Γενικά Χαρακτηριστικά της Αξιολόγησης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Γενικά Χαρακτηριστικά της Αξιολόγησης"

Transcript

1 Γενικά Χαρακτηριστικά της Αξιολόγησης 1. Σεβασμός της προσωπικότητας του μαθητή 2. Η όλη διαδικασία πρέπει να διακρίνεται από ψυχολογική υποστήριξη του μαθητή 3. Καθημερινή μέριμνα του δασκάλου (κυρίως μέσω της παρατηρητικότητας) 4. Τρόπος αποτίμησης του μαθησιακού έργου του μαθητή 5. Σε ό,τι αφορά τις μαθησιακές δυσκολίες αναζητά το «τι μπορεί» να κάνει ο μαθητής κι όχι τι θα «έπρεπε» να κάνει 6. Εξαιρετικά πολύπλοκη διαδικασία (με επιπτώσεις στους συντελεστές της μάθησης) 7. Απεικόνιση των γνωστικών λειτουργιών του μαθητή 8. Αδρομερής διάγνωση των μαθησιακών προβλημάτων 9. Οδηγός για παρεμβατικές κινήσεις 10. Στοχοθεσία (βραχυπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη) 11. Τυπική και άτυπη 12. Ατομική (π.χ στην ανάγνωση) ή και ομαδική (π.χ στην ορθογραφία) Προϋποθέσεις αξιολόγησης 1. Ειδικές θεωρητικές γνώσεις: α) Για τη συγκεκριμένη γνωστική λειτουργία η οποία χαρτογραφείται β) Για τους σκοπούς, τον τρόπο αξιολόγησης, τα υλικά, τη διαδικασία, τη συνεκτίμηση και την ερμηνεία των αποτελεσμάτων γ) «Γνωρίζουμε» το μαθητή μας 2. Ευελιξία και προσαρμογή στις ιδιαίτερες ανάγκες, ιδιαιτερότητες και ικανότητες του μαθητή 3. Χρήση κατάλληλων δοκιμασιών (σταθμισμένων και άτυπων) Βασικά χαρακτηριστικά των δοκιμασιών αξιολόγησης 1. Εγκυρότητα: η ιδιότητα μιας δοκιμασίας να αξιολογεί το χαρακτηριστικό για το οποίο κατασκευάστηκε 2. Αξιοπιστία: η ιδιότητα μιας δοκιμασίας να δίνει παρόμοια αποτελέσματα αξιολόγησης όταν εφαρμόζεται στην αξιολόγηση ενός χαρακτηριστικού. Αναφέρεται στο βαθμό συνέπειας (σταθερότητας) των μετρήσεων 3. Στάθμιση: μέσω της ομοιόμορφης χορήγησης σε αντιπροσωπευτικό δείγμα του πληθυσμού διαμορφώνονται οι πρότυποι δείκτες (νόρμες) με βάση τις οποίες γίνεται η αξιολόγηση ενός ατόμου, σε σχέση με τις επιδόσεις του πληθυσμού. Άτυπα τεστ 1. Σχετική ανυπαρξία σταθμισμένων τεστ 2. Ειδική άδεια για τη χορήγηση σταθμισμένων τεστ, πολλά από τα οποία εφαρμόζονται από ψυχολόγους 3. Το κενό καλύπτουν τα άτυπα τεστ τα οποία λειτουργούν ως συμπληρωματικά κριτήρια της προσωπικής εκτίμησης του δασκάλου για την επίδοση, το επίπεδο και τις δυσκολίες του μαθητή. 4. Τα άτυπα τεστ μπορούν να δομηθούν, χορηγηθούν και να αξιολογηθούν από τον ίδιο τον εκπαιδευτικό. 5. Παρέχουν τη δυνατότητα εξατομικευμένης προσαρμογής στις ικανότητες και τις αδυναμίες του κάθε μαθητή.

2 6. Εκ προοιμίου δηλώνεται ότι τα άτυπα τεστ διακρίνονται από μικρή εγκυρότητα και αξιοπιστία, με βάση τις αυστηρές παραμέτρους που θέτουν η στατιστική και η ψυχομετρία. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι χαλαρώνουμε τις απαιτήσεις που βάζουμε απέναντι στον εαυτό μας 7. Αποτελούν σημαντικό αξιολογικό εργαλείο στα χέρια ενός θεωρητικά καταρτισμένου εκπαιδευτικού. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Η διαγνωστική αξιολόγηση της αναγνωστικής επίδοσης ενός μαθητή, ιδιαίτερα αυτού με Μ.Δ., πρέπει να γίνεται, κατά σειρά εφαρμογής, σε τρία επίπεδα: Α. Στη φωνολογική επίγνωση Β. Στη βασική ανάγνωση (ανάγνωση γραμμάτων, συλλαβών, λέξεων, μικρών προτάσεων και κειμένων) Γ. Στην κατανόηση, τη σημασιολογική επεξεργασία, των όσων διαβάζει το παιδί, κάτι που είναι και απώτερος στόχος της αναγνωστικής λειτουργίας. Α. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΓΝΩΣΗΣ Η φωνολογική επίγνωση αναφέρεται στην ικανότητα του ατόμου να κινείται από τα διαφανή στα αδιαφανή στοιχεία της γλώσσας που μιλά και να αποκτήσει επίγνωση και ικανότητα χειρισμού των βασικών συστατικών της λέξης (συλλαβές και φωνήματα). Η συγκεκριμένη ικανότητα είναι διττή αφού κινείται σε δυο επίπεδα: της επιγλωσσικής και της μεταγλωσσικής επίγνωσης. Το επίπεδο της επιγλωσσικής επίγνωσης αναφέρεται στην οργάνωση της φωνολογικής δομής της γλώσσας η οποία είναι ακόμη ασαφής. Το συγκεκριμένο επίπεδο προηγείται εξελικτικά και θεωρούμε ότι στο νηπιαγωγείο μεγάλη μερίδα νηπίων έχει κατακτήσει την επιγλωσσική επίγνωση. Αντίθετα το επίπεδο της μεταγλωσσικής επίγνωσης αναφέρεται στην ικανότητα οργάνωσης της φωνολογικής δομής της γλώσσας η οποία είναι σαφής και μπορεί να αναλυθεί στα συστατικά της στοιχεία. Μεταξύ φωνολογικής επίγνωσης και αναγνωστικής δεξιότητας υπάρχει άμεση σχέση. Συγκεκριμένα είναι διαπιστωμένη η γραμμική σχέση μεταξύ της φωνολογικής επίγνωσης, της γραφημικής-φωνημικής αντιστοιχίας και της μάθησης της ανάγνωσης. Μέσα από πλήθος ερευνητικών εργασιών έχουν καταδειχτεί τα εξής: Α) Η γνώση της γραφημικής-φωνημικής αντιστοιχίας σχετίζεται άμεσα με την απόκτηση της βασικής αναγνωστικής ικανότητας Β) Οι ικανοί, αλλά αρχάριοι αναγνώστες, είναι περισσότερο ικανοί στην κατοχή των κανόνων της γραφημικής-φωνημικής αντιστοιχίας, σε σχέση με τους λιγότερο ικανούς αρχάριους αναγνώστες Γ) Η ικανότητα φωνολογικής ανακωδικοποίησης αποτελεί αξιόπιστο παράγοντα πρόβλεψης της μετέπειτα αναγνωστικής ικανότητας Δ) Επιτυχημένοι αναγνώστες είναι αυτοί οι οποίοι διαθέτουν καλύτερα επίπεδα φωνολογικής επίγνωσης. Από όλα τα ανωτέρω καθίσταται εύλογη η σημασία αξιολόγησης της φωνολογικής επίγνωσης από τις πρώτες ημέρες του παιδιού στην Α τάξη του δημοτικού σχολείου ή ακόμη κι από τη φοίτησή του στο νηπιαγωγείο, όσον αφορά

3 την εξάσκησή του στη φωνολογική επίγνωση και την πρόληψη ικανού αριθμού περιπτώσεων πιθανών Μ.Δ. Η αξιολόγηση της φωνολογικής επίγνωσης, τόσο στο επιγλωσσικό όσο και στο μεταγλωσσικό επίπεδο, γίνεται σε δύο διαστάσεις: στο επίπεδο της συλλαβής και στο επίπεδο του φωνήματος. Λόγω όμως του διαφορετικού γνωστικού φορτίου, το οποίο απαιτείται για τη διεκπεραίωσή τους, η χορήγηση των τεστ φωνολογικής επίγνωσης ακολουθεί μια γραμμική πορεία, κατά αύξουσα δυσκολία. Έτσι: 1. Στο επίπεδο της επιγλωσσικής επίγνωσης η καταλληλότερη δοκιμασία αξιολόγησης, αλλά και εξάσκησης, είναι το τεστ διάκρισης της ομοιότητας ή διαφοράς μεταξύ προφορικών λέξεων το οποίο διακρίνεται σε τρεις παραλλαγές. Αυτές είναι: Α) Η ικανότητα διάκρισης της ομοιότητας ή διαφοράς μεταξύ προφορικών λέξεων 1Α) Ικανότητα επισήμανσης της ομοιότητας στη συλλαβή. γάλα γάτα δέμα σύκο μέρα χώρα μέλι - χώμα 1Β) Ικανότητα επισήμανσης της ομοιότητας στο φώνημα. τα το τα να τι να μας μεν πες μεν πως γης μας φως Το συγκεκριμένο τεστ αποτελείται από ζεύγη λέξεων, απλών στην ορθογραφική τους δομή, οι οποίες προσφέρονται ακουστικά στο παιδί. Από αυτό ζητείται αν αποφασίσει αν οι λέξεις αυτές έχουν κάποια φωνολογική ομοιότητα (πιθανές απαντήσεις ΝΑΙ ΟΧΙ). Μερικές παράμετροι που πρέπει να έχουμε υπόψη μας είναι: Η φωνολογική ομοιότητα να είναι είτε σε συλλαβικό είτε σε ενδοσυλλαβικό (φωνημικό) επίπεδο (π.χ μέρα τώρα ή μας μεν), προσέχοντας να μην υπάρχει επικάλυψη όσον αφορά το κοινό τμήμα (ταυτόχρονα σε συλλαβή και φώνημα) Η θέση της φωνολογικής ομοιότητας να είναι μεταβλητή (αρχική συλλαβή, μέση ή τελική κ.λ.π.) Οι λέξεις να είναι με ομαλή ορθογραφική συλλαβική δομή (ΣΦΣΦ, ΣΦ, ΣΦΣ ή και ΣΦΣΦΣΦ) Αναμένουμε καλύτερη επίδοση όσον αφορά το επίπεδο της συλλαβής Αν παρατηρούμε δυσκολία στο συλλαβικό επίπεδο δεν προχωρούμε στο φωνημικό επίπεδο αλλά εξασκούμε το παιδί στις συλλαβές Β) Ικανότητα επισήμανσης της ομοιοκαταληξίας (πόδι), βόδι - χώμα (ρέμα), δέμα μήλο (τυρί), νερό κερί (ψάρι), ξύλο χέρι

4 (σώμα), χώμα - χέρι Το συγκεκριμένο τεστ μοιάζει με το τεστ απόφασης της ομοιότητας ή όχι αλλά η κοινή συλλαβή βρίσκεται πάντα στην τελική θέση των λέξεων. Και σε αυτό οι λέξεις παρέχονται προφορικά, όπως και σε κάθε δοκιμασία φωνολογικής επίγνωσης Μια ενδιαφέρουσα παραλλαγή αυτού του τεστ είναι η προσφορά μιας λέξης στο παιδί το οποίο καλείται να αναφέρει κι άλλες λέξεις που ομοιοκαταληκτούν (π.χ «δίνω», «πίνω», «γίνω», «χύνω»). Μερικές παράμετροι που μπορούμε να λάβουμε υπόψη μας είναι: Το κοινό τμήμα να είναι σαφώς προσδιορισμένο στο επίπεδο της συλλαβής {π.χ. (τυρί): χέρι ξύλο}ή Το κοινό τμήμα να παραβιάζει τις διαστάσεις της συλλαβής {π.χ (χώμα): σώμα νερό). Αυτή η παράμετρος κάνει πιο εύκολη την απόφανση του παιδιού αφού του παρέχονται περισσότερες πληροφορίες). Γ) Ικανότητα διάκρισης της διαφορετικής λέξης (με δυο παραλλαγές) 1Γ) Ικανότητα εντοπισμού της ομοιότητας - διαφοράς στη συλλαβή γάλα - γάτα (μέλι) (μάτι) δέκα δέμα ξύλο (γάτα) μήλο (σύκο) χαρά νερά πόδι φίδι (ξύλο) Το τεστ αυτό δομείται από τρεις ή τέσσερις προφορικές λέξεις οι οποίες, εκτός από μία, έχουν ένα κοινό τμήμα. Το παιδί καλείται να αναφέρει ποια από αυτές τις λέξεις διαφέρει από τις υπόλοιπες. Το τεστ αυτό μπορεί να είναι στο επίπεδο της συλλαβής, του μορφήματος, μιας ενδοσυλλαβικής μονάδας ή και του φωνήματος Πρέπει να έχουμε υπόψη μας: Η θέση της διαφορετικής θέσης μπορεί να διαφέρει μέσα στο σύνολο των παρεχομένων λέξεων {(α θέση, παράδειγμα 2), (β θέση, παράδειγμα 3) ή (γ θέση, παράδειγμα1)} 2Γ) Ικανότητα εντοπισμού ομοιότητας - διαφοράς στο φώνημα με σε (ρα) κο - (τι) κε πως (την) φας τας την (σολ) Η ίδια παράμετρος ισχύει και σε αυτό το τεστ, όπως και στο αντίστοιχο του επιπέδου της συλλαβής. 2. Στο επίπεδο της μεταγλωσσικής επίγνωσης παρατηρείται μια μετάβαση σε πιο πολύπλοκες γνωστικές λειτουργίες, με το ανάλογο επιπλέον γνωστικό φορτίο. Εξελικτικά το παιδί περνά στη συγκεκριμένη φάση της φωνολογικής επίγνωσης μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της επιγλωσσικής επίγνωσης. Η καλύτερη μέθοδος αξιολόγησης του συγκεκριμένου επιπέδου είναι τα τεστ που καταγράφουν την ικανότητα διαχωρισμού, απομόνωσης, χειρισμού, σύνθεσης και άρθρωσης των δομικών στοιχείων μιας λέξης, αρχίζοντας από το επίπεδο της

5 συλλαβής και ολοκληρώνοντας με το επίπεδο του φωνήματος. Ανάλογα με τη μονάδα επεξεργασίας (συλλαβή ή φώνημα) αξιολογείται και η αντίστοιχη κατάκτηση. Αναλυτικότερα οι δοκιμασίες μπορεί να είναι: Α) Ικανότητα συλλαβικής κατάτμησης γάτα (γά τα ) δώρο ( δώ ρο ) πεπόνι ( πε πό νι ) φαγητό ( φα γη το ) 2) Ικανότητα φωνημικής κατάτμησης το (τ ο) γη (γ η) έλα (ε λ α) στο (σ τ ο) γάλα (γ α λ α) νερό (ν ε ρ ο) Με τις συγκεκριμένες δοκιμασίες το παιδί ακούει μια λέξη και καλείται να τη χωρίσει σε συλλαβές ή φωνήματα, τα οποία πρέπει να προφέρει σε διαδοχική σειρά. Τα τεστ αυτά έχουν αρκετές παραλλαγές όπως είναι: α) η αντιστοίχιση των συλλαβικών ή φωνημικών κατατμήσεων με ρυθμικά χτυπήματα π.χ ενός μολυβιού ή των χεριών ανά κατάτμηση β) η χρήση ψευδολέξεων Προσέχουμε οι λέξεις να έχουν ομαλή ορθογραφική δομή Β) Ικανότητα σύνθεσης προφορικών λέξεων σε συλλαβές και φωνήματα 1Β) Ικανότητα σύνθεσης συλλαβών μη λο (μήλο) κα τω (κάτω) πο τη ρι (ποτήρι) 2) Ικανότητα φωνημικής σύνθεσης. τ - ι (τι) μ ε (με) π ω ς (πως) λ ε ς (λες) τ ω ρ α (τώρα) χ ε ρ ι (χέρι) Σε αυτή την περίπτωση προσφέρονται ακουστικά στο παιδί τα φωνολογικά τμήματα μιας λέξης (συλλαβές ή φωνήματα) με ρυθμό μιας φωνολογικής μονάδας ανά δευτερόλεπτο. Ο μαθητής πρέπει να συγκρατήσεις όλες τις προσφερόμενες μονάδες στη μνή του και στη συνέχεια να τις συνθέσει και προφέρει τη λέξη. Γ) Ικανότητα απαλοιφής τμήματος λέξης 1Γ) Ικανότητα απαλοιφής συλλαβής ρόδα (δα) = ρο γάτα (γα) = τα

6 καπέλο (κα) = πελο καλάθι (λα) = καθι παγωτό (το) =παγω 2Γ) Ικανότητα απαλοιφής φωνήματος μα (μ) = α αν (α) = ν φως (φ) = ως μας (ς) = μα τώρα (τ) = ώρα Σε αυτή τη δοκιμασία δίδεται προφορικά στο παιδί μια λέξη και του ζητείται να αναφέρει το τμήμα της λέξης που απομένει μετά την απομάκρυνση μιας φωνολογικής μονάδας (συλλαβής ή φωνήματος). Εδώ υπάρχει η δυνατότητα η θέση της απαλοιφόμενης φωνολογικής μονάδας να είναι μεταβλητή, δηλαδή να ανήκει στο αρχικό, το μεσαίο ή το τελικό τμήμα της λέξης. Δ) Ικανότητα αντιστροφής λέξης 1Δ) Ικανότητα αντιστροφής της σειράς των συλλαβών μέλι (λιμε) γάλα (λαγα) μέσα (σαμε) έλα (λαε) 2Δ) Ικανότητα αντιστροφής της σειράς των φωνημάτων αν (να) με (εμ) λα (αλ) την (νητ) Στα τεστ αυτά προσφέρεται προφορικά μια λέξη στο παιδί το οποίο καλείται να προφέρει τη λέξη αντίστροφα. Για ευνόητους λόγους η επιλογή των λέξεων πρέπει να είναι εξαιρετικά προσεκτική, σχεδόν πάντα μονοσύλλαβες και με κανονική ορθογραφική δομή (ΣΦ ή ΣΦΣ) Αυτό που πρέπει να έχει ο εκπαιδευτικός πάντα υπόψη του είναι πως η ανωτέρω πορεία χορήγησης και αξιολόγησης είναι ιδιαίτερα σημαντική λόγω της κλιμακούμενης δυσκολίας των επιμέρους δοκιμασιών. Απαράβατος κανόνας είναι ότι δεν προχωρούμε στο επόμενο επίπεδο αν δεν έχει ήδη κατακτηθεί ικανοποιητικά το προηγούμενο. Στις περιπτώσεις εξάσκησης του μαθητή σε κάποιο συγκεκριμένο επίπεδο καλό είναι να επανερχόμαστε για λίγο στο αμέσως προηγούμενο. Ο μαθητής για είναι ικανός αναγνώστης θα πρέπει να κατέχει σε πολύ καλό βαθμό τα επιμέρους επίπεδα της φωνολογικής επίγνωσης. Συνεπώς πριν την πρώτη επαφή του παιδιού με το γραπτό λόγο θα πρέπει να είμαστε βέβαιοι για την καλή φωνολογική επίγνωση, από πλευράς του μαθητή. Αυτό σημαίνει ότι ο εκπαιδευτικός που αναλαμβάνει την Α τάξη αφιερώνει χρόνο τις πρώτες ημέρες στην αξιολόγηση της φωνημικής ενημερότητας των μαθητών του αλλά την εξάσκησή τους σε αυτή. Η ανωτέρω θέση δε σημαίνει πως δε θα μάθουν τα παιδιά ανάγνωση. Τα παιδιά θα μάθουν. Μειώνεται η πιθανότητα εμφάνισης αρκετών περιπτώσεων Μ.Δ στη

7 γλώσσα και ταυτόχρονα οι μαθητές θα δαπανήσουν λιγότερο χρόνο και κόπο για την κατάκτηση της ανάγνωσης. Β. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ Οι παράμετροι αξιολόγησης της αναγνωστικής ικανότητας ενός παιδιού είναι: α) ο χρόνος που απαιτείται για την αναγνωστική διεκπεραίωση. Η δυνατότητα μέτρησης του χρόνου για τον εκπαιδευτικό είναι σχετικά περιορισμένη, σε σχέση με ένα πειραματικό εργαστήριο όπου η μέτρηση γίνεται με ακρίβεια χιλιοστού του δευτερολέπτου. Έτσι ο εκπαιδευτικός μπορεί να μετρήσει, κατά προσέγγιση, το χρόνο γνωστικής επεξεργασίας μιας λέξης συν το χρόνο εκφοράς αυτής ως ένα σύνολο. Βέβαια επιστημονικά το ενδιαφέρον είναι ο χρόνος επεξεργασίας της λέξης καθώς και οι όποιες ενδοσυλλαβικές παύσεις (ιδιαίτερα πολύτιμο στοιχείο κατά την αξιολόγηση) κάνει ο μαθητής, κάτι που ο εκπαιδευτικός δεν μπορεί να μετρήσει. Λόγω της φύσης της ελληνικής γλώσσας ο χρόνος αποτελεί την πιο σημαντική παράμετρο αξιολόγησης της ανάγνωσης. β) η ακρίβεια της ανάγνωσης, δηλαδή το ποσοστό των λαθών που κάνει καθώς και το είδος των λαθών. Η παράμετρος των λαθών είναι ιδιαίτερα σημαντική κατά την αξιολόγηση της ορθογραφικής ικανότητας του μαθητή. Η αξιολόγηση της αναγνωστικής ικανότητας (η οποία μπορεί να μετατραπεί και σε αξιολόγηση της ορθογραφικής ικανότητας) γίνεται σε τέσσερα επίπεδα τα οποία είναι: Α) Αξιολόγηση ανάγνωσης (και γραφής) των γραμμάτων Με αυτή τη μορφή αξιολόγησης ελέγχουμε τη γνώση και την ικανότητα του μαθητή να αναγνωρίζει τα γραφημικά και φωνολογικά χαρακτηριστικά των γραμμάτων. Ιδιαίτερα όσον αφορά τα φωνολογικά χαρακτηριστικά, ο μαθητής πρέπει να είναι σε θέση να ανασύρει από τη μνήμη του το φθόγγο που αντιστοιχεί σε ένα γράμμα και όχι το όνομα του γράμματος. Η αξιολόγηση μπορεί να γίνει με δύο τρόπους: 1) με την παρουσίαση μεμονωμένων γραμμάτων ή μιας σειράς γραμμάτων (μικρών και κεφαλαίων) όπου δείχνουμε ένα-ένα γράμμα και ο μαθητής πρέπει να αναφέρει τον ήχο του γράμματος 2) στην περίπτωση της ορθογραφίας εκφωνούμε τον ήχο του γράμματος και ο μαθητής καλείται να γράψει το γράμμα. Στην περίπτωση της ανάγνωσης η αδυναμία του παιδιού να αναγνωρίσει ένα γράμμα σημαίνει πως πρέπει να επανέλθουμε στη διδασκαλία αυτού. Το ίδιο πρέπει να γίνει και στην περίπτωση που ο μαθητής καθυστερεί στην αναγνώριση του γράμματος. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως πρέπει να προχωρήσουμε σε εξάσκηση του μαθητή στο συγκεκριμένο γράμμα ώστε να μειώσουμε το χρόνο επεξεργασίας του γράμματος. Και στις δύο περιπτώσεις (ανάγνωσης και ορθογραφίας) πρέπει να παρατηρούμε τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα των γραμμάτων που ο μαθητής δυσκολεύεται (γραφημικά και ηχητικά). Υπάρχει η πιθανότητα ο μαθητής να συγχέει γράμματα τα οποία έχουν κοινά οπτικά χαρακτηριστικά (π.χ «β» με «θ», «π» με «τ», «ρ» με «φ» ή «μ» κ.λ.π.). Επίσης είναι υπαρκτή η πιθανότητα ο μαθητής να συγχέει τους φθόγγους των γραμμάτων, άρα πρόκειται για ηχητική σύγχυση, (π.χ. «νι» με «πι», «βου» με «θου» κ.λ.π).

8 B) Αξιολόγηση της ανάγνωσης (και γραφής) των συλλαβών Η γνώση και ικανότητα του παιδιού να αναγνωρίζει τα δομικά στοιχεία κάθε συλλαβής, η συγκράτηση αυτών των στοιχείων στην εργαζόμενη μνήμη, ο συνδυασμός τους και η προφορά τους ως ένα ενιαία δομημένο σύνολο αξιολογούνται μέσω της ανάγνωσης συλλαβών. Η συλλαβή αποτελεί για την ελληνική γλώσσα το πλέον σημαντικό φωνολογικό σύνολο αφού η φύση της γλώσσας είναι τέτοια που διευκολύνει τη συλλαβική κατάτμηση των λέξεων. Μέσα από πληθώρα ερευνητικών μελετών έχει διαφανεί ισχυρή σχέση (συνάφεια) μεταξύ φωνολογικής επίγνωσης στο επίπεδο της συλλαβής και της αναγνωστικής ικανότητας. Ταυτόχρονα η συλλαβή φαίνεται να λειτουργεί ως μονάδα επεξεργασίας της ελληνικής γλώσσας, τουλάχιστον για τους αρχάριους αναγνώστες των πρώτων τάξεων του δημοτικού σχολείου. Η αξιολόγηση των συλλαβών πρέπει να ακολουθεί κάποια αυστηρότερα πλαίσια σε σχέση με την αξιολόγηση των γραμμάτων, ένεκα ακριβώς της φύσης τους ως δομημένα σύνολα γραμμάτων. Αυτά τα κριτήρια-πλαίσια είναι: Οι συλλαβές να περιλαμβάνουν μόνο διδαγμένα γράμματα Η αξιολόγηση να αρχίζει με συλλαβές αποτελούμενες από δύο γράμματα και μάλιστα της πλέον συχνής δομής για την ελληνική γλώσσα, της μορφής ΣΦ Οι συλλαβές να αποτελούν όλους τους δυνατούς συνδυασμούς διδαγμένων γραμμάτων Όσον αφορά την ανάγνωση των συλλαβών να υπάρχουν και συλλαβές οι οποίες περιέχουν δίψηφα φωνήεντα. Κάτι τέτοιο όμως, για ευνόητους λόγους, δεν μπορεί να εφαρμοστεί κατά την αξιολόγηση της ορθογραφίας των συλλαβών. Η αξιολόγηση θα προχωρά σταδιακά σε ολοένα και πιο σύνθετες μορφές συλλαβών όπως της μορφής ΣΦΣ, ΣΣΦ, ΣΣΦΣ, ΣΣΣΦ. Είναι σημαντικό ότι μπορούμε να βρούμε αρκετές μονοσύλλαβες λέξεις οι οποίες πληρούν τις συγκεκριμένες ορθογραφικές δομές, όπως π.χ «στην», «χθες», «προς», «πριν» κ.λ.π. Αδυναμία του παιδιού σε καθεμία από τις ανωτέρω περιπτώσεις απαιτεί επιστροφή στη μορφή ΣΦ ή ΣΦΣ Για να αποκλειστεί η επίδραση της γνώσης λέξεων της ανωτέρω περίπτωσης μπορούμε να δομήσουμε δικές μας συλλαβές, οι οποίες δεν αποτελούν λέξεις της ελληνικής, προσέχοντας να διευκολύνουν την άρθρωση δηλαδή τα γράμματα που τις αποτελούν να δίνουν την ευχέρεια της συνάρθρωσης. Τούτο υπαγορεύεται από τη φύση της ελληνικής συλλαβής, ανοικτού τύπου, όπου τα σύμφωνα αποτελούν τις ακουστικές νύξεις, τα όρια της συλλαβής, αλλά ο πυρήνας είναι το φωνήεν. Έτσι αποφεύγουμε συλλαβές του τύπου «ρταδ», προτιμάμε όμως τη συλλαβή «τραδ». Η συλλαβή που διαβάζει το παιδί πρέπει να αρθρώνεται ως μια ενιαία μονάδα δομημένης άρθρωσης κι όχι ως μια σειρά από μεμονωμένους φθόγγους (τους φθόγγους των γραμμάτων) Η παραβίαση του ανωτέρω κριτηρίου υπαγορεύει την εξάσκηση της μορφής ΣΦ. Αν και εκεί υπάρχει πρόβλημα, τότε επιστρέφουμε στην εξάσκηση με μεμονωμένα γράμματα.

9 Στην αξιολόγηση της ορθογραφίας των συλλαβών ελέγχουμε την ορθότητα της φωνολογικής απόδοσης της συλλαβής, δηλαδή να μην παραβιάζεται η φωνολογική ταυτότητά της π.χ αντί το παιδί να γράψει τη συλλαβή «στε», γράφει «σπε» ή «τσε». Αυτό σημαίνει ότι οι περιπτώσεις συστηματικής παραβίασης της φωνολογικής ταυτότητας της συλλαβής αποτελούν σοβαρή ένδειξη προβλημάτων ση φωνολογική επίγνωση. Γ) Αξιολόγηση της ανάγνωσης λέξεων Η αξιολόγηση της βασικής αναγνωστικής λειτουργίας ολοκληρώνεται με την ανάγνωση λέξεων. Οι λέξεις, σε σχέση με την ανάγνωση των συλλαβών, παρουσιάζουν μια πρόσθετη γνωστική πολυπλοκότητα. Στην αξιολόγηση της ανάγνωσης των λέξεων ελέγχεται η ικανότητα του παιδιού να αποκωδικοποιεί τη γραφημική αναπαράσταση (δηλαδή να προβαίνει σε φωνολογική μετάφραση του γραφημικού κώδικα της λέξης) και ταυτόχρονα να έχει πρόσβαση στο σημασιολογικό κώδικα της λέξης. Βέβαια, ανάλογα με την κατεύθυνση της αξιολόγησης, μπορούμε να ελέγξουμε μία από τις παραπάνω ικανότητες ή ταυτόχρονα και τις δύο. Η ομαλή ανάγνωση των λέξεων πρέπει να ορίζεται από την ικανότητα του παιδιού να αναγνωρίζει τις επιμέρους συλλαβές και να προβαίνει στην ενοποίησή τους σε μια λέξη. Αντίθετα η μεμονωμένη ανάγνωση των συλλαβών που δομούν τη λέξη, με ταυτόχρονη αδυναμία να τις αναγνωρίσει ως ένα ενιαίο σύνολο, δε συνιστά ανάγνωση και τούτο διότι οι μεγάλες ενδοσυλλαβικές παύσεις παραβιάζουν τα όρια της χρονικής παραμονής των πληροφοριών στη μνήμη εργασίας. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως ένας μαθητής με τη συγκεκριμένη αναγνωστική συμπεριφορά πρέπει να εξασκείται στην ανάγνωση των συλλαβών και κατόπιν να επιχειρείται η ανάγνωση λέξεων με περισσότερες της μιας συλλαβές. Μερικές βασικές παράμετροι που πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη μας κατά τη δόμηση άτυπων τεστ αξιολόγησης της βασικής αναγνωστικής (και ορθογραφικής) ικανότητας λέξεων είναι: Οι λέξεις να αποτελούνται από διδαγμένα γράμματα. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως με την πρώτη ευκαιρία, κατά την οποία ο εκπαιδευτικός θα διαπιστώσει ότι τα ήδη διδαγμένα γράμματα μπορούν να δομήσουν μικρές λέξεις, να προχωρά στην αξιολόγηση λέξεων κι ας υπάρχουν ακόμη γράμματα τα οποία δεν έχουν διδαχτεί. Σε αυτό βοηθούν τα σύμφωνα διότι διευρύνεται η δυνατότητα εύρεσης λέξεων Η πρώτη προσέγγισης αξιολόγησης πρέπει να γίνεται με μονοσύλλαβες λέξεις ή δισύλλαβες. Η μορφή των συλλαβών θα πρέπει να είναι τη μορφής ΣΦ, ΣΦΣ, ΣΦΣΦ ή ΣΣΦΣ. Με τις μικρές αυτές λέξεις μπορούμε να δομήσουμε μικρές προτάσεις των 2 ή 3 λέξεων Καθώς η διδασκαλία των γραμμάτων προχωρά και η εξάσκηση του μαθητή στο επίπεδο των συλλαβών συνεχίζεται, μπορούμε να δομήσουμε τεστ με λέξεις οι οποίες διαθέτουν περισσότερες συλλαβές αλλά και πιο σύνθετη ορθογραφική δομή (συμπλέγματα συμφώνων, δίψηφα, δίφθογγους) Κάθε τεστ από τα ανωτέρω μπορεί αν έχει από 5 έως 10 (κατά προτίμηση) λέξεις. Επίσης δίνουμε τις ίδιες λέξεις για ανάγνωση και ορθογραφία, σε διαφορετικές όμως χρονικές στιγμές (μεσολαβούν κάποιες μέρες)

10 Πάνω όμως από αυτές τις παραμέτρους υπάρχουν τρεις πολύ βασικοί παράγοντες οι οποίοι πρέπει να διέπουν την επιλογή των λέξεων. Αυτοί, βάση της ψυχολογίας της ανάγνωσης πρέπει να είναι: 1. Το μέγεθος των λέξεων σε συλλαβές. Το συγκεκριμένο κριτήριο σχετίζεται άμεσα με τη μνημονική ικανότητα του παιδιού και τη δυνατότητά του να επεξεργαστεί συγκεκριμένο όριο πληροφοριών. Έτσι επιλέγουμε μονοσύλλαβες, δισύλλαβες, τρισύλλαβες ή και τετρασύλλαβες λέξεις. Όσο αυξάνεται ο αριθμός των συλλαβών τόσο αυξάνεται και ο χρόνος γνωστικής επεξεργασίας των λέξεων. Ένα πρόσθετο κριτήριο είναι και ο αριθμός των γραμμάτων αφού κάθε επιπλέον γράμμα ή μόρφημα αποτελεί και μια επιπλέον πληροφορία προς επεξεργασία. Η έρευνα έχει δείξει ότι λέξεις με τον ίδιο αριθμό συλλαβών αλλά λιγότερα μορφήματα διαβάζονται ταχύτερα (π.χ. η λέξη «ράβω» διαβάζεται ταχύτερα από τη λέξη «πάνω». 2. Η συχνότητα των λέξεων. Το κριτήριο αυτό αναφέρεται στο κατά πόσο οι συγκεκριμένες λέξεις ανταποκρίνονται στο γνωστικό και ηλιακό επίπεδο των παιδιών. Λόγω όμως μη επίσημης ερευνητικής μέτρησης των συχνοτήτων των ελληνικών λέξεων καταφεύγουμε στη χρήση του βασικού λεξιλογίου της Α τάξης για την εύρεση λέξεων Υψηλής Συχνότητας και του αντίστοιχου λεξιλογίου της ΣΤ τάξης για την εύρεση λέξεων Χαμηλής Συχνότητας. 3. Η ορθογραφική κανονικότητα των λέξεων το κριτήριο αυτό αναφέρεται στην ορθογραφική δομή μιας ή περισσοτέρων συλλαβών κάθε λέξης. Έτσι εξετάζουμε αν η φωνολογική απόδοση της λέξης συντελείται μέσω της γραφημικής-φωνημικής αντιστοιχίας ή περιέχει δίψηφα φωνήεντα όπου η συγκεκριμένη αντιστοιχία δεν καλύπτει την ανάγνωση τέτοιων συλλαβών. Η πρώτη περίπτωση αφορά τις λέξεις με ομαλή ορθογραφική δομή (και αναφέρονται ως ορθογραφικά ομαλές λέξεις, π.χ «δένω», «λιμάνι» κ.λ.π) ενώ η δεύτερη τις λέξεις που χαρακτηρίζονται ως ορθογραφικά εξαιρέσιμες π.χ «παιδί», «αύρα», «πηγαίνω» κ.λ.π. Αυτοί οι παράγοντες δεν αντιμετωπίζονται μεμονωμένα αλλά εμπλέκονται μεταξύ τους με αποτέλεσμα να δομούνται αρκετές κατηγορίες λέξεων σε κάθε τεστ αξιολόγησης της ανάγνωσης. Καθένας από αυτούς επιβαρύνει και διαφορετικά το γνωστικό έργο που καλείται να διεκπεραιώσει ο μαθητής, αλλά και οι τρεις μαζί δημιουργούν ένα πολύπλοκο πλέγμα γνωστικών απαιτήσεων. Για παράδειγμα, οι λέξεις υψηλής συχνότητας «διαβάζονται» ταχύτερα από ό,τι οι λέξεις χαμηλής συχνότητας (με την προϋπόθεση του ίδιου μήκους σε συλλαβές και της ίδιας ορθογραφικής δομής). Επίσης οι λέξεις με ομαλή ορθογραφική δομή διαβάζονται ταχύτερα από τις λέξεις με ιστορική ορθογραφία (με σταθερές τη συχνότητα των λέξεων και τις συλλαβές) Με τη συνεκτίμηση των ανωτέρω κριτηρίων, ένα τεστ ανάγνωσης (ή γραφής λέξεων) πρέπει να είναι της μορφής:

11 ΛΕΞΕΙΣ ΔΙΣΥΛΛΑΒΕΣ ΤΕΤΡΑΣΥΛΛΑΒΕΣ ΤΡΙΣΥΛΛΑΒΕΣ ΥΨΗΛΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΧΑΜΗΛΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΥΨΗΛΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΧΑΜΗΛΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΜΑΛΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΜΑΛΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΜΑΛΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΜΑΛΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΕΞΑΙΡΕΣΙΜΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΕΞΑΙΡΕΣΙΜΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΕΞΑΙΡΕΣΙΜΕΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΑ ΕΞΑΙΡΕΣΙΜΕΣ

12 Έτσι κατά τη δόμηση ενός τεστ αναγνωστικής αξιολόγησης έχουμε το εξής υλικό: 1. 2σύλλαβες λέξεις υψηλής συχνότητας, ορθογραφικά ομαλές 2. 2σύλλαβες λέξεις υψηλής συχνότητας, ορθογραφικά εξαιρέσιμες 3. 2σύλλαβες λέξεις χαμηλής συχνότητας, ορθογραφικά ομαλές 4. 2σύλλαβες λέξεις χαμηλής συχνότητας, ορθογραφικά εξαιρέσιμες 5. 3σύλλαβες λέξεις υψηλής συχνότητας, ορθογραφικά ομαλές 6. 3σύλλαβες λέξεις υψηλής συχνότητας, ορθογραφικά εξαιρέσιμες 7. 3σύλλαβες λέξεις χαμηλής συχνότητας, ορθογραφικά ομαλές 8. 3σύλλαβες λέξεις χαμηλής συχνότητας, ορθογραφικά εξαιρέσιμες Βεβαίως αν χρησιμοποιήσουμε και 4σύλλαβες λέξεις, θα εντάξουμε τις αντίστοιχες υποκατηγορίες. Κατά τη δόμηση του τεστ προσέχουμε: Α) οι λέξεις να είναι παρόμοιας δομής (π.χ δε μπορεί στην ίδια κατηγορία να έχουμε τη λέξη «παιδί» και «παίζει», αφού η πρώτη έχει εξαιρέσιμη μόνο την πρώτη συλλαβή και η δεύτερη λέξη έχει και τις δυο συλλαβές της εξαιρέσιμες. Εκτός αυτού έχουν κοινά μορφολογικά χαρακτηριστικά. Β) προσέχουμε οι εξαιρέσιμες συλλαβές να έχουν μεταβλητή θέση, να μην είναι πάντα π.χ στην πρώτη θέση Γ) Στην περίπτωση λέξεων με συμπλέγματα συμφώνων προσέχουμε οι λέξεις να είναι περίπου της ίδιας δυσκολίας (όχι ταυτόχρονα τη λέξη «γάτα» και «μαντρί») Δ) Στην αρχή καλό είναι να αποφεύγουμε τους δίφθογγους (αυ, ευ) αφού το παιδί δε γνωρίζει τον κανόνα προφοράς αυτών (για το είδους σύμφωνο ακολουθεί, ηχηρό ή άηχο) Για την καλύτερη αξιολόγηση της αναγνωστικής ικανότητας, ιδιαίτερα της αποκωδικοποίησης, δηλαδή της μετατροπής των γραφημάτων σε φωνήματα, μπορούμε να καταφύγουμε στη χρήση ψευδολέξεων. Οι ψευδολέξεις είναι γραφημικά σύνολα τα οποία στερούνται σημασιολογικού περιεχομένου, δηλαδή έχουν μόνο γραφημική και φωνολογική ταυτότητα. Αυτό τις καθιστά ένα πολύ καλό εργαλείο αξιολόγησης της ανάγνωσης αφού μηδενίζεται η πιθανότητα επίδρασης στην αναγνωστική διεκπεραίωση της σημασίας της λέξης. Για να δομήσουμε ένα αναγνωστικό τεστ ψευδολέξεων βασιζόμαστε σε καθεμιά από τις ανωτέρω κατηγορίες λέξεων. Συγκεκριμένα από τις προηγούμενες 8 κατηγορίες λέξεων δομούμε αντίστοιχες ψευδολέξεις αντικαθιστώντας ένα ή δύο γράμματα με άλλα κατά τρόπο που να μην προκύπτει άλλη λέξη, έστω ακουστικά. Συγκεκριμένα, αλλάζουμε σύμφωνο με σύμφωνο ή φωνήεν με φωνήεν. Έστω ότι είχαμε τις λέξεις: γάλα: χάλα, γάχα, λάγα κ.λ.π μητέρα: φητέρα, φηπέρα, μηπέρα κ.λ.π εικόνα: ειπόνα, ειπόκα, κ.λ.π μύτη: φύτη, μύπη, κ.λ.π Η αξιολόγηση των λέξεων θα στηριχθεί κυρίως στην παράμετρο του χρόνου. Για λόγο ο οποίος αναφέρθηκε ήδη, ο εκπαιδευτικός μπορεί να μετρήσει το χρόνο ανάγνωσης του συνόλου των λέξεων ανά κατηγορία.

13 Τι αξιολογούμε κατά την ανάγνωση λέξεων - ψευδολέξεων Κατά την ανάγνωση των λέξεων και ψευδολέξεων αξιολογούμε δύο παραμέτρους: 1) Το χρόνο που απαιτείται για την ανάγνωσης των λέξεων ανά κατηγορία. Ο χρόνος μετριέται μόνο σε όσες λέξεις έχουν διαβαστεί σωστά. 2) Τον αριθμό και το είδος των λαθών. Συγκεκριμένα τα είδη των λαθών κατά την ανάγνωση λέξεων και ψευδολέξεων είναι: α) φωνολογικά (π.χ αντί της λέξης «δένει» το παιδί διαβάζει «δένεϊ» ή αντί της λέξης «παιδί» διαβάζει τη λέξη «παΐδι», β) οπτικά, όπου κάτι αλλάζει στην οπτική μορφή της λέξης (π.χ αντί της λέξης «κουτί» το παιδί διαβάζει τη λέξη «κουπί» ή «κούτα» ή «χουτί»). Στην ανάγνωση λέξεων περιμένουμε μεγαλύτερο ποσοστό φωνολογικών λαθών, σε σχέση με τα οπτικά, και τούτο διότι οι αρχάριοι αναγνώστες ή τα παιδιά με Μ.Δ. έχουν την τάση να χρησιμοποιούν τη γραφημική-φωνημική αντιστοιχία για να προβούν στη φωνολογική μετάφραση των λέξεων. Ο μαθητής πρέπει να εξασκηθεί στην ανάγνωση δίψηφων φωνηέντων ή συνδυασμών φωνηέντων που τον δυσκολέυουν. Η πιστή φωνολογική ανακωδικοποίηση των γραφημικών συνόλων των λέξεων θεωρείται απαραίτητη προϋπόθεση, τουλάχιστον για τους αρχάριους αναγνώστες, για τη σημασιολογική επεξεργασία των λέξεων. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι για τον αρχάριο αναγνώστη ή το μαθητή με Μ.Δ η φωνολογική ανακωδικοποίηση λειτουργεί ως μεσάζοντας για τη μετάβαση από τη γραφημική στη σημασιολογική ταυτότητα των λέξεων. Για το λόγο αυτό η αρθρωτική καταπίεση εμποδίζει τη σημασιολογική προσπέλαση της ανάγνωσης αφού ο φωνολογικός κώδικας σχηματίζεται ελλιπής. Στις περιπτώσεις οπτικών λαθών θα πρέπει να επισημανθούν εκτενέστερα τα λάθη που κάνει και να εντοπιστούν π.χ γράμματα ή συλλαβές με οπτική που έχουν ακουστική ομοιότητα μεταξύ τους και η οποία και προκαλεί μια οπτική ή ηχητική σύγχυση στο μαθητή. Βέβαια αυτή είναι μια πρώτη ερμηνεία διότι εμπλέκονται και οι παράγοντες της μακρόχρονης μνήμης, της ανάκλησης των πληροφοριών και η δόμηση του νοητικού λεξικού. Στην περίπτωση των ψευδολέξεων αναμένουμε τις ίδιες κατηγορίες λαθών. Τι αξιολογούμε κατά την ορθογραφία λέξεων ψευδολέξεων Η παράμετρος του χρόνου δεν έχει καμία ίσως σημασία κατά την αξιολόγηση της ορθογραφίας λέξεων και ψευδολέξεων. Η κύρια παράμετρος αξιολόγησης είναι η ποιότητα των λαθών. Τα ορθογραφικά λάθη κατά τη γαρφή των λέξεων μπορεί να είναι της μορφής: 1. φωνολογικά: όταν η λέξη είναι γραμμένη με λάθος γραφημική ταυτότητα αλλά είναι σωστή φωνολογικά όταν τη διαβάζουμε. Λάθη αυτής της περίπτωσης είναι π.χ αντί της λέξης «λιμάνι» το παιδί γράφει «λειμάνι» ή «λιμάνυ» κ.λ.π, αντί της λέξης «είναι» γράφει «είνε» ή «ίνε» κ.λ.π. 2. μη-φωνολογικά: όταν η λέξη είναι γραμμένη κατά τρόπο που όταν διαβάζεται να παραβιάζεται η φωνολογική της ταυτότητα, δηλαδή διαβάζεται σαν μια άλλη λέξη. Τέτοια λάθη είναι π.χ αντί της λέξης «παιδί» να γραφεί «ταιδί» (αυτό το

14 λάθος στην ανάγνωση θα το χαρακτηρίζαμε ως οπτικό) ή αντί της λέξης «χαίρομαι» να γραφεί η λέξη «χέρμε» ή χρέμαι» κ.λ.π. Σε ένα τεστ γραφής λέξεων περιμένουμε περισσότερα φωνολογικά λάθη απ ό,τι μη-φωνολογικά και τούτο διότι: α) είναι ιδιαίτερα σημαντική η επίδραση της φωνολογικής επίδρασης β) οι αρχάριοι αναγνώστες βασίζονται αρκετά στη χρήση του φωνολογικού καναλιού (λόγω της επίδρασης της γραφημικής0φωνημικής αντιστοιχίας) γ) μη-ικανοποιητικής, ακόμη, ανάπτυξης του νοητικού λεξικού Όπως καταλαβαίνουμε στην περίπτωση των ψευδολέξεων υπάρχουν μόνο μηφωνολογικά λάθη κι όχι φωνολογικά και τούτο διότι μπορεί η λέξη από την οποία προήλθε μια ψευδολέξη να εμπεριέχει ιστορική ορθογραφία, αλλά αυτό δεν έχει νόημα παρά μόνο η ορθή φωνολογική απόδοση της ψευδολέξης. Μεταξύ των δύο τύπων λαθών, όσον αφορά την ορθογραφία των λέξεων και ψευδολέξεων, η δεύτερη (τα μη-φωνολογικά) δείχνουν δυσλειτουργία στη χρήση της γραφημικής-φωνημικής αντιστοιχίας, κάτι ιδιαίτερα σοβαρό αφού παραβιάζεται η φωνολογική ταυτότητα της λέξης. Σε αυτήν την περίπτωση υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο χαμηλής φωνολογικής επίγνωσης ή ασαφούς μνημονικής συγκράτησης των χαρακτηριστικών των γραμμάτων ή των συλλαβών (θέση, διαδοχή, προσανατολισμός, επίδραση του ότι τα γράμματα στερούνται σημασιολογικού κώδικα). Αντίθετα η περίπτωση των φωνολογικών λαθών στη γραφή των λέξεων δείχνουν καλή φωνολογική επίγνωση. Ταυτόχρονα, όμως, αυτή η επίγνωση δε βοηθά την ορθογραφία των εξαιρέσιμων συλλαβών (λόγω παραβίασης της γραφημικήςφωνημικής αντιστοιχίας. Συνήθως οι δυσκολίες ξεπερνιούνται με την ανάπτυξη του νοητικού λεξικού και της μορφολογικής ενημερότητας. Εννοείται ότι μεταξύ των δύο τύπων λαθών, αν βρισκόμασταν στο δίλημμα να επιλέξουμε, θα προτιμούσαμε την πρώτη (τα φωνολογικά λάθη). Τέλος πρέπει να επισημανθεί η σπουδαιότητα της συνεκτίμησης των αποτελεσμάτων της αξιολόγησης στην ανάγνωση και την ορθογραφία. Όπως και στην περίπτωση της ανάγνωσης των λέξεων, αναμένουμε περισσότερα φωνολογικά λάθη και τούτο διότι: α) είναι ιδιαίτερα σημαντική η επίδραση της φωνολογικής επίγνωσης, β) οι αρχάριοι αναγνώστες βασίζονται αρκετά στη χρήση του φωνολογικού καναλιού (ένεκα της επίδρασης της γραφημικήςφωνημικής αντιστοιχίας) και γ) μη-ικανοποιητικής ανάπτυξης του νοητικού λεξικού, η οποία θα αναπτυχθεί με το χρόνο. Ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση παιδιού το οποίο να είναι κακός αναγνώστης αλλά ταυτόχρονα καλός ορθογράφος. Η περίπτωση αυτή είναι καθαρά κλινική και δηλώνει την ύπαρξη πολύ καλής οπτικής μνήμης με ταυτόχρονη παρουσία κακής φωνολογικής ικανότητας. Αξιολόγηση στην κατανόηση λέξεων Πριν την αξιολόγηση της κατανόησης κειμένων πρέπει να προηγηθεί η αξιολόγηση των μεμονωμένων λέξεων. Αυτό μπορεί να γίνει με τη χρήση, από πλευράς του μαθητή, των λέξεων σε μικρές προτάσεις ή την εύρεση άλλων λέξεων με παρόμοια σημασία

15 Αξιολόγηση στην Κατανόηση Κειμένων. Μερικές παράμετροι που πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη μας κατά την αξιολόγηση της κατανόησηςτων κειμένων είναι: Τα κείμενα να είναι μικρά σε έκταση. Αυτό σημαίνει μικρό αριθμό προτάσεων οι οποίες πρέπει να είναι κι αυτές μικρές Το λεξιλόγιο των κειμένων να είναι απόλυτα συμβατό με τις προϋπάρχουσες γνώσεις του παιδιού και οι οποίες υπάρχουν στη σημασιολογική του μνήμη. Αρχικά το λεξιλόγιο θα πρέπει κυρίως να αναφέρεται σε συγκεκριμένα ουσιαστικά, δηλαδή ουσιαστικά τα οποία με την ανάγνωσή τους ή την ακρόασή τους οδηγούν στο σχηματισμό εικόνας. Το γνωστικό σύστημα του ανθρώπου επεξεργάζεται ταχύτερα λέξεις οι οποίες έχουν τη δυνατότητα εικονοποίησής τους. Η συντακτική δομή των κειμένων να είναι απλή και προσιτή στο γνωστικό επίπεδο ενός παιδιού με συγκεκριμένη αναγνωστική ηλικία Το θεματικό περιεχόμενο να είναι τέτοιο που βρίσκεται μέσα στα πλαίσια του ενδιαφέροντος του παιδιού. Αξιολόγηση μέσω ακρόασης και ανάγνωσης. Στην περίπτωση της ανάγνωσης πρέπει να γνωρίζουμε ότι διαχέεται η επίδραση της αποκωδικοποίησης. Άρα αν η μνήμη εργασίας απασχολείται, πέραν του φυσιολογικού, με την επεξεργασία και την αποθήκευση των πληροφοριών, τότε οι δυνατότητές της για επεξεργασία του νοήματος θα είναι περιορισμένες. Η ακρόαση αποτελεί έναν δείκτη της φωνολογικής υποδομής και του επιπέδου κατάκτησης του προφορικού λόγου. Ο στόχος όμως είναι η βελτίωση του παιδιού και στις δύο εκδοχές παροχής πληροφοριών. Τρόποι αξιολόγησης στην κατανόηση κειμένων Οι συνήθεις τρόποι αξιολόγησης της κατανόησης των κειμένων είναι γνωστοί στους εκπαιδευτικούς. Τέτοιοι είναι: α) η συμπλήρωση παραληφθέντων στοιχείων, β) η απάντηση ερωτήσεων για το περιεχόμενο του κειμένου όπως είναι οι ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής, της συμπλήρωσης στοιχείων ή της αντιστοίχισης. Σε αυτή την κατηγορία αξιολόγησης θα πρέπει να επισημάνουμε κάποια σημαντικά στοιχεία όπως είναι η πιθανότητα τυχαίων, αλλά σωστών απαντήσεων, και το διαφορετικό γνωστικό έργο που απαιτείται για τη διεκπεραίωση καθεμιάς δοκιμασίας. Οι ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής και αντιστοίχισης, πέρα από το στοιχείο του τυχαίου (περισσότερο στις ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής) το οποίο εμπεριέχουν, βασίζονται κυρίως στην αναγνώριση ως μέσου ανάσυρσης από τη μνήμη. Αντίθετα η συμπλήρωση ή η ελεύθερη απόδοση στηρίζονται πρώτιστα στην ανάκληση από το χώρο της μνήμης (κι ταυτόχρονα δέχονται την επίδραση του επιπέδου κατοχής του προφορικού λόγου) Τα παιδιά με Μ.Δ εξυπηρετούνται από την πρώτη περίπτωση, την αναγνώριση. Βέβαια όταν ο μαθητής είναι αρχάριος στην ανάγνωση ή είναι κακός αναγνώστης ή έχει χαμηλά επίπεδα κατανόησης των λέξεων από τον προφορικό λόγο, τότε οι δυνατότητες αξιολόγησης με τις συγκεκριμένες τεχνικές ελαχιστοποιούνται. γ) η ελεύθερη ανάκληση του κειμένου και η δυνατότητα του παιδιού να ανακαλεί τα κύρια αξονικά σημεία του κειμένου. Εδώ απαιτείται η γνώση από

16 πλευράς του εκπαιδευτικού του πώς οργανώνονται οι πληροφορίες στη μακρόχρονη μνήμη και πώς ανακαλούνται. Αυτό που θα πρέπει να γνωρίζει ο αξιολογητής είναι ότι η σειρά παρουσίασης των πληροφοριών ορίζει, σε μεγάλο βαθμό, και τη σειρά ανάκλησης των πληροφοριών Για λόγους βαθμολόγησης της αναγνωστικής κατανόησης μέσω της ελεύθερης ανάκλησης έχει αναπτυχθεί η μέθοδος των μονάδων έννοιας ή μονάδων ιδέας. Ως μονάδα έννοιας ορίζεται μια σειρά εννοιολογικά συνδεδεμένων λέξεων ενός κειμένου (συνήθως μικρότερης από μια πρόταση) η οποία έχει ένα διακριτό νόημα. Έτσι θεωρούμε ότι οι μονάδες έννοιας αποτελούν μονάδες ουσίας των σημείων ενός κειμένου. Οι μονάδες έννοιας δεν είναι απαραίτητο να αποτελούν πιστή αναπαραγωγή των λέξεων του κειμένου αλλά μπορεί να είναι σύνολα λέξεων τα οποία διαθέτουν την ίδια βαθιά δομή με αυτές του κειμένου. Οι μονάδες έννοιας πρέπει να θεωρούνται ως ένα μεθοδολογικό εργαλείο, καθαρά υποκειμενικό. Ερμηνεία της Αξιολόγησης Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων κάθε μορφής αξιολόγησης είναι μια υπεύθυνη εργασία. Η ερμηνεία θα είναι αυτή η οποία θα ορίσει την όποια παρεμβατική στρατηγική. Η ορθή ερμηνεία των δεδομένων προϋποθέτει καλή θεωρητική κατάρτιση των εκπαιδευτικών και ικανότητα συνεκτίμησης των αποτελεσμάτων αξιολόγησης από αρκετές πηγής (άτυπα τεστ, ΚΔΑΥ, Αθηνά τεστ κ.ά). Η επισήμανση ενός προβλήματος θα καθορίσει τον τρόπο λεπτομερούς χαρτογράφησής του, την εκπόνηση σχεδίου ψυχολογικής υποστήριξης του μαθητή καθώς και το σχεδιασμό παρεμβατικών κινήσεων. Ταυτόχρονα σχεδιάζεται και πρόγραμμα συνεχών αξιολογήσεων ώστε να ελέγχεται η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων και η ορθότητα των ερμηνειών.

ΑΤΥΠΑ ΤΕΣΤ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ. 1.1. Ικανότητα διάκρισης της ομοιότητας ή διαφοράς μεταξύ προφορικών λέξεων

ΑΤΥΠΑ ΤΕΣΤ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ. 1.1. Ικανότητα διάκρισης της ομοιότητας ή διαφοράς μεταξύ προφορικών λέξεων ΑΤΥΠΑ ΤΕΣΤ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ 1. ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ 1.1. Ικανότητα διάκρισης της ομοιότητας ή διαφοράς μεταξύ προφορικών λέξεων 1.1.1. Ικανότητα επισήμανσης της ομοιότητας στη συλλαβή. 1. γάλα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΠΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ

ΑΤΥΠΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΑΤΥΠΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Η άτυπη αξιολόγηση της ανάγνωσης γίνεται μέσα στην τάξη από τον εκπαιδευτικό και αφορά τρία επίπεδα: Τη φωνολογική επίγνωση Τη βασική

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές;

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Τεχνικές για την καλλιέργεια δεξιοτήτων ανάγνωσης και γραφής Ευγενία Νιάκα Σχολική Σύμβουλος Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Οι μαθητές δεν απορροφούν «σαν σφουγγάρια», ούτε αποδέχονται άκριτα κάθε νέα πληροφορία.

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα: 5 Ο στάδιο: γράφω και διαβάζω τρισύλλαβες λέξεις 6 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που αρχίζουν µε φωνήεν 7 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που έχουν τελικό σίγµα (-ς) 8 ο στάδιο: γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΥΣΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ. Ονοματεπώνυμα: Ηλιάνα Στάμογλου, 4635

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΥΣΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ. Ονοματεπώνυμα: Ηλιάνα Στάμογλου, 4635 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΥΣΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ Ονοματεπώνυμα: Ηλιάνα Στάμογλου, 4635 Γεωργία Φυντάνη, 4838 Μάθημα: Μαθησιακές Δυσκολίες Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1 Η ορθογραφία ως σύνθετη μηχανιστική δεξιότητα. 2 Η εκμάθηση της γραφής αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά

Διαβάστε περισσότερα

Σπουδάστρια: Ευθυμίου Μαρία Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ζακοπούλου Βικτωρία

Σπουδάστρια: Ευθυμίου Μαρία Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ζακοπούλου Βικτωρία Σπουδάστρια: Ευθυμίου Μαρία Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ζακοπούλου Βικτωρία Λίγα λόγια για την εργασία Οι Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες, σήμερα, αποτελούν μια πολύ συνηθισμένη κατάσταση στο σχολείο. Ωστόσο πολλά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 26-2-2015 (2 Ο ΜΑΘΗΜΑ)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 26-2-2015 (2 Ο ΜΑΘΗΜΑ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 26-2-2015 (2 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Σωτηρία Τζιβινίκου Λέκτορας ΠΤΕΑ Γραφικός χώρος

Διαβάστε περισσότερα

13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο

13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο 13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο «Δυσλεξία: Μια λέξη δύσκολη και μόνο να την πεις φαντάσου το μαρτύριο όμως να τη ζεις» Μαρία Χριστοπούλου, Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου,

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση. Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com

Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση. Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com Τι είναι Μαθησιακές Δυσκολίες; Καμπύλη Νοημοσύνης Δείκτης Νοημοσύνης ποσοστό % κατηγορία πάνω από

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1 επίκτητη και ειδική ή εξελικτική δυσλεξία Η δυσλεξία ως πρόβλημα της ανάγνωσης, διακρίνεται σε δύο μεγάλες

Διαβάστε περισσότερα

λεξιλογική πρόσβαση (γρήγορη ονομασία) γράμματα/αριθμούς, χρώματα Φωνολογική επανακωδικοποίηση στην Επανάλαβε με ακρίβεια προτάσεις, λέξεις ή ψηφία

λεξιλογική πρόσβαση (γρήγορη ονομασία) γράμματα/αριθμούς, χρώματα Φωνολογική επανακωδικοποίηση στην Επανάλαβε με ακρίβεια προτάσεις, λέξεις ή ψηφία 1 ΦΩΝΗΜΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος 1. Κατανόηση της ανάγνωσης Πρόσφατες έρευνες, οι οποίες επικεντρώθηκαν στη φύση των δυσκολιών της ανάγνωσης και των αιτιών τους, προσδιόρισαν με ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Προσέγγιση των Μαθησιακών Δυσκολιών και Εφαρμογή του Τεστ Αθηνά

Προσέγγιση των Μαθησιακών Δυσκολιών και Εφαρμογή του Τεστ Αθηνά Παρουσίαση Πτυχιακής Εργασίας με θέμα: Προσέγγιση των Μαθησιακών Δυσκολιών και Εφαρμογή του Τεστ Αθηνά Ιωάννινα Νοέμβριος2012 Επόπτης καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος Εκπονήτριες: Αρμυριώτη Βασιλική (11071)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΓΥΡΩ Θ. ΠΑΛΑΙΟΘΟΔΩΡΟΥ ΘΕΜΑ: «Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗΣ»

ΑΡΓΥΡΩ Θ. ΠΑΛΑΙΟΘΟΔΩΡΟΥ ΘΕΜΑ: «Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗΣ» ΑΡΓΥΡΩ Θ. ΠΑΛΑΙΟΘΟΔΩΡΟΥ ΘΕΜΑ: «Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗΣ» ΥΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ κ. Κ.Δ.ΠΟΡΠΟΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΚΜΑΘΗΣΗ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΔΥΣΛΕΞΙΑ. Ράπτη Ειρήνη ΑΜ 10420

Η ΕΚΜΑΘΗΣΗ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΔΥΣΛΕΞΙΑ. Ράπτη Ειρήνη ΑΜ 10420 Η ΕΚΜΑΘΗΣΗ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΔΥΣΛΕΞΙΑ Ράπτη Ειρήνη ΑΜ 10420 Ορισμός μαθησιακών διαταραχών - δυσλεξίας Οι μαθησιακές δυσκολίες ορίζονται ως ειδικές αναπτυξιακές διαταραχές των σχολικών ικανοτήτων,

Διαβάστε περισσότερα

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Tο φαινόμενο της ανάγνωσης προσεγγίζεται ως ολική διαδικασία, δηλαδή ως λεξιλόγιο, ως προφορική έκφραση και ως κατανόηση. ημήτρης Γουλής Πρώτη Πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ 1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ Ή ΔΙΑΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΠΡΟΦΟΡΙΚΩΝ ΛΕΞΕΩΝ 1.1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΣΥΛΛΑΒΗ ΟΔΗΓΙΕΣ στο παιδί: Κάθε φορά θα σου λέω δυο μικρές λέξεις. Εσύ θα

Διαβάστε περισσότερα

Ανάγνωση. Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων. Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων. Κατανόηση κειμένου

Ανάγνωση. Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων. Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων. Κατανόηση κειμένου Ανάγνωση Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων Γνώση σημασίας λέξεων (λεξιλόγιο πρόσληψης) Κατανόηση κειμένου Οικειότητα με γραπτέςλέξειςκαι

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος 5 ος ιαβάζει και γράφει λέξεις που περιέχουν δίψηφα φωνήεντα και συνδυασµούς ει, ευ, ου, ια, αυ) π.χ. ευτυχία, ουρανός, αυτός κλπ.

Στόχος 5 ος ιαβάζει και γράφει λέξεις που περιέχουν δίψηφα φωνήεντα και συνδυασµούς ει, ευ, ου, ια, αυ) π.χ. ευτυχία, ουρανός, αυτός κλπ. ΕΝΟΤΗΤΑ 8 η Ι ΑΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗΣ Κατά την Φλωράτου (2002) για τη διδαχή της πρώτης ανάγνωσης βάζουµε τους εξής στόχους : Στόχος 1 ος Αναγνωρίζει και γράφει κάθε γράµµα της αλφαβήτας χωρίς δισταγµούς.

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3)

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Δυσκολίες στην ανάγνωση Τα θεωρητικά μέρη του δικτύου οπτικής αναγνώρισης λέξεων και οι εκτιμώμενες θέσεις τους στο αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου του έμπειρου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικο ιδακτικές παρεµβάσεις για την αντιµετώπιση των Μ.. στην ανάγνωση και ορθογραφηµένη γραφή. (Κ. Υφαντή)

Εκπαιδευτικο ιδακτικές παρεµβάσεις για την αντιµετώπιση των Μ.. στην ανάγνωση και ορθογραφηµένη γραφή. (Κ. Υφαντή) Εκπαιδευτικο ιδακτικές παρεµβάσεις για την αντιµετώπιση των Μ.. στην ανάγνωση και ορθογραφηµένη γραφή. (Κ. Υφαντή) Η θεώρηση που επικρατούσε µέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 60 σχετικά µε την µελέτη της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ

ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ ΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ -ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ : ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ Σπουδάστρια: Αθηνά Κατσαντώνη (9923) Εποπτεύων καθηγητής: κ ος Πέσχος Δημήτριος. Τριμελής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283

ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283 ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283 Αναπτυξιακή Δυσλεξία Παγκόσμια Ομοσπονδία Νευρολογίας το 1968 «μια διαταραχή στα παιδιά τα οποία,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΑΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Χορήγηση υλικού παρέμβασης σε παιδιά με αναπτυξιακές διαταραχές μάθησης κατά την προσχολική ηλικία στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΟΗΝΠΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΠΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΟΗΝΠΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΠΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΟΗΝΠΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΠΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Πρόγραμμα : η Εξειδίκευση Εκπαιδευτικών και Στελεχών mc Γενική Εκπαίδευση νια Μαθητέα υε Ποοβλήυατα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟ ΕΤΟΣ 2014-2015

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟ ΕΤΟΣ 2014-2015 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟ ΕΤΟΣ 2014-2015 ΘΕΜΑ: Αξιολόγηση και Εκπαίδευση των μαθητών με μαθησιακές δυσκολίες. Προσαρμογές αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΚΑΘΟΡΙΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΠΩΛΕΙΑ ΑΚΟΗΣ

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΚΑΘΟΡΙΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΠΩΛΕΙΑ ΑΚΟΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές Δυσκολίες: δυγλωσσία και πολυγλωσσικό περιβάλλον

Μαθησιακές Δυσκολίες: δυγλωσσία και πολυγλωσσικό περιβάλλον 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Μαθησιακές Δυσκολίες: δυγλωσσία και πολυγλωσσικό περιβάλλον Ενότητα 3:Πρώιμη διάγνωση και χαρακτηριστικά των μαθησιακών δυσκολιών από την προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες

ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες Μαρία Καραβελάκη Αναλύτρια Εκπαιδευτικών Συστημάτων ΙΝΤΕ*LEARN Τεχνολογίες Αιχμής στην Εκπαιδευτική Πράξη, 4

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία της σειράς «ΕΤΣΙ ΓΡΑΦΩ ΚΑΙ ΙΑΒΑΖΩ µε µικρά βήµατα µέσα από συγκεκριµένους στόχους» πρώτο, δεύτερο και τρίτο µέρος, αποτελούν πολύ καλό βοήθηµα για την πρώτη ανάγνωση και γραφή. Οι µαθητές της

Διαβάστε περισσότερα

Σπουδάστρια: Σακκά Χριστίνα Α.Μ. (666) Επιβλέπων: κ. Κωνσταντίνος Δρόσος

Σπουδάστρια: Σακκά Χριστίνα Α.Μ. (666) Επιβλέπων: κ. Κωνσταντίνος Δρόσος Σπουδάστρια: Σακκά Χριστίνα Α.Μ. (666) Επιβλέπων: κ. Κωνσταντίνος Δρόσος Ιωάννινα, Οκτώβριος 2009 Θεωρικό Μέρος: Κεφάλαιο 1o: Η αναπτυξιακή πορεία της Γλωσσικής Λειτουργίας Κεφάλαιο 2 ο : Η Ψυχοκινητική

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΗΛΙΚΙΑ γέννηση ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Αναγνωρίζει και προτιμά τη φωνή της μητέρας καθώς και ήχους της γλώσσας. Μιμείται ήχους της γλώσσας. 2 μηνών Συνδυάζει

Διαβάστε περισσότερα

Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη

Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη Μια εκπαιδευτική εφαρμογή για παιδιά με δυσλεξία Απόστολος Πηγιάκης Ειδικός Παιδαγωγός ΕΠΙΛΕΞΕΙ Μαρία Καραβελάκη, Αναλύτρια εκπαιδευτικών συστημάτων ΙΝΤΕ*LEARN Τεχνολογίες Αιχμής

Διαβάστε περισσότερα

Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες

Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες Βασίλειος Κωτούλας Σχολικός Σύμβουλος 2ης Εκπ. Περ. ΠΕ Καρδίτσας vaskotoulas@sch.gr http://dipe.kar.sch.gr/grss Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες Δομή Εισήγησης Ορισμός - Χαρακτηριστικά Βασικές παραδοχές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα]

ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα] ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα] Εισαγωγικό σημείωμα Οι οδηγίες που ακολουθούν αναφέρονται στο μάθημα «Τεχνικό», που διδάσκεται στην Α τάξη ημερησίων και εσπερινών ΕΠΑ.Λ. και είναι μάθημα της

Διαβάστε περισσότερα

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας Νοημοσύνη Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας S Αμφισβήτηση S Αξιολόγηση της νοημοσύνης (Νασιάκου, (1980): Νοημοσύνη είναι ό,τι μετρούν τα τεστ νοημοσύνης) S Τρόπος αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

«Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή)

«Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή) «Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή) Τι είναι, τι δεν είναι, τι μπορούμε να κάνουμε για το παιδί Παναγιώτης Σίμος, Ph.D. Επίκτητη vs. Αναπτυξιακή δυσκολία ανάγνωσης Δυσλεξία vs. «φτωχή» αναγνωστική

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιανουάριος 2011 Ψυχομετρία Η κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος

Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος Φοιτήτρια: Τσαρκοβίστα Βικτώρια (Α.Μ. 12517) Επιβλέπων καθηγητής: Χριστοδουλίδης Παύλος Tα παιδιά με ειδικές μαθησιακές δυσκολίες παρουσιάζουν προβλήματα στις βασικές ψυχολογικές διαδικασίες που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ, ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Πρώιμες ενδείξεις - Πρόληψη

ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ, ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Πρώιμες ενδείξεις - Πρόληψη ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΛΟΓΟΥ, ΟΜΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Πρώιμες ενδείξεις - Πρόληψη ΕΠΕΑΕΚ, τίτλος έργου «Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών στα Προβλήματα λόγου και Ομιλίας» Υπεύθυνος Προγράμματος: ράκος Γεώργιος,

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΑΘΑΙΝΩ ΠΩΣ ΝΑ ΜΑΘΑΙΝΩ... ΝΑ ΚΑΤΑΝΟΩ ΟΣΑ ΔΙΑΒΑΖΩ.»

«ΜΑΘΑΙΝΩ ΠΩΣ ΝΑ ΜΑΘΑΙΝΩ... ΝΑ ΚΑΤΑΝΟΩ ΟΣΑ ΔΙΑΒΑΖΩ.» «ΜΑΘΑΙΝΩ ΠΩΣ ΝΑ ΜΑΘΑΙΝΩ... ΝΑ ΚΑΤΑΝΟΩ ΟΣΑ ΔΙΑΒΑΖΩ.» Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΩΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ Της Αλεξάνδρας Λέττη, Δευτεροετούς φοιτήτριας στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ

ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΛΥΔΙΑ ΝΑΣΤΑΣΙΑ ΜΠΡΑΤΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΠΑΥΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ Ιστορική αναδρομή Ο πρώτος που αναγνώρισε αυτό το σύνδρομο ήταν ο John Langdon Down, το 1866. Μέχρι τα μέσα του 20 ου αιώνα, η αιτία που

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ. Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ. Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη του Κωνσταντίνου Θώδη * Η εικόνα που προβάλλεται και έχει επικρατήσει για το παιδί με «μαθησιακές δυσκολίες» είναι η εικόνα ενός έξυπνου παιδιού, το

Διαβάστε περισσότερα

«Μεταγλωσσικοί παράγοντες στην κατάκτηση της ορθογραφικής δεξιότητας σε μαθητές δημοτικού σχολείου. Προτάσεις για μαθητές με Μαθησιακές Δυσκολίες»

«Μεταγλωσσικοί παράγοντες στην κατάκτηση της ορθογραφικής δεξιότητας σε μαθητές δημοτικού σχολείου. Προτάσεις για μαθητές με Μαθησιακές Δυσκολίες» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Μεταγλωσσικοί παράγοντες στην κατάκτηση της ορθογραφικής δεξιότητας σε μαθητές δημοτικού σχολείου.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής

Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής 21-22 Μαρτίου 2014, Λευκωσία 16-17 Μαΐου 2014, Λεμεσός Η αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Αντιμετώπιση των ΜΔ δια των ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ Σωτηρία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Πρόγραμμα Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας στη Μέση Εκπαίδευση Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Σεπτέμβριος 2011 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου,

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΛΕΝΟΥ» ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

«Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΛΕΝΟΥ» ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΛΕΝΟΥ» ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Τη Δευτέρα 17 Δεκεμβρίου 2007 πραγματοποιήθηκε παρουσίαση του προγράμματος «Η ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΛΕΝΟΥ» στο συνεδριακό κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

1 Νεοελληνική Γραμματική, ΟΕΔΒ, Αθήνα 1995, σελ. 227.

1 Νεοελληνική Γραμματική, ΟΕΔΒ, Αθήνα 1995, σελ. 227. 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑΣ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Το να γράφει κάποιος μαθητής ορθογραφημένα συχνά αποτελεί ένδειξη πως πρόκειται για άτομο μεθοδικό και με υψηλές ακαδημαϊκές επιδόσεις. Αντίθετα, είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες Δυσλεξία

Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες Δυσλεξία Επιμέλεια Πτυχιακής Μελέτης Γραμματίκα Ευτέρπη (11926) Δεσποινίδου Μαρία (12047) Επόπτης Καθηγητής Πέσχος Δ. Επιτηρητές Κaθηγητές Ζακοπούλου Β. Χριστοδουλίδης Π. Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες Δυσλεξία Αντιμετώπιση,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 01-03-2014 (3 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Σύνοψη Μαθησιακών Δυσκολιών Διεπιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ Οι αποτελεσματικοί εκπαιδευτικοί γνωρίζουν: - Τους μαθητές - Το γνωστικό αντικείμενο - Τις θεωρίες μάθησης - Αποτελεσματικές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ. Πτυγιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ. Πτυγιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Πτυγιακή εργασία «Η σχέση της μνήμης και της φωνολογικής επίγνωσης με την ανάγνωση και την ορθογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Βλέπω και Μαθαίνω. Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα. 1. Κατάλογος Ελέγχου Πρώτου Λεξιλογίου

Βλέπω και Μαθαίνω. Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα. 1. Κατάλογος Ελέγχου Πρώτου Λεξιλογίου Ενδεικτικά εργαλεία αξιολόγησης γλωσσικής ετοιμότητας για την Ελληνική Νοηματική Γλώσσα Βλέπω και Μαθαίνω Οι πρώτες μου δεξιότητες στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα Εργαλεία Αξιολόγησης: 1. Κατάλογος Ελέγχου

Διαβάστε περισσότερα

Γράφω απλά Διαβάζω εύκολα Εργαλείο Γλωσσικής Ανάπτυξης

Γράφω απλά Διαβάζω εύκολα Εργαλείο Γλωσσικής Ανάπτυξης 1 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ειδικής Αγωγής «Η Ειδική Αγωγή ΑΦΕΤΗΡΙΑ εξελίξεων στην Επιστήμη και στην Πράξη» Φιλοσοφική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών 15-18 Απριλίου 2010 Γράφω απλά Διαβάζω εύκολα Εργαλείο Γλωσσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Προλογικό σημείωμα της Επιμελήτριας... 11 Εισαγωγή... 13

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Προλογικό σημείωμα της Επιμελήτριας... 11 Εισαγωγή... 13 βιβλιο_layout 1 20/6/2014 4:43 πμ Page 5 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Προλογικό σημείωμα της Επιμελήτριας... 11 Εισαγωγή... 13 ΚΕφAλαιο 1: Ένα μοντέλο αναγνωστικής κατανόησης Η εξέλιξη της έννοιας «αναγνωστική κατανόηση»...

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη χρήση ψυχομετρικών εργαλείων: Αξιοπιστία και εγκυρότητα

Εισαγωγή στη χρήση ψυχομετρικών εργαλείων: Αξιοπιστία και εγκυρότητα Εισαγωγή στη χρήση ψυχομετρικών εργαλείων: Αξιοπιστία και εγκυρότητα Ποια ψυχομετρικά εργαλεία να χρησιμοποιήσω για να μετρήσω τα χαρακτηριστικά των ατόμων; ή Γιατί να χρησιμοποιήσω ψυχομετρικά εργαλεία;

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Εισαγωγή: οκιμασίες Εκτελεστικών Λειτουργιών και η Συμβολή τους στην Επαγγελματική σας Επιλογή Η σημασία της αξιολόγησης των γνωστικών δεξιοτήτων Οι γνωστικές ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΘΟΣ Ή ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ;

ΜΥΘΟΣ Ή ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ; Ασημίνα Μαυροειδή Ειδική Εκπαιδευτικός 6 ο Πανελλήνιο Παιδοψυχιατρικό Συνέδριο 15-17 Μαΐου 2009 ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΥΘΟΣ Ή ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ; Περιεχόμενα Περιεχόμενα... 2 Εισαγωγή...

Διαβάστε περισσότερα

Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής στην εκπαίδευση παιδιών με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή

Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής στην εκπαίδευση παιδιών με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής στην εκπαίδευση παιδιών με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή Η γνώση προκύπτει μέσα από την επανάληψη της μαθημένης συμπεριφοράς. Για τη μάθηση απαιτούνται γνωστικές διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία Γλωσσικής Ανάπτυξης με τη Χρήση Η/Υ

Εργαλεία Γλωσσικής Ανάπτυξης με τη Χρήση Η/Υ 1 Εργαλεία Γλωσσικής Ανάπτυξης με τη Χρήση Η/Υ Μαρία Καραβελάκη¹ και Παναγιώτης Μπούρος² ¹INTE*LEARN mkaravelaki@intelearn.gr ² ΙΘΕΚΑ itheka@otenet.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η παρούσα εισήγηση έχει στόχο να παρουσιάσει

Διαβάστε περισσότερα

Έχουν σα στόχο να αξιολογήσουν με ποιοτικά κυρίως κριτήρια την επίδοση του μαθητή/τριας. Έχουν σα στόχο να «μετρήσουν» την επίδοση του μαθητή/τριας

Έχουν σα στόχο να αξιολογήσουν με ποιοτικά κυρίως κριτήρια την επίδοση του μαθητή/τριας. Έχουν σα στόχο να «μετρήσουν» την επίδοση του μαθητή/τριας ΤΥΠΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Έχουν σα στόχο να «μετρήσουν» την επίδοση του μαθητή/τριας Δίνεται έμφαση κυρίως στις γραπτές δοκιμασίες Το ενδιαφέρον στρέφεται κυρίως στο αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 1 ΥΕΨ(Δημ) 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 Nέα Διαδικασία Παρέμβασης στο Σχολείο για Χειρισμό Παιδιού με Πιθανές Μαθησιακές, Συναισθηματικές ή άλλες Δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Το κεφάλαιο αυτό εξετάζει το θέμα της ανάγνωσης. Περιγράφει τι εννοούμε

Το κεφάλαιο αυτό εξετάζει το θέμα της ανάγνωσης. Περιγράφει τι εννοούμε 07 ENOTHTA:Layout 1 4/12/2008 7:36 ìì Page 199 Ανάγνωση: Από την εικόνα στη λέξη Αθανάσιος Πρωτόπαπας Το κεφάλαιο αυτό εξετάζει το θέμα της ανάγνωσης. Περιγράφει τι εννοούμε «ανάγνωση» από την ερευνητική

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ

ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 7 η ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ Η δυσλεξία ορίζεται συνοπτικά ως σοβαρή καθυστέρηση στην κατάκτηση του γραπτού λόγου ενώ δεν υπάρχει νοητικό ή αισθητηριακό έλλειµµα ή ψυχιατρική διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ Β, ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ -----

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ-Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Η ακαδημαϊκή επιτυχία συνδέεται με την αναγνωστική ικανότητα καθώς και με τις

ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ-Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Η ακαδημαϊκή επιτυχία συνδέεται με την αναγνωστική ικανότητα καθώς και με τις ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ-Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Η ακαδημαϊκή επιτυχία συνδέεται με την αναγνωστική ικανότητα καθώς και με τις ικανότητες του γραμματισμού. Έτσι, οι μαθητές με αναπτυγμένες

Διαβάστε περισσότερα

ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών)

ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών) ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών) Κουμούλλη Τσαμπίκα (Α.Μ.: 10155)

Διαβάστε περισσότερα

Α2. Να γράψετε στο τετράδιό σας τους αριθμούς της Στήλης Α και δίπλα τα γράμματα της Στήλης Β που τους αντιστοιχούν.

Α2. Να γράψετε στο τετράδιό σας τους αριθμούς της Στήλης Α και δίπλα τα γράμματα της Στήλης Β που τους αντιστοιχούν. ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΟΜΗΜΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ /Γ ΕΠΑΛ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03-11-2013 ΘΕΜΑ Α Α1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω προτάσεις 1-8 και δίπλα τη λέξη Σωστό, αν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΓΕΝΙΚΑ Βασικός στόχος είναι η ανατροφοδότηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων με σκοπό τη βελτίωση της παρεχόμενης σχολικής εκπαίδευσης. Ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32)

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Διάλεξη 9 Η δομή της μνήμης Πέτρος Ρούσσος Μνήμη Σημασία της μνήμης Η περίπτωση του Η.Μ. (ή Henry Molaison) Μνήμη είναι το μέσο με το οποίο συγκρατούμε τις εμπειρίες του παρελθόντος

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΣΤ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ WPPSI-III UK

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΣΤ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ WPPSI-III UK ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΣΤ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ WPPSI-III UK ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κος ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ: ΝΕΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Ενημέρωση προβληματισμός για τις νέες τάσεις αξιολόγησης του μαθητή στην εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Χ.Γ. I. ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ II. ΑΙΤΙΑ ΠΑΡΑΠΟΜΠΗΣ III. ΙΣΤΟΡΙΚΟ

ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Χ.Γ. I. ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ II. ΑΙΤΙΑ ΠΑΡΑΠΟΜΠΗΣ III. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ.Γ. I. ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΕΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Ονοματεπώνυμο Μαθητή:. Γ. Ημερομηνία Γέννησης: 5 / 9 / 96. Ηλικία: 8 ετών. Τάξη: Γ. Λόγος παραπομπής στο Τμήμα Ένταξης: Συναισθηματική Ανωριμότητα.

Διαβάστε περισσότερα

Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ.

Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ. ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ. Διονύσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2006 ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδος: ΠΕ 60 ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ (Γνωστικό αντικείμενο) Σάββατο 27-1-2007

Διαβάστε περισσότερα