ΈΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΡΑΕ ΑΘΗΝΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2003

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΈΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΡΑΕ ΑΘΗΝΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2003"

Transcript

1 ` ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ 69, ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: , FAX: , WEB: ΈΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΡΑΕ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ Π Η ΓΕΣ Ε ΝΕΡΓΕΙΑΣ ( ΑΠΕ) ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΈΚΘΕΣΗ ΜΑΪΟΥ 2002 ΑΘΗΝΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2003

2 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΜΟΡΦΕΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΑΠΕ ΑΙΟΛΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Υ ΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΒΙΟΜΑΖΑ ΓΕΩΘΕΡΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ ΑΠΕ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΤΗΣ ΡΑΕ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΑΠΕ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΡΑΕ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΙΟ ΟΤΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΕ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ: ΣΧΕ ΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΥΒΡΙ ΙΚΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

3 11. Η ΑΑΝ ΑΑΠ ΤΤ ΥΥ ΞΞΗ ΤΤΩΝ Σ ΥΥ ΣΣ ΤΤΗΜ ΑΑ ΤΤΩΝ Η ΛΛ ΕΕ ΚΚ ΤΤ ΡΡ Ι ΚΚΗ ΣΣ ΕΝ ΕΕ ΡΡ ΓΓ ΕΕ Ι ΑΑ ΣΣ Από τις αρχές του προηγούµενου αιώνα, όταν άρχισαν οι εφαρµογές του ηλεκτρισµού, µέχρι τις αρχές της 10ετίας του 70, παρατηρείται διεθνώς µία συνεχής συγκέντρωση της Παραγωγής σε συνεχώς µεγαλύτερους «Σταθµούς Παραγωγής» και παράλληλα ανάπτυξη των δικτύων Μεταφοράς και ιανοµής µε συνεχώς µεγαλύτερες τάσεις, λόγω της ραγδαίας αύξησης της ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας, Σχ. 1. Αυτό συνέβη και στην χώρα µας µε την ανάπτυξη του Εθνικού Συστήµατος Ηλεκτρικής Ενέργειας της ηµόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισµού ( ΕΗ), η οποία κατά την περίοδο (περίπου) εξαγόρασε τις 300 περίπου ηλεκτρικές εταιρείες που προµήθευαν τότε την ηλεκτρική ενέργεια µε µικρά τοπικά δίκτυα. Θερµικός Σταθµός Παραγωγής Υδροηλεκτρικός Σταθµός Παραγωγής Άλλα Συστήµατα Σύστηµα Μεταφοράς ιασυνδέσεις Υποσταθµός Μεταφοράς ίκτυο ιανοµής ΑΠΕ ή ΣΗΘ Υποσταθµός ιανοµής Καταναλώσεις Σχήµα 1. Σύστηµα Ηλεκτρικής Ενέργειας Όµως, µε αφορµή τις «πετρελαϊκές κρίσεις» της 10-ετίας του 70, άρχισε να γίνεται διεθνώς συνείδηση η ανάγκη καλύτερης αξιοποίησης της ενέργειας, αφενός µεν για να αξιοποιούνται καλύτερα οι διατιθέµενοι ενεργειακοί πόροι, αφετέρου δε για να περιορίζεται η ρύπανση του περιβάλλοντος. Άρχισε τότε σε διεθνές επίπεδο η αναζήτηση Εναλλακτικών Πηγών Ενέργειας, 1

4 σε αντιστάθµισµα των Συµβατικών Πηγών, όπως είναι το κάρβουνο και το πετρέλαιο, καθώς και της πυρηνικής ενέργειας, η οποία βεβαίως παρουσιάζει τα γνωστά προβλήµατα. Παράλληλα άρχισε µία προσπάθεια για την Εξοικονόµηση και γενικότερα την καλύτερη και αποδοτικότερη χρήση της ενέργειας. Οι παραπάνω παράγοντες συνέβαλαν αποφασιστικά αφενός µεν στην ανάπτυξη των Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), αφετέρου δε στην ανάπτυξη συστηµάτων Συµπαραγωγής Ηλεκτρισµού και Θερµότητας (ΣΗΘ). Βασικό πλεονέκτηµα των ΑΠΕ έναντι των συµβατικών πηγών είναι το ότι ανανεώνονται από τη φύση και δεν προκαλούν µόλυνση της ατµόσφαιρας. Όµως, ο ρυθµός µε τον οποίο παρέχεται η ενέργεια από τις ΑΠΕ δεν είναι ελεγχόµενος, ώστε η ηλεκτρική ενέργεια να παρέχεται όταν το απαιτούν οι ανθρώπινες ανάγκες. Το γεγονός αυτό σε συνδυασµό µε το ότι η ηλεκτρική ενέργεια δύσκολα αποθηκεύεται σε µεγάλες ποσότητες, οδηγεί στην ανάγκη της σύνδεσης των ΑΠΕ στο ηλεκτρικό δίκτυο και την παράλληλη λειτουργία τους µε το Σύστηµα Ηλεκτρικής Ενέργειας. εδοµένου δε ότι για τεχνολογικούς λόγους οι µονάδες των ΑΠΕ είναι µικρής ισχύος, συγκριτικά µε τις µονάδες της συµβατικής παραγωγής, συνδέονται κατά γενικό κανόνα στο επίπεδο του δικτύου ιανοµής, Σχ.1. Για τα συστήµατα ΣΗΘ, βασικό πλεονέκτηµα αποτελεί το ότι επιτυγχάνεται καλύτερη αξιοποίηση της πρωτογενούς πηγής ενέργειας, δεδοµένου ότι αξιοποιείται και η θερµική ενέργεια, η οποία αναπόφευκτα παράγεται κατά την διαδικασία µετατροπής της πρωτογενούς ενέργειας σε ηλεκτρική. Είναι επίσης προφανές ότι η ισχύς των σταθµών ΣΗΘ, δεδοµένου ότι εξυπηρετούν τοπικές ανάγκες (π.χ. ένα νοσοκοµείο), είναι σχετικά µικρή και για το λόγο αυτό η µονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας αυτών συνδέεται κατά κανόνα, όπως και οι ΑΠΕ, στο δίκτυο ιανοµής, Σχ.1. Η πρωτογενής ενέργεια στις εγκαταστάσεις Συµπαραγωγής, είναι συχνά το Φυσικό Αέριο, το οποίο ως γνωστό διανέµεται µε τρόπο αντίστοιχο της ηλεκτρικής ενέργειας. Υπάρχουν όµως και άλλες πηγές όπως το Βιοαέριο ή η Βιοµάζα, η χρησιµοποίηση των οποίων µπορεί να εξυπηρετεί και άλλους σκοπούς (π.χ. απαλλαγή από τα απορρίµµατα). Με τη σύνδεση των ΑΠΕ και των συστηµάτων ΣΗΘ, επιτυγχάνεται η «ιανεµηµένη Παραγωγή» της ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή η παραγωγή της ενέργειας κοντά στην κατανάλωση της, µε αποτέλεσµα να µειώνεται η φόρτιση και οι απώλειες των δικτύων Μεταφοράς και ιανοµής. Οπωσδήποτε όµως η ιανεµηµένη Παραγωγή, λόγω κυρίως των δυσχερειών ελέγχου και προσαρµογής της παραγωγής προς τη ζήτηση, δηµιουργεί την ανάγκη κατάλληλων προσαρµογών των Συστηµάτων Ηλεκτρικής ενέργειας στα οποία συνδέεται, προκειµένου να εξασφαλίζεται η καλή λειτουργία τους και κατά συνέπεια και η καλή εξυπηρέτηση των καταναλωτών. 2

5 22. Μ ΟΟ ΡΡΦ ΕΕ ΣΣ -- ΤΤ ΕΕ ΧΧΝ ΟΟ ΛΛ ΟΟ ΓΓ Ι ΕΕ ΣΣ ΑΠΕ Οι µορφές των ΑΠΕ που είναι σήµερα τεχνικοοικονοµικά εκµεταλλεύσιµες είναι οι ακόλουθες: 2.1. Αιολική Ενέργεια Η κινητική ενέργεια του ανέµου µετατρέπεται αρχικά σε µηχανική και ακολούθως σε ηλεκτρική, µέσω των «ανεµογεννητριών», Σχ.2. Η τεχνολογία των ανεµογεννητριών παρουσίασε µεγάλη εξέλιξη κατά τα τελευταία χρόνια, µε αντίστοιχη µείωση του κόστους παραγωγής της παραγόµενης ενέργειας. Σήµερα το "εµπορικό µέγεθος" των ανεµογεννητριών, δηλαδή το µέγεθος που παρουσιάζει την βέλτιστη σχέση κόστους-οφέλους, κυµαίνεται µεταξύ 600 και 1500 KW. Όµως σε στάδιο δοκιµών λειτουργούν ανεµογεννήτριες µέχρι 3000 KW, σχεδιάζονται δε και µέχρι 5000 KW. Σχήµα 2. Αιολικός Σταθµός Παραγωγής Μείωση του κόστους επιτυγχάνεται µε την εγκατάσταση περισσότερων ανεµογεννητριών στην ίδια θέση, οπότε σχηµατίζονται «αιολικά πάρκα», συνολικής συνήθως ισχύος µέχρι 40 MW. Το κύριο µειονέκτηµα των ανεµογεννητριών είναι η οπτική αλλαγή πού επιφέρουν στο περιβάλλον, ενώ τα λοιπά, όπως π.χ. ο θόρυβος αντιµετωπίζονται εύκολα µε την κατάλληλη επιλογή της θέσεως εγκαταστάσεως. Σηµειώνεται τέλος ότι η παραγόµενη από µία ανεµογεννήτρια ισχύς αυξάνει µε τον κύβο σχεδόν της ταχύτητας του ανέµου και συνεπώς η κατάλληλη επιλογή της θέσεως εγκαταστάσεως είναι βασικής σηµασίας για την αποδοτικότητα της επένδυσης Υδροηλεκτρική ενέργεια Αποτελεί µία ανανεώσιµη µορφή ενέργειας, η οποία χρησιµοποιήθηκε από τα πρώτα βήµατα ανάπτυξης των ηλεκτρικών εφαρµογών, κυρίως µε την κατασκευή φραγµάτων και την δηµιουργία υδάτινων ταµιευτήρων µεγάλων ποταµών, Σχ. 3 (α). Τα τελευταία όµως χρόνια αναπτύσσεται ραγδαία η τεχνική των «Μικρών Υδροηλεκτρικών», Σχ. 3 (β), ισχύος µέχρι 10 MW, τα οποία εγκαθίστανται σε µικρά σχετικά ρέµατα και έχουν περιορισµένη επίπτωση στο περιβάλλον, αφού περιλαµβάνουν απλώς µία υδροληψία, έναν αγωγό υπό πίεση και τον υδροστρόβιλο. Βασικής σηµασίας τόσο για την αποδοτικότητα της επένδυσης όσο και για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον, είναι η κατάλληλη επιλογή της θέσεως και η όλη σχεδίαση του έργου. 3

6 (α) (β) Σχήµα 3. Μεγάλο (α) και Μικρό (β) Υδροηλεκτρικό έργο 2.3. Ηλιακή ενέργεια Η αξιοποίησή της µε την απευθείας µετατροπή της σε ηλεκτρική µέσω των «φωτοβολταϊκών στοιχείων», παρουσιάζει τα περισσότερα πλεονεκτήµατα. Το µοναδικό τους µειονέκτηµα είναι ότι απαιτούν την διάθεση µεγάλων επιφανειών για την εγκατάσταση τους και κυρίως το υψηλό κόστος κτήσεώς τους. Πολύ αποδοτικότερη, µε τα σηµερινά δεδοµένα κόστους, είναι η απευθείας αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας για την θέρµανση νερού ή θέρµανση (ή και δροσισµό) χώρων. Σχήµα 4. Φωτοβολταϊκός Σταθµός Παραγωγής σε στέγη οικίας 2.4. Βιοµάζα Ο όρος υποδηλώνει τα πάσης φύσεως υποπροϊόντα και κατάλοιπα της φυσικής, ζωικής, δασικής και αλιευτικής παραγωγής, πριν ή µετά την βιοµηχανική τους επεξεργασία, καθώς και τα αστικά λύµατα και τα απορρίµµατα. Η αξιοποίησή της γίνεται χωρίς κατεργασία (απευθείας καύση) ή µε διάφορες θερµοχηµικές (π.χ. πυρόλυση, αεριοποίηση) ή βιοχηµικές διεργασίες (π.χ. αερόβια ζύµωση). Προσφέρεται ιδιαίτερα για την κάλυψη αναγκών θερµότητας σε γεωργικές εφαρµογές, όπου και διατίθεται η πρώτη ύλη ή και την τηλεθέρµανση πόλεων µε παράλληλη παραγωγή ηλεκτρικής 4

7 ενέργειας. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ενεργειακή αξιοποίηση των απορριµµάτων. Βασικής σηµασίας για την αποδοτικότητα των απαιτούµενων σηµαντικών συχνά επενδύσεων και για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον της περιοχής, έχουν η εξασφάλιση της πρώτης ύλης (σε ποιότητα και ποσότητα) και η τεχνολογία η οποία θα εφαρµοστεί Γεωθερµική ενέργεια Ανάλογα µε την θερµοκρασία των γεωθερµικών ρευστών που λαµβάνονται µε γεωτρήσεις, διακρίνεται σε "χαµηλής" ( οc), "µέσης" ( οc) και "υψηλής" (άνω των 1500 οc) ενθαλπίας. Η γεωθερµική ενέργεια χαµηλής και µέσης ενθαλπίας βρίσκει πολλές εφαρµογές στη γεωργική βιοµηχανία και τη θέρµανση χώρων, ενώ για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας προσφέρεται η υψηλής ενθαλπίας. Η εφαρµοζόµενη τεχνολογία, σε συνδυασµό µε τα χαρακτηριστικά του γεωθερµικού ρευστού, αποτελεί τον καθοριστικό παράγοντα για τον περιορισµό των επιπτώσεων στο περιβάλλον. Με την επιστροφή των ρευστών στο υπέδαφος αµέσως µετά τη χρήση τους µέσω µίας ιδιαίτερης γεώτρησης, µπορεί να αντιµετωπίζονται ικανοποιητικά οι επιπτώσεις στο περιβάλλον Κυψέλες καυσίµου Η ανάπτυξή τους βρίσκεται σε πειραµατικό ακόµη στάδιο, υπάρχουν όµως βάσιµες ελπίδες ότι θα επιφέρουν στο µέλλον επανάσταση στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και τις µεταφορές, µε αρχή ίσως και εντός της τρέχουσας δεκαετίας. Λειτουργούν µε τη χρήση Φυσικού Αερίου ή άλλων αερίων και µελλοντικά Υδρογόνου, το οποίο εκτιµάται ότι θα µπορεί να λαµβάνεται από το νερό µε την εκτεταµένη χρήση ΑΠΕ 5

8 33. Κ ΟΟ ΣΣ ΤΤ ΟΟ ΣΣ Π ΑΑ ΡΡ ΑΑ ΓΓΩ ΓΓΗ ΣΣ ΚΚ ΑΑ Ι Π ΡΡ ΟΟ ΫΫΠ ΟΟ ΘΘ ΕΕ ΣΣ ΕΕ Ι ΣΣ ΑΑΝ ΑΑΠ ΤΤ ΥΥ ΞΞΗ ΣΣ ΤΤΩΝ ΑΠΕ Στο Σχ. 5 δείχνεται ενδεικτικά η εξέλιξη του κόστους παραγωγής ενέργειας από διάφορες µορφές ΑΠΕ, καθώς και το κόστος παραγωγής από έναν σύγχρονο σταθµό παραγωγής Φυσικού Αερίου, για λόγους σύγκρισης. Είναι αξιοσηµείωτη η σηµαντική µείωση του κόστους παραγωγής κατά τα τελευταία έτη, ορισµένων ιδίως µορφών ΑΠΕ κατά τα τελευταία 20 χρόνια, η οποία οφείλεται κυρίως στην εξέλιξη της τεχνολογίας τους, χωρίς όµως να είναι ανταγωνιστικό προς το κόστος παραγωγής των συµβατικών πηγών. Συνεπώς, για την παραπέρα διείσδυση των ΑΠΕ στην αγορά ενέργειας είναι, προς το παρόν τουλάχιστον, αναγκαία η περαιτέρω στήριξη τους. Σχήµα 5. Συγκριτική παρουσίαση κόστους παραγωγής από ΑΠΕ µε αντίστοιχο κόστος από συµβατικούς σταθµούς Φυσικού Αερίου Από τους ευνοϊκά διακείµενους προς την ευρύτερη ανάπτυξη των ΑΠΕ υποστηρίζεται ότι η όπως παραπάνω αντιπαραβολή του κόστους της ενέργειας ΑΠΕ και συµβατικών πηγών, η οποία γίνεται µε βάση τις τιµές "αγοράς", δεν είναι ορθή, διότι δεν έχει ληφθεί υπόψη το ονοµαζόµενο "εξωτερικό κόστος", το οποίο θα πρέπει να επιβαρύνει τις συµβατικές πηγές. Το "εξωτερικό κόστος" αντανακλά τις πρόσθετες δαπάνες που καλείται να καταβάλει το κοινωνικό σύνολο από τις καταστροφές πού προκαλούνται στο περιβάλλον (αέρα, έδαφος, υδάτινους πόρους) και στην ανθρώπινη υγεία, ως συνέπεια της χρήσης των συµβατικών πηγών ενέργειας καθώς και της πυρηνικής, όπως επίσης και τις καταστροφές που προκαλούνται από τα ακραία καιρικά φαινόµενα, στο βαθµό που αυτά είναι συνέπεια της χρήσης των συµβατικών πηγών. Στην ίδια κατεύθυνση λειτουργεί και ο µηχανισµός των προστίµων που προβλέπει το πρωτόκολλο του Κιότο για τις χώρες που δεν επιτυγχάνουν τους τιθέµενους σε αυτό στόχους στον περιορισµό των ρύπων. Υποστηρίζεται δε ότι και οι τεχνολογίες των συµβατικών πηγών ενέργειας και ιδιαίτερα η πυρηνική είχαν επιδοτηθεί κατά τα στάδια αναπτύξεώς τους ή και έµµεσα επιδοτούνται και σήµερα. εδοµένου ότι ακριβής αριθµητική έκφραση των παραπάνω είναι πρακτικά ανέφικτη, µεγάλη σηµασία έχει η ορθή ενηµέρωση των πολιτών, ώστε να αποδέχονται τις επιπτώσεις ανάπτυξης των ΑΠΕ, οι οποίες είναι συχνά άµεσα εµφανείς (π.χ. η οπτική αλλοίωση του περιβάλλοντος από την εγκατάσταση των ανεµογεννητριών), προκαλώντας της αντίδρασή τους. Επί πλέον, όπως ήδη 6

9 εφαρµόζεται σε ορισµένες Ευρωπαϊκές χώρες, η ενηµέρωση των πολιτών αποβλέπει στο να έχουν την διάθεση να καταβάλουν ένα µικρό επιπλέον ποσοστό στο κόστος της ενέργειας που καταναλώνουν, ως αντιστάθµισµα για το επί πλέον κόστος της παραγόµενης ενέργειας λόγω της διείσδυσης των ΑΠΕ, όπως αναφέρεται παρακάτω. Η ανάπτυξη των ΑΠΕ αποτελεί βασική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.), για λόγους ανεξαρτησίας ενεργειακού εφοδιασµού και προστασίας του περιβάλλοντος, αλλά και κοινωνικής και οικονοµικής συνοχής. Αυτό έχει εκφραστεί και µε την πρόσφατη "Οδηγία 2001/ 77" του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Συµβουλίου, καθώς και µε τις δεσµεύσεις της Ε.Ε. στο "Πρωτόκολλο του Κιότο" για το περιβάλλον. Τα κύρια σηµεία της "Οδηγίας" είναι τα ακόλουθα: α) Ζητά από τα κράτη-µέλη να ορίσουν συγκεκριµένους στόχους για το ποσοστό της συνολικής ενεργειακής κατανάλωσης και της ηλεκτρικής ειδικότερα, που θα προέρχεται από ΑΠΕ, κατά το έτος Τα ποσοστά αυτά πρέπει να είναι σύµφωνα µε τον συνολικό στόχο πού θέτει η Ε.Ε., δηλαδή 12% της συνολικής και 22,1% της ηλεκτρικής. Ορίζει επίσης ενδεικτικούς για κάθε κράτος-µέλος στόχους, όσον αφορά το ποσοστό της ηλεκτρικής κατανάλωσης. Για την Ελλάδα ανέρχεται σε 20,1% (περιλαµβανοµένων και των Μεγάλων Υδροηλεκτρικών). β) Ορίζει ότι τα κράτη-µέλη µπορούν στην παρούσα φάση να καθορίζουν µόνα τα µέτρα υποστήριξης των ΑΠΕ για την επίτευξη του τιθέµενου στόχου, τα οποία θα πρέπει να είναι σύµφωνα µε τις αρχές της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, να λαµβάνουν υπόψη τα χαρακτηριστικά των διαφόρων τεχνολογιών, να είναι απλά και αποτελεσµατικά και να προβλέπουν µεταβατικές ρυθµίσεις ώστε να διατηρείται η εµπιστοσύνη των επενδυτών. γ) Ορίζει ότι τα κράτη-µέλη θα πρέπει να επανεξετάσουν τις ισχύουσες διαδικασίες αδειοδοτήσεων και τις διοικητικές ρυθµίσεις ώστε να εξασφαλίζεται η διαφάνεια και να διευκολύνεται η ανάπτυξη των ΑΠΕ. δ) Ορίζει ότι θα πρέπει να ληφθούν τα κατάλληλα µέτρα για την κατά προτεραιότητα σύνδεση των ΑΠΕ στα ηλεκτρικά δίκτυα και ζητά από τα κράτη µέλη να απαιτήσουν από τους ιαχειριστές του Συστήµατος και του ικτύου την έκδοση κανονισµών που θα εξασφαλίζουν διαφανείς διαδικασίες σύνδεσης και κοστολόγησης. ε) Ορίζει ότι τα κράτη-µέλη θα πρέπει να δηµιουργήσουν τους κατάλληλους µηχανισµούς και να ορίσουν αρµόδιους φορείς για την έκδοση Εγγυήσεων Προέλευσης ενέργειας προερχόµενης από ΑΠΕ. Επιπρόσθετα, επιβάλλεται στα κράτη-µέλη να αναγνωρίζουν τις Εγγυήσεις Προέλευσης οι οποίες προέρχονται από άλλα κράτη-µέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σηµειώνεται τέλος ότι η Οδηγία ορίζει χρονικά διαστήµατα εντός των οποίων τα κράτη-µέλη πρέπει να αναφέρουν τα αποτελέσµατα από την εφαρµογή των οριζοµένων. Τα µέτρα στήριξης των ΑΠΕ που έχουν χρησιµοποιηθεί από τα κράτη-µέλη περιλαµβάνουν επιδότηση των επενδύσεων ή φοροαπαλλαγές, αλλά η κύρια ενίσχυση προέρχεται από την άµεση στήριξη της τιµής της ενέργειας που καταβάλλεται στους παραγωγούς ΑΠΕ. Τα µέτρα στήριξης των τιµών που εφαρµόζονται µπορούν να διακριθούν σε δύο κύριες κατηγορίες: T T Τα συστήµατα σταθερών τιµών, που εφαρµόζονται ιδίως στην Γερµανία και την Ισπανία, όπου συνέβαλαν σηµαντικά στη ραγδαία προώθηση των ΑΠΕ, καθώς και στη χώρα µας. Χαρακτηρίζονται από τη συγκεκριµένη τιµή της ενέργειας που καταβάλλεται από τις επιχειρήσεις ηλεκτρικής ενέργειας στους παραγωγούς ΑΠΕ. Τα συστήµατα ποσοστώσεων, τα οποία εφαρµόζονται ιδίως στην Αγγλία, την Ιρλανδία και τις Κάτω χώρες, µε µικρή συµβολή στην ανάπτυξη των ΑΠΕ. Βασίζονται στον καθορισµό της τιµής της ενέργειας µέσω του ανταγωνισµού µεταξύ των 7

10 παραγωγών ΑΠΕ για τη στήριξη που θα γίνει, αφού προηγουµένως το κράτος αποφασίσει για το επιθυµητό ποσό ενέργειας από ΑΠΕ. Υλοποιούνται µε δύο κυρίως µηχανισµούς: (ι) Τα πράσινα πιστοποιητικά: Η ενέργεια ΑΠΕ πωλείται σε τιµές αγοράς, και για να χρηµατοδοτηθεί το επιπλέον κόστος παραγωγής των ΑΠΕ, όλοι οι καταναλωτές υποχρεώνονται να προµηθεύονται ορισµένο ποσοστό ενέργειας («πράσινο πιστοποιητικό») από ΑΠΕ. Για την προµήθεια των πράσινων πιστοποιητικών αναπτύσσεται µία δευτερεύουσα αγορά «πράσινης ενέργειας», παράλληλα µε την πρωτεύουσα αγορά από συµβατικές πηγές ενέργειας. (ιι) ιαγωνιστικό σύστηµα: Προκηρύσσονται από το κράτος διαγωνισµοί για την προµήθεια ενέργειας ΑΠΕ, η οποία διοχετεύεται στην τοπική κατανάλωση στην τιµή του διαγωνισµού. Το επιπλέον κόστος της ενέργειας ΑΠΕ µετακυλύεται στους καταναλωτές µέσω ειδικού τέλους. Το θέµα της επιλογής του κατάλληλου συστήµατος στήριξης των ΑΠΕ, έτσι ώστε να επιτευχθεί η επιθυµητή αύξηση της παραγωγής από ΑΠΕ, στα πλαίσια µιας ανταγωνιστικής απελευθερωµένης αγοράς ενέργειας, χωρίς όµως σηµαντική επιβάρυνση των καταναλωτών, απασχολεί έντονα όλα τα κράτη-µέλη και τις Ρυθµιστικές Αρχές. Η πολυπλοκότητα του θέµατος αυξάνεται από το γεγονός ότι οι ΑΠΕ αποτελούν ιανεµηµένη Παραγωγή, σε πολλά επίπεδα του Συστήµατος Ηλεκτρικής Ενέργειας και µε διαφορετική η κάθε µορφή ΑΠΕ συµπεριφορά, οπότε και ο καθορισµός της συνεισφοράς τους καθώς και η εκτίµηση των επιβαρύνσεων που συνεπάγεται η σύνδεσή τους στο δίκτυο δεν είναι εύκολη. Τέλος βασικής σηµασίας είναι και το επίπεδο στο οποίο βρίσκεται σε κάθε χώρα η ανάπτυξη των ΑΠΕ: Από την µέχρι σήµερα πρακτική προκύπτει ότι συστήµατα που βασίζονται στον ανταγωνισµό προσφέρονται όταν οι ΑΠΕ έχουν ήδη αναπτυχθεί σε αρκετό βαθµό και όχι κατά το στάδιο ανάπτυξής τους. Αυτό δε διότι οι συνθήκες που δηµιουργούνται στα πλαίσια του ανταγωνισµού µπορεί να αποτελέσουν εµπόδιο στην «απογείωση» τους. 8

11 44. Η ΑΑΝ ΑΑΠ ΤΤ ΥΥ ΞΞΗ ΤΤΩΝ ΑΠΕ ΣΣ ΤΤΗΝ Ε ΛΛ ΛΛ ΑΑ ΑΑ Η πρώτη προσπάθεια ανάπτυξης των ΑΠΕ έγινε µε τον Ν. 1559/85, µε τον οποίο δόθηκε η δυνατότητα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ σε ιδιώτες και τους ΟΤΑ (αυτοπαραγωγούς), µέχρι το τριπλάσιο της ισχύος των εγκαταστάσεών τους και την πώληση της περίσσειας στη ΕΗ. Η συνεισφορά του νόµου στην ανάπτυξη των ΑΠΕ ήταν µηδαµινή, λόγω της χαµηλής τιµής αγοράς της ενέργειας από την ΕΗ αλλά και των πολύπλοκων διαδικασιών αδειοδότησης: Το 1993 λειτουργούσαν ανεµογεννήτριες συνολικής ισχύος 27 MW, από τις οποίες µόνον 3 MW ανήκαν σε ιδιώτες, τους ΟΤΑ και τον ΟΤΕ, ενώ οι λοιπές στην ΕΗ. Η ουσιαστική έναρξη της ανάπτυξης των ΑΠΕ έγινε µε τον Ν.2244/94, ο οποίος έδωσε την δυνατότητα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και σε ιδιώτες µε µοναδικό σκοπό την πώληση της παραγόµενης ενέργειας στη ΕΗ, ενώ επαύξησε τις δυνατότητες αυτοπαραγωγής. Όρισε επίσης σχετικά επαρκείς τιµές αγοράς της πωλούµενης στην ΕΗ ενέργειας και δεκαετή διάρκεια συµβάσεων. Παράλληλα θεσπίστηκαν αναπτυξιακά κίνητρα (Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Ενέργειας, Αναπτυξιακός Νόµος κ.ά.), τα οποία περιλάµβαναν επιδοτήσεις των δαπανών εγκαταστάσεως ΑΠΕ και Συµπαραγωγής, ώστε παρά τα εµπόδια λόγω των πολύπλοκων διαδικασιών αδειοδότησης, που δεν κατέστη δυνατόν να ξεπεραστούν, να σηµειωθεί σηµαντική πρόοδος κατά τα τελευταία ιδίως έτη. Στο ιάγραµµα 1 δείχνεται η εξέλιξη της εγκατεστηµένης ισχύος ανεµογεννητριών στον ελληνικό χώρο, στο δε ιάγραµµα 2, στην Ευρώπη και παγκόσµια. ιάγραµµα 1. Εξέλιξη της εγκατεστηµένης ισχύος ανεµογεννητριών στον ελληνικό χώρο 300 Εξέλιξη Αιολικών στην Ελλάδα MW

12 ιάγραµµα 2. Εξέλιξη της εγκατεστηµένης ισχύος ανεµογεννητριών σε ΕΕ και παγκοσµίως Σηµαντική συµβολή στην ανάπτυξη των ΑΠΕ, αποτέλεσε η δηµιουργία του Κέντρου Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας-ΚΑΠΕ, το οποίο συνεχώς από το 1989 που ιδρύθηκε µετέχει ενεργά στην όλη προσπάθεια µε µελέτες του δυναµικού των ΑΠΕ (αιολικού, ανάπτυξης µικρών υδροηλεκτρικών κ.ά.), την εκτέλεση πάσης φύσεως µετρήσεων και πιστοποιήσεων, την παροχή τεχνικής υποστήριξης προς ιδιωτικούς και κρατικούς φορείς, όπως το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Ενέργειας, κ.ά. Αξιόλογη επίσης υπήρξε η συµβολή της ΕΗ µε την εγκατάσταση των πρώτων ανεµογεννητριών, κυρίως σε νησιά, και γενικότερα την απόκτηση των πρώτων εµπειριών. Τα κυριότερα από τα εµπόδια µιας µεγαλύτερης ανάπτυξης των ΑΠΕ, ήταν τα ακόλουθα: α) Οι χρονοβόρες και επίπονες διαδικασίες έκδοσης Αδειών Εγκατάστασης, που κυρίως οφείλονται στην έλλειψη χωροταξικού σχεδιασµού, την µη επαρκή στελέχωση και εκπαίδευση των αρµόδιων περιφερειακών υπηρεσιών και την πολυπλοκότητα και ασάφεια των υφισταµένων ρυθµίσεων. β) Την ανάγκη εκτεταµένων επεκτάσεων και ενισχύσεων των δικτύων της ΕΗ σε περιοχές µε υψηλό αιολικό δυναµικό (π.χ. Ν. Εύβοια, Λακωνία) γ) Την έλλειψη κτηµατολογίου και γενικότερου σχεδιασµού της χρήσης γης, η οποία σε συνδυασµό µε την ελλιπή ενηµέρωση των πολιτών για τα πλεονεκτήµατα των ΑΠΕ, και ακόµη τη µη απ αρχής πρόβλεψη κάποιου αντισταθµίσµατος που θα ικανοποιούσε ανάγκες των τοπικών κοινωνιών, οδήγησαν σε αντιδράσεις των κατοίκων. δ) Την αδυναµία πλήρους αξιοποίησης του υψηλού αιολικού δυναµικού των νησιών, λόγω τεχνικών προβληµάτων συνεργασίας µε τους υφιστάµενους ηζελοηλεκτρικούς σταθµούς. 10

13 55. ΥΦΙ ΣΣ ΤΤ ΑΑΜ ΕΕΝΗ ΚΚ ΑΑ ΤΤ ΑΑ ΣΣ ΤΤ ΑΑ ΣΣΗ ΚΚ ΑΑ Ι Π ΡΡ ΟΟ ΟΟΠ ΤΤ Ι ΚΚ ΕΕ ΣΣ Με τον Ν.2773/99, για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, διατηρείται το καθεστώς του Ν. 2244/95, µε την προσθήκη ότι οι οριζόµενες τιµές αγοράς ενέργειας ΑΠΕ και Συµπαραγωγής θεωρούνται ως οι µέγιστες και µπορούν να µειωθούν κατά τη χορήγηση της Άδειας, µε απόφαση του ΥΠΑΝ µετά από γνωµοδότηση της ΡΑΕ. Επίσης προβλέπεται ότι κάθε παραγωγός ΑΠΕ επιβαρύνεται µε ανταποδοτικό τέλος, που αντιστοιχεί σε ποσοστό επί των πωλήσεων ενέργειας και αποδίδεται στον ΟΤΑ. (Με Υ.Α. ορίστηκε σε 2% των ακαθαρίστων εσόδων). Τέλος ο Ν.2773/99 προβλέπει την κατά προτεραιότητα απορρόφηση της παραγόµενης ενέργειας από ΑΠE, ώστε αυτές να αξιοποιούνται στον µέγιστο βαθµό που επιτρέπει η καλή λειτουργία του Συστήµατος Ηλεκτρικής Ενέργειας. Την 8/12/2000 έγινε από τη ΡΑΕ πρόσκληση υποβολής Αιτήσεων για τη χορήγηση Αδειών Παραγωγής, µε βάση τον «Κανονισµό Αδειών Παραγωγής και Προµήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας», τον οποίο εξέδωσε το ΥΠΑΝ µετά πρόταση της ΡΑΕ, σύµφωνα µε τα οριζόµενα στον Ν. 2773/99. Στην πρόσκληση αυτή η ανταπόκριση των επενδυτών ήταν πολύ ικανοποιητική και εξακολουθεί µέχρι και σήµερα. Στην πρώτη στήλη του Πίνακα 1 που ακολουθεί, όπου αναφέρεται ο αριθµός των Αιτήσεων και η συνολική ισχύς ανά τεχνολογία, µέχρι Πίνακας 1. Αιτήσεις για χορήγηση άδειας παραγωγής σε έργα ΑΠΕ µέχρι και την Αιτήσεις Θετική Γνώµη Τεχνολογία Αριθµός Ισχύς ΡΑΕ (*) ΑΠΕ Αιτήσεων (MW) (MW) Αιολικά Μικρά Υδρ/κτρικά Φωτοβολταϊκά 17 7,3 2,2 Βιοµάζα ,6 Γεωθερµία Σύνολο (*) Η αξιολόγηση του συνόλου των Αιτήσεων που υποβλήθηκαν µέχρι την , έγινε από τη ΡΑΕ µε την τεχνική βοήθεια του ΚΑΠΕ. Η όλη διαδικασία και τα κριτήρια αξιολόγησης καθορίζονται στον Κανονισµό Αδειών. Με βάση τα κριτήρια αξιολόγησης του Άρθρου 9 του Κανονισµού Αδειών Παραγωγής και Προµήθειας, και τα οριζόµενα στο Άρθρο 3 του Ν.2773/99, τα οποία αναφέρονται στην σκοπιµότητα των ενεργειακών έργων, συντάχθηκε από τη ΡΑΕ ο «Οδηγός Αξιολόγησης Αιτήσεων Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από ΑΠΕ και µικρή ΣΗΘ». Το πλήρες κείµενο του «Οδηγού» δηµοσιεύεται στην ιστοσελίδα της ΡΑΕ. Περιλαµβάνει λεπτοµερώς όλη τη µεθοδολογία αξιολόγησης, µε την οποία εξασφαλίζεται η διαφανής, αντικειµενική και ισότιµη αντιµετώπιση όλων των Αιτήσεων. Τα αποτελέσµατα της αξιολόγησης, µέχρι την φαίνονται στην τελευταία στήλη του Πίνακα 1. και αναλυτικότερα, κατά περιφέρεια, στον Πίνακα 2. εν περιλαµβάνεται η αξιολόγηση των Αιτήσεων οι οποίες αφορούν την περιοχή της νότιας Λακωνίας, η οποία διαθέτει πολύ υψηλό αιολικό δυναµικό. Ο λόγος της αναβολής της αξιολόγησης ήταν ότι εξαιτίας του µεγάλου αριθµού των Αιτήσεων που υποβλήθηκαν, κρίθηκε αναγκαίο να προηγηθεί κατάλληλη χωροταξική ρύθµιση, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και να ελαττωθούν οι εύλογες αντιδράσεις των κατοίκων. 11

14 Πίνακα 2. Αδειοδοτηµένα έργα ΑΠΕ κατά Περιφέρεια ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΗΠΕΙΡΟΥ ΘΕΣΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ ΝΗΣΙΩΝ ΙΟΝΙΟΥ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΣΥΝΟΛΟ Αιολικά Μικρά Υδρ/κά Γεωθερ µία Βιοµάζα Φ/Β ΣΥΝΟΛΟ ΙΣΧΥΣ (MW) 339,15 2,75 0 9, ,4 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 139,6 0, , ,85 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 23, ,01 31,99 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 141,2 64,14 0 0, ,24 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 0 29,04 0 0, ,41 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) , , ,33 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 90,95 40,45 0 2, ,47 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 72,2 33,7 0 12,38 0,6 118,88 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 126,7 0,65 0 5,42 0,89 133,66 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 51, , ,72 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 172, , ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 477,4 17, ,54 0,5 515 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 1324,1 65, ,08 ΠΛΗΘΟΣ ΙΣΧΥΣ (MW) 3046,1 364, , ,03 ΠΛΗΘΟΣ Με το Άρθρο 2 του νόµου 2941/2001 προβλέπεται η δηµιουργία Ειδικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασµού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις ΑΠΕ εντός προστατευόµενων περιοχών και επίσης ορίζεται ότι µέχρι την έκδοση αυτού, η χωροθέτηση θα γίνεται µετά από γνωµοδότηση της /νσης Χωροταξικού Σχεδιασµού του ΥΠΕΧΩ Ε. Στα πλαίσια των παραπάνω ρυθµίσεων και σε συνεργασία µε τις αρµόδιες κρατικές και περιφερειακές Αρχές, επιδιώκεται να ελαχιστοποιηθούν τα προβλήµατα που δηµιουργεί η αξιοποίηση των ενεργειακών πόρων ΑΠΕ γενικά και ειδικότερα στις περιοχές που εντοπίζεται µεγάλη συγκέντρωση έργων. Παράλληλα έχει εγκριθεί από το ΥΠΑΝ, µετά από θετική γνωµοδότηση της ΡΑΕ, η Μελέτη Ανάπτυξης Συστήµατος Μεταφοράς (ΜΑΣΜ), την οποία εκπόνησε ο ΕΣΜΗΕ. Σε αυτήν προβλέπονται σηµαντικά έργα ενίσχυσης του Συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας για την επόµενη πενταετία, πολλά από τα οποία θα συµβάλλουν σηµαντικά στην απορρόφηση ενέργεια από ΑΠΕ. Σύµφωνα µε σχετική µελέτη του ΕΣΜΗΕ, η υποδοµή των δικτύων που δηµιουργείται θα δώσει επιπλέον δυνατότητες συνδέσεων σταθµών ΑΠΕ κυρίως στην Εύβοια, την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και τη νότια Πελοπόννησο (Λακωνία). Η πρόσθετη δυνατότητα του δικτύου της Εύβοιας για σύνδεση νέων αιολικών πάρκων εκτιµάται σε 530 MW (περιλαµβανοµένων και των νησιών των 12

15 Κυκλάδων που διασυνδέονται µε το ηπειρωτικό Σύστηµα), ενώ για την Λακωνία σε 400 MW. Επίσης, η σχεδιαζόµενη επέκταση του Συστήµατος προς Τουρκία, στο επίπεδο των 400 kv θα δώσει τη δυνατότητα για σηµαντική απορρόφηση αιολικής ισχύος στην περιοχή της Θράκης. Η ΡΑΕ έχει ήδη γνωµοδοτήσει θετικά και το ΥΠΑΝ έχει προχωρήσει στην έκδοση αδειών παραγωγής για 230 MW αιολικών σταθµών στην περιοχή, οι οποίοι θα µπορέσουν να συνδεθούν µετά την επέκταση του συστήµατος. Με τη δηµιουργία των υποδοµών αυτών θα είναι δυνατόν να αξιοποιηθεί µακροπρόθεσµα ο υφιστάµενος σηµαντικός ενεργειακός πόρος ΑΠΕ που υπάρχει στις περιοχές αυτές. Σχετικά µε τις επιπτώσεις που έχει στη δέσµευση γης η εγκατάσταση αιολικών πάρκων µέχρι τα παραπάνω άνω όρια, στη δυσµενέστερη περίπτωση της Ν. Εύβοιας όπου παρουσιάζεται η µεγαλύτερη πυκνότητα, αναφέρεται ότι θα καλύπτουν το πολύ ποσοστό 1% άγονης (χορτολιβαδικής κυρίως) έκτασης της συνολικής της επιφάνειας, χωρίς µάλιστα να δεσµεύουν κατά το µεγαλύτερο µέρος την χρήση της γης που καλύπτουν. (Η εκτίµηση αυτή γίνεται µε την θεώρηση ότι τα αιολικά πάρκα αποτελούνται από ανεµογεννήτριες που καταλαµβάνουν έκταση διαµέτρου 200 µέτρων η κάθε µία). Στις υπόλοιπες περιοχές της Ελλάδας η πυκνότητα είναι σχετικά µικρή. Αναλυτικότερα, στην πρώτη στήλη του Πίνακα 3 δείχνεται η ανά διαµέρισµα της χώρας κατανοµή των εγκεκριµένων έργων που έχουν ήδη άδεια Εγκατάστασης ή Λειτουργίας και συνεπώς βρίσκονται σε λειτουργία ή υπό κατασκευή. Στην επόµενη δείχνονται τα αιολικά πάρκα για τα οποία έχει εκφραστεί θετική γνώµη της ΡΑΕ (µέχρι ). Πίνακας 3. Αιολικά (*) ΠΕΡΙΟΧΗ Με Άδεια Εγκατάστασης ή Λειτουργίας (MW) Μόνο µε Άδεια Παραγωγής ή Θετική Γνώµη ΡΑΕ (MW ) Σύνολο Αδειοδοτ ηµένων την (MW) Αδειοδοτηµένα έργα που εκτιµάται ότι θα γίνουν (MW) Εκτιµούµενες Πρόσθετες υνατότητες Μεχρι το 2010 (MW) Σύνολο σε Λειτουργία το 2010 (MW) Εκτιµούµενη Ετήσια Παραγωγή το 2010 (GWh) ΘΡΑΚΗ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑ ΗΠΕΙΡΟΣ ΘΕΣΣΙΑ ΚΡΗΤΗ ΝΗΣΙA ΣΤ. ΕΛΛΑ Α (ΕΚΤΟΣ ΕΥΒΟΙΑΣ) ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ (ΕΚΤΟΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ) ΥΤΙΚΗ ΕΛΛΑ Α ΕΥΒΟΙΑ-ΑΝ ΡΟΣ-ΤΗΝΟΣ ΛΑΚΩΝΙΑ ΑΤΤΙΚΗ ΣΥΝΟΛA (*) Μέχρι Βεβαίως ένα σηµαντικό µέρος των Αιτήσεων στις οποίες έχει χορηγηθεί Άδεια Παραγωγής δεν είναι βέβαιο ότι θα πραγµατοποιηθούν για διάφορους λόγους, όπως φαίνεται στην τέταρτη και πέµπτη στήλη του Πίνακα 3. Εκτιµάται ότι ποσοστό άνω του 60% από τα έργα αυτά θα πραγµατοποιηθεί ή ότι οι νέες Αιτήσεις που θα υποβληθούν κατά τα αµέσως επόµενα χρόνια θα αντικαταστήσουν αυτό το µέρος των ήδη εγκεκριµένων έργων που δεν θα πραγµατοποιηθούν, µε την επιλογή καταλληλότερων θέσεων, λόγω της καλύτερης γνώσης του διατιθέµενου αιολικού δυναµικού και της γενικότερης εµπειρίας που ήδη αποκτάται. Λαµβάνοντας υπόψη τον ρυθµό µε τον οποίο εξακολουθούν να υποβάλλονται αιτήσεις για χορήγηση άδειας παραγωγής σε έργα ΑΠΕ και το εκτιµούµενο λοιπό αξιοποιήσιµο δυναµικό κατά περιοχή της χώρας, στην έκτη στήλη του Πίνακα 3 περιλαµβάνεται η πρόσθετη ισχύς ανά περιοχή που εκτιµάται ότι µπορεί να εγκατασταθεί µέχρι το 2010, υπό ορισµένες βέβαια προϋποθέσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 6. Τέλος, στην τελευταία στήλη του Πίνακα 3 περιλαµβάνεται η αντίστοιχη ενέργεια που µπορεί να παραχθεί, λαµβάνοντας υπόψη τις συνθήκες ανέµου ανά περιοχή. 13

16 Στον Πίνακα 4 δίδονται τα αντίστοιχα ακριβώς στοιχεία προκειµένου για τα Μικρά Υδροηλεκτρικά, τα οποία αποτελούν την δεύτερη κατά σειρά πηγή ΑΠΕ. Πίνακας 4. Μικρά Υδροηλεκτρικά (*) ΠΕΡΙΟΧΗ Με Άδεια Εγκατάστασης ή Λειτουργίας (MW ) Μόνο µε Άδεια Παραγωγής ή Θετική Γνώµη ΡΑΕ (MW ) Σύνολο Αδειοδοτ ηµένων την (MW) Αδειοδοτηµένα έργα που εκτιµάται ότι θα γίνουν (MW ) Εκτιµούµενες Πρόσθετες υνατότητες Μέχρι το 2010 (MW) Σύνολο σε Λειτουργία το 2010 (MW) Εκτιµούµενη Ετήσια Παραγωγή το 2010 (GWh) ΘΕΣΣΙΑ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑ-ΘΡΑΚΗ ΗΠΕΙΡΟΣ ΚΡΗΤΗ ΣΤ. ΕΛΛΑ Α ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΥΤΙΚΗ ΕΛΛΑ Α ΑΤΤΙΚΗ ΣΥΝΟΛA (*) Μέχρι Οι εγκαταστάσεις Βιοµάζας για τις οποίες έχει εκφράσει θετική γνώµη η ΡΑΕ ανέρχονται σε 108 ΜW περίπου, από το σύνολο των 350 MW που υποβλήθηκαν. Οι λόγοι απόρριψης των προτάσεων ήταν κυρίως η µη εξασφάλιση της πρώτης ύλης. Οι περισσότερες από αυτές για τις οποίες εκφράστηκε θετική γνώµη της ΡΑΕ αφορούσαν την αξιοποίηση αερίου υφιστάµενης χωµατερής ή γεωργικών αποβλήτων. Οι υπόλοιπες τεχνολογίες ΑΠΕ εκτιµάται ότι δεν θα µπορέσουν να συµβάλλουν ουσιαστικά κατά τα αµέσως επόµενα χρόνια Συγκεκριµένα, η τεχνολογία φωτοβολταϊκών έχει µεν δοκιµαστεί και διεισδύσει στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας σε περιορισµένη κλίµακα, αλλά εξακολουθεί να παραµένει µη αποδοτική επένδυση εξαιτίας του υψηλού, συγκριτικά µε τα αιολικά και µικρά υδροηλεκτρικά, κόστους κτήσεώς τους. Για την ουσιαστική διείσδυσή των φωτοβολταϊκών στο σύστηµα παραγωγής απαιτείται η ισχυρή υποστήριξή τους είτε µε υψηλή επιδότηση της επένδυσης (π.χ. της τάξης του 80-90% του κόστους εγκατάστασής τους) ή µε επιδότηση της παραγόµενης από αυτά ενέργειας (τιµή αγοράς στα επίπεδα της επταπλάσιας από την σηµερινή για τις ΑΠΕ). Βεβαίως, η εκτίµηση του ύψους της ενίσχυσής τους θα πρέπει να λάβει υπόψη και τα οφέλη υπέρ του συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας λόγω, αφενός της διανεµηµένης παραγωγής, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για µικρές φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις σε κατοικίες και βιοµηχανικά κτίρια, οπότε η παραγωγή βρίσκεται ακριβώς δίπλα στην κατανάλωση, αφετέρου του γεγονότος ότι η µέγιστη παραγωγή τους συµπίπτει χρονικά µε τη µέγιστη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας και παρουσιάζει µικρές σχετικά διακυµάνσεις. Η δυνατότητα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από γεωθερµία εντοπίζεται κυρίως στα νησιά Μήλος, Νίσυρος και Λέσβος. Με την εφαρµογή σύγχρονης τεχνολογίας στη εξόρυξη του γεωθερµικού ρευστού, µε την οποία µπορούν να αποφευχθούν δυσµενείς περιβαλλοντικές επιπτώσεις, και την διασύνδεση των πλησίον προς αυτά νησιών (ή και την Ηπειρωτική χώρα) µε υποβρύχια καλώδια, εκτιµάται ότι θα ήταν δυνατή η αξιοποίηση της ενεργειακής αυτής πηγής στο προσεχές µέλλον. Η οικονοµική βιωσιµότητα των εγκαταστάσεων αυτών µε το σηµερινό καθεστώς απαιτεί µία βαθύτερη εξέταση η οποία θα γίνει από την ΡΑΕ, στα πλαίσια γενικότερης εξέτασης του βέλτιστου τρόπου ηλεκτροδότησης νησιωτικών συµπλεγµάτων, όπως π.χ. των Κυκλάδων, σε συνεργασία µε τους τοπικούς φορείς, και τις κρατικές αρχές. 14

17 Συνοψίζοντας τα προηγούµενα προκύπτουν τα ακόλουθα, για το σύνολο των έργων ΑΠΕ: Σε λειτουργία ή υπό κατασκευή: Με θετική γνώµη της ΡΑΕ (1/2/2003): ΣΥΝΟΛΟ Εγκατεστηµένων έτους 2010: 675 MW MW MW Η ενέργεια που θα παράγεται από τα παραπάνω έργα το έτος 2010 εκτιµάται σε 8800 GWh περίπου. Κατά το έτος 2010 εκτιµάται ότι οι ανάγκες της χώρας θα απαιτούν την συνολική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας GWh. Συνεπώς σύµφωνα µε τις παραπάνω εκτιµήσεις η παραγόµενη από ΑΠΕ ηλεκτρική ενέργεια θα αποτελεί ποσοστό ίσο µε 11.6% συνολικής. Εάν θεωρηθεί ότι το ποσοστό της παραγόµενης ενέργειας από τους Μεγάλους Υδροηλεκτρικούς Σταθµούς παραµείνει και το 2010 στα ίδια µε τα σηµερινά επίπεδα, δηλαδή περί το 7 έως 8%, ο στόχος του 20,1% που θέτει η «Οδηγία 2001/77» του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που προαναφέρθηκε στην παράγραφο 3, φαίνεται εφικτός, εφ όσον βέβαια εξασφαλιστούν ορισµένες προϋποθέσεις, που αναφέρονται στην επόµενη παράγραφο. Στο ιάγραµµα 3 δείχνεται η δυνατή εξέλιξη του αιολικού δυναµικού ηλεκτροπαραγωγής, το οποίο θα παραµείνει ως κύρια ανανεώσιµη πηγή µέχρι το ιάγραµµα 3. Προοπτική εξέλιξης των ανεµογεννητριών στον ελληνικό χώρο MW Εξέλιξη Αιολικών στην Ελλάδα Εγκατεστηµένα Υπό Κατασκευή Προβλεπόµενα Έτος MW Ωστόσο, ήδη εκφράζονται ορισµένες επιφυλάξεις για την επίτευξη του στόχου της Οδηγίας και για το αν πράγµατι ο ρυθµός ανάπτυξης αυτών των πηγών στην Ελλάδα, όπως π.χ. δείχνεται στο ιάγραµµα 3, είναι ο αναµενόµενος. Η ανασφάλεια αυτή πηγάζει από τον ρυθµό εγκατάστασης των έργων στην Ελλάδα, ο οποίος τα δύο τελευταία χρόνια δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικός. Στον Πίνακα 5, παρουσιάζονται τα υπό κατασκευή και λειτουργία έργα ΑΠΕ στην Ελλάδα στις αρχές του 2003 ( ). Η συνολική ισχύς αυτών είναι, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, 675 MW, η οποία δεν διαφέρει σηµαντικά από την αντίστοιχη ισχύ στα τέλη του 2001 (~520 MW) και φυσικά αποτελεί πολύ µικρό ποσοστό του συνόλου της αδειοδοτηµένης ισχύος ΑΠΕ (3528 MW). Τα προβλήµατα που εµποδίζουν την ραγδαία ανάπτυξη των έργων ΑΠΕ στην Ελλάδα συνεχίζουν να είναι αυτά που προαναφέρθηκαν: χρονοβόρα αδειοδοτική διαδικασία, αδυναµία εκτέλεσης έργων ενίσχυσης του δικτύου και συνδέσεων, µη αποδοχή έργων ΑΠΕ σε ορισµένες ελάχιστες περιοχές της χώρας. Η αδειοδοτική διαδικασία κρίνεται χρονοβόρα, εκτός του ότι έχει εξελιχθεί σε µια επίπονη και σε ορισµένες περιπτώσεις εξαντλητική διαδικασία. Ο χρόνος που απαιτείται για την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας είναι κατά µέσο όρο ενάµισι µε δύο έτη. Σε αυτό συµβάλλει ο µεγάλος 15

18 αριθµός φορέων οι οποίοι θα πρέπει να δώσουν την έγκρισή τους, και το ότι για πολλούς από αυτούς η αξιολόγηση από µέρους τους δεν µπορεί να δροµολογείται παράλληλα. Επιπλέον, λόγω του µεγάλου αριθµού των έργων την πρώτη αυτή περίοδο της απελευθέρωσης, δηµιουργείται συνωστισµός έργων προς εξέταση στις αρµόδιες υπηρεσίες. Είναι προφανές ότι υπάρχει µεγάλη ανάγκη για απλοποίηση της αδειοδοτικής διαδικασίας. Πίνακας 5. Έργα ΑΠΕ σε λειτουργία ή υπό κατασκευή κατά περιοχή της χώρας ΙΑΣΥΝ Ε ΕΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΗ ΙΑΣΥΝ Ε ΕΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΕ 0,63 ΑΕ 12,95 ΑΤΤΙΚΗΣ 24,96 Ω ΕΚΑΝΗΣΑ 9,35 (2003) (2003) 0,45 ΑΕ 1,2 0,95 0,9 ΑΕ 9,32 ΥΤΙΚΗΣ 5,32 ΚΥΚΛ Α ΕΣ 6,98 ΕΛ Λ Α ΑΣ 0,9 (2003) 1,2 (2003) ΑΕ 69,06 ΑΕ 9,43 1 ΝΗΣΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΠΕΛ ΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 17,54 ΑΙΓΑΙΟΥ (2003) 8,83 (2003) ΑΕ 15,44 ΑΕ 12,96 0,5 ΗΠΕΙΡΟΥ 2,72 ΚΡΗΤΗΣ 67,35 0,17 (2003) 1,94 (2003) 8,34 0,33 ΣΤΕΡΑΣ ΕΛ Λ Α ΑΣ ΥΤΙΚΗΣ Μ ΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛ ΙΚΗΣ Μ ΑΚΕ ΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ Μ ΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΕΣΣΙΑΣ ΕΥΒΟΙΑ ΕΠΤΑΝΗΣΑ ΑΕ 2,4 18,1 0,98 ΑΕ 44,66 0 0,5 0 (2003) 0,6 3,56 ΣΥΝΟΛΑ 101, ,17 0 ΑΕ (2003) 18,82 0 0,33 0 (2003) ΑΕ 106,2 (2003) ΑΙΟΛΙΚΑ ΠΑΡΚΑ 100,2 ΜΥΗΕ ΛΤΑΪΚΑ ΒΙΟΜ ΑΖΑ ΠΑΡΚΑ ΦΩΤΟΒΟ ΑΙΟΛΙΚΑ Υπόµνηµα ΑΕ: ΦΩΤΟΒΟ ΜΥΗΕ ΒΙΟΜ ΑΖΑ ΛΤΑΪΚΑ Υπό κατασκευή (µε άδεια εγκατάστασης) ΑΕ 19,13 0,4 : Σε λειτουργία (µε άδεια λειτουργίας) 4,93 (2003): Προβλεπόµενη ένταξη εντός του 2003 (2003) 6,2 ΑΕ 14,95 1,35 (2003) 5,6 ΑΕ 67,2 170,95 (2003) 27 ΑΕ (2003) ΣΥΝΟΛΑ ΑΕ 246,06 69,2 0,4 0,9 170,95 16,3 0 24,96 (2003) 127,8 17,3 0 0,9 Η εκτέλεση των προγραµµατισµένων έργων ενίσχυσης του Συστήµατος αλλά και των µικρότερων έργων σύνδεσης των σταθµών στο δίκτυο αποτελεί βασικό ανασταλτικό παράγοντα στην ανάπτυξη των ΑΠΕ. ιαπιστώνεται αδυναµία υλοποίησης των έργων εκ µέρους της ΕΗ ΑΕ, κυρίως λόγω του µεγάλου αριθµού και µεγέθους των έργων αυτών συγκριτικά µε το αντίστοιχο έργο των προηγουµένων ετών. Τέλος, αν και η αποδοχή των ΑΠΕ στις περισσότερες περιοχές της χώρας είναι δεδοµένη, σε ορισµένα τµήµατα της ελληνικής επικράτειας προκαλούνται αντιδράσεις του κοινού στην εγκατάσταση σταθµών ΑΠΕ (αιολικών και µικρών υδροηλεκτρικών) λόγω της επιβάρυνσης του περιβάλλοντος που η κατασκευή των έργων συνεπάγεται. Ως παράδειγµα αναφέρεται η περιοχή της 16

19 νότιας Λακωνίας, όπου το αιολικό δυναµικό είναι εξαιρετικά υψηλό και θα µπορούσε να αποτελέσει ένα σηµαντικό ενεργειακό πόρο για τη χώρα. Η αντιµετώπιση των παραπάνω προβληµάτων στο άµεσο µέλλον από την ελληνική πολιτεία και η πληρέστερη ενηµέρωση του κοινού για τα πλεονεκτήµατα των ΑΠΕ θα µπορούσε να συµβάλλει στην επίτευξη του στόχου της Οδηγίας. Παράλληλα θα δώσει την ευκαιρία για σηµαντική επένδυση κεφαλαίων και απασχόλησης στον ενεργειακό τοµέα, όπως δείχνεται στον Πίνακα 6. Πίνακα 6. Το µερίδιο των ΑΠΕ στις συνολικές αναµενόµενες επενδύσεις στον τοµέα της Ενέργειας στην Ελλάδα Αναµενόµενες επενδύσεις έως το 2005 Αναµενόµενες επενδύσεις Άµεσες Επενδύσεις στην Ενέργεια (σε εκ. Ευρώ 2001) Σταθµοί Ηλεκτροπαραγωγής - Ιδιωτικές µονάδες Φυσικού Αερίου 1,200 1,320 - Επενδύσεις ΕΗ - Παραγωγή 1,050 1,000 - Ιδιωτικά Υδροηλεκτρικά έργα Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας 950 1,500 Σύνολο Σταθµών Ηλεκτροπαραγωγής 3,300 4,170 ίκτυα Ηλεκτρισµού - Μεταφορά ιανοµή 1,750 2,500 Σύνολο ικτύων Ηλεκτρισµού 2,200 3,300 Φυσικό Αέριο ιανοµή Πόλεων Έργα υποδοµής Συστήµατος, Αγωγών Σύνολο Συστήµατος Φυσικού Αερίου 510 1,300 Άλλα έργα ενεργειακού τοµέα ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ 6,460 9,520 17

20 66. ΕΝ ΕΕ ΡΡ ΓΓ ΕΕ Ι ΕΕ ΣΣ ΤΤΗ ΣΣ ΡΑΕ : ΟΙ ΚΚ ΟΟΝ ΟΟΜ Ι ΚΚΗ Σ ΤΤΗ ΡΡ Ι ΞΞΗ ΤΤΩΝ ΑΠΕ Βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη των ΑΠΕ αποτελεί η οικονοµική βιωσιµότητα των επενδύσεων αυτών. Εφ όσον δεν υπάρξουν θεαµατικές µειώσεις του κόστους κατασκευής των έργων ΑΠΕ, όπως προβλέπεται τουλάχιστον για τα αµέσως επόµενα χρόνια, ή αντίστοιχα µεγάλη άνοδος του κόστους των συµβατικών πηγών παραγωγής, καθίσταται αναγκαία η συνέχιση της κατά διάφορους τρόπους ενίσχυσής τους. Ο στόχος για µεγάλης κλίµακας διείσδυσης των ΑΠΕ απαιτεί την ενεργοποίηση και των κατάλληλων οικονοµικών εργαλείων τα οποία θα πρέπει να ικανοποιούν τουλάχιστον τα εξής: 1. Να έχουν µόνιµο και σταθερό χαρακτήρα ώστε να διευκολύνουν την τραπεζική χρηµατοδότηση των έργων. 2. Να είναι συµβατά µε τους µηχανισµούς αγοράς της απελευθερωµένης αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας ώστε να αποφεύγονται στρεβλώσεις του ανταγωνισµού 3. Να εντάσσουν στην αγορά το εξωτερικό κόστος το οποίο καλούνται να καλύψουν µε τρόπο που να αντιστοιχεί στην επιθυµία πληρωµής (willingness to pay) των καταναλωτών ώστε να ελαχιστοποιείται η απώλεια ευηµερίας του κοινωνικού συνόλου 4. Να είναι οικονοµικά αποτελεσµατικά ώστε να µεγιστοποιείται η απόδοσή τους ως προς τις ΑΠΕ στο ελάχιστο δυνατό κόστος. Αναφερόµενοι ειδικότερα στα αιολικά, που αποτελούν σήµερα και την κύρια παραγωγή ΑΠΕ, σηµειώνουµε τα ακόλουθα σχετικά µε την οικονοµική τους βιωσιµότητα και τις διάφορες δυνατότητες στηρίξεώς τους: N N N N Επισηµαίνεται αρχικά ότι η παραγόµενη από τις ανεµογεννήτριες ενέργεια εξαρτάται έντονα από την ταχύτητα του ανέµου. Έτσι, µε βάση τη σηµερινή τιµή αγοράς της παραγόµενης ενέργειας ΑΠΕ και εφ όσον ο επενδυτής λάβει επιδότηση ίση µε το 30% του κόστους εγκατάστασης του αιολικού πάρκου (όπως προβλέπεται από το Επιχειρησιακό Πρόγραµµα Ενέργειας του Γ ΚΠΣ), εκτιµάται ότι για τη βιωσιµότητα της επένδυσης είναι απαραίτητο η µέση ετήσια ταχύτητα στη θέση εγκατάστασης να είναι τουλάχιστον 6 µέτρα ανά δευτερόλεπτο. Tο όριο αυτό περιλαµβάνεται στον «Οδηγό Αξιολόγησης» της ΡΑΕ και εφαρµόστηκε κατά την αξιολόγηση των αιολικών πάρκων που έχουν µέχρι σήµερα αδειοδοτηθεί. Για να υπάρξει όµως επενδυτικό ενδιαφέρον χωρίς την επιδότηση κεφαλαίου 30%, πρέπει η µέση ετήσια ταχύτητα του ανέµου στη θέση εγκαταστάσεως του αιολικού πάρκου να είναι µεγαλύτερη από 7 έως 7,5 µέτρα ανά δευτερόλεπτο. Υπάρχει σηµαντικός αριθµός τέτοιων έργων και µάλιστα στις περιοχές υψηλού αιολικού δυναµικού για τις οποίες η ΡΑΕ σύντοµα θα εκδώσει θετικές γνωµοδοτήσεις. Ειδικά για τα µη διασυνδεδεµένα νησιά, όπου απαιτείται ιδιαίτερη µελέτη για τη µεγιστοποίηση της απορρόφησης αιολικής ισχύος από τα µικρά νησιωτικά αυτόνοµα συστήµατα εξασφαλίζοντας παράλληλα την οικονοµική βιωσιµότητα των έργων, η ΡΑΕ, αφού έθεσε το θέµα σε δηµόσια διαβούλευση, κατέληξε στη διαµόρφωση µιας διαφανούς και αµερόληπτης διαδικασίας αδειοδότησης και λειτουργίας των αιολικών σταθµών στα συστήµατα αυτά (βλ. Παράρτηµα Ι). Στα πλαίσια του Επιχειρησιακού Προγράµµατος Ανταγωνιστικότητας (ΕΠΑΝ), που χρηµατοδοτείται από το Γ ΚΠΣ, προβλέπεται η επιδότηση έργων ΑΠΕ 18

21 και εξοικονόµησης ενέργειας, ύψους 360 δις περίπου. Το µεγαλύτερο µέρος από αυτά θα αφορούν τις ΑΠΕ, επί πλέον δε υπάρχει η δυνατότητα επιδότησης από τον Αναπτυξιακό Νόµο. Εκτιµάται ότι έργα ΑΠΕ ισχύος περί τα 800 MW µπορεί να επιδοτηθούν στα πλαίσια των παραπάνω προγραµµάτων, δηλαδή µέχρι το τέλος του N N Επί πλέον προβλέπεται η επιδότηση, σε ποσοστό 50% του κόστους των ηλεκτρικών δικτύων που είναι αναγκαίο να κατασκευαστούν για την σύνδεση των ΑΠΕ στο Σύστηµα. Εποµένως, για να επιτευχθεί ο στόχος που αναφέρθηκε στην προηγούµενη παράγραφο, ένα µέρος των έργων ΑΠΕ θα πρέπει να κατασκευαστούν χωρίς επιδότηση. Για τα έργα αυτά είναι αναγκαίο να εφαρµοσθούν νέοι οικονοµικοί µηχανισµοί στήριξης που θα πρέπει να ικανοποιούν τα τέσσερα κριτήρια που αναφέρθηκαν προηγουµένως. Ένας από τους υποψήφιους προς εξέταση οικονοµικούς µηχανισµούς στήριξης των ΑΠΕ που αν σχεδιασθεί κατάλληλα µπορεί να ικανοποιήσει τα τέσσερα κριτήρια είναι η αγοραπωλησία πράσινων πιστοποιητικών. Τα πιστοποιητικά αυτά πιστοποιούν την προέλευση της ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ. Η ρυθµιστική πολιτική συνίσταται στην επιβολή σε όλους τους προµηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να κατέχουν ένα ελάχιστο αριθµό πράσινων πιστοποιητικών ανάλογα µε τις συνολικές πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας που πραγµατοποιούν. Οι προµηθευτές µετακυλύουν το κόστος κατοχής τέτοιων πιστοποιητικών στους πελάτες τους και ανάλογα µε την επιθυµία των τελευταίων να τροφοδοτούνται από πράσινη ενέργεια, είτε ο προµηθευτής βρίσκεται σε θέση πωλητού πιστοποιητικών στη δευτερογενή αγορά, είτε σε θέση αγοραστού. Οπωσδήποτε όµως το θέµα αυτό εντάσσεται σε µια σειρά από τεχνικά και οικονοµικά προβλήµατα που πρέπει να αντιµετωπιστούν στην προσπάθεια προώθησης των ΑΠΕ, και τα οποία αποτελούν αντικείµενο εξέτασης διεθνώς κατά τα τελευταία έτη. Όπως αναφέρθηκε, κατά τη ιανεµηµένη Παραγωγή µεταβάλλεται ο τρόπος λειτουργίας των υφισταµένων συστηµάτων ηλεκτρικής ενέργειας, τα οποία έχουν σχεδιαστεί µε βάση τη συγκεντρωµένη παραγωγή. εδοµένου όµως ότι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει σε κάθε στιγµή να καλύπτει ακριβώς τη ζήτησή της, είναι αναγκαίος ο συνεχής έλεγχος των πηγών παραγωγής, πράγµα το οποίο είναι πολύπλοκο όταν το πλήθος των πηγών είναι πολύ µεγάλο και µάλιστα όταν πολλές από αυτές είναι µη ελεγχόµενου ρυθµού παραγωγής. Η χρησιµοποίηση των νέων τεχνολογιών µετάδοσης και επεξεργασίας της πληροφορίας και ελέγχου δίδει τη δυνατότητα αντιµετώπισης των προβληµάτων αυτών αλλά βέβαια αυξάνει σηµαντικά το κόστος του διανεµόµενου ηλεκτρισµού στους καταναλωτές. Επιπλέον, η υλοποίηση των παραπάνω στα πλαίσια της απελευθερωµένης αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας απαιτεί την καθιέρωση ενός συστήµατος τιµολόγησης και αξιολόγησης των διαφόρων τεχνικών και δυνατοτήτων, παράλληλα µε τη λειτουργία των συµβατικών πηγών, ώστε να επιτυγχάνεται το βέλτιστο αποτέλεσµα για τους καταναλωτές. Η ΡΑΕ εξετάζει τα παραπάνω θέµατα µε ταυτόχρονη ενσωµάτωση της εµπειρίας που έχει αποκτηθεί διεθνώς, λαµβάνοντας υπόψη τις Οδηγίες τις ευρωπαϊκής ένωσης και τις δεσµεύσεις της χώρας, ώστε να συµβάλει κατά το δυνατόν πληρέστερα στη διαµόρφωση ενός πλαισίου λειτουργίας της ελληνικής αγοράς ηλεκτρισµού. Ήδη το θέµα της σύνδεσης µεγάλης διανεµηµένης παραγωγής από ΑΠΕ στο δίκτυο αποτελεί µείζον κεφάλαιο του Κώδικα ικτύου, τον οποίο επεξεργάζεται η ΡΑΕ σε συνεργασία µε τον ιαχειριστή του ικτύου. Εκεί θα ρυθµίζονται θέµατα σύνδεσης, λειτουργίας και τιµολόγησης αυτής της παραγωγής. Σηµαντικές επίσης προϋποθέσεις για την ανάπτυξη των ΑΠΕ είναι οι κατάλληλες χωροταξικές ρυθµίσεις, οι οποίες παράλληλα µε την ενηµέρωση των πολιτών θα οδηγήσουν στην ευµενή αποδοχή των ΑΠΕ από το κοινό, όπως επίσης και η δηµιουργία των αναγκαίων υποδοµών για τη σύνδεσή 19

22 τους στο Σύστηµα. Σχετικά µε τις υποδοµές αυτές η ΡΑΕ προετοιµάζει σχέδιο νόµου που θα εισηγηθεί στον Υπουργό Ανάπτυξης και αφορά στη διαδικασία απαλλοτριώσεων για την κατασκευή δικτύων υψηλής τάσης. Οι προβλέψεις του νόµου αυτού θα διασφαλίσουν µεγάλη επιτάχυνση της διαδικασίας απαλλοτριώσεων ώστε τα έργα δικτύου µεγάλης εθνικής σηµασίας, όπως για τις ΑΠΕ στην Εύβοια, το µεγάλο έργο δικτύων για την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη, αλλά και έργα στα νησιά, να µπορέσουν να γίνουν σε πολύ µικρότερο χρονικό διάστηµα από αυτό που υπολογίζει η ΕΗ µε τα σηµερινά δεδοµένα. Τέλος η ΡΑΕ εκµεταλλευόµενη και τις σχετικές διατάξεις του Κώδικα ιαχείρισης έχει τυποποιήσει και έχει δώσει τις κατάλληλες οδηγίες στο ΕΣΜΗΕ για το διαδικαστικό τρόπο µε τον οποίο θα χρηµατοδοτηθούν και θα εγγυοδοτηθούν τα έργα επέκτασης των δικτύων υψηλής τάσης που απαιτούνται για τις ΑΠΕ. Συµπερασµατικά οι ενέργειες της ΡΑΕ χρονικά έχουν ως εξής: 1. Ανακοίνωση για τις θετικές γνώµες της ΡΑΕ για άδειες παραγωγής στη Νότιο Λακωνία καθώς και άλλων αιτήσεων οι οποίες ήδη βρίσκονται στο στάδιο αξιολόγησης 2. Εισήγηση σχεδίου νόµου για τις απαλλοτριώσεις για δίκτυα υψηλής τάσης µεγάλης εθνικής σηµασίας 3. Ολοκλήρωση της διαδικασίας χρηµατοδότησης και παροχής εγγυήσεων από τους επενδυτές ΑΠΕ ώστε να αρχίσουν το συντοµότερο τα έργα δικτύου Εύβοιας και Θράκης (το έργο Λακωνίας και τα άλλα έργα ΑΠΕ είναι απλούστερα). 4. Ολοκλήρωση συνεργασίας µε ΥΠΕΧΩ Ε και Περιφέρειες για την αντιµετώπιση του χωροταξικού ζητήµατος σχετικά µε τα αιολικά της Νότιας Λακωνίας και της Αττικής 5. Παρακολούθηση της πορείας των έργων ΑΠΕ σύµφωνα µε τα τριµηνιαία δελτία προόδου και εκκαθάριση του µητρώου από έργα που είτε εγκαταλείπονται είτε καθυστερούν αδικαιολόγητα µε ευθύνη των επενδυτών (στόχος είναι να µην υπάρχει δέσµευση θέσεων από επενδυτές που δεν προχωρούν τα έργα) 6. Ανάλογα µε τον προγραµµατισµό κάθε µη διασυνδεδεµένου νησιού ανακοίνωση της επιπλέον διαθέσιµης ισχύος για ΑΠΕ τα επόµενα έτη 7. Θέση σε δηµόσια διαβούλευση ολοκληρωµένης πρότασης για την εκµετάλλευση της γεωθερµίας 8. Ολοκλήρωση της δηµόσιας διαβούλευσης και διαµόρφωση πρόταση για ανάπτυξη υβριδικών συστηµάτων σε µεγάλα νησιά (βλ. Παράρτηµα ΙΙ) 9. Πρόταση για περαιτέρω απλοποιήσεις της αδειοδοτικής διαδικασίας 10. Ειδικές µελέτες N N Σύστηµα Πράσινων Πιστοποιητικών ίκτυο ιανοµής και ιανεµηµένη Παραγωγή σε µεγάλη κλίµακα 20

23 77. ΕΠ ΕΕ Ι ΓΓ ΟΟΝ ΤΤ ΑΑ Θ ΕΕΜ ΑΑ ΤΤ ΑΑ Τους τελευταίους µήνες παρατηρείται χαρακτηριστική στασιµότητα στην ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Ελλάδα. Οι φορείς που εµπλέκονται στην αδειοδοτική διαδικασία των ΑΠΕ, συµπεριλαµβανοµένου και του Υπουργείου Γεωργίας, δηµιουργούν τεράστια προβλήµατα στην αδειοδότηση των σταθµών ΑΠΕ µε αποτέλεσµα την υπερβολική καθυστέρηση ή και την αβεβαιότητα στην έκδοση των αδειών για την κατασκευή και λειτουργία των σταθµών, πράγµα που οδηγεί στην απογοήτευση των επενδυτών, και ιδιαίτερα των ξένων, οι οποίοι ήδη αποσύρονται από την ελληνική αγορά. Στο αδιέξοδο που έχει δηµιουργηθεί έχουν συµβάλλει και οι τεράστιες καθυστερήσεις και αρνήσεις εκ µέρους της ΕΗ ΑΕ αναφορικά µε τη µελέτη και κατασκευή των έργων ενίσχυσης και επέκτασης του Συστήµατος ηλεκτρικής ενέργειας στην περιοχή της Θράκης, της Εύβοιας και της Λακωνίας, καθώς και των µικρών τµηµάτων σύνδεσης των έργων ΑΠΕ. Η ΡΑΕ έχει ήδη συγκροτήσει Οµάδες Εργασίας για τη σε βάθος διερεύνηση της κατάστασης και την εξεύρεση κατάλληλων και αποτελεσµατικών µέτρων που θα βγάλουν απ το αδιέξοδο αυτό την ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Ελλάδα. 21

24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ : : ΑΠ ΟΟ ΤΤ ΕΕ ΛΛ ΕΕ ΣΣΜ ΑΑ ΤΤ ΑΑ ΤΤΗ ΣΣ ΗΜ ΟΟ ΣΣ Ι ΑΑ ΣΣ Ι ΑΑ ΒΒ ΟΟ ΥΥ ΛΛ ΕΕ ΥΥ ΣΣΗ ΣΣ ΤΤΗ ΣΣ ΡΑΕ ΓΓ Ι ΑΑ ΤΤΗΝ ΑΑ ΕΕ Ι ΟΟ ΟΟ ΤΤΗ ΣΣΗ ΤΤΩΝ ΑΠΕ ΣΣ ΤΤ ΑΑ ΝΗ ΣΣ Ι ΑΑ Μέρος 1: Σύνθεση της ηµόσιας ιαβούλευσης για τις ΑΠΕ στα νησιά Μέρος 2: Νέα διαδικασία για τις άδειες παραγωγής ΑΠΕ στα νησιά Μέρος 3: Μεθοδολογία υπολογισµού του ορίου διείσδυσης ΑΠΕ στα µη διασυνδεδεµένα νησιά 22

25 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ ΙΙ : Σ ΧΧ ΕΕ Ι ΟΟ Π ΡΡ ΟΟ ΤΤ ΑΑ ΣΣΗ ΣΣ Ν ΟΟΜ ΟΟ ΘΘ ΕΕ ΤΤ Ι ΤΤ ΑΑ Θ ΕΕΜ ΑΑ ΤΤ ΑΑ Υ ΒΒ ΡΡ Ι Ι ΚΚΩΝ Σ ΤΤ ΑΑ ΘΘΜΩΝ Η ΛΛ ΕΕ ΚΚ ΤΤ ΡΡ ΟΟΠ ΑΑ ΡΡ ΑΑ ΓΓΩ ΓΓΗ ΣΣ Ι Ι Ι ΚΚΗ ΣΣ Ρ ΥΥ ΘΘΜ Ι ΣΣΗ ΣΣ ΓΓ Ι ΑΑ 23

Ελληνική πολιτική για τις Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας στην ηλεκτροπαραγωγή

Ελληνική πολιτική για τις Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας στην ηλεκτροπαραγωγή ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Ελληνική πολιτική για τις Ανανεώσιµες Πηγές στην ηλεκτροπαραγωγή Νίκος Μπουλαξής, ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Ε.Μ.Π. ιονύσης Παπαχρήστου, ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Ε.Μ.Π. 1 Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης.

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης. Κώστας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Δρ. Μηχανόλογος Μηχανικός, Τεχνικός Υπεύθυνος Περιφερειακού Ενεργειακού Κέντρου Κ. Μακεδονίας. Επιμέλεια σύνταξης:

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας BiogasIN ΚΑΠΕ Αθήνα, 07 Οκτωβρίου 2011 Ανάπτυξη της Βιοµάζας στην Ελλάδα. Υφιστάµενη Κατάσταση Προοπτικές Ιωάννης Χαραλαµπίδης Ειδικός Επιστήµονας της ΡΑΕ Αθήνα 07.10.2011 1 Περιεχόµενα

Διαβάστε περισσότερα

Φωτοβολταϊκά Πάρκα Θεσµικό Πλαίσιο και Επενδυτικές Ευκαιρίες. Νικόλαος Γ. Μπουλαξής Ειδικός Επιστήµονας ΡΑΕ ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός

Φωτοβολταϊκά Πάρκα Θεσµικό Πλαίσιο και Επενδυτικές Ευκαιρίες. Νικόλαος Γ. Μπουλαξής Ειδικός Επιστήµονας ΡΑΕ ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Φωτοβολταϊκά Πάρκα Θεσµικό Πλαίσιο και Επενδυτικές Ευκαιρίες Νικόλαος Γ. Μπουλαξής Ειδικός Επιστήµονας ΡΑΕ ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Αδειοδοτική ιαδικασία ΦΒ Άδεια Παραγωγής ή Εξαίρεση ή Απαλλαγή Απαλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας

Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας Πανεπιστηµίου 69 & Αιόλου, 105 64 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 96/2007 Καθορισµός περιοχών µε κορεσµένα δίκτυα, προσδιορισµός περιθωρίων

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Π.Κ. Χαβιαρόπουλος Μάρτιος 2011

ρ. Π.Κ. Χαβιαρόπουλος Μάρτιος 2011 Το Εθνικό Σχέδιο ράσης για τις ΑΠΕ 2010-2020 καιτο Υποστηρικτικό του Θεσµικό Πλαίσιο ρ. Π.Κ. Χαβιαρόπουλος Επικεφαλής Υπηρεσίας ΑΠΕ, ΥΠΕΚΑ Μάρτιος 2011 1 Εθνικό Σχέδιο ράσης ΑΠΕ (2010-2020) 2020) Ηχώραµαςπαρουσίασετοκαλοκαίριτου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 2237/2010

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 2237/2010 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 2237/2010 Αξιοποίηση περιθωρίων ανάπτυξης µικρών ανεµογεννητριών στα Μη ιασυνδεδεµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 699/2012

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 699/2012 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 699/2012 Χαρακτηρισμός της Πελοποννήσου ως περιοχής με κορεσμένο δίκτυο για απορρόφηση

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/)

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Το ελληνικό κράτος το 1994 με τον Ν.2244 (ΦΕΚ.Α 168) κάνει το πρώτο βήμα για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτους εκτός της

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Μπουλαξής, Ειρήνη Παντέρη. Ομάδα ΜΔΝ Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας

Νίκος Μπουλαξής, Ειρήνη Παντέρη. Ομάδα ΜΔΝ Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Νίκος Μπουλαξής, Ειρήνη Παντέρη Ομάδα ΜΔΝ Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Η παρουσίαση με μια ματιά Ευρωπαϊκός και εθνικός στόχος για ΑΠΕ Παρούσα κατάσταση στην Ελλάδα και ιδίως στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία αδειοδότησης και λειτουργίας έργων ΑΠΕ στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά Λέσβο, Λήμνο & Χίο-Οινούσες- Ψαρά

Στοιχεία αδειοδότησης και λειτουργίας έργων ΑΠΕ στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά Λέσβο, Λήμνο & Χίο-Οινούσες- Ψαρά Στοιχεία αδειοδότησης και λειτουργίας έργων ΑΠΕ στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά Λέσβο, Λήμνο & Χίο-Οινούσες- Ψαρά Α. Ζαμπέλη, Οικονομολόγος Σ. Πανταβού, Μηχ/νος Μηχ/κος Η παρουσίαση με μια ματιά Εθνικός στόχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 434/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 434/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 434/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικό σταθµό ισχύος

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, εκπονήθηκε στο πλαίσιο εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Ενεργειακής Πολιτικής σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ Α ΕΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Α.Π.Ε. ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ Α ΕΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Α.Π.Ε. ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ 69, ΑΘΗΝΑ 105 64 ΤΗΛ. : 010-3727400, FAX: 010-3255460, E-MAIL: info@rae.gr, WEB: info.rae.gr ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ Α ΕΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Α.Π.Ε. ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟΣ' ΟΔΗΓΟΣ' ΤΩΝ' ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ' ΝΟΜΩΝ' ΓΙΑ' ΤΙΣ' ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ' ΠΗΓΕΣ'ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ'

ΣΥΝΤΟΜΟΣ' ΟΔΗΓΟΣ' ΤΩΝ' ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ' ΝΟΜΩΝ' ΓΙΑ' ΤΙΣ' ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ' ΠΗΓΕΣ'ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ' ΣΥΝΤΟΜΟΣ' ΟΔΗΓΟΣ' ΤΩΝ' ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ' ΝΟΜΩΝ' ΓΙΑ' ΤΙΣ' ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ' ΠΗΓΕΣ'ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ' ' Ο' νόμος' που' καθόρισε' τους' αρχικούς' κανονισμούς' σχετικά' για' την' παραγωγή' ηλεκτρικής'ενέργειας'από'ανανεώσιμες'πηγές'ενέργειας'στην'ελλάδα,'εκδόθηκε'

Διαβάστε περισσότερα

ιαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών Οι προτάσεις του ΣΕΦ

ιαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών Οι προτάσεις του ΣΕΦ ιαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών Οι προτάσεις του ΣΕΦ Μάιος 2004 Σύµφωνα µε το άρθρο 3 παρ. 3 περ. α) του Ν.2244/1994 Ρύθµιση θεµάτων ηλεκτροπαραγωγής από ανανεώσιµες πηγές ενέργειας και από συµβατικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής. Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού

ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής. Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού Η Ενεργειακή Πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης 10 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1280/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1280/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1280/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από σταθµό βιοαερίου,

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη Τεχνολογίες και Εφαρµογές Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας στην Κρήτη Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδας Περιφερειακό Τµήµα υτ. Κρήτης 22-23 Μαΐου 2009, Χανιά Περιφερειακός Σχεδιασµός για την Ενέργεια στην Κρήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 6/2014

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 6/2014 Πειραιώς 132, 11854 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 6/2014 Γνωμοδότηση για την έκδοση Υπουργικής απόφασης για την εγκατάσταση μονάδων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘ. 123/2007. Τροποποίηση Α φάσης Προγράµµατος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Σταθµών κατ εξουσιοδότηση του Άρθρου 14 παρ. 1 του Ν.

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘ. 123/2007. Τροποποίηση Α φάσης Προγράµµατος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Σταθµών κατ εξουσιοδότηση του Άρθρου 14 παρ. 1 του Ν. ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘ. 123/2007 Τροποποίηση Α φάσης Προγράµµατος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Σταθµών κατ εξουσιοδότηση του Άρθρου 14 παρ. 1 του Ν.3468/2006 Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας Κατά την τακτική συνεδρίασή

Διαβάστε περισσότερα

WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο»

WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο» WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο» 1. Εθνικό πλαίσιο επενδύσεων σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Σκοπός του νέου νόμου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (νόμος 3468/2006 ΑΠΕ)

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση Ενεργειακή πολιτική για την Ελλάδα: σύγκλιση ή απόκλιση από την Ευρωπαϊκή προοπτική; Π. Κάπρου, Καθηγητή ΕΜΠ Εισαγωγή Πρόσφατα δημοσιεύτηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, η έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

1. ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ. 1.1 Γενικά

1. ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ. 1.1 Γενικά 1. ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ 1.1 Γενικά Ο τοµέας της ενέργειας συνιστά σηµαντικό παράγοντα ανάπτυξης της Ελληνικής οικονοµίας. Η σηµερινή περίοδος αποτελεί τµήµα µίας µακράς µεταβατικής φάσης προς την «οικονοµία χαµηλού

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE)

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2011 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ (ΣΒΕΑΚ-ISEAP CRETE) Η Περιφέρεια Κρήτης και το Ενεργειακό

Διαβάστε περισσότερα

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Έκθεση της ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ (Photovoltaic Technology Research Advisory Council, PV-TRAC). ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Γιάννης Βουρδουµπάς Μελετητής-Σύµβουλος Μηχανικός Ελ. Βενιζέλου 107 Β 73132 Χανιά, Κρήτης e-mail: gboyrd@tee.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το πρόβληµα των εκποµπών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ... 11 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 19 ΜΕΡΟΣ 1 - Η ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΩΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ... 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 - Η ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΥΠΗ- ΡΕΣΙΩΝ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04)

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη (ΠΕ02) Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) Β T C E J O R P Υ Ν Η Μ Α Ρ Τ ΤΕ Α Ν Α Ν Ε Ω ΣΙ Μ ΕΣ Π Η ΓΕ Σ ΕΝ Ε Ρ ΓΕ Ι Α Σ. Δ Ι Ε Ξ Δ Σ Α Π ΤΗ Ν Κ Ρ Ι ΣΗ 2 Να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 18 Φεβρουαρίου 2013 Εισήγηση του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου Γιάννη ΜΑΧΑΙΡΙ Η Θέμα: Ενεργειακή Πολιτική Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Η ενέργεια μοχλός Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1885/2010

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1885/2010 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1885/2010 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Φωτοβολταϊκό σταθµό

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινο & Κοινωνικό Επιχειρείν

Πράσινο & Κοινωνικό Επιχειρείν Πράσινο & Κοινωνικό Επιχειρείν 1 Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) Eίναι οι ενεργειακές πηγές (ο ήλιος, ο άνεμος, η βιομάζα, κλπ.), οι οποίες υπάρχουν σε αφθονία στο φυσικό μας περιβάλλον Το ενδιαφέρον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009 1 1 ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009 Βάνια Αρμένη Νομικός, ασκουμένη στο ΕΚΠΑΑ Επιμέλεια: Δρ. Αγγελική Καλλία Πίνακας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1577/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1577/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1577/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από µονάδα Συµπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ III 2000-2006 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ»

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ III 2000-2006 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ III 2000-2006 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 6.5 «ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΠΕ, ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 104/2007. Μεθοδολογία αξιολόγησης αιτήσεων για χορήγηση άδειας παραγωγής από φωτοβολταϊκούς σταθµούς

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 104/2007. Μεθοδολογία αξιολόγησης αιτήσεων για χορήγηση άδειας παραγωγής από φωτοβολταϊκούς σταθµούς Πανεπιστηµίου 69 & Αιόλου, 105 64 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 104/2007 Μεθοδολογία αξιολόγησης αιτήσεων για χορήγηση άδειας παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα

Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα Μεθοδολογία προσδιορισµού περιθωρίων ΑΠΕ σε κορεσµένα δίκτυα ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. /2007 Έγκριση Μεθοδολογίας για τον Προσδιορισµό του Περιθωρίων Ανάπτυξης Σταθµών ΑΠΕ σε Κορεσµένα ίκτυα, Σύµφωνα µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 111/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 111/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 111/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Μικρό Υδροηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις Απαντήσεις στα Φωτοβολταϊκά (Φ/Β) Συστήματα 1

Ερωτήσεις Απαντήσεις στα Φωτοβολταϊκά (Φ/Β) Συστήματα 1 Ερωτήσεις Απαντήσεις στα Φωτοβολταϊκά (Φ/Β) Συστήματα 1. Γιατί να επιλέξετε τα Φωτοβολταϊκά Συστήματα; Προσφέρουν υψηλή και εγγυημένη απόδοση Απαιτούν ελάχιστη συντήρηση και εν γένει ενασχόληση μετά την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 284/2014

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 284/2014 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 284/2014 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμό βιομάζας ισχύος

Διαβάστε περισσότερα

Μήλου και προοπτικές ανάπτυξης του. Θόδωρος. Τσετσέρης

Μήλου και προοπτικές ανάπτυξης του. Θόδωρος. Τσετσέρης Το γεωθερμικό πεδίο της Μήλου και προοπτικές ανάπτυξης του 21 Ιουνίου, 2008 Θόδωρος. Τσετσέρης Τι είναι η Γεωθερμία; Η Γεωθερμική ενέργεια δημιουργείται από την αποθηκευμένη θερμότητα στο εσωτερικό της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΓΑΙΑ ΖΕΥΞΗ. Παρουσίαση Έργου. Λήµνος, 17 Ιουλίου 2012

ΑΙΓΑΙΑ ΖΕΥΞΗ. Παρουσίαση Έργου. Λήµνος, 17 Ιουλίου 2012 ΑΙΓΑΙΑ ΖΕΥΞΗ Παρουσίαση Έργου Λήµνος, 17 Ιουλίου 2012 Λέσβος, 12 Ιουλίου 2012 Περιεχόµενα 1. Φορέας και όραµα 2. Περιγραφή του έργου 3. Αρχές σχεδιασµού 4. Οφέλη 5. Συµπεράσµατα 2 Ρόκας -πρωτοπορία στις

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστρίου 2013 Ενέργεια & Περιβάλλον Το ενεργειακό πρόβλημα (Ι) Σε τι συνίσταται το ενεργειακό πρόβλημα; 1. Εξάντληση των συμβατικών ενεργειακών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 875/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 875/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 875/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικό σταθµό ισχύος

Διαβάστε περισσότερα

Προκλήσεις στην Αγορά Ηλεκτρισµού της Κύπρου Ενεργειακό Συµπόσιο ΙΕΝΕ 26 Ιανουαρίου 2012 Εισαγωγή Προτού προχωρήσω να αναλύσω το ρόλο της Αρχής Ηλεκτρισµού στο νέο περιβάλλον της απελευθερωµένης Αγοράς

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ

Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Για περισσότερες πληροφορίες απευθυνθείτε στα site: ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας 1 Η ΕΛΕΑΒΙΟΜ και ο ρόλος της Η Ελληνική Εταιρία (Σύνδεσμος) Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ηµοσιογραφικό Αίτηµα: Περιβάλλον 21 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 21 Ερωτήσεις για τον κο Α. Γκαρή.

ηµοσιογραφικό Αίτηµα: Περιβάλλον 21 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 21 Ερωτήσεις για τον κο Α. Γκαρή. 1 από 5 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 21 Ερωτήσεις για τον κο Α. Γκαρή. 1) Ποια είναι τα σηµαντικότερα έργα της ΕΗ Ανανεώσιµες και σε ποιες µορφές ΑΠΕ αναφέρονται (φωτοβολταϊκά, αιολικά, υδροηλεκτρικά). Την τελευταία διετία,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Επιτροπή ΟΔΗΓΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ευρωπαϊκή Επιτροπή ΟΔΗΓΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευρωπαϊκή Επιτροπή Οικονομικοί Μηχανισμοί Υποστήριξης των ΑΠΕ στην Ελλάδα: Οδηγίες για τους επενδυτές ΟΔΗΓΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΩΝ ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚ ΟΣΗ 1.0 20.12.2007 Α. Πεδίο Εφαρµογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρµόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Ορισμός «Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) είναι οι μη ορυκτές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δηλαδή η αιολική, η ηλιακή και η γεωθερμική ενέργεια, η ενέργεια κυμάτων, η παλιρροϊκή ενέργεια, η υδραυλική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας 4η Ενότητα: «Βιοκαύσιμα 2ης Γενιάς» Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας ΕΛ.Ε.Α.ΒΙΟΜ ΒΙΟΜΑΖΑ Η αδικημένη μορφή ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1563/2010

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1563/2010 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1563/2010 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από μικρό υδροηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ

ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ Αθήνα, 20-2-2006 ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ Οι προτάσεις του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) Ο ΣΕΦ έχει επανειλημμένως αποστείλει τεκμηριωμένες προτάσεις προς το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΕυρωπαϊκήΟδηγία28/2009 για την προώθηση των ΑΠΕ καθορίζει ως στόχο τη συμμετοχή της ενέργειας που παράγεται από ΑΠΕ στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας σε ποσοστό 20%

Διαβάστε περισσότερα

Oι σύγχρονες δυνατότητες στον τομέα της ενέργειας

Oι σύγχρονες δυνατότητες στον τομέα της ενέργειας Oι σύγχρονες δυνατότητες στον τομέα της ενέργειας Συμβατικές πηγές ενέργειας Η Ελλάδα είναι μια χώρα πλούσια σε ενεργειακές πηγές, όπως ο λιγνίτης (Πτολεμαΐδα, Μεγαλόπολη). Βρίσκεται στη 2η θέση στα λιγνιτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 44/2015

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 44/2015 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 44/2015 Απόρριψη της υπ αριθμ. ειδ. πρωτ. ΡΑΕ Γ-03488/10.06.2008 αίτησης της κοινοπραξίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΟΙ ΛΟΓΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ-ΥΠΟΜΝΗΜΑ

ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΟΙ ΛΟΓΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ-ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΠΡΟΣΘΕΤΟΙ ΛΟΓΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ-ΥΠΟΜΝΗΜΑ Του 1. Δήμου Ικαρίας, όπως εκπροσωπείται από το Δήμαρχο Ικαρίας Χριστόδουλο Σταυρινάδη ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1457/2010

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1457/2010 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1457/2010 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Φωτοβολταϊκό σταθμό

Διαβάστε περισσότερα

Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα

Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα ιεθνής Συνάντηση για την Πράσινη Ανάπτυξη στην Πράξη Οργανισµός Ανάπτυξης Σητείας Σητεία 21-22/9/2010 Η Ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Κρήτη: Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα ρ. Ν. Ζωγραφάκης Περιφέρεια Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες µορφές ενέργειας

Ήπιες µορφές ενέργειας ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ήπιες µορφές ενέργειας Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. ΥΣΑΡΕΣΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας.

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας. Consultants Construction Renewable energy Tourism investments Finance Τι έιναι η Βιοµάζα Η δηµιουργία εγκατάσταση & λειτουργία σταθµών Βιοµάζας εµπίπτει στις επιχειρήσεις του τοµέα των Ανανεώσιµων Πηγών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ ΜΕ ΑΠΕ ΣΤΑ ΑΝΥ ΡΑ ΝΗΣΙΑ

ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ ΜΕ ΑΠΕ ΣΤΑ ΑΝΥ ΡΑ ΝΗΣΙΑ ΑΦΑΛΑΤΩΣΗ ΜΕ ΑΠΕ ΣΤΑ ΑΝΥ ΡΑ ΝΗΣΙΑ. Ασηµακόπουλος, Α. Καρταλίδης και Γ. Αραµπατζής Σχολή Χηµικών Μηχανικών, ΕΜΠ Ηµερίδα ProDES 9 Σεπτεµβρίου 2010 Υδροδότηση Κυκλάδων και ωδεκανήσων Προβληµατική κάλυψη αναγκών

Διαβάστε περισσότερα

Νομοθετικές ρυθμίσεις για φωτοβολταϊκά

Νομοθετικές ρυθμίσεις για φωτοβολταϊκά Νομοθετικές ρυθμίσεις για φωτοβολταϊκά Ποιος υποσκάπτει την ανάπτυξη; Δρ. Αλέξανδρος Ζαχαρίου Πρόεδρος Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών 19 Δεκεμβρίου 2012 ΣΕΦ: το πρόσωπο της αγοράς Ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΕΤΑΙΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς

ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς ηµόσια ιαβούλευση επί των συντελεστών απωλειών εγχύσεως του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - Επί της Μελέτης 1. Προκαθορισµένα επίπεδα φόρτισης Σύµφωνα µε το Άρθρο 50 - Μελέτη προσδιορισµού

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ

Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ Κωνσταντίνος Ξήχειλος Αν. Διευθυντής Υπηρεσίας Ενέργειας Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού Παρασκευή, 5 Ιουνίου 2015 Γραφεία

Διαβάστε περισσότερα

Διατύπωση θέσεων του ΤΕΕ - Τμ. Δυτικής Μακεδονίας σχετικά με το κόστος θέρμανσης. στη Δυτική Μακεδονία και προτάσεων για την ελάφρυνσή του

Διατύπωση θέσεων του ΤΕΕ - Τμ. Δυτικής Μακεδονίας σχετικά με το κόστος θέρμανσης. στη Δυτική Μακεδονία και προτάσεων για την ελάφρυνσή του Διατύπωση θέσεων του ΤΕΕ - Τμ. Δυτικής Μακεδονίας σχετικά με το κόστος θέρμανσης στη Δυτική Μακεδονία και προτάσεων για την ελάφρυνσή του 14/2/2012 Διατύπωση θέσεων του ΤΕΕ-ΤΔΜ σχετικά με το κόστος θέρμανσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚΔΟΣΗ 2.0 30.10.2009 Α. Πεδίο Εφαρμογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρμόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2)

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΒΑΣΙΚΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ Στο πλαίσιο της µελέτης WETO-H2 εκπονήθηκε σενάριο προβλέψεων και προβολών αναφοράς για το παγκόσµιο σύστηµα ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1016/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1016/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 1016/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικό σταθμό ισχύος

Διαβάστε περισσότερα

ίνουµε φως σε κάθε στιγµή της ζωής σας

ίνουµε φως σε κάθε στιγµή της ζωής σας ίνουµε φως σε κάθε στιγµή της ζωής σας αναπτυξη δικτυου Ο Ε ΗΕ σχεδιάζει, προγραµµατίζει και διασφαλίζει την υλοποίηση της ανάπτυξης του ικτύου, λαµβάνοντας υπόψη ιδίως την εξέλιξη της ζήτησης, τις ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1. Από που προέρχονται τα αποθέµατα του πετρελαίου. Ποια ήταν τα βήµατα σχηµατισµού ; 2. Ποια είναι η θεωρητική µέγιστη απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον

Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον Εξοικονόμηση Ενέργειας Στα Κτίρια Πάρος 15 Οκτωβρίου 2012 Ελπίδα Πολυχρόνη Μηχανολόγος Μηχανικός M.Sc.

Διαβάστε περισσότερα

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Πανεπιστημίου 69 & Αιόλου, 105 64 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ. ΑΡΙΘΜ. 703/2008 Τροποποίηση της απόφασης 96/2007 της ΡΑΕ ως προς προσδιορισμό

Διαβάστε περισσότερα

Συµπαραγωγή Η/Θ στη νήσο Ρεβυθούσα ηµήτριος Καρδοµατέας Γεν. ιευθυντήςεργων, Ρυθµιστικών Θεµάτων & Στρατηγικού Σχεδιασµού ΕΣΦΑ Α.Ε. FORUM ΑΠΕ/ΣΗΘ «Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας στην Ελλάδα σήµερα», Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ & ΚΥΨΕΛΩΝ ΚΑΥΣΙΜΟΥ. Δρ. Μ. Ζούλιας Γραμματεία της Πλατφόρμας, Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ & ΚΥΨΕΛΩΝ ΚΑΥΣΙΜΟΥ. Δρ. Μ. Ζούλιας Γραμματεία της Πλατφόρμας, Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ & ΚΥΨΕΛΩΝ ΚΑΥΣΙΜΟΥ Δρ. Μ. Ζούλιας Γραμματεία της Πλατφόρμας, Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Γενικές Πληροφορίες Η Ελληνική Τεχνολογική Πλατφόρμα Υδρογόνου

Διαβάστε περισσότερα

Τι προβλέπει το σχέδιο υπουργικής απόφασης για την εφαρμογή του net-metering

Τι προβλέπει το σχέδιο υπουργικής απόφασης για την εφαρμογή του net-metering Τι προβλέπει το σχέδιο υπουργικής απόφασης για την εφαρμογή του net-metering Τελευταία ενημέρωση 29 Οκτωβρίου 2014 Ακαδημίας 39, 106 72 Αθήνα, τηλ. 210 9577470 info@helapco.gr, www.helapco.gr Τι προβλέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΗΔΕΗΑνανεώσιμεςστοδρόμοτηςΠράσινης Ανάπτυξης

ΗΔΕΗΑνανεώσιμεςστοδρόμοτηςΠράσινης Ανάπτυξης Η Αιολική Ενέργεια στην Ελλάδα- Αγορά και Εξελίξεις ΗΔΕΗΑνανεώσιμεςστοδρόμοτηςΠράσινης Ανάπτυξης Δρ. Δημήτριος Β. Κανελλόπουλος Διευθυντής Αιολικής Ενέργειας 20 Απριλίου 2010 ΔΕΗ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ Α.Ε. 1 Θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 339/2014

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 339/2014 Πειραιώς 132, 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 339/2014 Τροποποίηση διατάξεων του Κώδικα ιαχείρισης του Ελληνικού Συστήµατος Μεταφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Μηνιαίο Δελτίο Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ&ΣΗΘΥΑ ΛΑΓΗΕ ΑΕ. Ιανουάριος 2013

Μηνιαίο Δελτίο Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ&ΣΗΘΥΑ ΛΑΓΗΕ ΑΕ. Ιανουάριος 2013 ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ A.E. ΚΑΣΤΟΡΟΣ 72, 18545 ΠΕΙΡΑΙΑΣ Τηλ. : 210 9466 969, 732 Φαξ : 210 9466 766 www.lagie.gr info@lagie.gr Μηνιαίο Δελτίο Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ& ΛΑΓΗΕ ΑΕ Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 27 Μαΐου 2010 ΝΟΜΟΣΧΕ ΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΝΑ Α ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΜΕ ΥΓΡΑΕΡΙΟ ΣΤΟΝ ΑΣΤΑΚΟ ΣΤΑ ΛΟΓΙΑ, ΠΡΑΣΙΝΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ, ΠΡΑΣΙΝΟ ΦΩΣ ΣΤΗ ΡΥΠΑΝΣΗ Με δυο µέτρα και

Διαβάστε περισσότερα

- Γρ. Υπουργού κ. Ευάγγ. Λιβιεράτου - Γρ. Υφυπουργού κ. Ασ. Παπαγεωργίου - Γρ. Γενικού Γραμματέα κ. Κ. Μαθιουδάκη

- Γρ. Υπουργού κ. Ευάγγ. Λιβιεράτου - Γρ. Υφυπουργού κ. Ασ. Παπαγεωργίου - Γρ. Γενικού Γραμματέα κ. Κ. Μαθιουδάκη Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: inf@rae.gr Web: www.rae.gr Αθήνα, 07/12/2012 Προς: Κοινοπ/ση: Θέμα: ΥΠΕΚΑ - Γρ. Υπουργού κ. Ευάγγ. Λιβιεράτου - Γρ. Υφυπουργού κ. Ασ.

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας

Νέα Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας Νέα Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας Επισκόπηση των Κωδίκων σύµφωνα µε τηνπρόταση της ΡΑΕ Π. Κάπρος, Πρόεδρος ΡΑΕ Εκτίµηση εξελίξεων µετά τον Ν. 375/2003 Θετική εξέλιξη η θέσπιση του νέου νόµου για την αναδιοργάνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. ηλεκτροδότηση των νησιών και την. Συντονιστής μονάδας Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, ΡΑΕ

ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. ηλεκτροδότηση των νησιών και την. Συντονιστής μονάδας Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών, ΡΑΕ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Στρατηγικές επιλογές για την ηλεκτροδότηση των νησιών και την αξιοποίηση των ΑΠΕ που διαθέτουν Νίκος Μπουλαξής, Δρ. Ηλ. Μηχανικός Συντονιστής μονάδας Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών,

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Πολιτικές προώθησης Θέρμανσης & Ψύξης από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας: Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Συγγραφείς: Austrian Energy Agency: Nina Pickl, Johannes Schmidl, Lorenz Strimitzer

Διαβάστε περισσότερα

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 343/2014 Θέση σε εφεδρεία εκτάκτων αναγκών των πετρελαϊκών μονάδων της ΔΕΗ Α.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε.

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. EEN HELLAS S.A. (EDF( group) ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΒΡΙΔΙΚΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ, ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗΣ ΙΣΧΥΟΣ 100MW 90,1MW Αιολικά Πάρκα 100 MW Aνάστροφο Αντλησιοταμιευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόµου Μέτρα για τη µείωση της ενεργειακής κατανάλωσης των κτιρίων και άλλες διατάξεις

Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόµου Μέτρα για τη µείωση της ενεργειακής κατανάλωσης των κτιρίων και άλλες διατάξεις Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόµου Μέτρα για τη µείωση της ενεργειακής κατανάλωσης των κτιρίων και άλλες διατάξεις Το νοµοσχέδιο αυτό έρχεται µε εξαιρετικά µεγάλη καθυστέρηση και αφού προηγήθηκε δυστυχώς

Διαβάστε περισσότερα

Συστήµατα των Νησιών

Συστήµατα των Νησιών ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ υνατότητες και Προοπτικές Ανάπτυξης ΑΠΕ στα Αυτόνοµα Ηλεκτρικά Συστήµατα των Νησιών Νίκος Μπουλαξής, ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Ε.Μ.Π Ειδικός Επιστήµων ΡΑΕ 1 Αυτόνοµα ηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 5/2012. Προς τον Υπουργό ΠΕΚΑ, σύµφωνα µε την παράγραφο 4 του άρθρου 27 Α του ν. 3734/2009. Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας

ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 5/2012. Προς τον Υπουργό ΠΕΚΑ, σύµφωνα µε την παράγραφο 4 του άρθρου 27 Α του ν. 3734/2009. Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 5/2012 Προς τον Υπουργό ΠΕΚΑ, σύµφωνα µε την παράγραφο 4 του άρθρου 27 Α του ν.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ A τρίµηνο 2014

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ A τρίµηνο 2014 ιεύθυνση Οικονοµικής Ανάλυσης και Μελετών Τµήµα Ανάλυσης Αγοράς Ακινήτων sec.realestate@bankofgreece.gr ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ A τρίµηνο 2014 Σύνοψη: Η Τράπεζα της Ελλάδος σε συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς

ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς Βρ. Ζάβρας Μονάδα Περιβάλλοντος Τράπεζας Πειραιώς greenbanking@piraeusbank.gr EnergyRes - Αθήνα, 11 Απριλίου 2008 Τεχνολογικές και

Διαβάστε περισσότερα

9 Σεπτεµβρίου 2010, Αθήνα

9 Σεπτεµβρίου 2010, Αθήνα ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 9 Σεπτεµβρίου 2010, Αθήνα Επενδύσεις σε ΑΠΕ Τραπεζικά Εργαλεία Project Financing Οµιλητής : κ. Κωνσταντίνος Σταυρίδης ιευθυντής Μεγάλων Έργων ΕΤΕ 2 Για την επίτευξη του

Διαβάστε περισσότερα

Η ομάδα συνεδρίασε επτά (7) φορές και από το έργο της προέκυψαν τα ακόλουθα:

Η ομάδα συνεδρίασε επτά (7) φορές και από το έργο της προέκυψαν τα ακόλουθα: 25/4/2014 Πόρισμα Α φάσης της Ομάδας Εργασίας που συγκροτήθηκε με την απόφαση του Γενικού Γραμματέα Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής με αρ. πρωτ. ΥΑΠΕ/Φ1/3490/οικ.23982/30.12.2013 για τη διερεύνηση των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ ΑΙΟΛΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ ΑΙΟΛΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ ΑΙΟΛΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Στάθης Παπαχριστόπουλος Διπλ. Χημικός Μηχανικός ΜSc MBA Προϊστάμενος Τμήματος Επιστημονικοτεχνικής Υποστήριξης και Υλοποίησης Προγραμμάτων ΠΤΑ/ΠΔΕ Αναπληρωτής Δ/ντής

Διαβάστε περισσότερα

Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας Διεύθυνση Σχεδιασμού και Προγραμματισμού

Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας Διεύθυνση Σχεδιασμού και Προγραμματισμού Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας Διεύθυνση Σχεδιασμού και Προγραμματισμού Τίτλος: Ελληνικές προτεραιότητες στο τομέα Ενέργειας στο πλαίσιο της στρατηγικής έξυπνης εξειδίκευσης Αλίκη Παππά Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας

Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας 1 Ο Διεθνές Συνέδριο «BIOSOL 2011» Εσπερίδα: «ΑΠΕ: Συνεργασία Έρευνας και Βιομηχανίας» Χανιά 16/9/2011 Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας Δρ. Ν. Ζωγραφάκης Περιφέρεια

Διαβάστε περισσότερα

Γερµανία Ο νόµος για τις Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας (EEG)

Γερµανία Ο νόµος για τις Ανανεώσιµες Πηγές Ενέργειας (EEG) Αδειοδότηση έργων βιοαερίου Κωνσταντίνος Σιούλας Περιβαλλοντολόγος, MSc Yπεύθυνος έργου BiogasIN για το ΚΑΠΕ Τµήµα Περιβάλλοντος & Μεταφορών /νση Ενεργειακής Αποδοτικότητας Αριθµός Συµβολαίου IEE/09/848

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 214/2014

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 214/2014 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 214/2014 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από μικρό υδροηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ»

«ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ» «ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ» Διαμαντής Βαχτσιαβάνος Διευθύνων Σύμβουλος EUPHORES WORKSHOP, 5 Δεκ 2013, Βουλή των Ελλήνων Προκλήσεις στις Πολιτικές των ΑΠΕ Οι

Διαβάστε περισσότερα