ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Μάιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Μάιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ"

Transcript

1 ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση Μάιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 1: Επίσκεψη στο μαγικό κόσμο των αναλύσεων Σελ. 2: ΓΤΟ και Θεσμικά ΕΕ, χωρίς συμφωνία για τους ΓΤΟ Σελ. 2: GMOs και Πολιτική Ελβετία, διατήρηση της απαγόρευσης ΓΤΟ Σελ. 3: ΓΤΟ, η Πολωνία απαγορεύει την καλλιέργεια του καλαμποκιού ΜΟΝ 810 Σελ. 3: Μελέτη του πανεπιστημίου Berkley της Καλιφόρνιας: Υπό κατηγορία τα χημικά λιπάσματα για τα αέρια του θερμοκηπίου Σελ. 3: Περιβάλλον ΗΠΑ, αναποτελεσματικό το ΓΤ καλαμπόκι της Monsanto στο έντομο Diabrotica Σελ. 4: Προβλήματα από το έντομο Diabrotica στη Μακεδονία Σελ. 4: MAS: η εναλλακτική τεχνολογία στα GMOs Σελ. 5: H Η Βιολογική Γεωργία στον κόσμο Σελ. 5: Μ. Βρετανία αποσύρθηκαν 277 παρτίδες χυμού πορτοκαλιού Tropicana Kinds, οι οποίες περιείχαν ακατάλληλο νερό Σελ. 6: Τα εντομοκτόνα Σελ. 9: Τα καλά από τα καλύτερα Με μια ματιά What are pesticides and how do they get into our food? Σελ. 9: Εκθέσεις Εκδηλώσεις - Σεμινάρια Σελ. 10: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ENGENE Μοριακό Εργαστήριο Ανίχνευσης Γενετικά Τροποποιημένων Οργανισμών (ΓΤΟ) Χημικό Εργαστήριο Αναλύσεων/Δοκιμών Υπολειμμάτων Προϊόντων Φυτοπροστασίας Διαπιστευμένες Υπηρεσίες Δειγματοληψίας Άλλες υπηρεσίες αναλύσεων Δοκιμές Aρ. Πιστ Διαπίστευση κατά ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/ΙΕC ======================================== ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΟ ΜΑΓΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΤΩΝ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ Επίσκεψη στο εργαστήριο αναλύσεων Engene πραγματοποίησαν μέσα στο Μάιο, 20 συμμετέχοντες στο εκπαιδευτικό σεμινάριο του Ινστιτούτο Γεωπονικών Επιστημών (Ι.Γ.Ε.), το οποίο υπάγεται στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και συνιστά τον κατά νόμο διαχειριστή του Κληροδοτήματος Συγγρού. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης και μέσα στα πλαίσια της θεματολογίας του σεμιναρίου «Τυποποίηση και ασφάλεια τροφίμων», με εμφανή το ενδιαφέρον για το νέο περιβάλλον, οι ερωτήσεις ακολουθούσαν η μία την άλλη. Αναφορικά με το ρόλο του εργαστηρίου στην αλυσίδα διασφάλισης των τροφίμων, για το ζήτημα των γενετικά τροποποιημένων προϊόντων, την ποιοτική και ποσοτική ανάλυση, την ταυτοποίηση του DNA, αλλά και για τη δραστηριότητα του χημικού εργαστηρίου και τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων στα τρόφιμα καθώς επίσης και για την ασφάλεια όσων καταναλώνουμε σήμερα. Τα έμπειρα στελέχη του εργαστηρίου βοήθησαν ώστε να γίνουν κατανοητά η διαδικασία οργάνωσης και λειτουργίας των εργαστηρίων (μοριακό και χημικό), αλλά και έννοιες όπως, η πιστοποίηση, η διαπίστευση, το δείγμα, η ομογενοποίηση, το πρωτόκολλο, το πεδίο, το υπόστρωμα, η ανάλυση, το πιστοποιητικό κ.ά. Η συζήτηση βέβαια παρατάθηκε με αμείωτο ενδιαφέρον και σε ποικίλα ακόμη θέματα, που άπτονταν των ενδιαφερόντων των συμμετεχόντων στο σεμινάριο, σχετικά με τα τρόφιμα, αλλά και τη βελτίωση της ποιότητα της ζωής και του περιβάλλοντος. ENGENE AE, ΜΟΡΙΑΚΟ & ΧΗΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ NEWS 1

2 Τους εκπαιδευόμενους συνόδευσε ο σύμβουλος/εκπαιδευτής κος Λευτέρης Χατζής. ΓΤΟ ΚΑΙ ΘΕΣΜΙΚΑ ΕΕ, ΧΩΡΙΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΓΤΟ Το συμβούλιο των Υπουργών Περιβάλλοντος δεν συμφωνεί με τη διαδικασία έγκρισης των Γενετικά Τροποποιημένων Οργανισμών (ΓΤΟ). Αντίθετοι η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, το Βέλγιο και η Ιρλανδία. Δεν επετεύχθη συμφωνία στις Βρυξέλλες, τον περασμένο Μάρτιο, στις προτάσεις τροποποίησης του συστήματος εγκρίσεων των ΓΤΟ. Δεν κατέληξε σε συμφωνία το συμβούλιο των ευρωπαίων υπουργών περιβάλλοντος, που συγκλήθηκε για να συζητήσει την πρόταση της Δανίας, η οποία προέβλεπε τη δυνατότητα, για ένα κράτος μέλος, να ζητάει από τις εταιρείες βιοτεχνολογίας, τον αποκλεισμό του από τη διαδικασία έγκρισης ενός γενετικού event. Εάν οι εταιρείες αρνούνταν τον αιτούμενο αποκλεισμό, το ενδιαφερόμενο κράτος έπρεπε να παρουσιάσει την αντίθεσή του στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ήταν προφανώς μια λύση συμβιβασμού, καταγράφοντας τις διαφοροποιήσεις μεταξύ των κρατών μελών, αλλά η αντίθεση της Γαλλίας, Ηνωμένου Βασιλείου, Γερμανίας, Βελγίου και Ιρλανδίας δεν επέτρεψε τη συμφωνία στην πρόταση της Δανίας και ούτε στην αρχική πρόταση της Επιτροπής. Η πρόταση της Επιτροπής προέβλεπε πως τα κράτη μέλη μπορούσαν να αποφασίσουν εάν θα απαγορεύσουν ή θα περιορίσουν την καλλιέργεια ενός ΓΤΟ, το οποίο έχει ήδη εγκριθεί στην ΕΕ. Στη διαδικασία αυτή καταγράφηκαν πολλές διαμαρτυρίες, γιατί μια ενδεχόμενη απόφαση θα εξίσωνε τα κράτη με τις εταιρείες βιοτεχνολογίας, παρέχοντας αρμοδιότητες και εξουσίες, από τα κυρίαρχα κράτη στις εταιρείες. Η Δανία, προεδρεύουσα χώρα, μετά τη μη κατάληξη τη συμφωνίας, αποφάσισε να μπλοκάρει τις εργασίες για τα GMO, έως τη λήξη της θητείας της, στις 30 Ιουνίου. GMOs-ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΛΒΕΤΙΑ, ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ ΓΤΟ Παρουσιάστηκε στο ελβετικό κοινοβούλιο νέα πρόταση, με την οποία ζητείται επέκταση της απαγόρευσης της καλλιέργειας γενετικά τροποποιημένων οργανισμών. Η Ελβετία, μετά το δημοψήφισμα της 28 ης Νοεμβρίου 2005, στο οποίο οι πολίτες της, με ποσοστό 55,7% εναντιώθηκαν στους ΓΤΟ, αποφάσισε την απαγόρευση της καλλιέργειάς τους για πέντε χρόνια, για διατροφική χρήση, με την εξαίρεση της χρήσης για ζωοτροφές. Το 2010 η απαγόρευση επεκτάθηκε έως το 2013 και τώρα οι υποστηρικτές της, με τη σύμφωνη γνώμη 122 εθνικών βουλευτών σε σύνολο 200, προτείνουν την προέκτασή της έως το 2017, εντάσσοντάς τη στο πρόγραμμα αγροτικής πολιτικής Οι καταναλωτές στην Ελβετία που είναι αντίθετοι στα ΓΤ, υποστηρίζουν ότι με την απαγόρευση προέκυψαν πολλά οφέλη, ακόμη και οικονομικού χαρακτήρα. Το stop στα ΓΤ δεν δημιούργησε κανένα πρόβλημα στους αγρότες, ενώ παράλληλα οι ποιοτικές καλλιέργειες και GMOfree προσέφεραν ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και ισχυροποίησαν τη θέση των ελβετικών προϊόντων στις αγορές, ενόψει μάλιστα της απελευθέρωσης των αγορών αγροτικών προϊόντων. Ενώ τα γενετικά τροποποιημένα φυτά δεν προσέφεραν κανένα πλεονέκτημα στους Ελβετούς γεωργούς, όπως καταγράφηκε στα αποτελέσματα του προγράμματος για την επιστημονική έρευνα PNR 59. Επιπλέον στο κείμενο υπογραμμίζεται ότι, η συνύπαρξη μεταξύ συμβατικών και ΓΤ καλλιεργειών θα επέφερε πρόσθετο κόστος και θα ζημίωνε τη στρατηγική ποιότητας που ακολουθήθηκε έως σήμερα, απαραίτητη για την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας τροφίμων της Ελβετίας. Ένα ανταγωνιστικό δεδομένο, που θα ήταν ανεύθυνο να σπαταληθεί, ανοίγοντας τις πόρτες στα GΜΟs. Απομένει τώρα στο ομοσπονδιακό συμβούλιο να νομοθετήσει ούτως ώστε να παραμείνει η απαγόρευση και μετά τις 23 Νοεμβρίου Περισσότερα: Maintenir le moratoire limité dans le temps sur l utilisation des OGM 2

3 ΓΤΟ, Η ΠΟΛΩΝΙΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΙ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙΟΥ ΜΟΝ 810 Την απαγόρευση της καλλιέργειας του γενετικά τροποποιημένου καλαμποκιού ΜΟΝ810 στην Πολωνία, ανακοίνωσε ο υπουργός γεωργίας Marek Sawik, στις αρχές Απριλίου. Απαγόρευση η οποία ακολουθεί με λίγες ημέρες διαφορά εκείνη της Γαλλίας (16 Μαρτίου), για την ίδια ποικιλία, την οποία παράγει η πολυεθνική Μοnsanto. Για να επιβάλλουν την πρόσφατη απαγόρευση σποράς του ΜΟΝ810, οι γαλλικές αρχές βασίστηκαν σε μια πρόσφατη επιστημονική μελέτη σχετικά με την ασφάλεια του καλαμποκιού GM Bt11 που δημοσίευσε η EFSA (Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων). Στη μελέτη αυτή αποδεικνύεται ότι η καλλιέργεια του καλαμποκιού GM προκαλεί σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, κυρίως στον πληθυσμό των ωφέλιμων, για τα φυτά, εντόμων. Ο πολωνός υπουργός γεωργίας αναφέρθηκε επίσης στις αρνητικές συνέπειες που μπορεί να έχει η γύρη του γενετικά τροποποιημένου καλαμποκιού στις μέλισσες. Εκτός της Γαλλίας, ακόμη έξι χώρες έχουν επιβάλλει απαγόρευση της καλλιέργειας του καλαμποκιού ΜΟΝ810 στα εδάφη τους, μοναδική εγκεκριμένη καλλιέργεια GM στην ΕΕ, για τη διατροφή ανθρώπων και ζώων. ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ BERKLEY ΤΗΣ ΚΑΛΙΦΟΡΝΙΑΣ - ΥΠΟ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΤΑ ΧΗΜΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΕΡΙΑ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Από το 1750, στην αρχή της βιομηχανικής επανάστασης, τα επίπεδα του οξειδίου του αζώτου (Ν2Ο) αυξήθηκαν κατά 20%: από 270 μέρη στο δισεκατομμύριο (ppb) στα σημερινά 323 ppb. Φαίνεται λίγο, μιας και οι αναφορές γίνονται σε μέρη του δισεκατομμυρίου, αλλά το οξείδιο του αζώτου είναι μεταξύ των κυρίαρχων αερίων του θερμοκηπίου και έχει περίοδο παραμονής στην ατμόσφαιρα μεγαλύτερη από εκατό χρόνια. Στη μελέτη του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας Berkeley, η οποία δημοσιεύθηκε στο τεύχος Απριλίου του περιοδικού Nature Geoscience αποδεικνύεται ότι η υπερβολική χρήση των αζωτούχων λιπασμάτων στην εντατική γεωργία, έχει προκαλέσει μεγάλη αύξηση του οξειδίου του αζώτου στην ατμόσφαιρα. Η χρήση αυτού του τύπου των λιπασμάτων διεγείρει τα βακτήρια να μετατρέπουν το άζωτο σε Ν2Ο με γρηγορότερους ρυθμούς. «Δεν μπορούμε να απαγορεύσουμε τη χρήση των λιπασμάτων» εξηγεί η Kristie Boering, υπεύθυνη της ομάδας που διεξήγαγε τη μελέτη. «Πρόθεσή μας είναι να συνεισφέρουμε, ώστε να διαφοροποιηθεί η χρήση τους και να εισάγουμε γεωργικές πρακτικές, οι οποίες θα μειώνουν την απελευθέρωση αυτών των αερίων». Το οξείδιο του αζώτου, είναι το ισχυρότερο αέριο του θερμοκηπίου, μετά το CO2 και το μεθάνιο, καταστρέφοντας το στρώμα του όζοντος, που προστατεύει τη ζωή στον πλανήτη, από τις επικίνδυνες υπεριώδεις ακτίνες. Η εξειδικευμένη επιστημονική έρευνα διεξήχθη στην Ανταρκτική και στην Τασμανία για να διαχωρίσει τα μεταβολισμένα μόρια (άζωτο-14), από εκείνα που παράγονται φυσιολογικά στα δάση και τους ωκεανούς (άζωτο-15). ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΗΠΑ, ΑΝΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟ ΤΟ ΓΤ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙ ΤΗΣ MONSANTO ΣΤΟ ΕΝΤΟΜΟ DIABROTICA Συναγερμός στους εντομολόγους λόγω της αδυναμίας των ΓΤ φυτών να αντισταθούν στις επιθέσεις του Diabrotica, ενός εντόμου που επιτίθεται στο καλαμπόκι, προκαλώντας σημαντικές ζημιές στις εν λόγω καλλιέργειες. Ο συναγερμός δόθηκε από είκοσι δύο εντομολόγους, μέσω μιας επιστολής, στο ινστιτούτο για την προστασία του περιβάλλοντος (ΕΡΑ), μετά από ελέγχους που πραγματοποίησαν στο Ιλινόις, την Αϊόβα, τη Μινεσότα, τη Νεμπράσκα και τη Ν. Ντακότα. Το πρόβλημα αφορά έναν τύπο γενετικά τροποποιημένου καλαμποκιού, το ΜΟΝ 88017, ο οποίος περιέχει την πρωτεΐνη Cry3Bb1, προϊόν της Monsanto, εγκεκριμένο το Ήδη από τον περασμένο χρόνο ερευνητές του πανεπιστημίου της Αϊόβα είχαν εντοπίσει τα επιβλαβή έντομα στις καλλιέργειες σε μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού (περίπου 50%), τα οποία παρουσίαζαν ανθεκτικότητα στην πρωτεΐνη Cry3Bb1, κάποιων υβριδίων καλαμποκιού Bt. Οι επιστήμονες, υπό την επίβλεψη του καθηγητή του πανεπιστημίου του Ιλινόις, Joseph Spencer, ανησυχούν ιδιαίτερα, για τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στην αγροτική παραγωγή, η οποία 3

4 είναι προσανατολισμένη στη μονοκαλλιέργεια του καλαμποκιού, ενώ το προϊόν προορίζεται για τη βιομηχανία παραγωγής ζωοτροφών και την παραγωγή βιοαιθανόλης. Στην επιστολή επισημαίνεται μεταξύ άλλων ότι, παρεμβάσεις όπως η εναλλαγή καλλιέργειας με άλλον τύπο υβριδίου καλαμποκιού ή με μαζικότερες εφαρμογές εντομοκτόνων, όπως συμβουλεύει η Monsanto, θα είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση του κόστους διαχείρισης, επιπτώσεις στο περιβάλλον και αύξηση της ανθεκτικότητας του Diabrotica. Περισσότερα: Scientists warn EPA on Monsanto corn rootworm ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΤΟΜΟ DIABROTICA ΣΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ Ενημερώσεις, αλλά και σειρά μέτρων κατά του επιβλαβούς για τον αραβόσιτο, εντόμου Diabrotica virgifere Le Conte ανακοινώνουν στους καλλιεργητές οι Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας πολλών νομών στη Μακεδονία, προκειμένου να αποφευχθεί η εξάπλωσή του. Το έντομο ανιχνεύθηκε σε καλλιέργειες καλαμποκιού το καλοκαίρι του 2011, προκα- λώντας ανησυχία και ζημιές στις καλλιέργειες. Μεταξύ των μέτρων που προτείνονται από τους ειδικούς και τις Αγροτικές Διευθύνσεις είναι η αμειψισπορά (εναλλαγή καλλιεργειών) για δύο ή τρία χρόνια, στα οποία ο αραβόσιτος θα καλλιεργείται μόνο μια φορά και ακόμη: 1. να μην υπάρχει μετακίνηση νωπών φυτών αραβοσίτου ή νωπών μερών αυτών (ενσίρωμα) από το εσωτερικό της ζώνης, σε περιοχές εκτός νομού 2. να μην γίνεται μετακίνηση εδάφους αγρών σπαρμένων με αραβόσιτο εκτός νομού 3. να γίνεται κατάλληλη μεταχείριση στους αγρούς με αραβόσιτο κατά του εντόμου Diabrotica virgifera (χρήση επικαλυμμένου σπόρου-χρήση εντομοκτόνου εδάφους - ψεκασμοί φυλλώματος με εγκεκριμένα Φ.Π.Π) 4. ο αραβόσιτος να μην συγκομίζεται πριν την 1 Οκτωβρίου εκτός του προς ενσίρωση 5. τα αυτοφυή φυτά αραβόσιτου να απομακρύνονται από τους αγρούς που δεν καλλιεργούνται με αραβόσιτο. MAS: Η ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ GMO Βιοτεχνολογία δεν σημαίνει μόνο GMO. Ένα παράδειγμα είναι η MAS (Marker Assisted Selection), σε ελεύθερη μετάφραση μια βιοτεχνολογική μέθοδος, φιλική στο περιβάλλον, η οποία προσφέρει τα πλεονεκτήματα της βιοτεχνολογίας χωρίς τις αντενδείξεις των ΓΤΟ. Η MAS είναι μια τεχνική που επιταχύνει και απλοποιεί τα καλύτερα χαρακτηριστικά των φυτών, στο εσωτερικό του κάθε είδους. Εφαρμόζεται με μεγάλη επιτυχία, πριν την εξάπλωση των γενετικά τροποποιημένων οργανισμών με ενθαρρυντικά αποτελέσματα και χωρίς αντιφάσεις και επιπλοκές. Δεν δημιουργεί προβλήματα επιμόλυνσης στο περιβάλλον, ούτε κοινωνικές αντιπαραθέσεις, κοστίζει λιγότερο και οι επιλεγμένες ποικιλίες δεν καλύπτονται από βιομηχανικά διπλώματα ευρεσιτεχνίας. Η δήλωση αυτή προέρχεται από τη συνεδρίαση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (CESE), της 18 ης Ιανουαρίου 2012, στα πλαίσια της επανεξέτασης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, για τους οποίους υπάρχει μεγάλη πόλωση στην κοινωνία. Η Επιτροπή αυτή είναι ένα συμβουλευτικό όργανο, του οποίου η γνώμη ζητείται και μεταφέρεται στην Επιτροπή, στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο. Στην ανάλυση των διαφόρων πτυχών του ζητήματος, η επιτροπή επικεντρώθηκε και στην αναγκαιότητα να χρηματοδοτηθεί η ανεξάρτητη επιστημονική έρευνα, όχι μόνο για την προώθηση της εξέλιξης, αλλά και στη μελέτη των περιβαλλοντικών και κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων. Μεγάλο μέρος της ανάλυσης αφιερώθηκε στα οφέλη της γενετικής μηχανικής, ειδικά στα γενετικά φυτά για την εξάλειψη της πείνας στον κόσμο και τα προβλήματα που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή. Σύμφωνα όμως με τη CESE, η έλλειψη τροφής στον κόσμο είναι ένα πρόβλημα διανομής και όχι παραγωγής, διότι σήμερα παράγονται 1,5 φορά περισσότερα τρόφιμα στον κόσμο. Το πρόβλημα απαιτεί κυρίως οικονομικές και πολιτικές παρεμβάσεις, αφού οι έως σήμερα μελέτες έχουν καταγράψει ότι οι ΓΤΟ έχουν 4

5 επιφέρει αύξηση στις μονοκαλλιέργειες, ανάπτυξη της ανθεκτικότητας στα φυτοφάρμακα, μείωση της βιοποικιλότητας, μόλυνση των υπόγειων υδάτων, κυρίως σε χώρες υπό ανάπτυξη. Ενώ διεθνείς οργανισμοί όπως η FAO (Food and Agriculture Organisation) και η πρόσφατη αναφορά IAASTD των ειδικών του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ), στα πλαίσια της διεθνούς εξέτασης των επιστημών και των γεωργικών τεχνολογιών για την ανάπτυξη, δεν προβλέπουν κάποιο σημαντικό ρόλο για τα GMOs, αλλά επισημαίνουν την αναγκαιότητα ανάπτυξης οικολογικών γεωργικών τεχνικών. Η ανάλυση της CESE ανοίγει μια νέα προοπτική για την ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία θα ξεπεράσει τις αντιπαραθέσεις, κάνοντας την Ευρώπη το κέντρο της επιστημονικής έρευνας και των επιτευγμάτων της γενετικής μηχανικής, στη λογική της φυσικής βελτίωσης των ειδών στη γεωργία. Στη λογική αυτή κινείται η MAS, καθώς και άλλες τεχνικές στα πλαίσια του προγράμματος Horizon ( ), ανάπτυξης καινοτομιών, στο οποίο προβλέπεται να επενδυθούν 80 δισ. ευρώ. Για περισσότερα: Opinion of the European Economic and Social Committee on GMOs in the EU (additional opinion) H ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ Σύμφωνα με τα στοιχεία του The world of organic agriculture 2012 της FIBL και της IFOAM, οι χώρες που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή βιολογικών προϊόντων έφτασαν τις 160 και η γεωργική επιφάνεια με βιολογικές καλλιέργειες τα 37 εκατ. εκτάρια (1 εκτάριο=10 στρέμματα). Από αυτά τα 12 είναι στην Αυστραλία, τα 4,2 στην Αργεντινή και το 1,9 στις ΗΠΑ. Στην Ευρώπη με τη βιολογική μέθοδο καλλιεργούνται 10 εκατ. εκτάρια, δηλαδή το 2,1% της συνολικής γεωργικής επιφάνειας. Τα στοιχεία που αφορούν την Ευρώπη δείχνουν την Ισπανία στην πρώτη θέση και ακολουθούν η Ιταλία και η Γερμανία. Το Λιχνενστάιν, η Αυστρία, η Σουηδία, η Εσθονία και η Ελβετία, είναι οι ευρωπαϊκές χώρες που έχουν το μεγαλύτερο ποσοστό βιολογικής γεωργίας σε σύγκριση με τη συμβατική (όλες πάνω από 10%). Στα 37 εκατ. εκτάρια της βιολογικής γεωργίας στον κόσμο εργάζονται περισσότεροι από 1,6 εκατ. άνθρωποι. Οι περισσότερο διαδεδομένες βιολογικές καλλιέργειες είναι τα δημητριακά και το ρύζι (2,5 εκατ. εκτάρια), φυτά για ζωοτροφές (2 εκατ. εκτάρια), καρποί για παραγωγή ελαίων (0,50 εκατ. εκτάρια), μόνιμες καλλιέργειες (2,7 εκατ. εκτάρια), καφές (0,64 εκατ. εκτάρια), ελαιόδεντρα (0,5 εκατ. εκτάρια), κακάο(0,29 εκατ. εκτάρια), πυρηνόκαρπα (0,26 εκατ. εκτάρια), αμπέλια (0,19 εκατ. εκτάρια). Η αξία ολόκληρου του κλάδου ανέρχεται στα 44,5 δις ευρώ. Περισσότερα στοιχεία θα βρείτε στο: The world of organic agriculture 2012 ΜΕΓΑΛΗ ΒΡΕΤΑΝΙΑ, ΑΠΟΣΥΡΘΗΚΑΝ 277 ΠΑΡΤΙΔΕΣ ΧΥΜΟΥ ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΟΥ TROPICANA KIDS, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΟ ΝΕΡΟ Η εταιρεία PepsiCo στην Αγγλία απέσυρε 277 παρτίδες χυμού πορτοκαλιού για παιδιά γιατί δεν περιείχαν χυμό, αλλά μόνο νερό. Και το πιο κωμικοτραγικό της υπόθεσης είναι πως το νερό δεν ήταν πόσιμο, έχοντας υψηλό μικροβιακό φορτίο. Με την αποκάλυψη του γεγονότος, η PepsiCo ενημέρωσε αμέσως τις αγγλικές υγειονομικές αρχές (Food Standard Agency), έβγαλε δελτίο ενημέρωσης και το ανήρτησε στην ιστοσελίδα της. Τα σημεία πώλησης (σουπερμάρκετ κλπ), ενημερώθηκαν άμεσα, αποσύροντας από τα ράφια τους τα μολυσμένα προϊόντα. Σε πολλά σημεία πώλησης αναρτήθηκαν αντίγραφα της απόφασης μαζί με τις φωτογραφίες του προϊόντος. ΤΑ ΕΝΤΟΜΟΚΤΟΝΑ Εντομοκτόνο ονομάζεται οποιαδήποτε τοξική ουσία χρησιμοποιείται για την εξόντωση των εντόμων. Τα εντομοκτόνα χρησιμοποιούνται κυρίως για να εξοντώνουν έντομα, τα οποία μπορούν να προκαλέσουν σημαντικές ζημιές στις καλλιέργειες ή να είναι φορείς επικίνδυνων ασθενειών για την ατομική αλλά και τη δημόσια υγεία. Τα εντομοκτόνα διακρίνονται ανάλογα με την προέλευση, σε φυσικά ή συνθετικά, ανάλογα με 5

6 τη χρήση, σε γεωργικά και οικιακά, ανάλογα με τη χημική τους σύσταση, την τοξικολογική τους δράση αλλά και τον τρόπο δράσης τους, αν δρουν δηλαδή στο πεπτικό σύστημα, στο αναπνευστικό ή διεισδύουν μέσω επαφής με το σώμα. Διακρίνονται ακόμη σε οργανικά συνθετικά εντομοκτόνα και σε ανόργανα. Β' Παγκόσμιος Πόλεμος: Στρατιώτης ψεκάζει συνάδελφό του με DDT για να εξοντώσει παρασιτικά έντομα. ονόμασαν Κυκλώνα Β (Zyklon B). Το εντομοκτόνο αυτό, το οποίο είχε ως βάση το υδροκυάνιο, αλλά κυκλοφορούσε σε στερεή μορφή, ήταν τοξικό για όλους τους ζωικούς οργανισμούς γι' αυτό και κυκλοφορούσε στο εμπόριο με ισχυρή και χαρακτηριστική οσμή, ώστε να αποφεύγεται η εισπνοή του. Στην έκδοσή του χωρίς την προειδοποιητική οσμή ("ohne Warnstoff") οι Ναζί το χρησιμοποίησαν ως δηλητηριώδη ουσία στους θαλάμους αερίων των ναζιστικών στρατοπέδων εξόντωσης. Ιστορικά στοιχεία Ως πρώτο εντομοκτόνο χρησιμοποιήθηκε το φυσικό θείο (θειάφι), σε μορφή σκόνης επάνω στα φύλλα των φυτών - αναφέρεται χρήση του από τους Σουμέριους ήδη από το 4500 π.χ. Πολύ αργότερα άρχισαν να χρησιμοποιούνται τοξικές ουσίες, όπως το αρσενικό και ενώσεις του υδραργύρου και του μολύβδου. Στην Κίνα οι καλλιεργητές χρησιμοποίησαν άλλα έντομα, όπως μυρμήγκια για να εκδιώξουν τα βλαβερά, ενώ σε όλες τις περιοχές προσπαθούσαν να διώξουν τις ακρίδες κάνοντας ισχυρό θόρυβο. Τον 17ο αιώνα χρησιμοποιήθηκε η νικοτίνη που εξάγονταν από τα φύλλα του καπνού, ενώ τον 19ο αιώνα γενικεύτηκε η χρήση του, που παράγεται από το χρυσάνθεμο και η ροτενόνη που εξάγεται από τις ρίζες τροπικών φυτών. Το DDT (διχλωροδιφαινυλοτριχλωροαιθάνιο), συντέθηκε για πρώτη φορά το 1874, του οποίου όμως οι εντομοκτόνες ιδιότητες παρέμειναν άγνωστες μέχρι το Τις εντομοκτόνες ιδιότητες του DDT ανακάλυψε ο Ελβετός χημικός Paul Hermann Müller, ο οποίος το 1948 τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Φυσιολογίας και Ιατρικής γι' αυτή του την ανακάλυψη. Το DDT χρησιμοποιήθηκε ευρύτατα για την καταπολέμηση των εντόμων (φορέων) που μετέδιδαν την ελονοσία και τύφο κατά το δεύτερο ήμισυ του Β παγκοσμίου Πολέμου από τις συμμαχικές δυνάμεις, ενώ από το 1945 και ύστερα κυκλοφόρησε και για αγροτική - οικιακή χρήση. Στην Ελλάδα έγινε περισσότερο γνωστό ως "φλιτ". Αντίστοιχα οι Γερμανοί είχαν εφεύρει εντομοκτόνο για την προστασία των καλλιεργειών από τα έντομα, την απεντόμωση χώρων, όπως αποθήκες και μαζικά μέσα μεταφοράς, αλλά και την απολύμανση ρούχων από παρασιτικά έντομα όπως οι ψείρες, οι κοριοί και τα τσιμπούρια. Το Μετά την χρήση του DDT γενικεύτηκε η χρήση των οργανοχλωριούχων εντομοκτόνων. Ωστόσο, έρευνες για το DDT και την επίδρασή του στην ανθρώπινη υγεία είχαν ξεκινήσει ήδη από το 1940, αλλά ελάχιστη σημασία δόθηκε στα αποτελέσματα των ερευνών αυτών. Μόλις το 1950 η κυβέρνηση στις ΗΠΑ άρχισε να εξετάζει τη λήψη μέτρων κατά της αλόγιστης χρήσης του, η οποία είχε οδηγήσει όχι μόνο στον περιορισμό της αποτελεσματικότητάς του, αλλά και σε περιβαλλοντικά προβλήματα και σε επιδράσεις στην ανθρώπινη υγεία. Το 1955 ο ΠΟΕ (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας) ξεκίνησε παγκόσμια εκστρατεία κατά της ελονοσίας βασιζόμενη κυρίως στο DDT, για να καταπολεμήσει τα κουνούπια, κύριους φορείς της νόσου. Το 1957, όμως, στις ΗΠΑ, οι Τάιμς της Νέας Υόρκης δημοσίευσαν ένα άρθρο για την ανεπιτυχή προσπάθεια περιορισμού της χρήσης του DDT σε κομητεία της Ν. Υόρκης. Το άρθρο αυτό τράβηξε την προσοχή της βιολόγου - συγγραφέως Rachel Carson, την οποία ο εκδότης των Τάιμς ενθάρρυνε να γράψει ένα άρθρο πάνω στο θέμα. Η Carson άρχισε να γράφει το άρθρο, το οποίο τελικά κατέληξε στο περίφημο βιβλίο της H σιωπηλή άνοιξη (Silent Spring, 1962). Στο βιβλίο αυτό η Carson καταφερόταν - με επιχειρήματα - εναντίον όλων των εντομοκτόνων (περιλαμβανομένου και του DDT) και των φυτοφαρμάκων, καθώς προκαλούσαν περιβαλλοντικά προβλήματα, κατέστρεφαν τη φύση και δημιουργούσαν σοβαρά προβλήματα στην ανθρώπινη υγεία. Το βιβλίο αυτό αποτέλεσε το έναυσμα του περιβαλλοντικού κινήματος στις ΗΠΑ. Ο τότε πρόεδρος Τζων Κέννεντυ συνέστησε μια επιτροπή διερεύνησης του προβλήματος, η οποία κατέληξε σε συμπεράσματα σχεδόν ίδια με αυτά της Carson. Ως αποτέλεσμα, η αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) 6

7 απαγόρευσε την χρήση του DDT και, ύστερα από αρκετές δικαστικές διαμάχες, η απαγόρευση οριστικοποιήθηκε το 1973 με απόφαση του εφετείου της περιφέρειας της Columbia. Τύποι συνθετικών εντομοκτόνων Οργανοχλωριούχες ενώσεις Πρόκειται για ενώσεις που προκύπτουν από οργανικά μόρια στα οποία προστίθεται, με χημική αντίδραση χλώριο. Έχουν ισχυρή επίδραση στα έντομα, αλλά το μεγάλο τους περιβαλλοντικό μειονέκτημα είναι ότι η επίδρασή τους είναι συνεχής για μεγάλο χρονικό διάστημα. Το Lindane, για παράδειγμα, παραμένει ενεργό ακόμη και μετά την πάροδο αρκετών ετών. Ως συνέπεια, η χρήση τους είναι σε μεγάλο βαθμό απαγορευμένη, καθώς αποτελούν ισχυρό περιβαλλοντικό κίνδυνο. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται ουσίες και προϊόντα όπως: Lindane, DDT, Chlordane, Chlorobenzilate (ιδιαίτερα τοξικό για υδρόβιους οργανισμούς, δεν χρησιμοποιείται πλέον), Methoxychlor (προκαλεί προβλήματα σε ζώα και ανθρώπους, απαγορευμένο στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το 2002 και στις ΗΠΑ από το 2003), κυκλοδιένια (aldrin, dieldrin, chlordane, heptachlor, endrin). Τα περισσότερα από αυτά έχουν ισχυρή και μακροχρόνια δράση, όπως για παράδειγμα το chlordane, που παραμένει και μετά από 60 χρόνια. Η μακρά παραμένουσα δράση τους σε συνδυασμό με τα προβλήματα που δημιουργούν στο περιβάλλον και την ανοχή που ανέπτυξαν απέναντί τους αρκετά είδη εντόμων οδήγησαν στην απαγόρευση χρήσης τους από την EPA το και την ολοσχερή απαγόρευσή τους, ακόμη και ως τερμιτοκτόνων, το Οργανοφωσφορικές ενώσεις Αποτελούν σήμερα την πλέον διαδεδομένη και με πολλαπλές εφαρμογές κατηγορία εντομοκτόνων. Αποτελούν παράγωγα οργανικών ενώσεων, στα οποία έχει προστεθεί, με χημική αντίδραση, φώσφορος. Τα γνωστότερα εντομοκτόνα αυτής της κατηγορίας είναι το παραθείο και το μαλαθείο. Είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικά εναντίον των μυζητικών εντόμων, όπως η αφίδα (μελίγκρα) και τα ακάρεα, τα οποία τρέφονται απομυζώντας τους χυμούς των φυτών. Συνήθως ψεκάζονται σε διάλυμα απευθείας επάνω στα φυτά ή ρίπτονται γύρω από τις ρίζες ώστε να απορροφηθούν από αυτά. Έχουν μικρή υπολειμματική δράση, παρά το ότι είναι πολύ περισσότερο τοξικά σε σχέση με τα χλωροπαράγωγα. Τα οργανοφωσφορικά φονεύουν τα έντομα καταστρέφοντας το ένζυμο χολινεστεράση, το οποίο είναι απαραίτητο για τη λειτουργία του νευρικού τους συστήματος. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται ουσίες, οι περισσότερες απαγορευμένες σε ΗΠΑ και ΕΕ, για οικιακή και αγροτική χρήση, με τις ονομασίες: Chlorpyrifos, Chlorpyrifos-methyl, (μεθυλιωμένο παράγωγο του ανωτέρω), Diazinon, απαγορευμένο στις ΗΠΑ από το 2004 και στην ΕΕ από το 2008, Dichlorvos, εμφανίζει ισχυρή τοξική, Pirimiphos-methyl, προστίθεται συνήθως ως εντομοκτόνος ουσία σε χρώματα εσωτερικών και εξωτερικών τοίχων, Fenitrothion, Παραθείο, πρόκειται για ιδιαίτερα τοξική ουσία, η οποία δεν καταπολεμά μόνον έντομα αλλά έχει ισχυρά δηλητηριώδη δράση σε όλους τους ζωικούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένου και του ανθρώπου. Κατατάσσεται τόσο από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας όσο και από την Υπηρεσία Περιβάλλοντος των Ηνωμένων Εθνών ως "ιδιαίτερα επικίνδυνο", καθώς προκαλεί θάνατο στις μέλισσες και θανατώνει πτηνά, ψάρια και άλλες μορφές άγριας ζωής. Για τους λόγους αυτούς έχει αντικατασταθεί από λιγότερο τοξικά εντομοκτόνα. Χρησιμοποιήθηκε επίσης ως Πολεμική Χημική Ουσία (ΠΧΟ) κατά τον πόλεμο της Ροδεσίας ( ). Μαλαθείο, από τα πρώτα οργανοφωσφορικά εντομοκτόνα (κατασκευάστηκε το 1950) είναι αποτελεσματικό για μυζητικά έντομα, καθώς καταπολεμά αφίδες και ακάρεα αλλά και για ιπτάμενα έντομα (μύγες, κουνούπια) και για έρποντα (κατσαρίδες). Χρησιμοποιείται επίσης για την καταπολέμηση εντόμων που παρασιτούν σε ανθρώπους και ζώα, όπως ψείρες και τσιμπούρια. Καρβαμικά παράγωγα Είναι σχετικά πρόσφατη κατηγορία εντομοκτόνων, περιλαμβάνοντας προϊόντα όπως το καρβαμύλιο, μεθομύλιο, καρβοφουράνιο, καρβαρύλιο, το αρκετά διαδεδομένο Bendiocarbamate, ενώ σε αυτά ανήκει και το εντομοαπωθητικό Icaridin. Είναι παράγωγα του καρβαμικού οξέος (NH 2 COOH). Έχουν τα πλεονεκτήματα ότι δρουν εναντίον μεγάλου φάσματος εντόμων ενώ έχουν πολύ χαμηλή παραμένουσα δράση και δεν συσσωρεύονται στους ζωικούς ιστούς. Ο μηχανισμός δράσης τους 7

8 είναι παρόμοιος με αυτόν των οργανοφωσφορικών ενώσεων, δηλ. αναστέλλουν το ένζυμο χολινεστεράση, αν και σε μικρότερο βαθμό., ενώ η δράση τους περιορίζεται όταν το περιβάλλον είναι αλκαλικό. Φορμαμιδίνες Σχετικά μικρή ομάδα εντομοκτόνων, αναπτύχθηκε για την καταπολέμηση εντόμων που είχαν αποκτήσει ανθεκτικότητα απέναντι τόσο στα οργανοφωσφορικά όσο και στα καρβαμικά εντομοκτόνα. Κυκλοφορούν οι τύποι, chlordimeform, formetanate και amitraz. Δινιτροφαινόλες Προέρχονται από το βασικό μόριο της δινιτροφαινόλης. Η δινιτροφαινόλη είναι τοξική τόσο για τα έντομα όσο και για τα αυγά τους, τους μύκητες και ορισμένα ζιζάνια. Κυκλοφόρησαν για μικρό χρονικό διάστημα αλλά όταν διαπιστώθηκε ότι η παραμένουσα δράση τους ήταν μακροχρόνια, αποσύρθηκαν όλα. Λοιπές κατηγορίες Ως εντομοκτόνα χρησιμοποιούνται, επίσης, και οι εξής κατηγορίες οργανικών ενώσεων: Νικοτινοειδή, σε αναλογία με τα πυρεθροειδή (βλ. κατωτέρω) είναι ενώσεις που προσομοιάζουν με την φυσική νικοτίνη (η οποία στο παρελθόν είχε χρησιμοποιηθεί ως εντομοκτόνο αλλά λόγω υψηλής τοξικότητας η χρήση της απαγορεύτηκε), Σπινοσύνες, η πλέον πρόσφατη εφεύρεση στον τομέα των εντομοκτόνων, παράγονται από το βακτήριο Saccharopolyspora spinosa και το ενεργό συστατικό τους αναφέρεται ως "spinosad". Έχουν το πλεονέκτημα να συνδυάζουν τις εντομοκτόνες ιδιότητες ενός συνθετικού και ενός "βιολογικού" εντομοκτόνου. Το εναιώρημα spinosad έλαβε έγκριση για την απαλλαγή του τριχωτού της κεφαλής από τις ψείρες από τον Εθνικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ, Πυρρόλες, Πυραζόλες, Πυριδαζινόνες, Κιναζολίνες, Βενζοϋλουρίες. Ημισυνθετικά εντομοκτόνα Πυρεθρίνες Οι πυρεθρίνες Ι και ΙΙ είναι εστέρες του χρυσανθεμικού οξέος με κοινό "πυρήνα" το κυκλοπεντάνιο. Απαντώνται ως συστατικά στο διαδεδομένο φυτό χρυσάνθεμο (Chrysanthemum cinerariaefolium) ή πύρεθρο, το οποίο αποτελεί σήμερα βιομηχανικά καλλιεργούμενο φυτό προκειμένου να ληφθούν από αυτό οι πυρεθρίνες. Γενικά οι πυρεθρίνες θεωρούνται από τα πλέον αβλαβή εντομοκτόνα, αλλά δεν πρέπει να συγχέονται με τα πυρεθροειδή, τα οποία είναι συνθετικά παράγωγά τους. Οι πυρεθρίνες χρησιμοποιούνται επί 100 και πλέον χρόνια και ο μηχανισμός δράσης τους είναι να εμποδίζουν την έξοδο ιόντων νατρίου από τα νευρικά κύτταρα των εντόμων, προκαλώντας απότομες νευρικές ώσεις που τελικά οδηγούν στον θάνατό τους. Είναι ενώσεις που υδρολύονται εύκολα από τα υγρά του στομάχου κι έτσι εμφανίζουν χαμηλή τοξικότητα, ενώ σπάνια επηρεάζουν κατοικίδια ζώα. Σχεδόν πάντα συνδυάζονται με βουτοξείδο του πιπερονυλίου (Piperonyl butoxide), συνεργό ουσία, η οποία αποτρέπει την υδρόλυση των πυρεθρινών από τα στομαχικά υγρά των εντόμων και χωρίς την οποία η εντομοκτόνος δράση τους περιορίζεται σημαντικά. Οι πυρεθρίνες δεν είναι εν γένει τοξικές για τον άνθρωπο - αν και δεν έχουν γίνει επισταμένοι έλεγχοι - ή τα πτηνά, είναι όμως επικίνδυνες για τα ψάρια, γιατί υδρολύονται σχετικά εύκολα και επηρεάζονται, επίσης, από την έντονη ηλιακή ακτινοβολία. Οι πυρεθρίνες έχουν χαρακτηριστεί από το Τμήμα Γεωργίας των Ηνωμένων Πολιτειών ως "ασφαλές εντομοκτόνο για χρήση σε φυτά προς βρώση" ενώ "μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε περιβάλλον όπου υπάρχουν φαγώσιμα". Πυρεθροειδή Είναι συνθετικά παράγωγα με χημική σύσταση παρόμοια με αυτή των φυσικών πυρεθρινών, με τις οποίες όμως δεν πρέπει να συγχέονται. Σήμερα αποτελούν σημαντικό τμήμα της παραγωγής εντομοκτόνων, καθώς είναι, επίσης, και εντομοαπωθητικά, ενώ παρουσιάζουν σχετικά χαμηλή τοξικότητα για τους ανθρώπους, με συνέπεια να χρησιμοποιούνται ευρέως σε οικιακής χρήσεως εντομοκτόνα προϊόντα. Έχουν κατασκευαστεί περισσότερα από 1000 πυρεθροειδή, δεν χρησιμοποιούνται όμως παρά ελάχιστα, κυρίως η περμεθρίνη, η ρεσμεθρίνη και η σουμιθρίνη. Η εφαρμογή τους γίνεται συνηθέστερα με ψεκασμό και όταν επικαθήσουν σε επιφάνειες η συγκέντρωσή τους δεν είναι υψηλή, καθώς έχουν αραιωθεί με νερό ή ειδικό έλαιο. Επιπλέον έχουν την ιδιότητα να αποσυντίθενται με την επίδραση της ηλιακής 8

9 ακτινοβολίας, με συνέπεια να παραμένουν ενεργά μόλις για μία έως δύο ημέρες. Δεν απορροφώνται από τις ρίζες των φυτών, καθώς σχηματίζουν χημικούς δεσμούς με το έδαφος, όπου και διασπώνται. Γι' αυτό και σπάνια αναμιγνύονται με το νερό των υδροφόρων οριζόντων ή μολύνουν πόσιμο νερό, ενώ υδρολύονται σχετικά εύκολα. Είναι, ωστόσο, ιδιαίτερα τοξικά για τα ψάρια και τις υδρόβιες μορφές ζωής. Αέρια εντομοκτόνα Είναι ειδική κατηγορία εντομοκτόνων (fumigants) καθώς βρίσκονται σε αέρια μορφή, σε κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος (θερμοκρασίες άνω του μηδενός). Συνήθως είναι βαρύτερα από τον αέρα και περιέχουν παράγωγα αλογόνων, όπως χλωρίου, βρωμίου και φθορίου ή είναι παράγωγα του υδροκυανίου όπως ο Κυκλώνας Β (σήμερα δεν χρησιμοποιείται πλέον κανένα παρόμοιο προϊόν λόγω ιδιαίτερα υψηλής τοξικότητας). Εκτός από τα έντομα εξοντώνουν και τα αυγά τους, καθώς και νηματώδεις σκώληκες αλλά και πολλούς μικροοργανισμούς. Χρησιμοποιούνται σε κτήρια, αποθήκες, θερμοκήπια ακόμη και σε συσκευασμένους ξηρούς καρπούς ή σπόρους. Το πλέον διαδεδομένο εντομοκτόνο αυτής της κατηγορίας σήμερα είναι το μεθυλοβρωμίδιο ή βρωμομεθάνιο. Η χρήση του έχει περιοριστεί σημαντικά από το 2000 και ύστερα. Ιδιαίτερα το βρωμομεθάνιο έχει ενοχοποιηθεί και για καταστροφή της οζονόσφαιρας. Επίδραση στο φυσικό περιβάλλον Τα εντομοκτόνα όπως είναι φυσικό, δεν κάνουν διάκριση ανάμεσα σε ωφέλιμα και βλαβερά έντομα. Πρόσφατα πολλοί Αμερικανοί μελισσοκόμοι βρήκαν τα μελίσσια τους, εν όψει της νέας περιόδου επικονίασης, είτε άδεια είτε με τις μέλισσές τους νεκρές σε ποσοστό 95%. Η ακριβής αιτία αυτού του φαινομένου είναι ακόμη υπό έρευνα αλλά πιστεύεται ότι το πιθανότερο είναι να οφείλεται στη χρήση των νέων εντομοκτόνων με βάση τη νικοτίνη που χρησιμοποιήθηκαν στις καλλιέργειες. Τα εντομοκτόνα επηρεάζουν την άγρια ζωή είτε άμεσα είτε έμμεσα, με συνέπεια τις καταστροφικές επιδράσεις να τις υφίστανται και άλλες μορφές ζωής, τα οποία θα εισπνεύσουν, θα τραφούν από τμήματα του φυτού που έχουν ψεκαστεί με εντομοκτόνο ή θα καταναλώσουν έντομα που έχουν υποστεί επίδραση εντομοκτόνου. Επίσης, τα εντομοκτόνα υπό μορφή κόκκων είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα για τα πτηνά γιατί είναι πιθανόν να νομίσουν ότι οι κόκκοι αυτοί είναι τροφή ή πετραδάκια. Ανάπτυξη ανθεκτικότητας στα έντομα Ένα επιπλέον πρόβλημα που προκύπτει από την χρήση των εντομοκτόνων είναι η δυνατότητα ορισμένων εντόμων να αναπτύσσουν μηχανισμούς αντίστασης απέναντι σε αυτά. Έτσι, η εφαρμογή ενός εντομοκτόνου μπορεί αρχικά να εξοντώσει μεγάλο μέρος του πληθυσμού των επιβλαβών εντόμων, κάποια όμως από αυτά είναι πιθανό να αναπτύξουν ανθεκτικότητα και ανοσία και να μην εξοντωθούν. Στην επόμενη γενεά σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός θα έχει αναπτύξει αυτό το χαρακτηριστικό και η εφαρμογή του εντομοκτόνου θα είναι άνευ αποτελέσματος, με αποτέλεσμα να αναπτυχθούν πληθυσμοί βλαβερών εντόμων λόγω εξόντωσης των φυσικών εχθρών τους (συνήθως άλλα έντομα), που κρατούσαν τη φυσική ισορροπία των πληθυσμών σε μια περιοχή (π.χ. μύγες - αράχνες). Η εφαρμογή εντομοκτόνων ευρέος φάσματος έχει αυτό το αποτέλεσμα γι' αυτό και καταβάλλονται προσπάθειες δημιουργίας εντομοκτόνων συγκεκριμένων στόχων. ΤΑ ΚΑΛΑ ΑΠΟ ΤΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ - ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ What are pesticides and how do they get into our food? More videos ======================================== Εκθέσεις Εκδηλώσεις - Ημερίδες 27/5-1/06/2012, 36th International Symposium on Capillary Chromatography (ISCC), "9th GCxGC Symposium", Riva del Garda, Ιταλία, /6/2012 Biocontrol of plant pathogens in sustainable agriculture (12 ο Διεθνές Συνέδριο)-Reims Γαλλία, IOBC/WPRS και University of Reims 3-6/7/2012 Protection and Restoration of the Environment XI-Διεθνές Συνέδριο. Θεσσαλονίκη. 9

10 6-9/9/2012, 19 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νέων Αγροτών- Ελατοχώρι Πιερίας 8-11/9/2012, SANA, Bologna, Ιταλία ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΕNGENE ΜΟΡΙΑΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ (ΓΤΟ) Γεωργικά προϊόντα, Σόγια, σογιάλευρο, λεκιθίνη σόγιας, κατεργασμένα προϊόντα σόγιας, Καλαμπόκι, άμυλο καλαμποκιού, νιφάδες καλαμποκιού, Βαμβάκι, Τομάτα, Ρύζι, Πατάτα και προϊόντα τους, Σπόροι σόγιας, καλαμποκιού, βάμβακος, τομάτας, τεύτλου, ελαιοκράμβης, Ιχθυοτροφές / Ζωοτροφές, Πρώτες ύλες τροφίμων, Επεξεργασμένα τρόφιμα (παγωτά, μπισκότα, φρυγανιές, κρουασάν κ.ά.), Αλλαντικά, Παιδικές τροφές Η μεθοδολογία στηρίζεται στην αρχή της αλυσιδωτής αντίδρασης πολυμεράσης (PCR και RealTime PCR). ΧΗΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Φρούτα & Λαχανικά με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, Δημητριακά, Όσπρια & Ξηροί Καρποί, Φυτικά Προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, Ζωικά Προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, Προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε σάκχαρα, Φύλλα Φυτών, Προϊόντα Αρτοποιίας, Προϊόντα Μακαρονοποιίας Η μεθοδολογία στηρίζεται στη χρήση αέριας ή/και υγρής χρωματογραφίας με ανιχνευτή διαδοχικής μάζας (GC- MS/MS, LC-MS/MS). Επισήμανση: Σε 337 ανέρχεται ο αριθμός των διαπιστευμένων δραστικών ουσιών, για αναλύσεις υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών που παρέχει το εργαστήριο ENGENE. Πολύ υψηλός σε σύγκριση με τα δεδομένα της ελληνικής αγοράς για υπηρεσίες δοκιμών/αναλύσεων, γεγονός που αυξάνει την αξιοπιστία της παρεχόμενης υπηρεσίας και της εταιρείας προς τον καταναλωτή, ενώ προσφέρει υψηλότερη διασφάλιση στην εγκυρότητα του αποτελέσματος. ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ Σπόροι σποράς (βάμβακος, καλαμποκιού, ρυζιού, σόγιας και τομάτας). Κινούμενα αγαθά (σπόροι ή άλευρα σόγιας, καλαμποκιού, βάμβακος και ρυζιού). ΑΛΛΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ Μικροβιολογικές Χημικές (διοξίνες, μυκοτοξίνες) Βαρέα Μέταλλα Αλλεργιογόνες ουσίες Ποιοτικά χαρακτηριστικά ελαιολάδων Αναλύσεις νερών & εδάφους 10

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ:

ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΤΡΟΦΙΜΑ ΑΠΟ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ: ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΓΝΩΣΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ, ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΝΙΚΟΛΑΣ ΠΡΙΜΗΚΥΡΙΟΣ, ΓΕΩΠΟΝΟΣ, Δρ. ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΓΕΝΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Γενετικά τροποποιημένα φυτά» ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΥΔΡΙΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΣΧ. ΕΤΟΣ ΤΑΞΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

«Γενετικά τροποποιημένα φυτά» ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΥΔΡΙΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΣΧ. ΕΤΟΣ ΤΑΞΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ «Γενετικά τροποποιημένα φυτά» ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΥΔΡΙΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2015-2016 ΤΑΞΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί Με τον όρο γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί εννοούμε τους ζωντανούς οργανισμούς

Διαβάστε περισσότερα

Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας.

Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας. Βιολογική Γεωργία με Φυτικά ή φυσικά εντομοκτόνα Οι ουσίες, με ελάχιστη τοξικότητα, που δεν δηλητηριάζουν το περιβάλλον και το πιάτο μας. Παρ' ότι δεν είναι και ο πλέον δόκιμος όρος (βιολογικά εντομοκτόνα),

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΤΑΡΟΣ ΗΛΙΑΣ Γεωπόνος, Σύµβουλος Βιολογικής Γεωργίας '' ΓΕΩΡΓΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ & ΥΓΕΙΑ''

ΚΑΝΤΑΡΟΣ ΗΛΙΑΣ Γεωπόνος, Σύµβουλος Βιολογικής Γεωργίας '' ΓΕΩΡΓΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ & ΥΓΕΙΑ'' ΚΑΝΤΑΡΟΣ ΗΛΙΑΣ Γεωπόνος, Σύµβουλος Βιολογικής Γεωργίας '' ΓΕΩΡΓΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ & ΥΓΕΙΑ'' Από το 1950 και µετά αρχίζει η εντατικοποίηση της γεωργικής παραγωγής εστιάζοντας το ενδιαφέρον της αποκλειστικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκειται για τίτλο που δεν αφήνει να εννοηθεί καθαρά αυτό που στην. πραγματικότητα θα ήθελε να περιγράψει. Και αυτό επειδή

Πρόκειται για τίτλο που δεν αφήνει να εννοηθεί καθαρά αυτό που στην. πραγματικότητα θα ήθελε να περιγράψει. Και αυτό επειδή ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ Πρόκειται για τίτλο που δεν αφήνει να εννοηθεί καθαρά αυτό που στην πραγματικότητα θα ήθελε να περιγράψει. Και αυτό επειδή οποιαδήποτε μορφή Γεωργίας από την πλέον αρχέγονη έως την πιο

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας DS Consulting

Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας DS Consulting Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας Κανονισμοί Ευρωπαϊκής Ένωσης Λειτουργία Συστήματος Ελέγχου Πιστοποίηση Προϊόντων Κανονισμός (ΕΚ) 834/2007 Κανονισμός (ΕΚ) 889/2008 Κανονισμός (ΕΚ) 710/2009 Κανονισμός

Διαβάστε περισσότερα

Μαριέλλα Σαρρή Τα βιολογικά προϊόντα, είναι τρόφιµα τα οποία προέκυψαν µέσω της Βιολογικής ή Οργανικής Γεωργίας Σύστηµα διαχείρισης και παραγωγής αγροτικών προϊόντων, το οποίο στηρίζεται σε φυσικές διεργασίες,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΕΥΣΕΒΙΟΣ ΚΗΠΟΥΡΓΟΣ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΕΥΣΕΒΙΟΣ ΚΗΠΟΥΡΓΟΣ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΕΥΣΕΒΙΟΣ ΚΗΠΟΥΡΓΟΣ ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ΤΜΗΜΑ Γ2 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΣΤΟΛΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2011-2012 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχουν περάσει περίπου 15 χρόνια από τη δημιουργία γενετικά τροποποιημένων

Διαβάστε περισσότερα

Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη

Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη Η «πικρή» γεύση των μήλων σε Ελλάδα και Ευρώπη Ιούνιος 2015 GREENPEACE / FRED DOTT Η παραγωγή μήλων και φρούτων εν γένει στην Ευρώπη είναι ένας από τους τομείς της ευρωπαϊκής γεωργίας με την εντατικότερη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΤΡΟΦΙΜΑ βιολογικά τρόφιμα Ως προς τη θρεπτική αξία των τροφίμων

ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΤΡΟΦΙΜΑ βιολογικά τρόφιμα Ως προς τη θρεπτική αξία των τροφίμων ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Ως βιολογικά τρόφιμα χαρακτηρίζονται τα τρόφιμα που προκύπτουν από ένα ειδικό είδος παραγωγής, τη βιολογική παραγωγή. Η βιολογική παραγωγή αποτελεί ένα ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα 12. Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά τροφίμων

Παράρτημα 12. Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά τροφίμων Παράρτημα 12 Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά τροφίμων 1. Αντικείμενο της συνεργασίας Αντικείμενο της συνεργασίας είναι ο έλεγχος παρουσίας γενετικά τροποποιημένων οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) «Οι σύγχρονες τεχνικές βιο-ανάλυσης στην υγεία, τη γεωργία, το περιβάλλον και τη διατροφή» ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΚΑΛΑΜΠΟΚΙ

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα 11. Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά. τροφίμων

Παράρτημα 11. Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά. τροφίμων Παράρτημα 11 Παρουσία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών σε τρόφιμα και συστατικά τροφίμων 1. Αντικείμενο της συνεργασίας Αντικείμενο της συνεργασίας είναι ο έλεγχος παρουσίας γενετικά τροποποιημένων οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΡΕΘΡΟ-ΠΥΡEΘΡΙΝΕΣ - ΠΥΡΕΘΡΟΕΙΔΗ

ΠΥΡΕΘΡΟ-ΠΥΡEΘΡΙΝΕΣ - ΠΥΡΕΘΡΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΘΡΟ-ΠΥΡEΘΡΙΝΕΣ - ΠΥΡΕΘΡΟΕΙΔΗ Tanacetum vulgare Asteraceae πύρεθρο: το φυτό πυρεθρίνες: τα φυσικά προϊόντα πυρεθροειδή: τα συνθετικά ανάλογα πυρεθρίνης Πύρεθρο: αειθαλή φυτά από την οικογένεια Asteraceae

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικά Προϊόντα: Η εξέλιξή τους στην Ελλάδα Δρ Πολυμάχη Συμεωνίδου

Βιολογικά Προϊόντα: Η εξέλιξή τους στην Ελλάδα Δρ Πολυμάχη Συμεωνίδου Βιολογικά Προϊόντα: Η εξέλιξή τους στην Ελλάδα Δρ Πολυμάχη Συμεωνίδου Τι είναι η βιολογική γεωργία; Η βιολογική γεωργία είναι μια διαφορετική μορφή καλλιέργειας που αναπτύσσεται τις τελευταίες δεκαετίες

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Διάλεξη 3.1: Ασφάλεια βιολογικών τροφίμων & προστασία καταναλωτών Εργαστήριο Πληροφορικής Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών http://infolab.aua.gr Δομή παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Συντήρηση τροφίμων με την εφαρμογή ακτινοβολιών ιονισμού Γενικά Επισήμανση ακτινοβολημένων τροφίμων (Radura) Η ακτινοβόληση των τροφίμων είναι μια φυσική μέθοδος συντήρησης η οποία

Διαβάστε περισσότερα

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Μάρτιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Μάρτιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση Μάρτιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 1: Οι ΓΤ ποικιλίες που έχουν εγκριθεί από την ΕΕ έως σήμερα (Plant Gene Risk) Σελ. 2: Γαλλία: Καταδικάσθηκε η Monsanto

Διαβάστε περισσότερα

econtentplus programme Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Δρ. Δημήτριος Αντωνόπουλος Φυτπροστασία στη Βιολογική Γεωργία

econtentplus programme Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Δρ. Δημήτριος Αντωνόπουλος Φυτπροστασία στη Βιολογική Γεωργία Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme http://www.organic-edunet.eu 1 Η Φυτοπροστασία στα πλαίσια της Βιολογικής Γεωργίας Εισαγωγικές έννοιες Δρ. Δημήτριος Αντωνόπουλος PhD Γεωπονικών

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων

Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Ενότητα 3: : Ασφάλεια Βιολογικών Τροφίμων Διάλεξη 3.2 : Ποιοτικός έλεγχος & ασφάλεια στην αλυσίδα παραγωγής βιολογικών προϊόντων Εργαστήριο Πληροφορικής Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών http://infolab.aua.gr

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012

Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 Βιολογική Γεωργία Βασικές Αρχές, Προβλήματα και Προοπτικές Δήμητρα Προφήτου-Αθανασιάδου Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης AGROTICA 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 1.Σημερινή κατάσταση 2.Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΑ (ΑΝΤΟΧΗ ΣΕ ΕΝΤΟΜΑ-ΙΟΥΣ)

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΑ (ΑΝΤΟΧΗ ΣΕ ΕΝΤΟΜΑ-ΙΟΥΣ) ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΑ (ΑΝΤΟΧΗ ΣΕ ΕΝΤΟΜΑ-ΙΟΥΣ) 1 ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΦΥΤΩΝ ΜΕ ΑΝΤΟΧΗ ΣΕ ΕΝΤΟΜΑ 19 Παράγοντες που συμβάλλουν σε αύξηση των εντόμων 1. Μονοκαλλιέργειες 2. Βελτίωση με κριτήριο αποκλειστικά την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΡΑΒΙΑΣ 1998 1999 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ «ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ» ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΓΕΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΘΗΤΕΣ: Β Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΡΗΓΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Αειφόρος αγροτική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Τρόφιμα, νερά και υπολείμματα γεωργικών φαρμάκων. Δρ. Γ. Ε. Μηλιάδης

Τρόφιμα, νερά και υπολείμματα γεωργικών φαρμάκων. Δρ. Γ. Ε. Μηλιάδης Τρόφιμα, νερά και υπολείμματα γεωργικών φαρμάκων Δρ. Γ. Ε. Μηλιάδης Εργαστήριο Υπολειμμάτων Γεωργικών Φαρμάκων Τμήμα Ελέγχου Γεωργικών Φαρμάκων & Φυτ/κής Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο e-mail : G.Miliadis@bpi.gr

Διαβάστε περισσότερα

Νέα μελέτη αποδεικνύει ότι μεταλλαγμένα και ζιζανιοκτόνα ίσον καρκίνος

Νέα μελέτη αποδεικνύει ότι μεταλλαγμένα και ζιζανιοκτόνα ίσον καρκίνος Νέα μελέτη αποδεικνύει ότι μεταλλαγμένα και ζιζανιοκτόνα ίσον καρκίνος Αμφιλεγόμενη η στάση και ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια Τροφίμων (EFSA) Καίγονται ένα -ένα τα χάρτινα επιχειρήματα

Διαβάστε περισσότερα

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων

Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Ζωικοί εχθροί και ασφάλεια τροφίμων Δημήτρης Παπαχρήστος Εργαστήριο Γεωργικής Εντομολογίας Τμήμα Εντομολογίας και Γεωργικής Ζωολογίας Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο e-mail : d.papachristos@bpi.gr

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση»

Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση» Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση» Πείνα /Γενετικά Σροποποιημένα Σρόφιμα ΓΓΩΡΓΙΑΝΑ ΚΟΤΡΙΔΟΤ Γ- ΛΤΚΓΙΟΤ- ΛΤΚΓΙΟ ΑΓΙΟΤ ΙΩΑΝΝΗ ΛΓΜΓΟΤ Διαηοξθή και η ζημαζία ηηπ για ηημ ργεία 1) «Άφησε

Διαβάστε περισσότερα

Bιολογικά Προϊόντα στη Ζωή μας. Δρ Κωνσταντίνος Μακρής

Bιολογικά Προϊόντα στη Ζωή μας. Δρ Κωνσταντίνος Μακρής Bιολογικά Προϊόντα στη Ζωή μας Δρ Κωνσταντίνος Μακρής Ποιοι είμαστε; Εργαστήριο Νερό και Υγεία - Διεθνές Ινστιτούτο Κύπρου για την Περιβαλλοντική και Δημόσια Υγεία Πληθυσμιακές Μελέτες: Αξιολόγηση έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

α) να μην έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, στην υγεία των ζώων ή στο περιβάλλον β) να μην παραπλανούν τον καταναλωτή

α) να μην έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, στην υγεία των ζώων ή στο περιβάλλον β) να μην παραπλανούν τον καταναλωτή α) να μην έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, στην υγεία των ζώων ή στο περιβάλλον β) να μην παραπλανούν τον καταναλωτή γ) να μην διαφέρουν από τα τρόφιμα στην αντικατάσταση των οποίων

Διαβάστε περισσότερα

πιστοποίηση βιολογικής κουζίνας με το ελληνικό πρότυπο του ΒΙΟ Ελλάς «BIO Kouzina»

πιστοποίηση βιολογικής κουζίνας με το ελληνικό πρότυπο του ΒΙΟ Ελλάς «BIO Kouzina» πιστοποίηση βιολογικής κουζίνας με το ελληνικό πρότυπο του ΒΙΟ Ελλάς «BIO Kouzina» Το Ινστιτούτο BIO Ελλάς, αντιλαμβανόμενο την ανάγκη και το σημαντικό κενό που υπάρχει σήμερα στην ελληνική αγορά για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΥΠΟ ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ «ΝΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΑ ΓΕΩΡΓΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ» Το εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. εκέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. εκέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση εκέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 1: ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ (ΓΤΟ) Σε ποιον να εμπιστευθείτε και γιατί, τις αναλύσεις για ανίχνευση Γενετικά

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Θύμης Ευθυμιάδης Διευθύνων Σύμβουλος. Νοέμβριος 2015

Θύμης Ευθυμιάδης Διευθύνων Σύμβουλος. Νοέμβριος 2015 Θύμης Ευθυμιάδης Διευθύνων Σύμβουλος Νοέμβριος 2015 «Παραγωγή Πιστοποιημένων Σπόρων Σποράς: Μία Δυναμική Βιομηχανία με Εξαγωγικές προοπτικές» Θύμης Ευθυμιάδης Διευθύνων Σύμβουλος 4 ο Συνέδριο Αγροτεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Ιούνιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Ιούνιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση Ιούνιος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 1: ΕΕ, Ε, αδικαιολόγητη η άρνηση των Γάλλων στο καλαμπόκι ΜΟΝ810 Σελ. 2: Ιταλία: Παράνομες πειραματικές καλλιέργειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ 4 ο ΓΕΛ ΚΟΖΑΝΗΣ 2011-2012 ΟΜΑΔΑ Γ Χεριστανίδου Πελαγία Αγατσίκογλου Γεωργία Κατραντζόγλου Κυριακή Τσουρή Στέλλα Οκριασβίλι Θεώνη ΜΕΤΑΛΛΑΓΜΕΝΑ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ-

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης

Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης. Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων και ολοκληρωμένης διαχείρισης Γιώργος Κράββας Δ/ντης Agrisystems Γραφείο Θεσσαλονίκης Πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων Αρχή Εποπτείας: Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα

Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί

Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί Η Greenpeace είναι µία διεθνής µη κερδοσκοπική οργάνωση που µε τη δράση της αναδεικνύει τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήµατα και προωθεί αποτελεσµατικές λύσεις για ένα πράσινο και ειρηνικό µέλλον.

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ ΡΥΠΑΝΣΗ Ρύπανση : η επιβάρυνση του περιβάλλοντος με κάθε παράγοντα ( ρύπο ) που έχει βλαπτικές επιδράσεις στους οργανισμούς ΡΥΠΟΙ χημικές ουσίες μορφές ενέργειας ακτινοβολίες ήχοι θερμότητα ΕΠΙΚΥΝΔΥΝΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 05/02/1017 ΘΕΜΑ 1 ο Επιλέξτε τη σωστή απάντηση: 1. Σε ένα οικοσύστημα θα τοποθετήσουμε τις ύαινες και τα λιοντάρια στο ίδιο τροφικό επίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Αναφορών 8.10.2010 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Θέμα: Αναφορά 0281/2010 της Marie Moritz, γερμανικής ιθαγένειας, σχετικά με την καλλιέργεια του γενετικά τροποποιημένου

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Δ.: Έλεγχοι για την εφαρμογή των Καν. (ΕΚ) 1829 και 1830/2003 σχετικά με τα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα

Ε.Δ.: Έλεγχοι για την εφαρμογή των Καν. (ΕΚ) 1829 και 1830/2003 σχετικά με τα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα Αθήνα, 1-2-2007 ΑΡ. ΠΡΩΤ: 2060 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΕΓΧΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ Ταχ. Δ/νση: Κηφισίας 124 & Ιατρίδου 2 Ταχ. Κωδ: 11526 - Αθήνα Πληροφορίες: Πετράκη Κ.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ-ΟΡΙΣΜΟΣ

ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ-ΟΡΙΣΜΟΣ Τι είναι ρύπανση: Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην ευζωία, την ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΗΛΕΙΑΣ

Η ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΗΛΕΙΑΣ Η ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΟΜΑΤΑΣ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΗΛΕΙΑΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΧΡΗΣΤΟΣ(192/03) ΓΙΑΡΜΕΝΙΤΗΣ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ : ΠΑΛΑΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Θεσσαλονίκη 2012 Ο ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΠΟΛΕΙΜΜΑΤΩΝ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Η αντιμετώπιση της μύγας της Μεσογείου με ένα καινοτόμο και φιλικό προς το περιβάλλον ελκυστικό με τη χρήση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής διαχείρισης δια επιβλαβείς οργανισμούς. Μ. Κιούση, Ε. Μπεμπέλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Ζήτηµα 1ο Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Οι ιοί είναι :

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ

ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ Στις ερωτήσεις που σημειώνονται με αστερίσκο πρέπει να δοθεί οπωσδήποτε απάντηση. 1. ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΣΑΣ 1.1 Είστε εγκατεστημένος/η στην παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΑΛΕΛΛΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΦΡΟΥΤΑ-ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τα φρούτα-λαχανικά δεν είναι τροφές

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές)

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) KINΔΥΝΟΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) Μικροβιολογικός Χηµικός Φυσικός Η φυσική καταστροφή των τροφίµων κάνει τα τρόφιµα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΚΤΟΝΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΒΙΟΚΤΟΝΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΒΙΟΚΤΟΝΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Το Νομικό πλαίσιο που ισχύει σήμερα Βασίλειος Βάγιας Γεωπόνος MSc, PhD Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Δ/νση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής Τμήμα Φυτοπροστατευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα εκπαίδευσης V-3DAS

Πρόγραμμα εκπαίδευσης V-3DAS Πρόγραμμα εκπαίδευσης V-3DAS 3. Συστήματα Πιστοποίησης της Ποιότητας Ιχνηλασιμότητας των Αγροτικών Προϊόντων 3.4. Συστήματα Παραγωγής και Πιστοποίησης Βιολογικών Προϊόντων 3.4.1. Νομοθετικό πλαίσιο, Κανονισμοί

Διαβάστε περισσότερα

2.4 Ρύπανση του νερού

2.4 Ρύπανση του νερού 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις 2.4 Ρύπανση του νερού 4-1. Ποια ονομάζονται λύματα; Έτσι ονομάζονται τα υγρά απόβλητα από τις κατοικίες, τις βιομηχανίες, τις βιοτεχνίες και τους αγρούς. 4-2. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

4 ο Συνέδριο Αγροτεχνολογίας

4 ο Συνέδριο Αγροτεχνολογίας 4 ο Συνέδριο Αγροτεχνολογίας 2015 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Η ΜΕΛΙΣΣΑ ΚΙΚΙΖΑΣ ΑΒΕΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ δραστηριοποιείται από το 1947 στην παραγωγή ζυμαρικών Διαθέτει καθετοποιημένο συγκρότημα Μύλου & Μακαρονοποιείου στη Λάρισα,

Διαβάστε περισσότερα

(Ψηφίσματα, συστάσεις και γνωμοδοτήσεις) ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

(Ψηφίσματα, συστάσεις και γνωμοδοτήσεις) ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 22.7.2010 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 200/1 Ι (Ψηφίσματα, συστάσεις και γνωμοδοτήσεις) ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 13ης Ιουλίου 2010 σχετικά με κατευθυντήριες γραμμές

Διαβάστε περισσότερα

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση ΙΟΥΝΙΟΣ 2011 --------------------------------------- ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση ΙΟΥΝΙΟΣ 2011 --------------------------------------- ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση ΙΟΥΝΙΟΣ 2011 --------------------------------------- ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Υπηρεσίες Εργαστηρίου ENGENE Μοριακό Εργαστήριο Ανίχνευσης Γενετικά Τροποποιημένων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Η αντιµετώπιση των φυτοπαράσιτων

Κεφάλαιο 1 Η αντιµετώπιση των φυτοπαράσιτων Κεφάλαιο 1 Η αντιµετώπιση των φυτοπαράσιτων 1.1.Ορισµοί Παράσιτα των καλλιεργειών (ή φυτοπαράσιτα) ονοµάζονται τα αίτια των ασθενειών, οι ζωικοί εχθροί και τα ζιζάνια, που µε την δράση τους πάνω στα καλλιεργούµενα

Διαβάστε περισσότερα

Τα νέα για τα μεταλλαγμένα. πολιτών - καταναλωτών. Πανελλήνια Ένωση Καταναλωτών «ΒΙΟ-ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΓΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΖΩΗ»

Τα νέα για τα μεταλλαγμένα. πολιτών - καταναλωτών. Πανελλήνια Ένωση Καταναλωτών «ΒΙΟ-ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΓΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΖΩΗ» Τα νέα για τα μεταλλαγμένα (ΓΤΟ) και τα κινήματα των πολιτών - καταναλωτών Έμμη Πανούση Δημοσιογράφος Γεν. Γραμματέας ΒΙΟΖΩ και Διαχειρίστρια του ΗΛΕΣΙΟΝ Στις 11 Νοεμβρίου 2008, η Αυστριακή κυβέρνηση δημοσίευσε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Η παραγωγή τροφής Καλύπτει τη βασικότερη ανθρώπινη ανάγκη Ιστορικά, η πρώτη αιτία ανθρώπινης παρέµβασης στο φυσικό περιβάλλον Σχετίζεται άµεσα µε τον υπερπληθυσµό

Διαβάστε περισσότερα

Η BASF και η AgraQuest ανακοινώνουν συμφωνία για το βιολογικό μυκητοκτόνο Serenade

Η BASF και η AgraQuest ανακοινώνουν συμφωνία για το βιολογικό μυκητοκτόνο Serenade Δελτίο Τύπου 11 Μαΐου 2009 Για άμεση δημοσίευση Media Inquiries: Βασίλης Γούναρης, BASF Ελλάς Α.Β.Ε.Ε., +30 210 6860117 Jana Goedicke, BASF SE, +49.621.60.28261 Jake Mortensen, MarCom Specialist, AgraQuest,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Project B3

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Project B3 ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΡΟΦΙΜΑ Project B3 ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Με τον όρο αυτό νοείται η μεταφορά γενετικού υλικού (DNA) από οργανισμούς ενός είδους σε οργανισμούς ενός άλλου Χαρακτηριστικά προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος

ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος ενός στοιχείου είναι, η επαναλαμβανόμενη κυκλική πορεία του στοιχείου στο οικοσύστημα. Οι βιογεωχημικοί κύκλοι, πραγματοποιούνται με την βοήθεια, βιολογικών, γεωλογικών

Διαβάστε περισσότερα

που χάνεται κατά την καλλιέργεια και του Ν στην ατμόσφαιρα συνεισφέρει στο φαινόμενο του θερμοκηπίου,, στην τρύπα του όζοντος και στην όξινη βροχή.

που χάνεται κατά την καλλιέργεια και του Ν στην ατμόσφαιρα συνεισφέρει στο φαινόμενο του θερμοκηπίου,, στην τρύπα του όζοντος και στην όξινη βροχή. Επίδραση του ανθρώπου Γεωργία και επίδραση στον κύκλο του Ν Το Ν είναι το κύριο θρεπτικό που χάνεται κατά την καλλιέργεια και απελευθερώνεται ως οξείδια του Ν στην ατμόσφαιρα συνεισφέρει στο φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών Ενζύμων που βρίσκονται κατά μήκος του πεπτικού τους σωλήνα. Τα ένζυμα

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων κατά του λεπιδόπτερου Thaumatopoea pityocampa στο αστικό περιβάλλον

Ασφάλεια χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων κατά του λεπιδόπτερου Thaumatopoea pityocampa στο αστικό περιβάλλον Ασφάλεια χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων κατά του λεπιδόπτερου Thaumatopoea pityocampa στο αστικό περιβάλλον Πασχαλίνα Παπαδάκη, Εργαστήριο Τοξικολογικού Ελέγχου Γεωργικών Φαρμάκων, Τμήμα Ελέγχου Γεωργικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ι. ΜΠΑΛΙΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Α.Π.Θ.

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ι. ΜΠΑΛΙΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Α.Π.Θ. ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ι. ΜΠΑΛΙΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Α.Π.Θ. Η υπερβολική συγκέντρωση της εντατικής κτηνοτροφίας σε ορισμένες περιοχές, σε συνδυασμό με την αύξηση του μεγέθους των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων,

Διαβάστε περισσότερα

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Νοέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ENGENE newsletter. Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση. Νοέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ENGENE newsletter Περιοδική Ηλεκτρονική Ενημερωτική Έκδοση Νοέµβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 1: Σιτάρι GMO, όχι από τον Καναδά Σελ. 2: GMO, Η Basf ετοιμάζεται να προωθήσει στην αγορά την πατάτα Fortuna Σελ.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις:

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Μία αλεπού και ένα τσακάλι που ζουν σε ένα οικοσύστημα ανήκουν: Α. Στον ίδιο πληθυσμό Β. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Α Χ Λ Α Δ Ι Α - Μ Η Λ Ι Α

Α Χ Λ Α Δ Ι Α - Μ Η Λ Ι Α Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ Δ/ΝΣΗ ΑΠΟΚ. ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ & ΣΤ. ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ. Τι είναι η βιολογική γεωργία;

ΒΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ. Τι είναι η βιολογική γεωργία; ΒΙΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Τι είναι η βιολογική γεωργία; είναι ένα αγροτικό σύστημα διαχείρισης το οποίο παρέχει στον καταναλωτή φρέσκα, γευστικά, αυθεντικά τρόφιμα ενώ ταυτόχρονα σέβεται την ισορροπία των οικοσυστημάτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΒΟΤΑΝΙΚΗ - ΖΙΖΑΝΙΟΛΟΓΙΑ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014-15 Α. Λιόπα-Τσακαλίδη Γ. Ζερβουδάκης ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Η αντιμετώπιση των ζιζανίων στα καλλιεργούμενα φυτά είναι απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Επειδή η συμβατική γεωργία. έχει φθάσει στα όρια της

Επειδή η συμβατική γεωργία. έχει φθάσει στα όρια της Βιολογική γεωργία Επειδή η συμβατική γεωργία έχει φθάσει στα όρια της Για να ανταπεξέλθη χρησιμοποιεί μεθόδους «παρά φύσιν» όπως: Ορμόνες κατάχρηση χημικών ουσιών βιομηχανοποίηση παραγωγής, μεγάλης κλίμακας

Διαβάστε περισσότερα

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

(Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 17.1.2013 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 13/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 25/2013 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 16ης Ιανουαρίου 2013 για την τροποποίηση των παραρτημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικά τρόφιµα. ηµήτρης Γρηγοράκης, MSc Κλινικός ιαιτολόγος- ιατροφολόγος. Κέντρο ιαιτολογικής Υποστήριξης & Μεταβολικού Ελέγχου

Βιολογικά τρόφιµα. ηµήτρης Γρηγοράκης, MSc Κλινικός ιαιτολόγος- ιατροφολόγος. Κέντρο ιαιτολογικής Υποστήριξης & Μεταβολικού Ελέγχου Βιολογικά τρόφιµα ηµήτρης Γρηγοράκης, MSc Κλινικός ιαιτολόγος- ιατροφολόγος Επιστηµονικός ιευθυντής ΑΠΙΣΧΝΑΝΣΙΣ Κέντρο ιαιτολογικής Υποστήριξης & Μεταβολικού Ελέγχου Τα τελευταία χρόνια η παραγωγή βιολογικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία

Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Μάιος 2014 Η δραματική μείωση των πληθυσμών των άγριων και εκτρεφόμενων μελισσών που αναφέρεται τα τελευταία χρόνια στην

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές διεργασίες. Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια

Τεχνικές διεργασίες. Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια Τεχνικές διεργασίες Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια ΓΕΩΡΓΙΑ Γενετική βελτίωση ποικιλιών φυτών για αντοχή στις ασθένειες, ξηρασία, αφιλόξενα εδάφη Μαζική παραγωγή κλώνων Ανάπτυξη βιο-εντομοκτόνων

Διαβάστε περισσότερα

Πιλοτικό Πρόγραμμα Επιτήρησης των Απωλειών στις Αποικίες των Μελισσών

Πιλοτικό Πρόγραμμα Επιτήρησης των Απωλειών στις Αποικίες των Μελισσών Πιλοτικό Πρόγραμμα Επιτήρησης των Απωλειών στις Αποικίες των Μελισσών Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής ΠΕ Ανατολικής Αττικής Εισηγήτρια: Ειρήνη Τσάλου Κτηνίατρος Τα τελευταία χρόνια απασχολεί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Επιστήμη του Μηχανικού Περιβάλλοντος Δ Ι Δ Α Σ Κ Ο Υ Σ Α Κ Ρ Ε Σ Τ Ο Υ Α Θ Η Ν Α Δ Ρ. Χ Η Μ Ι Κ Ο Σ Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ο Σ

Εισαγωγή στην Επιστήμη του Μηχανικού Περιβάλλοντος Δ Ι Δ Α Σ Κ Ο Υ Σ Α Κ Ρ Ε Σ Τ Ο Υ Α Θ Η Ν Α Δ Ρ. Χ Η Μ Ι Κ Ο Σ Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ο Σ Εισαγωγή στην Επιστήμη του Μηχανικού Περιβάλλοντος Δ Ι Δ Α Σ Κ Ο Υ Σ Α Κ Ρ Ε Σ Τ Ο Υ Α Θ Η Ν Α Δ Ρ. Χ Η Μ Ι Κ Ο Σ Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ο Σ Εισαγωγή στην Επιστήμη του Μηχανικού Περιβάλλοντος 1 ΜΑΘΗΜΑ 2 Ο & 3 O

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP

Μαθησιακοί στόχοι Μάθημα 1: Το Σύστημα HACCP Μαθησιακοί στόχοι Εκμάθηση των βασικών αρχών της μικροβιολογικής υγιεινής στη βιομηχανία παρασκευής τροφίμων, φαρμάκων και καλλυντικών. Στοιχεία των αρμοδίων αρχών που εποπτεύουν όλο το εύρος των διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων 21.10.2016 2016/2903(RSP) ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ εν συνεχεία της ερώτησης με αίτημα προφορικής απάντησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΘΡΟΙ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΙΟΥ

ΕΧΘΡΟΙ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΙΟΥ Γ Ε Ω Ρ Γ Ι Κ Ε Σ Π Ρ Ο Ε Ι Δ Ο Π Ο Ι Η Σ Ε Ι Σ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Δ/ΝΣΗ ΑΠΟΚ. ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ & ΣΤ. ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΡ/ΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Ρύπανση του εδάφους

4.2 Ρύπανση του εδάφους 110 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 4.2 Ρύπανση του εδάφους Οι ανθρώπινες δραστηριότητες ρυπαίνουν το έδαφος Ερωτήσεις κατανόησης θεωρίας και προβλήματα 2-1. Η ρύπανση του εδάφους οφείλεται κυρίως στη

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork

ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork ΗΜΕΡΙΔΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ολοκληρωμένη Προσέγγιση για την Ασφάλεια των τροφίμων food safety from farm to fork Δρ. Κων/νος Μπαρμπέρης Προϊστάμενος Δ/νσης Εργαστηριακών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΜΕΤΑΛΛΑΓΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ή ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ (ΓΤΤ)

ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΜΕΤΑΛΛΑΓΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ή ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ (ΓΤΤ) ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΜΕΤΑΛΛΑΓΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ή ΓΕΝΕΤΙΚΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ (ΓΤΤ) 7 Οκτωβρίου 2006 Μάριος Α. Καριόλου Γενετικά Τροποποιημένοι Οργανισμοί Γενικά Σχόλια Οι γενετικώς τροποποιημένοι οργανισμοί (ΓΤΟ) που

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΩ ΙΚΟΙ ΕΘΝΙΚΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ- ΕΙΣΑΓΩΓΗ (ΘΕΣΗ 44) Αρ. Όνοµα πιστοποιητικού Εκδίδουσα αρχή Σχόλια

ΤΜΗΜΑ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΩ ΙΚΟΙ ΕΘΝΙΚΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ- ΕΙΣΑΓΩΓΗ (ΘΕΣΗ 44) Αρ. Όνοµα πιστοποιητικού Εκδίδουσα αρχή Σχόλια ΤΜΗΜΑ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΩ ΙΚΟΙ ΕΘΝΙΚΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ- ΕΙΣΑΓΩΓΗ (ΘΕΣΗ 44) Ζωντανά ζώα και ζωικά προϊόντα 30 Έγκριση για την εισαγωγή ζωντανών ζώων (όλα τα θηλαστικά ζώα, πτηνά, ερπετά, ωφέλιµα έντοµα, ψάρια,

Διαβάστε περισσότερα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Μάθημα 6 6.1. SOS: Τι ονομάζεται διάλυμα, Διάλυμα είναι ένα ομογενές μίγμα δύο ή περισσοτέρων καθαρών ουσιών. Παράδειγμα: Ο ατμοσφαιρικός αέρας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΙ ΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ ΠΕΜΠΤΗ 15 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΚΕΙΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

Φραντζέσκα Υδραίου Γεωπόνος M.Sc. Διευθύντρια Ελληνικού Συνδέσμου Φυτοπροστασίας

Φραντζέσκα Υδραίου Γεωπόνος M.Sc. Διευθύντρια Ελληνικού Συνδέσμου Φυτοπροστασίας Επιπτώσεις από την εμπορία παράνομων-παραποιημένων παραποιημένων σκευασμάτων γεωργικών φαρμάκων Φραντζέσκα Υδραίου Γεωπόνος M.Sc Διευθύντρια Ελληνικού Συνδέσμου Φυτοπροστασίας Αθήνα, 17 Ιανουαρίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΙΚΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ - 2015 ΠΟΛΩΝΙΑ. οχήματα εμπορευμάτων με μέγιστο επιτρεπόμενο βάρος (MEB) άνω των 12 τόνων

ΟΔΙΚΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ - 2015 ΠΟΛΩΝΙΑ. οχήματα εμπορευμάτων με μέγιστο επιτρεπόμενο βάρος (MEB) άνω των 12 τόνων 1 ΟΔΙΚΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ - 2015 ΠΟΛΩΝΙΑ Γενικές απαγορεύσεις Επιπρόσθετες απαγορεύσεις οχήματα εμπορευμάτων με μέγιστο επιτρεπόμενο βάρος (MEB) άνω των 12 τόνων σε όλη την επικράτεια από τις 18:00 μέχρι τις

Διαβάστε περισσότερα