ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΩΝ ΡΕΒΙΘΙΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΩΝ ΡΕΒΙΘΙΩΝ"

Transcript

1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΩΝ ΡΕΒΙΘΙΩΝ 1

2 Το φυτό Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Περιγραφή Εισαγωγή Στα πλαίσια της ορθής γεωργικής πρακτικής, οι καλλιεργη-τικές τεχνικές πρέπει να είναι οι ενδεδειγμένες, να γίνονται την σωστή χρονικά περίοδο και να έχουν σαν στόχο την ενδυνάμωση των φυτών, ώστε η σχέση της ανάπτυξης τους προς την παραγωγή να είναι άριστη αποτελεί την βασική αρχή της φυτοπροστασίας. Το ρεβύθι Το Ριζικό σύστημα του φυτού. Πλούσιο και καλά αναπτυγμένο ριζικό σύστημα σε σχέση με τα άλλα ψυχανθή. Στις ρίζες του σχηματίζονται φυμάτια που είναι το αποτέλεσμα της συμβιωτικής σχέσης του ρεβυθιού με αζωτοδεσμευτικά βακτήρια. Το Στέλεχος Υπάρχουν ποικιλίες ρεβιθιών που παρουσιάζουν: Όρθια ανάπτυξη Ενδιάμεση ή ημιόρθια ανάπτυξη Έρπουσα ανάπτυξη Το φυτό φτάνει μέχρι τα 75 εκ. Ανάλογα με την θέση των διακλαδώσεων παρουσιάζει όρθια, θαμνώδη, ομπρελλοειδή εμφάνιση. Φυτά τα οποία έχουν δεχθεί σωστές καλλιεργητικές φροντίδες (π.χ. σκαλίσματα κ.λ.π), δεν καταπονούνται πχ. υδατικά και βρίσκονται σε άριστη θρεπτική κατάσταση είναι πιο ανθεκτικά στους εχθρούς, τις ασθένειες. Το ριζικό του σύστημα του δίνει κάποια αντοχή στην ξηρασία. Εξαιτίας της συμβιωτικής αυτής σχέσης τα ρεβίθια καλύπτουν το 60% με 80% των αναγκών τους σε άζωτο από την ατμόσφαιρα. Οι ποικιλίες όρθιας ανάπτυξης προτιμούνται για την συγκαλλιέργεια με άλλα φυτά αλλά και όπου η συγκομιδή γίνεται μηχανικά. Οι ποικιλίες ενδιάμεσης ανάπτυξης προτιμούνται όπου επιζητάτε η καλύτερη κάλυψη του εδάφους σε ζεστές και ξερικές περιοχές. Οι έρπουσες ποικιλίες δεν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή καρπού γιατί δίνουν μικρές αποδόσεις. 2

3 Το φυτό Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Περιγραφή Τα φύλλα του φυτού. Είναι σύνθετα με 6 έως 15 ζεύγη φυλλαρίων φέρουν ακραίο φυλλάριο. Τα φυλλάρια στην περιφέρεια είναι οδοντωτά και τριχωτά. Κάθε φύλλο φέρει παράφυλλα τα οποία είναι οδοντωτά. Τα άνθη και η άνθηση του φυτού. Τα άνθη φέρονται σε βραχύ ποδίσκο συνήθως ένα, σπάνια δύο. Υπάρχουν ποικιλίες με λευκά, μπλε ή κοκκινωπά άνθη τα οποία στο τέλος γίνονται μωβ. Το ρεβύθι είναι αυτογονιμοποιούμενο αν και (υπάρχουν αναφορές για σταυρογονιμοποίησης). Οι μέλισσες επισκέπτονται τα άνθη του. Τα πρώτα άνθη δεν δένουν και πέφτουν. Σε κάποιες περιπτώσεις τα άνθη δεν δένουν. Όταν η θερμοκρασία είναι υψηλή και η υγρασία χαμηλή δεν σχηματίζουν ατελή άνθη. Οι λοβοί και οι καρποί του φυτού. Οι λοβόι είναι τριχωτοί, εξογκωμένος, ωοειδής με μικρό ράμφος στην κορυφή, φέρουν έναν και πιο σπάνια δύο σπόρους. Η γονιμοποίηση λαμβάνει χώρα νωρίς μια ή δύο μέρες προτού ανοίξουν τα άνθη. Φυσιολογική αντίδραση. Τα αίτια είναι πολλά. Σε μερικές περιπτώσεις αυτό οφείλεται στην κακή ανάπτυξη των σπερματοβλαστών. 3

4 Το φυτό Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Περιγραφή Οι καρποί - σπόροι είναι στρογγυλοί πλευρικά πιεσμένοι συχνά με ελαφρές αυλακώσεις. Το μέγεθος του καρπού εξαρτάται από την ποικιλία. Ανάλογα με το μέγεθος των καρπών υπάρχουν οι εξής τύποι: Μικρού μεγέθους Μικρόσπερμα Βάρος 1000 σπόρων γρ. Διάμετρος 6-7,5 χιλ. Μέσου μεγέθους Μέτριες Βάρος 1000 σπόρων γρ. Διάμετρος 7,5-8,5 χιλ Μεγάλου μεγέθους Μεγαλόσπερμες. Βάρος 1000 σπόρων >451γρ. Διάμετρος >8,5 χιλ. Το χρώμα των καρπών ποικίλει, λευκό, κοκκινωπό, κιτρινωπό, ακόμα και μαύρο. Αδενώδεις τρίχες Στα φύλλα, στους βλαστούς και τους λοβούς του ρεβυθιού απαντώνται μικρές αδενώδεις τρίχες. Οι τρίχες και εκκρίνουν ένα τοξικό υγρό που περιέχει διάφορα οργανικά οξέα. Η συγκέντρωση του των οξέων ποικίλλει και φτάνει στο μέγιστο κατά την εποχή της ανθήσεως. Στους μεγάλου μεγέθους καρπούς ανήκουν τα στραγάλια. Το υγρό των αδενώδων τριχών είναι απωθητικό για τα έντομα και για αυτό τα ρεβύθια δεν έχουν πολλούς εχθρούς. Επίσης εξαιτίας αυτού έχει άσχημη φήμη ως ζωοτροφή σε πολλές περιοχές. 4

5 Το φυτό Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Στοιχεία για την ανάπτυξη του Οι κοτυλυδόνες του φυτού παραμένουν κάτω από το έδαφος μετά την βλάστηση. Οι δύο πρώτοι κόμποι - γόνατά παραμένουν κάτω από το έδαφος. Το πρώτο πραγματικό φύλλο εμφανίζεται στον τρίτο κόμπο. Πρακτικά σε ένα αναπτυγμένο φυτό μπορεί να υπάρχουν ταυτόχρονα καρποί και άνθη. Τα πρώτα άνθη συνήθως απορρίπτονται. Αν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές για την ανάπτυξη φυλλώματος πχ. επάρκεια αζώτου υγρασίας, μπορεί να ξανασυμβεί ανθόπτωση Σε περίπτωση καταστροφής του νεαρού φυτού πχ. από παγετό, τα φυτά μπορούν να αναβλαστήσουν από αυτά. Τα φυτά του ρεβιθιού έχουν απεριόριστη ανάπτυξη (παράγουν συνεχώς φύλλα και άνθη όσο η συνθήκες είναι ευνοϊκές). Αυτό σταματά μόλις να αντιμετωπίσουν κάποιον παράγοντα καταπόνησης (stress) πχ. ζέστη, ξηρασία, έλλειψη αζώτου, κ.ά. Τα άνθη που παράγονται στην ζεστή περίοδο (Ιούνιο- Ιούλιο) δεν δένουν. Όλα τα ψυχανθή έχουν ανάγκη από μεγάλες ποσότητες αζώτου (Ν) και για αυτό έχουν αναπτύξει μια ιδιαίτερη σχέση συμβίωσης με βακτήρια που δεσμεύουν άζωτο από την ατμόσφαιρα. 5

6 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Απαιτήσεις και Προσαρμοστικότητα Απαιτήσεις - Προσαρμοστικότητα Tα ρεβίθια έχουν προσαρμοστεί σε πολλές περιοχές της γης που έχουν παρόμοιο κλίμα με αυτό της Μεσογείου, δηλ. θερμό και ημίξερο. Κλίμα Από τους 2 ο C και πάνω οι σπόροι αρχίζουν να βλαστάνουν. Τα νεαρά φυτά μπορούν να αναπτύσσονται πάνω από του 8 ο C. Τα νεαρά φυτά αντέχουν σε θερμοκρασίες -8 ο C, ενώ στην βιβλιογραφία υπάρχουν αναφορές και για χαμηλότερες θερμοκρασίες. Τα φυτά έχουν ιδιαίτερες απαιτήσεις σε ζέστη κατά την περίοδο της ανθήσεως και τις ωριμάνσεως των λοβών. Οι ποικιλίες που καλλιεργούνται δεν αντέχουν δριμύς χειμώνες. Στις φθινοπωρινές σπορές τα φυτά προσβάλλονται από μύκητες του εδάφους πχ. ασκόχυτα, σκληρωτινίαση. Θεωρείται φυτό με αντοχής στις υψηλές θερμοκρασίες, ωστόσο κατατάσσεται στα χειμερινά ψυχανθή Στην Ελλάδα καλλιεργείται σαν ανοιξιάτικο ψυχανθές, σπέρνεται νωρίς την Άνοιξη ή στο τέλος του Χειμώνα. Τα προλαβαίνουν να συμπληρώσουν το βιολογικό τους κύκλο αρχές έως μέσα Ιουλίου. Η άριστη κατανομή των θερμοκρασιών σε μια καλλιεργητική περίοδο είναι: οι χαμηλότερες θερμοκρασίες να συμπίπτουν με την περίοδο της βλαστικής ανάπτυξης του φυτού ενώ οι υψηλότερες θερμοκρασίες με την περίοδο της ωρίμανσης. 6

7 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Απαιτήσεις και Προσαρμοστικότητα Υγρασία - Νερό - βροχοπτώσεις. Το ρεβύθι θεωρείται φυτό ανθεκτικό στην ξηρασία οι απαιτήσεις του σε υργασία είναι πολύ μικρές. Στις βροχερές χρονιές η παραγωγή μπορεί να εκμηδενιστεί. Οι βροχές και η υψηλή ατμοσφαιρική κατά την περίοδο της άνθησης οδηγούν σε μειωμένη καρπόδεση. Μήκος ημέρας To ρεβίθι είναι φυτό μακράς ημέρας αλλά με μικρή ευαισθησία στην φωτοπερίοδο. Ευνοείται η ανάπτυξη ασθενειών του εδάφους Η άριστη καρπόδεση παρατηρείται σε ηλιόλουστες μέρες με ατμοσφαιρική υγρασία 21-41% Ένταση του φωτός Ηλιόλουστες θέσεις Έδαφος Το ρεβίθι έχει λίγες απαιτήσεις και μπορεί να καλλιεργηθεί σε μεγάλη ποικιλία εδαφών: Αναφέρεται σαν παράδειγμα ότι πολλές μέρες με συννεφιά σε συνδυασμό με την υψηλή υγρασία έχει δυσμενή επίδραση στην καρπόδεση και το τελικό βάρος τους. 1. Από ελαφρά μέχρι και τα αργιλλώδη. 2. Με ph από 6 έως 9. Ανάλογα με τον τύπο του εδάφους επηρεάζεται η ανάπτυξη, η πρωιμότητα και η παραγωγή. Σε χαμηλά ph αναπτύσσονται φουζαριώσεις ενώ σε υψηλά έχουμε τροφοπενίες. 7

8 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Απαιτήσεις και Προσαρμοστικότητα 3. Με επάρκεια σε ασβέστιο. Όμως 4. Δεν ανέχεται τα αλατούχα και αλκαλικά εδάφη. Οριακή τιμή αλατότητας για την ανάπτυξη των ρεβιθιών θεωρούνται τα 3dS/m. Αν και υπάρχουν περιπτώσεις ανθεκτικών γονοτύπων με ανοχές σε τιμές μέχρι και 6dS/m. Καθώς επίσης και γονότυποι ανθεκτικοί σε αλκαλικά εδάφη. Ωστόσο η υπερβολική συγκέντρωση των εδαφών σε Ga επηρεάζει την βραστικότητα Τα εδάφη έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην βλάστηση, την άνθηση και την παραγωγή των φυτών αλλά και στον σχηματισμό φυματίων που μπορεί φτάνει μέχρι την πλήρη απουσία. 5. Αποφυγή εδαφών με πολύ οργανική ουσία Θέση αγρού Η έκθεση του αγρού προς το νότο και ανατολικά είναι η προτιμότερη. Στα πολύ γόνιμα εδάφη με μεγάλη περιεκτικότητα σε οργανική ουσία η παραγωγή είναι μικρή δεν ανέχεται την υπερβολική υγρασία, κίνδυνος ασθενειών, ασφυξία του φυτού, κ.ά Στράγγιση Εδάφη με καλή στράγγιση. Τα ρεβίθια δεν ανέχονται εδάφη που δεν στραγγίζουν καλά, νεροκρατούν ή πλημμυρίζουν. Αντίθετα, ο καλός αερισμός του ε- δάφους ευννοεί τον σχηματισμό φυματίων και την αύξηση της παραγωγής. 8

9 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Απαιτήσεις και Προσαρμοστικότητα Aνάγκες σε άρδευση. Το ρεβίθι είναι αρκετά ανθεκτικό στην ξηρασία, ενώ υποφέρει σημαντικά από την περίσσεια υγρασίας. Όλες σχεδόν οι εκτάσεις που καλλιεργούνται στην χώρα είναι ξερικές και τα φυτά βασίζονται για την ανάπτυξη των φυτών στις βροχοπτώσεις. Αν σπέρνονται μετά την περίοδο των βροχών τα φυτά αναπτύσσονται με την υγρασία που αποθηκεύτηκε στο έδαφος. Αν χρειάζεται η όχι άρδευση εξαρτάται από τις βροχές στην περιοχή, το βάθος του εδάφους και τον τύπο του π.χ. στα αμμοπηλώδη εδάφη το ρεβίθι αντιδρά θετικά στην άρδευση Μεγάλη βλαστική ανάπτυξη, δένει λίγους λοβούς που ωριμάζουν ανομοιόμορφα και έχει την τάση να πλαγιάζει. Η κατάσταση αυτή εντείνεται σε πλούσια γόνιμα εδάφη Προσοχή! Το πιο κρίσιμο στάδιο σε νερό για το ρεβίθι είναι η περίοδος της άνθησης. Αν το νερό στο έδαφος δεν επαρκή για να καλύψει τις ανάγκες της θα πρέπει να γίνεται μια άρδευση. Από την άλλη, όπου το ρεβίθι αναπτύσσεται ξερικά και στο έδαφος υπάρχει επάρκεια υγρασία μια βροχή την περίοδο αυτή προκαλεί πτώση των ανθέων και των νεαρών λοβών. 9

10 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Το ρεβύθι (Cicer arietinum) Επιλογή αγρού Επιλογή αγρού. Η επιλογή αγρού για την καλλιέργεια του ρεβιθιού γίνεται με βάση τα παρακάτω: Η επιτυχία μια καλλιέργειας στηρίζεται πρωτίστως στην σωστή επιλογή του αγρού. Συλλογή πληροφοριών για τις κλιματικές συνθήκες της περιοχής πχ. παγετοί, εύρος θερμοκρασιών κ.ά. Εφαφοανάλυση κάθε 4-5 χρόνια. Θέση αγρού, κλίση Στράγγιση του εδάφους - Νεροκρατήμα. Καλλιεργητικό παρελθόν του αγρού πχ. ποιές καλλιέργειες προηγήθηκαν, ποια φυτοφάρμακα χρησιμοποιήθηκαν, λίπανση, κ.ά. Στοιχεία για Α) Τα είδη ζιζανίων που φύονται στην περιοχή. Β) Τις ασθενειών που ενδημούν και σχετίζονται. Γ) Τους γνωστούς εχθρούς που σχετίζονται με την φακή. Καθορίζουν το χρόνο σποράς, τις ανάγκες σε άρδευση, την επιλογή της ποικιλίας κ.ά Μας βοηθά να προσδιορίσουμε τις ανάγκες για συμπληρωματική λίπανσης της καλλιέργειας. Το ρεβίθι προτιμά ηλιόλουστες θέσεις με νότια εκθεση Το ρεβίθι δεν ανέχεται την υπερβολική υγρασία και ιδιαίτερα τα νεροκρατήματα. Μας βοήθα να βγάλουμε συμπέρασμα σε ποια κατάσταση βρίσκεται ο αγρός όπως: για υπολείμματα των φυτοφαρμάκων στο έδαφος τα όποια μπορεί να είναι τοξικά για την καλλιέργεια και να υποβαθμίζουν την παραγωγή. Μας βοηθούν να βγάλουμε συμπεράσματα για την πίεση που θα δεχθεί η καλλιέργεια μας από ζιζάνια, παθογόνα και εχθρούς και να καταστρώσουμε ένα ορθολογικό σχέδιο για την αντιμετώπιση τους. 10

11 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Πειραματικό αγρός Πειραματικός αγρός. Ιδιαίτερα όταν ο αγρό που επιλέχθηκε θα καλλιεργηθεί με ρεβίθι για πρώτη φορά. Ένα πειραματικό τεμάχιο 20τ.μ/στρ. μπορεί να εγκατασταθεί στον αγρό ένα χρόνο πριν καλλιεργηθεί με ρεβίθια. Ο πειραματικό αγρός μπορεί και πρέπει να καλλιεργηθεί μέχρι το στάδιο της ωριμότητας για την συγκομιδή των σπόρων. Με αυτό τον τρόπο μπορούμε να συλλέγουν πληροφορίες πρακτικά για όλα τα παραπάνω και να κρίνουμε αν η επιλογή του αγρού είναι η κατάλληλη. 11

12 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Επιλογή σπόρου Επιλογή των σπόρων για την σπορά. Για την επιλογή του σπόρου θα πρέπει να προσέχουμε: Η ποικιλία να είναι πιστοποιημένη. Βλαστικότητα. Απαλλαγμένος από ασθένειες που μεταφέρονται με τους σπόρους. Μια ποικιλία επιλέγεται για κάποια χαρακτηριστικά της όπως ή αντοχή στο ψύχος, η πρωιμότητα της, η αντοχή της σε ασθένεια. Επομένως θα πρέπει να ανταποκρίνεται σε αυτά. Να έχει γίνει εργαστηριακός έλεγχος για την βλαστικότητα. Οι ασθένειες, όπως η ασκόχυτα, μειώνουν ή εκμηδενίζουν την παραγωγή. Εκτός από την πιστοποίηση του σπόρου. Ο σπόρος που θα σπαρθεί πρέπει να είναι: Καθαρός να μην περιέχει άλλους σπόρους απαλλαγμένος από ξένα σώματα. Να μην υπάρχουν σπασμένοι, λισβωσμένοι, παγωμένοι σπόροι. Ο σπόρος δεν πρέπει να περιέχει σπόρου ζιζανίων και τα ξένα σώματα, που ενδέχεται μπορεί να είναι καρποφορίες μυκήτων όπως σκληρώτια ή πούπες εντόμων. Ύποπτοι σπόροι και κακής ποιότητας παρτίδα σπόρων. Προβλήματα στην σπορά και στο φύτρωμα 12

13 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Προετοιμασία αγρού To ρεβίθι είναι ένα πολυδύναμο φυτό για την άσκηση της γεωργίας μπορεί να σπαρθεί σε γραμμές ή πεταχτά, ως επίσπορη καλλιέργεια με μειωμένη κατεργασία ακόμα και να χρησιμοποιηθεί στην αγρανάπαυση. Ανάλογα με το ποιος είναι ο σκοπός που καλλιεργείται το ρεβίθι γίνεται και η ανάλογη προετοιμασία του αγρού. Συνήθως, στην χώρα μας ο αγρός που θα καλλιεργηθεί με ρεβίθι προετοιμάζεται ως εξής: 1) Φθινοπωρινό όργωμα 2) Πέρασμα με δισκοσβάρνα ή καλλιεργητή εδάφους την άνοιξη. 3) Καλή ισοπέδωση του αγρού. 4) Να μην υπάρχουν πέτρες. Μαλακώνει το έδαφος, βοηθά στην συγκράτηση του νερού Ψιλοχωμάτισμα πριν την σπορά. Να μην υπάρχουν νεροκρατήματα αλλά και να διευκολύνεται η συγκομιδή όταν γίνεται μηχανικά. Όταν πρόκειται η συγκομιδή να γίνει μηχανικά Η μειωμένη καλλιέργεια του εδάφους Εκτός των άλλων πλεονεκτημάτων ελαχιστοποιεί τις απώλειες σε νερό. Γεγονός το οποίο χρειάζεται το ρεβίθι στην αρχή. 13

14 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Λίπανση Λίπανση Το ρεβίθι καλύπτει τις μεγαλύτερες ανάγκες του σε άζωτο από την ατμόσφαιρα, ανταποκρίνεται θετικά στο φώσφορο, ενώ ως αφορά το κάλιο, τα εδάφη της Ελλάδας είναι επαρκώς εφοδιασμένα. Ακόμα σημαντικά για την καλλιέργεια στοιχεία είναι ο σίδηρος, το μαγνήσιο και το μολυβδαίνιο. Όταν τα φυτά βρίσκονται σε καλή κατάσταση από άποψη θρέψης είναι ποιο ανθεκτικά στις ασθένειες και στους αβιοτικούς παράγοντες. Αυτό αποτελεί θεμελιώδη αρχή για την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων φυτοπροστασίας. Εδαφοανάλυση κάθε 4-5 χρόνια Αζωτό (Ν). Οι ανάγκες των ρεβιθιών σε Ν καλύπτονται από τα αζωτοβακτήρια που συμβιούν με αυτά και σχηματίζουν φυμάτια στις ρίζες. Ωστόσο, ο σχηματισμός φυματίων και η λειτουργία της αζωτοδέσμευσης δεν αποκαθίσταται αμέσως με το φύτρωμα. Την περίοδο αυτή μέχρι τον σχηματισμό των φυματίων και την έναρξη της αζωτοδεσμευσης το φυτό χρησιμοποιεί τις ποσοτήτες του εδαφικού Ν. Μετά 2-3 εβδομάδες ξεριζώνουμε μερικά φυτά και παρατηρούμε τις ρίζες για τον σχηματισμό φυματίων. Μας βοηθά να σχεδιάσουμε ορθολογικά ένα πρόγραμμα λίπανσης. Αν οι ποσότητες του εδαφικού Ν είναι κάτω από 2 κιλά/στρ. τότε πρέπει να προστεθεί επιπλέον ποσότητα Ν, - όχι σε άμεση επαφή με τον σπόρο. Στην βιβλιογραφία προτείνεται ποσότητα από 2 4 κιλά/στρ. Τα όρια για την αποκατάσταση της σχέση της Ν-δέσμευσης είναι ευαίσθητη και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Υπερβολικές ποσότητες Ν αναστέλλουν την Ν-αζωτοδεσμευση ή μειώνουν την ένταση της. Τα Ν-βακτήρια που συμβιούν με τα άλλα ψυχανθή δεν αναπτύσσουν συμβιωτικές σχέσεις με το ρεβίθι με συνέπεια οι πιθανότητες να μην υπάρχουν στο έδαφος είναι ιδιαίτερα αυξημένες, ιδίως όταν καλλιεργείται για 1 η φορά 14

15 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Λίπανση Εμβολιασμός εδάφους με κατάλληλους βιότυπους αζωτοβακτηρίων που συμβιώνουν με το ρεβίθι. - Συχνά αυτό γίνεται μαζί με την σπορά. Προσοχή. Ο εμβολιασμός με κατάλληλους τύπου Ν-βακτηριών είναι αποτέλεσμα έρευνας γιατί η αποτελεσματικότητα τους εξαρτάται από τον τύπο του εδαφους, τα ζιζανιοκτόνα και τα λιπάσματα που χρησιμοποιούνται, και κ.ά. Εφόσον φαίνεται ότι στον αγρό δεν υπάρχουν οι κατάλληλοι βιότυποι Ν-βακτηρίων, πχ. Βradyrhizobium. Πληθυσμοί Ν-βακτήριων μπορούν να διατηρηθούν σε ψυγείο στην μορφή των φυματίων από προηγούμενη καλλιέργεια ρεβιθιών. Στα γόνιμα εδάφη δεν απαιτείται ούτε προσθήκη αζώτου έναρξης. Ούτε εμβολιασμός τους με κατάλληλους βιότυπους αζωτοβακτηρίων εφόσο το ρεβίθι καλιεργείται συστηματικά. Φωσφορος (P). Η καλλιέργεια αντιδρά θετικά στην προσθήκη φωσφόρου αυξάνοντας τις αποδόσεις. (Βοήθα στον σχηματισμό πλούσιου ριζικού συστήματος και στην δέσμευση του αζώτου, κ.ά) Προσθήκη 2 έως 4 κιλά/στρ. ανάλογα με τον ωφέλιμο φώσφορο του εδάφους και την φωσφοροδεσμευτική ικανότητα του εδάφους δίνει συνήθως ικανοποιητικά αποτελέσματα. Τα κοκκώδη λιπάσματα του φωσφόρου πρέπει να τοποθετούνται 2-2,5 περίπου εκ. χαμηλότερα και πλάγια του σπόρου Προσοχή. Το αραιό φύτρωμα μπορεί να οφείλεται στην ζημία που μπορεί να υποστεί ο σπόρος αν έλθει σε επαφή με τα φωσφορούχα λιπάσματα. 15

16 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Λίπανση Αν υπάρχουν αποθέματα Ρ στο έδαφος μπορεί να γίνει χρήση μικροοργανισμών που το από-δεσμεύουν. Χρειάζεται πειραματισμός για να εφαρμοστεί. Κάλιο (Κ) Συνήθως δεν προσθέτουμε. Αν κάποιοι αγροί έχουν έλλειψη καλίου συνίσταται η προσθήκη με την μορφή χλωριούχου καλίου. Τα εδάφη στην Ελλάδα είναι επαρκώς εφοδιασμένα. Άλλα στοιχεία Σπάνια εμφανίζεται έλλειψη. Αν υπάρχει έλλειψη επεμβαίνουμε και την διορθώνουμε. 16

17 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Σπορά Σπορά Η σπορά των ρεβιθιών στην χώρα μας γίνεται νωρίς την άνοιξη, αν και ο σπόρος μπορεί να φυτρώσει και από τους 5 ο C. Ωστόσο, οι ευνοϊκότερες θερμοκρασίες είναι γύρω στους 20 ο C. Σε μερικές περιοχές γίνεται από τον Φεβρουάριο. Στις φθινοπωρινές σπορές οι καλλιέργεια κινδυνεύει από τις ασκοχυτώσεις τις φουζαριώσεις, σκληρωτινιάσεις, Μερικές ποικιλίες παρουσιάζουν ανθεκτικότητα στους πολύ δριμύς χειμώνες κ.ά. Ποσότητα σπόρου Συνήθης ποσότητες σπόρο για την δημιουργία μιας ικανοποιητικής πυκνότητας πληθυσμών 40 φυτών/τ.μ στα μικρόσπερμα ρεβίθια 50 φυτών/τ.μ στα μεσόσπερμα ρεβίθια 60. φυτών/τ.μ στα μεγαλόσπερμα ρεβίθια που δίνουν καλή παραγωγή. Πρακτικά η ποσότητα σπόρου που θα χρησιμοποιηθεί μπορεί να υπολογισθεί από τον παρακάτω τύπο: Η αύξηση της πυκνότητα του πληθυσμού των φυτών βοηθά την καλλιέργεια να ανταγωνιστεί τα ζιζάνια, ωστόσο αυξάνει τον κίνδυνο από τις ασθένειες. Στις πιο υγρές περιοχές η πυκνότητα πρέπει να μειωθεί μέχρι σημείου η παραγωγή να είναι ικανοποιητική. Ποσ. Σπόρου = [(Αρ. Φυτών/τ.μ) Χ Βαρός 1000 σπόρων]χ10 Αναμενόμενο % ποσοστό επιβίωση φυτών. Βάθος σπόρας. Η φακή σπέρνεται α) πεταχτά και β) μηχανικά σε βάθος περίπου 5εκ. με τις γραμμές να απέχουν μεταξύ τους 20-40εκ. Μετά την σπορά. Μετά την σπορά του ρεβιθιού ακολουθεί κυλίνδρισμα του αγρού. Το κυλίνδρισμα βοήθα στην καλύτερη πρόσφυση του σπόρου με το έδαφος. 17

18 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Σπορά Το κυλίνδρισμα δεν είναι επιθυμητό σε: Υπερβολικά υγρές συνθήκες, αργιλικά εδάφη με μικρή περιεκτικότητα σε οργανική ουσία. Αμμώδη εδάφη Ξερά εδάφη. Με το κυλίνδρισμα υπάρχει κίνδυνος διασπορά των ασθενειών του εδάφους πχ. ασκοχύτωσης. Προσοχή Τα τμήματα του αγρού δεν πρέπει να παίρνονται με κύλινδρο πάνω από μια φορά. Δημιουργείται επιφανειακή κρούστα που εμποδίζει την ανάδυση των φυτών. Υπάρχει κίνδυνος διάβρωσης Υπάρχει κίνδυνος διάβρωσης από τον αέρα 18

19 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Γενικά για την καταπολέμηση των ασθενειών της φακής Παρακάτω αναφέρονται μερικά στοιχεία για την καταπολέμηση των εχθρών των ασθενειών και των ζιζανίων στον αγρό. Επισκόπηση του αγρού Σήμανση των θέσεων που εντοπίζουμε το πρόβληματα. Αποφασίζετε η επέμβαση με βάση το στάδιο ανάπτυξης πριν την συγκομιδή του προϊόντος Αν αποφασιστεί χημική καταπολέμηση πρέπει να έχουμε κατά νου τα εξής: o Εναλλαγή σκευασμάτων με διαφορετική δραστική ουσία. o Ημέρες που απομένουν μέχρι την συγκομιδή. o Πρέπει τα σκευάσματα να χρησιμοποιούνται στις συνιστούμενες δόσεις του κατασκευαστεί. Παρακολούθηση του αποτελέσματα των επεμβάσεων. Περιδιαβαίνουμε τον αγρό για τον εντοπισμό προβλημάτων. Δειγματοληψία τουλάχιστον σε 5 θέσεις στον αγρό. Αν επισημάνουμε προβλήματα αυξήσουμε τις θέσεις επισκόπησηςδειγματοληψία. Επεμβάσεις πολύ κοντά στο στάδιο μπορεί να είναι άχρηστες και επικίνδυνες. Αποφυγή ανάπτυξης ανθεκτικότητας Αποφυγή υπολλειματικότητα φυτοφαρμάκων. Καταγραφή της αποτελεσματικότητας του μέτρου, ώστε να ληφθούν εγκαίρως νέα. 19

20 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των ζιζανίων στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος ημέρες μετά την ανάδυση των φυτών Γενικά. Τα ζιζάνια ανταγωνίζονται ισχυρά τα ρεβίθια και μειώνουν σημαντικά τις αποδόσεις ενώ η παραγωγή υποβαθμίζεται ποιοτικά. Το γεγονός αυτό κάνει επιτακτική την ανάγκης καταπολέμησης τους. Στόχος στην αντιμετώπιση των ζιζανίων είναι ο περιορισμός του πληθυσμού τους σε επίπεδα τέτοια που να μην προκαλούν οικονομική ζημία και όχι η εξολόθρευση τους. Ταυτοποίηση των ζιζανίων του αγρού που θα καλλιεργηθεί και κατανομή του πληθυσμός τους στο χρόνο. Τα μέτρα για την αντιμετώπιση των ζιζανίων ομαδοποιούνται: Προστατευτικά μέτρα Χρήση πιστοποιημένου σπόρου απαλλαγμένου από σπόρους άλλων φυτών. Έλεγχος και σχολαστικώς καθαρισμός των εργαλείων και των μηχανημάτων κατεργασίας του εδάφους πριν χρησιμοποιηθούν στον αγρό Αποτελούν βασικά στοιχεία για τον σχεδιασμό ενός ορθολογικού προγράμματος αντιμετώπισης των ζιζανίων. Σε αυτό θα βοηθούσε: Η γνώση του καλλιεργητικού παρελθόντος του αγρού. Τα ζιζανιοκτόνα που χρησιμοποιήθηκαν. Η καλλιέργεια ενός πειραματικού αγρού. Αποφυγή εισαγωγής, εγκατάσταση και διασπορά νέων ζιζανίων στον αγρό. Ισχύει το ανωτέρω. Μηχανικά μέσα Εκρίζωση των ζιζανίων / Σκάλισμα Υψηλό κόστος, ιδιαίτερα κατάλληλο για γραμμικές καλλιέργειες. 20

21 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των ζιζανίων στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος ημέρες μετά την ανάδυση των φυτών Καλλιεργητικά μέτρα Η αύξηση της πυκνότητα φύτευσης, πχ. ελάττωση των αποστάσεων μεταξύ των γραμμών, ως το όριο εκείνο που οδηγεί στην αύξηση παραγωγής. Αμειψισπορά 2-3 ετών με φυτά καλούς ανταγωνιστές ζιζανίων. Συγκαλλιέργεια. Ηλιοαπολύμανση Προετοιμασία του αγρού για σπορά, πότισμα, καταστροφή των ζιζανίων με όργωμα ή φρεζάρισμα - αν δεν υπάρχει κίνδυνος διαβρωσης - ή καύση των ζιζανίων με φλόγηστρα. Ακολουθεί η σπορά. Χρήση ποικιλιών ρεβιθιού που ανταγωνίζονται καλύτερα τα ζιζάνια. Όπου είναι διαθέσιμες και τοπικά και εμπορικά αποδεκτό NAI Ανταγωνισμός των φυτών με τα ζιζάνια καλύτερη εκμετάλλευση της ηλιακής ακτινοβολίας. Προσοχή γιατί μπορεί να παρουσιαστούν προβλήματα από ασθένειες, πλάγιασμα κ.ά. Μείωση του πληθυσμού των ζιζανίων συνεπάγεται μικρότερη πίεση στην καλλιέργεια του ρεβιθιού που θα ακολουθήσει. Συνδυασμοί φυτών μέσω των οποίων μπορεί να ελεγχθεί ο πληθυσμός των ζιζανίων. Μείωση του αριθμού των ετήσιων και δευτερευόντως των πολυετών ζιζανίων καθώς και των μολυσμάτων ασθενειών του εδάφους. Μείωση του πληθυσμού των ζιζανίων προβάδισματα των φυτών. Οι ποικιλίες αυτές μπορεί να εκμεταλλεύονται καλύτερα την ηλιακή ακτινοβολία ή να έχουν πιο ισχυρό ριζικό σύστημα. 21

22 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των ζιζανίων στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος ημέρες μετά την ανάδυση των φυτών Χημική καταπολέμηση Η εμπειρία έχει δείξει ότι η χρήση των ζιζανιοκτόνων πρέπει να είναι ενσωματωμένη σε ένα πρόγραμμα ολοκληρωμένης φυτοπροστασία μαζί και με τα παραπάνω μέτρα για αύξηση της αποτελεσματικότητας τους χωρίς να γίνεται κατάχρηση. Για παράδειγμα, η χρήση ενός προφυτρωτικού ζιζανιοκτόνου και ενός ή δυο σκαλισμάτων κατά την καλλιέργεια. Τα ζιζανιοκτόνα πρέπει να είναι εγκεκριμένα και να χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό με άλλα μέσα Τα ζιζανιοκτόνα κατατάσσονται σε Α) Προφυτρωτικά. - Xρησιμοποιούνται συχνότερα στην καλλιεργεια του ρεβιθιού). Β) Μεταφυτρωτικά. Μερικά από τα ζιζάνια τα οποία απαντώνται στην καλλιέργεια του ρεβιθιού είναι Sinapis arvensis, Anthemis sp., Veronika hederifolia, Polygonon aviculare, Papaver rheas, Conium maculatum, Galium spurium, Lepidium draba κ.α Τα περισσότερα ζιζανιοκτόνα δεν έχουν εξειδίκευση για το ρεβίθι. Ωστόσο έχουν αναπτυχθεί ποικιλίες ρεβιθιού με ανθεκτικότητα σε μερικά από αυτά. Προσοχή! Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται ή χρήση του σε σχέση τους και την τοξικότητα τους στην καλλιέργεια με την υπολλειματικότητα τους στην παραγωγή. 22

23 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των ζιζανίων στην καλλιέργεια του ρεβιθιού EΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Φανερόγαμα παράσιτα. Κουσκούτα Φανερόγαμο παράσιτο στερείται χλωροφύλλης φύλλων και ριζών. Ολοκληρώνει τον βιολογικού κύκλο παρασιτώντας (απομυζεί χυμούς) στο υπέργειο τμήμα των φυτών. Οι σπόροι που παράγει είναι πολύ μικρού μεγέθους διασπείρονται στο έδαφος και διατηρούν την βλαστικότητα τους για πολλά χρόνια. Επιπλέον, ανακατεύονται και με τον συγκομιζόμενο σπόρο. Οροβάγχη. Φανερόγαμο παράσιτο που στερείται χλωροφύλλης, βλαστών και φύλλων. Ολοκληρώνει τον βιολογικού κύκλο παρασιτώντας (απομυζεί χυμούς) στις ρίζες των φυτών. Οι σπόροι που παράγει είναι πολύ μικρού μεγέθους διασπείρονται στο έδαφος και διατηρούν την βλαστικότητα τους για πολλά χρόνια. Επιπλέον, ανακατεύονται και με τον συγκομιζόμενο σπόρο Να αποφεύγονται οι αγρούς που έχουν προσβληθεί από παραπάνω αν πρώτα δεν εφαρμοστούν μέτρα για την εξυγίανσης τους Αντιμετώπιση I. Σπορά πιστοποιημένου σπόρου. ΙΙ. Σχολαστικός καθαρισμός των μηχανημάτων κατεργασίας του εδάφους εφόσον προηγμένος χρησιμοποιήθηκαν σε αγρούς που έχουν πρόβλημα από τα παραπάνω. μολυσμένους. Προστασία από την εισαγωγή εγκατάστασης και εξάπλωσης των παρασίτων στον αγρό. Ομοίως 23

24 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των ζιζανίων στην καλλιέργεια του ρεβιθιού EΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Φανερόγαμα παράσιτα. ΙΙΙ. Καταστροφή των θέσεων που αναπτύσσονται τα παράσιτα αυτά πριν σχηματίσουν σπόρους. Αποφυγή εξάπλωσης των παρασίτων. ΙV. Kαλή στράγγιση του αγρού. Τα παράσιτα αυτά ευνοούνται από την αυξημένη υγρασία V. Μακρές αμιψεισπορές με σιτηρά εφόσον η πίεση από το ζιζάνιο είναι μεγάλη 24

25 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Ασθένειες που προσβάλουν το υπέργειο τμήμα του φυτού. Ασκοχύτωση. Παθ. Αίτιο: Αscochyta rabiei (ατελής μορφή) και Didymella rabiei (τέλεια μορφή-απαντάται σπάνια). Είναι η κύρια ασθένεια του ρεβιθιού, το οποίο είναι ευαίσθητο σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης του. Σε χρονιές κρύες με αυξημένες βροχοπτώσεις που συνοδεύονται με αέρα η ασθένεια αποκτά την μορφή επιδημίας. Η απώλειες στην παραγωγή εξαιτίας της ασθένειας από χρονιά σε χρονιά κυμαίνονται από 5 έως και 100%. Στον αγρό, η ασθένεια εμφανίζεται σε κηλίδες χρώματος γρί καφέ ή κίτρινού ανάλογα με την συνθήκες υγρασία που επικρατούν, οι οποίες εξαπλώνονται όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές. Ο μύκητας επιβιώνει στα υπολείμματα της καλλιέργεια για δύο έτη ενώ μπορεί να μεταδοθεί και με τον μολυσμένο σπόρο. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Πιστοποιημένος υγιής σπόρος. Χρήση ανθεκτικών/ανεκτικών ποικιλιών. (όπου υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές) Ο μύκητας προσβάλει όλα τα υπέργεια μέρη του φυτού. Το χαρακτηριστικό σύμπτωμα της ασθένειας είναι οι κυκλικές ή επιμήκης κηλίδες στα φύλλα τους λοβούς και τους καρπούς που περιβάλλονται από μια ερυθροκάστανημαύρη ζώνη. Στο εσωτερικό της κηλίδας παρατηρούνται μαύρα στίγματα, τα πυκνίδια του μύκητα, που είναι διατεταγμένα σε συγκεντρικές ζώνες. Στα στελέχη, οι κηλίδες καθώς μεγαλώνουν τα περιβάλουν με αποτέλεσμα να στραγγαλίζουν το υπέργειο τμήμα το οποίο ξεραίνεται. Στην Ελλάδα. Οι άριστες θερμοκρασίες για την ανάπτυξη της ασθένειας κυμαίνονται μεταξύ ο C που παρατηρούνται σε όλη την καλλιεργητική περίοδο. Έτσι, ο μόνος παράγοντας για την εξάπλωση της είναι οι βροχοπτώσεις. Αποφυγή εισαγωγής του παθογόνου στον αγρό. Είναι η πιο αποτελεσματική μέθοδο. Χρειάζεται έρευνα για την ανάπτυξη νέων ανθεκτικών ποικιλιών. 25

26 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Ανοιξιάτικη σπορά σπορά όσο το δυνατόν αργότερα. Αμειψισπορά 3ετή ή 4ετή. Συνκαλλιέργεια σε λωρίδες (κυρίως με σιτηρά, βρώμη, λινάρι κ.ά) NAI Το ρεβίθι είναι φυτό της ψυχρή περιόδου. Η ανοιξιάτικη σπορά βοηθά να διαφύγει ως ένα βαθμό η καλλιέργεια την ασθένεια εξαιτίας των μειωμένων βροχοπτώσεων της περιόδου, ιδιαίτερα κοντά στην συγκομιδή. Αν όμως οι βροχές είναι πολλές η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη και εξαπλώνεται ταχύτατα. Η αλλαγή καλλιέργειας βοηθά στην μείωση του μολύσματος. Τα σιτηρά αποτελούν το καλύτερο προηγούμενο γιατί αφήνουν το χωράφι καθαρό από ζιζάνια και επιπλέον από άποψη θρεπτικών κυρίως Ρ είναι εφοδιασμένο. Επειδή, το παθογόνο εμφανίζει εξειδίκευση στο ρεβίθι στην αμειψισπορά θα μπορούσαν να μπουν ακόμα και ψυχανθή που αποδεδειγμένα δεν προσβάλλονται από την ασθένεια - το εγχείρημα χρειάζεται προσοχή. Μείωση του μολύσματος λόγω δυσκολίας διασποράς της ασθένειας εξαιτίας τους φυσικού φραχτη. Έλεγχος των ζιζανίων. Εγκατάσταση της καλλιέργειας σε αγρού μακριά από αγρούς που ήταν μολυσμένοι με την ασθένεια την προηγούμενη χρονιά. Το μέτρο αυτό δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε περιπτώσεις μικρών πολυτεμαχισμένων κλήρων εκτός αν ολόκληρη η περιοχή έχει υψηλή πίεση από την ασθένεια. Αποφυγή μεταφοράς του μολύσματος. Η απόσταση πρέπει να είναι και 6χιλ. όταν η πίεσης από την ασθένεια είναι μεγάλη. 26

27 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Μηχανική καταπολέμηση Απομάκρυνση με ταφή των υπολειμμάτων της καλλιέργειας σε βάθος τουλάχιστον 20εκ. Το κάψιμο των υπολειμμάτων μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες για το έδαφος. Μείωση του μολύσματος για την επόμενη χρονία Χημική καταπολέμηση Απολύμανση του σπόρου. Ψεκασμοί με εγκεκριμένα σκευάσματα. Τα οποία θα εναλλάσσονται και η δραστική τους ουσία θα δρα σε διαφορετικούς μηχανισμούς του παθογόνου για αποφυγή ανάπτυξης ανθεκτικότητας. Βοτρυτης - Τεφρά σήψη Παθ. Αίτιο: Βotrytis cineria (ατελής μορφή) και (τέλεια μορφή-απαντάται σπάνια). Σοβαρή ασθένεια, ορισμένες χρονιές μπορεί να πάρει μορφή επιδημίας. Η ένταση της καθορίζεται από τις καιρικές συνθήκες και διαφέρει από χρονιά σε χρονιά μερικές χρονιές δεν απαντάται καθόλου. Η ασθένεια μπορεί να προσβάλει τα φυτά σε όλα τα στάδια είναι όμως ιδιαίτερα απειλητική όταν τα φυτά βρίσκονται σε ώριμο στάδιο της ανάπτυξης (άνθηση και καρπόδεση) Όπου κρίνεται απαραίτητο Στην βιολογική γεωργία Μπορεί να γίνει εμβάπτιση των σπόρων με νερό πχ. θερμοκρασίας 52οC για 10 λεπτά. Από την αρχή στην περιόδου όπου η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη Στην βιολογική γεωργία. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί και βρέξιμο θείο, π.χ 2,3γρ/λιτ. Ο μύκητας προσβάλει όλα τα μέρη του φυτού, σχηματίζει κηλίδες που ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες καλύπτονται με την χαρακτηριστική καρποφορία του μύκητα. Στα στελέχη, οι κηλίδες καθώς μεγαλώνουν τα περιβάλουν με αποτέλεσμα να στραγγαλίζουν το υπέργειο τμήμα το οποίο ξεραίνεται. Στα προσβεβλημένα φυτά οι λοβοί είναι μικροί και οι σπόροι συρικνωμένοι. 27

28 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Στον αγρό, η ασθένεια εμφανίζεται σε κηλίδες χρώματος γρί καφέ ή κίτρινού ανάλογα με την συνθήκες υγρασία που επικρατούν, οι οποίες εξαπλώνονται όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές. Ο μύκητας ευνοείται από την έντονη βλαστική ανάπτυξη, την βροχή, την άρδευση με καταιονισμό σε συνδυασμό με την ευπάθεια της ποικιλίας. Ο μύκητας επιβιώνει στα υπολείμματα της καλλιέργεια για ένα έτος ενώ μπορεί να μεταδοθεί και με τον μολυσμένο σπόρο. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Χρήση υγιούς πιστοποιημένου σπόρου.- Απολυμασμένου Μείωση της πυκνότητα φύτευσης ως ποσοστό όπου η παραγωγή να είναι συμφέρουσα οικονομικά. Βαθύ όργωμα το καλοκαίρι εφόσον δεν υπάρχει κίνδυνος διαβρωσης. Αποφυγή εισαγωγής εγκατάστασης και εξάπλωσης του παθογόνου στον αγρό. Η αυξημένη υγρασία ευνοεί την ασθένεια Έκθεση των μολυσμάτων του παθογόνου στην ηλιακή ακτινοβολία και ταφή των υπολειμμάτων της καλλιέργειας. Βιολογική καταπολέμηση Χρήση του μύκητα Τrichoderma harzianum Χημική καταπολέμηση Με χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων Όπου η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη. 28

29 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες Ασθένειες του εδάφους Φουζαριώσεις Παθ. Αίτιο: Fusarium oxysporum f. sp. ciceri (ατελής μορφή) και άλλοι τύποι που προκαλούν τήξεις και παράγουν μυκοτοξίνες. Σοβαρή ασθένεια του ρεβιθιού που οδηγεί σε χαμηλές παραγωγές. Κάτω από ευνοϊκές για το παθογόνο συνθήκες οι απώλεια της παραγωγής μπορεί να είναι και 100%. Η ασθένεια μπορεί να προσβάλει τα φυτά σε όλα τα στάδια. Θερμοκρασίες >25 o C και ξηρασία ευνοούν την ασθένεια. Στον αγρό. Η ασθένεια εμφανίζεται σε κηλίδες με τα νεαρά φυτά ή τα ενήλικα να είναι πεσμένα στο έδαφος. Ο μύκητας επιβιώνει στο έδαφος στα υπολείμματα της καλλιέργειας και απουσία ξενιστή με χλαμυδοσπόρια μέχρι και έξη χρόνια. Τα προσβεβλημένα φυτά είναι μαραμένα και πεσμένα στο έδαφος. Στα νεαρά φυτάρια, 3-5 εβδομάδων, οι ρίζες τους φαίνονται υγιείς τα φύλλα τους μπορεί να είναι πράσινα άλλα τα στελέχη τους είναι συρρικνωμένα στην περιοχή του λαιμού κοντά στο έδαφος. Στο σημείο αυτό οι ιστοί εμφανίζουν σκούρο καφέ ή μαύρο μεταχρωματισμό. Στα ενήλικα φυτά τα συμπτώματα συνοδεύονται από πτώση φύλλων και ανθέων. Η ταυτοποίηση του παθογόνου γίνεται εργαστηριακά. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Υγιές πιστοποιημένοι σπόροι Aνθεκτικές ποικιλίες αν υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές Βαθύ όργωμα το καλοκαίρι Ηλιοαπολύμανση. Συχνά συνδυάζεται με θερμόφιλους μικροοργανισμούς. Αμιψεισπορά 6 έτη με μη ευπαθή φυτά, πχ. σόργο Αποφυγή εισαγωγής εγκατάσταης και εξάπλωσης του παθογόνου στον αγρό. Ταφή των υπολειμμάτων που διαχειμάζει το παθογόνο καταστροφή των μολυσμάτων του μύκητα από την έκθεση τους στην επίφανεια. Μερική μείωση του πληθυσμού των μολυσμάτων του παθογόνου στον αγρό. Μείωση του πληθυσμού των μολυσμάτων του παθογόνου στον αγρό. 29

30 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Όλη η καλλιεργητική περίοδο ανάλογα με τις συνθήκες. Αποφυγή της σπορά με υψηλές θερμοκρασίες Βιολογική καταπολέμηση Χρήση του μύκητα Τrichoderma harzianum Ο μύκητας ευνοείται από τις υψηλές θερμοκρασίες. Τα αναπτυγμένα φυτά δείχνουν μια αντοχή στην ασθένεια σε σχέση με τα φυτάρια. Δρα ανταγωνιστικά. Χημική καταπολέμηση Με χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων Όπου η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη. 30

31 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια αναπτυξης του φυτού Σήψεις των ριζών Παθ. Αίτια: Rhizoctonia solani, R bataticola είναι τα κύρια παθογόνα του συμπλόκου της ασθένειας. Άλλα παθογόνα που απαντώνται είναι Fusarium sp. και Pythium sp. Η σήψη των ριζών περιορίζει τον αριθμό και την ανάπτυξη των ριζών που τελικά οδηγεί σε μείωση της παραγωγής. Τα ίδια παθογόνα τα οποία προκαλούν την σήψη των ριζών είναι υπεύθυνα για την σήψη- τήξη των φυτών. Επιπλέον λόγω των παραπάνω μειώνεται η ικανότητα των φυτών να ανταγωνιστούν τα ζιζάνια. Μετά την καταστροφή της ρίζας μπορεί να προσβάλουν και τα υπέργεια τμήματα. Στον αγρό. Η ασθένεια εμφανίζεται σε κηλίδες με τα νεαρά φυτά ή τα ενήλικα Οι μύκητες επιβιώνουν στο έδαφος για πολλά χρόνια και τα επίπεδα της ζημίας είναι ανάλογα με την ευαισθησία της ποικιλίας την θερμοκρασία του εδάφους, την υγρασία, τον χρόνο και το βάθος σπορά καθώς και την επαναλαμβανόμενη καλλιέργεια του αγρού με ρεβίθι. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Επιλογή αγρών που να στραγγίζουν καλά Η παρουσία νερού στις ρίζες για μεγάλο διάστημα προκαλεί καταπόνηση των φυτών που οδηγεί στην μείωση της άμυνας τους. 31

32 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια ανάπτυξης του φυτού Πρώιμες σπορές αν οι συνθήκες το επιτρέπουν π.χ. από τα μέσα 10 Φεβρουαρίου. Χρήση ανθεκτικών ποικιλιών, όπου υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές. Μακροχρόνια αμειψισπορά με σιτηρά 3-4 έτη. Σχολαστικό καθαρισμός των γεωργικών μηχανημάτων κατεργασία του εδάφους πριν την κατεργασία του αγρού Μειωμένη ένταση της προσβολής Μείωση του μολύσματος. Αποφυγή μεταφοράς των μολυσμάτων στον αγρό. Χημική καταπολέμηση Απολύμανση επικάλυψη σπόρων με την χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων 32

33 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια άλλα κυριώς προς το τέλος της ανάπτυξης του φυτού. Ωίδιο Παθ. αίτιο Erysiphe sp. H ασθένεια προσβάλει όλα τα εναέρια τμήματα του φυτού Σε σοβαρές προσβολές αναπτύσσεται στην επιφάνεια λευκή εξάνσθηση τα φύλλα γίνονται χλωρωτικά ή ερυθροιώδη και νεκρώνονται. Παρόμοια συμπτώματα αναπτύσσονται στον βλαστό και τους λοβούς. Ο μύκητας μεταδίδεται με σπόρια με τον αέρα. Η ασθένεια δεν δημιουργεί σημαντικά προβλήματα. Στον αγρό δημιουργούνται εστίες από όπου εξαπλώνεται. Η ασθένεια εκδηλώνεται κυρίως την περίοδο μετά την άνθησης. Ευνοείται από ξηρές συνθήκες Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Ανθεκτικές / ανεκτικές ποικιλίες όπου υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές. Χρήση ποικιλιών μικρού βιολογικού κύκλου - (Εφόσον είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές) - Την κατάλληλη χρονικά περίοδο. Διαφεύγει της ασθένειας Χημική καταπολέμηση. Επιπάσεις με θείο ή άλλα εγκεκριμένα σκευάσματα. Εφόσον υπάρχει πίεση από την ασθένεια. 33

34 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Στο τέλος της ανάπτυξης του φυτού Σκωριάσεις Παθ. αίτιο Uromyces cicer - arietini Την άνοιξη όταν επικρατούν μέτριες θερμοκρασίες και βροχερές συνθήκες λίγο πριν την άνθηση στα παλαιότερα φύλλα των φυτών εμφανίζονται εξογκώματα με καστανό χρώμα (φλύκταινες με ουρεδοσπόρια - καφέ σκόνη). Σε σοβαρές προσβολές παρατηρούνται και στους μίσχους και στους λοβούς. Τα φυτά ξεραίνονται μερικώς ή καθολικά. Ο μύκητας επιβιώνει στα υπολείμματα της καλλιέργειας. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Χρήση ανθεκτικών ποικιλιών όπου υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές. Βαθύ όργωμα για τη ταφή των υπολειμμάτων της καλλιέργειας σε περίπτωση που υπάρχει σοβαρή προσβολή. Αμειψισπορά 2-3 ετών πχ. με σιτηρά NAI Μείωση του μολύσματος. Μείωση του μολύσματος. Χημική καταπολέμηση. Χρήση εγκεκριμένων σκευάσματων. Όπου η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη. 34

35 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Μυκητολογικές ασθένειες Κρίσιμη Περίοδος Στο τέλος της ανάπτυξης του φυτού Αλτερναρίωση Παθ. αίτιο Αlternaria alternata. Η ασθένεια εμφανίζεται κατά την περίοδο της άνθησης όταν επικρατούν θερμοκρασίες ο C και βροχερές συνθήκες. Τα φύλλα προσβάλλονται περισσότερο και σε σοβαρές προσβολές έχουμε φυλλόπτωση. Η ασθένεια προσβάλει και του λοβούς και οι σπόροι είναι συρρικνωμένοι. Ο μύκητας επιβιώνει στo έδαφος και μεταδίδεται με το σπόρο Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Αποφυγή πυκνών φυτεύσεων. Αποφυγή υπερβολικών αρδεύσεων. Περιορισμός της βλαστική ανάπτυξης. Συγκαλιέργεια με ανθεκτικά φυτά. Αποφυγή δημιουργίας ευνοϊκών συνθηκών για την ασθένεια. Περιορισμός εξάπλωσης της ασθένειας Χημική καταπολέμηση. Χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων. Όπου η πίεση από την ασθένεια είναι μεγάλη. 35

36 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ - Ιολογικές ασθένειες Ιολογικές ασθένειες Οι ιοί είναι υποχρεωτικά παράσιτα, ζουν εντός των φυτικών κύτταρων χρησιμοποιώντας τον κυτταρικό μηχανισμό για να επιβιώσουν και να πολλαπλασιαστούν. Οι ιοί προκαλούν διάφορα συμπτώματα στα φυτά που προσβάλουν συχνά συγχέονται με άλλες ασθένειες τροφοπενίες, τοξικότητες κ.ά. Άλλοτε, τα προσβεβλημένα φυτά δεν εμφανίζουν συμπτώματα και περνούν απαρατήρητα. Μερικές φορές το ίδιο φυτό είναι προσβεβλημένο από δύο ιούς ταυτόχρονα. Αν και σε αρκετές περιπτώσεις η συμπτωματολογική εικόνα είναι χαρακτηριστική μιας ίωσης σε έναν ξενιστή, η εργαστηριακή εξέταση είναι το μέσο για την επιβεβαίωση της μόλυνσης και την ταυτοποίηση του ιού. Το ρεβίθι σαν καλλιέργεια δεν φαίνεται να υποφέρει από σοβαρές ιώσεις, αν και υπάρχουν αναφορές για ιούς όπως: ο ιός του καρουλιάσματος της φασολιάς κ.ά. Αντιμετώπιση των ιώσεων. Γενικά για την αντιμετώπιση των ιώσεων λαμβάνονται τα εξής μέτρα: Καθολική χρήση υγιούς πολλαπλασιαστικού υλικού. Χρήση ανθεκτικών ποικιλιών, όπου είναι διαθέσιμες. Καταπολέμηση των εντόμων φορέων ιώσεων. Αποφυγή εισαγωγής του παθογόνου στον αγρό και εξάπλωσης τους 36

37 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης Helicoverpa armigera - Λεπιδόπτερα Πεταλούδα 14-18χιλ. σκούρου χρώματος, με άνοιγμα πτερύγων 30-36χιλ. Οι πρόσθιες πτέρυγες φέρουν γκρι και μαύρες γραμμές καθώς και μαύρες κηλίδες στο ανώτερο τμήμα. Οι οπίσθιες πτέρυγες έχουν χρώμα ανοικτό κρεμ. Τα αυγά είναι κίτρινα και αποθέτονται συνήθως να ένα σε όλα τα μέρη του φυτού. Η προνύμφη έχει μήκος 40χιλ. φέρει τρίχες και ποικίλει σε χρώμα. Ζημιά Η προνύμφη τρέφεται με τα φύλλα, σε σοβαρές προσβολές προκαλεί αποφύλλωση στα φυτά. Στους λοβούς η προνύμφη ορύσσει στοά και τρέφεται από το αναπτυσσόμενο σπόρο. Επισκόσπηση στον αγρό Χρήση φερομονικών παγίδων Εβδομαδιαία παρατήρηση και δειγματοληψία Φωτεινές παγίδες 1/4στρ. Προτείνεται σε καλλιέργειες άνω των 20στρ Εντοπισμός ακμαίων του εντόμου. Παρατήρηση της ζημίας, από τις προνύμφες. Εύρος εξάπλωσης Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Βαθύ όργωμα ανά 2-3 έτη Όπου δεν υπάρχει κίνδυνος διάβρωσης Αποφυγή όψιμων σπορών. Συγκαλλιέργεια σε ζώνες με σιτάρι ή λινάρι - σε αναλογία 2 ρεβυθιού:1 το συγκαλιεργούμενο φυτό. Ανθεκτικές ποικιλίες όπου αυτές είναι διαθέσιμές και τοπικά και εμπορικά αποδέκτες Παράχωμα αλλά και έκθεση των νυμφών και των προνύμφων στο φώς και τα αρπακτικά Αποφυγή ευνοϊκών συνθηκών για το έντομο. Περιορισμό του πληθυσμού και της εξάπλωσης του εντόμου. Ο οικονομικότερος τρόπος αντιμετώπισης. Δεν υπάρχουν πολλές 37

38 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης Αποφυγή πυκνών φυτεύσεων. Αποφυγή υπερβολικών αρδεύσεων Σπορά γραμμών με φυτά παγίδες όπως, κατηφές, βαμβάκι, σουσάμι. (περίπου 50 φυτά το στρ.) Δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών. Οι αγροί που αρδεύονται προσβάλλονται περισσότερο. Τα φυτά αυτά καταστρέφονται όταν προσβληθούν από τα έντομα, τα όποια δείχνουν προτίμηση. Μηχανικά μέσα Δημιουργία καταφυγίων για πτηνά. Χρήση φερομονικών παγίδων περίπου 2 παγίδες/στρ. Τα πτηνά τρέφονται από τις κάμπιες και τις πούπες περιορίζοντας τον πληθυσμό. Θανάτωση πληθυσμού, παρεμπόδιση σύζευξης. Θανάτωση ακμαίων Φωτεινές παγίδες Βιολογική αντιμετώπιση Εξαπώληση κατά τακτά χρονικά διαστήματα. o Αρπακτικών o Παρασιτοειδών o Παρασίτων Διατήρηση φυσικής βλάστησης ή δημιουργία τεχνητής για καταφύγια των παραπάνω. Χρήση εντομοπαθογόνων μικροργανισμών. (μυκήτων, Έλεγχος του πληθυσμού του εντόμου Προστασία και διατήρηση στον αγρό των παραπάνω. Έλεγχος του πληθυσμού του εντόμου 38

39 βακτηρίων, ιών) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης Χημική καταπολέμηση Χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων Μόνο όταν ή πίεση από τον πληθυσμό του εντόμου είναι μεγάλη και ξεπεράσει το οικονομικό όριο (1 προνύμφη / μέτρο) 39

40 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης Αgriotis sp. - Λεπιδοπτερα Πεταλούδες χρώματος καφέ ή γκρί. Εναποθέτουν τα αυγά τους στο έδαφος στους βλαστούς και τα φύλλα των φυτών κοντά στο έδαφος. Οι προνύμφες είναι καφέ γκρι και νυμφώνονται στο έδαφος. Έχουν πολλούς εχθρούς που περιορίζουν τον πληθυσμό τους. Συνήθως, οι ζημίες εντοπίζονται σε ένα μικρό τμήμα του αγρού. Σπάνια δημιουργούν πρόβλημα σε όλο τον αγρό. Ζημιά Οι προνύμφη τρέφεται την νύχτα και την ημέρα κρύβονται στο έδαφος σε βάθος 5 με 10εκ. Προσβάλουν τα φύλλα και τους βλαστούς που βρίσκονται κοντά στο έδαφος. Κόβουν τα φυτά στο ύψος του λαιμού και τα φυτά πέφτουν στο έδαφος. Επισκόσπηση στον αγρό Χρήση φερομονικών παγίδων. Χρήση λευκών και κίτρινων παγίδων. Παρατήρηση και δειγματοληψία Χρήση παγίδων σύλληψης προνυμφών και πριν την εγκατάσταση της καλλιέργειας. Φωτεινές παγίδες 1/4στρ. Προτείνεται σε καλλιέργειες άνω των 20στρ. Εντοπισμός ακμαίων του εντόμου. Πιθανόν αποτελεσματικές την άνοιξη. Εντοπισμός ακμαίων του εντόμου. Πιθανόν αποτελεσματικές την άνοιξη. Παρατήρηση της ζημίας, από τις προνύμφες χρειάζεται προσοχή για να εντοπιστούν οι προνύμφες. Εύρος εξάπλωσης. Έλεγχος αποτελεσματικότητας τους. 40

41 Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Όργωμα ανά 2 έτη πριν ή και μετά την καλλιέργεια Όπου δεν υπάρχει κίνδυνος διάβρωσης. Παράχωμα αλλά και έκθεση των νυμφών και των προνύμφων στο φώς και τα αρπακτικά ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλα τα στάδια της ανάπτυξης Έλεγχος των ζιζανίων Καλή στράγγιση του αγρού Μερικά ζιζάνια αποτελούν ξενιστές τους. Το έντομο ευνοείται σε θέση που υπάρχει αυξημένη υγρασία. Μηχανικά μέσα Χρήση φερομονικών παγίδων περίπου 2 παγίδες/στρ. Φωτεινές παγίδες Τα φυτά αυτά καταστρέφονται όταν προσβληθούν από τα έντομα, στα όποια δείχνου προτίμηση. Περιορισμό της εξάπλωσης του εντόμου. Βιολογική αντιμετώπιση Διατήρηση φυσικής βλάστησης ή δημιουργία τεχνητής για καταφύγια o Αρπακτικών o Παρασιτοειδών o Παρασίτων Χρήση εντομοπαθογόνων μικροργανισμών. (μυκήτων, βακτηρίων ιών) Προστασία και διατήρηση στον αγρό των ωφέλιμων οργανισμών που μπορούν να ελέγχουν τον πληθυσμό του εντόμου Έλεγχος του πληθυσμού του εντόμου 41

42 Χημική καταπολέμηση Χρήσης εγκεκριμένων σκευασμάτων. (Σκόνες επίπασης ή παγίδες κ.ά) Μόνο όταν ή πίεση από τον πληθυσμό του εντόμου είναι μεγάλη και ξεπεράσει το οικονομικό όριο (1 προνύμφη / μέτρο σε βάθος μέχρι και 7,5cm ανάλογα με τον τύπο του εδαφους). ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Μετά την άνθηση. Bρούχος (Bruchus sp.) - Κολεόπτερα Μικρό έντομο 2,2-4χιλ. σκούρου χρώματος, με ζώνες ανοιχτού χρώματος στα έλυτρα του, τα οποία δεν καλύπτουν πλήρως την κοιλία. Διαχειμάζει με την μορφή τέλειου εντόμου, εμφανίζεται στους αγρούς την Άνοιξη από τις αρχές Απριλίου μόλις εμφανιστούν τα πρώτα άνθη και τρέφεται με γυρεόκκοκκους και νέκταρ. Μετά την σύζευξη, αφήνουν στα αυγά τους στους λοβούς. Οι μικρές κάμπιες τρυπούν το λοβό και μπαίνουν στο σπόρο, τρώνε το εσωτερικό και εξελίσσονται σε τέλεια άτομα τέλος Ιουνίου αρχές Ιουλίου. Έχει μια γενεά τον χρόνο. Οι ζημίες από το έντομο συνεχίζονται και στην αποθήκη. Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα. Χρήση υγιούς πιστοποιημένου σπόρου. Ξήρανση σπόρων πριν την αποθήκευση ώστε η περιεκτικότητα των σπόρων σε υγρασία να μην είναι Οι προσβεβλημένοι σπόροι δεν φυτρώνουν. Στην υγρασία η παραγωγή μπορεί να συντηρηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα και 42

43 υψηλής (Άριστη περιεκτικότητα για αποθήκευση 13-14%.) Καθαρισμός της παραγωγής απομάκρυνση ξένων σωμάτων και σπασμένων σπόρων Προσεκτικό σφράγισμα των τσουβαλιών προσοχή να μην σχίζονται οι προσβολές από το έντομο είναι λιγότερες. Οι σπασμένοι σπόροι δεν μπορούν να συντηρηθούν για μεγάλη χρονική περίοδο. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των εχθρών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Μετά την άνθηση Μηχανική αντιμετώπιση Εμβάπτιση των παλαιών σάκων σε βραστό νερό για 15 λεπτά. Θανάτωση των διάφορων σταδίων του εντόμου. Βιολογική αντιμετώπιση Κάλυψη της επιφάνειας των σπόρων με μικρές ποσότητες φυτικών ελαίων. Χρήση σκευασμάτων με εκχυλίσματα φυτών. Χρήση λεπτόκοκκής σκόνης αδρανών υλικών ή / ακόμα και μαγειρικού αλατιού. Δρουν αποτρεπτικά στο έντομο Δρουν αποτρεπτικά στο έντομο Δρουν αποτρεπτικά στο έντομο Χημικής αντιμετώπιση Ψεκασμοί με την χρήση εγκεκριμένων εντομοκτόνων Χρήση εγκεκριμένων καπνογόνων εντομοκτόνων για την προστασία του παραγόμενου προϊόντος Προσοχή. Η χρήση των σκευασμάτων αυτών πρέπει να γίνεται σε ειδικούς χώρους και από εξειδικευμένο Οι ψεκασμοί αρχίζουν στην περίοδο της άνθησης. Θανατώνουν όλα τα στάδια ανάπτυξης των εντόμων. 43

44 προσωπικό. Άλλα έντομα εχθροί Ακρίδες Αφίδες κ.ά. έντομα Σπάνια δημιουργούν προβλήματα Γενικά η έκκριση στις επιφάνειες των φύλλων του στελέχους και των λοβών του ρεβιθιού ουσιών όπως το μαλεϊκό οξύ το κάνουν απωθητικό για τα έντομα. Εκτός αυτούς υπάρχουν πολλοί ωφέλιμοι οργανισμοί που ελέγχουν τους πληθυσμούς τους. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Αντιμετώπιση των νηματωδών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλη της καλλιεργητική περίοδο, ιδιαίτερα σοβαροί στα πρώτα σταδία της καλλιέργειας Οι νηματώδεις Οι νηματώδεις είναι μικροσκοπικοί σκωληκόμορφοι οργανισμοί, οι οποίοι σχεδόν στο σύνολο τους είναι αόρατοι με γυμνό οφθαλμό. Μερικοί από αυτούς είναι παράσιτα των φυτών. Τρέφονται κυρίως στις νεαρές και τις δευτερογενής ρίζες των φυτών ή μεταναστεύουν εντός του φυτού και γίνονται αντιληπτοί είτε από τα συμπτώματα που προκαλούν είτε μετά από εργαστηριακή εξέταση. Στον αγρό, η ζημία εντοπίζεται σε κηλίδες ή κατά μήκος των γραμμών φύτευσης. Τα προσβεβλημένα φυτά εκτός του ότι είναι καχεκτικά και εμφανίζουν χλώρωση είναι πιο ευπαθή στα παθογόνα τα οποία διαβιούν στο έδαφος πχ. μύκητες του γένους Fusarium κ.ά. Στο ρεβίθι προσβάλλεται από διάφορα είδη νηματωδών τα οποία ανήκουν σε διαφορετικά γένη, όπως Μeloidogyne sp. Pratylenchus sp. Heterodera sp. Rotylenchulus sp. 44

45 χωρίς όμως να αποκλείεται και η παρουσία και άλλων ειδών που ανήκουν σε άλλα γένη. Έλεγχος του αγρού. Νηματοδολογική εξέταση κάθε 4-6 χρόνια. Καλλιεργητικό παρελθόν του αγρού. Παρατήρησεις για συμπτώματα στα ζιζάνια και τα φυτά εθελοντές και δειγματοληψίες αυτών. Η σωστή ταυτοποίηση του είδους αλλά και η ορθή εκτίμηση του πληθυσμού τους βοηθά στην σχεδίαση ενός προγράμματος αντιμετώπισης αλλά και να αποφασίζουμε τον χρόνο και το είδος της επέμβασης. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Έλεγχος των νηματωδών στην καλλιέργεια του ρεβιθιού Κρίσιμη Περίοδος Σε όλη της καλλιεργητική περίοδο, ιδιαίτερα σοβαροί στα πρώτα σταδία της καλλιέργειας Αντιμετώπιση Καλλιεργητικά μέτρα Προτιμούνται αγροί χωρίς προηγούμενο ιστορικό μόλυνσης με νηματώδεις. Όργωμα το καλοκαίρι εφόσον δεν υπάρχει κίνδυνος διάβρωσης. Αγρανάπαυση Αμειψισπορά 3 ετών με φυτά που δεν είναι κατάλληλοι ξενιστές των νηματωδών οι οποίοι έχουν μολύνει το έδαφος του αγρού. Απαιτείται ορθή ταυτοποίηση του είδους των νηματωδών στον αγρό για την σωστή εφαρμογή του μέτρου. Χρήση ανθεκτικών ποικιλιών όπου υπάρχουν και είναι τοπικά και εμπορικά αποδεκτές Ηλιοαπολύμανση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε συνδυασμό με θερμόφιλους μικροοργανισμούς για την Μείωση της πυκνότητας του πληθυσμού, λόγω έκθεση τους στο φως και την ξηρασία αλλά και παράχωμα μέρους αυτών. Μείωση της πυκνότητα του πληθυσμού λόγω έλλειψης του ξενιστή σε μεγάλη πυκνότητα. Μείωση του πληθυσμού των νηματωδών. Το μέτρο είναι αποτελεσματικό εφόσον το είδος ή τα είδη του νηματώδη του αγρού δεν έχουν πολύ ευρύ κύκλο ξενιστών. Είναι το οικονομικότερο μέσω αντιμετώπισης. Είναι αποτελεσματικό μέτρο για την μείωση του πληθυσμού πολλών ειδών νηματωδών 45

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΦΑΚΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΦΑΚΗΣ 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΦΑΚΗΣ 2 Το φυτό Περιγραφή Εισαγωγή Στα πλαίσια της ορθής

Διαβάστε περισσότερα

Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει. Έντομα εδάφους καλαμποκιού

Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει. Έντομα εδάφους καλαμποκιού Η Κ+Ν ΕΥΘΥΜΙΑΔΗ αβεε σας ενημερώνει Έντομα εδάφους καλαμποκιού t ΓΝΩΡΙΖΩ t t t Αγρότιδες η Καραφατμέ η Κοφτοσκούληκα (Agotis spp) Τα τέλεια έντομα είναι νυκτόβια λεπιδόπτερα που ανήκουν σε διάφορα είδη

Διαβάστε περισσότερα

2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία)

2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία) Πριν ξεκινήσεις 1. Επέλεξε το χώρο (νερό, καλό έδαφος) 2. Επέλεξε τα μέσα (ποτιστικό, σύγχρονα εργαλεία) 3. Ξέχασε κατ αρχήν ευαίσθητα και σπάνια φυτά. Πρώτα περπάτα σε γνωστά μονοπάτια και σ αυτό που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ Η αλόγιστη χρήση φυτοφαρμάκων: ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ - βλάπτει την υγεία των & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ασθένειες της Κερασιάς

Ασθένειες της Κερασιάς Ασθένειες της Κερασιάς ΚΟΡΥΝΕΟ Stigmina carpophila ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΚΟΡΥΝΕΟΥ Συνθήκες αναπτύξεως: Ο υγρός και βροχερός καιρός αποτελεί καθοριστικό παράγοντα στην ανάπτυξη της ασθένειας. Οι μολύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα

Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα Αρωματικά Φυτά Αρωματικά Φυτά στην Κουζίνα Η προσθήκη του κατάλληλου βοτάνου μπορεί να κάνει πιο γευστικό και πιο ελκυστικό κάποιο φαγητό. Η γεύση, όμως, είναι ζήτημα προσωπικής προτίμησης και υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΔΑΦΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΔΑΦΟΣ Φυσικές ιδιότητες Δομή και σύσταση Χρώμα Βάθος Διαπερατότητα Διαθέσιμη υγρασία Θερμοκρασία Χημικές ιδιότητες ph Αλατότητα Γονιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΡΔΕΥΣΗ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ ΧΕΙΡΩΝΑΚΤΙΚΑ Ξελάκκωμα (λεκάνη βάθους 10 cm) Σκάψιμο (σε βάθος 15-20 cm μετά το κλάδεμα) Σκάλισμα (σε βάθος 5-8 cm μετά την καρπόδεση) ΜΕ ΕΛΚΥΣΤΗΡΕΣ Δίυνα

Διαβάστε περισσότερα

Ασθένειες της μηλιάς

Ασθένειες της μηλιάς Ασθένειες της μηλιάς Οι ασθένειες μηλιάς με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον από δενδροκομικής και οικονομικής πλευράς είναι: το φουζικλάδιο, το ωίδιο, το βακτηριακό κάψιμο και οι σηψιριζίες (σημαντικότερη η Φυτόφθορα).

Διαβάστε περισσότερα

- Είναι φυτό δροσερών κλιμάτων. Οι μέτριες θερμοκρασίες είναι οι πιο κατάλληλες για την ανάπτυξή του.

- Είναι φυτό δροσερών κλιμάτων. Οι μέτριες θερμοκρασίες είναι οι πιο κατάλληλες για την ανάπτυξή του. ΒΒ ΙΙ ΚΚ ΟΟ ΣΣ - Είναι φυτό δροσερών κλιμάτων. Οι μέτριες θερμοκρασίες είναι οι πιο κατάλληλες για την ανάπτυξή του. - Η αντοχή στις χαμηλές θερμοκρασίες ποικίλλει. Τα αναπτυγμένα φυτά μπορεί να αντέξουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΡΑΒΙΑΣ 1998 1999 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ» ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΓΕΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΘΗΤΕΣ: Β Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΗΓΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση:

ΚΑΣΤΑΝΙΑ. Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: ΚΑΣΤΑΝΙΑ Καταγωγή: Μ. Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Faqgaceae Castanea mollissima (κινέζικη Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. crenata (Ιαπωνική Καστανιά) Α: έλκος και μελάνωση C. sativa (Ευρωπαϊκή Καστανιά)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΑΦΙΔΩΝ ΣΤΑ ΒΑΜΒΑΚΙΑ ΑΦΙΔΑ ΤΟΥ ΒΑΜΒΑΚΙΟΥ Aphis gossypii (Hemiptera-Homoptera,Aphididae) Βιολογία Aphis gossypii στο βαμβάκι 2.Με την άνοδο της θερμοκρασίας και τη δράση των φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήµατα & Προοπτικές της καλλιέργειας των ΟΣΠΡΙΩΝ ρ. ηµήτριος Βλαχοστέργιος Ινστιτούτο Κτηνοτροφικών Φυτών & Βοσκών Λάρισας ΚΥΡΙΟΤΕΡΑ ΟΣΠΡΙΑ Ξηρικά Όσπρια Ρεβίθι (Cicer arietinum L.) Φακή (Lens culinaris

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η αντιμετώπιση των ζιζανίων στα καλλιεργούμενα φυτά είναι απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ

ΣΥΚΙΑ ΣΥΚΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΥΚΙΑ Καταγωγή: Ν. Αραβία Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Moraceae FicuscaricaL. Βοτανικοί Χαρακτήρες Θηλυκοδίοικο (αρρενοσυκιά-µόνοικο, ηµεροσυκιά θηλυκά άνθη) Φυλλοβόλο Μέτριο έως µεγάλο µέγεθος, µαλακό ξύλο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΛΑΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense

Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Ολοκληρωµένη Διαχείριση Ζιζανίων Πρόγραµµα LIFE+ HydroSense Δρ Βάγια Α. Κατή Τµήµα Ζιζανιολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο Α Κύκλος Εκπαίδευσης Νίκαια Λάρισας, 8 Φεβ. 2011 Ζηµιές από τα ζιζάνια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΣΤΑ ΠΥΡΗΝΟΚΑΡΠΑ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΣΤΑ ΠΥΡΗΝΟΚΑΡΠΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΣΤΑ ΠΥΡΗΝΟΚΑΡΠΑ ΠΡΟΣΒΟΛΕΣ ΚΛΑΔΙΣΚΩΝ ΡΟΔΑΚΙΝΙΑΣ Χειμώνας / Ανοιξη Άνθηση Ανάπτυξη καρπών ΦΟΥΖΙΚΟΚΚΟ ΜΟΝΙΛΙΑ ΠΤΩΣΗ ΦΥΛΛΩΝ ΦΟΥΣΚΩΜΑ ΜΑΤΙΩΝ ΡΟΔΙΝΗ ΚΟΡΥΦΗ ΑΝΘΗΣΗ-ΠΤΩΣΗ ΠΕΤΑΛΩΝ ΠΤΩΣΗ ΚΑΛΥΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ ΑΚΤΙΝΙ ΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Καταγωγή: Κίνα. Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L.

ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ ΑΚΤΙΝΙ ΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Καταγωγή: Κίνα. Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L. Καταγωγή: Κίνα ΑΚΤΙΝΙ ΙΟ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Actinidiaceae Actinidia chinensis var. hispida τύπου hispida L. Καρπός πλούσιος σε βιταµίνη C ΒοτανικοίΧαρακτήρες ίοικο Φυλλοβόλο, αναρριχώµενο, πολυετές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία

ΚΕΡΑΣΙΑ ΚΕΡΑΣΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη. Καταγωγή: Κασπία Καταγωγή: Κασπία ΚΕΡΑΣΙΑ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Rosaceae Prunus avium Prunus mahaleb(µαχαλέπιος κερασιά) Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μεγάλου µεγέθους, βλάστηση ορθόκλαδη Φύλλα Απλά, κατ εναλλαγή,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΣΤΙΚΙΑ. Καταγωγή: Κεντρική Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Anacardiaceae Pistacia sp.

ΦΙΣΤΙΚΙΑ. Καταγωγή: Κεντρική Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Anacardiaceae Pistacia sp. ΦΙΣΤΙΚΙΑ Καταγωγή: Κεντρική Ασία Βοτανική ταξινόμηση: Οικ.: Anacardiaceae Pistacia sp. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο, δίοικο, πρωτανδρικό Μεγάλο μέγεθος Μακρόβιο Φύλλα Σύνθετα - περιττόληκτα, κατ εναλλαγή,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΙΝΩΔΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΙΝΩΔΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΙΝΩΔΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ ΙΝΩΔΗ ΦΥΤΑ Σύμφωνα με την ιστοσελίδα www.fibrecrops.nl τα ινώδη φυτά ανάλογα από το μέρος του φυτού που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος. Καταγωγή: Ασία

ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ - ΠΕΤΡΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ. Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος. Καταγωγή: Ασία Καταγωγή: Ασία ΑΜΥΓ ΑΛΙΑ Βοτανική ταξινόµηση: Οικ.: Rosaceae Prunus amygdalus (Prunus communis, Amygdalus communis). Βοτανικοί Χαρακτήρες Φυλλοβόλο Μικρό έως µεγάλο µέγεθος Φύλλα Απλά, κατ εναλλαγή, οδοντωτά,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΑΜΠΕΛΩΝΑ

ΑΡΧΕΣ ΛΙΠΑΝΣΗΣ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΛΙΠΑΣΜΑΤΩΝ ΚΡΗΤΗΣ Ταχ. /νση: T.Θ: 2222 Τηλέφωνο: 2810.331290 Καστοριάς και Θερµοπυλών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΟΡΓΟΥ ΚΑΙ ΚΕΝΑΦ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΒΙΟ-ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ. Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΟΡΓΟΥ ΚΑΙ ΚΕΝΑΦ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΒΙΟ-ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ. Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΟΡΓΟΥ ΚΑΙ ΚΕΝΑΦ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΒΙΟ-ΥΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ Ευθυμία ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ ΟΜΟΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥ ΣΟΡΓΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΕΝΑΦ Είναι και οι δύο ετήσιες ανοιξιάτικες καλλιέργειες

Διαβάστε περισσότερα

Ε2: Τέλος άνθισης/ F:Πτώση πετάλων/ G: Απόσπαση κάλυκα / H: Καρπίδιο/ Ι: Αύξηση καρπού/ J1, J2: Αλλαγή χρώματος

Ε2: Τέλος άνθισης/ F:Πτώση πετάλων/ G: Απόσπαση κάλυκα / H: Καρπίδιο/ Ι: Αύξηση καρπού/ J1, J2: Αλλαγή χρώματος Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑi ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΒΟΛΟΥ Ταχ. /νση: Τορούτζια-Νικολαϊδη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιέργεια χειµερινών σιτηρών στον νοµό Αιτωλοακαρνανίας

Καλλιέργεια χειµερινών σιτηρών στον νοµό Αιτωλοακαρνανίας Καλλιέργεια χειµερινών σιτηρών στον νοµό Αιτωλοακαρνανίας ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ Αθ. ΠΑΛΑΤΟΣ Καθηγητής Εφαρµογών ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΟΛΓΑ Σπ. ΣΚΟΥΡΤΗ (Α.Μ 248/05) Ποικιλίες χειµερινών σιτηρών στον νοµό Αιτωλοακαρνανίας

Διαβάστε περισσότερα

Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά

Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΟΣΠΡΙΑ-ΠΟΛΥΕΤΕΙΣ ΘΑΜΝΩΔΕΙΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ-ΑΡΩΜΑΤΙΚΑ ΦΥΤΆ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά Κατερίνα Μ. Κουκ ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, ΕΘΙΑΓΕ 1 Σκοπός της ομιλίας να περιγράψω

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγική Ανθοκομία. Γυψοφίλη. Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία. Γεώργιος Δημόκας. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου

Παραγωγική Ανθοκομία. Γυψοφίλη. Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία. Γεώργιος Δημόκας. * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου TEI Πελοποννήσου Εργαστήριο Παραγωγική Ανθοκομία Θέμα Παραγωγική Ανθοκομία Ποικιλίες Καλλιέργεια Απαιτήσεις Γυψοφίλη Προβλήματα Ασθένειες Εχθροί Γεώργιος Δημόκας * Καθηγητής Εφαρμογών - Τ.Ε.Ι. Πελοποννήσου

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν.

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν. Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό Grapholita molesta Busck. (Lepidoptera: Tortricidae) (κν. βλαστορύκτης της ροδακινιάς) σε ροδάκινα και νεκταρίνια για εξαγωγή στη Ρωσία Για φυτοϋγειονομικούς

Διαβάστε περισσότερα

A Β C D E1 E2 F G A B C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

A Β C D E1 E2 F G A B C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G A Β C D E1 E2 F G ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑi ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΒΟΛΟΥ Ταχ. Δ/νση:

Διαβάστε περισσότερα

Ceuthorrhynchus pallidactylus

Ceuthorrhynchus pallidactylus ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ /ΝΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΡΑΜΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΥ & ΦΥΤΟΫΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Ceuthorrhynchus pallidactylus ΡΑΜΑ 2011 Τί ζημιές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Ανθοκομία - Κηποτεχνία ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΓΛΥΚΟΥ ΣΟΡΓΟΥ

ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΓΛΥΚΟΥ ΣΟΡΓΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΓΛΥΚΟΥ ΣΟΡΓΟΥ Sorghum bicolor (L.) Moench ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΟΥ BIOSIS Πρόγραμμα ΚοινοτικήςΠρωτοβουλίας INTERREG IIIA ΕΛΛΑΔΑ ΙΤΑΛΙΑ ΑΘΗΝΑ ΘΕΟΔΩΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Δ. ΛΕΧΑΙΝΩΝ 19 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας

Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας Η θρέψη και η λίπανση της βιομηχανικής τομάτας Αθανάσιος Κουκουνάρας Λέκτορας Εργαστήριο Λαχανοκομίας Τμήμα Γεωπονίας ΑΠΘ thankou@agro.auth.gr 9 Μαρτίου 2015, Λάρισα Κύρια σημεία Η ανάγκη για λίπανση Οργανική

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή του BROADWAY 85WG προσφέρει στον παραγωγό: Ευρύ φάσμα δράσης σε αγρωστώδη και πλατύφυλλα ζιζάνια. Εξαιρετική αποτελεσματικότητα

Η εφαρμογή του BROADWAY 85WG προσφέρει στον παραγωγό: Ευρύ φάσμα δράσης σε αγρωστώδη και πλατύφυλλα ζιζάνια. Εξαιρετική αποτελεσματικότητα Το BROADWAY 85WG είναι ένα εκλεκτικό ζιζανιοκτόνο για μεταφυτρωτική εφαρμογή σε μαλακό και σκληρό σιτάρι. Λόγω της αποτελεσματικής του δράσης ταυτόχρονα σε μια σειρά σημαντικών αγρωστωδών και πλατύφυλλων

Διαβάστε περισσότερα

O υπονομευτής της τομάτας. Tuta absoluta. Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου. ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου

O υπονομευτής της τομάτας. Tuta absoluta. Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου. ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου O υπονομευτής της τομάτας Tuta absoluta Κωνσταντίνος Β. Σίμογλου ΔΑΟ & Κ Δράμας, Τμήμα Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Δράμα, 25-10-2011 O υπονομευτής της τομάτας Tuta absoluta Βιολογικός κύκλος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Αναπαραγωγή (reproduction) ζιζανίων Εγγενής αναπαραγωγή (sexual

Διαβάστε περισσότερα

ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ. Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα)

ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ. Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα) ΕΔΑΦΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ Άργιλος Οργανική ουσία Ενεργοί μικροοργανισμοί. Προκαλούν δομή (μικρά μεγάλα συνενωμένα συσσωματώματα) Α. Η άργιλος (ηλεκτρικό φορτίο) συγκρατεί κατιόντα (+) και τα ανταλλάσει

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία φυσιολογίας αμπελιού. Αύξηση Αποθησαυρισμός Χειμέρια ανάπαυση Μεταφορά και διακίνηση αποθησαυριστικών ουσιών Αναπαραγωγική φάση

Στοιχεία φυσιολογίας αμπελιού. Αύξηση Αποθησαυρισμός Χειμέρια ανάπαυση Μεταφορά και διακίνηση αποθησαυριστικών ουσιών Αναπαραγωγική φάση Στοιχεία φυσιολογίας αμπελιού Αύξηση Αποθησαυρισμός Χειμέρια ανάπαυση Μεταφορά και διακίνηση αποθησαυριστικών ουσιών Αναπαραγωγική φάση Αύξηση: από την έκπτυξη των οφθαλμών (θ>10 0 C) μέχρι την ωρίμανση

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιεργητικέςφροντίδεςενός λαχανόκηπου

Καλλιεργητικέςφροντίδεςενός λαχανόκηπου Καλλιεργητικέςφροντίδεςενός λαχανόκηπου Απότηνστιγμήπουοάνθρωποςαπέκτησε μόνιμη κατοικία άρχισε την κατοικιδιοποίηση τωνζώωνκαιτωνφυτών. Τα πρώτα καλλιεργούμενα φυτά προήλθαν πιθανώς τυχαία από σπόρους

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ Web: http://www.ismc.gr/ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτομία DeKalb... 1. Αύξηση αποδόσεων στο καλαμπόκι; 4. Με τα προϊόντα... 5. Με την Τεχνολογία - Τεχνογνωσία... 6-7. Μειωμένη κατεργασία εδάφους 8

Καινοτομία DeKalb... 1. Αύξηση αποδόσεων στο καλαμπόκι; 4. Με τα προϊόντα... 5. Με την Τεχνολογία - Τεχνογνωσία... 6-7. Μειωμένη κατεργασία εδάφους 8 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ 2014 Περιεχόμενα Καινοτομία DeKalb... 1 Αύξηση αποδόσεων στο καλαμπόκι; 4 Με τα προϊόντα... 5 Με την Τεχνολογία - Τεχνογνωσία... 6-7 Μειωμένη κατεργασία εδάφους 8 Εγγύηση DeKalb 10-11 Μπες στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 10 o

ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 10 o ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 10 o ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ Μύκητες Ωίδιο τριανταφυλλιάς, Σκωρίαση τριανταφυλιάς, Σκωρίαση γαρυφαλλιάς, Μελανή κηλίδωση τριανταφυλλιάς, Σκωρίαση χρυσάνθεμου, Βοτρύτης, Αδρομυκώσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ

ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ ΕΝΤΟΜΟΛΟΓΙΚΟΙ ΕΧΘΡΟΙ ΒΑΜΒΑΚΟΣ Χρήστος Γ. Αθανασίου Εργαστήριο Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΕΝΤΟΜΑ ΒΑΜΒΑΚΟΣ Κύριοι εχθροί Pectinophora gossypiella (Lepidoptera: Gelechiidae)

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Τα κύτταρα που παράγουν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΖΙΖΑΝΙΩΝ 8. Χαµοµήλι (Chamomilla recutita, Asteraceae)

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΖΙΖΑΝΙΩΝ 8. Χαµοµήλι (Chamomilla recutita, Asteraceae) ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΖΙΖΑΝΙΩΝ 8 Χαµοµήλι (Chamomilla recutita, Asteraceae) Το χαµοµήλι είναι ετήσιο, χειµερινό, δικοτυλήδονο φυτό µε όρθια έκφυση και φθάνει µέχρι το ύψος των 60 cm. Αναπαράγεται µε σπόρους

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ

Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΤΗ ΓΗ Η εμφάνιση της γεωργίας στη Γη συμπίπτει με τη σταδιακή απομάκρυνση του ανθρώπου από τη νομαδική ζωή και τη μόνιμη εγκατάστασή του σε συγκεκριμένες περιοχές. Η φροντίδα για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ

ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ ΑΜΕΙΨΙΣΠΟΡΕΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΕΙΜΕΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ ΚΑΙ ΨΥΧΑΝΘΗ ΚΥΠΡΙΩΤΗΣ ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ M.Sc., Ph.D. ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε. Σταθμός Γεωργικής Έρευνας Κομοτηνής Σαν αμειψισπορά θεωρείται η εγκατάσταση σε

Διαβάστε περισσότερα

Το Contans WG εξολοθρεύει την πηγή της σκληρωτινίασης

Το Contans WG εξολοθρεύει την πηγή της σκληρωτινίασης Contans WG Ο νεότερος, ασφαλέστερος και πιο ευπροσάρμοστος τρόπος ελέγχου της Σκληρωτινίασης, που υπάρχει! Τα αποτελέσματα από την χρήση του Contans WG δείχνουν σημαντική μείωση στον αριθμό των σκληρώτιων

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικό Κτηνοτροφικό Ρεβίθι

Βιολογικό Κτηνοτροφικό Ρεβίθι Ινστιτούτο Γεωργοοικονοµικών και Κοινωνιολογικών Ερευνών Εθνικό Ίδρυµα Αγροτικής Έρευνας Λ. ηµοκρατίας 61, 135 61 Αγ. Ανάργυροι, Αττική Τηλ. 210 27 56 596, Fax 210 27 51 937 Email tzouramani.inagrop@nagref.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Ανθοκομία - Κηποτεχνία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Προληπτικές εφαρμογές καταπολέμησης αφίδων σε πυρηνόκαρπα και γιγαρτόκαρπα

Προληπτικές εφαρμογές καταπολέμησης αφίδων σε πυρηνόκαρπα και γιγαρτόκαρπα Προληπτικές εφαρμογές καταπολέμησης αφίδων σε πυρηνόκαρπα και γιγαρτόκαρπα Ανήκει στην υποκατηγορία cyanomidines των νεονικοτινοειδών και γι αυτό: 1. Δεν εφαρμόζεται στο έδαφος 2. Δεν θεωρείται πολύ τοξικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας

Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας T u t a a b s o l u t a Ο υπονομευτής των φύλλων της τομάτας ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ινστιτούτο Προστασίας Φυτών Ηρακλείου Από πού ήρθε; Το μικρολεπιδόπτερο Tuta absoluta, είναι έντομο ιθαγενές

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων. 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που

Περιεχόμενα. Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων. 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Bιολογία και Οικολογία Ζιζανίων 1.1 Εισαγωγή...19 1.2 Χαρακτηριστικά ζιζανίων...20 1.3 Μορφολογικά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται για τον προσδιορισμό των ζιζανίων...21 1.4 Κατάταξη ζιζανίων...22

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Οργανική ουσία Αποτελείται από πολύπλοκες ενώσεις οι οποίες παράγονται από τα υπολείμματα των φυτικών και ζωικών οργανισμών, με την επίδραση βιολογικών, χημικών

Διαβάστε περισσότερα

Πείραμα κατεργασιών εδάφους για παραγωγή βιομάζας

Πείραμα κατεργασιών εδάφους για παραγωγή βιομάζας ΘΑΛΗΣ «Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας» Πείραμα κατεργασιών εδάφους για παραγωγή βιομάζας Γιουβανίδης Ευστράτιος Γεωπόνος Ερευνητής Εργαστήριο Γεωργικής Μηχανολογίας ΠΘ Σκοπός Στην παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΒΕΡΙΚΟΚΙΑΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΒΕΡΙΚΟΚΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΒΕΡΙΚΟΚΙΑΣ 1 Σε όλη την καλλιεργητική περίοδο 1.1 Επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΛΑΧΑΝΟ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΛΑΧΑΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΤΟ ΛΑΧΑΝΟ [1] Γενικά για την Καλλιέργεια Λάχανου ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ 1.

Διαβάστε περισσότερα

Πριν τη δηµιουργία ή εγκατάσταση νέου ελαιώνα βιολογικής παραγωγής είναι απαραίτητο να µελετηθούν και συνεκτιµηθούν οι εδαφοκλιµατολογικές συνθήκες

Πριν τη δηµιουργία ή εγκατάσταση νέου ελαιώνα βιολογικής παραγωγής είναι απαραίτητο να µελετηθούν και συνεκτιµηθούν οι εδαφοκλιµατολογικές συνθήκες Πριν τη δηµιουργία ή εγκατάσταση νέου ελαιώνα βιολογικής παραγωγής είναι απαραίτητο να µελετηθούν και συνεκτιµηθούν οι εδαφοκλιµατολογικές συνθήκες της περιοχής. Τοποθεσίες µε περιορισµένη ηλιοφάνεια,

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών

Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» Φοιτήτρια: Τέλλου Βασιλική, Α.Μ. 331/03 Επιβλέπων: κ. Παλάτος Γεώργιος Καθηγητής Εφαρµογών ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΟ KOYNOYΠΙΔΙ ΚΑΙ ΜΠΡΟΚΟΛΟ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΟ KOYNOYΠΙΔΙ ΚΑΙ ΜΠΡΟΚΟΛΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΤΟ KOYNOYΠΙΔΙ ΚΑΙ ΜΠΡΟΚΟΛΟ [1] Γενικά για την Καλλιέργεια Κουνουπιδιού Μπρόκολου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ. 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ. 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΦΥΤΩΝ 9η ΙΑΛΕΞΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΓΙΑ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Ανθεκτικότητα Γενικά Η εξέλιξη των καλλιεργούµενων φυτών είναι το αποτέλεσµα φυσικής και τεχνητής επιλογής Η επιλογή για αυξηµένες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ:

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΓΝΩΣΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ, ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΝΙΚΟΛΑΣ ΠΡΙΜΗΚΥΡΙΟΣ, ΓΕΩΠΟΝΟΣ, Δρ. ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΓΕΝΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΑΛΕΛΛΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΦΡΟΥΤΑ-ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τα φρούτα-λαχανικά δεν είναι τροφές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Αμερικάνικα είδη αμπέλου: γνωστά ως ανθεκτικά στη ριζόβια μορφή φυλλοξήρας (α.ρ.μ.φ.) υποκείμενα

Αμερικάνικα είδη αμπέλου: γνωστά ως ανθεκτικά στη ριζόβια μορφή φυλλοξήρας (α.ρ.μ.φ.) υποκείμενα ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΑ ΑΜΠΕΛΟΥ Αμερικάνικα είδη αμπέλου: γνωστά ως ανθεκτικά στη ριζόβια μορφή φυλλοξήρας (α.ρ.μ.φ.) υποκείμενα Εισβολή της φυλλοξήρας στην Ευρώπη από την Αμερική το 1864. Φυλλοξήρα ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Επίτευξη και προσδιορισμός της βέλτιστης τεχνολογικής ωριμότητας. Κανάκης Γιάννης Γεωπόνος Οινολόγος Mc

Επίτευξη και προσδιορισμός της βέλτιστης τεχνολογικής ωριμότητας. Κανάκης Γιάννης Γεωπόνος Οινολόγος Mc Επίτευξη και προσδιορισμός της βέλτιστης τεχνολογικής ωριμότητας Κανάκης Γιάννης Γεωπόνος Οινολόγος Mc Ποιότητα Σταφυλιών Στάδια Ανάπτυξης της Ράγας Δυνατότητα Επίτευξης Βέλτιστης Τεχνολογικής Ωριμότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΚΙΑ. Γραμματικός Διονύσιος, Γεωπόνος, Msc Τμήμα Αμπέλου & Ξ. Κ. Δ/νση ΠΑΠ Δενδροκηπευτικής

ΣΥΚΙΑ. Γραμματικός Διονύσιος, Γεωπόνος, Msc Τμήμα Αμπέλου & Ξ. Κ. Δ/νση ΠΑΠ Δενδροκηπευτικής ΣΥΚΙΑ Γραμματικός Διονύσιος, Γεωπόνος, Msc Τμήμα Αμπέλου & Ξ. Κ. Δ/νση ΠΑΠ Δενδροκηπευτικής ΒΟΤΑΝΙΚΟΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ Τάξη των Αγγειόσπερμων Δικότυλων φυτών. Οικογένεια Moraceae, γένος Ficus, είδος Carica.

Διαβάστε περισσότερα

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα.

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα. η καλλιεργεια της μηδικης στo ΝΟΜΟ ΛΑΡΙΣΑΣ Σήμερα όσο ποτέ άλλοτε το ζητούμενο στην Ελληνική γεωργία είναι η ποιότητα και η ανταγωνιστικότητα των προϊόντων της, η γεωργική παραγωγή είναι απαραίτητο να

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΣΤΗ ΘΗΒΑ Βιολογική γεωργία είναι ένα σύστηµα διαχείρισης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων που στηρίζεται σε φυσικές διεργασίες δηλαδή στη µη χρησιµοποίηση µη χηµικών µεθόδων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΠΑΝΑΝΑΣ ΣΤΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΠΑΝΑΝΑΣ ΣΤΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΠΑΝΑΝΑΣ ΣΤΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟ 1 Σε όλη την καλλιεργητική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΥ ΙΑ. Ινστιτούτο Φυλλοβόλων ένδρων ιεύθυνση Αγροτικής Έρευνας Ελληνικός Γεωργικός Οργανισµός ΗΜΗΤΡΑ, Νάουσα

ΚΑΡΥ ΙΑ. Ινστιτούτο Φυλλοβόλων ένδρων ιεύθυνση Αγροτικής Έρευνας Ελληνικός Γεωργικός Οργανισµός ΗΜΗΤΡΑ, Νάουσα ΚΑΡΥ ΙΑ ρ. Παυλίνα ρογούδη, Αναπληρώτρια Ερευνήτρια Ινστιτούτο Φυλλοβόλων ένδρων ιεύθυνση Αγροτικής Έρευνας Ελληνικός Γεωργικός Οργανισµός ΗΜΗΤΡΑ, Νάουσα Νάουσα, Ιστοσελίδα www.pomologyinstitute.gr Η χώρα

Διαβάστε περισσότερα

Η αχλαδιά αφού φυτευτεί στο χωράφι κλαδεύεται στα 70εκ-120εκ από το έδαφος. Έκτοτε αφήνουμε το δέντρο να αναπτυχθεί μέχρι την αρχή του 3 ου

Η αχλαδιά αφού φυτευτεί στο χωράφι κλαδεύεται στα 70εκ-120εκ από το έδαφος. Έκτοτε αφήνουμε το δέντρο να αναπτυχθεί μέχρι την αρχή του 3 ου Αχλάδι Έχει πάρα πολλές ποικιλίες και υποποικιλίες. Είναι φυλλοβόλο δέντρο και ευδοκιμεί σε μέρη που δεν χαρακτηρίζονται ούτε από την υπερβολική ζέστη ούτε από το υπερβολικό κρύο. Καλλιεργείται σε όλη

Διαβάστε περισσότερα

τηςσυγκαλλιέργειαςβίκου κριθήςως χαρακτηριστικάτης τηςχλωροµάζας.

τηςσυγκαλλιέργειαςβίκου κριθήςως χαρακτηριστικάτης τηςχλωροµάζας. Μελέτητης τηςσυγκαλλιέργειαςβίκου κριθήςως ωςπροςταποσοτικάκαιποιοτικά χαρακτηριστικάτης τηςχλωροµάζας. Ι. Χατζηγεωργίου 1, Κ. Τσιµπούκας 2 και Γ. Ζέρβας 1 1 Εργαστήριο Φυσιολογίας Θρέψεως και ιατροφής,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος των Εντομοπαθογόνων Νηματωδών στην Προστασία του Χλοοτάπητα

Ο Ρόλος των Εντομοπαθογόνων Νηματωδών στην Προστασία του Χλοοτάπητα Ο Ρόλος των Εντομοπαθογόνων Νηματωδών στην Προστασία του Χλοοτάπητα Ο χλοοτάπητας προϋποθέτει μια σημαντική επένδυση χρόνου, χρήματος και πόρων, εκφρασμένων κυρίως σε νερό σε μια εποχή που το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

Πόσο λίπασμα θα ρίξουμε;

Πόσο λίπασμα θα ρίξουμε; Θρέψη φυτού Θρέψη αζώτου: τον Χειμώνα όχι πρόσληψη Ν, Άνοιξη έως και άνθιση έδαφος ψυχρό και απαιτήσεις μηδαμινές άρα ελάχιστη πρόσληψη Ν, με εκβλάστηση μεγάλες απαιτήσεις από αποθηκευμένο Ν και από το

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια

Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό. Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια Οδηγίες μακροσκοπικών ελέγχων για τον επιβλαβή οργανισμό Frankliniella occidentalis (Thysanoptera: Thripidae) (κν. θρίπας της Καλιφόρνιας) σε ροδάκινα και νεκταρίνια και επιτραπέζια σταφύλια για εξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΡΟΔΑΚΙΝΙΑΣ ΚΑΙ ΝΕΚΤΑΡΙΝΙΑΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΡΟΔΑΚΙΝΙΑΣ ΚΑΙ ΝΕΚΤΑΡΙΝΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΡΟΔΑΚΙΝΙΑΣ ΚΑΙ ΝΕΚΤΑΡΙΝΙΑΣ 1 Σε όλη την καλλιεργητική

Διαβάστε περισσότερα

Diabrotica virgifera σε καλλιέργειες αραβοσίτου

Diabrotica virgifera σε καλλιέργειες αραβοσίτου ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΔΡΑΜΑΣ Diabrotica virgifera σε καλλιέργειες αραβοσίτου Γνωριμία με το έντομο καραντίνας. Λήψη προληπτικών μέτρων. Παρουσία του εντόμου στην Ευρώπη Εμφανίστηκε

Διαβάστε περισσότερα

Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος

Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος Το κόκκινο σκαθάρι Rhynchophorus ferrugineus Απειλεί το φοινικόδασος Ενημερώσου Προστάτευσε το φοινικόδασος Ο κόκκινος ρυγχωτός κάνθαρος (σκαθάρι) το έντοµο δηλαδή Rhynchophorus ferrugineus, είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Φακή. Τζουραµάνη Ε., Ναβρούζογλου Π., Σιντόρη Αλ., Λιοντάκης Αγ., Παπαευθυµίου Μ. Καρανικόλας Π. και Αλεξόπουλος Γ.

Φακή. Τζουραµάνη Ε., Ναβρούζογλου Π., Σιντόρη Αλ., Λιοντάκης Αγ., Παπαευθυµίου Μ. Καρανικόλας Π. και Αλεξόπουλος Γ. Ινστιτούτο Γεωργοοικονοµικών και Κοινωνιολογικών Ερευνών Εθνικό Ίδρυµα Αγροτικής Έρευνας Λ. ηµοκρατίας 61, 135 61 Αγ. Ανάργυροι, Αττική Τηλ. 210 27 56 596, Fax 210 27 51 937 Email tzouramani.inagrop@nagref.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ

Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ Οι ελιές και το ελαιόλαδο αποτελούν βασικό στοιχείο της διατροφής των Ελλήνων από την αρχαιότητα ακόμη. Επίσης αποτελούν ουσιαστικό μέρος της Μεσογειακής δίαιτας για την οποία τόσο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ << ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ>>

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ << ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ>> ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ Δ.Σ. ΕΘΝΙΚΟΥ ΔΡΥΜΟΥ ΠΡΕΣΠΩΝ > ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΠΟΙΚΙΛΙΑΣ Ηεξημέρωσητουφασολιούξεκινάπριναπό7000 χρόνια στην Κεντρική Αμερική. Το γένος Phaseolus

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΑΚΡΟΣΚΟΠΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΗ ή ΜΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΤΟΜΟ Diabrotica virgifera ΣΤΟΝ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΑΚΡΟΣΚΟΠΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΗ ή ΜΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΤΟΜΟ Diabrotica virgifera ΣΤΟΝ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟ 1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΑΚΡΟΣΚΟΠΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΗ ή ΜΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΤΟΜΟ Diabrotica virgifera ΣΤΟΝ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟ Κατά τη διενέργεια των μακροσκοπικών ελέγχων από τους υπόχρεους (παραγωγούς)

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΜΠΑΤΣΟΥΚΑΠΑΡΑΣΚΕΥΗ- ΜΑΡΙΑ ΞΑΝΘΗ 2010 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών

Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών Έκθεση βέλτιστου τρόπου εξαπόλυσης και διάθεσης φυσικών εχθρών «ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΒΙΟΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΣΕ ΥΔΡΟΠΟΝΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΜΑΤΑΣ ΚΑΙ ΜΑΡΟΥΛΙΟΥ HYDROFLIES» ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΥΠΑΙΘΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΠΕΠΟΝΙOY

ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΥΠΑΙΘΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΠΕΠΟΝΙOY ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΥΠΑΙΘΡΙΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΠΕΠΟΝΙOY Σε όλη την καλλιεργητική

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. Ηπείρου Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας Τμήμα Φυτικής Παραγωγής ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο. Εισαγωγικές Έννοιες. Δούμα Δήμητρα Άρτα, 2013

Τ.Ε.Ι. Ηπείρου Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας Τμήμα Φυτικής Παραγωγής ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο. Εισαγωγικές Έννοιες. Δούμα Δήμητρα Άρτα, 2013 Τ.Ε.Ι. Ηπείρου Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας Τμήμα Φυτικής Παραγωγής ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ IN VITRO ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο Εισαγωγικές Έννοιες Δούμα Δήμητρα Άρτα, 2013 Καλλιέργεια in vitro (= μέσα σε γυαλί): η καλλιέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Φυτοπροστασία της Ελιάς. ΗΛΙΑΣ Κ. ΡΟΥΜΠΟΣ ΓΕΩΠΟΝΟΣ MSc

Φυτοπροστασία της Ελιάς. ΗΛΙΑΣ Κ. ΡΟΥΜΠΟΣ ΓΕΩΠΟΝΟΣ MSc Φυτοπροστασία της Ελιάς ΗΛΙΑΣ Κ. ΡΟΥΜΠΟΣ ΓΕΩΠΟΝΟΣ MSc Η ασθένεια του κυκλοκόνιου Γνωστή και ως μαύρισμα ή μουτζούρωμα ευρύτατα διαδεδομένη ασθένεια Συμπτώματα: Καφέ - Σταχτί κηλίδες στα φύλλα Φυλλόπτωση

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικές ποικιλίες οσπρίων

Ελληνικές ποικιλίες οσπρίων Ελληνικές ποικιλίες οσπρίων ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ "ΔΗΜΗΤΡΑ" ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ & ΒΟΣΚΩΝ ΛΑΡΙΣΑΣ Απρίλιος 2012 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Δρ Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΦΟΥΖΙΚΛΑΔΙΟΥ ΤΗΣ ΜΗΛΙΑΣ. Α. Λαγοπόδη/ Εργαστήριο Φυτοπαθολογίας/ Τμήμα Γεωπονίας/ ΑΠΘ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΦΟΥΖΙΚΛΑΔΙΟΥ ΤΗΣ ΜΗΛΙΑΣ. Α. Λαγοπόδη/ Εργαστήριο Φυτοπαθολογίας/ Τμήμα Γεωπονίας/ ΑΠΘ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΦΟΥΖΙΚΛΑΔΙΟΥ ΤΗΣ ΜΗΛΙΑΣ Α. Λαγοπόδη/ Εργαστήριο Φυτοπαθολογίας/ Τμήμα Γεωπονίας/ ΑΠΘ ΦΟΥΖΙΚΛΑΔΙΑ Ασθένειες της μηλιάς, αχλαδιάς και μεσπιλιάς Υπάρχουν σε όλες τις περιοχές

Διαβάστε περισσότερα