ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Λογιστικής. Θέμα πτυχιακής εργασίας:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Λογιστικής. Θέμα πτυχιακής εργασίας:"

Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Λογιστικής Θέμα πτυχιακής εργασίας: «Έρευνα και στατιστική ανάλυση αγροτικών προϊόντων με χρήση του EXCEL» Υποβληθείσα στον καθηγητή Ηλιάδη Γεώργιο Από τον Σπουδαστή ΨΕΙΡΑΚΗ ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗ (11 ης Διλοχίας 31, Ορεστιάδα) Έναρξη: Παράδοση: Καβάλα 2006

2 Περιεχόμενα Πρόλογος Κατάλογος διαγραμμάτων/ γραφημάτων και στατιστικών πινάκων Σελίδα Μέρος 1 ο 1 1. Εισαγωγή Ιστορία και εξέλιξη της Στατιστικής Ορισμός και βασικές έννοιες της Στατιστικής Ο ρόλος της Στατιστικής στις επιχειρήσεις Έννοια και περιεχόμενα της Περιγραφικής και Επαγωγικής Στατιστικής Το εθνικό στατιστικό σύστημα της Ελλάδας 11 2 Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων Μέθοδοι συλλογής στατιστικών δεδομένων Επεξεργασία στατιστικών Υλικών. Τεχνολογία πληροφορικής Ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων 24 3 Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων Τρόποι παρουσίασης στατιστικών δεδομένων Ενσωμάτωση στατιστικών δεδομένων στο κείμενο εκθέσεων, μελετών Στατιστικοί πίνακες Έννοια και κατηγορίες στατιστικών πινάκων Τεχνική κατασκευής στατιστικών πινάκων Στατιστικά διαγράμματα Έννοια και χρησιμότητα στατιστικών διαγραμμάτων Βασικά στοιχεία στατιστικών διαγραμμάτων Τύποι στατιστικών διαγραμμάτων 32 Μέρος 2 ο 33 4 Έρευνα και αποτελέσματα της εργασίας Παρουσίαση αποτελεσμάτων των στατιστικών δεδομένων από την ΕΑΣ Ορεστιάδας Μέσος όρος Παραγωγής Μέσος όρος Τιμής Πώλησης Μέσος όρος στρεμμάτων σε αγρανάπαυση Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το Μεταβολή των οικονομικών στοιχείων των καλλιεργειών και των αγροτικών προϊόντων στο Μεταβολή των οικονομικών στοιχείων των καλλιεργειών και των αγροτικών προϊόντων στο Παρουσίαση ερωτηματολογίου Γενικά στοιχεία του ερωτηματολογίου 42

3 4.2.2 Το ερωτηματολόγιο Παρουσίαση των αποτελεσμάτων του ερωτηματολογίου Φύλλο του ερωτώμενου Ηλικία του ερωτώμενου Αποτέλεσμα 1 ης ερώτησης Αποτέλεσμα 2 ης ερώτησης Αποτέλεσμα 3 ης ερώτησης Αποτέλεσμα 4 ης ερώτησης Αποτέλεσμα 5 ης ερώτησης Αποτέλεσμα 6 ης ερώτησης 52 5 Συμπερασματικές Παρατηρήσεις Συμπερασματικές Παρατηρήσεις και αποτελέσματα της έρευνας με στοιχεία από την ΕΑΣ Ορεστιάδας Συμπερασματικές Παρατηρήσεις και αποτελέσματα της έρευνας με ερωτηματολόγιο 56 6 Βιβλιογραφία 59

4 Κατάλογος διαγραμμάτων/ γραφημάτων και στατιστικών πινάκων Διαγράμματα./ γραφήματα Σελίδα 1 Μέσος όρος παραγωγής 34 2 Μέσος όρος τιμής 35 3 Μέσος όρος αγρανάπαυσης 36 4 Μεταβολή Μεταβολή Φύλλο ερωτώμενου 45 7 Ηλικία ερωτώμενου 46 8 Ερώτηση 1 η 47 9 Ερώτηση 2 η Ερώτηση 3 η Ερώτηση 4 η Ερώτηση 5 η Ερώτηση 6 η 52 Στατιστικοί πίνακες Σελίδα 1 Μέσος όρος παραγωγής 34 2 Μέσος όρος τιμής 35 3 Μέσος όρος αγρανάπαυσης 36 4 Οικονομικά στοιχεία Οικονομικά στοιχεία Οικονομικά στοιχεία Μεταβολή Μεταβολή Φύλλο ερωτώμενου Ηλικία ερωτώμενου Ερώτηση 1 η Ερώτηση 2 η Ερώτηση 3 η Ερώτηση 4 η Ερώτηση 5 η Ερώτηση 6 η 52

5 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σκοπός και στόχος της εργασίας. Ο στόχος της πτυχιακής μου εργασίας είναι η συλλογή δεδομένων των αγροτικών προϊόντων της περιοχής της Ορεστιάδας, με σκοπό την παρουσίαση της διαχείρισης των καλλιεργήσιμων εκτάσεων της περιοχής από τους αγρότες και ποιος είναι ο βασικότερος λόγος για την επιλογή των ειδών της καλλιέργειας τους, ποια είναι διακύμανση της τιμή πώλησης των προϊόντων των τελευταίων χρόνων, όπως και η διακύμανση των ποσοτήτων της απόδοσης της παραγωγή των καλλιεργήσιμων εκτάσεων και τι κατά τη γνώμη των αγροτών ευθύνεται για την απόδοση αυτή. Η συλλογή αυτή των δεδομένων έγινε με δύο τρόπους: 1) Με αίτησή μου στο Γεωτεχνικό Τμήμα της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Ορεστιάδας ζήτησα και πήρα στοιχεία για τα 5 βασικότερα αγροτικά προϊόντα της περιοχής. Τα αγροτικά αυτά προϊόντα είναι: ο αραβόσιτος, ο σίτος σκληρός, ο σίτος μαλακός, ο ηλίανθος και τα τεύτλα. Τα στοιχεία αυτά αναφέρονται στα 3 τελευταία έτη ( ). 2) Με τη δημιουργία ενός ερωτηματολογίου που απευθυνόταν στους αγρότες της περιοχής της Ορεστιάδας και αναφερόταν σε ερωτήσεις πάνω στις καλλιέργειές τους. Όλοι οι πίνακες και τα διαγράμματα που εμπεριέχονται στην εργασία είναι δημιουργία του συγγραφέα για την συγκεκριμένη έρευνα και για αυτό τον λόγο δεν υπάρχει η πηγή σε κάθε ένα από αυτά.

6 ΜΕΡΟΣ 1 Ο (Θεωρητικό μέρος εργασίας) - 1 -

7 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Ιστορία και εξέλιξη της Στατιστικής. Ως αρχή της Στατιστικής (συλλογή αριθμητικών δεδομένων) θεωρούνται οι απογραφείς του πληθυσμού στην αρχαιότητα. Οι Αιγύπτιοι (3500 π.χ.), οι Κινέζοι (2300 π.χ.), οι Ασσύριοι, οι Βαβυλώνιοι, οι Χαλδαίοι άφησαν αποδείξεις ότι συγκέντρωναν στατιστικά δεδομένα. Η Αγία Γραφή (κατά Λουκά Ευαγγέλιο, Κεφ. Β ) αναφέρει ότι ο Ιωσήφ και η Μαρία πήγαν στη Βηθλεέμ, γιατί επρόκειτο να γίνει η γενική απογραφή του πληθυσμού από τους Ρωμαίους την εποχή που γεννήθηκε ο Χριστός. Στατιστικά στοιχεία για τον πληθυσμό, το εισόδημα, τη φορολογία και τις στρατιωτικές δυνάμεις αναφέρονται και στα έργα του Ηροδότου, του Θουκυδίδη, του Ξενοφώντα και του Αριστοτέλη. Ο Όρος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ (Statistica) καθιερώθηκε από τον καθηγητή του Πανεπιστημίου της Γοττίγγης Gottfried Achenwall ( ) και προέρχεται από τη λατινική λέξη status η οποία σημαίνει "κράτος". Ο αείμνηστος καθηγητής της Στατιστικής στην Α.Σ.Ο.Ε.Ε. Κωνσταντίνος Αθανασιάδης ( ) πιθανολογεί την προέλευση της λατινικής λέξεως status από την ελληνική λέξη "στατίζειν", η οποία σημαίνει "δημιουργειν". Ο Achenwall με τη λέξη Statistica εννοούσε τη συλλογή αριθμητικών δεδομένων - τα οποία θεωρούνταν κρατικά απόρρητα - για τις κρατικές ανάγκες (πληθυσμός, έκταση, στρατιωτική δύναμη, παραγωγή, κ.λ.π.). Αργότερα άρχισε να εισάγεται σε όλες τις γλώσσες η λέξη στατιστική (Αγγλ. Statistics, Γαλλ. Statistique, Γερμ. Statistik, Ιταλ. Statistica ). Η Στατιστική συστηματοποιείται και εμφανίζεται ως αυτοτελής επιστήμη στα μέσα του 17ου αιώνα από τον Conring ( ), ο οποίος την καθιέρωσε στην Ανώτατη Παιδεία. Την εποχή αυτή η Στατιστική ασχολείται με τη συλλογή και μελέτη δημογραφικών μεγεθών (γάμοι, γεννήσεις, θάνατοι, κ.λ.π.). Πρωτοπόροι και θεμελιωτές της Στατιστικής Δημογραφίας θεωρούνται οι Άγγλοι William Petty, John - 2 -

8 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή Graunt και ο Γερμανός πάστορας και καθηγητής Sussmilch, οι οποίοι έγραψαν σοβαρές δημοσιογραφικές μελέτες. Μέχρι το 17ο αιώνα, η Στατιστική έχει περιγραφικό "χαρακτήρα". Ασχολείται κυρίως με συλλογή και ταξινόμηση δημογραφικών δεδομένων και εξυπηρετείται με τη στοιχειώδη Αριθμητική. Από τις αρχές όμως του 17ου αιώνα - κυρίως από την εποχή του Jacques Bernoulli (1713) - σημειώνεται αυξημένη χρήση των Μαθηματικών. Ο Bernoulli θεωρείται ο θεμελιωτής του Λογισμού των Πιθανοτήτων τις πρώτες όμως βάσεις των πιθανοτήτων τις έθεσαν οι Γάλλοι μαθηματικοί Pascal και Fermat από τη μελέτη των τυχερών παιχνιδιών. Κατά τα μέσα, και κυρίως στα τέλη του 17ου αιώνα, προάγεται η Στατιστική με την πλήρη εισαγωγή των Μαθηματικών από τις μαθηματικές ιδιοφυΐες: το Γάλλο Laplace ( ), το Γερμανό Gauss ( ), των Γάλλων Poisson, Ouetelet, Cournot και Laspeyeres. Από την εποχή του Cournot και του Francis Galton (1886) αρχίζει η συνεχής μαθηματικοποίηση της Στατιστικής. Συνεχιστές του Galton υπήρξαν οι Άγγλοι Carl Pearson και R.A. Fisher, οι οποίοι θεωρούνται και οι θεμελιωτές της νεότερης Στατιστικής. (http://statistics.scientist.gr/11.pdf) 1.2 Ορισμός και βασικές έννοιες της Στατιστικής. Η λέξη Στατιστική (Statistics) έχει τρεις διαφορετικές έννοιες: 1) Χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει το αντικείμενο της Στατιστικής Επιστήμης, δηλ. μεθόδους και τεχνικές που ασχολούνται με τη συλλογή, ταξινόμηση, παρουσίαση, ανάλυση και ερμηνεία αριθμητικών δεδομένων, τα οποία είναι χρήσιμα για τη λήψη ορθών αποφάσεων. 2) Χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει σειρά αριθμητικών δεδομένων: πληθυσμό, παραγωγή, εισόδημα, γάμοι, θάνατοι, κ.λ.π. Λέγοντας π.χ. δημογραφικές στατιστικές, εννοούμε τα αριθμητικά δεδομένα που αναφέρονται στον πληθυσμό, στις γεννήσεις, στους θανάτους και γεωργικές στατιστικές τα στατιστικά δεδομένα παραγωγής γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων, καλλιεργούμενων εκτάσεων

9 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή 3) Η λέξη στατιστική (Statistic), τέλος, είναι συνώνυμη με τη λέξη παράμετρος, δηλ. μια σταθερή ποσότητα, η οποία συνοψίζει μια ορισμένη ιδιότητα ενός συνόλου αριθμητικών δεδομένων. Π.χ. ο μέσος μισθός 1000 υπαλλήλων είναι μια στατιστική και εκφράζει ποιος θα ήταν ο μισθός κάθε υπαλλήλου αν όλοι αμείβονταν με τον ίδιο μισθό. Η Στατιστική, με την πρώτη έννοια, μπορεί να ορισθεί ως εξής: Στατιστική είναι η επιστήμη η οποία ασχολείται με τη συλλογή, επεξεργασία και παρουσίαση, ανάλυση και ερμηνεία αριθμητικών δεδομένων τα οποία είναι χρήσιμα για τη λήψη ορθών αποφάσεων. Από τον παραπάνω ορισμό προκύπτει ότι κάθε στατιστική έρευνα ακολουθεί τέσσερα βασικά στάδια: 1) Συλλογή. Η συλλογή του στατιστικού υλικού γίνεται με διάφορες τεχνικές και μεθόδους που αναπτύσσονται πιο κάτω. Λέγοντας συλλογή στατιστικού υλικού εννοούμε τη συγκέντρωση αριθμητικών δεδομένων, τα οποία θέλουμε να διερευνήσουμε. 2) Επεξεργασία και Παρουσίαση. Τα αριθμητικά δεδομένα που θα συγκεντρώσουμε πρέπει να τα ταξινομήσουμε κατά συστηματικό τρόπο, ώστε να είναι εύκολη η διερεύνηση τους. Η παρουσίαση του στατιστικού υλικού γίνεται με ταξινόμηση των αριθμητικών δεδομένων σε πίνακες και απεικόνιση αυτών με στατιστικά διαγράμματα. 3) Ανάλυση. Λέγοντας ανάλυση του στατιστικού υλικού εννοούμε τον υπολογισμό των διαφόρων στατιστικών παραμέτρων που είναι αναγκαίες για τη μελέτη της συμπεριφοράς των κοινωνικών, δημογραφικών, οικονομικών, κ.α. φαινομένων που διερευνούμε. Η ανάλυση του στατιστικού υλικού γίνεται με διάφορους τρόπους της Στατιστικής Αναλύσεως. 4) Ερμηνεία. Τα στατιστικά μέτρα που θα προκύψουν από τη στατιστική ανάλυση θα ερμηνευθούν ανάλογα με το σκοπό της διεξαγόμενης έρευνας. Τα στατιστικά μέτρα αποτελούν χρησιμότατο στατιστικό εργαλείο, για τη λήψη ορθών αποφάσεων, για τον προγραμματισμό και για την άσκηση οικονομικής, κοινωνικής, κ.λ.π

10 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή πολιτικής από την ηγεσία του Δημόσιου και Ιδιωτικού τομέα της Διοικήσεως. Στατιστικός Πληθυσμός. Για να κατανοηθεί η έννοια του στατιστικού πληθυσμού πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι κάθε φαινόμενο έχει ένα πλήθος ιδιοτήτων ή χαρακτηριστικών, π.χ. ο άνθρωπος έχει ανάστημα, βάρος, φύλο, οικογενειακή κατάσταση, κ.λ.π. Τα αναστήματα (αριθμητικά δεδομένα) των σπουδαστών των Τ.Ε. Ι. αποτελούν έναν πληθυσμό αναστημάτων. Οι βαθμοί όλων των σπουδαστών αποτελούν έναν πληθυσμό βαθμών. Η παραγωγή (σε τόνους ή τεμάχια) ενός γεωργικού ή βιομηχανικού προϊόντος, για μια μεγάλη χρονική περίοδο, είναι ένας στατιστικός πληθυσμός. Επομένως, Πληθυσμός(Population, Universe) είναι το σύνολο των μετρήσεων ή απαριθμήσεων, οι οποίες αναφέρονται σε ένα πλήθος έμψυχων όντων ή άψυχων αντικειμένων που έχουν ένα ή περισσότερα κοινά χαρακτηριστικά. Πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι, αν και ο στατιστικός πληθυσμός περιλαμβάνει φυσικά αντικείμενα, εντούτοις, τα αντικείμενα αυτά δεν αποτελούν και τον αντικειμενικό σκοπό της Στατιστικής, αλλά μόνον τα χαρακτηριστικά τους, δηλ. μόνον οι ιδιότητες των αντικειμένων αποτελούν το πεδίο εφαρμογής της Στατιστικής. Οι στατιστικοί πληθυσμοί διακρίνονται σε άπειρους και πεπερασμένους. Άπειρος ονομάζεται ένας πληθυσμός όταν το πλήθος των στοιχείων του είναι ένας πολύ μεγάλος αριθμός. Π.χ. οι παραγόμενες μονάδες ενός βιομηχανικού προϊόντος, για μια μεγάλη χρονική περίοδο, σχηματίζουν έναν άπειρο πληθυσμό. Πεπερασμένοι είναι εκείνοι οι πληθυσμοί που το πλήθος των μονάδων τους είναι απολύτως καθορισμένο. Π.χ. ο πληθυσμός της Ελλάδος είναι πεπερασμένος, ενώ ο πληθυσμός της Γης, πρακτικά, θεωρείται άπειρος. Οι πεπερασμένοι πληθυσμοί διακρίνονται σε πολυπληθείς, όταν το πλήθος των στοιχείων τους είναι πολύ μεγάλο και σε ολιγοπληθείς, όταν αποτελούνται από μικρό αριθμό στοιχείων. Π.χ. ο αριθμός των σπουδαστών, οι οποίοι εισάγονται κάθε χρόνο στα Ανώτερα και Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα είναι ένας ολιγοπληθής πληθυσμός, ενώ ο αριθμός των υποψηφίων θεωρείται πολυπληθής πληθυσμός. Για τη διερεύνηση ενός στατιστικού πληθυσμού πρέπει να είναι διαθέσιμα όλα τα στοιχεία του. Αυτό όμως είναι ένα πολύ δύσκολο και δαπανηρό έργο και σε μερικές - 5 -

11 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή περιπτώσεις τελείως αδύνατο, γιατί αν π.χ. μια βιομηχανία, που παράγει ηλεκτρικούς λαμπτήρες, θελήσει να υπολογίσει τη μέση διάρκεια ζωής των παραγόμενων λαμπτήρων της πρέπει να τους κάψει όλους για να μετρήσει τις ώρες ζωής τους. Γι' αυτό το λόγο, τα στοιχεία (μονάδες) του πληθυσμού δεν είναι συνήθως διαθέσιμα. Οι διάφορες στατιστικές έρευνες διεξάγονται, κατά κανόνα, με τη μέθοδο της Δειγματοληψίας (Sampling) Αν π.χ. ένας πληθυσμός αποτελείται από νοικοκυριά και μια βιομηχανία θελήσει να διαπιστώσει το ποσοστό των νοικοκυριών που αγοράζουν τα προϊόντα της βιομηχανίας, είναι οικονομικώς ασύμφορη η έρευνα, γιατί το κόστος της έρευνας θα είναι τεράστιο σε σχέση με το όφελος. Αντί λοιπόν η βιομηχανία να ρωτήσει νοικοκυριά επιλέγει, κατά τυχαίο τρόπο, ένα αντιπροσωπευτικό Δείγμα (Sample) από το σύνολο τους και υπολογίζει ένα ποσοστό, το οποίο θα ισχύει για όλα. Η Θεωρία και Τεχνική της Δειγματοληψίας αποτελεί σήμερα ένα εξειδικευμένο επιστημονικό κλάδο, τον οποίο χρησιμοποιούν όλοι οι επιστημονικοί κλάδοι για την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικών με τον τομέα των ερευνών τους. Στατιστικές Μεταβλητές. Είπαμε πιο πάνω ότι τα στοιχεία ενός στατιστικού πληθυσμού αποτελούνται από μετρήσεις ή απαριθμήσεις χαρακτηριστικών ή ιδιοτήτων διαφόρων φαινομένων. Τα χαρακτηριστικά ή οι ιδιότητες των στοιχείων ενός πληθυσμού ονομάζονται μεταβλητές (Variables) και συμβολίζονται με τα γράμματα Χ, Ψ, Ζ,... Οι αριθμητικές εκφράσεις που παίρνουν οι μεταβλητές, ονομάζονται τιμές των μεταβλητών. Οι μεταβλητές διακρίνονται σε δύο κατηγορίες: 1) Σε εκείνες που επιδέχονται ποσοτική μέτρηση: Οι τιμές τους εκφράζονται με αριθμούς και λέγονται ποσοτικές μεταβλητές. Τέτοιες μεταβλητές είναι π.χ. το βάρος και το ανάστημα ατόμων, το εισόδημα, η βιομηχανική παραγωγή, ο αριθμός των ελαττωματικών προϊόντων σε μια μαζική παραγωγή, κ.α. 2) Σε εκείνες που δεν μπορούμε να τις μετρήσουμε, αλλά τις εκφράζουμε με λέξεις και ονομάζονται ποιοτικές μεταβλητές. Τέτοιες μεταβλητές είναι π.χ. το φύλο, η - 6 -

12 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή φυλή, η οικογενειακή κατάσταση (άγαμος, έγγαμος, κ.λ.π.). Οι ποσοτικές μεταβλητές διακρίνονται σε συνεχείς και ασυνεχείς. Συνεχείς ονομάζονται οι μεταβλητές εκείνες που μπορούν να πάρουν -θεωρητικάοποιαδήποτε τιμή μεταξύ δύο πραγματικών αριθμών. Π.χ. το ανάστημα και το βάρος των ανθρώπων, η θερμοκρασία, το εισόδημα, οι εισπράξεις ενός καταστήματος, οι καταθέσεις στα ταμιευτήρια των Τραπεζών, τα ημερομίσθια, κ.λ.π. είναι συνεχείς μεταβλητές. Ασυνεχείς λέγονται οι μεταβλητές εκείνες πού παίρνουν μόνο ακέραιες τιμές. Π.χ. ο αριθμός των παιδιών σε μια οικογένεια, ο αριθμός των ελαττωματικών μονάδων ενός βιομηχανικού προϊόντος, ο αριθμός των τυπογραφικών λαθών ενός βιβλίου, κ.λ.π. είναι ασυνεχείς μεταβλητές. (Αποστολόπουλος, 1991, 8-11) 1.3 Ο ρόλος της Στατιστικής στις επιχειρήσεις. Η εφαρμογή της Στατιστικής στον επιχειρηματικό τομέα αφορά κυρίως τις βιομηχανικές και εμπορικές επιχειρήσεις. Η εφαρμογή στατιστικών μεθόδων για τη λύση προβλημάτων του επιχειρηματικού τομέα έγινε πρώτα στις Η.Π.Α. στις αρχές του 20ου αιώνα, ως συνέπεια της συγκεντρώσεως των δραστηριοτήτων σε μεγάλες επιχειρήσεις, με πολυάριθμο προσωπικό και υποκαταστήματα σε όλη την έκταση της απέραντης αυτής χώρας. Είναι φανερό ότι για τον επιχειρηματία, ο οποίος γνωρίζει προσωπικά τους κυριότερους συνεργάτες του και όλο το μηχανισμό της επιχειρήσεως του, η στατιστική δεν παρέχει πρόσθετη ωφέλεια. Αλλά για το γενικό διευθυντή μιας μεγάλης επιχειρήσεως η οποία απασχολεί εκατοντάδες ή και χιλιάδες πρόσωπα σε πολυάριθμες εγκαταστάσεις που βρίσκονται συνήθως μακριά από το κέντρο της επιχειρήσεως, οι στατιστικές πληροφορίες για την ικανότητα των εργοταξίων, των γραφείων, των αποθηκών, για τις αγορές και πωλήσεις, για την παραγωγή και τον έλεγχο καλής ποιότητας των παραγόμενων προϊόντων, κ.λ.π. η στατιστική είναι χρησιμότατο - 7 -

13 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή πληροφοριακό εργαλείο για τη λήψη ορθών επιχειρηματικών αποφάσεων και την άσκηση οικονομικής, κοινωνικής, τιμολογιακής, κ.λ.π. πολιτικής. Μπορούμε να πούμε, χωρίς υπερβολή, ότι η τεράστια ανάπτυξη των βιομηχανικών και εμπορικών επιχειρήσεων στις Η.Π.Α, κατά τα τελευταία χρόνια οφείλεται κυρίως στην καλύτερη οργάνωση της παραγωγής και διανομής των εμπορευμάτων με στατιστικές μεθόδους. Ο ρόλος του Στατιστικού μιας μεγάλης επιχειρήσεως είναι να συγκεντρώνει το στατιστικό υλικό, να το παρουσιάζει σε πίνακες και διαγράμματα και να υπολογίζει τους απαραίτητους στατιστικούς δείκτες. Όλα αυτά τα στατιστικά στοιχεία πρέπει να είναι στη διάθεση του γενικού διευθυντή, ο οποίος θα τα χρησιμοποιήσει για τη λήψη ορθών αποφάσεων για την επιχείρηση. Οι κυριότερες στατιστικές δραστηριότητες μιας μεγάλης επιχειρήσεως είναι οι ακόλουθες: 1. Το τμήμα Οικονομικών ή Στατιστικών Μελετών - στο οποίο προΐσταται οικονομολόγος ή στατιστικός - αναλύει γενικές επιχειρηματικές τάσεις και προβλέψεις των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων για τις τιμές των προϊόντων και άλλους οικονομικούς παράγοντες. Συντονίζει τη στατιστική εργασία άλλων τμημάτων της επιχειρήσεως και εκδίδει συνοπτικές εκθέσεις των λειτουργιών της, τις οποίες υποβάλλει στους διευθύνοντες της επιχείρησης. 2. Το τμήμα Marketing ασχολείται με την έρευνα των προτιμήσεων των καταναλωτών και τη σφυγμομέτρηση της κοινής γνώμης. Οι επιχειρήσεις που επιδιώκουν την παραγωγή και διάθεση νέων προϊόντων, διενεργούν δειγματοληπτικές έρευνες για να εξακριβώσουν τις ανάγκες και τις προτιμήσεις των καταναλωτών. Η διερεύνηση της αγοράς για την εξακρίβωση των αντιδράσεων του καταναλωτικού κοινού, σχετικά με την ποιότητα, την τιμή, κ.λ.π. του νέου προϊόντος, μπορεί να αποτρέψει τις επιχειρήσεις από επικίνδυνους πειραματισμούς. Το τμήμα Marketing αποτελεί σήμερα απαραίτητη λειτουργία όλων των σύγχρονων επιχειρήσεων. Σκοπός του Marketing είναι η έρευνα και η πολιτική κατακτήσεως της αγοράς. 3. Το τμήμα Παραγωγής διενεργεί Στατιστικό Έλεγχο Ποιότητας των παραγόμενων - 8 -

14 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή προϊόντων κατά μαζικό τρόπο. Είναι γεγονός, ότι η σύγχρονη τεχνική της μαζικής παραγωγής απαιτεί όπως, κάθε μονάδα του παραγόμενου προϊόντος να ικανοποιεί ορισμένες προδιαγραφές, δηλ. τα παραγόμενα προϊόντα πρέπει να έχουν ορισμένες διαστάσεις, χημικές συνθέσεις, κ.λ.π. οι οποίες δεν πρέπει να αποκλίνουν (διαφέρουν) από το προκαθορισμένο πρότυπο προϊόν. Με την εφαρμογή των μεθόδων του Στατιστικού Ελέγχου ποιότητας, μπορούμε να εντοπίσουμε εγκαίρως τις υπάρχουσες αποκλίσεις του παραγόμενου προϊόντος από το πρότυπο προϊόν, οι οποίες δημιουργούνται κατά τη διάρκεια της παραγωγικής διαδικασίας έτσι, ώστε να ρυθμίσουμε τις συνθήκες της παραγωγής εγκαίρως, με αποτέλεσμα να περιορίσουμε τις αποκλίσεις σε λογικά επίπεδα και έτσι να ελαττώσουμε τον αριθμό ή το ποσοστό των ελαττωματικών προϊόντων, να μειώσουμε το κόστος παραγωγής, να αυξήσουμε την παραγωγικότητα, να διατηρήσουμε την ομοιομορφία της ποιότητας των παραγόμενων προϊόντων, να αυξήσουμε την κατανάλωση και τελικά να αυξήσουμε τα κέρδη της επιχειρήσεως. 4. Το τμήμα Οικονομικού Ελέγχου συνδυάζει στατιστικές και λογιστικές μεθόδους για την κατάρτιση του προϋπολογισμού του επόμενου Οικονομικού έτους, και περιλαμβάνει: πωλήσεις, πρώτες ύλες, εργατικό δυναμικό, καθαρά κέρδη, κ.α. Ενδεχομένως τηρεί σύστημα πρότυπου κόστους (standard cost.) για την άσκηση τιμολογιακής πολιτικής. 5. Το τμήμα Προσωπικού ασχολείται με την παρακολούθηση των εξής στοιχείων: i. Δύναμη προσωπικού κατά κατηγορία εργαζομένων (εργάτες, υπάλληλοι, μαθητευόμενοι). ii. Σύνθεση προσωπικού κατά γένος, ειδικότητα, κ.λ.π. iii. Αμοιβές προσωπικού (μισθοί, ημερομίσθια, ΙΚΑ, οικογενειακά επιδόματα, κ.λ.π.). iv. Χρόνος εργασίας. Ο χρόνος εργασίας καθορίζει και το μέσο ωριαίο κόστος εργασίας για μισθούς - ημερομίσθια, κ.λ.π. (Αποστολόπουλος, 1991, 11-13) 1.4 Έννοια και περιεχόμενο της Περιγραφικής και Επαγωγικής Στατιστικής

15 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή Στην παράγραφο 1.2 είπαμε, ότι η Στατιστική ασχολείται με μεθόδους συλλογής, ταξινομήσεως και παρουσιάσεως, αναλύσεως και ερμηνείας αριθμητικών δεδομένων, τα οποία είναι στοιχεία χρήσιμα για τον προγραμματισμό και τη λήψη ορθών αποφάσεων. Σε μερικές περιπτώσεις, ο αντικειμενικός σκοπός της Στατιστικής είναι η, κατά περιγραφικό τρόπο, διερεύνηση του στατιστικού υλικού - παρουσίαση των στατιστικών δεδομένων με στατιστικούς πίνακες, διαγράμματα και υπολογισμός των αναγκαίων στατιστικών παραμέτρων - και η εξαγωγή συμπερασμάτων, τα οποία αναφέρονται μόνο σε ένα τμήμα του στατιστικού πληθυσμού, χωρίς να γενικεύονται τα συμπεράσματα για το σύνολο των στοιχείων του. Στις περιπτώσεις αυτές λέμε ότι η διερεύνηση των στατιστικών δεδομένων γίνεται με τεχνικές και μεθόδους της Περιγραφικής Στατιστικής (Descriptive Statistics). Σε άλλες περιπτώσεις, η Στατιστική εφαρμόζει μεθόδους, βάσει των οποίων είναι δυνατόν, από τα δεδομένα ενός αντιπροσωπευτικού δείγματος, να εξαχθούν επαγωγικώς γενικότερα συμπεράσματα, δηλ. συμπεράσματα που αφορούν το σύνολο των στοιχείων του πληθυσμού από τον οποίο έχει ληφθεί το δείγμα. Στις περιπτώσεις αυτές λέμε, ότι η διερεύνηση ενός στατιστικού πληθυσμού γίνεται με μεθόδους της Επαγωγικής Στατιστικής (Inductive Statistic). Οι κυριότερες μέθοδοι της Περιγραφικής Στατιστικής είναι οι ακόλουθες: i. Η ταξινόμηση των στατιστικών δεδομένων σε Κατανομές Συχνοτήτων και η απεικόνιση τους με Στατιστικά Διαγράμματα. ii. Ο υπολογισμός των βασικών στατιστικών παραμέτρων των διαφόρων κατανομών συχνοτήτων (π.χ. μέσων όρων, μέτρων διασποράς, ασυμμετρίας κ.λ.π.). iii. Οι διμεταβλητές ή πολυμεταβλητές κατανομές, στις οποίες οι μονάδες του πληθυσμού αναφέρονται σε δύο ή περισσότερες στατιστικές μεταβλητές, βάσει των οποίων επιτυγχάνεται η διερεύνηση της αλληλεξαρτήσεως των συμπλεκόμενων μεταβλητών και η τυχόν επίδραση των τιμών της άλλης μεταβλητής ή η επίδραση των τιμών πολλών μεταβλητών στη διαμόρφωση των τιμών μιας μεταβλητής. Π.χ. η

16 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή διαμόρφωση του κόστους ενός βιομηχανικού προϊόντος δέχεται την επίδραση των μεταβλητών: πρώτες ύλες, μισθοί - ημερομίσθια, γενικά έξοδα, κ.α. iv. Η Ανάλυση των Χρονολογικών σειρών, για τη διαπίστωση, περιγραφή και μελέτη της διαχρονικής εξελίξεως διαφόρων φαινομένων (οικονομικών, κοινωνικών, μετεωρολογικών, κ.α.). v. Η κατάρτιση των διαφόρων Αριθμοδεικτών, όπως: τιμαρίθμων, δεικτών όγκου, εξωτερικού εμπορίου, παραγωγικότητας, κ.λ.π., οι οποίοι χρησιμεύουν για τη διαχρονική ή διατοπική παρακολούθηση της εξελίξεως διαφόρων οικονομικών μεγεθών. Η Επαγωγική Στατιστική ασχολείται με μεθόδους,οι οποίες γενικεύουν δειγματοληπτικά συμπεράσματα, δηλ. μελετώντας τις στατιστικές παραμέτρους ενός αντιπροσωπευτικού δείγματος, εξάγει συμπεράσματα για τις αντίστοιχες παραμέτρους του πληθυσμού, από τον οποίο έχει ληφθεί το δείγμα. Η Στατιστική Επαγωγή (Statistical Inference) περιλαμβάνει τρεις σπουδαίες στατιστικές μεθόδους: α) την Εκτίμηση Παραμέτρων του πληθυσμού, β) τον Έλεγχο Στατιστικών Υποθέσεων και γ) τη Θεωρία Λήψεως Αποφάσεων. Η Επαγωγική Στατιστική βασίζεται σε ένα σπουδαίο επιστημονικό κλάδο, ο οποίος ονομάζεται Θεωρία Πιθανοτήτων. (Αποστολόπουλος, 1991, 13) 1.5 Το εθνικό στατιστικό σύστημα της Ελλάδος Η συστηματική συλλογή, επεξεργασία, παρουσίαση και ανάλυση πάσης φύσεως στατιστικού υλικού σε μία χώρα, αποτελεί το στατιστικό σύστημα αυτής. Η συγκρότηση του στατιστικού συστήματος μιας χώρας εξαρτάται κυρίως από τη χρησιμότητα και τη ζήτηση στατιστικών δεδομένων από το Κράτος, τους μεγάλους οργανισμούς, τις διάφορες επιχειρήσεις και τους ερευνητές. Προγραμματισμός οικονομικής και κοινωνικής αναπτύξεως είναι αδιανόητος, χωρίς την ύπαρξη των αναγκαίων στατιστικών δεδομένων, δηλαδή χωρίς την ύπαρξη ενός οργανωμένου στατιστικού συστήματος. Προγραμματισμός της δράσεως των διαφόρων επιχειρηματικών μονάδων είναι αδύνατος, χωρίς την παρουσία κάποιου στατιστικού συστήματος

17 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή Αμέσως μετά την απελευθέρωση της Ελλάδος ιδρύθηκε, επί Κυβερνήσεως Ι. Καποδίστρια, το πρώτο Γραφείο Στατιστικής στη Γραμματεία (Υπουργείο) των Εσωτερικών, το οποίο ενήργησε, κατά το έτος 1828, την πρώτη απογραφή πληθυσμού. Κατά την απογραφή αυτή εξακριβώθηκε, αναδρομικά, και ο πληθυσμός του Οργανωμένη όμως Στατιστική Υπηρεσία αρχίζει να πρωτοεμφανίζεται το έτος 1833, επί Όθωνος, όταν ανατέθηκε στη Γραμματεία των Εσωτερικών η οργάνωση και κατάστρωση πλήρους πολιτειογραφίας (Στατιστικής) του βασιλείου της Ελλάδος. Το έτος 1834 ιδρύεται το "Γραφείο Δημόσιας Οικονομίας", το οποίο αποτελεί στην πράξη το ιδρυτικό κύτταρο της σημερινής κρατικής στατιστικής. Ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς στην οργάνωση του ελληνικού στατιστικού συστήματος, αποτελεί η, κατά το 1925, σύσταση στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας της Γενικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Ελλάδος, στην οποία ανατέθηκε η συλλογή, ο έλεγχος, η επεξεργασία και η δημοσίευση των στατιστικών δεδομένων. Μετά το τέλος του Β' Παγκόσμιου Πολέμου, η Στατιστική Υπηρεσία βρέθηκε σε τέτοια κατάσταση, ώστε με το προπολεμικό οργανωτικό της σχήμα ήταν αδύνατον να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις ενός σύγχρονου κρατικού μηχανισμού. Γι' αυτό, τον Αύγουστο του 1953 δημοσιεύτηκε το Ν.Δ. 2516/1953 "περί οργανώσεως της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Ελλάδος", της Ε.Σ.Υ.Ε., με το οποίο η χώρα μας απέκτησε άρτια και ενιαία Στατιστική Υπηρεσία, εφάμιλλη των Στατιστικών Υπηρεσιών των προηγμένων χωρών. Παρά το γεγονός ότι το αρχικό οργανωτικό σχήμα αναθεωρήθηκε κατά καιρούς, εν τούτοις, η γενική οργανωτική δομή δεν μεταβλήθηκε σημαντικά. Η Ε.Σ.Υ.Ε., η οποία διέπεται σήμερα από τις διατάξεις του Π.Δ.1143/1980, εξακολουθεί να είναι ανεξάρτητη υπηρεσία υπό την εποπτεία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας. Τη βασική οργανωτική δομή της αποτελούν οι δώδεκα Διευθύνσεις της Κεντρικής Υπηρεσίας, οι Υπηρεσίες Στατιστικής των Υπουργείων και οι Περιφερειακές Υπηρεσίες Στατιστικής Νομαρχιακού Επιπέδου. Οι δώδεκα διευθύνσεις της Ε.Σ.Υ.Ε. είναι οι ακόλουθες: Απογραφών. Ασχολείται με απογραφές πληθυσμού, οικοδομών και κατοικιών, γεωργίας και κτηνοτροφίας, καταστημάτων και επιχειρήσεων καθώς και με ειδικές

18 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή απογραφές. Ειδικών ερευνών. Ασχολείται με δειγματοληπτικές έρευνες επί των οικογενειακών προϋπολογισμών, επί των βιομηχανικών, βιοτεχνικών και εμπορικών καταστημάτων, επί του εργατικού δυναμικού, κ.λ.π, Πληθυσμού. Ασχολείται με την ανάλυση των αποτελεσμάτων των απογραφών πληθυσμού και την παρακολούθηση της φυσικής κινήσεως του πληθυσμού (γεννήσεις, γάμοι, θάνατοι), με την μεταναστευτική κίνηση (μετανάστευση - παλιννόστηση), καθώς και με την ταξιδιωτική και τουριστική κίνηση. Τιμών και τιμαρίθμων. Ασχολείται με την κατάρτιση δεικτών χονδρικής πωλήσεως, τιμών καταναλωτή, τιμών απολαμβανόμενων και καταβαλλόμενων από τους γεωργούς. Απασχολήσεως και κοινωνικής ασφαλίσεως. Ασχολείται με την παρακολούθηση της δράσεως των διαφόρων Οργανισμών κοινωνικής ασφαλίσεως, με έρευνες στον τομέα της παραγωγικότητας της εργασίας, με έρευνες επί των μισθών και ημερομισθίων. Παραγωγής. Ασχολείται με ετήσιες έρευνες στα μεταλλεία, ορυχεία, αλυκές, τη βιοτεχνία και βιομηχανία. Καταρτίζει μηνιαίους δείκτες βιομηχανικής παραγωγής και παρακολουθεί την οικοδομική δραστηριότητα για κάθε μήνα. Εμπορίου και συγκοινωνίας. Ασχολείται με την παρακολούθηση των εισαγωγών - εξαγωγών και την κατάρτιση διαφόρων δεικτών, καθώς και με την κατάρτιση του μηνιαίου δείκτη αξίας λιανικών πωλήσεων (τζίρος των καταστημάτων). Λογαριασμών διακλαδικών οικονομικών σχέσεων. Ασχολείται με την κατάρτιση πινάκων εισροών - εκροών και με έρευνες για τη ροή των πόρων χρηματοδοτήσεως της οικονομίας. Προγράμματος, μεθόδων και εκπαιδεύσεως. Ασχολείται με το συντονισμό των στατιστικών δραστηριοτήτων, με την κατάρτιση προγραμμάτων στατιστικής δράσεως, με μεθοδολογικά θέματα, με εκπαίδευση στατιστικών υπαλλήλων. Μηχανογραφίας. Ασχολείται με την επεξεργασία στατιστικών στοιχείων με τη χρησιμοποίηση μηχανογραφικών συστημάτων και Ηλεκτρονικών Υπολογιστών. Δημοσιεύσεων και πληροφοριών. Ασχολείται με την κατάρτιση και εκτύπωση στατιστικών δημοσιευμάτων, παροχή στατιστικών πληροφοριών στις

19 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή κρατικές υπηρεσίες, στο κοινό, στους διεθνείς οργανισμούς, κ.ά. υλικού. Διοικητικού. Ασχολείται με θέματα προσωπικού, δαπανών, εφοδίων και Πολλοί ακόμη τομείς του Κράτους καλύπτονται στατιστικώς από τη δραστηριότητα των Υπηρεσιών Στατιστικής των Υπουργείων: Η παιδεία, η κοινωνική πρόνοια, η γεωργία, η δικαιοσύνη, οι συγκοινωνίες, η εμπορική ναυτιλία, τα δημόσια οικονομικά, κ.ά. Οι κατευθυντήριες γραμμές για τη στατιστική δράση προέρχονται από την Κεντρική Υπηρεσία της Ε.Σ.Υ.Ε., η εκτέλεση όμως των στατιστικών προγραμμάτων (απογραφές, έρευνες, κλπ.) πραγματοποιείται και μέσω των Υπηρεσιών Στατιστικής Υπουργείων και των Γραφείων Στατιστικής στις Νομαρχίες, τα οποία καλύπτουν γεωγραφικά ολόκληρη τη χώρα. Τα στατιστικά στοιχεία που συγκεντρώνονται από την Ε.Σ.Υ.Ε., μετά την επεξεργασία τους, δημοσιεύονται στις εκδόσεις της. Τα δημοσιεύματα της Ε.Σ.Υ.Ε. κατατάσσονται σε δύο κατηγορίες: A. Γενικά στατιστικά δημοσιεύματα. Τέτοια δημοσιεύματα είναι: 1) Η Στατιστική Επετηρίς της Ελλάδος, η οποία εκδίδεται από την Ε.Σ.Υ.Ε. κάθε χρόνο και περιλαμβάνει ετήσια στοιχεία. 2) Η Συνοπτική Στατιστική Επετηρίς της Ελλάδος. 3) Το Μηνιαίο Στατιστικό Δελτίο της Ε.Σ.Υ.Ε., το οποίο εκδίδεται κάθε μήνα και περιλαμβάνει μηνιαία στατιστικά στοιχεία της κρατικής δραστηριότητας. B. Ειδικά στατιστικά δημοσιεύματα. Τέτοια δημοσιεύματα είναι: 1) Αποτελέσματα έρευνας αλιείας. 2) Αποτελέσματα απογραφών γεωργίας - κτηνοτροφίας. 3) Γεωργική Στατιστική της Ελλάδος. 4) Ετήσια Στατιστική έρευνα ορυχείων. 5) Στατιστική έρευνα βιομηχανίας. 6) Εξωτερικό εμπόριο της Ελλάδος και κατά χώρες. 7) Μηνιαίο Δελτίο Στατιστικής Εξωτερικού Εμπορίου. 8) Δελτίο Στατιστικής Εμπορικής Ναυτιλίας. 9) Δελτίο Στατιστικής Συγκοινωνιακών και Επικοινωνιών. 10) Δελτίο Στατιστικής Κοινωνικής Πρόνοιας και Υγιεινής. 11) Στατιστική της Εργασίας. 12) Στατιστική της Δικαιοσύνης. 13) Στατιστική της

20 Κεφάλαιο 1 ο Εισαγωγή Εκπαιδεύσεως. 14) Στατιστική Επετηρίς Δημοσίων Οικονομικών. 15) Μηνιαίο Δελτίο Στατιστικής Δημοσίων Οικονομικών. 16) Έρευνες Οικογενειακών Προϋπολογισμών. 17) Στατιστική της φυσικής κινήσεως του πληθυσμού της Ελλάδος. 18) Στατιστική του δηλωθέντος εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων. 19) Δημογραφικές ροπές και μελλοντικές προεκτάσεις του πληθυσμού της Ελλάδος. 20) Ελληνικοί πίνακες επιβιώσεως, κ. ά. Στα γενικά στατιστικά δημοσιεύματα υπάγονται δύο ακόμη δημοσιεύματα: 1) Το Μηνιαίο Στατιστικό Δελτίο της Τράπεζας της Ελλάδος, το οποίο εκδίδεται από την Τράπεζα της Ελλάδος και περιλαμβάνει στατιστικά στοιχεία της τραπεζικής δραστηριότητας, των δημοσίων οικονομικών, του ισοζυγίου πληρωμών κ.λ.π. 2) Εθνικοί Λογαριασμοί της Ελλάδος, το οποίο εκδίδεται από τη Διεύθυνση Εθνικών Λογαριασμών του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, η οποία ασχολείται με την κατάρτιση των διαφόρων εθνικών λογαριασμών (εγχώριου προϊόντος και εθνικού εισοδήματος, εγχώριας και εθνικής κατανάλωσης, επενδύσεων και εθνικού κεφαλαίου, κ.λ.π.). (Αποστολόπουλος, 1991, 14-17)

21 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων 2. ΣΥΛΛΟΓΗ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ 2.1 Μέθοδοι συλλογής στατιστικών δεδομένων. Το πρώτο στάδιο για τη στατιστική διερεύνηση ενός φαινομένου, είναι η συγκέντρωση των αριθμητικών δεδομένων, τα οποία πρόκειται να διερευνήσουμε. Η συλλογή του στατιστικού υλικού αποτελεί το θεμέλιο πάνω στο οποίο στηρίζεται κάθε στατιστική έρευνα και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, διότι αν τα πρωτογενή στατιστικά δεδομένα είναι ακριβή και αξιόπιστα, τότε και τα διάφορα στατιστικά μέτρα που θα προκύψουν θα είναι αξιόπιστα και χρήσιμα για τη λήψη ορθών αποφάσεων και την άσκηση σωστής πολιτικής. Αν τα πρωτογενή στατιστικά δεδομένα είναι ανακριβή ή λανθασμένα, τότε και τα στατιστικά μέτρα που θα προκύψουν θα είναι αναξιόπιστα και οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα είναι λανθασμένες και παραπλανητικές. (http://statistics.scientist.gr/122.pdf) Η συλλογή των στατιστικών δεδομένων γίνεται με διάφορες στατιστικές μεθόδους. Οι σπουδαιότερες μέθοδοι συλλογής του στατιστικού υλικού είναι οι εξής: A. Απογραφή (Census). Η απογραφή συνίσταται στην καταγραφή όλων των στοιχείων του πληθυσμού χωρίς εξαίρεση και από κάθε μονάδα παίρνουμε μετρήσεις ή απαριθμήσεις των χαρακτηριστικών της που μας ενδιαφέρουν. Κατά την απογραφή π.χ. του πληθυσμού μιας χώρας γίνεται απαρίθμηση όλων των κατοίκων και καταγράφονται τα γενικά χαρακτηριστικά τους: φύλο, ηλικία, οικογενειακή κατάσταση, επίπεδο εκπαιδεύσεως, κ.λ.π. Η απογραφή του πληθυσμού γίνεται κάθε 10 χρόνια, διότι το κόστος της απογραφής είναι τεράστιο. Συγκεκριμένα, το κόστος της απογραφής του πληθυσμού της 5ης Απριλίου 1981 προϋπολογίστηκε στο δρχ. Ανάλογα με το είδος του απογραφόμενου πληθυσμού διακρίνουμε απογραφές: πληθυσμού, εμπορικών και βιομηχανικών επιχειρήσεων, γεωργίας, κτηνοτροφίας, κυκλοφορούντων αυτοκινήτων, οικοδομών, κατοικιών, κ.λ.π. Επειδή οι απογραφές παρουσιάζουν πολλές

22 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων δυσχέρειες και σοβαρά μειονεκτήματα (απαιτούν: υψηλό κόστος, σημαντικό χρόνο και μεγάλο αριθμό απογραφέων), γι' αυτό, για τη συλλογή στατιστικών στοιχείων, χρησιμοποιείται η δειγματοληψία. B. Δειγματοληψία (sampling). Η Δειγματοληψία συνίσταται στη συλλογή στατιστικών πληροφοριών (δεδομένων) μόνο από ένα τμήμα του στατιστικού πληθυσμού που θέλουμε να διερευνήσουμε. Το τμήμα του πληθυσμού που παίρνουμε ονομάζεται Δείγμα (Sample). Η επιλογή του δείγματος πρέπει να γίνεται με κατάλληλες επιστημονικές μεθόδους της Θεωρίας της Δειγματοληψίας, ώστε το δείγμα να είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού από τον οποίο έχει ληφθεί και τα συμπεράσματα που θα προκύψουν από αυτό να ισχύουν για ολόκληρο το στατιστικό πληθυσμό. Με την εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων δειγματοληψίας αρκεί δείγμα 5% του πληθυσμού ή και μικρότερο για να δώσει αξιόπιστες πληροφορίες για τον πληθυσμό που ερευνούμε, γι' αυτό οι στατιστικές έρευνες διεξάγονται, κατά κανόνα, με δειγματοληψίες. Οι κύριοι μέθοδοι δειγματοληψίας είναι: i. Απλή τυχαία δειγματοληψία. Στην απλή τυχαία δειγματοληψία κάθε μέλος του πληθυσμού έχει την ίδια πιθανότητα να επιλεγεί για το σχηματισμό του δείγματος με κάθε άλλο μέλος του πληθυσμού. Για να εφαρμοστεί η απλή τυχαία δειγματοληψία τα στοιχεία του στατιστικού πληθυσμού θα πρέπει να είναι καταγραμμένα σε έναν κατάλογο, που χρησιμεύει ως δειγματοληπτικό πλαίσιο. Με δεδομένη αυτή την πληροφορία, γίνεται αντιστοίχηση αριθμών στα μέλη του καταλόγου, όταν δεν υπάρχει ήδη. Κατόπιν επιλέγονται με τυχαίο τρόπο μέλη από τον κατάλογο μέχρι να σχηματιστεί πλήθος ίσο με το μέγεθος του δείγματος που επιθυμούμε να έχουμε. Όλα τα μέλη της λίστας (δηλαδή τα στοιχεία) έχουν την ίδια πιθανότητα να εκλεγούν. Αν ένα στοιχείο εκλεγεί, δεν μπορεί να επανατεθεί στη λίστα, δηλαδή δεν επιτρέπεται να επανεκλεγεί. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 129) ii. Συστηματική δειγματοληψία. Στην περίπτωση που ένα δειγματοληπτικό πλαίσιο είναι διαθέσιμο σε μορφή λίστας, μπορούμε να εφαρμόσουμε συστηματική δειγματοληψία. Έστω ότι ο υπό μελέτη πληθυσμός έχει μέγεθος Ν που είναι καταγραμμένα σε μια λίστα και φέρουν αρίθμηση με αύξοντα αριθμό. Διαιρούμε το σύνολο των στοιχείων του δειγματοληπτικού πλαισίου, δηλαδή το

23 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων μέγεθος του πληθυσμού, με το μέγεθος του δείγματος n. Το αποτέλεσμα στρογγυλοποιημένο είναι το βήμα επιλογής των υποκειμένων της έρευνας. Ξεκινάμε επιλέγοντας έναν αριθμό ανάμεσα στο ένα και το Ν/n, έστω χ. το άτομο που αντιστοιχεί στο συγκεκριμένο αύξοντα αριθμό είναι το πρώτο στοιχείο του δείγματος. Στη συνέχεια επιλέγεται το άτομο με αύξοντα αριθμό χ+ν/n, μετά το άτομο με αριθμό χ+2ν/n κ.ο.κ. Το τελευταίο άτομο που θα επιλεγεί θα είναι χ+(n-1)ν/n. Επιλέγονται έτσι τα στοιχεία από το δειγματοληπτικό πλαίσιο. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 132) iii. Στρωματοποιημένη δειγματοληψία. Η στρωματοποιημένη δειγματοληψία σχεδιάστηκε για να εξασφαλίσει την αντιπροσώπευση κάθε τμήματος του πληθυσμού, τη μείωση του σφάλματος τίμησης και την ύπαρξη ικανού αριθμού υποκειμένων που προέρχονται από υποπληθυσμούς. Για την εφαρμογή της είναι απαραίτητο ένα δειγματοληπτικό πλαίσιο, δηλαδή μια πλήρης καταγραφή του στατιστικού πληθυσμού. (Δεν υπάρχει περιορισμός στο μέγεθος και τη γεωγραφική κατανομή του πληθυσμού. Στην πράξη όμως, ο πληθυσμός πρέπει να είναι σχετικά μικρός και χωρίς μεγάλη γεωγραφική διασπορά, ώστε να μη διογκωθεί το κόστος τη: έρευνας. Μικροί θεωρούνται οι πληθυσμοί μικρών πόλεων ή μικρών γεωγραφικών ενοτήτων.) Ο πληθυσμός χωρίζεται σε στρώματα (strata) και στη συνέχεια επιλέγονται επιμέρους δείγματα με απλή τυχαία δειγματοληψία από κάθε στρώμα. Τα στρώματα αποτελούνται γενικά από όσο το δυνατό περισσότερο ομοιογενείς ομάδες στοιχείων του πληθυσμού ως προς κάποια χαρακτηριστικά: γεωγραφικά, κοινωνικά, δημογραφικά κ.ά. Τα στρώματα μπορούν να υφίστανται ήδη (όπως οι δήμοι και τα δημοτικά διαμερίσματα) ή να «κατασκευάζονται» για τις ανάγκες της έρευνας, όπως ομάδες εκλογικών τμημάτων. (Ζαφειρόπουλος, 2005, ) iv. Κατά συστάδες δειγματοληψία. Η μέθοδος δειγματοληψίας κατά συστάδες, όπως και η μέθοδος πολυεπίπεδης δειγματοληψίας που θα αναφερθεί παρακάτω, ενδείκνυται για έρευνες που αφορούν ευρείες γεωγραφικές περιοχές με διασπορά, επειδή δεν αυξάνεται το κόστος της έρευνας. Αφορούν περιπτώσεις στις οποίες δεν είναι απαραίτητα γνωστός και καταγραμμένος ο πληθυσμός αλλά υπάρχουν διαθέσιμοί κατάλογοι-λίστες με ομάδες που καλύπτουν τον πληθυσμό, δηλαδή με μονάδες του πληθυσμού. Αυτές συνήθως είναι

24 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων ισοπληθείς. Έτσι, από τη λίστα των ομάδων του πληθυσμού επιλέγουμε δείγμα κάποιων ομάδων και, στη συνέχεια, όλα τα μέλη των ομάδων που επιλέχτηκαν απαντούν στο ερωτηματολόγιο και άρα συνιστούν το τελικό δείγμα της έρευνας. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 135) v. Πολυεπίπεδη ή πολυσταδιακή δειγματοληψία. Η πολυεπίπεδη δειγματοληψία είναι μια παραλλαγή της δειγματοληψίας κατά συστάδες και ενδείκνυται για τη δημιουργία δειγμάτων σε περιπτώσεις που υπάρχει μεγάλη διασπορά του πληθυσμού και έλλειψη δειγματοληπτικού πλαισίου του πληθυσμού. Συχνά αναφέρεται ως πολυεπίπεδη δειγματοληψία κατά συστάδες (BORG και Gall 1989). Η διαφορά της από την κατά συστάδες δειγματοληψία είναι ότι μετά την επιλογή των συστάδων μπορεί να ακολουθήσει και δεύτερο ή τρίτο στάδιο δειγματοληψίας σε υποομάδες μέσα στις αρχικές ομάδες. Δηλαδή, στο πρώτο στάδιο επιλέγουμε δειγματοληπτικές μονάδες και στο δεύτερο επιλέγουμε στοιχεία. Επίσης κάθε στάδιο της δειγματοληψίας μπορεί γίνει με κάποια γνωστή μέθοδο δειγματοληψίας, όπως στρωματοποιημένη δειγματοληψία ή άλλες δειγματοληπτικές τεχνικές με ή χωρίς πιθανότητα. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 136) vi. Δειγματοληψία ευκολίας ή ευχέρειας. Στη δειγματοληψία ευκολίας ή ευχέρειας σχηματίζουμε δείγματα με γνώμονα την ευκολία και τη διαθεσιμότητα των μελών που τα αποτελούν. Τα εξαγόμενα αποτελέσματα από ένα δείγμα ευχέρειας δεν είναι γενικεύσιμα, έχουν πολλούς περιορισμούς και στην πραγματικότητα δεν υπάρχει κάποιο μέτρο εκτίμησης της ακρίβειας τους, άρα και του σφάλματος τους. Η δειγματοληψία ευχέρειας είναι χρήσιμη στη διεξαγωγή πιλοτικών ερευνών. Κατά το σχηματισμό ενός ερωτηματολογίου, και όταν μας ενδιαφέρει να ελέγξουμε τις ερωτήσεις, το αν γίνονται κατανοητές, τις δυσκολίες στη συγκέντρωση των απαντήσεων κ.ά., μπορούμε να απευθύνουμε έναν αριθμό ερωτηματολογίων σε μικρό δείγμα ευχέρειας. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 137) vii. Δειγματοληψία χιονοστιβάδας. Στη δειγματοληψία χιονοστιβάδας εντοπίζουμε κάποια αρχικά άτομα, τα οποία με τη σειρά τους υποδεικνύουν άλλα άτομα. Τα νέα άτομα υποδεικνύουν άλλα άτομα κ.ο.κ. Έτσι το δείγμα μεγαλώνει με μορφή

25 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων χιονοστιβάδας, η οποία καθώς κυλά παρασύρει χιόνι και μεγαλώνει συνεχώς. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 137) viii. Δειγματοληψία ποσοστώσεων. Πριν από τη διεξαγωγή δειγματοληπτικών ερευνών, γνωρίζουμε κάποια χαρακτηριστικά του υπό μελέτη πληθυσμού. Για παράδειγμα, γνωρίζουμε ότι η αναλογία αντρών και γυναικών στον πληθυσμό είναι 50:50. Επίσης μπορεί να γνωρίζουμε άλλες αναλογίες που αφορούν την ηλικία, τις αναλογίες εθνικοτήτων κ.ά. Μπορούμε λοιπόν να ζητήσουμε από τους συνεντευκτές να επιλέγουν το δείγμα έτσι ώστε να τηρούνται οι ίδιες αναλογίες. (Ζαφειρόπουλος, 2005, 138) Η Δειγματοληψία έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Τα βασικά πλεονεκτήματα της Δειγματοληψίας είναι το χαμηλό κόστος και η ταχύτητα με την οποία συλλέγονται τα στατιστικά δεδομένα. Τα κυριότερα μειονεκτήματα της Δειγματοληψίας είναι: i) Η δυσκολία που παρουσιάζει πολλές φορές η επιλογή του δείγματος, το οποίο πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού. Ο τρόπος επιλογής των μονάδων του δείγματος από τον πληθυσμό είναι η "αχίλλειος πτέρνα" της Τεχνικής της Δειγματοληψίας, ii) Η σχεδίαση και εκτέλεση δειγματοληπτικής έρευνας χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και έμπειρους επιστήμονες, iii) Η κακή σχεδίαση και εκτέλεση της δειγματοληψίας, η μη αντιπροσωπευτικότητα του δείγματος, η εκλογή ακατάλληλης δειγματοληπτικής μεθόδου, κ.λ.π. οδηγούν σε παραπλανητικά συμπεράσματα, και iv) Το σημαντικότερο μειονέκτημα της δειγματοληψίας έγκειται στο ότι δημιουργεί τα λεγόμενα Δειγματοληπτικά Σφάλματα, τα οποία είναι αριθμητικά σφάλματα και οφείλονται στις τυχαίες κυμάνσεις της δειγματοληψίας. Τα σφάλματα αυτά τείνουν να μηδενιστούν όσο το μέγεθος του δείγματος μεγαλώνει και φυσικά μηδενίζονται όταν η έρευνα γίνεται με απογραφή. Δειγματοληπτικό σφάλμα είναι η διαφορά μεταξύ μιας στατιστικής παραμέτρου που προκύπτει από ένα δείγμα και της αντίστοιχης παραμέτρου που προκύπτει με απογραφή. Έστω π.χ. ότι το μέσο ανάστημα 1000 σπουδαστών, που προέκυψε με απογραφή, είναι 175 εκατ. Από τους 1000 σπουδαστές παίρνουμε δείγμα 50 σπουδαστών και προκύπτει μέσο ανάστημα 170 εκατ. Η διαφορά των 5 εκατ. είναι δειγματοληπτική

26 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων Εξάλλου, τόσο η απογραφή, όσο και η δειγματοληψία, υπόκεινται σε αριθμητικά σφάλματα που προέρχονται από λαθεμένες ή αναληθείς απαντήσεις, από λαθεμένες καταγραφές ή λόγω διαφοράς ορισμών. Ορισμός είναι ο καθορισμός της στατιστικής μονάδας. Αν π.χ. κάποιος χρησιμοποιεί ως μονάδα το άτομο και κάποιος άλλος την οικογένεια, τότε τα αποτελέσματα είναι λανθασμένα. Τα σφάλματα αυτά ονομάζονται Μη Δειγματοληπτικά Σφάλματα. Ερωτηματολόγιο (Questionnaire). Η συλλογή του στατιστικού υλικού με απογραφή ή δειγματοληψία γίνεται με ειδικό έντυπο που λέγεται Ερωτηματολόγιο. Η συμπλήρωση του ερωτηματολογίου γίνεται είτε με προσωπικές συνεντεύξεις (δηλ. ο ερευνητής επισκέπτεται τις κατοικίες, τις επιχειρήσεις, τα γραφεία, κ.λ.π. υποβάλλει διάφορες ερωτήσεις και συμπληρώνει το ερωτηματολόγιο), είτε ταχυδρομικώς, δηλ. το ερωτηματολόγιο αποστέλλεται ταχυδρομικώς στα άτομα, οικογένειες, κ.λ.π. που έχουν επιλεγεί για να το συμπληρώσουν και να το επιστρέψουν. Πρέπει να προτιμούμε τον πρώτο τρόπο (δηλ. προσωπικές συνεντεύξεις), διότι ο δεύτερος τρόπος (ταχυδρομικώς), αν και είναι λιγότερο δαπανηρός, έχει το μειονέκτημα ότι οι περισσότεροι δεν απαντούν. Το ερωτηματολόγιο πρέπει να είναι σαφές και περιεκτικό, οι ερωτήσεις σύντομες και να διατυπώνονται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να δίνονται ειλικρινείς απαντήσεις και να έχει τέτοια μορφή, ώστε να διευκολύνεται η μηχανογραφική επεξεργασία του στατιστικού υλικού. Το πρωτογενές στατιστικό υλικό, για να είναι κατάλληλο για ανάλυση και εξαγωγή ορθών συμπερασμάτων, πρέπει να ικανοποιεί τους εξής όρους: 1. Αξιοπιστία. Πρέπει να ελέγχουμε την ακρίβεια του στατιστικού υλικού, η οποία αποτελεί βασική προϋπόθεση για την περαιτέρω χρησιμοποίηση του. 2. Αντικειμενικότητα. Πρέπει να ελέγχεται η ικανότητα του ερευνητή για τη συλλογή του στατιστικού υλικού. Έλλειψη εμπειρίας και επαγγελματικής ευσυνειδησίας του ερευνητή καθώς και ανειλικρινείς απαντήσεις, έχουν ως αποτέλεσμα τη συλλογή μεροληπτικών στατιστικών δεδομένων

27 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων 3. Αντιπροσωπευτικότητα. Πρέπει να ελέγχουμε αν εφαρμόστηκε η κατάλληλη δειγματοληπτική μέθοδος, ώστε το δείγμα να είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού από τον οποίο έχει ληφθεί. 4. Συγκρισιμότητα. Τα στατιστικά στοιχεία που θέλουμε να αναλύσουμε πρέπει να είναι συγκρίσιμα με παρόμοια στοιχεία προηγούμενων ερευνών. Για τη συγκρισιμότητα των στατιστικών δεδομένων είναι απαραίτητο να ελέγχουμε μήπως έχουν αλλάξει οι ορισμοί των στατιστικών μονάδων, οι χρονικές περίοδοι, κ.λ.π. (http://statistics.scientist.gr/123.pdf_) C. Συνεχής καταγραφή στατιστικών δεδομένων. Σε πολλές περιπτώσεις, στατιστικά στοιχεία συλλέγονται και κατά την άσκηση και λειτουργία της κρατικής μηχανής, ως αποτελέσματα διαφόρων νόμιμων διαδικασιών. Τέτοια στοιχεία είναι: 1. Δημογραφικά στοιχεία, δηλ. στατιστικά δεδομένα που αναφέρονται στη μεταβολή των μεγεθών του πληθυσμού (γεννήσεις, γάμοι, θάνατοι), τα οποία συλλέγονται από τα ληξιαρχεία. 2. Στατιστικά στοιχεία εξωτερικού εμπορίου, τα οποία συλλέγονται από τα τελωνεία. 3. Στατιστικά δεδομένα παραγωγής και κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας, που συλλέγονται από τη Δ.Ε.Η., κ.α. 4. Στατιστικά στοιχεία δημοσίων οικονομικών (εισπράξεις, πληρωμές, εισόδημα, άμεσοι και έμμεσοι φόροι), τα οποία συλλέγουν οι υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών. Πηγές Λήψεως Στατιστικών Δεδομένων. Τα στατιστικά δεδομένα μπορούμε να τα πάρουμε από διάφορες πηγές. Η Στατιστική Επετηρίδα της Ελλάδος και τα Στατιστικά Δελτία που εκδίδει η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος (Ε.Σ.Υ.Ε.) είναι η κυριότερη πηγή αντλήσεως στατιστικών δεδομένων. Εκτός από την Ε.Σ.Υ.Ε. και διάφορες Κρατικές Υπηρεσίες, Υπουργεία, Οργανισμοί (Δ.Ε.Η., Ο.Τ.Ε., Ε.Ο.Τ.,

28 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων κ.λ.π.), Τράπεζες που συλλέγουν στατιστικά στοιχεία είναι σημαντικές πηγές λήψεως στατιστικών δεδομένων. (Αποστολόπουλος, 1991, 18-21) 2.2 Επεξεργασία στατιστικού υλικού. Τεχνολογία πληροφορικής Αφού συγκεντρωθεί και ελεγχθεί το στατιστικό υλικό, ακολουθεί το στάδιο της επεξεργασίας, το οποίο περιλαμβάνει τη διαλογή και ταξινόμηση των πληροφοριών που αναφέρονται στα διάφορα χαρακτηριστικά του ερευνώμενου στατιστικού πληθυσμού σε στατιστικούς πίνακες, ώστε να διευκολυνθεί το έργο της Στατιστικής Ανάλυσης. Η αυτόματη επεξεργασία και μετάδοση στατιστικών πληροφοριών γίνεται με τη βοήθεια των Ηλεκτρονικών Υπολογιστών (Η/Υ), των τραπεζών πληροφοριών, των δικτύων μεταφοράς, των αυτομάτων εργασιών γραφείου (Videotex, Teletex, κ.ά.). Παρακάτω επιχειρείται μία συνοπτική περιγραφή αυτών 1) Οι Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές. Οι Η/Υ από άποψης μεγέθους ταξινομούνται σε τρεις κατηγορίες: i) Στα μεγάλα συστήματα (Mainframes), ii) στα μεσαίου μεγέθους (Minis) και iii) στους μικροϋπολογιστές (Microcomputers). Ένας Η/Υ αποτελείται από την κεντρική μονάδα υπολογισμού, την οθόνη και το πληκτρολόγιο. Ένας Η/Υ ενδέχεται να διαθέτει και μονάδες μαγνητικών δίσκων, μαγνητικών δισκετών, μαγνητικών ταινιών, εκτυπωτή, κ.ά. Οι εντολές και τα δεδομένα ενός προβλήματος διαβιβάζονται στον Η/Υ μέσω του πληκτρολογίου και τα αποτελέσματα εμφανίζονται στην οθόνη, στον εκτυπωτή ή σε άλλο μέσο. Οι εντολές γράφονται με ορισμένους κανόνες ή σε μία γλώσσα προγραμματισμού (BASIC, FORTRAN, PASCAL, COBOL, κ.ά.) 2) Οι Βάσεις Πληροφοριών (Data Bases) ή Τράπεζες Πληροφοριών (Data banks) είναι μεγάλες ποσότητες δεδομένων που είναι καταχωρημένες για μεγάλο χρονικό διάστημα στους Η/Υ. 3) Το δίκτυο EURONET- DIANE. Το Ευρωπαϊκό δίκτυο επικοινωνίας EURONET- DIANE (Direct Information Access Network of Europe) σχεδιάστηκε από τις Ευρωπαϊκές Κοινότητες για να μπορούν οι χρήστες να έχουν άμεση προσπέλαση σε

29 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων Βάσεις Πληροφοριών. Τα κέντρα πληροφόρησης (Host computers) διαθέτουν πολλές Βάσεις Πληροφοριών. 4) Ηλεκτρονικό Γραφείο. Στο Ηλεκτρονικό Γραφείο εντάσσονται τα ακόλουθα συστήματα: i. Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο. Αυτό συνδέεται με κεντρικό δίκτυο και χρησιμοποιείται για να διαβιβάζονται έγγραφα σε όλο το κτίριο που στεγάζεται η επιχείρηση. ii. Ηλεκτρονικά Τηλέτυπα με μνήμη, για την προετοιμασία μηνυμάτων και επεξεργασία κειμένων που συνοδεύονται από τερματικά και έχουν δυνατότητα να συνδεθούν με δίκτυα Η/Υ. iii. Ηλεκτρονικά Ψηφιακά Τηλεφωνικά Δίκτυα. Αυτά επιτρέπουν τη σύνδεση του τηλεπικοινωνιακού συστήματος μιας επιχείρησης με τις δημόσιες τηλεπικοινωνίες. iv. Συστήματα Ταχείας Τηλετυπίας Γραφείου ή Teletex. Το Σύστημα Teletex επιτρέπει τη μεταβίβαση κάθε είδους πληροφορίας με μορφή γραπτού κειμένου γραφομηχανής. v. Εικονοπληροφόρηση ή Videotex. Η Εικονοπληροφόρηση, επιτρέπει σε χρήστες που έχουν έγχρωμο δέκτη Τ.V. να παίρνουν ως πληροφορίες ακίνητες εικόνες. vi. Τηλεσυνδιασκέψεις (Teleconferences). Πολλές εταιρείες τηλεπικοινωνιών προσφέρουν επικοινωνιακά δίκτυα, μέσω των οποίων μπορεί κάποιος να έρθει σε επαφή οπτικά και ακουστικά σε πραγματικό χρόνο. (Αποστολόπουλος, 1991, 21-22) 2.3 Ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων. Τα στατιστικά δεδομένα όταν συγκεντρωθούν και ελεγχθούν (από απόψεως αξιοπιστίας, αντιπροσωπευτικότητας, κ.λ.π.)και προτού παρουσιαστούν σε πίνακες και στατιστικά διαγράμματα, είναι απαραίτητο να ταξινομηθούν με βάση ένα συγκεκριμένο κριτήριο, για να είναι εύκολη η περαιτέρω παρουσίαση και ανάλυση τους. Ανάλογα με τη φύση των αριθμητικών δεδομένων, δηλ. αν τα δεδομένα εκφράζουν ποιοτικά, ποσοτικά, κ.λ.π. χαρακτηριστικά του ερευνώμενου στατιστικού πληθυσμού, μπορούν να καταταγούν χρονολογικά, γεωγραφικά, ποιοτικά και ποσοτικά

30 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων α) Χρονολογική κατάταξη. Τα περισσότερα φαινόμενα διαμορφώνονται με την πάροδο του χρόνου, χωρίς όμως τούτο να σημαίνει ότι ο χρόνος είναι η αιτία δημιουργίας των φαινομένων. Επειδή όμως οι ποσοτικές εκδηλώσεις των διαφόρων φαινομένων διαμορφώνονται με την πάροδο του χρόνου, θεωρούμε συμβατικά ότι οι ποσοτικές εξελίξεις των φαινομένων εκδηλώνονται σε συνάρτηση με το χρόνο. Η διαχρονική ταξινόμηση και κατάταξη των αριθμητικών δεδομένων ονομάζεται Χρονολογική Σειρά. Η χρονολογική σειρά είναι έννοια καθαρά δυναμική, διότι εμφανίζει διαχρονικά την ποσοτική εξέλιξη του φαινομένου. Οι κατά μήνα (εξάμηνο ή έτος) γεννήσεις, νομισματική κυκλοφορία, παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, κ.λ.π. λέγονται χρονολογικές σειρές. β) Γεωγραφική κατάταξη. Η γεωγραφική κατάταξη αριθμητικών δεδομένων είναι ουσιαστικά ποιοτική κατάταξη και συνίσταται στην κατά γεωγραφικές περιοχές (πόλεις, νομούς, κ.λ.π) κατάταξη των στατιστικών δεδομένων. Οι γεωγραφικές κατατάξεις επιτρέπουν διατοπικές συγκρίσεις στον ίδιο χρόνο, ενώ οι χρονολογικές κατατάξεις εξυπηρετούν διαχρονικές συγκρίσεις. γ) Ποιοτική κατάταξη. Η ποιοτική κατάταξη στατιστικών δεδομένων χρησιμοποιείται για τη διερεύνηση ιδιοτήτων ή χαρακτηριστικών του στατιστικού πληθυσμού, των οποίων η συλλογή γίνεται όχι με μέτρηση αλλά με απαρίθμηση των στοιχείων του πληθυσμού. Τα διάφορα ποιοτικά στατιστικά δεδομένα μπορούμε να τα κατατάξουμε σε δύο μεγάλες κατηγορίες: σε εκείνα που έχουν μιαν ορισμένη ιδιότητα και σε εκείνα που δεν την έχουν. Π.χ. τα άτομα μπορούμε να τα κατατάξουμε από απόψεως φύλου: σε άνδρες και γυναίκες, τα άτομα κάθε φύλου: σε εγγράμματα και αγράμματα, σε καπνίζοντες και μη καπνίζοντες, σε επιτυχόντες και αποτυχόντες, κ.λ.π. Η διαίρεση των δεδομένων σε δύο τάξεις (κατηγορίες) είναι η θεμελιώδης ποιοτική κατάταξη. Ο αριθμός των στοιχείων που περιλαμβάνει κάθε τάξη λέγεται συχνότητα της τάξεως. Στις ποιοτικές κατατάξεις ενδέχεται να ταξινομήσουμε τις συχνότητες σε δύο ή περισσότερες ιδιότητες, οπότε προκύπτει τετράπτυχος πίνακας ή πίνακας με περισσότερες γραμμές και στήλες. δ) Ποσοτική κατάταξη ή κατάταξη κατά συχνότητες. Όταν τα στατιστικά δεδομένα εκφράζονται ποσοτικά, δηλ. τα χαρακτηριστικά του στατιστικού πληθυσμού επιδέχονται ποσοτική μέτρηση (ανάστημα και βάρος ατόμων, ημερομίσθια, εισόδημα, κ.λ.π.), τότε η ταξινόμηση και κατάταξη των δεδομένων θα εξαρτηθεί βασικά από το

31 Κεφάλαιο 2 ο Συλλογή, ταξινόμηση και κατάταξη στατιστικών δεδομένων πλήθος των δεδομένων. Αν το σύνολο των δεδομένων είναι ολιγοπληθές (κάτω των 30), τότε μπορούμε να τα αναλύσουμε χωρίς να τα ταξινομήσουμε. Όταν όμως τα στατιστικά δεδομένα είναι πολυάριθμα (πάνω από 30 και ιδίως πάνω από 100), δεν είναι δυνατόν να σχηματίσουμε σαφή εικόνα της δομής του στατιστικού πληθυσμού, ούτε το στατιστικό υλικό μπορεί να αποκαλύψει τα χαρακτηριστικά του ερευνώμενου πληθυσμού, αν δεν υποστεί προηγουμένως ορισμένη κατάταξη, η οποία αποβλέπει βασικά στην σύμπτυξη των δεδομένων και την εμφάνιση τους σε συνοπτικό πίνακα, ώστε να διευκολυνθεί το έργο της Στατιστικής Αναλύσεως, χωρίς φυσικά να χάσουμε την ακρίβεια του σκοπού που επιδιώκουμε. Η συνηθέστερη μορφή ποσοτικής κατατάξεως στατιστικών δεδομένων είναι η κατάταξη των δεδομένων σε ένα πίνακα, ο οποίος ονομάζεται Κατανομή Συχνοτήτων (Frequency Distribution). Η ταξινόμηση επιτυγχάνεται με τη δημιουργία Τάξεων (Classes) της εξεταζόμενης μεταβλητής και απέναντι από κάθε τάξη αναγράφουμε τον αριθμό των τιμών της μεταβλητής, οι οποίες περιλαμβάνονται σε κάθε τάξη. (Αποστολόπουλος, 1991, 23-25)

32 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων 3. Παρουσίαση Στατιστικών Δεδομένων 3.1 Τρόποι παρουσιάσεως στατιστικών δεδομένων Μετά τη συλλογή και την επεξεργασία των στατιστικών δεδομένων, ακολουθεί το στάδιο της παρουσιάσεως (εμφανίσεως) των δεδομένων κατά συστηματικό τρόπο, ώστε να κατανοούνται ευκολότερα από τον αναγνώστη και να διευκολύνεται το έργο της Στατιστικής Αναλύσεως. Η παρουσίαση των στατιστικών δεδομένων μπορεί να γίνει με τους εξής τρόπους: 1) Με ενσωμάτωσή τους μέσα στο κείμενο των εκθέσεων, μελετών, άρθρων, κ.λ.π., 2) με μορφή στατιστικών πινάκων και 3) με στατιστικά διαγράμματα Ενσωμάτωση στατιστικών δεδομένων στο κείμενο εκθέσεων, μελετών. Η ενσωμάτωση στατιστικών δεδομένων στο κείμενο εκθέσεων, μελετών και άρθρων του ημερήσιου και περιοδικού τύπου αν και συνηθίζεται ευρύτατα, εντούτοις παρουσιάζει σοβαρά μειονεκτήματα, διότι με τη διασπορά των αριθμών μέσα στο κείμενο επέρχεται διάσπαση της συνοπτικής εικόνας την οποία πρέπει να δίνουν οι αριθμοί. Επιπλέον, αν τα δεδομένα είναι πολυάριθμα, καθιστούν το κείμενο ανιαρό και κουραστικό και δεν δίνει στον αναγνώστη την ευχέρεια να αποτυπώσει τα γενικά χαρακτηριστικά των περιγραφόμενων οικονομικών, κοινωνικών, δημογραφικών, κ.λ.π. μεγεθών. (Αποστολόπουλος, 1991, 38) Στατιστικοί Πίνακες Έννοια και κατηγορίες στατιστικών πινάκων Μετά τη συλλογή των στατιστικών δεδομένων είναι αναγκαία η κατασκευή συνοπτικών πινάκων ή γραφικών παραστάσεων, ώστε να είναι εύκολη η κατανόησή

33 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων τους και η εξαγωγή σωστών συμπερασμάτων. Η παρουσίαση των στατιστικών δεδομένων σε πίνακες γίνεται με την κατάλληλη τοποθέτηση των πληροφοριών σε γραμμές και στήλες, με τρόπο που να διευκολύνεται η σύγκριση των στοιχείων και η καλύτερη ενημέρωση του αναγνώστη σχετικά με τη δομή του πληθυσμού που ερευνούμε. Οι στατιστικοί πίνακες διακρίνονται βασικά σε δύο κατηγορίες: α) στους γενικούς και β) στους ειδικούς πίνακες: Οι γενικοί πίνακες περιέχουν πρωτογενές στατιστικό υλικό και, κατά κανόνα, αποτελούν πηγές αντλήσεως στατιστικών πληροφοριών και τοποθετούνται στα παραρτήματα μελετών, στατιστικών δελτίων, κ.λ.π. Οι ειδικοί πίνακες είναι μικρού μεγέθους, συνοπτικοί και περιεκτικοί και τα δεδομένα τους αντλούνται κυρίως από τους γενικούς πίνακες. Οι ειδικοί πίνακες περιλαμβάνονται στα κείμενα εκθέσεων, μελετών κ.λ.π. και αποβλέπουν στην ευκολότερη αποτύπωση των γενικών χαρακτηριστικών των ερευνώμενων στατιστικών μεγεθών. (http://statistics.scientist.gr/211.pdf) Τεχνική κατασκευής στατιστικών πινάκων Για την κατασκευή των στατιστικών πινάκων πρέπει να τηρούνται ορισμένοι γενικοί κανόνες, οι οποίοι αποβλέπουν στην γρήγορη και εύκολη ενημέρωση του αναγνώστη. Ένας σωστά κατασκευασμένος στατιστικός πίνακας πρέπει να περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία: i. Τίτλο. Κάθε στατιστικός πίνακας πρέπει να έχει στο επάνω τμήμα του ένα σαφή και περιληπτικό τίτλο, ο οποίος να κατατοπίζει τον αναγνώστη για το περιεχόμενο του πίνακα. Κάτω από τον τίτλο και πριν από τις επικεφαλίδες των στηλών μπορεί να γράφεται (εντός παρενθέσεως) η χρησιμοποιούμενη μονάδα μετρήσεως των δεδομένων. Αν σε μία μελέτη υπάρχουν πολλοί πίνακες, πρέπει να φέρουν αύξοντα αριθμό, ο οποίος γράφεται επάνω στον τίτλο

34 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων ii. Επικεφαλίδες στηλών- γραμμών. Στην κορυφή κάθε στήλης (και στην αρχή κάθε γραμμής) πρέπει να γράφεται συνοπτικά η φύση των στατιστικών δεδομένων που περιέχει η στήλη (ή η γραμμή), καθώς και η μονάδα μετρήσεως των δεδομένων (αν δεν είναι ίδια με όλα τα δεδομένα). Αν ο πίνακας έχει πολλές στήλες πρέπει να αριθμούνται για να διευκολύνονται οι τυχόν παραπομπές. iii. Κύριο σώμα (κορμός).το κύριο σώμα του πίνακα περιέχει τα στατιστικά δεδομένα, τα οποία μπορεί να είναι ποσοτικής ή ποιοτικής φύσεως. iv. Σύνολα στηλών- γραμμών. Αν είναι επιτρεπτή η άθροιση των δεδομένων των στηλών και των γραμμών, τότε τα σύνολα των στηλών γράφονται στο κάτω μέρος του πίνακα και τα σύνολα των γραμμών στο δεξιό μέρος του πίνακα. v. Πηγή. Σε κάθε στατιστικό πίνακα είναι απαραίτητο να γράφεται η πηγή από την οποία έχουν ληφθεί τα στατιστικά δεδομένα που περιέχει. Η πηγή γράφεται στο κάτω μέρος του πίνακα και πρέπει να περιέχει το όνομα του συγγραφέα και του εκδότη ή την υπηρεσία που εκδίδει το δημοσίευμα, τον τίτλο και τη χρονολογία εκδόσεως του δημοσιεύματος. vi. Υποσημειώσεις. Στο κάτω μέρος του πίνακα και πάνω από την πηγή γράφονται τυχόν υποσημειώσεις, οι οποίες παρέχουν επεξηγήσεις για τις επικεφαλίδες των στηλών ή των γραμμών, για τις μονάδες μετρήσεως των δεδομένων ή για ορισμένους αριθμούς του πίνακα. Για τις σχετικές παραπομπές δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται αραβικά ψηφία, αλλά μικρά γράμματα του αλφαβήτου ή διάφορα σύμβολα (*, #, κ.τ.λ) για να μη γίνεται σύγχυση με τους αριθμούς του πίνακα. (Αποστολόπουλος, 1991, 40-42) Στατιστικά διαγράμματα Έννοια και χρησιμότητα στατιστικών διαγραμμάτων. Τα στατιστικά διαγράμματα (ή γραφικές απεικονίσεις) είναι ένας τρόπος παρουσιάσεως των στατιστικών δεδομένων με τη χρησιμοποίηση σημείων, γραμμών, επιφανειών και άλλων γεωμετρικών σχημάτων και συμβόλων

35 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων Τα στατιστικά διαγράμματα πλεονεκτούν των στατιστικών πινάκων, διότι επιτρέπουν την απεικόνιση των αριθμητικών δεδομένων κατά τρόπο απλό και παραστατικό. Τα κυριότερα πλεονεκτήματα των στατιστικών διαγραμμάτων είναι τα ακόλουθα: i. Κατά τις συγκρίσεις με άλλα διαγράμματα διεγείρουν το ενδιαφέρον και προκαλούν την προσοχή του αναγνώστη. ii. Οι οπτικές σχέσεις είναι εντονότερες και συγκρατούνται ευκολότερα στη μνήμη αυτού που τα βλέπει. iii. Τα διαγράμματα παρέχουν σαφέστερη την εικόνα ενός προβλήματος από τους πίνακες. iv. Οι γραφικές απεικονίσεις μπορούν να αποκαλύψουν ευκολότερα από τους πίνακες σχέσεις εξαρτήσεων που κρύβονται πίσω από πολυάριθμα στατιστικά δεδομένα. v. Η χρήση των διαγραμμάτων εξοικονομεί χρόνο, διότι η σημασία πολυάριθμων στατιστικών δεδομένων μπορεί να εξακριβωθεί μόνο με μια ματιά. Πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι, αν και τα στατιστικά διαγράμματα έχουν πολλά πλεονεκτήματα από τους πίνακες, εντούτοις δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τους πίνακες, γιατί παρουσιάζουν ορισμένα μειονεκτήματα: 1) Στα διαγράμματα δεν μπορούν να περιληφθούν πολλές σειρές αριθμητικών δεδομένων, γιατί θα επιφέρουν σύγχυση σ αυτόν που τα βλέπει. 2) Το βασικό μειονέκτημα των διαγραμμάτων είναι ότι παρουσιάζουν τα δεδομένα με σχετική προσέγγιση και δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθούν για ακριβείς αναλύσεις. 3) Τέλος, τα διαγράμματα απαιτούν σημαντικό χρόνο και εξειδικευμένο προσωπικό για την κατασκευή τους. (http://statistics.scientist.gr/22.pdf) Βασικά στοιχεία στατιστικών διαγραμμάτων Κατά την κατασκευή των στατιστικών διαγραμμάτων πρέπει να τηρούνται ορισμένοι βασικοί κανόνες, οι οποίοι αποβλέπουν στη σωστή απεικόνιση των στατιστικών δεδομένων, διότι υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος κατασκευής λανθασμένων διαγραμμάτων τα οποία οδηγούν σε παραπλανητικά συμπεράσματα

36 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων Ένα σωστά κατασκευασμένο στατιστικό διάγραμμα πρέπει να περιέχει τα εξής βασικά στοιχεία: i. Τίτλο. Κάθε στατιστικό διάγραμμα πρέπει να έχει στο πάνω μέρος του ένα σαφή και συνοπτικό τίτλο, ο οποίος να ενημερώνει τον αναγνώστη για το περιεχόμενο των απεικονιζόμενων στατιστικών δεδομένων, για τη χρονική περίοδο που καλύπτουν, για τη γεωγραφική περιοχή που αναφέρονται, κ.λ.π. ii. Κλίμακα. Οι ορθογώνιοι άξονες (κατακόρυφος και οριζόντιος), βάσει των οποίων κατασκευάζονται τα στατιστικά διαγράμματα, πρέπει να φέρουν κλίμακα με τις τιμές των μεγεθών που απεικονίζουν. Η υποδιαίρεση της κατακόρυφης και οριζόντιας κλίμακας πρέπει να γίνεται με μεγάλη προσοχή διότι αν π.χ. η οριζόντια κλίμακα κατασκευαστεί σε ευθύγραμμο τμήμα 2 εκατοστών (ή αντίστροφα), τότε παραμορφώνεται τελείως το διάγραμμα και δεν εμφανίζει την πραγματική εικόνα του εξεταζόμενου μεγέθους. Γι αυτό πρέπει να υπάρχει σχετική αναλογία των υποδιαιρέσεων της οριζόντιας με τις υποδιαιρέσεις της κάθετης κλίμακας. Οι μονάδες μετρήσεως γράφονται: στην κατακόρυφη κλίμακα, στο πάνω αριστερό μέρος του άξονα Ψ, και στην οριζόντια κλίμακα, στο κάτω μέρος του άξονα των Χ. iii. Υποσημειώσεις. Τυχόν διευκρινίσεις ή επεξηγήσεις των απεικονιζόμενων μεγεθών γράφονται στο κάτω μέρος του κορμού του διαγράμματος. Στα διαγράμματα όμως σπάνια συναντάμε υποσημειώσεις. iv. Υπόμνημα. Το υπόμνημα, όταν χρειάζεται, γράφεται στο κάτω μέρος του κορμού του διαγράμματος και επεξηγεί τις διάφορες γραμμές, επιφάνειες, κ.λ.π. που υπάρχουν στο διάγραμμα. Υπόμνημα χρειάζονται τα διαγράμματα που απεικονίζουν πολλές κατηγορίες στατιστικών δεδομένων. v. Πηγή. Σε κάθε στατιστικό διάγραμμα πρέπει να γράφεται και η πηγή από την οποία έχουν ληφθεί τα στατιστικά δεδομένα. Η πηγή γράφεται στο κάτω μέρος του κυρίου σώματος του διαγράμματος. Αν υπάρχει και υπόμνημα, τότε η πηγή θα γραφεί κάτω από το υπόμνημα. (Αποστολόπουλος, 1991, 53-54)

37 Κεφάλαιο 3 ο Παρουσίαση στατιστικών δεδομένων Τύποι στατιστικών διαγραμμάτων Υπάρχουν πολλοί τύποι στατιστικών διαγραμμάτων. Οι συνηθέστεροι τύποι διαγραμμάτων είναι οι εξής: 1. Ακιδωτά διαγράμματα 2. Κυκλικά διαγράμματα 3. Ιστογράμματα 4. Αθροιστικά διαγράμματα 5. Καμπύλες συγκεντρώσεως 6. Χρονοδιαγράμματα 7. Ημιλογαριθμικά διαγράμματα 8. Ειδογράμματα 9. Χαρτοδιαγράμματα. (Αποστολόπουλος, 1991, 55)

38 ΜΕΡΟΣ 2 Ο (ΈΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ)

39 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας 4. Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας. 4.1 Παρουσίαση αποτελεσμάτων των στατιστικών δεδομένων από την ΕΑΣ Ορεστιάδας Μέσος όρος παραγωγής Ο παρακάτω πίνακας δείχνει τον μέσο όρο παραγωγής του κάθε αγροτικού είδους σε κιλά στα έτη 2003, 2004 και Πίνακας Ν ο 1 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ 1100,0 1150,0 1080,0 ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ 200,0 300,0 300,0 ΣΙΤΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ 350,0 380,0 360,0 ΗΛΙΑΝΘΟΣ 150,0 150,0 180,0 ΤΕΥΤΛΑ 6300,0 6812,5 6125,0 Υποσημείωση: Η μονάδα μέτρησης είναι τα κιλά Διάγραμμα Ν ο 1 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΙΤΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ

40 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Μέσος όρος τιμής πώλησης. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται ο μέσος όρος της τιμής πώλησης των αγροτικών προϊόντων στα έτη 2003, 2004 και Πίνακας Ν ο 2 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΤΙΜΗΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ 0,1321 0,1050 0,1030 ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ 0,1673 0,1150 0,1060 ΣΙΤΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ 0,1262 0,1210 0,1220 ΗΛΙΑΝΘΟΣ 0,1732 0,2060 0,1908 ΤΕΥΤΛΑ 0,0320 0,0460 0,0430 Διάγραμμα Ν ο 2 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΤΙΜΗΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΙΤΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ,0000 0,0500 0,1000 0,1500 0,2000 0,

41 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Μέσος όρος στρεμμάτων σε αγρανάπαυση Ο παρακάτω πίνακας μας δείχνει τις ποσότητες των εκτάσιμων καλλιεργειών που βρισκόταν σε αγρανάπαυση τα έτη 2003, 2004 και Πίνακας Ν ο 3 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΩΝ ΣΕ ΑΓΡΑΝΑΠΑΥΣΗ ΕΤΗ ΑΓΡΑΝΑΠΑΥΣΗ Υποσημείωση: Η μονάδα μέτρησης είναι τα στρέμματα Διάγραμμα Ν ο 3 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΑΓΡΑΝΑΠΑΥΣΗΣ ΑΓΡΑΝΑΠΑΥΣΗ

42 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το 2003 Ο παρακάτω πίνακας περιέχει στοιχεία των 5 βασικότερων αγροτικών προϊόντων, τα οποία είναι τα στρέμματα που καλλιεργήθηκαν, ο μέσος όρος παραγωγής του κάθε είδους και η τιμή πώλησης τους, το έτος ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ Πίνακας Ν ο 4 Οικονομικά στοιχεία 2003 ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΝΑ ΣΤΡΕΜΜΑ 1.100,0 200,0 350, ,0 150,0 ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΑΝΑ ΚΙΛΟ 0,1321 0,1673 0,1262 0,0320 0,1732 ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΙΔΟΥΣ , , , , ,70 Υποσημείωση: Η μονάδα μέτρησης του μέσου όρου είναι τα κιλά ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ,

43 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το 2004 Ο παρακάτω πίνακας περιέχει στοιχεία των 5 βασικότερων αγροτικών προϊόντων, τα οποία είναι τα στρέμματα που καλλιεργήθηκαν, ο μέσος όρος παραγωγής του κάθε είδους και η τιμή πώλησης τους, το έτος 2004 Πίνακας Ν ο 5 ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ Οικονομικά στοιχεία 2004 ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΝΑ ΣΤΡΕΜΜΑ 1.150,0 300,0 380, ,5 150,0 ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΑΝΑ ΚΙΛΟ 0,1050 0,1150 0,1210 0,0460 0,2060 ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΙΔΟΥΣ , , , , ,20 Υποσημείωση: Η μονάδα μέτρησης του μέσου όρου είναι τα κιλά ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ,

44 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Οικονομικά στοιχεία καλλιεργειών και αγροτικών προϊόντων το 2005 Ο παρακάτω πίνακας περιέχει στοιχεία των 5 βασικότερων αγροτικών προϊόντων, τα οποία είναι τα στρέμματα που καλλιεργήθηκαν, ο μέσος όρος παραγωγής του κάθε είδους και η τιμή πώλησης τους, το έτος Πίνακας Ν ο 6 ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ Οικονομικά στοιχεία 2005 ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΝΑ ΣΤΡΕΜΜΑ 1.080,0 300,0 360, ,0 180,0 ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΑΝΑ ΚΙΛΟ 0,1030 0,1060 0,1220 0,0430 0,1908 ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΙΔΟΥΣ , , , , ,72 Υποσημείωση: Η μονάδα μέτρησης του μέσου όρου είναι τα κιλά ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ,

45 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Μεταβολή των οικονομικών στοιχείων των καλλιεργειών και αγροτικών των προϊόντων Στον παρακάτω πίνακα φαίνεται η μεταβολή των στοιχείων των ετών 2003 με 2004 σε ποσοστά. Πίνακας Ν ο 7 ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ -21,55% 14,14% -6,14% 4,43% -86,23% ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 4,35% 33,33% 7,89% 7,52% 0,00% ΕΙΣΟΔΗΜΑ -25,81% -45,48% -4,30% 30,43% 15,92% ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ -46,27% 16,73% -1,96% 38,52% -56,58% ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ -0,83% Διάγραμμα Ν ο 4 ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ -100% -50% 0% 50%

46 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Μεταβολή οικονομικών στοιχείων καλλιεργειών Στον παρακάτω πίνακα φαίνεται η μεταβολή των στοιχείων των ετών 2004 με 2005 σε ποσοστά. Πίνακας Ν ο 8 ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ 3,20% -12,06% -1,50% 4,42% 22,41% ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ -6,48% 0,00% -5,56% -11,22% 16,67% ΕΙΣΟΔΗΜΑ -1,94% -8,49% 0,82% -6,98% -7,97% ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ -5,07% -21,57% -6,26% -13,72% 30,19% ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ -10,52% Διάγραμμα Ν ο 5 ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΗΛΙΑΝΘΟΣ ΤΕΥΤΛΑ ΣITΟΣ ΜΑΛΑΚΟΣ ΣΙΤΟΣ ΣΚΛΗΡΟΣ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΡΕΜΜΑΤΑ -30%-20%-10% 0% 10% 20% 30% 40%

47 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας 4.2 Παρουσίαση του ερωτηματολογίου Γενικά στοιχεία του ερωτηματολογίου Το ερωτηματολόγιο δημιουργήθηκε με σκοπό να βγουν συμπεράσματα για την ηλικία, το φύλλο, τα στρέμματα και τα είδη που καλλιεργούν οι αγρότες στην περιοχή της Ορεστιάδας καθώς επίσης και τον λόγο για τον οποίο καλλιεργούν το κάθε είδος. Ένας άλλος στόχος του ερωτηματολογίου είναι να δούμε (με τα μάτια των αγροτών) το πώς βλέπουν τις αλλαγές στις τιμές και στις παραγωγές των προϊόντων τους, και τι πιστεύουν πως ευθύνεται γι αυτό. Η επιλογή του δείγματος έγινε με την στρωματοποιημένη δειγματοληψία, δηλαδή χώρισα τον αγροτικό πληθυσμό της περιοχής μου σε δύο κύριες ομάδες που σαν κριτήριο ήταν το φύλλο του κάθε αγρότη και μετά τα χώρισα σε άλλες τέσσερις ομάδες με κριτήριο τα στρέμματα που καλλιεργούν. Από τα αποτελέσματα αυτά πήρα τα ποσοστά της κάθε ομάδας και διαίρεσα και βρήκα το πόσα άτομα θα πρέπει να επιλέξω έτσι ώστε να είναι σωστό το δείγμα στα 50 ερωτηματολόγια που έφτιαξα. Μετά επέλεξα τα άτομα από της ομάδες με τυχαία δειγματοληψία

48 Κεφάλαιο 4 ο Έρευνα και αποτελέσματα της έρευνας Το ερωτηματολόγιο Α/Α: ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Σκοπός ερωτηματολογίου Το ερωτηματολόγιο αυτό έχει ως σκοπό την υλοποίηση της πτυχιακής εργασίας του Ψειράκη Θεμιστοκλή, φοιτητή του ΑΤΕΙ Λογιστικής Καβάλας, με θέμα «Έρευνα και στατιστική ανάλυση αγροτικών προϊόντων με χρήση του EXCEL» και αφορά την έρευνα και συλλογή δεδομένων από τον αγροτικό πληθυσμό της περιοχής της Ορεστιάδα. Οι απαντήσεις σας στις ερωτήσεις του ερωτηματολογίου θα με βοηθήσουν στην σχεδίαση και ανάπτυξη της εργασίας. Ευχαριστώ πολύ για την συνεργασία σας. Με εκτίμηση Ψειράκης Θεμιστοκλής Προσωπικά δεδομένα Ονοματεπώνυμο: Δήμος: Χωριό: Ηλικία: Φύλλο: Άρρεν Θήλυ και άνω

Στατιστική Επιχειρήσεων 1 Μάθημα του A Εξαμήνου

Στατιστική Επιχειρήσεων 1 Μάθημα του A Εξαμήνου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Στατιστική Επιχειρήσεων 1 Μάθημα του A Εξαμήνου Περιεχόμενα-Ύλη του Μαθήματος Περιγραφική Στατιστική: Είδη δεδομένων, Μετασχηματισμοί,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Περιεχόμενα Εισαγωγή στο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΞΑΝΘΗΣ. Μάθημα : Στατιστική Ι. Υποενότητα : Τρόποι και μέθοδοι δειγματοληψίας

ΙΕΚ ΞΑΝΘΗΣ. Μάθημα : Στατιστική Ι. Υποενότητα : Τρόποι και μέθοδοι δειγματοληψίας ΙΕΚ ΞΑΝΘΗΣ Μάθημα : Στατιστική Ι Υποενότητα : Τρόποι και μέθοδοι δειγματοληψίας Επαμεινώνδας Διαμαντόπουλος Ιστοσελίδα : http://users.sch.gr/epdiaman/ Email : epdiamantopoulos@yahoo.gr 1 Στόχοι της υποενότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 5 Συλλογή Δεδομένων & Δειγματοληψία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 5 Συλλογή Δεδομένων & Δειγματοληψία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΑΓΟΥΜΙΝΤΖΗΣ, ΒΙΟΧΗΜΙΚΟΣ, PHD ΙΑΤΡΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΑΓΟΥΜΙΝΤΖΗΣ, ΒΙΟΧΗΜΙΚΟΣ, PHD ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΑΓΟΥΜΙΝΤΖΗΣ, ΒΙΟΧΗΜΙΚΟΣ, PHD ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ Οι τεχνικές δειγματοληψίας είναι ένα σύνολο μεθόδων που επιτρέπει να μειώσουμε το μέγεθος των δεδομένων που

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων Τεχνικές Έρευνας Ε. Ζέτου Ε εξάμηνο 2010-2011 Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων ΣΚΟΠΟΣ Η συγκεκριμένη εισήγηση έχει σαν σκοπό να δώσει τις απαραίτητες γνώσεις στο/στη φοιτητή/τρια για τον τρόπο διεξαγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΑΣΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΣΠΕ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

ΣΠΟΥΔΑΣΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΣΠΕ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΣΠΕ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Επιλογή κειμένων των καθηγητών: Μ. GRAWITZ Καθηγήτρια Κοινωνιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης Περιγραφική Στατιστική Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο Κ. Πολίτης 1 2 Η στατιστική ασχολείται με τη συλλογή, οργάνωση, παρουσίαση και ανάλυση πληροφοριών. Οι πληροφορίες αυτές, πολύ συχνά αριθμητικές,

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας.

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. 7 ο ΜΑΘΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. Προσδοκώμενα αποτελέσματα Όταν θα έχετε ολοκληρώσει τη μελέτη αυτού του κεφαλαίου

Διαβάστε περισσότερα

6. ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΚΑΤΑ ΟΜΑΔΕΣ (Cluster Sampling)

6. ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΚΑΤΑ ΟΜΑΔΕΣ (Cluster Sampling) 6. ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΚΑΤΑ ΟΜΑΔΕΣ (Cluster Sampling) Από την θεωρία που αναπτύχθηκε στα προηγούμενα κεφάλαια, φαίνεται ότι μια αλλαγή στον σχεδιασμό της δειγματοληψίας και, κατά συνέπεια, στην μέθοδο εκτίμησης

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική. Βασικές έννοιες

Στατιστική. Βασικές έννοιες Στατιστική Βασικές έννοιες Τι είναι Στατιστική; ή μήπως είναι: Στατιστική είναι ο κλάδος των εφαρμοσμένων επιστημών, η οποία βασίζεται σ ένα σύνολο αρχών και μεθοδολογιών που έχουν σκοπό: Το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Η/Υ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ 1o ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΣΚΩΝ: ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Email: gvasil@math.auth.gr Ιστοσελίδες Μαθήματος: users.auth.gr/gvasil

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές έννοιες της Στατιστικής: Πληθυσμός - Δείγμα

Βασικές έννοιες της Στατιστικής: Πληθυσμός - Δείγμα Βασικές έννοιες της Στατιστικής: Πληθυσμός - Δείγμα Στατιστική είναι ο κλάδος των μαθηματικών που εμβαθύνει σε μεθόδους συλλογής δεδομένων, οργάνωσης, παρουσίασης των δεδομένων και εξαγωγής συμπερασμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 22559 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1561 17 Αυγούστου 2007 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Αριθμ. 85038/Γ2 Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών του Τομέα Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης 1. Ο κλάδος της περιγραφικής Στατιστικής: α. Ασχολείται με την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua. Μέρος Β /Στατιστική Μέρος Β Στατιστική Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.gr/gpapadopoulos) Από τις Πιθανότητες στη Στατιστική Στα προηγούμενα, στο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 1: Εισαγωγή στη Στατιστική Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η 2. 1. Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ.

Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η 2. 1. Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ. Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η Στατιστική έρευνα : Πρόκειται για ένα σύνολο αρχών και μεθοδολογιών με αντικείμενο : 1) το σχεδιασμό της διαδικασίας συλλογής δεδομένων. Κλάδος της στατιστικής που ασχολείται : Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Sampling Tools (ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ) Του Σπουδαστή ΛΙΩΛΗ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥ

Sampling Tools (ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ) Του Σπουδαστή ΛΙΩΛΗ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥ Sampling Tools (ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ) Του Σπουδαστή ΛΙΩΛΗ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥ Στην εργασία αυτή αναπτύσσονται βασικές έννοιες μιας δειγματοληπτικής έρευνας, αναλύονται οι διαδικασίες και οι τρόποι διεξαγωγής της έρευνας,

Διαβάστε περισσότερα

3. ΣΤΡΩΜΑΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ (Stratified Random Sampling)

3. ΣΤΡΩΜΑΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ (Stratified Random Sampling) 3 ΣΤΡΩΜΑΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ (Stratfed Radom Samplg) Είναι προφανές από τα τυπικά σφάλματα των εκτιμητριών των προηγούμενων παραγράφων, ότι ένας τρόπος να αυξηθεί η ακρίβεια τους είναι να αυξηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2

ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2 1 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 2 Α. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2 Β. ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑ 1. Γενικά Έννοιες.. 2 2. Πρακτικός Οδηγός Ανάλυσης εδοµένων.. 4 α. Οδηγός Λύσεων στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), στο πλαίσιο ενός ολοκληρωμένου στατιστικού σχεδίου δράσης

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες Ορισμός Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες αβεβαιότητας. Βασικές έννοιες Η μελέτη ενός πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πρόλογος στη δεύτερη έκδοση Πρόλογος στην πρώτη έκδοση Εισαγωγή Τι είναι η μεθοδολογία έρευνας Οι μέθοδοι έρευνας ΜEΡOΣ A : ΓNΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜOΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙO 1: Γενικά για την επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Εισαγωγή στο P.A.S.W. Υποχρεωτικό μάθημα 4 ου εξαμήνου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜEΡOΣ A : ΓNΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜOΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜEΡOΣ A : ΓNΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜOΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος στη δεύτερη έκδοση........................................... 13 Πρόλογος στην πρώτη έκδοση............................................ 17 Εισαγωγή................................................................

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο ΕΚΠ65 ιπλωματικές Εργασίες Αθήνα, 11 Οκτωβρίου 2009

Σεμινάριο ΕΚΠ65 ιπλωματικές Εργασίες Αθήνα, 11 Οκτωβρίου 2009 Με δείγματα ευκολίας δεν γίνεται έρευνα: Η επιλογή των υποκειμένων της έρευνας Βιβή Βασάλα ΣΕΠ στο ΕΑΠ Ερωτήματα Πώς προσδιορίζονται τα όρια του ερευνητικού πληθυσμού; ; Ποιος είναι ο τρόπος-μέθοδος επιλογής

Διαβάστε περισσότερα

Θεματολογία. Δεδομένα και αβεβαιότητα. Αντικείμενο της Στατιστικής. Βασικές έννοιες. Δεδομένα και αβεβαιότητα. Στατιστική Ι

Θεματολογία. Δεδομένα και αβεβαιότητα. Αντικείμενο της Στατιστικής. Βασικές έννοιες. Δεδομένα και αβεβαιότητα. Στατιστική Ι Ενότητα η : Εισαγωγή στη Στατιστική Θεματολογία Στατιστική Ι Ενότητα : Εισαγωγή Δρ. Χρήστος Εμμανουηλίδης Επίκουρος Καθηγητής Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Αντικείμενο της Στατιστικής : μεταβλητές,πληθυσμός,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΕΤΡΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Η Μέτρηση Εργασίας (Work Measurement ή Time Study) έχει ως αντικείμενο τον προσδιορισμό του χρόνου που απαιτείται από ένα ειδικευμένο

Διαβάστε περισσότερα

Payroll Master. Η εφαρμογή λειτουργεί σε περιβάλλον Windows και χρησιμοποιεί βάση δεδομένων Oracle ver 7.x ή μεγαλύτερη.

Payroll Master. Η εφαρμογή λειτουργεί σε περιβάλλον Windows και χρησιμοποιεί βάση δεδομένων Oracle ver 7.x ή μεγαλύτερη. Payroll Master Το Payroll MaSter, που ανήκει στην οικογένεια εφαρμογών HR MaSter αποτελεί το λογισμικό μιας ολοκληρωμένης λύσης, που έχει στόχο την πλήρη και ολοκληρωμένη κάλυψη της Μισθοδοσίας και της

Διαβάστε περισσότερα

Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή

Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή Μισθολογικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα Ανισότητες: από την καταγραφή στην ανατροπή Η μελέτη της Ευαγγελίας Παπαπέτρου για την απασχόληση - ανεργία και τις μισθολογικές διαφορές ανδρών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ... 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ... 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ... 15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17 1. ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΚΟΣΤΟΥΣ... 19 Τι μπορεί να κάνει η Διοίκηση για τη μείωση του κόστους... 19 Ο συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Δισδιάστατη ανάλυση. Για παράδειγμα, έστω ότι 11 άτομα δήλωσαν ότι είναι άγαμοι (Α), 26 έγγαμοι (Ε), 12 χήροι (Χ) και 9 διαζευγμένοι (Δ).

Δισδιάστατη ανάλυση. Για παράδειγμα, έστω ότι 11 άτομα δήλωσαν ότι είναι άγαμοι (Α), 26 έγγαμοι (Ε), 12 χήροι (Χ) και 9 διαζευγμένοι (Δ). Δισδιάστατη ανάλυση Πίνακες διπλής εισόδου Σε πολλές περιπτώσεις μελετάμε περισσότερες από μία μεταβλητές ταυτόχρονα. Π.χ. μία έρευνα που έγινε σε ένα δείγμα 58 ατόμων περιείχε τις ερωτήσεις «ποια είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες

Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες Κόστος- Έξοδα - Δαπάνες του συνεργάτη μας λογιστή Α Τάξεως Γεωργίου Τσιμπίκου Κόστος. ΚΟΣΤΟΣ είναι ένα αριθμητικό μέγεθος που αντιπροσωπεύει τα ποσά που επενδύθηκαν για την απόκτηση υλικών ή άϋλων αγαθών

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων.

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων. ειγµατοληψία Καθώς δεν είναι εφικτό να παίρνουµε δεδοµένα από ολόκληρο τον πληθυσµό που µας ενδιαφέρει, διαλέγουµε µια µικρότερη οµάδα που θεωρούµε ότι είναι αντιπροσωπευτική ολόκληρου του πληθυσµού. Τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2 Τι είναι βιομηχανία Η βιομηχανία είναι ένα οργανωμένο σύστημα παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών σε μεγάλη ποσότητα. Οι βιομηχανικές, παραγωγικές μονάδες ή μονάδες παροχής υπηρεσιών χρειάζεται να θεωρηθούν

Διαβάστε περισσότερα

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Πληθυσμός Δείγμα Δείγμα Δείγμα Ο ρόλος της Οικονομετρίας Οικονομική Θεωρία Διατύπωση της

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι. Ενότητα 8: Επαγωγική Στατιστική. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών

Στατιστική Ι. Ενότητα 8: Επαγωγική Στατιστική. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Στατιστική Ι Ενότητα 8: Επαγωγική Στατιστική. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 3: Αριθμητικά Περιγραφικά Μέτρα Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες ΕΙΣΑΓΩΓΗ Βασικές έννοιες Σε ένα ερωτηματολόγιο έχουμε ένα σύνολο ερωτήσεων. Μπορούμε να πούμε ότι σε κάθε ερώτηση αντιστοιχεί μία μεταβλητή. Αν θεωρήσουμε μια ερώτηση, τα άτομα δίνουν κάποιες απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας Ψηφιακό Περιεχόμενο & Ηλεκτρονικό Εμπόριο (Δ εξάμηνο) Διάλεξη # 8η: Έρευνα αγοράς στο Διαδίκτυο Χαρίκλεια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ: ΕΡΕΥΝΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΩΝ, 2011:

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ: ΕΡΕΥΝΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΩΝ, 2011: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 10 / 9 / 2014 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΡΕΥΝΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΩΝ: 2011 Από την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακες Εισροών-Εκροών της Ελληνικής Οικονοµίας για τον Τουρισµό. Σύνοψη Μελέτης

Πίνακες Εισροών-Εκροών της Ελληνικής Οικονοµίας για τον Τουρισµό. Σύνοψη Μελέτης Πίνακες Εισροών-Εκροών της Ελληνικής Οικονοµίας για τον Τουρισµό Σύνοψη Μελέτης Η παρούσα µελέτη των Πινάκων Εισροών-Εκροών µε επίκεντρο τους τοµείς τουρισµού του έτους 1992 εκπονήθηκε µε χρηµατοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΓΚΥΡΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ CAPITAL CONTROLS ΣΤΙΣ ΜΜΕ

ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΓΚΥΡΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ CAPITAL CONTROLS ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΓΚΥΡΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ CAPITAL CONTROLS ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΓΚΥΡΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ CAPITAL CONTROLS ΣΤΙΣ ΜΜΕ Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία- ISO 9001 Σαπφούς 3, 81100 Μυτιλήνη (1ος Όροφος) 2251054739 (09:00-14:30) academy@aigaion.org civilacademy.ucoz.org «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιανουάριος 2011 Ψυχομετρία Η κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

E ΡΕΥΝΕΣ ΠΟΥ ΔΙΕΝΕΡΓΟΥΝΤΑΙ ΣΤΙΣ EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

E ΡΕΥΝΕΣ ΠΟΥ ΔΙΕΝΕΡΓΟΥΝΤΑΙ ΣΤΙΣ EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ E ΡΕΥΝΕΣ ΠΟΥ ΔΙΕΝΕΡΓΟΥΝΤΑΙ ΣΤΙΣ EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Οι έρευνες που διενεργούνται στις επιχειρήσεις αποσκοπούν στη συγκέντρωση πρόσφατων στατιστικών στοιχείων όπως π.χ. κύκλου εργασιών, απασχόλησης, αμοιβών κλπ.

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ Βασίλης Δ. Ανδριτσάνος Δρ. Αγρονόμος - Τοπογράφος Μηχανικός ΑΠΘ Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας 3ο εξάμηνο http://eclass.teiath.gr Παρουσιάσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτική έρευνα. Γιώτα Παπαγεωργίου

Ποσοτική έρευνα. Γιώτα Παπαγεωργίου Ποσοτική έρευνα Γιώτα Παπαγεωργίου (Babbie, κεφ. 1,2 Bryman, kef. 1,2 Κυριαζή, κεφ. 2,3 Κατσίλλης, κεφ. 1 Martin, κεφ. 1 Mertens, κεφ. 11 Robson, κεφ. 4 de Vaus, kef. I). Σκοπός: Η κατανόηση και εξοικείωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ «ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ»

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ «ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ «ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» ΑΘΗΝΑ 2014 ΣΥΛΛΟΓΗ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Α. Γενική περιγραφή των δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Επαγωγική στατιστική (Στατιστική Συμπερασματολογία) Εκτιμητική Έλεγχος Στατιστικών Υποθέσεων

ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Επαγωγική στατιστική (Στατιστική Συμπερασματολογία) Εκτιμητική Έλεγχος Στατιστικών Υποθέσεων ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Επαγωγική στατιστική (Στατιστική Συμπερασματολογία) Εκτιμητική Έλεγχος Στατιστικών Υποθέσεων α) Σημειοεκτιμητική β) Εκτιμήσεις Διαστήματος ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΑ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΜΕΣΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΑ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΜΕΣΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998 ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΑ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΜΕΣΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1999 1 ΣΥΝΟΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος xi 1 Αντικείμενα των Πιθανοτήτων και της Στατιστικής 1 1.1 Πιθανοτικά Πρότυπα και Αντικείμενο των Πιθανοτήτων, 1 1.2 Αντικείμενο της Στατιστικής, 3 1.3 Ο Ρόλος των Πιθανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την ολοένα και ταχύτερη ανάπτυξη των τεχνολογιών και των επικοινωνιών και ιδίως τη ραγδαία, τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΓΡΑΦΕΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (<1940)

ΑΠΟΓΡΑΦΕΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (<1940) Εκδόσεις Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (αρχεία σε ψηφιακή μορφή) που διατίθενται οργανωμένα στον δικτυακό τόπο e demography (http://www.e demography.gr ) (Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ, Ψηφιακή Βιβλιοθήκη) Γλώσσα που αποδίδεται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ

Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος 75 Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ 1.1. Τυχαία γεγονότα ή ενδεχόμενα 17 1.2. Πειράματα τύχης - Δειγματικός χώρος 18 1.3. Πράξεις με ενδεχόμενα 20 1.3.1. Ενδεχόμενα ασυμβίβαστα

Διαβάστε περισσότερα

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 18 Νοεμβρίου 2011

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 18 Νοεμβρίου 2011 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 18 Νοεμβρίου 2011 Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η Εξ αφορμής των παρατηρήσεων που περιέχονται στο Εβδομαδιαίο Δελτίο Οικονομικών Εξελίξεων της Διεύθυνσης Οικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0111 «Σύγχρονα Θέµατα ιοίκησης Αθλητισµού»

Διαβάστε περισσότερα

ΟΚΙΜΑΣΙΕΣ χ 2 (CHI-SQUARE)

ΟΚΙΜΑΣΙΕΣ χ 2 (CHI-SQUARE) ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ χ (CI-SQUARE) ΟΚΙΜΑΣΙΕΣ χ (CI-SQUARE). Εισαγωγή Οι στατιστικές δοκιμασίες που μελετήσαμε μέχρι τώρα ονομάζονται παραμετρικές (paramtrc) διότι χαρακτηρίζονται από υποθέσεις σχετικές είτε για

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς Θεσσαλονίκη, Σεπτέμβριος 2010 2 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(55) Κορρέ Πελαγία(580) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εαρινό εξάμηνο 0 Ρέθυμνο, 5/6/0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ:. Εισαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα

εμπορικών επιχειρήσεων» ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013

εμπορικών επιχειρήσεων» ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 «Περιοδική έρευνα πεδίου σε αντιπροσωπευτικό δείγμα ΜΜ εμπορικών επιχειρήσεων» ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 Ενίσχυση της επιστημονικής και επιχειρησιακής ικανότητας και της τεκμηρίωσης της ΕΣΕΕ κωδικός ΟΠΣ: 296250

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι. Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών

Στατιστική Ι. Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Στατιστική Ι Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματικές Κατανομές

Δειγματικές Κατανομές Δειγματικές Κατανομές Στατιστική συνάρτηση ή στατιστική Δειγματική κατανομή - Εκτιμητής Τα άγνωστα στοιχεία του πληθυσμού λέγονται παράμετροι. Τα συμπεράσματα για μια παράμετρο εξάγονται με τη βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την

Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την Πραγματοποιείται με την κατάταξη των στοιχείων κατά κατηγορίες για μια σειρά ετών. Η σύγκριση των στοιχείων με παρελθόντα στοιχεία αυξάνει την χρησιμότητα και εμφανίζει την φύση και τις τάσεις των τρεχουσών

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ

Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ Παρασκευή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Γκιπάλη Δώρα, A.M. 7795 Καρρά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ

ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ Τα μέτρα διασποράς χρησιμεύουν για τη μέτρηση των περιφερειακών ανισοτήτων. Τα περιφερειακά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Νοσηλευτική Σεμινάρια

Νοσηλευτική Σεμινάρια Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Νοσηλευτική Σεμινάρια Ενότητα 6: Τρόποι Συγγραφής της Μεθόδου και των Αποτελεσμάτων μιας επιστημονικής εργασίας Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Διαγράμματα διασποράς (scattergrams) Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Η οπτική απεικόνιση δύο συνόλων δεδομένων μπορεί να αποκαλύψει με παραστατικό τρόπο πιθανές τάσεις και μεταξύ τους συσχετίσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ένα Τι είναι η Στατιστική;

Κεφάλαιο Ένα Τι είναι η Στατιστική; Κεφάλαιο Ένα Τι είναι η Στατιστική; Copyright 2009 Cengage Learning 1.1 Τι είναι η Στατιστική; «Στατιστική είναι ένας τρόπος για την αναζήτηση πληροφοριών μέσα σε δεδομένα» Copyright 2009 Cengage Learning

Διαβάστε περισσότερα

2010-2020 2010-2020 ISBN: 978-9963-43-830-3

2010-2020 2010-2020 ISBN: 978-9963-43-830-3 2010-2020 ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2 0 1 0-2 0 2 0 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010 Υπεύθυνοι Λειτουργοί Κυριάκος Κυριάκου,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2007 ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ

ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2007 ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ ΙΩΑΝΝΑ ΚΑΠΕΤΑΝΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Γιατί οι επιχειρήσεις έχουν ανάγκη την πρόβλεψη σελ.1 1.2 Μέθοδοι πρόβλεψης....σελ.2 ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 2.1 Υπόδειγμα του Κινητού μέσου όρου.σελ.5 2.2 Υπόδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

2.10 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΕΝΙΚΑ

2.10 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΕΝΙΚΑ 2.10 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΕΝΙΚΑ Το ερωτηματολόγιο είναι το βασικό μέσο επικοινωνίας ανάμεσα στο συνεντευκτή και στον ερωτώμενο και σημαντικό εργαλείο στα προβλήματα έρευνας. Είναι ένα έντυπο το οποίο περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

4 Πιθανότητες και Στοιχεία Στατιστικής για Μηχανικούς

4 Πιθανότητες και Στοιχεία Στατιστικής για Μηχανικούς Πρόλογος Ο μηχανικός πρέπει να συνεχίσει να βελτιώνει την ποιότητα της δουλειάς του εάν επιθυμεί να είναι ανταγωνιστικός στην αγορά της χώρας του και γενικότερα της Ευρώπης. Μία σημαντική αναλογία σε αυτήν

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτες ασθενών-μαρτύρων

Μελέτες ασθενών-μαρτύρων Μελέτες ασθενών-μαρτύρων Η πρώτη ΜΑΜ δημοσιεύθηκε το 1920 και αφορούσε τη σχέση καπνιστικής συνήθειας και επιθηλιώματος των χειλιών (μορφή καρκίνου του δέρματος) Το 1950, δημοσιεύθηκαν οι πρώτες 4 μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα επικαιρότητας

Θέματα επικαιρότητας ΕΡΕΥΝΑ ΣΕ ΑΘΗΝΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΤΤΙΚΗ Θέματα επικαιρότητας ΜΑΙΟΣ 2014 «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» - MEGA GREEK PUBLIC OPINION ΕΡΕΥΝΑ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΕΚΛΟΓΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ «ΑΝΑΤΡΟΠΗ» ΤΟΥ MEGA 5 ΜΑΙΟΥ 2014 1 Ταυτότητα της

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΤΩΝ ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΤΩΝ ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΤΩΝ ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ Τα δηµογραφικά δεδοµένα τα οποία προέρχονται από τις απογραφές πληθυσµού, τις καταγραφές της φυσικής και µεταναστευτικής κίνησης του πληθυσµού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, Σεπτεμβρίου 20 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ: 20 Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τον εποχικά προσαρμοσμένο δείκτη ανεργίας για τον Ιούνιο 20.

Διαβάστε περισσότερα

AΤΕΙ Θεσσαλονίκης - Παράρτημα Κατερίνης Τμήμα Τυποποίησης και Διακίνησης Προϊόντων (Logistics)

AΤΕΙ Θεσσαλονίκης - Παράρτημα Κατερίνης Τμήμα Τυποποίησης και Διακίνησης Προϊόντων (Logistics) AΤΕΙ Θεσσαλονίκης - Διακίνησης Προϊόντων (Logistics) www.logistics.teithe.gr Επίκουρος Καθηγητής dfolinas@gmail.com Στόχοι Θέματα παρουσίασης παρουσίασης Επιστήμη των Logistics Επιχειρηματικό ενδιαφέρον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ-13 Ποσοτικές Μέθοδοι Ακαδημαϊκό Έτος: 2010-11 Τρίτη Γραπτή Εργασία στη Στατιστική Γενικές οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑ 1: ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ?

ΕΡΩΤΗΜΑ 1: ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ? ΕΡΩΤΗΜΑ 1: ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ? ΕΠΕΙΔΗ: Η ΧΩΡΕΣ ΔΙΑΦΕΡΟΥΝ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥΣ ΕΙΤΕ (Α) ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΤΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΝΑ ΠΑΡΑΓΑΓΟΥΝ ΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΑΓΑΘΑ, ΕΙΤΕ (Β) ΣΤΙΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΕΣ ΤΟΥΣ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΓΙ

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 11 Ιουλίου 20 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ: 20 Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τον εποχικά προσαρμοσμένο δείκτη ανεργίας για τον Απρίλιο 20.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN. Εισαγωγή

ΒΑΣΙΚΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN. Εισαγωγή ΒΑΣΙΚΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN Εισαγωγή Η κατάρτιση ενός Επιχειρηματικού Σχεδίου αποτελεί ένα εργαλείο στο οποίο καταγράφεται ουσιαστικά το «Πλάνο Δράσης» της επιχείρησης, τα βήματα που θα

Διαβάστε περισσότερα

711 Πληροφορικής ΤΕΙ Αθήνας

711 Πληροφορικής ΤΕΙ Αθήνας 711 Πληροφορικής ΤΕΙ Αθήνας Το Τμήμα Πληροφορικής του ΤΕΙ Αθήνας ιδρύθηκε και δέχτηκε τους πρώτους του σπουδαστές τον Οκτώβριο του 1983, ταυτόχρονα δηλαδή με την έναρξη ισχύος του νόμου 1404/83 για τα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2.

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2. Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 2 Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΑΟ Ε-ΕΠΑΛ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΟΜΑ Α Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.10, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα του την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

329 Στατιστικής Οικονομικού Παν. Αθήνας

329 Στατιστικής Οικονομικού Παν. Αθήνας 329 Στατιστικής Οικονομικού Παν. Αθήνας Σκοπός Το Τμήμα σκοπό έχει να αναδείξει επιστήμονες ικανούς να σχεδιάζουν, να αναλύουν και να επεξεργάζονται στατιστικές καθώς επίσης και να δημιουργούν προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες Εργαστήριο SPSS Ψ-4201 (ΕΡΓ) Λεωνίδας Α. Ζαμπετάκης Β.Sc., M.Env.Eng., M.Ind.Eng., D.Eng. Εmail: statisticsuoc@gmail.com Διαλέξεις αναρτημένες στο: Διαλέξεις: ftp://ftp.soc.uoc.gr/psycho/zampetakis/ Διάλεξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000

ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000 ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2002 ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα