ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΟΥ Βαγγελογιάννη Α. Κατεργιαννάκη Αναπληρωτή Καθηγητή

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΟΥ Βαγγελογιάννη Α. Κατεργιαννάκη Αναπληρωτή Καθηγητή"

Transcript

1 ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΟΥ Βαγγελογιάννη Α. Κατεργιαννάκη Αναπληρωτή Καθηγητή Οι περισσότεροι άρρωστοι με αιμορραγία από τον γαστρεντερικό σωλήνα, αναφέρουν αποβολή αίματος από το στόμα ή το ορθό. Η αποβολή αίματος από το στόμα καλείται αιματέμεση (εμετό με αίμα κόκκινο ή καφεοειδές), και από το ορθό μέλαινα (μαύρο αίμα στα κόπρανα), ή αιματοχαισία (κόκκινο αίμα στα κόπρανα). Σπάνια άρρωστοι με μεγάλη αιμορραγία από το γαστρεντερικό σωλήνα (11-20%), δεν παρουσιάζουν σημεία ορατής αιμορραγίας, αλλά παρουσιάζουν shock αγνώστου αιτιολογίας. Για τον λόγο αυτό άρρωστοι με shock χωρίς να παρουσιάζουν έκδηλη αιτία αιμορραγίας πρέπει να υποβάλλονται σε γαστρική πλύση και εξέταση του ορθού για αίμα ή μέλαινα κένωση, ώστε να αποκλεισθεί η αιμορραγία από το γαστρεντερικό σωλήνα. Ο Ιατρός οφείλει να εκτιμήσει γρήγορα την βαρύτητα και το ποσό του αίματος που έχει χαθεί, για να αρχίσει ταυτόχρονα με τη διαγνωστική και η θεραπευτική αγωγή. ΑΜΕΣΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑΣ (δες αλγόριθμο στα διαγράμματα 8-1 και 8-2) Παράλληλα με την άμεση θεραπεία της αιμορραγίας από το γαστρεντερικό σωλήνα χρειάζεται να γίνει εκτίμηση της ταχύτητας και της ποσότητας απώλειας αίματος. 1. Εκτίμηση της ταχύτητας και της ποσότητας απώλειας αίματος. Aρρωστοι που έχουν αιματέì ε- ση ή αιματοχεσία (μαζική αποβολή αίματος με τα κόπρανα) κατά τη προσέλευση τους στο Νοσοκομείο, έχουν το κίνδυνο της υπογκαιμίας λόγω της μεγάλης αιμορραγίας και η αντικατάσταση του αίματος πρέπει να αρχίζει αμέσως με τη διαπίστωση της. Η αντικατάσταση του εξαγγειοθέντος αίματος από την αιμορραγία του γαστρεντερικού περιγράφεται παρακάτω. Εάν υ- πάρχουσα απώλεια αίματος δεν είναι έκδηλη και υποπτευόμεθα ότι ο άρρωστος αιμορραγεί από τον γαστρεντερικό σωλήνα, προχωρούμε στις παρακάτω ενέργειες: Λήψη των ζωτικών σημείων. Γίνεται μέτρηση της αρτηριακής πίεσης σε όρθια και κατακεκλημένη θέση, ιδιαίτερα όταν είναι στα κατώτερα φυσιολογικά όρια (>100mmHg και σφύξεις <100/min για τους ενήλικες). Προσδιορίζομε τα ζωτικά σημεία σε ύπτια και όρθια θέση (Title test). Αναζήτηση πιθανού εξαγγειοθέντος αίματος. Παράγοντες που πιθανόν να αποτελούν δείκτη της εξαγγειωθείσης ποσότητας αίματος κατά την αιμορραγία από τον γαστρεντερικό σωλήνα είναι οι παρακάτω: Μεγάλη αιματέμεση ή αιματοχεσία. Υπόταση ή shock σε ύπτια θέση Title test θετικό (Ορθοστατική υπόταση και ταχυκαρδία). Δακτυλική εξέταση θετική για μέλαινα ή εντερορραγία Τοποθέτηση Levin και πλύση στομάχου Γνωστοί κιρσοί του οισοφάγου ή και απλώς υπόνοια αυτών. Πιθανολογούμενη αορτο-δωδεκαδακτυλική επικοινωνία (Fistula). Συνήθως υπάρχει ιστορικό ανευρύσματος, προηγούμενη αντικατάσταση της κοιλιακής αορτής με μόσχευμα ή και ψηλαφητό ανεύρυσμα της κοιλιακής αορτής. Η βαρύτητα της αιμορραγίας μπορεί να εκτιμηθεί κλινικά από: Τον όγκο της αιματέμεσης ή της αιματοχεσίας σε συνδυασμό με τα ζωτικά σημεία (Title test θετικό, υπόταση ή shock σε κατακεκλιμμένη θέση του ασθενούς) Το είδος και τη ποσότητα της μέλαινας (Μέλαινα υδαρής με πρόσμιξη κόκκινου αίματος, υδαρής χωρίς αίμα, πολτώδης, με σχηματισμένα κόπρανα) 2. Θεραπεία του εξαγγειοθέντος αίματος. Στις μεγάλες απώλειες πρέπει γρήγορα να γίνεται η αντικατάσταση του απολεσθέντος αίματος και ο καλύτερος τρόπος είναι να χορηγήσομε αίμα. Εάν οι

2 δυνατότητες γρήγορης αντικατάσταση δεν υπάρχουν τότε χορηγούμε προσωρινά υποκατάστατα του αίματος και κρυσταλοειδή. Κατά σειρά οι ενέργειες που πρέπει κάνομε είναι: 1. Τοποθετούμε φλεβική γραμμή με ένα ευρύ φλεβοκαθετήρα. Εάν υπάρχει υπόταση ή shock τοποθετούμε υποχρεωτικά και δεύτερο φλεβοκαθετήρα σε κεντρική φλέβα για μέτρηση της κεντρικής φλεβικής πίεσης (ΚΦΠ), και συμπληρωματική χορήγηση υγρών. 2. Λαμβάνεται αίμα για εργαστηριακές εξετάσεις και για διασταύρωση τουλάχιστο 6 μονάδων αίματος. Γίνεται μέτρηση του αιματοκρίτη, των λευκών, των αιμοπεταλίων, του χρόνου προθρομβίνης, του χρόνου μερικής θρομβοπλαστίνης, για ανακάλυψη διαταραχών της πηκτικότητας. Επίσης εξετάζομε την ουρία, το σάκχαρο, τη κρεατινίνη, τη γενική ούρων, τις τρανσαμινάσες, φωσφατάση, ηλεκτρολύτες, και τα αέρια και το ph του αρτηριακού αίματος, για το προσδιορισμό του βαθμού αιμάτωσης των ιστών (η ύπαρξη μεταβολικής οξέωσης δείχνει πτωχή αιμάτωση). 3. Αρχίζομε άμεσα την ταχεία έγχυση κρυσταλοειδών διαλυμάτων. Χορηγούμε φυσιολογικό ορό (N/S) για προσωρινή διατήρηση του ενδαγγειακού όγκου, και αρχίζομε την μετάγγιση αίματος όπως προαναφέραμε το ταχύτερο δυνατό. Χορηγούμε 2 ή και περισσότερες μονάδες, ανάλογα με τα ζωτικά σημεία, και σε συχνότητα ml/ h. Σε κατακλυσμιαία αιμορραγία μπορεί να δώσουμε αίμα μόνο με την ομάδα χωρίς διασταύρωση. 4. Χορηγούμε 0 2 με μάσκα ή ρινικό καθετήρα (5-10 lt/min ), εάν ο άρρωστος παρουσιάζει shock. 5. Γίνεται εξέταση της κοιλιάς και κυρίως προσέχομε για σημεία ευαισθησίας, για ύπαρξη ενεργού έλκους, ισχαιμική απόφραξη του εντέρου, αορτικό ανεύρυσμα, ή μετεωρισμό με κωλικοειδή άλγη, ύπαρξη εκκoλπωμάτων του παχέος εντέρου ή ιστορικό πολύποδα. 6. Εκτελούμε δακτυλική εξέταση από το ορθό και παίρνομε κόπρανα για εξέταση για αίμα. 7. Τοποθέτηση καθετήρα Folley, για παρακολούθηση της ωριαίας αποβολής ούρων, ιδίως όταν υπάρχει shock, νεφρική ή καρδιακή βλάβη στο ιστορικό του αρρώστου. 8. Τοποθέτηση ρινογαστρικού καθετήρα. Εάν η αιματέμεση δεν έχει επιβεβαιωθεί κάνομε γαστρική πλύση με 500 ml φυσιολογικό ορό κανονικής θερμοκρασίας ή κατά προτίμηση παγωμένο. Μερικοί παλαιότερα προσέθεταν και 3 amp levophet σε κάθε κιλό. Εάν διαπιστωθεί έντονη αιμορραγία που δεν σταματά με τις πλύσεις με παγωμένο ορό, πρέπει να προχωρούμε σε επείγουσα γαστροσκόπηση για το σταμάτημα της αιμορραγίας με έγχυση τοπικά αδρεναλίνης ή με τοπικό καυτηριασμό του έλκους με ακτίνες laser. Επί αποτυχίας προχωρούμε σε εγχείρηση. Προσοχή για τη πλύση χρειάζεται ευρύς ρινογαστρικός σωλήνας για να απομακρύνομε τα πήγματα και τις τροφές από το στομάχι. Ο άρρωστος συνήθως πρέπει να είναι στο αριστερό πλάι κατά τη πλύση του στομάχου για να αποφευχθεί η εισρρόφηση. 9. Στέρηση τροφής από το στόμα και σε περίπτωση γαστρορραγίας χορήγηση αντιόξινων και α- ναστολέων των Η 2 υποδοχέων για τον περιορισμό της γαστρικής οξύτητας. 10. Η σύγχρονη παρακολούθηση από την αρχή της εισαγωγής του αρρώστου από χειρουργό είναι απαραίτητη. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΘΕΣΗΣ ΤΗΣ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑΣ Όταν τα ζωτικά σημεία και ο αιματοκρίτης σταθεροποιηθούν, πρέπει να ερευνήσομε τη θέση της αιμορραγίας, εάν δεν είναι ήδη γνωστή. Περίπου το 90% των αρρώστων που έρχονται στα επείγοντα Ιατρεία με αιμορραγία από το γαστρεντερικό, έχουν αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα, που εντοπίζεται στο στομάχι ή το 12δάκτυλο. Μόνο το 10% έχουν βλάβη που εντοπίζεται στο κατώτερο γαστρεντερικό σωλήνα, και στη πλειοψηφία, η αιμορραγία σταματά γρήγορα μετά την είσοδο τους στο Νοσοκομείο. Για τον εντοπισμό της θέσης της αιμορραγίας υπάρχουν διάφορα διαγνωστικά σημεία που περιγράφονται παρακάτω: Α) Αιμορραγία από τον ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα. Τα διαγνωστικά χαρακτηριστικά της αιμορραγίας από τον ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα είναι πολλές φορές καθοριστικά για τη διάγνωση, αλλά είναι χρήσιμα και για την εκτίμηση του μεγέθους της αιμορραγίας. 2

3 Αιματέμεση. Είναι η αποβολή αίματος με τον εμετό. Χρειάζεται να διαφοροδιαγνωσθεί από την αιμόπτυση (αίμα με βήχα, ερυθρού χρώματος, και αλκαλικού ph, σε αντίθεση προς την αιì α- τέμεση που είναι αίμα σκούρου χρώματος ή καφεοειδές αποβαλλόμενο με εμετό και όξινου ph). Η τοποθέτηση ρινογαστρικού σωλήνα και η πλύση του στομάχου επιβεβαιώνει τη διάγνωση. Πρέπει να γνωρίζομε ότι στο 10% των αρρώστων με αιμορραγία από το γαστρεντερικό σωλήνα που προέρχεται από το 12δάκτυλο, δεν παρουσιάζεται αίμα με τη πλύση του στομάχου. Στις περιπτώσεις που ο ρινογαστρικός καθετήρας δίδει χολή και όχι αίμα, είναι απίθανη η αιμορραγία από το στομάχι και το 12δάκτυλο. Εάν κατά τη πλύση δεν δίδει χολή και αίμα τότε η αιμορραγία είναι μεταπυλωρική. Άρρωστοι με αναφερόμενη αιματέμεση και αρνητική ρινογαστρική πλύση στομάχου για αιμορραγία πρέπει να παρακολουθούνται ή να υποβάλλονται σε γαστροσκόπηση. Μέλαινα. Συνήθως οφείλεται σε αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα και πρέπει να είναι πάνω από 100 ml η απώλεια του αίματος για να είναι ορατή η μέλαινα. Πρέπει πάντα να επιβεβαιώνεται εργαστηριακά γιατί πολλές ουσίες και τροφές μπορεί να δώσουν μαύρα κόπρανα (όπως σπανάκι, σίδηρος, βισμούθιο, σουπιές κτλ.). Εάν η απώλεια είναι γρήγορη μπορεί να παρουσιασθεί ως κόκκινο αίμα στα κόπρανα. Αντίθετα εάν η αιμορραγία είναι μικρή και βραδεία η απώλεια του αίματος, εκδηλώνεται ως μέλαινα κένωση. Ως μέλαινα σπάνια μπορεί να παρουσιασθεί και σε αιμορραγία του κατώτερου γαστρεντερικού σωλήνα (από τον ειλεό, ή το τυφλό, ή το ανιόν κόλο), εφ όσο η αιμορραγία είναι πολύ βραδεία. Β) Αιμορραγία από το κατώτερο γαστρεντερικό σωλήνα. Αιματοχεσία. Eίναι η αποβολή κόκκινου αίματος από το ορθό. Συνήθως εμφανίζεται σε αιμορραγίες του κατωτέρου πεπτικού και σε ραγδαίες (κατάκλυ- σμιαίες) αιμορραγίες από το ανώτερο πεπτικό, οπότε και συνοδεύεται από υπερπεριστατισμό και μεγάλη ελάττωση του ενδαγγγειακού χώρου. Οι πιο συχνές αιτίες αιματοχεσίας από το ανώτερο πεπτικό σωλήνα είναι το οπίσθιο έλκος του βολβού του 12δακτύλου που έχει διαβρώσει τη γαστροδωδεκαδακτυλική αρτηρία και το αορτοδωδεκαδακτυλικό συρίγγιο. Οι πιο συχνές αιτίες από το κατώτερο γαστρεντερικό σωλήνα είναι τα εκκολπώματα και οι πολύποδες του παχέος εντέρου και στη συνέχεια η ισχαιμική κολίτιδα και οι αγγειοδυσπλασίες του παχέος εντέρου. Κόπρανα μέλαινα με κόκκινο αίμα μαζί. Παρουσιάζεται από αιμορραγίες πέραν του 12δακτύλου (λεπτό έντερο, Μεκέλειος απόφυση κτλ.). Ασυνήθης αιτία είναι η μεγάλη αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα. Μέλαινα. Αληθινή μέλαινα κένωσης είναι ασυνήθης αιτία αιμορραγίας από το κατώτερο πεπτικό σωλήνα. Απουσία αιμορραγίας από το ανώτερο πεπτικό με πλύση του στομάχου και αιμορραγία από το ορθό υποδηλώνει αιμορραγία από το κατώτερο πεπτικό. ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΌ ΣΩΛΗΝΑ Στον άρρωστο με αιμορραγία από το γαστρεντερικό σωλήνα η περαιτέρω παρακολούθηση και ε- κτίμηση πρέπει να αρχίζει όσο το δυνατό ταχύτερα όταν βρίσκεται σε αιμοδυναμική ισορροπία ακόμη. Πρέπει να προσπαθούμε να προσδιορίσομε το σημείο της αιμορραγίας το συντομότερο δυνατό ιδιαίτερα σε αρρώστους με μεγάλη αιμορραγία που ίσως χρειασθεί και χειρουργική επέμβαση. Αυτό γίνεται από: Ιστορικό του αρρώστου. Ερωτούμε για ιστορικό έλκους 12/δακτύλου, ή για άλλη αιμορραγία στο παρελθόν, για χρήση αλκοόλ, ή μη στεροειδών ουσιών όπως ασπιρίνη, αντιρευματικά, αντιφλεγμονώδη φάρμακα, πρόσφατη απώλεια βάρους, αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου, πόνος που υποδηλώνει έλκος ή γαστρίτιδα, ή χειρουργική επέμβαση στο στομάχι στο παρελθόν, κίρρωση του ήπατος διαγνωσμένη. Ιστορικό πρόσφατου έντονου εμετού και ναυτίας προ της εμφάνισης της μέλαινας πρέπει να μας βάζει την υποψία για σύνδρομο Mallory- Weiss. Πρέπει να εξετάζεται η πιθανότητα τραυματισμού του ορθού από ερωτική συνουσία, dildos κτλ. Σε αρρώστους με AIDS ή σε ανοσοκατασταλμένους η αιμορραγία μπορεί να οφείλεται σε σάρκωμα Kaposi, λεμφώματα ή 3

4 εξελκώσεις από λοίμωξη με κυτταρομεγαλοϊό. Το κοιλιακό σάρκωμα Kaposi συνήθως συνοδεύεται και από δερματικές βλάβες. Φυσική εξέταση. Εκτιμούμε τη καρδιαγγειακή κατάσταση με καταγραφή των ζωτικών σημείων (ΑΠ, σφίξεων και αναπνοής κάθε 15 min.) με τον άρρωστο σε όρθια και κατακεκλημένη θέση εάν είναι δυνατό. Εξετάζομε για σημεία χρόνιας πάθησης του ήπατος (ηπατομεγαλία, ασκίτης, αγγειοματώδεις σπίλους, κεφαλή της μέδουσας, ίκτερος, αστεροειδείς σπίλοι, ερύθημα παλαμών. Προσοχή η απλή διαπίστωση παθήσεως του ήπατος δεν είναι εγγύηση ότι η αιμορραγία οφείλεται σε κιρσούς του οισοφάγου. Περίπου πάνω από το 50% των αρρώστων με κίρρωση του ήπατος και αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα, έχουν αιμορραγία από άλλη αιτία εκτός των κιρσών του οισοφάγου). Εξετάζομε για τελεαγγειεκτασίες δέρματος, χειλέων, κοίτης των ονύχων, διότι τότε μπορεί να ο- φείλεται σε αγγειακές δυσπλασίες του γαστρεντερικού σωλήνα. Εξετάζομε για την ύπαρξη εγχειρητικών ουλών που μπορεί να μας υποδείξουν εγχειρήσεις για πεπτικό έλκος ή για αντικατάσταση της κοιλιακής αορτής με μόσχευμα. Γίνεται ακρόαση της κοιλιάς και των εντερικών ήχων. Η έντονη αιμορραγία συνοδεύεται από έντονους εντερικούς ήχους, λόγω της καθαρτικής ιδιότητας του αίματος μέσα στον εντερικό αυλό. Εξετάζομε για τυχόν συνύπαρξη πόνου ή και ευαισθησίας στη κοιλιακή χώρα. Είναι σύνηθες εύρημα σε πεπτικό έλκος ή σε γαστρεντερίτιδα και σπάνια στους αρρώστους με σύνδρομο Mallory-Weiss, καρκίνο, ή αιμορραγία από κιρσούς του οισοφάγου. Κοιλιακή ευαισθησία χωρίς εντερικούς ήχους, σε ένα υποτασικό άρρωστο με μέλαινα, πρέπει να υποπτευόμεθα εντερική απόφραξη και κύρια εμβολή μεσεντερίου, που και τα δύο χρειάζονται επείγουσα χειρουργική αντιμετώπιση. Κάνομε δακτυλική εξέταση του ορθού και λαμβάνομε κόπρανα για επισκόπηση και test για αίμα σ αυτό. Η ρευστότητα των κοπράνων μας βοηθά στο προσδιορισμό της βαρύτητας της αιμορραγίας και της διαφοροδιάγνωσης μεταξύ αιμορραγίας α- νωτέρου και κατώτερου γαστρεντερικού σωλήνα δηλαδή στο προσδιορισμό της θέσης της αιμορραγίας. Αδρά κλινική εκτίμηση του shock που φαίνεται στο πίνακα 1. Πίνακας 1: Κλινική ταξινόμηση του shock Βαρύτητα shock Παθοφυσιολογία Κλινικά δεδομένα Ελάττωση περιφερικής αιμάτωσης, Άρρωστοι με κρύα άκρα, Ορθοστατική υπόταση, και ταχυκαρδία, ΕΛΑΦΡΑ αιμάτωση μόνο ζωτικών οργάνων, παρατεταμένη ισχαιμία δέρματος, λίπους, σύμπτωση φλεβών τραχήλου, και (απώλεια< 20% του όγκου του μυών, και οστών. Αρτηριακό ph φυσιολογικό. συμπύκνωση των ούρων. αίματος) ΜΕΣΗ (απώλεια 20-40% του όγκου του αίματος) ΣΟΒΑΡΑ (απώλεια >40% του όγκου του αίματος) Ελάττωση της κεντρικής αιμάτωσης οργάνων, όπως ήπαρ, έντερο, νεφρό, (ισχαιμία αυτών), Μεταβολική οξέωση. Πτώση της αιμάτωσης και της καρδιάς και του εγκεφάλου, σοβαρή μεταβολική οξέωση μαζί με αναπνευστική οξέωση. Υπόταση και ταχυκαρδία σε κατακεκλημένη θέση, ολιγουρία ή και ανουρία. Ανησυχία, σύγχυση, ταχυκαρδία, και υπόταση σε κατακεκλημένη θέση, Ταχύπνοια. * Σημείωση: Τα κλινικά αυτά σημεία είναι τα πιο συχνά παρατηρούμενα στο αιμορραγικό shock, αλλά είναι όμοια με τους άλλους τύπους του shock. ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Πολλές φορές για την διάγνωση του σημείου της αιμορραγίας χρειάζονται να γίνουν διάφορες συμπληρωματικές εξετάσεις που περιγράφομε παρακάτω: A) Ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα Ενδοσκόπηση: Είναι η πιο ταχεία διαγνωστική και σύγχρονα θεραπευτική μέθοδος άμεσου προσδιορισμού της θέσης της αιμορραγίας του γαστρεντερικού σωλήνα. Όταν η κατάσταση του αρρώστου σταθεροποιηθεί, η ενδοσκόπηση είναι η πρώτη εξέταση που γίνεται για την εκτίμηση της θέσης της αιμορραγίας. Επιπρόσθετα μπορεί να γίνει μαζί με τη διάγνωση και θεραπευτική 4

5 παρέμβαση άμεσα. όπως σκληροθεραπεία στους κιρσούς του οισοφάγου, καυτηριασμός του αιμορραγούντος αγγείου ή τοπική έγχυση αδρεναλίνης για την σύσπαση και την θρόμβωση του αγγείου. Αγγειογραφία. Σπάνια χρησιμοποιείται για αιμορραγίες του ανωτέρου γαστρεντερικού σωλήνα και συνήθως χρειάζεται η απώλεια αίματος να είναι >0,5 ml/min για να γίνει αντιληπτή η εστία της αιμορραγίας με την εξέταση αυτή καθώς και με την ραδιοισοτοπική εξέταση. Συνιστάται στους αρρώστους με αιμορραγία > 0,5 ml/min και που η ενδοσκόπηση δεν κατέστη δυνατόν να εντοπίσει την εστία της αιμορραγίας. Στους αρρώστους που ενδοσκοπικά δεν βρίσκεται η εστία της αιμορραγίας και η απώλεια αίματος είναι < 0,5 ml/min πρώτη ένδειξη έχει το σπινθηρογράφημα με σεσημασμένα ερυθρά με ραδιενεργό τεχνήσιο Τc 99. Βαριούχο γεύμα ή με γαστρογραφίνη: Γίνεται σπάνια για τον έλεγχο του ανώτερου γαστρεντερικού σωλήνα, σε αρρώστους με μικρή αιμορραγία και αφού σταθεροποιηθούν από αιμοδυναμικής άποψης. Β) Κατώτερο γαστρεντερικό σωλήνα. Ορθοσιγμοειδοσκόπηση: Πρέπει να γίνεται αμέσως μετά την αιμοδυναμική σταθεροποίηση του αρρώστου. Με τη μέθοδο αυτή μπορεί να γίνει η διαφοροδιάγνωση της αιμορραγίας (αιμορροΐδες, κολίτιδα, νεοπλασία, εκκολπώματα, ή ισχαιμική κολίτιδα). Το εύκαμπτο ορθοσιγμοειδοσκόπιο είναι πιο καλά ανεκτό από τον άρρωστο, αλλά πιο εύκολα βουλώνει από το αίμα και τα κόπρανα. Κολονοσκόπηση: Πολλές φορές δεν είναι δυνατή σε αρρώστους με μεγάλη αιμορραγία, λόγω της μεγάλης ποσότητας αίματος μέσα στον εντερικό αυλό. Πρέπει να εκτελείται μετά από προσεκτική προετοιμασία του εντέρου. Η καλύτερη προετοιμασία γίνεται με μη απορροφούμενο διάλυμα θειικού άλατος και πολυεθυλένο-γλυκόλης. Στους ενήλικες χορηγούμε 3-4 lt από το στόμα ή από τον ρινογαστρικό σωλήνα μέσα σε 2-3 ώρες. Προκαλείται διάρροια και το έντερο καθαρίζεται μέσα σε λίγες ώρες. Αγγειογραφία: Πρέπει να γίνεται σε μεγάλες αιμορραγίες και σε αιμορραγίες που κατά το χρόνο της παρακολούθησης της αιμορραγίας έχομε υποτροπή. Στις περιπτώσεις αυτές η εκλεκτική αρτηριογραφία της άνω μεσεντερίου μπορεί να μας προσδιορίσει την εστία της αιμορραγίας και ακόμη μπορούμε να κάνομε έγχυση αγγειοσυσπαστικού φαρμάκου ( vasopresin, ή gelfon), για το σταì ά- τημα της αιμορραγίας. Σπινθηρογράφημα με σεσημασμένα ερυθρά με Τc 99 : Εάν ο ρυθμός απώλειας αίματος είναι < 0,5 ml/min το σπινθηρογράφημα με σεσημασμένα με Τc 99 ερυθρά βοηθά στην εντόπιση της αιμορραγίας. Εάν δεν είναι δυνατή η εντόπιση της αιμορραγίας, το σπινθηρογράφημα μπορεί να επαναληφθεί μετά από 18 ώρες. Το αίμα εντοπίζεται αρκετές ώρες μετά την δίοδο του στο σπινθηρογράφημα και έτσι μπορεί να εντοπίσομε την εστία της αιμορραγίας. Βαριούχος υποκλυσμός: Πρέπει να γίνεται σε αιμοδυναμικά σταθεροποιημένους αρρώστους και μάλιστα με εμφύσηση αέρα, μέσα σε 24 ώρες από το σταμάτημα της αιμορραγίας. Εάν σκεπτόμεθα να κάνομε αγγειογραφία καλόν είναι να προηγείται αυτή του βαριούχου υποκλυσμού διότι το βάριο εμποδίζει την ευκρίνεια της αγγειογραφίας λόγο παραμονής του βαρίου στο έντερο για αρκετές ημέρες. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΓΙΑ ΑΝΑΖΩΠΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑΣ. Η παρακολούθηση για αναζωπύρωση της αιμορραγίας από το γαστρεντερικό σωλήνα πρέπει να γίνεται με : 1. Πλύση του στομάχου. Γίνεται πλύση του στομάχου δια μέσου του ρινογαστρικού σωλήνα και μετρούμε τον όγκο και το είδος της αναρροφούμενης ποσότητας από το στόμαχο. Η συνεχιζόμενη αιμορραγία, καθώς και η ποσότητα του αίματος που χρειαζόμεθα να μεταγγίσομε για να διατηρήσομε τα ζωτικά σημεία είναι οι δύο βασικοί παράγοντες που μαζί με τις τοπικές βλάβες θα μας βοηθήσουν να αποφασίσομε πότε θα χειρουργήσομε τον άρρωστο. Ο ρινογαστρικός σωλήνας πρέπει να παραμένει για 24 ώρες μετά την αιμορραγία σε αρρώστους με γαστρορραγία για την έγκαιρη διάγνωση της υποτροπής της αιμορραγίας. 2. Παρακολούθηση των κοπράνων. Καταγράφεται η συχνότητα, το χρώμα και η ποσότητα των αφοδεύσεων από τον άρρωστο. Σε σοβαρή αιμορραγία το αίμα είναι άφθονο γιατί είναι εξαιρετικό 5

6 καθαρτικό. Η συνέχιση ερυθρού ή μελανού χρώματος αίματος, σημαίνει συνέχιση της αιμορραγίας ή υποτροπή αυτής που χρειάζεται τουλάχιστο παρακολούθηση και θεραπεία, διότι πιθανόν είναι μεγάλη. 3. Διαδοχικές μετρήσεις του Ηt. H μέτρηση του Ηt δεν βοηθά στις περιπτώσεις που προϋπήρχε α- ναιμία στον άρρωστο. Γι αυτό καλύτερος δείκτης της απώλειας αίματος είναι οι διαδοχικές μετρήσεις αυτού, που μπορεί να μας δείξει εάν υπάρχει συνεχιζόμενη αιμορραγία ή όχι. ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗ ΠΑΘΗΣΗ Α) Από τον ανώτερο πεπτικό Η γενική αντιμετώπιση της αιμορραγίας έχει παραπάνω περιγραφεί. Στη συνέχεια θα περιγράψομε την ειδική θεραπεία για κάθε πάθηση που προκαλεί αιμορραγία από το ανώτερο πεπτικό. Τονίζομε και εδώ ότι η ενδοσκόπηση είναι η μέθοδος εκλογής για τη διάγνωση της αιμορραγίας από το πεπτικό σωλήνα. Γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος. Μεγάλη αιμορραγία παρουσιάζουν οι μισοί από τους αρρώστους με αιμορραγία από γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος. Συνήθως τα οπίσθια έλκη του 12/δακτύλου αιμορραγούν και οι μεγάλες αιμορραγίες στη πλειοψηφία τους προέρχονται από οπίσθια έλκη λόγο της γειτονία των με την γαστροδωδεκαδακτυλική αρτηρία. Η διάγνωση τίθεται από το ιστορικό ελκοπάθειας που ο άρρωστος αναφέρει συνήθως ή από χρόνια δυσπεπτικά ενοχλήματα που μπορεί να αναφέρει ο άρρωστος. Στο 40% των αρρώστων συνυπάρχει πόνος ή έξαρση των ενοχλημάτων του έλκους κατά τη περίοδο της γαστρορραγίας. Μπορεί να εκδηλωθεί ως ραγδαία αιμορραγία ή ως χρόνια αναιμία ή ως μέλαινες κενώσεις. Η θεραπεία συνίσταται στη: 1. επείγουσα αντιμετώπιση της απώλειας του όγκου του αίματος που περιγράψαμε παραπάνω. 2. τοποθέτηση ρινογαστρικού σωλήνα, διακοπή της σίτισης από το στόμα και πλύση του στομάχου με παγωμένο φυσιολογικό ορό. 3. χορήγηση αντιοξίνων φαρμάκων από το στόμα ανά 4ώρο. 4. χορήγηση αναστολέων των Η 2 υποδοχέων για την ελάττωση της γαστρικής οξύτητας (cimethidine, ranididine κτλ.) συνήθως την αρχή χορηγούνται ενδοφλέβια. Μετά τη χορήγηση τροφής αυτοί χορηγούνται από το στόμα. 5. Συνιστούμε διακοπή του καπνίσματος και της χρήσης αλκοολούχων και ανθρακούχων ποτών, ή φαρμάκων του τύπου της ασπιρίνης, κορτιζόνης, αντι- ρευματικών και αντιφλεγμονωδών φαρμάκων. 6. χειρουργική επέμβαση χρειάζεται όταν η αιμορραγία υποτροπιάζει και εάν για τη διατήρηση των ζωτικών σημείων χρειάζεται η χορήγηση πάνω από 3 φιάλες αίμα, ή στις περιπτώσεις που ο άρρωστος παρουσιάζει ολιγαιμικό shock. Αιμορραγική γαστρίτιδα, οισοφαγίτιδα, δωδεκαδακτυλίτιδα. Η αιμορραγική γαστρίτιδα αναγνωρίζεται σήμερα όλο και πιο συχνά με τη χρήση του γαστροσκοπίου για τη διάγνωση της αιτίας της γαστρορραγίας. Στο ιστορικό των αρρώστων αυτών αναφέρεται συνήθως λήψη ποσοτήτων αλκοόλ, ή φαρμάκων όπως σαλικυλικά, αντιφλεγμονώδη, κορτιζόνης, τα οποία ενοχοποιούνται για τη δημιουργία της γαστρίτιδας. Η οισοφαγίτιδα, ή η δωδεκαδακτυλίτιδα μπορεί να έχουν παρόμοιες αιτίες και να συνυπάρχουν με τη γαστρίτιδα. Η οισοφαγίτιδα συνήθως προέρχεται από τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση. Είναι συχνά ασυμπτωματικές. Μπορεί να παρουσιάζουν μερικοί άρρωστοι ανορεξία επιγαστρικό ή οπισθοστερνικό πόνο. Η διάγνωση συνήθως μπαίνει ενδοσκοπικά. Σπάνια η γαστρίτιδα σε αρρώστους με διαταραχές της πηκτικότητας, ή πυλαία υπέρταση η αιμορραγία από γαστρίτιδα είναι μεγάλη. Η θεραπεία συνίσταται: 1. Επείγουσα αντιμετώπιση των απωλειών του αίματος που έχομε περιγράψει παραπάνω. 2. Τοποθέτηση ρινογαστρικού σωλήνα και πλύση του στομάχου με κρύο φυσιολογικό ορό και με αγγειοσυσπαστικές ουσίες (Levophet) 6

7 3. Χορήγηση αντιόξινων φαρμάκων κάθε 2-4 ώρες από το στόμα με σκοπό τη διατήρηση του ph του στομάχου >4. Επίσης χορηγούμε αναστολείς των Η 2 υποδοχέων για τον ίδιο σκοπό. 4. Στους αρρώστους που έπαιρναν σαλικυλικά, αντιφλεγμωνώδη ή κορτιζόνη πολλοί χορηγούν misoprostol (κυτταροπροστατευτική προσταγλαδίνη σε δόση 200μg X2 ημερησίως). Άλλοι συγγραφείς προτείνουν τη χορήγηση σωματοστατίνης για τη πτώση της γαστρικής οξύτητας. Σύνδρομο Mallory Weiss. Eίναι λύση της συνέχειας του βλεννογόνου του οισοφάγου, που συμβαίνει συνήθως μετά από έντονο εμετό και αποτελεί το 1-10% των αιμορραγιών από το ανώτερο πεπτικό σωλήνα. Συνήθως βρίσκομε μακροσκοπικά μία ή περισσότερες επιμήκεις διαβρώσεις του βλεννογόνου μήκους 1-4 cm κοντά στην οισοφαγογαστρική συμβολή. Η ρήξη περιλαμβάνει τον βλεννογόνο και τον υποβλεννογόνιο χιτώνα του οισοφάγου και σπάνια και τον μυϊκό. Η διάγνωση τίθεται συνήθως από το ιστορικό του αρρώστου που αναφέρει έντονη προσπάθεια εμετού και από την οισοφαγοσκόπηση. Η θεραπεία της νόσου εκτός της αντικατάστασης του απολεσθέντος αίματος που παραπάνω έχομε περιγράψει, είναι: 1) Εφαρμογή ρινογαστρικού σωλήνα και πλύση στομάχου ( αμφισβητείται η θεραπευτική του α- ξία από πολλούς. 2) Ενδοσκοπική καυτηρίαση για το σταμάτημα της αιμορραγίας με laser, ή τοπική έγχυση κατ άλλους επινεφρίνης ή τέλος εμβολισμός του αιμορραγούντος αγγείου μπορεί να σταματήσει την αιμορραγία. 3) Χειρουργική θεραπεία επί αποτυχίας των παραπάνω συντηρητικών αιματηρών μεθόδων. Κιρσοί του οισοφάγου. Συνήθως η μαζική αιμορραγία από δευτεροπαθείς κιρσούς του οισοφάγου και του θόλου του στομάχου έχει θνησιμότητα περίπου 50%. Η πτωχή έκβαση οφείλεται κύρια στη κακή γενική κατάσταση των αρρώστων, καθώς και στη σοβαρότητα της αιμορραγίας. Η διάγνωση συνήθως μπαίνει από το ιστορικό του αρρώστου (υπάρχουν σημεία πυλαίας υπέρτασης, όπως κεφαλή της μέδουσας, αλκοολική κίρρωση του ήπατος, ασκίτης, δευτεροπαθείς αιμορροΐδες), και από άλλες εξετάσεις όπως διαγνωστική τοποθέτηση του καθετήρα Seeengstaken - Blakemore, και κύρια την οισοφαγοσκόπηση) που επιβεβαιώνει τη διάγνωση και μπορούμε να επέμβουμε και θεραπευτικά. Πρέπει να σημειωθεί και εδώ ότι το 50% των αρρώστων με κιρσούς του οισοφάγου μπορεί να παρουσιάσουν αιμορραγία από το ανώτερο πεπτικό σωλήνα και να μην οφείλεται στους κιρσούς του οισοφάγου. Η θεραπεία εκτός των μέτρων που γενικά έχομε προαναφέρει για την αντικατάσταση των απωλειών αίματος πρέπει να γίνονται και τα παρακάτω: 1) Παρακολούθηση της ΚΦΠ και των ζωτικών σημείων συνεχώς. Εάν είναι δυνατόν παίρνεται και η πίεση των πνευμονικών τριχοειδών με καθετήρα Swan - Ganz για την αντικατάσταση των υγρών. 2) Χορηγούμε βαζοπρεσίνη. Συνήθως γίνεται συνεχής περιφερική έγχυση βαζοπρεσίνης (0,1-0,4 UI/min) και πρέπει να αρχίζει το ταχύτερο δυνατό. Προσοχή πρέπει να γίνεται η έγχυση από περιφερική φλέβα και όχι από κεντρική φλεβική γραμμή ή από τον καθετήρα Swan - Ganz, διότι προκαλεί έντονη αγγειοσύσπαση των στεφανιαίων αγγείων. Επίσης είναι αντένδειξη η χορήγηση της σε στεφανιαία νόσο. 3) Tοποθέτoυμε σωλήνα Seengstaken-Blakemore για την διάγνωση και το προσωρινό σταμάτημα της αιμορραγίας, ώστε να δοθεί ο χρόνος για επείγουσα γαστροσκόπηση. Προσοχή για την α- ποφυγή νέκρωσης του βλεννογόνου πρέπει να ξεφουσκώνομε τα μπαλόνια του καθετήρα 10 min κάθε 1 ώρα. 4) Γίνεται επείγουσα σκληροθεραπεία δια μέσου του γαστροσκοπίου. Με τη γαστροσκόπηση επιβεβαιώνεται η διάγνωση των κιρσών και συγχρόνως προβαίνομε σε σκληροθεραπεία για τη θρόμβωση των κιρσοειδώς διατεταμένων φλεβών του οισοφάγου και κατά κύριο λόγο στον αιμορραγούντα κιρσό. Με την επείγουσα σκληρυντική θεραπεία επιτυγχάνεται το σταμάτημα της αιμορραγίας στο 90% των αρρώστων. 5) Επί αποτυχίας των παραπάνω μεθόδων γίνεται χειρουργική επέμβαση που όμως έχει μεγάλη θνησιμότητα στους αρρώστους αυτούς. Αιμοχολία. 7

8 Συνήθως οφείλεται σε ιατρογενές τραύμα μετά από βιοψία του ήπατος, ή τραύμα αυτού (συχνά αρκετές εβδομάδες πριν την εκδήλωση της αιμοχολία. Σπάνια μπορεί να οφείλεται σε όγκους του ήπατος, ή αιμορραγία μέσα στα χοληφόρα από παράσιτα ή πέτρες. Εκδηλώνεται με αιμορραγία από το ανώτερο πεπτικό σωλήνα που έχει πολλές φορές σαν χαρακτηριστικό ότι στην αιματέμεση υπάρχουν πήγματα με το εκμαγείο του χοληδόχου πόρου και συνοδεύεται από κωλικό του ήπατος. Η διάγνωση τίθεται με την εκλεκτική αγγειογραφία του ήπατος που πρέπει να γίνεται εάν υποπτευόμεθα αιμοχολία. Η θεραπεία συνίσταται σε εμβολισμό του κλάδου της ηπατικής αρτηρίας που αιμορραγεί κατά την διάρκεια της αγγειογραφίας. Εάν η θεραπευτική αγωγή αυτή αποτύχει γίνεται χειρουργική απολίνωση της ηπατικής ή του κλάδου αυτής που αιμορραγεί, και πολλοί κάνουν συγχρόνως και χολοκυστεκτομή ιδίως εάν απολινώσομε τη δεξιά ή τη κοινή ηπατική αρτηρία για το φόβο της νέκρωσης της χοληδόχου κύστεως Ορισμένοι συγγραφείς προτείνουν να γίνεται πάντα και χολοκυστεκτομή. Αορτοδωδεκαδακτυλικό συρίγγιο μετά από ανεύρυσμα της κοιλιακής αορτής. Σε μεγάλη (κατακλυσμιαία) αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό σωλήνα που συνυπάρχει στον άρρωστο και ανεύρυσμα της κοιλιακής αορτής, ή έχει υποβληθεί σε εγχείρηση αντικατάστασης της κοιλιακής αορτής με μόσχευμα, πρέπει να υποψιαζόμεθα το αορτοδωδεκαδακτυλικό συρίγγιο και πρέπει να κάνομε ενδοσκόπηση αλλά κύρια αγγειογραφία της αορτής (αορτογραφία) για την επιβεβαίωση της διάγνωσης. Το υπέρηχο και η αξονική τομογραφία βοηθούν μόνο στην διάγνωση του ανευρύσματος της αορτής. Η θεραπεία συνίσταται στην αντικατάσταση των απωλειών αίματος με κρυσταλοειδή και κολλοειδή διαλύματα και αίμα, όπως παραπάνω έχομε προαναφέρει και προχωρούμε σε εγχείρηση μόλις επιβεβαιωθεί η διάγνωση, που συνίσταται στη σύγκληση του συριγγίου χειρουργικά. Β) Από το κατώτερο πεπτικό σωλήνα. Μαζική αιμορραγία από το κατώτερο γαστρεντερικό σωλήνα και ιδιαίτερα από το παχύ έντερο σε ε- νήλικες συνήθως κατά σειρά συχνότητας οφείλεται σε εκκολπώματα του παχέος εντέρου, σε αγγειοδυσπλασίες, σε ελκώδη κολίτιδα και σπανιότερα σε όγκους του παχέος εντέρου. Πρέπει να σημειωθεί ότι πιο συχνά μαζική αιμορραγία κάνουν οι πολύποδες του δεξιού κόλου σε σχέση προς του αριστερού καθώς και οι κακοήθεις όγκοι. Η θέση της αιμορραγίας στο παχύ έντερο μπορεί να διαπιστωθεί η αιτία της στο 90% των περιπτώσεων. Εκκολπωματίτιδα. Είναι συχνά ασυμπτωματική. Πολλές φορές ο άρρωστος αναφέρει στο ιστορικό του κωλικοειδής πόνους στη κάτω κοιλιά και ιδιαίτερα στον αριστερό λαγόνιο βόθρο και ευαισθησία. Επίσης αναφέρει ιστορικό χρόνιας δυσκοιλιότητας. Η αιμορραγία συνήθως είναι μαζική και συμβαίνει χωρίς συμπτώματα ή άλλα σημεία φλεγμονής των εκκολπωμάτων, όπως πυρετό, ψηλαφητή μάζα στον αριστερό λαγόνιο βόθρο, ή κοιλιακή ευαισθησία. Η θεραπεία συνίσταται στην αντιμετώπιση της αιμορραγίας όπως έχομε παραπάνω περιγράψει. Σε αδυναμία ελέγχου της αιμορραγίας συντηρητικά προχωρούμε σε χειρουργική αντιμετώπιση της με σιγμοειδεκτομή που αποτελεί και θεραπεία χειρουργική των εκκολπωμάτων. Η εντόπιση της αιμορραγίας όπως προαναφέραμε μπορεί να γίνει με σεσημασμένα ερυθρά με Τc 99 ή με αγγειογραφία. Στη συντηρητική θεραπεία των εκκολπωμάτων παίζει σπουδαίο ρόλο και η μακροχρόνια διαιτητική αγωγή που θα ακολουθήσει ο άρρωστος. Αγγειοδυσπλασία. Εμφανίζεται ως αιμορραγία ελαφρά εως μαζική σε ποσότητα. Συνήθως εμφανίζεται σε ηλικιωμένα άτομα με ιστορικό καρδιακών παθήσεων και ιδιαίτερα αορτικής στένωσης, ή νεφρικών παθήσεων. Όταν υπάρχει μεγάλη αιμορραγία για τη διάγνωση του σημείου αιμορραγίας, χρειάζεται να γίνει κολονοσκόπηση, ή σπινθηρογράφημα με Τc 99, ή αγγειογραφία, η οποία είναι και η πιο διαγνωστική. Η κολονοσκόπηση σε μαζική αιμορραγία δύσκολα μπορεί να διαγνώσει το σημείο της αιμορραγίας, λόγο της μεγάλης ποσότητας αίματος στον αυλό του εντέρου. Οι βλάβες συνήθως ε- ντοπίζονται στο δεξιό κόλο αλλά μπορεί να εμφανισθούν και στο υπόλοιπο έντερο. Δεν υπάρχουν συνοδές τελεαγγειεκτασίες στο δέρμα και τους βλεννογόνους όπως στο σύνδρομο Osler-Weber- Rendu. 8

9 Η θεραπεία συνίσταται στην αντικατάσταση των απωλειών αίματος και επί πλέον χορηγούμε βαζοπρεσίνη από περιφερική φλέβα (0,1-0,4 UI/min) ή σε υψηλού κινδύνου αρρώστους μπορεί να γίνει τοπική έγχυση με καθετηριασμό, βαζοπρεσίνης. Πολλές φορές καλά αποτελέσματα δίδει ο εμβολισμός των τελεαγγειεκτασιών. Σε πολλές άλλες περιπτώσεις η αιμορραγία σταματά μόνη της. Σε μεγάλες αιμορραγίες που αποτυγχάνουν οι παραπάνω μέθοδοι γίνεται δεξιά κολεκτομή. Τελευταία σε πολλά κέντρα επιχειρούν την καυτηρίαση των τελεαγγειεκτασιών με το κολονοσκόπιο και με laser, και αναφέρουν πολύ καλά αποτελέσματα. Αιμορροΐδες. H αιμορραγία είναι το πρώτο σύμπτωμα των εσωτερικών αιμορροΐδων. Πολλές φορές ο άρρωστος αναφέρει ιστορικό χρόνιας δυσκοιλιότητας, με σκληρά κόπρανα που επαλείφονται με αίμα και στο τέλος της κένωσης αποβάλλεται το περισσότερο αίμα (το αίμα έπεται των κοπράνων). Σπάνια η χρόνια απώλεια αίματος εκδηλώνεται ως αναιμία σιδηροπενική. Μεγάλη αιμορραγία από τις αιμορροΐδες είναι σπάνια, εκτός και αν υπάρχει και πυλαία υπέρταση. Η διάγνωση πρέπει να βεβαιώνεται με την προκτωσκόπηση. Η θεραπεία συνίσταται στην καταπολέμηση της δυσκοιλιότητας, με χορήγηση τροφών με μεγάλο υπόλειμμα και υπακτικά. Επίσης χορηγούμε παραφινέλαιο για να εξέρχονται ευκολότερα τα κόπρανα και να μη τραυματίζουν τις αιμορροΐδες, ή υπόθετα γλυκερίνης. Η επείγουσα χειρουργική αφαίρεση των αιμορροΐδων, σπάνια θα χρειασθεί να γίνει επειγόντως, όταν δεν κοντρολάρεται η αιμορραγία. Πολύπους του παχέος εντέρου. Συνήθως εμφανίζεται με ανώδυνο αιμορραγία και η ανακάλυψη του πολύποδα γίνεται με την ορθοσιγμοειδοσκόπηση ή τη κολονοσκόπηση, ή τον βαριούχο υποκλυσμό. Η θεραπεία συνίσταται στην αντιμετώπιση των απωλειών αίματος ως προαναφέραμε, και εάν η αιμορραγία επιμένει θα πρέπει να αφαιρεθεί ο πολύποδας. Εάν η αιμορραγία σταματήσει προχωρούμε σε κολονοσκόπηση και αφαίρεση του πολύποδα εφ όσο είναι κάτω των 2 cm, και δύναται να αφαιρεθεί ενδοσκοπικά. Στις άλλες περιπτώσεις πρέπει να γίνει χειρουργική αφαίρεση του πολύποδα. Αιμορραγική κολίτιδα. Τα κυριότερα συμπτώματα είναι οι κωλικοί του εντέρου, η διάρροια που περιέχει αίμα και βλέννες, ο πυρετός, η απώλεια βάρους και η αναιμία. Στη σιγμοειδοσκόπηση ο βλεννογόνος του ορθού είναι εύθρυπτος, εξελκωμένος και αιμορραγεί εύκολα. Η αιτία της κολίτιδας είναι ιδιοπαθής ή και μικροβιακή (όπως συγγέλες, καμπυλοβακτηρίδια, αμοιβάδες, σαλμονέλες). Σπάνια σε ηλικιωμένα άτομα μπορεί να εμφανισθεί ισχαιμική κολίτιδα με ραγδαία αιμορραγία. Η διαφορική διάγνωση γίνεται με την ορθοσιγμοειδοσκόπηση και τη καλλιέργεια των κοπράνων. Η ισχαιμική κολίτιδα σπάνια εντοπίζεται στο ορθό σε αντίθεση με τις άλλες κολίτιδες. Η θεραπεία εκτός της αντικατάστασης των απωλειών σε υγρά, αίμα και ηλεκτρολύτες, Χορηγούμε φάρμακα για τις μικροβιακές κολίτιδες βάση του αντιβιογράμματος. Στην ιδιοπαθή χρειάζεται η χορήγηση υποκλυσμών κορτιζόνης και η χορήγηση μη απορροφουμένων από το έντερο σουλφοναμιδών. Η χειρουργική θεραπεία χρειάζεται στη μεγάλη αιμορραγία και το τοξικό μεγάκολο. Νόσος του Crohn. Σοβαρή αιμορραγία παρουσιάζεται στο 1/3 των αρρώστων. αλλά κατακλυσμιαία αιμορραγία είναι ασυνήθης. Οι άρρωστοι αναφέρουν κοιλιακό πόνο και κοιλιακούς κωλικούς. Επίσης μπορεί να συνυπάρχει κοιλιακή ευαισθησία και διάρροιες αλλά σπάνια είναι τα προεξάρχοντα συμπτώματα. Λιγότερο συχνά εμφανίζεται πυρετός και σήψη. Ο σχηματισμός αιμορροΐδων, ραγάδων και ιδίως συριγγίων είναι αρκετά συχνός. Σπανιότατα επεκτείνεται στο ορθό. Η θεραπεία είναι κατ εξοχή συντηρητική. Τη χειρουργική θεραπεία κάνομε όταν υπάρχει μαζική αιμορραγία, που δεν κοντρολάρεται συντηρητικά. Χορηγούμε κορτικοειδή εφ όσο αποκλείσουμε την αμοιβαδική κολίτιδα. Μονήρες έλκος του ορθού. Είναι ασυνήθης βλάβη και συνοδεύεται συχνά από πρόπτωση του ορθού. Εμφανίζεται στα ηλικιωμένα άτομα με χρόνια δυσκοιλιότητα. Γίνεται βιοψία για κακοήθεια και στη συνέχεια γίνεται χειρουργική διόρθωση της πρόπτωσης. Εκκολπώματα του Meckel s. 9

10 Περίπου το 25% των αρρώστων με εκκόλπωμα του Meckel s είναι συμπτωματικοί και από αυτούς το 25% παρουσιάζουν αιμορραγία από το κατώτερο πεπτικό σωλήνα. Είναι συχνότερη προ των 2 ετών και σπανιότερα μετά τα 10 χρόνια. Τα συμπτώματα μοιάζουν με οξεία σκωληκοειδίτιδα. Η διάγνωση μπορεί να μπει με ραδιενεργό Τc 99 ή με αγγειογραφία. Χρειάζεται χειρουργική αφαίρεση της απόφυσης του Meckel s, πολλές φορές επειγόντως λόγο της μεγάλη αιμορραγίας, ιδίως όταν φέρει έκτοπο παγκρεατικό ή γαστρικό ιστό και υπάρχει εξέλκωση. 10

11 Διάγραμμα 8-1 Διαγνωστικός αλγόριθμος αιμορραγίας από το ανώτερο πεπτικό Αιματέμεση Μικρή αιμορραγία (όχι ορθοστατική υπόταση, ή shock, Ht > 36%) Γαστροσκόπηση Ανεύρεση βλάβης και προγραμματισμός για θεραπεία Μεγάλη αιμορραγία (ορθοστατική υπόταση, shock, αιματέμεση με ζωηρό κόκκινο αίμα) Επείγουσα γαστροσκόπηση 1) Γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος 2) Αιμορραγική γαστρίτιδα 3) Όγκοι στομάχου και εκκολπώματα 4) Κιρσοί οισοφάγου, 5)Σύνδρομο Mallory Weis 6) Διαφραγματοκήλη 7) Αιμοχολία, 8) Αορτο12\δακτυλικό συρίγγιο Σε αδυναμία προσδιορισμού της ενεργού αιμορραγίας προχωρούμε σε 1) Αγγειογραφία (εάν η αιμορραγία > 0,5 ml\min) 2) Σπινθηρογράφημα με Tc99 (εάν <0,5 ml\min) 11

12 Διάγραμμα 8-2 Διαγνωστικός αλγόριθμος αιμορραγίας από το κατώτερο πεπτικό Αιματοχεσία ή μέλαινα (Εξέταση ορθού και πρωκτού) Ενεργός αιμορροϊδική αιμορραγία Όχι ενεργός αιμορραγία από τις αιμορροΐδες Θεραπεία Κολονοσκόπηση Υπόταση, έντονοι και συχνοί εντερικοί ήχοι, ιστορικό ελκοπάθειας Αιμορραγία από το ορθοσιγμοειδές Τοποθέτηση Levin Μή προσδιορισμός θέσης αιμορραγίας Όχι αίμα αλλά χολή ναί Όχι αίμα και χολή Αίμα Αγγειογραφία (εάν > 0,5 ml\min) Σπινθηρογράφημα με Tc99 (εάν < 0,5 ml\min) Γαστροσκόπηση 12

Αιμορραγία Πεπτικού. Γεώργιος Καρράς. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή

Αιμορραγία Πεπτικού. Γεώργιος Καρράς. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή Γ.Ν.Θ. Παπαγεωργίου Γ' Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διευθυντής: Καθηγητής Παθολογίας Κωνσταντίνος Παλέτας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιατρική Σχολή Αιμορραγία Πεπτικού Γεώργιος Καρράς Υπεύθυνος:

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.)

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.) 1. Ορισµός Νόσου 2. Παθογένεια: η µελέτη της δηµιουργίας µιας παθολογικής κατάστασης, µια παθολογική κατάσταση σε συνάρτηση µε το αίτιο που την προκαλεί 3. Επιδηµιολογία: είναι η επιστηµονική µελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

Αιμορραγία εκ του ανωτέρου Πεπτικού Σωλήνος

Αιμορραγία εκ του ανωτέρου Πεπτικού Σωλήνος Αιμορραγία εκ του ανωτέρου Πεπτικού Σωλήνος (απευθύνεται σε ειδικούς) Παρ ότι το θέμα αυτό απευθύνεται σε ειδικούς της υγείας, πολύς κόσμος έχει προσωπική εμπειρία από κάποιον δικό του, στενό συγγενή ή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ( Η.Π.Α ) Νόσοι πεπτικού και ήπατος : 50 εκατοµµύρια επισκέψεις σε : Ιατρούς Νοσοκοµεία Τµήµατα επειγόντων Πιο συχνές διαγνώσεις : Τροφικές γαστρεντερίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΟΞΕΙΑ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΧΝΗ-ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΕΠΙΠΤΩΣΗ:170/100.000 ενήλικες ετησίως ΕΥΘΥΝΟΝΤΑΙ ΓΙΑ 1-2% ΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΩΝ ΣΥΝ. ΠΟΣΟΣΤΟ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ: 5-12% 70-85% ΣΤΑΜΑΤΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Τα οφέλη της λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής στην πράξη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 27 Δεκέμβριος :17

Τα οφέλη της λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής στην πράξη - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 27 Δεκέμβριος :17 Απαντά ο κ. Θεμιστοκλής Ευκαρπίδης, Γενικός Χειρουργός Ίσως λίγοι από εμάς να είμαστε ενημερωμένοι για τη σπουδαία εργασία που εκτελεί στο σώμα μας, ένα από τα όργανα του, η χοληδόχος κύστη. Εκεί μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Άνδρας ηλικίας 47 ετών προσέρχεται λόγω πνευματουρίας και απώλειας κοπράνων από την ουρήθρα, από δεκαημέρου. Ο ασθενής αναφέρει γριππώδη συνδρομή που προηγήθηκε της παρούσης κατάστασης.

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΑΛΕΒΕΤΣΟΒΙΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΟΞΕΙΑ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΧΝΗ-ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΕΠΙΠΤΩΣΗ:170/100.000 ενήλικες ετησίως ΕΥΘΥΝΟΝΤΑΙ ΓΙΑ 1-2% ΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΩΝ ΣΥΝ. ΠΟΣΟΣΤΟ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ: 5-12% 70-85% ΣΤΑΜΑΤΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΣΠΑΝΙΑ ΑΙΤΙΑ ΕΝΤΟΠΙΣΜΕΝΟΥ ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΑΛΓΟΥΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΜΕ ΕΙΚΟΝΑ ΟΞΕΙΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ.

ΜΙΑ ΣΠΑΝΙΑ ΑΙΤΙΑ ΕΝΤΟΠΙΣΜΕΝΟΥ ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΑΛΓΟΥΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΜΕ ΕΙΚΟΝΑ ΟΞΕΙΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ. ΚΟΙΛΙΑΚΟΥ ΑΛΓΟΥΣ ΠΟΥ ΕΙΚΟΝΑ ΟΞΕΙΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ. Β Χειρουργική Κλινική. Γ.Ν.Ασκληπιείο Βούλας Εισαγωγή Οι επιπλοικές αποφύσεις είναι θύλακοι του περιτοναίου που εξορμώνται από τον ορογόνο του παχέος εντέρου

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Δρ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΖΟΥΡΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ Κάθε κατάσταση που εμφανίζεται με αιφνίδιο, οξύ κοιλιακό πόνο και άλλοτε άλλα συνοδά συμπτώματα ανήκει στα διαφοροδιαγνωστικά πλαίσια της οξείας κοιλίας. Ο γιατρός

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων

Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων Γράφει: Δημήτριος Μιχ. Γιάλβαλης, MD.MSc, Γενικός Χειρουργός-Χειρουργός Ενδοκρινών Αδένων Τι είναι οι χολόλιθοι; Οι χολόλιθοι (πέτρες στη χολή) είναι κρύσταλλοι κυρίως χοληστερόλης που δημιουργούνται στη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΩΑΝΝΗΣ Η. ΓΚΡΙΝΙΑΤΣΟΣ Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής ΕΚΠΑ Α Χειρουργική Κλινική ΛΑΙΚΟ Νοσοκομείο

ΙΩΑΝΝΗΣ Η. ΓΚΡΙΝΙΑΤΣΟΣ Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής ΕΚΠΑ Α Χειρουργική Κλινική ΛΑΙΚΟ Νοσοκομείο ΙΩΑΝΝΗΣ Η. ΓΚΡΙΝΙΑΤΣΟΣ Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής ΕΚΠΑ Α Χειρουργική Κλινική ΛΑΙΚΟ Νοσοκομείο Ως ΓΕΣ χαρακτηρίζεται κάθε επικοινωνία: μεταξύ ενός οργάνου του πεπτικού συστήματος και οποιουδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός

Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους. Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Κοιλιακός πόνος στους ηλικιωμένους Πέππας Γεώργιος Χειρουργός Σημαντικά Δεδομένα Περίπου 60% ηλικιωμένων με κοιλιακό πόνο που προσέρχονται στο ΤΕΠ με κοιλιακό πόνο χρήζουν εισαγωγής και 40% χρήζουν χειρουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά

Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά Συνέντευξη με τον Παθολόγο - Ογκολόγο, Στυλιανό Γιασσά Ο καρκίνος του παχέος εντέρου ορθού αποτελεί το δεύτερο πιο συχνό καρκίνο σε γυναίκες και άνδρες και αντιπροσωπεύει το 13% όλων των καρκίνων. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο.

Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο. Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο. Τα συμπτώματα αυτά δεν πρέπει ποτέ να τα αγνοούμε γιατί η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της νόσου μπορεί να σώσει

Διαβάστε περισσότερα

Σπινθηρογραφική Απεικόνιση Ήπατος Σπληνός - Γαστρεντερικού Συστήματος

Σπινθηρογραφική Απεικόνιση Ήπατος Σπληνός - Γαστρεντερικού Συστήματος Εργαστήριο Πυρηνικής Ιατρικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 2014-2015 Σπινθηρογραφική Απεικόνιση Ήπατος Σπληνός - Γαστρεντερικού Συστήματος Παναγιώτης Αν. Γεωργούλιας

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές του στομάχου.

Διαταραχές του στομάχου. Διαταραχές του στομάχου. Δυσπεψία Η δυσπεψία δεν είναι μια ασθένεια αλλά ένα σύνολο συμπτωμάτων. Πρόκειται για κατάσταση κακής λειτουργίας του πεπτικού συστήματος που δημιουργεί δυσχέρειες κατά την πέψη.

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Η ρομποτική χειρουργική στον καρκίνο του παχέος εντέρου - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 21 Σεπτέμβριος :49

Η ρομποτική χειρουργική στον καρκίνο του παχέος εντέρου - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 21 Σεπτέμβριος :49 Συνέντευξη με τον Χειρουργό, Νικόλαο Τσαγκούλη Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι ο τρίτος πιο συχνά εμφανιζόμενος καρκίνος σε άνδρες και γυναίκες. Παρόλα αυτά η θνησιμότητα από καρκίνο του παχέος εντέρου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ

ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΟΞΕΙΑ ΚΟΙΛΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΜΕΣΗ / ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ 1,5% επισκέψεων εξωτερικών ιατρείων (>) 5% επισκέψεων ΤΕΠ 10% Επικίνδυνη

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Νίκος Καβαλλιεράτος, Γενικός Χειρουργός, Συνεργάτης Ιατρικού Π. Φαλήρου

Γράφει: Νίκος Καβαλλιεράτος, Γενικός Χειρουργός, Συνεργάτης Ιατρικού Π. Φαλήρου Γράφει: Νίκος Καβαλλιεράτος, Γενικός Χειρουργός, Συνεργάτης Ιατρικού Π. Φαλήρου Εκκόλπωμα, εκκολπωμάτωση, εκκολπωματίτιδα Ο όρος εκκόλπωμα χρησιμοποιείται για να περιγράψει μιά λίγο-πολύ μικρή σακκοειδή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2011-2012. Ημερομηνία θέμα ομιλητές 13 εκεμβρίου Φυσιολογία παχέος εντέρου - Χρόνια Α. Μαντίδης δυσκοιλιότητα

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2011-2012. Ημερομηνία θέμα ομιλητές 13 εκεμβρίου Φυσιολογία παχέος εντέρου - Χρόνια Α. Μαντίδης δυσκοιλιότητα ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΓΕ 2011-2012 Ημερομηνία θέμα ομιλητές 13 εκεμβρίου Φυσιολογία παχέος εντέρου - Χρόνια Α. Μαντίδης δυσκοιλιότητα Μ. Γλυνός Γ. Πεχλιβανίδης Ι. Τριανταφυλλίδης Ι. Καραγιάννης 10 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος του παχέος εντέρου

Καρκίνος του παχέος εντέρου Καρκίνος τι Πρ έπ ει να ''ξέρω... του Π. Πετρίδη* Παχύ έντερο Το παχύ έντερο είναι το τελευταίο τμήμα του πεπτικού συστήματος και αποτελεί τη συνέχεια του λεπτού εντέρου. Αποτελείται από 6 τμήματα που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2015 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ Τι είναι και πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του παχέος εντέρου;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΥΛΑΙΑΣ ΦΛΕΒΑΣ ΚΑΙ ΚΙΡΣΩΝ. Δρ Πάρις Παππάς, f-cirse, EBIR Δ/ΝΤΗΣ ΕΣΥ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Π.Γ.Ν.Α. ΛΑΪΚΟ

ΕΜΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΥΛΑΙΑΣ ΦΛΕΒΑΣ ΚΑΙ ΚΙΡΣΩΝ. Δρ Πάρις Παππάς, f-cirse, EBIR Δ/ΝΤΗΣ ΕΣΥ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Π.Γ.Ν.Α. ΛΑΪΚΟ ΕΜΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΥΛΑΙΑΣ ΦΛΕΒΑΣ ΚΑΙ ΚΙΡΣΩΝ Δρ Πάρις Παππάς, f-cirse, EBIR Δ/ΝΤΗΣ ΕΣΥ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Π.Γ.Ν.Α. ΛΑΪΚΟ Ανατομία Εμβολισμός δεξιού κλάδου Ο εμβολισμός κλάδου της πυλαίας φλέβας, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3 Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) ανήκει σε μια ομάδα λειτουργικών διαταραχών του πεπτικού σωλήνα. Το κοιλιακό άλγος, ο μετεωρισμός και η εναλλαγή των συνηθειών του εντέρου αποτελούν τυπικά συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ιωάννης Μπολάνης, Χειρουργός, Εξειδικευθείς στις παθήσεις του γαστρεντερικού συστήµατος & τη Λαπαροσκοπική χειρουργική

Γράφει: Ιωάννης Μπολάνης, Χειρουργός, Εξειδικευθείς στις παθήσεις του γαστρεντερικού συστήµατος & τη Λαπαροσκοπική χειρουργική Γράφει: Ιωάννης Μπολάνης, Χειρουργός, Εξειδικευθείς στις παθήσεις του γαστρεντερικού συστήµατος & τη Λαπαροσκοπική χειρουργική Η σκωληκοειδής απόφυση θεωρείται εµβρυϊκό κατάλοιπο και βρίσκεται στην αρχή

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Δείτε οδηγίες για τη χορήγηση σκιαγραφικών στη διεύθυνση http://www.esur.org/contrast- media.51.0.html?&lang=gr&no_cache=1#g_sec tion_0_cover Εστιάστε στο ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Β Προπαιδευτική Παθολογική Αιμορραγία ανωτέρου πεπτικού σε ασθενή με ΣΔΙΙ και βαγοτομή

Β Προπαιδευτική Παθολογική Αιμορραγία ανωτέρου πεπτικού σε ασθενή με ΣΔΙΙ και βαγοτομή Β Προπαιδευτική Παθολογική Αιμορραγία ανωτέρου πεπτικού σε ασθενή με ΣΔΙΙ και βαγοτομή Γαβαλάς Εμμανουήλ ΠΑΡΟΥΣΑ ΝΟΣΟΣ Ασθενής άρρενος φύλου 67 ετών Κάτοικος άστεος Προσέρχεται στα επείγοντα Αδυναμία καταβολή

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία

Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία Ορέστης Μανούσος Ομοτ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης ΔΙΑΓΝΩΣΗ λοι οι ασθενείς με συμπτώματα από την κάτω κοιλία πρέπει να υποβάλλονται σε λεπτομερή λήψη ιστορικού, επιμελή

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΥΔΡΟΚΗΛΗ Είναι η συλλογή υγρού μεταξύ των πετάλων του ιδίως ελυτροειδούς χιτώνα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΘΗΝΑ ΧΟΥΝΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Δ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ

ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΘΗΝΑ ΧΟΥΝΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Δ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΑΘΗΝΑ ΧΟΥΝΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΕΣΥ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Δ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ ΟΞΥ ΚΟΙΛΙΑΚΟ Με τον ορο Οξύ Κοιλιακό Αλγος ορίζεται το Αιφνίδιο άλγος που εντοπίζεται στην κοιλιακή

Διαβάστε περισσότερα

\ΑΠΑΡΤΙΩΜΕΝΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΗΝ

\ΑΠΑΡΤΙΩΜΕΝΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΗΝ \ΑΠΑΡΤΙΩΜΕΝΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ-ΜΑΡΤΙΟΣ 2016 ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΑΝΑΙΜΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΚΟΥΡΑΚΛΗ-ΣΥΜΕΩΝΙΔΟΥ ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΟΣ ΑΝΑΙΜΙΑ ΓΕΝΙΚΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Αναγνώριση των κύριων συμπτωμάτων και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΚΟΛΠΩΜΑΤΩΣΗ. Σπήλιος Μανωλακόπουλος

ΕΚΚΟΛΠΩΜΑΤΩΣΗ. Σπήλιος Μανωλακόπουλος ΕΚΚΟΛΠΩΜΑΤΩΣΗ Σπήλιος Μανωλακόπουλος Εισαγωγή Η συχνότερη πάθηση του ΠΕ στη Δύση 1849, Jean Cruveilhier Ασθένεια του 20 ου αιώνα Το φάσμα ευρύ ασυμπτωματική εως αιμορραγία και φλεγμονή Επιδημιολογία Σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Νόσος του Crohn: 500 νέοι ασθενείς κάθε χρόνο - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τετάρτη, 25 Αύγουστος :57

Νόσος του Crohn: 500 νέοι ασθενείς κάθε χρόνο - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τετάρτη, 25 Αύγουστος :57 Γράφει: Ιωάννης Κ. Τριανταφυλλίδης, PhD, FEBG, MACG, Διευθυντής της Γαστρεντερολογικής Κλινικής του Γενικού Κρατικού Νοσοκομείου Νικαίας, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιασίου, Ρουμανία Η νόσος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ

ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΟΣ ΠΟΡΟΣ ΣΕ ΝΕΟΓΝΑ ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ Συγγενείς ανωμαλίες της καρδιάς, είναι οι ατέλειες στη δομή της καρδιάς, που είναι παρούσες κατά τη γέννηση. Μια από αυτές είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ. Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου

ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ. Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου 1 Ο πρώτος χρόνος μετά τη γέννηση έχει τις μεγαλύτερες και ταχύτερες φυσιολογικές

Διαβάστε περισσότερα

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ)

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ) ΟΡΙΣΜΟΙ Πρωτοπαθής: εντός 24 ωρών από τον τοκετό. Απώλεια αίματος > 500 ml. Η πιο συχνή μορφή σοβαρής μαιευτικής αιμορραγίας. Δευτεροπαθής: η απώλεια αίματος που εκδηλώνεται μετά από 24 ώρες έως και 12

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Παπασταματίου Μιλτιάδης, MD, PhD, 1 Νικολόπουλος ημήτριος MD 2. Κέντρου, Ταμίας.Σ. Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας. Χειρουργικής Κλινικής, Γ.Ν.

Παπασταματίου Μιλτιάδης, MD, PhD, 1 Νικολόπουλος ημήτριος MD 2. Κέντρου, Ταμίας.Σ. Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας. Χειρουργικής Κλινικής, Γ.Ν. Medtime - Αιμορραγίες Ανωτέρου Πεπτικού: Διάγνωση-Χειρουργική Α... Written by Παπασταματίου Μιλτιάδης, Νικολόπουλος Δημήτριος Κυριακή, 24 Ιανουάριος 2010 There are no translations available Παπασταματίου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑ Διαφορική Διάγνωση

ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑ Διαφορική Διάγνωση ISBN 978-960-372-111-6 Περιεχόμενα ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑ Διαφορική Διάγνωση Σπύρος Δ. Λαδάς Καθηγητής Παθολογίας & Γαστρεντερολογίας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Κεφάλαιο 1 Δ. Πολύμερος, Σ. Λαδάς ΔΥΣΦΑΓΙΑ...1

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΗ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΜΕΣΕΝΤΕΡΙΑΣ ΙΣΧΑΙΜΙΑΣ ΠΡΟΚΛΗΘΕΙΣΑΣ ΑΠΟ ΔΑΚΤΥΛΙΤΙΔΑ

ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΗ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΜΕΣΕΝΤΕΡΙΑΣ ΙΣΧΑΙΜΙΑΣ ΠΡΟΚΛΗΘΕΙΣΑΣ ΑΠΟ ΔΑΚΤΥΛΙΤΙΔΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΗ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΜΕΣΕΝΤΕΡΙΑΣ ΙΣΧΑΙΜΙΑΣ ΠΡΟΚΛΗΘΕΙΣΑΣ ΑΠΟ ΔΑΚΤΥΛΙΤΙΔΑ Σαατσόγλου Βασιλική Ειδικευόμενη καρδιολογίας ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΝ ΔΡΑΜΑΣ ΣΚΟΠΟΣ Η παρουσίαση περιστατικού μη αποφρακτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΙΟΠΑΘΕΙΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΕΙΣ ΕΝΤΕΡΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΔΕΙΚΤΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ

ΙΔΙΟΠΑΘΕΙΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΕΙΣ ΕΝΤΕΡΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΔΕΙΚΤΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ ΙΔΙΟΠΑΘΕΙΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΕΙΣ ΕΝΤΕΡΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΔΕΙΚΤΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ ΙΦΝΕ-ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΥΠΟΤΡΟΠΙΑΖΟΥΣΑ (75-80%) Εξάρσεις-υφέσεις ΧΡΟΝΙΑ ΣΥΝΕΧΗΣ (5-10%)

Διαβάστε περισσότερα

«Καρκίνος του παχέος εντέρου» Κλινική συμπτωματολογία Διάγνωση (Επιστημονικό θέμα)

«Καρκίνος του παχέος εντέρου» Κλινική συμπτωματολογία Διάγνωση (Επιστημονικό θέμα) 1 «Καρκίνος του παχέος εντέρου» Κλινική συμπτωματολογία Διάγνωση (Επιστημονικό θέμα) Εισαγωγή - Βασικά επιδημιολογικά στοιχεία Βασικός Προληπτικός έλεγχος Το αδενοκαρκίνωμα του παχέος εντέρου έχει κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΟΣ ΣΕ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ ΚΟΙΛΙΑ 23% 31% ΘΩΡΑΚΑΣ + ΑΚΡΑ 52% 11% ΚΕΦΑΛΙ 41% 26% Ι. ΒΑΡΕΙΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ

ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΑΛΓΟΣ Η. Καπιτσίνης 1, Α. Σιαφάκας 2, Χ. Δοντάς 2, Γ. Μπομπότης 2, Λ. Ζιτιρίδου 2, Ι. Στυλιάδης 2 1. ΠΕΔΥ Μονάδα Υγείας Νεαπόλεως Θεσσαλονίκης ειδικός καρδιολόγος,

Διαβάστε περισσότερα

1/21/2013. 1, Εγκάρσιο κόλον 2, ήπαρ 3, δε. Νεφρός. 5, αορτή 6, κάτω πόλος αριστερού νεφρού 7, κατιόν κόλον 8, ορθός κοιλιακός μυς

1/21/2013. 1, Εγκάρσιο κόλον 2, ήπαρ 3, δε. Νεφρός. 5, αορτή 6, κάτω πόλος αριστερού νεφρού 7, κατιόν κόλον 8, ορθός κοιλιακός μυς 1, Δεξιός πνεύμων 2, αορτή. 3, αριστερός πνεύμων. 4, αριστερό επιεφρίδιο 5, σπλην 6, σπληνική. 7, Παχύ έντερο. 8, πυλαία φλέβα. 9, ηπατική φλέβα 10, ήπαρ. Κάτω κοίλη φλέβα 2, δεξιός νεφρός 3, κοιλιακή

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός

Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός Γράφει: Χρίστος Κουνούδης, Χειρουργός Το ανώτερο τμήμα του γαστρεντερικού μας συστήματος αποτελείται από τον οισοφάγο, το στομάχι και το δωδεκαδάκτυλο (εικ.1). Τα όργανα αυτά, και ιδιαίτερα ο οισοφάγος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. «ΔΥΣΚΟΙΛΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΡΕΙΑ»

ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. «ΔΥΣΚΟΙΛΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΡΕΙΑ» ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. «ΔΥΣΚΟΙΛΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΡΕΙΑ» ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗ ΔΥΣΚΟΙΛΙΟΤΗΤΑ; Ο όρος δυσκοιλιοτητα σημαίνει οτι υπάρχει δυσκολία στο άτομο για αφόδευση.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΌΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΌΓΟΣ

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΌΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΌΓΟΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΌΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΌΓΟΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Αποτελείται από: Πεπτικό ή γαστρεντερικό σωλήνα Στοματική κοιλότητα Φάρυγγας Οισοφάγος

Διαβάστε περισσότερα

Αιμορροΐδες. Οι αιμορροΐδες είναι διογκωμένες φλέβες στην περιοχή του πρωκτού.

Αιμορροΐδες. Οι αιμορροΐδες είναι διογκωμένες φλέβες στην περιοχή του πρωκτού. Αιμορροΐδες Οι αιμορροΐδες είναι διογκωμένες φλέβες στην περιοχή του πρωκτού. Οι αιμορροΐδες είναι η ποιο συχνή πάθηση του πρωκτού τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες. Έχει υπολογισθεί ότι περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική Εμβολή. Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών

Πνευμονική Εμβολή. Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Πνευμονική Εμβολή Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Πήξη αίματος Αιμόσταση: διακοπή της απώλειας αίματος Μηχανισμοί αιμόστασης : Αγγειοσύσπαση

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας)

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Ο όρος «διάρροια» αναφέρεται στη μεταβολή των κενώσεων του εντέρου, η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση του περιεχομένου των κενώσεων σε

Διαβάστε περισσότερα

Τι συμπτώματα προκαλεί η ραγάδα?

Τι συμπτώματα προκαλεί η ραγάδα? ΑΟΥΑΝΤΑΛΛΑ ΜΑΧΜΟΥΝΤ Γενική Χειρουργική- Ραδιοχειρουργική Χειρουργική Ογκολογία-Λαπαροσκοπική Χειρουργική Laser-Λαπαροσκοπική αντιμετώπιση παχυσαρκίας www.doctor-a.gr Ραγάδες του πρωκτού Τι είναι η ραγάδα?

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γ. ΚΕΤΙΚΟΓΛΟΥ MD PhD FESC ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ Α.Π.Θ. Δ/ΝΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙ ΗΧΩΚΑΡΔΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΟ ΔΙΑΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γ. ΚΕΤΙΚΟΓΛΟΥ MD PhD FESC ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ Α.Π.Θ. Δ/ΝΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙ ΗΧΩΚΑΡΔΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΟ ΔΙΑΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γ. ΚΕΤΙΚΟΓΛΟΥ MD PhD FESC ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ Α.Π.Θ. Δ/ΝΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙ ΗΧΩΚΑΡΔΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΟ ΔΙΑΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2011 Το περικάρδιο αποτελείται από δύο πέταλα το

Διαβάστε περισσότερα

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ

Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ www.printo.it/pediatric-rheumatology/gr/intro Οικογενησ Μεσογειακοσ Πυρετοσ Έκδοση από 2016 2. ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ 2.1 Πως μπαίνει η διάγνωση; Γενικά ακολουθείται η παρακάτω προσέγγιση: Κλινική υποψία:

Διαβάστε περισσότερα

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς Δυσκοιλιότητα Κενώσεις λιγότερες από τρεις την εβδομάδα σε άτομα που σιτίζονται με δίαιτες δυτικού τύπου Δυσκολία κατά την αφόδευση Ιδιαίτερη σημασία έχει η εμφάνιση δυσκοιλιότητας σε άτομα με φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο σε παιδιά: Η προσέγγιση του ακτινολόγου

Τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο σε παιδιά: Η προσέγγιση του ακτινολόγου Τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο σε παιδιά: Η προσέγγιση του ακτινολόγου Παστρωμά Αγγελική, Κελέσης Χρήστος, Σιδέρη Ναταλί, Μπιζίμη Βασιλική, Παπαϊωάννου Ασημίνα, Αλεξοπούλου Ευθυμία. B Εργαστήριο Ακτινολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία.

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. ΓΡΑΙΔΗΣ Χ., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Δ., ΝΤΑΤΣΙΟΣ Α., ΚΑΡΑΣΑΒΒΙΔΗΣ Β., ΨΗΦΟΣ Β., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Γ., ΓΟΥΡΓΙΩΤΗΣ Κ.,

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock 1 Τι συμβαίνει στο σώμα σας σε μια αλλεργική αντίδραση; Μια ξένη ουσία εισέρχεται μέσω της τροφής στο σώμα Τα

Διαβάστε περισσότερα

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013

Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Τάσιος Κωνσταντίνος Ειδικευόμενος Β Προπ. Παθολογικής Γ.Ν.Θ Ιπποκράτειο 05/2013 Αιτία εισόδου: οξύ κοιλιακό άλγος με αιφνίδια εμφάνιση που την αφύπνισε τις πρώτες πρωινές ώρες με συνοδά 6 επεισόδια εμέτων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ

ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΚΑΤA ΤΗ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΝΩΣΗ Χ.ΓΡΑΙ ΗΣ,Γ.ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ, Γ.ΜΑΜΑ ΑΣ,. ΗΜΗΤΡΙΑ ΗΣ, Θ.ΠΑΠΑ ΟΠΟΥΛΟΣ,.ΚΟΥΛΑΞΗΣ, Γ.ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Molaxole κόνις για πόσιμο διάλυμα 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε φακελλίσκος περιέχει τις ακόλουθες δραστικές ουσίες:

Διαβάστε περισσότερα

Mέθοδος HAL ή THD: θεραπεία για τις αιμορροΐδες με τη χρήση υπερήχων - Ο Δρόμος για την Θερα Παρασκευή, 10 Φεβρουάριος :36

Mέθοδος HAL ή THD: θεραπεία για τις αιμορροΐδες με τη χρήση υπερήχων - Ο Δρόμος για την Θερα Παρασκευή, 10 Φεβρουάριος :36 Γράφει: Ιωάννης Μπολάνης, Χειρουργός Οι αιµορροΐδες µας ταλαιπωρούν και ενίοτε απειλούν την υγεία µας. Για πολλούς είναι µια πάθηση ταµπού, αυτή η άποψη συνήθως είναι αποτέλεσµα κακής πληροφόρησης. Οι

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος

Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος Μιχάλης Οικονόμου Γαστρεντερολόγος Με τον όρο «οξύ κοιλιακό άλγος» θεωρούμε κάθε πόνο που εντοπίζεται στην κοιλιά και αναγκάζει τον πάσχοντα να ζητήσει επείγουσα ιατρική βοήθεια. Οι όροι «οξύς κοιλιακός

Διαβάστε περισσότερα

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ

MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ MA0211 ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ - ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική Κωδικός Μαθήματος: MA0211 ΜΑ0212 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό Τύπος

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου. Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου;

Περιεχόμενα. Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου. Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου; Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου Περιεχόμενα Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου; Γιατί και με ποιό μηχανισμό εμφανίζονται τα συμπτώματα του ΣΕΕ;

Διαβάστε περισσότερα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα

Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα ΜΑΪΟΣ 2013 ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ Ασθενής με οξύ κοιλιακό άλγος Παρουσιάζεται από: Ραφαηλίδη Β 1, Καραδήμου Β 1, Χανδόλια Μ 2, Γαβριηλίδου A 1 1 Ακτινολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ

ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΠΩΤΕΡΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ Κωνσταντίνος Θωμαϊδης Καρδιολογική Κλινική Γ.Ν «Γ.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ» Συνηθισμένη συγγενής ανωμαλία (6-8% των Σ.Κ.) Συχνότητα:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΩΝ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΣΤΟ Ν. ΑΧΑΪΑΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ

ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΩΝ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΣΤΟ Ν. ΑΧΑΪΑΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ: ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΩΝ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Υπεζωκοτικές συλλογές σε παθήσεις κάτω του διαφράγματος

Υπεζωκοτικές συλλογές σε παθήσεις κάτω του διαφράγματος Υπεζωκοτικές συλλογές σε παθήσεις κάτω του διαφράγματος Γιάννης Καλομενίδης 2η Πνευμονολογική Κλινική Ιατρικής Σχολής Αθηνών ΔΙΙΔΡΩΜΑΤΑ Κίρρωση Περιτοναϊκή κάθαρση Ουροθώρακας Γλυκινοθώρακας ΕΞΙΔΡΩΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση. Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ

Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση. Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ Βασικά συμπτώματα καρδιαγγειακού Προκάρδιο άλγος Δύσπνοια Αίσθημα παλμών Συγκοπή Οίδημα Καταβολή,

Διαβάστε περισσότερα

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί τα έσω του σπλήνα Τα επινεφρίδια είναι άνω, πρόσθια και

Διαβάστε περισσότερα

Δυσπεψία. Κωνσταντίνος Τριανταφύλλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας

Δυσπεψία. Κωνσταντίνος Τριανταφύλλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Δυσπεψία Κωνσταντίνος Τριανταφύλλου Επίκουρος Καθηγητής Γαστρεντερολογίας Δυσπεψία Συνεχής ή υποτροπιάζων πόνος ή βάρος ή δυσφορία στο επιγάστριο Αίτια οργανικά λειτουργικά Ενδοκοιλιακά οργανικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΟΛΕΑΣΜΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΕΓΚΟΛΕΑΣΜΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Χειρουργική Κλινική Γ.Ν. Χαλκίδας Ο εγκολεασμός αποτελεί το συχνότερο αίτιο εντερικής απόφραξης και το δεύτερο αίτιο οξείας κοιλίας στα παιδιά. Αντιθέτως, στους ενήλικες εμφανίζεται σε ποσοστό μικρότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Νόσος Crohn ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Πρόληψη και αντιμετώπιση της κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Αλεξία Θωμοπούλου MSc, Διατροφολόγος- Κλινική Διαιτολόγος, Ειδική στον καρκίνο

Γράφει: Αλεξία Θωμοπούλου MSc, Διατροφολόγος- Κλινική Διαιτολόγος, Ειδική στον καρκίνο Γράφει: Αλεξία Θωμοπούλου MSc, Διατροφολόγος- Κλινική Διαιτολόγος, Ειδική στον καρκίνο Η αντιμετώπιση του ογκολογικού ασθενή είναι μια περίπλοκη υπόθεση διότι εκτός από την κύρια θεραπεία (είτε χημειοθεραπεία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ ηµήτρης Γ. Χατζηχρήστου Καθηγητής Ουρολογίας Ανδρολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης 01 ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ Ποια είναι τα αγγειακά προβλήµατα της στύσης; Τα αγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι σχετικές παράγραφοι της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του

Διαβάστε περισσότερα

Εμβρυολογία πεπτικού συστήματος

Εμβρυολογία πεπτικού συστήματος Εμβρυολογία πεπτικού συστήματος Υπατία Δούση-Αναγνωστοπούλου Εργαστήριο Ιστολογίας και Εμβρυολογίας AΡΧΕΓΟΝΟ ΕΝΤΕΡΟ : - πρόσθιο έντερο, - μέσο έντερο, - οπίσθιο έντερο. `σχηματίζεται την 4η εβδομάδα (από

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η θρομβοεμβολική νόσος επιπλέκει 1/500-2000 κυήσεις. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη λοχεία. Τα αέρια αίματος δεν θεωρούνται ευαίσθητη ή ειδική εξέταση για

Διαβάστε περισσότερα

ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Η ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΣΕ ΑΦΗΝΕΙ ΝΑ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΕΙΣ

ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Η ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΣΕ ΑΦΗΝΕΙ ΝΑ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΕΙΣ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Η ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΣΕ ΑΦΗΝΕΙ ΝΑ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΕΙΣ Της Δρ. Καραφώκα Μαύρου Ελένη Γιατρέ μου δεν αντέχω άλλο Θέλω να βγω, να διασκεδάσω, να φάω και να πιω χωρίς άγχος, να μην φοβάμαι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΕΩΣ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ 6ΟΥ ΕΤΟΥΣ (ΤΡΙΜΗΝΟ)

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΕΩΣ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ 6ΟΥ ΕΤΟΥΣ (ΤΡΙΜΗΝΟ) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΕΩΣ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ 6ΟΥ ΕΤΟΥΣ (ΤΡΙΜΗΝΟ) Η κλινική άσκηση στην Παθολογία 6ου έτους είναι κεφαλαιώδους σημασίας για την εξέλιξη του φοιτητού σε νέο ιατρό με ουσιαστική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΟΛΟΛΙΘΙΑΣΗ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ: ΜΗΝ ΛΗΣΜΟΝΕΙΤΕ ΤΙΣ «ΑΘΩΕΣ» ΑΙΤΙΕΣ

ΧΟΛΟΛΙΘΙΑΣΗ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ: ΜΗΝ ΛΗΣΜΟΝΕΙΤΕ ΤΙΣ «ΑΘΩΕΣ» ΑΙΤΙΕΣ ΧΟΛΟΛΙΘΙΑΣΗ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ: ΜΗΝ ΛΗΣΜΟΝΕΙΤΕ ΤΙΣ «ΑΘΩΕΣ» ΑΙΤΙΕΣ Μιχαλάκου Μαρία, Φαρκωνή Χρυστάλλα, Κατσικάρη Μαρία Ευρωκλινική Παίδων, Αθήνα ΣΚΟΠΟΣ: Οι λιθοι της χοληδόχου κύστεως στα παιδια είναι ασυνήθες

Διαβάστε περισσότερα