορετικός το καλοκαίρι. «Φανταστείτε ότι ξεναγείτε κάποιον ξένο σε αυτόν τον υγρότοπο, το καλοκαίρι. Θέλετε να τον πείσετε ότι είναι υγρότοπος. Τι θα του πείτε;» Όπως είπαμε και παραπάνω, οι νησιωτικοί υγρότοποι αλλάζουν με την εποχή. Είναι «γεμάτοι» με νερό το χειμώνα έως νωρίς το καλοκαίρι. Εδώ η περιοχή του υγρότοπου στον Ομαλό από ψηλά. Μπορείτε να αποτυπώσετε και να καταγράψετε τις διαφορετικές εικόνες του υγρότοπου της περιοχής σας σε κάθε εποχή: άλλα χρώματα, άλλες εικόνες, άλλα φυτά, άλλα ζώα. 10 Εδώ μια εκβολή ποταμού. Είναι το σημείο όπου ένα ποτάμι συναντά τη θάλασσα. Εκεί σχηματίζονται παράκτιοι υγρότοποι. «Αναγνωρίζετε ποια είναι αυτή η εκβολή;» Είναι η εκβολή του ποταμού Αποσελέμη κοντά στο Ηράκλειο. Είναι καταφύγιο άγριας ζωής. «Τι σημαίνει, κατά τη γνώμη σας, να υπάρχει ένας τέτοιος υγρότοπος κοντά σε μια μεγάλη πόλη;» «Λένε πολλοί άνθρωποι ότι το νερό των ποταμών δεν πρέπει να το αφήνουμε να χύνεται άδικα στη θάλασσα. Πρέπει να το αξιοποιούμε. Συμφωνείτε με αυτή τη θέση; Τι θα συνέβαινε σε αυτόν τον υγρότοπο εάν του στερούσαμε το νερό;» 11. «Αν βάζατε μουσική σε αυτή την εικόνα, ποια θα διαλέγατε; Φυσικά τη Λίμνη των Κύκνων!» Είναι το Έλος Παραλίας Κόκκινου Πύργου Καταλυκή, Δήμος Φαιστού στο νότιο Ηράκλειο. Η Καταλυκή είναι ένας παράκτιος υγρότοπος όπου τους καλοκαιρινούς μήνες δεν έχει νερό ή έχει σε λίγα σημεία. Η φωτογραφία είναι από το Φεβρουάριο του 2009 όταν ένα κοπάδι Κύκνων επισκέφτηκε τον υγρότοπο, ψάχνοντας καταφύγιο. Οι υγρότοποι της Βόρειας Ελλάδας (Δέλτα Έβρου, Αξιού, Βιστονίδα) είχαν παγώσει. Οι κύκνοι στην Ελλάδα είναι χειμερινοί επισκέπτες σε λιμνοθάλασσες στη Βόρεια και Δυτική Ελλάδα (συχνά αρκετές χιλιάδες στο Δέλτα Έβρου, στην Θράκη). Μικρός αριθμός

3 ατόμων φωλιάζουν σε λίμνες της Μακεδονίας (κάποιοι ημιάγριοι, προέρχονται από αιχμαλωσία). Αναπαράγονται βορειότερα (στους υγρότοπους της Ουκρανίας, στο Δούναβη και αλλού). Στη βαρυχειμωνιά όμως φτάνουν, σπάνια, έως και την Κρήτη. «Σκεφτείτε αυτούς τους κύκνους να φτάνουν ύστερα από ένα τόσο μεγάλο ταξίδι, από το Βορρά, στην Κρήτη και να μη βρίσκουν υγρότοπους να ξεκουραστούν. Να ένας λόγος σημαντικός για την προστασία των νησιωτικών υγρότοπων.» «Παρατηρείστε τους κύκνους με το γκρι πτέρωμα. Αυτό το χρώμα έχει συνήθως το πτέρωμα των νεαρών ατόμων.» 12. «Γιατί είναι σημαντικοί οι υγρότοποι της Κρήτης; Μετά από αυτά που είδαμε ως τώρα, ας κάνουμε έναν καταιγισμό ιδεών.» Κι ύστερα ας διαβάσουμε γιατί οι υγρότοποι της Κρήτης είναι περιοχές ιδιαίτερα σημαντικές 13. Ποιοι είναι όμως οι υγρότοποι του νησιού; Πόσους και ποιους έχουμε; Ας δούμε στο Οικοσκόπιο: (Αν είστε συνδεδεμένοι με το internet στην τάξη και έχετε διαδραστικό πίνακα, η δραστηριότητα εύρεσης των υγρότοπων στον χάρτη θα ενθουσιάσει τους μαθητές). Μέχρι πρόσφατα αν και οι επιστήμονες αναγνώριζαν την αξία των νησιωτικών υγρότοπων, δεν γνωρίζαμε πού ακριβώς βρίσκονται, την έκταση τους και σε τι κατάσταση βρίσκονται οι περιοχές αυτές. Το 2004 το WWF Ελλάς ξεκίνησε ένα ερευνητικό πρόγραμμα «Προστασίας των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας». Στο πλαίσιο του προγράμματος η ομάδα των επιστημόνων του WWF Ελλάς ανέλαβε να καταγράψει τους υγρότοπους των νησιών. (Το WWF είναι μία περιβαλλοντική, μη κυβερνητική οργάνωση. Πολλοί επιστήμονες διαφόρων κλάδων και αντικειμένων εργάζονται στην οργάνωση για την προστασία της ελληνικής φύσης.) 14. Η ομάδα επισκέφθηκε 76 νησιά και κατέγραψε 824 υγρότοπους που υπάρχουν σε αυτά. Στο χάρτη με κόκκινη κουκίδα σημειώνονται οι φυσικοί υγρότοποι και με κίτρινη οι τεχνητοί. Η Κρήτη το μεγαλύτερο νησί της Ελλάδας έχει τους περισσότερους υγρότοπους. 15. Στο χάρτη της Κρήτης σημειώνονται οι υγροτοπικές περιοχές. Με κόκκινη κουκίδα είναι οι παράκτιοι φυσικοί υγρότοποι οι οποίοι είναι και οι περισσότεροι στο νησί. Οι παράκτιοι υγρότοποι σχηματίζονται κυρίως σε εκβολές ποταμών. 16. Υγρότοποι φυσικοί και τεχνητοί στην περιφερειακή ενότητα Χανίων. Η βόρεια παράκτια ζώνη έχει τους περισσότερους. Αναζητήστε, στο Οικοσκόπιο, τους υγρότοπους που βρίσκονται κοντά στην περιοχή σας. 17. Η λίμνη Κουρνά, υγρότοπος των Χανίων. Η μεγαλύτερη λίμνη της Κρήτης. 18. Υγρότοπος στην Εκβολή Πλατανιά, στην ευρύτερη περιοχή των Χανίων.

4 19. Υγρότοποι φυσικοί και τεχνητοί στην περιφερειακή ενότητα Ρεθύμνου. Σημαντικές υγροτοπικές περιοχές υπάρχουν στο νότιο παράκτιο τμήμα, με γνωστότερο τον υγρότοπο στην Εκβολή Κουρταλιώτη ή αλλιώς Λίμνη Πρέβελη, όπου υπάρχει και το γνωστό Φοινικόδασος. 20. Εκβολή Κουρταλιώτη, Λίμνη Πρέβελη. Μεγάλος αριθμός τουριστών επισκέπτονται την περιοχή κάθε χρόνο για να θαυμάσουν τους Φοίνικες του Θεόφραστου. «Ξεναγείστε έναν ξένο σε αυτή την περιοχή. Ποιος ήταν ο Θεόφραστος και γιατί οι φοίνικες πήραν το όνομά του; Γιατί αυτός εδώ ο τόπος είναι υγρότοπος με οικολογική αξία; Τι θα έπρεπε να προσέξει ο επισκέπτης;» 21. Οι υγροτοπικές περιοχές στην περιφερειακή ενότητα Ηρακλείου. Ο υγρότοπος Πηγές και Εκβολή Αλμυρού Ποταμού, κοντά στο Ηράκλειο, είναι ένας από αυτούς. 22. Από ψηλά ο υγρότοπος Λίμνη και Ποταμός Αλμυρού, Δήμος Μαλεβιζίου. Διακρίνεται κάτω δεξιά η πηγή του Αλμυρού. Διακρίνεται το ποτάμι. Παλαιότερα ο υγρότοπος καταλάμβανε πολύ μεγαλύτερη έκταση. Λόγω οικιστικής ανάπτυξης η έκτασή του περιορίστηκε. «Αναζητήστε εικόνες και αφηγήσεις για τον υγρότοπο από τους παλιούς. Οι πόλεις αναπτύσσονται εις βάρος των δασών, των υγρότοπων, της φύσης. Πώς μπορούν να συμβιβαστούν οι ανάγκες της οικιστικής ανάπτυξης με την ανάγκη προστασίας της φύσης;» 23. Αλμυρός Ηρακλείου. Λίμνη και Ποταμός Αλμυρός, Καταφύγιο Άγριας Ζωής, μόνιμη παρουσία νερού. Σε πρώτο πλάνο διακρίνεται πυκνή βλάστηση από αλμυρίκια, είδη δέντρων που βρίσκουμε συχνά σε υγρότοπους, μιας και αντέχουν στην αυξημένη αλατότητα του νερού. 24. Έλος Αφραθιάς, Δήμος Φαιστού. Έλος: περιοχή με λιμνάζοντα νερά. Η παρουσία του νερού είναι κυρίως εποχιακή, σε κάποιες μόνο θέσεις υπάρχει νερό όλο το έτος. 25. Οι υγρότοποι της περιφερειακής ενότητας Λασιθίου. 26. Εκβολή στον υγρότοπο Πηγή και έλος Αλμυρού, Δήμος Αγίου Νικολάου. Συχνά οι περιοχές που είναι ή ήταν υγρότοποι δηλώνονται και από το τοπωνύμιο: Αλμυρός, Αλμυρίδα, Αλμύρα κ.ά. «Υπάρχουν τοποθεσίες με συναφή ονόματα στην περιοχή σας; Συγκρίνετε τις θέσεις τους με τις θέσεις των υγρότοπων.» 27. Ο υγρότοπος της Χιόνας, Δήμος Σητείας. Πρόκειται για εποχικό τέλμα αλμυρού νερού. Η υγροτοπική έκταση (στο κέντρο της φωτογραφίας) δεν καλύπτεται καθόλου από νερό τους καλοκαιρινούς μήνες. 28. Και λίγη στατιστική. «Ερμηνεύστε τη διαφάνεια».

5 Οι φυσικοί υγρότοποι της Κρήτης είναι περισσότεροι από τους τεχνητούς. Φυσικοί υγρότοποι υπάρχουν περισσότεροι στην περιοχή των Χανίων και τεχνητοί στην περιοχή του Ηρακλείου. Η ύπαρξη τόσο μεγάλου αριθμού τεχνητών υγρότοπων σχετίζεται με το μεγάλο αριθμό ποταμών και κατ επέκταση φραγμάτων, που υπάρχουν στο νησί. Και με τις μεγάλες ανάγκες για άρδευση (πρόκειται κυρίως για λιμνοδεξαμενές). 29. Οι τεχνητοί υγρότοποι έχουν δημιουργηθεί από την κατασκευή μιας δεξαμενής ή ενός φράγματος. Η Κρήτη έχει πολλά φράγματα και δεξαμενές που συγκρατούν το νερό για να χρησιμοποιηθεί κυρίως για άρδευση. Στις φωτογραφίες: Πάνω η Φραγμολίμνη Μπραμιανών, που μοιάζει αρκετά με μία φυσική λίμνη. Κάτω: διαφορετικές εικόνες που το τσιμέντο δεν θυμίζει σε τίποτα μία φυσική περιοχή. 30. Στα μυστικά του βάλτου ας γνωρίσουμε τα φυτά των υγρότοπων. 31. Βούρλα (πάνω) και καλάμια (κάτω) είναι από τα πιο κοινά είδη φυτών που συναντάμε στους υγροτόπους. Ο μεγαλύτερος σε έκταση καλαμιώνας στην Κρήτη είναι στον υγρότοπο Ποταμός Μαλίων, Δήμος Χερσονήσου. 32. Βούρλα πλημμυρισμένα. Τέτοιες εικόνες συναντάμε κυρίως το χειμώνα και νωρίς την άνοιξη στους υγρότοπους της Κρήτης. Λατινική ονομασία του Γένους : Juncus 33. Το κάτω αριστερά είναι Βούρλο, τυπικό φυτό των υγρότοπων σε θέσεις που υπάρχει νερό. Υπάρχουν όμως και κάποια άλλα φυτά που στην κυριολεξία φυτρώνουν πάνω στην άμμο και δεν έχουν ανάγκες σε νερό όπως το φυτό της πάνω φωτογραφίας ή ο Κρίνος της Θάλασσας. Προστατευόμενο είδος, Κνωσός, μυθολογία κτλ. Παρακάτω υπάρχουν κάποιες φωτογραφίες από υγροτοπικές περιοχές της Κρήτης όπου φαίνεται πως τα διάφορα είδη φυτων (υγροτοπικών όπως τα ονομάζομαι) δημιουργούν ένα ιδιαίτερο τοπίο. 34. Τα φυτά των υγροτοπικών περιοχών είναι προσαρμοσμένα στις ιδιαίτερες συνθήκες που υπάρχουν εκεί. Το φυτό της φωτογραφίας ανήκει στα αλόφυτα Τα αλόφυτα είναι φυτά που αντέχουν σε υψηλές συγκεντρώσεις αλάτων. Τα συναντάμε συχνά σε εκβολές, σε θέσεις πολύ κοντά με την παράκτια αμμοθινική ζώνη. Λατινική ονομασία του γένους Salicornia. Τα φυτά αυτά είναι πράσινα την άνοιξη και σταδιακά (αργά το καλοκαίρι/φθινόπωρο) αποκτούν το κόκκινο χρώμα που βλέπουμε στην φωτογραφία κάτω δεξιά. 35. Σε λίγους πλέον υγρότοπους της Κρήτης, μπορούμε να συναντήσουμε το Φοίνικα του Θεόφραστου, ενδημικό είδος της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Στην Κρήτη τον

6 συναντάμε στο Φοινικόδασος στο Βάι, στον υγρότοπο Λίμνη και Ποταμός Αλμυρός, στη Λίμνη Πρέβελη. Οι φοίνικες αυτοί χρειάζονται έναν συγκεκριμένο τύπο εδάφους και νερό. Αξίζει να σημειωθεί ότι, ως τώρα, ο Φοίνικας του Θεόφραστου φαίνεται να είναι ανθεκτικός στο σκαθάρι, την ασθένεια που έχει πλήξει του φοίνικες. 36. Ζώα: μπορεί να μη φαίνονται πάντα με την πρώτη ματιά, αλλά οι υγρότοποι είναι πλούσιοι σε είδη πανίδας. «O ήλιος χάνουνταν πίσω από τα βουνά. Κουνάβια, αγριόπαπιες, νερόκοτες, που επέστρεφαν να κουρνιάσουν στο Βάλτο, πουλιά, νερόφιδα, το σουσούρισμα του ανέμου, ακόμη και το χιόνι που έπεφτε από τα κλαδιά πιτσιλώντας τα νερά, τα καλάμια που σκούσαν από το κρύο, όλα μαζί έκαναν μια συναυλία από μεγάλους ή κουφούς κρότους που σκέπαζαν τον λαφρύν ήχο, το γλίστρημα της πλάβας μές στο νερό.» Πηνελόπη Δέλτα, Στα μυστικά του βάλτου.» Διαθέσιμο στο: %80%CE%B7 %CE%94%CE%AD%CE%BB%CF%84%CE%B1 %CE%A3%CF%84%CE%B1 %CE%BC%CF%85%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AC %CF%84%CE%BF%CF%85 %CE%92%CE%AC%CE%BB%CF%84%CE%BF%CF%85 Συναντάμε αμφίβια και ερπετά, πουλιά και θηλαστικά. Με λίγη υπομονή μπορεί να τα ανακαλύψουμε σε μια επιτόπια έρευνα. 37. Κάποια πουλιά που θα συναντήσουμε. Κάτω αριστερά Χαραδριοί. Παρατηρούμε πόσο καλά είναι προσαρμοσμένοι χρωματικά στο περιβάλλον που ζουν. 38. Αριστερά Ακτίτης. Δεξιά Καλαμοκανάς. Χαρακτηριστικά για την αναγνώριση τα κόκκινα μακριά ποδαράκια και ο ασπρόμαυρος χρωματισμός. «Γιατί ο Καλαμοκανάς λέγεται έτσι; Γιατί έχει μακριά και λεπτά πόδια; Εντοπίστε τα κοινά χαρακτηριστικά αυτών των ειδών. Πώς σχετίζονται με το περιβάλλον; Αναφερθείτε στην προσαρμογή των ειδών.» 39. Ερωδιοί, χαρακτηριστικό είδος των υγρότοπων. «Σταχτοτσικνιάς, Αργυροτσικνιάς, Κρυπτοτσικνιάς, επειδή κρύβεται ανάμεσα στα καλάμια. Μπορείτε να μαντέψτε ποιος είναι ποιος;» Αριστερά : Αργυροτσικνιάς Δεξιά : Κρυπτοτσικνιάς Κάτω : σε πτήση ένας Σταχτοτσικνιάς. Μακρύ ράμφος, μακρύς λαιμός, μακριά πόδια είναι τα κοινά χαρακτηριστικά τους. «Ποια είναι άραγε η τροφή τους;» 40. Γλάροι: είναι από τα πιο γνωστά είδη πουλιών, προτιμούν τις παράκτιες περιοχές, αλλά απαντούν και στους εσωτερικούς υγρότοπους «Με την ανατολή, ο Ιωνάθαν Γλάρος άρχισε πάλι την εξάσκησή του. από ύψος πέντε χιλιάδες πόδια οι ψαρόβαρκες ήσαν βουλίτσες πάνω στο λείο γαλανό νερό, το Σμήνος στο Πρόγευμα ένα

7 αχνό σύννεφο από μικροσκοπικά σκονάκια, να στροβιλίζονται. Ήταν ζωντανός, τρέμοντας λίγο από χαρά, περήφανος που κυριαρχούσε τώρα πάνω στο φόβο του. Ύστερα δίχως επισημότητες μάζεψε τις φτερούγες του, άπλωσε τις κοντές λοξές άκρες των φτερών του και βούτηξε αμέσως προς τη θάλασσα. Όταν πέρασε τις τέσσερεις χιλιάδες πόδια, είχε φτάσει την οριακή ταχύτητα, ο αέρας ήταν ένα στέρεο φράγμα ήχου απέναντι στο οποίο δεν μπορούσε να κινηθεί πιο γρήγορα. Πετούσε τώρα ίσια κάτω, με ταχύτητα διακόσια δεκατέσσερα μίλια την ώρα. Ξεροκατάπιε, γιατί ήξερε πώς αν τα φτερά του άνοιγαν σε αυτή τη ταχύτητα, θα γινόταν ένα εκατομμύριο κομματάκια γλάρου. Η ταχύτητα όμως ήταν δύναμη, και η ταχύτητα ήταν χαρά, και η ταχύτητα ήταν απόλυτη ομορφιά. άρχισε την ανάσχεση στα χίλια πόδια, οι άκρες των φτερών του έτριζαν κι άναβαν σ' αυτό τον τρομακτικό άνεμο, η βάρκα και το πλήθος των γλάρων έρχονταν κατά πάνω του και μεγάλωναν με αστραπιαία ταχύτητα, πάνω στο δρόμο του. Δεν μπορούσε να σταματήσει δεν ήξερε ακόμα ούτε πώς να στρίψει με αυτή την ταχύτητα. Η σύγκρουση θα σήμαινε ακαριαίο θάνατο. Κι έτσι έκλεισε τα μάτια του.» Ρίτσαρντ Μπαχ, Ο Γλάρος Ιωανάθαν. Διαθέσιμο στο: 41. «Ποιες είναι οι πάπιες και ποιες οι φαλαρίδες;» Πάνω φωτογραφία: είναι οικόσιτες πάπιες που έχουν εισαχθεί σε υγρότοπους στην Κρήτη. Πολλές φορές ανταγωνίζονται τα υπόλοιπα υδρόβια είδη πουλιών που υπάρχουν στις περιοχές αυτές. Συχνά συγχέονται στην αναγνώριση με τη Φαλαρίδα (κάτω φωτογραφία). Χαρακτηριστικό είναι το μαύρο χρώμα της με το άσπρο σημάδι στο μέτωπο 42 «Νεοσσοί ή νεογνά;» Εδώ μία φαλαρίδα με τους νεοσσούς. Νεοσσός είναι η λέξη που χρησιμοποιούμε για τα νεογέννητα πουλιά. Η λέξη νεογνά χρησιμοποιείται για τα θηλαστικά. 43. Κύκνος : υδρόβιο πουλί γνωστό στους περισσότερους. Υπάρχουν κάποιοι υγρότοποι στην Κρήτη όπου οι κύκνοι έχουν μεταφερθεί από τον άνθρωπο όπως για παράδειγμα ό Κύκνος της φωτογραφίας που είναι από τον υγρότοπο Λίμνη και ποταμό Αλμυρο στο Δήμο Μαλεβιζίου κοντά στο Ηράκλειο. Όμως Κύκνοι φτάνουν στους υγρότοπους του νησιού το χειμώνα, ειδικά στη βαρυχειμωνιά όπου οι υγρότοποι της ηπειρωτικής Ελλάδας είναι καλυμμένοι από το χιόνι. Σε μία ανάλογη περίπτωση κακοκαιρίας ένα κοπάδι με κύκνους έφτασε στο νότιο Ηράκλειο (υγρότοπος Κόκκινος Πύργος) 44. «Παρατηρήστε τα ζώα. Ποιο από αυτά είναι ο Δενδροβάτραχος; Μπορείτε να φανταστείτε γιατί το λένε έτσι; Ποιο μηχανισμός προσαρμογής στο περιβάλλον διαθέτει;» Αριστερά πάνω: Hyla arborea cretensis/ Δενδροβάτραχος, ενδημικό υποείδος της Κρήτης. Δεξιά: Bufo viridis / Φρύνος

8 Αριστερά κάτω: Mauremis rivulata /Ποταμοχελώνα Δεξιά κάτω: Pelaphylax cretensis Κρητικός βάτραχος, ενδημικό είδος της Κρήτης Η Ποταμοχελώνα διατηρούσε πολύ μεγάλους πληθυσμούς στον Αλμυρό ποταμό. Είναι είδος ανθεκτικό στη ρύπανση. Αλλά η χελώνα αυτή απειλείται σοβαρά: αυτό οφείλεται σε απώλεια ενδιαιτημάτων και σε παράνομη αλιεία &catid=129: &Itemid=143 Ο Φρύνος απαντά και σε μέρη τελείως ξερά αλλά χρειάζεται τις υγρές περιοχές κατά την αναπαραγωγή, μιας και εκεί γεννά τα αυγά του. Κρητικός βάτραχος: είναι είδος που κατατάσσεται στα «Κινδυνεύοντα» σύμφωνα με το Κόκκινο Βιβλίο. Ζει κατά κανόνα σε μόνιμα ή εποχικά τέλματα και λιμνούλες γλυκού νερού. 45. Ο Δενδροβάτραχος είναι χρωματικά προσαρμοσμένος στο περιβάλλον που ζει. Επομένως αν χαθεί μία υγροτοπική περιοχή τότε δεν θα έχει χώρο να αναπαραχθεί. 46. «Μπορείτε να φανταστείτε τι είναι αυτό που βλέπετε στη φωτογραφία;» Γυρίνοι: οι βάτραχοι πριν πάρουν τη μορφή που είδαμε στην προηγούμενη φωτογραφία. «Ερευνήστε τα στάδια ανάπτυξης του βάτραχοu από το στάδιο του γυρίνου ως την ωρίμανση.» (Βιολογία Α γυμνασίου). 47. Οι νεροχελώνες συχνά βγαίνουν και έξω από το νερό για να γεννήσουν τα αυγά τους και να ζεσταθούν. Οι χελώνες αποτελούν μια τάξη ερπετών που ζουν στη γη για περισσότερο από 200 εκατομμύρια χρόνια. Είναι όπως όλα τα ερπετά, ζώα εξώθερμα ή αλλιώς ποικιλόθερμα, που σημαίνει ότι χρησιμοποιούν τη θερμότητα του περιβάλλοντος σαν κύρια πηγή θερμότητας του σώματός τους. 48. Ενώ αν είμαστε παρατηρητικοί και ήσυχοι ίσως και να συναντήσουμε σαύρες. Είναι εντυπωσιακό πόσο προσαρμόζονται τα χρώματα τους με το περιβάλλον στο οποίο ζουν. Πάνω βλέπουμε ένα λιακόνι που δυστυχώς πολλοί το θεωρούν εσφαλμένα δηλητηριώδες Κάτω ένα κλωστιδάκι, σαυρα ενδημική της Κρήτης και Τρωτό στο Κόκκινο Βιβλίο 49. «Από τι φαντάζεστε ότι απειλούνται οι υγρότοποι;» Εδώ το Έλος Καρουμών στο Λασίθι. Ένας από τους ελάχιστους υγρότοπους της Κρήτης που βρίσκονται ακόμη σε άριστη κατάσταση. 50. «Τι μας λένε τα στατιστικά στοιχεία;» Από την καταγραφή των υγρότοπων προέκυψε ότι το φυσικό περιβάλλον στο μεγαλύτερο ποσοστό από αυτούς είναι πολύ διαταραγμένο. 51. «Τι έχει συμβεί σε αυτόν τον υγρότοπο;» Οι αλλαγές στη χρήση της γης, κυρίως η δόμηση, είναι βασική αιτία υποβάθμισης των υγρότοπων.

9 Εδώ η καταστροφή των αλμυρόβαλτων στον υγρότοπο του Κουρεμένου. Η πάνω φωτογραφία δείχνει πώς ήταν η περιοχή πριν κατασκευαστούν τα κτίρια. Η κάτω δεξιά φανερώνει τον υγροτοπικό χαρακτήρα της περιοχής. 52. Σκουπίδια κάθε λογιών, δείγμα του «πολιτισμού μας». 53. Μεγάλες ποσότητες στερεών υλικών αποτίθενται στις υγροτοπικές περιοχές. 54. Η ρύπανση από λύματα είναι άλλη μία απειλή. 55. Διάνοιξη δρόμων και μεταφορά στερεών υλικών στις υγροτοπικές περιοχές. Εκτός από το άμεσο πρόβλημα της διάσπασης των υγροτοπικών περιοχών, τη διάνοιξη ενός δρόμου ακολουθεί συνήθως η μεταφορά και εναπόθεση μπαζών και η ακόμη μεγαλύτερη συσσώρευση σκουπιδιών. 56. «Αν αυτή ήταν μια φωτο ιστορία, αφηγηθείτε την αρχίζοντας από τη φωτογραφία αριστερά. Ακολουθεί η φωτογραφία πάνω δεξιά κι ύστερα η φωτογραφία κάτω δεξιά.» Να πώς ένας παράκτιος υγρότοπος γίνεται χώρος στάθμευσης τροχοφόρων! Αριστερά η φωτογραφία με τα υγρολίβαδα που δεξιά καλύφθηκαν με χώμα και μετατράπηκαν σε χώρος στάθμευσης. 57. Τι μπορούμε να κάνουμε; 58. Μαθαίνω και νοιάζομαι για τους υγρότοπους που έχουμε στο νησί. Αυτό είναι ένα από τα καλύτερα αντίδοτα απέναντι στην υποβάθμιση των περιοχών αυτών. Εμείς μέσα από τη δημιουργία του βίντεο ή του παραμυθιού θα ευαισθητοποιήσουμε τους συμπολίτες μας. Πάρτε μια ιδέα από τις δράσεις μας εδώ 4%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%AF %CF%85%CE%B3%CF%81%CF%8C%CF%84%CE%BF%CF%80%CE%BF%CE%B9/ Επίσης δείτε πως οι μαθητές του 1ου Δημοτικού Σχολείου Γαζίου μάθανε για το νερό και για τον υγρότοπο Λίμνη και Ποταμός Αλμυρός και αναλάβανε πρωτοβουλίες ως αυριανοί ενεργοί πολίτες για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος του τόπου τους. 72&Itemid= Όταν επισκεπτόμαστε υγρότοπους σεβόμαστε το περιβάλλον. Παίρνουμε μαζί μας τα σκουπίδια. Προστατεύουμε επίσης τα φυτά και τα ζώα που υπάρχουν εκεί (δεν καταστρέφουμε για παράδειγμα τη βλάστηση). Κινούμαστε με τα πόδια και αφήνουμε το αυτοκίνητο να «ξεκουραστεί» ενώ δε βάζουμε δυνατά τη μουσική, τόσο για να χαρούμε τους ήχους της φύσης όσο και να μην προκαλέσουμε αναστάτωση στους άλλους κατοίκους του υγρότοπου. ***

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Συνοδευτικό κείμενο διαφανειών Στόχος της παρουσίασης είναι να προσφέρει σε εκπαιδευτικούς και μαθητές μια πρώτη γνωριμία με τους υγρότοπους της Πάρου και την αξία

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου Συνοδευτικό κείμενο διαφανειών Στόχος της παρουσίασης είναι να προσφέρει σε εκπαιδευτικούς και μαθητές μια πρώτη γνωριμία με τους υγρότοπους της Λέσβου και την αξία

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου 1 Τι είναι υγρότοποι; Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου 1 Τι είναι υγρότοποι; Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Καλούστ Παραγκαμιάν/ WWF Ελλάς Υγρότοποι:

Διαβάστε περισσότερα

Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο

Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ας προσπαθήσουμε όλοι να μη χαθεί κανένα είδος ζώου από την Κύπρο Ξέρεις ότι: Πανίδα ονομάζουμε όλα τα ζώα μιας περιοχής. Αυτά

Διαβάστε περισσότερα

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις

Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Με τη συνεισφορά του χρηματοδοτικού μέσου LIFE της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Μικρά ζώα, μικρές δράσεις Η Κύπρος είναι νησί και η θάλασσα τη χωρίζει από Ασία Ευρώπη Αφρική Χάρη στην απομόνωση εξελίχτηκαν μοναδικά

Διαβάστε περισσότερα

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Η κατάσταση των υγροτόπων Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Ερευνητικό πρόγραμμα: Προστασία των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας Οι νησιωτικοί υγρότοποι της Ελλάδας -προϋπάρχουσα γνώση- Η πρώτη συστηματική

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση 1 Πώς ονομάζεται το πουλί που φαίνεται στο σκίτσο του έργου για την προστασία της λίμνης της Ορόκλινης;

Ερώτηση 1 Πώς ονομάζεται το πουλί που φαίνεται στο σκίτσο του έργου για την προστασία της λίμνης της Ορόκλινης; Ερώτηση 1 Πώς ονομάζεται το πουλί που φαίνεται στο σκίτσο του έργου για την προστασία της λίμνης της Ορόκλινης; Ερώτηση 2 Με ποιο τρόπο βοηθά το πρόγραμμα LIFE τις χώρες που προσπαθούν να προστατέψουν

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Μιχάλης ρετάκης Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης Πανεπιστήµιο Κρήτης Το υγροτοπικό µωσαϊκό στην Κρήτη LIFE

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ενότητα: Γεωγραφία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και εθελοντική εργασία στους Υγρότοπους: Το παράδειγµα της Τεχνητής Λίµνης των Μπραµιανών Ιεράπετρας ασκαλάκης Παύλος

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και εθελοντική εργασία στους Υγρότοπους: Το παράδειγµα της Τεχνητής Λίµνης των Μπραµιανών Ιεράπετρας ασκαλάκης Παύλος Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και εθελοντική εργασία στους Υγρότοπους: Το παράδειγµα της Τεχνητής Λίµνης των Μπραµιανών Ιεράπετρας ασκαλάκης Παύλος Υπεύθυνος Περιβαλλοντικής Οµάδας ΤΕΕ Ιεράπετρας περί εθελοντισµού

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:...

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Φυτά της Αλυκής και προσαρμογές στην Ξηρασία Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Σχολείο:... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Καταγραφή Περιβαλλοντικών συνθηκών Καλή σας μέρα. Ονομάζομαι Άγγελος

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:...

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Φυτά του Θαμνώνα και προσαρμογές στην Ξηρασία Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Σχολείο:... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Καταγραφή Περιβαλλοντικών συνθηκών Καλή σας μέρα. Ονομάζομαι Άγγελος

Διαβάστε περισσότερα

Η παρούσα τεχνική έκθεση έχει βασιστεί στην πρώτη από τις δυο δέσμες μέτρων, στις οποίες κατέληξε η έκθεση του WWF Ελλάς προς το δήμο Μαλίων.

Η παρούσα τεχνική έκθεση έχει βασιστεί στην πρώτη από τις δυο δέσμες μέτρων, στις οποίες κατέληξε η έκθεση του WWF Ελλάς προς το δήμο Μαλίων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΔΗΜΟΣ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΠΡΑΣΙΝΟΥ, ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ & ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΔΗΜΟΣ: Χερσονήσου ΕΡΓΟ: ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΑΛΙΩΝ Προϋπολογισμός: 46.635,00 ΕΥΡΩ

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών Μεταβατικά ύδατα (transitional waters) σύµφωνα µε την Οδηγία Πλαίσιο για τα

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο»

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» 10 Οκτωβρίου 2015 Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης «Τα πουλιά: οι πρωταγωνιστές του Εθνικού Πάρκου» Εύα Κατράνα Βιολόγος Msc Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

Σε αντίθεση με τις θάλασσες, το νερό των ποταμών δεν περιέχει σχεδόν καθόλου αλάτι - γι' αυτό το λέμε γλυκό νερό.

Σε αντίθεση με τις θάλασσες, το νερό των ποταμών δεν περιέχει σχεδόν καθόλου αλάτι - γι' αυτό το λέμε γλυκό νερό. Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστρίου 2013 Tι είναι τα ποτάμια; Τα ποτάμια είναι φυσικά ρεύματα νερού. Δημιουργούνται από το νερό των βροχών και των λιωμένων πάγων, που κατεβαίνει από πιο ψηλές περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα

Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Σχολ. Έτος: 2011 2012 Επιμέλεια: Χριστίνα Τσώτα ΦΩΚΙΑ ΜΟΝΑΧΟΥΣ - ΜΟΝΑΧΟΥΣ Κοινό όνομα: Μεσογειακή φώκια Μήκος: 2 3 μέτρα Βάρος: 300

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ LIFE ENVIRONMENT «ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΛΙΜΝΟ ΕΞΑΜΕΝΕΣ: ΕΠΙ ΕΙΞΗ ΠΟΛΥΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ» LIFE00ENV/GR/000685 ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΚΡΗΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι µια γης

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Η ανάγκη διατήρησης-παρακολούθησης-ανάδειξης των υγροτόπων της Αττικής Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Υπεύθυνος έργου από πλευράς ΕΛΚΕΘΕ: Δρ. Σταμάτης Ζόγκαρης zogaris@ath.hcmr.gr

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT WWF (ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ-ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΟΥ)

PROJECT WWF (ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ-ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΟΥ) PROJECT WWF (ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ-ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΟΥ) ΟΝΟΜΑ: ΓΚΟΤΣΟΠΟΥΛΟΥ ΘΕΩΝΗ ΣΧΟΛΕΙΟ: 2 ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΕΘΥΜΝΟΥ ΤΑΞΗ: Δ 3 ΧΡΟΝΟΣ: 3 ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΩΡΕΣ Στόχος του συγκεκριμένου project ήταν η ευαισθητοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου,

Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου, Ο ποταμός του Αγίου Επιφανίου Ο ποταμός βρίσκεται στον Άγιο Επιφάνιο μέσα στο δάσος, δίπλα από το σπίτι μου. Μερικές φορές πηγαίνω με την αδερφή μου, την ξαδέρφη μου και τον μπαμπά μου στον ποταμό. Ο ποταμός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Η περιοχή εφαρμογής του πιλοτικού προγράμματος αφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ 4. ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ (ΣΕΛ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ 4. ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ (ΣΕΛ. ΟΝΟΜΑ: ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΥΠΡΗ ΤΑΞΗ: Β 1 ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Θέµα: Τούνδρα 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΝ ΡΑ (ΣΕΛ. 3) 2. ΠΟΣΟΙ ΤΥΠΟΙ ΤΟΥΝ ΡΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ; (ΣΕΛ. 4-7) 3. ΖΩΑ ΚΑΙ ΦΥΤΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης

Σώστε τη γη. Κρεσφόντης Χρυσοσπάθης Επειδή ο πληθυσμός της γης και οι ανθρώπινες δραστηριότητες αυξάνοντας συνεχώς, χρησιμοποιούμε όλο και περισσότερο γλυκό νερό. Με τον τρόπο αυτό, όπως υποστηρίζουν οι επιστήμονες, το γλυκό νερό ρυπαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην

22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην 22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην εκκλησία πάνω στο δρόµο και εντός του οικισµού, στα νότια

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς Κυκλοφορώ" (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού

Ερωτηματολόγιο Προγράμματος Ασφαλώς Κυκλοφορώ (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς Κυκλοφορώ" (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού Tάξη & Τμήμα:... Σχολείο:... Ημερομηνία:.../.../200... Όνομα:... Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς

Διαβάστε περισσότερα

Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά

Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά Όλα τα πουλιά γεννούν αυγά. Δεν είναι όμως μόνο αυτά! Και άλλα από τα ζώα κάνουνε αυγά. Θα σου πω για μερικά Η κότα Κάθε μέρα η κότα γεννάει ένα με δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟ: Δημοτικό Σχολείο Παλώδιας ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2011-2012 Αρ. Μαθητών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα: 38 Αρ. Εκπαιδευτικών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα: 7 Εκπαιδευτικοί:

Διαβάστε περισσότερα

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς WWW.KINDYKIDS.GR Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς Το υλικό αυτό αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του KindyKids.gr και διανέμεται δωρεάν. ΖΩΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΕΣ ΗΛΕΙΑΣ ΤΟ H ΝΕΑ ΚΑΡΕΤΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΦΙΓΑΛΕΙΑ - ΚΑΡΕΤΤΑ ΜΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ 2η Τηλεδιάσκεψη

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΕΣ ΗΛΕΙΑΣ ΤΟ H ΝΕΑ ΚΑΡΕΤΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΦΙΓΑΛΕΙΑ - ΚΑΡΕΤΤΑ ΜΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ 2η Τηλεδιάσκεψη Νέα Φιγαλεία Αρχάνες ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΕΣ ΗΛΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΣ HΝΕΑ ΦΙΓΑΛΕΙΑ ΚΑΡΕΤΤΑ -ΚΑΡΕΤΤΑ 2η Τηλεδιάσκεψη ΜΟΥΣΙΚΗ -ΧΟΡΟΣ ΤΟΝ ΕΛΑΤΕ ΝΑ ΓΝΩΡΙΣΕΤΕ ΤΟΠΟ ΜΑΣ Στην ατέλειωτη παραλία του κυπαρισσιακού κόλπου,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1 Όνομα Εκπαιδευτικού: Θεοδοσία Βασιλείου Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής: Ανάληψη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας.

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας. ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ Η Λιμνολογία είναι μία σχετικά νέα επιστήμη: πρώτη αναφορά το 1895 από τον Ελβετό F. A. Forel στο βιβλίο του με τίτλο: Le Leman: Monographie limnologique. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα ΣΤ τάξη Δημοτικού Σχολείου Μακρυγιάλου 2009-2010 1 Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα άγρια

Διαβάστε περισσότερα

7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από

7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από 7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από τη νέα εθνική οδό. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Ο ποταµός δέχεται τα νερά

Διαβάστε περισσότερα

Αναδάσωση. Εισαγωγή. Το δάσος. Η φωτιά. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή;

Αναδάσωση. Εισαγωγή. Το δάσος. Η φωτιά. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή; Αναδάσωση. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή; Εισαγωγή Το δάσος Τα δάση δεν αποτελούν απλώς ένα σύνολο δένδρων και θάµνων, αλλά πλούσια οικοσυστήµατα µε πολλά είδη φυτών και ζώων, που αλληλοσυνδέονται µε πολύπλοκες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Σχολική χρονιά 2012-13 ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΙΝΑΣ 3, 16451

Διαβάστε περισσότερα

Υδρόφιλη βλάστηση κοντά στο φράγµα

Υδρόφιλη βλάστηση κοντά στο φράγµα 11. ΦΡΑΓΜΑ ΠΛΑΚΙΩΤΙΣΣΑΣ ΚΑΙ ΠΟΤΑΜΟΣ ΑΝΑΠΟ ΑΡΗΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Από τον δρόµο Ηράκλειο-Πύργος µετά τη Λιγόρτυνο πάρτε το δρόµο για το χωριό της Πλακιώτισσας. Ακολουθείστε τον κύριο δρόµο που περνά µέσα από το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΖΩΗ ΣΤΑ ΤΡΟΠΙΚΑ ΔΑΣΗ

Η ΖΩΗ ΣΤΑ ΤΡΟΠΙΚΑ ΔΑΣΗ Η ΖΩΗ ΣΤΑ ΤΡΟΠΙΚΑ ΔΑΣΗ Οι περιοχές των τροπικών δασών όπως βλέπεις και στον παραπάνω παγκόσμιο χάρτη, βρίσκονται στη Νότια Αμερική(γύρω από τον ισημερινό), στη Βόρεια Αμερική(ανάμεσα από τον Τροπικό του

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Πράσινα Δώματα Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Ποθητός Σταματιάδης, Πολιτικός Μηχανικός, Μηχανικός Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού

Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού Στις 17 Φεβρουαρίου 2014, οι τετάρτες τάξεις του Θ Δημοτικού Σχολείου Πάφου πήγαν εκδρομή στο Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού. Ο σκοπός τους ήταν να περπατήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σπουδών Φυσικών Επιστημών. Θέμα: Εφαρμογή του ΑΠ των Φυσικών Επιστημών

Πρόγραμμα Σπουδών Φυσικών Επιστημών. Θέμα: Εφαρμογή του ΑΠ των Φυσικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών Φυσικών Επιστημών Θέμα: Εφαρμογή του ΑΠ των Φυσικών Επιστημών Κατά τη Β Φάση της Διαμόρφωσης των ΑΠ, το Πρόγραμμα Σπουδών των Φυσικών Επιστημών, το οποίο θα εφαρμοστεί κατά τη φετινή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κυψέλη - το σπίτι της μέλισσας

Κυψέλη - το σπίτι της μέλισσας Κυψέλη - το σπίτι της μέλισσας Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΜΕΛΙΣΣΑΣ του ΣΠΥΡΟΥ ΣΚΑΡΕΑ, Γεωπόνου-Εντομολόγου Όλοι μας έχουμε δει μέλισσες να πετούν από λουλούδι σε λουλούδι. Όλοι μας έχουμε απολαύσει το μέλι,

Διαβάστε περισσότερα

Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων

Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων Να ποια είναι τα υλικά που θα χρειαστείς: γκρι χαρτόνι (100 γραμμαρίων)

Διαβάστε περισσότερα

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι.

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι. 1. Παρατηρούμε τον καιρό σήμερα και περιγράφουμε τις συνθήκες που αφορούν τη βροχή, τον άνεμο, τον ήλιο και τη θερμοκρασία. βροχή άνεμος ήλιος-σύννεφα θερμοκρασίαάνεση 2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού,

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου

Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου H Γ τάξη του 6 ου Δημοτικού Σχολείου Ζακύνθου Στα πλαίσια της ευέλικτης ζώνης μελέτησε το θέμα: «Χλωρίδα και πανίδα της Ζακύνθου» Εκπαιδευτικοί: Γιώργος Μάρλης, Γεωργία Κοντονή, Κωνσταντίνα Παλαιοθοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη.

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη. Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Τρίπολης Δολιανών 1,Τ.Κ. 22100 2710-224238 Δευτέρα - Παρασκευή 7:00-15:00 28 εκδηλώσεις 16 Ιουνίου, 6:00-8:00, το απόγευμα Η μέρα της γνώσης και όχι της αμάθειας. Το κουτί των

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Στην Κεντρική Ασία βρίσκεται η έρημος Γκόμπι και της Αραβίας. Στην Αμερική η Μοχάβι(Βόρεια) και η Ατακάμα (Νότια).

Στην Κεντρική Ασία βρίσκεται η έρημος Γκόμπι και της Αραβίας. Στην Αμερική η Μοχάβι(Βόρεια) και η Ατακάμα (Νότια). H ΖΩΗ ΣΤΗΝ ΕΡΗΜΟ Στη Γη υπάρχουν μεγάλες αφιλόξενες άνυδρες εκτάσεις που ονομάζονται έρημοι.καλύπτουν το 1/3 της ξηράς και βρίσκονται κυρίως κοντά στους δύο Τροπικούς ( Αιγόκερω και Καρκίνου) Στην Κεντρική

Διαβάστε περισσότερα

Αναγνώριση φύλου στα καναρίνια

Αναγνώριση φύλου στα καναρίνια Αναγνώριση φύλου στα καναρίνια Η διάκριση του φύλου στα καναρίνια αποτελούσε και αποτελεί ένα πάγιο ερώτημα των ερασιτεχνών εκτροφέων καναρινιών. Πόσοι από μας που ερασιτεχνικά και μόνο από αγάπη εκτρέφουμε

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ.

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Τάξη: Γ Τμήμα: 2ο Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Θέμα :Τι θέλω να αλλάξει στον κόσμο το 2011. Το έτος 2010 έγιναν πολλές καταστροφές στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός Λίμνη Ζηρού ΙΟΝΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Να γνωρίσουν καλύτερα τα τρία αυτά διαφορετικά οικοσυστήματα(τις δυνατότητές τους, τα προβλήματά

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Ciconiiformes (Πελαργόµορφα) Οικογένεια: Ardeidae (Ερωδιοί) Είδος: Ardea cinerea (Σταχτοτσικνιάς)

Τάξη: Ciconiiformes (Πελαργόµορφα) Οικογένεια: Ardeidae (Ερωδιοί) Είδος: Ardea cinerea (Σταχτοτσικνιάς) Τάξη: Ciconiiformes (Πελαργόµορφα) Οικογένεια: Ardeidae (Ερωδιοί) Είδος: Ardea cinerea (Σταχτοτσικνιάς) Γνωρίσµατα: Είναι ο µεγαλύτερος σε µέγεθος ερωδιός (91εκ.). Αναγνωρίζεται εύκολα από το σταχτί πάνω

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου»

«Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Γράψε ένα Τίτλο για την εφημερίδα εδώ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΑΠΟ τα ΠΑΙΔΙΑ ΤΕΧΝΗ σελ. 4 γράψε την ημερομηνία εδώ «Τρόποι για να βελτιώσω την πόλη μου» Αφιέρωμα για την σχέση «Πόλη + Φύση» «Να μεγάλωναν ας πούμε οι

Διαβάστε περισσότερα

Όχι μια φορά ούτε έναν καιρό μα στο δικό μας τον καιρό και στο δικό μας ποταμό που τον λένε Αλμυρό «Καλημέρα, περάστε στο μαγαζί μας!

Όχι μια φορά ούτε έναν καιρό μα στο δικό μας τον καιρό και στο δικό μας ποταμό που τον λένε Αλμυρό «Καλημέρα, περάστε στο μαγαζί μας! ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2013 Όχι μια φορά ούτε έναν καιρό μα στο δικό μας τον καιρό και στο δικό μας ποταμό που τον λένε Αλμυρό «Καλημέρα, περάστε στο μαγαζί μας!», θροϊζουν καλάμια και βούρλα και μάραθα και αλμυρίκια

Διαβάστε περισσότερα

Μελισσοκομικά Φυτά Eucalyptus torquata Ευκάλυπτος ο κολλαρωτός Γιαννάκης Βαρνάβα

Μελισσοκομικά Φυτά Eucalyptus torquata Ευκάλυπτος ο κολλαρωτός Γιαννάκης Βαρνάβα Μελισσοκόμος Μελισσοκομικά Φυτά Eucalyptus torquata Ευκάλυπτος ο κολλαρωτός Γιαννάκης Βαρνάβα Ο Ευκάλυπτος ο torquata όπως όλοι σχεδόν οι ευκάλυπτοι κατάγεται και αυτός από την μακρινή Αυστραλία, και συγκεκριμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΠΙΝΔΟΥ Γεωγραφικά στοιχεία Ο Εθνικός Δρυμός Πίνδου, γνωστός και ως Βάλια Κάλντα βρίσκεται σε ιδιαίτερα δυσπρόσιτη περιοχή της οροσειράς της Πίνδου στα όρια μεταξύ των νομών Γρεβενών και

Διαβάστε περισσότερα

www.ornithologiki.gr Θεμιστοκλέους 80, 10681 Αθήνα, Tηλ. Fax: 210 8228704, 210 8227937 Κομνηνών 23, 54624 Θεσσαλονίκη, Τηλ.

www.ornithologiki.gr Θεμιστοκλέους 80, 10681 Αθήνα, Tηλ. Fax: 210 8228704, 210 8227937 Κομνηνών 23, 54624 Θεσσαλονίκη, Τηλ. Επιμέλεια έκδοσης: Ευγενία Πανώριου Εικονογράφηση: Βασίλης Χατζηρβασάνης Γραφιστική επιμέλεια: Sandipo Όλγα Βλάχου Εκτύπωση: COLORPRINT - Τσεκούρας Ε.Π.Ε. ISBN: 978-960 - 6861-29 -1 Ελληνική Ορνιθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Κεντρική Βιβλιοθήκη Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Δευτέρα 16 Ιουνίου, 11:00-1:00, το πρωί Πνευστά και κρουστά. Αντίθετοι κόσμοι κοινές μελωδίες Με τη συνοδεία

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 11: Παρεμβάσεις του ανθρώπου στο περιβάλλον του

Σενάριο 11: Παρεμβάσεις του ανθρώπου στο περιβάλλον του Σενάριο 11: Παρεμβάσεις του ανθρώπου στο περιβάλλον του Φύλλο Εργασίας Τίτλος: Παρεμβάσεις του Ανθρώπου στο Περιβάλλον Γνωστικό Αντικείμενο: Βιολογία Διδακτική Ενότητα: Παρεμβάσεις του ανθρώπου στο περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas Την Πέμπτη 26/3/15 η SAPT Hellas επισκέφτηκε το σχολείο μας. Η Sapt είναι μια μη κερδοσκοπική οργάνωση η οποία μαζεύει αδέσποτα σκυλιά και τα φροντίζει. H φιλοζωική ομάδα του σχολείου μας, που οργάνωσε

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:...

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:... Ε Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:.... Παρατήρησε τα διάφορα φαινόμενα αλλαγής της φυσικής κατάστασης του νερού που σημειώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα.

Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα. Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα. Ε Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:....

Διαβάστε περισσότερα

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς.

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. 3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. Πρόκειται για οικισµό στο µυχό ενός κλειστού κόλπου που

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Πώς προσαρμόζονται οι οργανισμοί στις αλλαγές του περιβάλλοντος (τροφή, κλίμα κ. ά.); Κληρονομώντας ευνοϊκά

Διαβάστε περισσότερα

Δύο χώρες της Βόρειας Θάλασσας

Δύο χώρες της Βόρειας Θάλασσας Δύο χώρες της Βόρειας Θάλασσας ΟΛΛΑΝΔΙΑ Έκταση: 3 φορές μικρότερη από την Ελλάδα. Πληθυσμός: 1,5 φορές μεγαλύτερος από τον ελληνικό. H Ολλανδία έχει μεγάλο μήκος ακτών και μικρό βάθος προς την ηπειρωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΓΑΛΑΖΟΥΛΑΣ: ΓΕΩΛΟΓΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Η θαυμαστή κοινωνία των μελισσών

Η θαυμαστή κοινωνία των μελισσών Η θαυμαστή κοινωνία των μελισσών Οι Έλληνες ανέκαθεν ήταν στενά δεμένοι με τον κόσμο των μελισσών. Ο πρώτος που ασχολήθηκε επιστημονικά με αυτές 300 χρόνια π.χ., ήταν ο Αριστοτέλης. Την εποχή εκείνη, ο

Διαβάστε περισσότερα

Ζώα υπό εξαφάνιση - Το Γιγάντιο Πάντα

Ζώα υπό εξαφάνιση - Το Γιγάντιο Πάντα Ζώα του δάσους υπό εξαφάνιση Τμήμα Α4 Σχ. Έτος 2012-20132013 Α τετράμηνο Είναι διεθνές σύμβολο της WWF. Τ α υ τ ό τ η τ α Όνομα : Γιγάντιο Πάντα Βάρος : 86-125 κιλά Ύψος : 1.20-1.90μ. Βιότοπος, εξάπλωση

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Επιμέλεια παρουσίασης: Ιωάννα Υφαντίδου Υπεύθυνη Τμήματος Ενημέρωσης και Γραφείου Τύπου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο υγροβιότοπος των λιμνών Κορώνειας Βόλβης, είναι ένας από τους σημαντικότερους

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα, που μέχρι και ο ήλιος αναγκάστηκε να φορέσει

Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα, που μέχρι και ο ήλιος αναγκάστηκε να φορέσει Κατευθυνόμενη συμμετοχική δουλειά όλης της τάξης 2ο Δημοτικό Σχολείο Συκεών Θεσσαλονίκης Τάξη Γ1 2005-2006 Μια φορά κι έναν καιρό, όχι πολλά χρόνια πριν, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα, είχε τόση ζέστη, καύσωνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών Κυρούδη Λαμπρινή Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ Η έρευνα αυτή διαπραγματεύεται, θέλοντας να εξηγήσει τα εξής θέματα:- Ο ρόλος του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ Copyright Συνοδινού Ράνια Follow me on Twitter: @RaniaSin Smashwords Edition ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Οι αμμοθίνες ή θίνες, είναι μικροί λόφοι από άμμο που συνήθως βρίσκονται στις παράκτιες περιοχές. Αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ Τίτλος προγρ/τος : «Μελετώ και διερευνώ το χώρο του λιμανιού του Κουφονησίου» Σχ. χρονιά : 2005-06 Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί : Ντέμσια Γεωργία (συντονίστρια) Χριστοδούλου Τριανταφυλλιά

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο»

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκη 10 Οκτωβρίου 2015 Βελτίωση των υποδομών του Εθνικού Πάρκου Δέλτα Αξιού Παναγιωτίδης Χρήστος Δασολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ. Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.)

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ. Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.) ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ Κυριάκος Ιωάννου (σύμβουλος Σχ.Τ.) 1 Ο ΠΛΑΤΩΝΑΣ: «Αρχίζει να γερνά κανείς από τη στιγμή που σταματάει να παίζει». Tι εννοεί ο Πλάτωνας με τα πιο πάνω λόγια; Συμφωνείτε; Μήπως το παιχνίδι είναι

Διαβάστε περισσότερα

«Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας

«Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας 10 Οκτωβρίου 2015 Μέγαρο Μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

το ΦΟΙΝΙΚΟΔΑΣΟΣ τ ο υ BAI Το μοναδικό φοινικόδασος στην Ελλάδα και την Ευρώ πη

το ΦΟΙΝΙΚΟΔΑΣΟΣ τ ο υ BAI Το μοναδικό φοινικόδασος στην Ελλάδα και την Ευρώ πη το ΦΟΙΝΙΚΟΔΑΣΟΣ τ ο υ BAI Το μοναδικό φοινικόδασος στην Ελλάδα και την Ευρώ πη TO ΦΟΙΝΙΚΟΔΑΣΟΣ t o y BAI Στο βόρειο τμήμα των ανατολικών ακτών της Κρήτης, στο ακρωτήριο Σίδερο, και δίπλα στην αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης

Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης LIFE ENVIRONMENT LIFE00 ENV/GR/000685 ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΛΙΜΝΟ ΕΞΑΜΕΝΕΣ. ΕΠΙ ΕΙΞΗ ΠΟΛΥΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άνθρωπος και άγρια ζωή

Άνθρωπος και άγρια ζωή Άνθρωπος και άγρια ζωή Σωματείο για τη Μελέτη, Περίθαλψη και Επανένταξη της Άγριας Ζωής και τη Διατήρηση της Βιοποικιλότητας www.drasi-agriazoi.gr Αποτελείται από άτομα που ασχολούνται με την περίθαλψη

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα στη ζωή μιας καλαθοποιού

Μια μέρα στη ζωή μιας καλαθοποιού Μια μέρα στη ζωή μιας καλαθοποιού Γεια σας, ονομάζομαι Χέλεν. Είμαι εργάτρια σε πρεμνοφυές δάσος και καλαθοποιός. Τα πρεμνοφυή δάση γεννιούνται από αραβλαστήματα και δίνουν ξύλο μικρών διαστάσεων. Το ξύλο

Διαβάστε περισσότερα