ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΤΗΣ ΙΔΕΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΤΗΣ ΙΔΕΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ"

Transcript

1 Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΕΑΕΚ: ΕΡΓΟ: Ε Π Ι Χ Ε Ι Ρ Η Μ Α Τ Ι Κ Ο Τ Η Τ Α ΓΝΩΣΗ - ΙΔΕΑ ΔΡΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΠΡΑΞΕΩΝ β ΤΟΥ Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ. ΙΙ ΕΡΓΟ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΤΗΣ ΙΔΕΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ Έργο συγχρηματοδοτούμενο από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και από το Ελληνικό Δημόσιο

2 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Χρ. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ Δ.Ε. Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ: ΙΩΑΝΝΗΣ. Κ. ΨΥΧΟΓΥΙΟΣ, ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Δ.Ε. ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ: ΒΑΪΝΑ ΜΑΡΙΑ, ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΝΤΥΠΟΥ: ΡΟΥΣΣΙΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ, ΜΕΛΟΣ Δ.Ε. Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΜΟΥΛΑΔΟΥΔΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ, ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΚΑΝΤΩΝΙΔΟΥ ΜΑΡΙΑ, ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ ΣΟΦΙΑ ΑΝΝΑ ΜΠΑΡΛΑ ISBN

3 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (ΑΣΠΑΙΤΕ) ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μαρία Βαϊνά ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΤΗΣ ΙΔΕΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ~~~ Στο πλαίσιο του έργου ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΝΩΣΗ ΙΔΕΑ ΔΡΑΣΗ Κατηγορία Πράξεων: β ΑΘΗΝΑ 2007

4 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ή Εγκόλπιο παιδαγωγικών ιδεών σε σχέση με την ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Το παρόν τεύχος εκπονήθηκε στο πλαίσιο των δράσεων ΕΠΕΑΕΚ για την καλλιέργεια της επιχειρηματικότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση, με αποδέκτες κατ αρχήν τους προπτυχιακούς σπουδαστές των πέντε προπτυχιακών Τμημάτων Τεχνολόγων Εκπαιδευτικών της ΑΣΠΑΙΤΕ που συμμετέχουν στην υλοποίηση του αντίστοιχου Προγράμματος κατά το ακαδ. έτος και για αυτούς που θα συμμετάσχουν στο μέλλον στο Πρόγραμμα. Απευθύνεται όμως και σε όλους τους σπουδαστές της ΑΣΠΑΙΤΕ και σε κάθε ενδιαφερόμενο (φοιτητές, διδάσκοντες Κλάδους της Παιδαγωγικής επιστήμης, εκπαιδευτικούς, ασχολούμενους με την επιχειρηματικότητα), οι οποίοι θα ήθελαν να έχουν σε ευσύνοπτη μορφή την απάντηση στο ερώτημα κατά πόσον η επιχειρούμενη προσπάθεια για την καλλιέργεια του επιχειρηματικού πνεύματος στους νέους ανθρώπους στο πλαίσιο της εκπαίδευσης και ιδίως στους μαθητές, έχει ένα παρελθόν στη θεωρία και στην πράξη. Πρόκειται για μια πρωτότυπη και εναλλακτική οδό προσπέλασης της ιστορίας της Παιδαγωγικής, μέσω της διαθεματικής προσέγγισης των παιδαγωγικών ιδεών που σχετίζονται με την επιχειρηματικότητα. Η παρούσα αναζήτηση πραγματοποιείται σε ευρωπαϊκό κυρίως επίπεδο, εκεί όπου διαδραματίστηκαν παράλληλα τα μεγάλα βήματα προόδου της ίδιας της Παιδαγωγικής, τα οποία και συνετέλεσαν ώστε να διαμορφωθεί αυτή ως επιστήμη. Θα δειχτεί ότι δεν πρόκειται για μια εξ ολοκλήρου νέα ιδέα, η οποία θα πρέπει να ενσωματωθεί για πρώτη φορά στην εκπαίδευση μέσα από διάφορους τρόπους, πρωτότυπους βιωματικούς, αλλά ότι πρόκειται για μια δυναμική επαναφορά παλιάς αξιόλογης παιδαγωγικής ιδέας σε νέα πλαίσια, με νέα μορφή και με νέα μέσα υλοποίησης, κάτω από τις επιταγές της σύγχρονης κοινωνίας και οικονομίας. Το κέρδος θα είναι η βαθύτερη κατανόηση του πλούτου των επιμέρους κινημάτων της Μεταρρυθμιστικής Παιδαγωγικής με βάση το συγκεκριμένο θεματικό παράδειγμα, αλλά και μια πιο ολοκληρωμένη θεμελίωση του «επιχειρηματικώς σκέπτεσθαι και δραν» στο παρόν, μέσα από την ιστορική αναδρομή στην προϊστορία του εγχειρήματος σε διαφορετικές χώρες και πολιτισμούς, με ταυτόχρονη προβολή της κλασικής παιδαγωγικής αξίας του. Δεκέμβριος

5 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ή Εγκόλπιο παιδαγωγικών ιδεών σε σχέση με την ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΝΤΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ Γνώση- Ιδέα Δράση 2. Αναδρομή στις ιδέες του JOHN DEWEY ( ) 3. GEORG KERSCHENSTEINER ( ) Ο εισηγητής του κινήματος του Σχολείου Εργασίας Ο ιδρυτής της Τεχνικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης 4. PAWEL PETROWITSCH BLONSKI ( ) Το ενεργό βιομηχανικό σχολείο ως μοντέλο σχολείου εργασίας 5. ANTON MAKARENKO ( ) Η προσπάθεια για παιδαγωγικό έργο μέσω της εργασίας στις εργατικές παροικίες για παραβατικούς ανηλίκους 6. CELESTIN FREΙNET ( ) Μάθηση μέσα από το σχολικό τυπογραφείο 7. Προεκτάσεις στο μέλλον: Η καλλιέργεια της επιχειρηματικής σκέψης στην εκπαίδευση του αύριο 3

6 ΑΝΤΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΓΝΩΣΗ - ΙΔEΑ ΔΡΑΣΗ συνήντησε προ του ουδού χελώνην βόσκουσαν, εκ της οποίας κατεσκεύασε την λύραν, κενώσας το εσωτερικόν της και τείνας επί του κοίλου μέρους επτά χορδάς εξ εντέρων προβάτων... Αντί άλλης εισαγωγής σε αυτό το μικρό τεύχος που φιλοδοξεί να στρέψει το ενδιαφέρον προς την επιχειρηματική σκέψη και δράση, και όπου αυτή υπάρχει, να την ενισχύσει, κρίνεται σκόπιμη η αναδρομή στη λογική του μύθου και των συμβόλων. Και τούτο διότι αναγνωρίζεται στη μυθική σκέψη ενάργεια και παραστατικότητα της απόδοσης, αλλά και επειδή διανύουμε πλέον την εποχή της «λογο-μυθίας», στην οποία η επιστήμη (ιδίως η Ψυχολογία) επιδιώκει να αξιοποιεί μυθικές εικόνες προκειμένου να συμπυκνώσει με ευστοχία αντίστοιχες θεωρίες. Η μυθική εικόνα του Ερμή προσφέρεται ιδιαίτερα για την περίπτωση και μάλιστα είναι απορίας άξιο πώς είναι τόσο παραστατικά συγκεντρωμένες επιμέρους ιδέες για την επιχειρηματικότητα στο συγκεκριμένο μυθικό κέλυφος με τα σύμβολά του: Είναι γιος του Δία και της κόρης του Άτλαντα Μαίας και γεννήθηκε σε ένα σπήλαιο στα βουνά της Αρκαδίας. Γι αυτό και έχει υπό την προστασία του τους ποιμένες και τα ποίμνια. Νεότερος από τους θεούς, παριστάνεται πάντα νεανίας και έχει σχέση με τα πρακτικά ζητήματα της καθημερινής ζωής των ανθρώπων. Ως «Αγοραίος» είναι το κεντρικό πρόσωπο στις εκδηλώσεις της αγοράς και προστατεύει τους εμπόρους και τους ρήτορες. Είναι ο «αγαθός δαίμων» που την ίδια στιγμή που προστατεύει και τους κλέπτες («Δόλιος»), φρουρεί τα σπίτια και τις πόλεις από αυτούς («Προπύλαιος», «Πυλαίος», «Θυραίος», «Στροφαίος»). Ανήκει στις θεότητες της γονιμότητας και η αύξηση και η αφθονία των αγαθών είναι μέλημά του. Είναι άγγελος ειδήσεων, κήρυκας των θεών, πολύ κοντά όμως στους ανθρώπους, πραγματικός φίλος τους, στους οποίους και δείχνει το σωστό δρόμο. (Γι αυτό και στα σταυροδρόμια, αλλά και στην είσοδο των πόλεων και στην είσοδο των σπιτιών του έστηναν στήλες, τις Ερμές, με ένα ή και περισσότερα κεφάλια). Ακόμη, συνόδευε τους οδοιπόρους στα ταξίδια τους μακριά από την πόλη τους, ώστε να φτάσουν σώοι και να εκπληρώσουν το σκοπό τους. Παραστεκόταν στους αθλητές ως «Εναγώνιος». Ανάμεσα στα άλλα, φρόντιζε για το ταξίδι των ψυχών στον κάτω κόσμο («ψυχοπομπός» και ψυχαγωγός). Ήταν ευφυής και προστάτης των γραμμάτων («Λόγιος Ερμής») και πιστεύεται πως αυτός εφηύρε τη διαλεκτική, αλλά και το τεχνητό πυρ. Είναι ο εφευρέτης των μέτρων και των σταθμών («Κερδώος»). Φορούσε «καλά πέδιλα, αμβρόσια, χρύσεα» και κρατούσε χρυσό ραβδί («χρυσόρραπις») που, όπως λέει ο Όμηρος, μπορούσε με αυτό να μαγεύει όποιον ήθελε από τους ανθρώπους, και να ξυπνά τους κοιμισμένους: 4

7 με ράβδο «τη τα ανδρών όμματα θέλγει, ων εθέλει, τους δ αύτε και υπνώττοντας εγείρει» (Οδύσ. Ε 44-48) Στο σημείο αυτό αξίζει να γίνει περιληπτική αναφορά στους πρώτους άθλους του ως νεογέννητου, όπως διασώθηκαν στον Ομηρικό ύμνο στον Ερμή, και μεταξύ αυτών και στην εφεύρεση της μουσικής λύρας: Την αυγή γεννήθηκε, το μεσημέρι έπαιζε λύρα από το κέλυφος χελώνας αφού το επεξεργάστηκε και το βράδυ συναλλασσόταν με τον Απόλλωνα για το μοίρασμα θεϊκών εξουσιών. Την αυγήν εγεννήθη ο θεός, την μεσημβρίαν εκιθάριζε, την δε εσπέραν έκλεπτε τας βους του Απόλλωνος. Ευθύς άμα τη γεννήσει του, εξελθών του άντρου του δια να μεταβή εις Πιερίαν, συνήντησε προ του ουδού χελώνην βόσκουσαν, εκ της οποίας κατεσκεύασε την λύραν, κενώσας το εσωτερικόν της και τείνας επί του κοίλου μέρους επτά χορδάς εξ εντέρων προβάτων. Αφού εδοκίμασε τους μουσικούς ήχους του οργάνου το οποίον κατεσκεύασε, το ετοποθέτησεν εις το λίκνον του και ακολούθως, περί την δύσιν του ηλίου, επορεύθη εις την Πιερίαν, όπου έκλεψε πεντήκοντα βους από την αγέλην του Απόλλωνος, τας οποίας ωδήγησεν εις απόκεντρον υψηλόν άντρον, στρέψας τας οπλάς των προς αντίστροφον κατεύθυνσιν δια να παραπλανήσει τον διώκτην του. Αφού ήναψε τεχνητόν πυρ, έσφαξε δυο βους, των οποίων εγεύθη το κρέας και εκρέμασε την δοράν των εντός του άντρου, ένθα και έκρυψε τα υπόλοιπα ζώα. Επιστρέψας εις την Κυλλήνην εισέδυσεν αθορύβως εις το λίκνον του, περιελιχθείς το σπάργανον και προσποιούμενος το αθώον κοιμώμενον νήπιον. Ο Απόλλων αναζητών τας βους έφτασεν εις το Κυλλήνιον άντρον και απήτησεν από τον Ερμήν να του αποδοθούν τα ζώα.μετά την συμφιλίωσιν ο Απόλλων γοητεύεται από την λύραν την οποίαν κρούει ο Ερμής και ζητεί να του δοθεί αύτη Επιχρυσωμένα αγάλματα του Ερμή με τα φτερωτά πέδιλα πάνω σε ψηλές στήλες κοσμούν πολυσύχναστα εμπορικά κέντρα ευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων. Πέρα όμως από τη διασύνδεση με την τέχνη αξίζει μια απόπειρα για να ανακαλυφθεί το κέρδος των μύθων που στήθηκαν γύρω από αυτόν, αφού, κατά πως λένε, οι ερμηνείες των μύθων είναι ανεξάντλητες, και κάθε φορά ένας νέος ερμηνευτικός κύκλος φέρνει στην επιφάνεια καινούργιες ιδέες και νέες προσεγγίσεις. Αυτή είναι εξάλλου μια δημιουργική αντιμετώπιση του μύθου στο παρόν. Αντί για αρχαιολογία της σκέψης να γίνεται πηγή ζωής, χαράς και προόδου. 5

8 Dewey ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΣΤΙΣ ΙΔΕΕΣ ΤΟΥ JOHN DEWEY ( ) Καθηγητής της Φιλοσοφίας και της Παιδαγωγικής στα Πανεπιστήμια Σικάγου και Columbia To 1896 ο γνωστός παιδαγωγός ίδρυσε πειραματικό σχολείο στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου. Θεμελιωτής της φιλοσοφίας του πραγματισμού, αναγνώρισε την παιδαγωγική αξία της εργασίας. Η έννοια της εργασίας είναι για τον Dewey μια από τις παιδαγωγικές αρχές που πρέπει να διέπουν τη σύνταξη των σχολικών Προγραμμάτων, μαζί με αυτές της παιδοκεντρικότητας, του διαφέροντος και της κοινωνικότητας. Υποστήριξε την ανάγκη να αναγνωριστεί η ισοτιμία μεταξύ των μαθημάτων, και ιδιαίτερα των εργαστηριακών μαθημάτων και αυτών που στηρίζονταν στην εργασία των χεριών, με δεδομένες τις αντιδράσεις που συναντούσε η εισαγωγή τους στο πρόγραμμα σύμφωνα με τις αρχές του νέου σχολείου. Η αυτενεργός δράση κατά τη μαθησιακή διαδικασία συμβάλλει στην εμπέδωση του μαθήματος, αξιοποιεί την ορμή για δράση, καλλιεργεί την προσοχή, την κρίση, την αντίληψη. Υποβοηθεί στην ανέλιξη της προσωπικότητας, ενισχύει την αυτοπεποίθηση, οδηγεί τα άτομα προς την ανεξαρτησία. Λέξη κλειδί στη φιλοσοφία του και στην παιδαγωγική θεωρία του είναι η εμπειρία: Δεν υπάρχει στον κόσμο πιο αυστηρή πειθαρχία από την πειθαρχία της εμπειρίας που υπόκειται στη δοκιμασία της λογικής επεξεργασίας και ανάπτυξης. H σωστή σχολική εμπειρία όμως δίνει χαρά και ικανοποίηση και δεν είναι ένα βάσανο με το πρόσχημα της προετοιμασίας για το μέλλον: Ζούμε πάντα στον παρόντα χρόνο και κι όχι σε κάποιον άλλον και μονάχα εξάγοντας κάθε στιγμή το πλήρες νόημα κάθε παρούσης εμπειρίας μας προετοιμαζόμαστε για να κάνουμε το ίδιο πράγμα στο μέλλον. Αυτή είναι η μόνη έννοια της προπαρασκευής που παρουσιάζει κάποια χρησιμότητα. 6

9 Με συνέπεια στις φιλοσοφικές απόψεις του, ο Dewey περιγράφει γλαφυρά τη φύση των εμπειριών και την ευθύνη που έχει το σχολείο να τις επιλέγει και να τις οργανώνει, εφόσον στοχεύει σε μια ουσιαστική εκπαίδευση: Καμιά εμπειρία δεν γεννιέται και δεν πεθαίνει από μόνη της. Εντελώς ανεξάρτητη από επιθυμία και θέληση, κάθε εμπειρία ζει μέσα στις επόμενες εμπειρίες. Έτσι λοιπόν, το κεντρικό πρόβλημα της εκπαίδευσης που βασίζεται πάνω στην εμπειρία είναι να επιλέξει το είδος των εμπειριών εκείνων που επιζούν παραγωγικά μέσα στις επόμενες εμπειρίες. Ενδιαφέρουσα είναι η θεωρία του για το ρόλο του σχολείου. Δεν έχει να κάνει το σχολείο με την αφομοίωση του μαθητή. Το αντίθετο: Πρέπει να αναδεικνύεται σε μέσο για την ανανέωση της κοινωνίας. Κανάλι διασύνδεσης του σχολείου με την αλήθεια της κοινωνικής ζωής είναι η μύηση στις μορφές εργασίας: Θα πρέπει να δούμε τη διδαχή της χειρωνακτικής δουλειάς ως μέσο, που θα προσδώσει στο ίδιο το σχολείο τόπο ξέχωρο όπου διδάσκονται μαθήματα την αυθεντική μορφή της κοινοτικής ζωής. Εκπαίδευση έξω από το κοινωνικό πλαίσιο, άχρωμη, χωρίς ζωντάνια και δέσιμο με την πραγματικότητα, δεν έχει νόημα για τα παιδιά και τους νέους. Και μάταια θα περιμένουμε την κοινωνική προκοπή: Όλα τα ένστικτα της δημιουργίας και της παραγωγής δεν θα υποστηρίζονται συστηματικά στα χρόνια του σχολείου, όσο δεν θα οδηγούνται στην κοινωνικοποίηση. Όσο δεν θα πλουτίζονται με ιστορικές ερμηνείες, όσο δεν θα ελέγχονται και δεν θα φωτίζονται από επιστημονικές μεθόδους, θα είμαστε σίγουρα ανίκανοι, όχι μόνο να εντοπίσουμε την αιτία της οικονομικής κακοδαιμονίας μας, αλλά και, και πολύ περισσότερο, να την καταπολεμήσουμε αποτελεσματικά. Συμπέρασμα Στο επίκεντρο των παιδαγωγικών θέσεων του εισηγητή του «learning by doing» βρίσκεται η έννοια της εμπειρίας. Η προσεκτικά επιλεγμένη και κατευθυνόμενη εμπειρία που οφείλει να παρέχει το σχολείο του μέλλοντος ως προετοιμασία για τη ζωή, θα λειτουργήσει ως βάση για τις επόμενες σχετικές εμπειρίες μέσα στην κοινωνία. Όσον αφορά στη θεωρία του Dewey για το ρόλο του σχολείου ως μέσου κοινωνικής ανανέωσης, πρόκειται για αντίληψη και σήμερα επίκαιρη, που ασπάζεται και η Ενωμένη Ευρώπη καθώς μεταξύ άλλων- προωθεί μέσω 7

10 συντονισμένων δράσεων την καλλιέργεια του επιχειρηματικού πνεύματος τόσο στη Δευτεροβάθμια, όσο και στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Experience and Education. New York 1938 Τζων Ντιούι, Εμπειρία και εκπαίδευση. Μτφρ. Λ. Πολενάκης. Αθήνα, Γλάρος 1980 Τζων Ντιούι, Το σχολείο που μ αρέσει. Ο δρόμος και ο αγώνας για τη μεταμόρφωση των παιδαγωγικών ιδεών. Μτφρ. Μ. Μιχαλοπούλου. Αθήνα, Γλάρος

11 Kerschensteiner GEORG KERSCHENSTEINER ( ) Ο εισηγητής του κινήματος του Σχολείου Εργασίας Ο ιδρυτής της Τεχνικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης Είναι ο εισηγητής του μεγαλύτερου επιμέρους κινήματος της Μεταρρυθμιστικής Παιδαγωγικής, δηλ. του Σχολείου Εργασίας (Arbeitsschulbewegung), που βρήκε τέτοια απήχηση, ώστε μερικές φορές αυτό να ταυτίζεται με την ίδια τη Μεταρρυθμιστική Παιδαγωγική. Ως ένα βαθμό σε αυτή την ταύτιση υπάρχει κάποια αλήθεια, από την άποψη ότι, όποια και αν ήταν η ιδιαίτερη ταυτότητα των επιμέρους μεταρρυθμιστικών παιδαγωγικών κινημάτων, πάντα καθένα στηριζόταν πάνω στις γενικές αρχές του Σχολείου Εργασίας. Μετά τον Kerschensteiner δεν νοείται προοδευτική παιδαγωγική κίνηση, που να μην αποδέχεται και να μην αξιοποιεί πρώτα και πέρα από κάθε νεωτερισμό, την αυτενεργό δράση του μαθητή. Ο ανήσυχος δάσκαλος, που σπούδασε στη συνέχεια Μαθηματικά και Φυσικές Επιστήμες, και αργότερα ολοκλήρωσε τη διδακτορική διατριβή του σε θέματα και μετρήσεις μετεωρολογίας, εξ αιτίας της αγάπης του για την εκπαίδευση έγινε πριν από τα τέλη του 19 ου αιώνα Σχολικός Σύμβουλος στην πόλη του Μονάχου, ένα αξίωμα που διατήρησε πάνω από μια εικοσαετία. Είναι εκείνος ο παιδαγωγός που έφτιαξε νέα αναλυτικά προγράμματα με στροφή στα λεγόμενα realia, στις θετικές επιστήμες και στην πράξη. Παρά τις αντιδράσεις που συνάντησε, ίδρυσε στην εκπαιδευτική του περιφέρεια τα πρώτα επαγγελματικά σχολεία, σχολικά εργαστήρια στα οποία υποχρεωτικά στο εξής πραγματοποιούνταν με νέα (εργαστηριακή) μέθοδο αρκετά μαθήματα, καθιέρωσε τους σχολικούς κήπους με την εργασία των μαθητών, προώθησε το στήσιμο ενυδρείων και τη διατήρησή τους από τους μαθητές, έστησε σχολικές κουζίνες για άσκηση των μαθητών στη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική και υποστήριξε με κάθε τρόπο την πρακτική και ηθική αξία της εκπαίδευσης. Τις παιδαγωγικές και διδακτικές του ιδέες τις ανέπτυξε σε 30 αυτόνομα έργα και σε πλέον των 100 μελέτες και άρθρα, ώστε δίκαια να του απονεμηθεί ο τίτλος του Honorarprofessor του Πανεπιστημίου του Μονάχου. Με το διδακτικό του σύνθημα: Παιδαγωγικό έργο με το νου, με την καρδιά και με τα χέρια! τόνιζε το πόσο πολύπλευρο πρέπει να είναι το έργο του εκπαιδευτικού. 9

12 Επίσης με τη φράση του: Δεν νοείται καθαρή χειρωνακτική εργασία, χωρίς τη διαμεσολάβηση της σκέψης, επιχειρηματολογούσε μεταξύ άλλων, επιδιώκοντας να στρέψει το ενδιαφέρον στην αγνοημένη αξία της εργασίας των χεριών. Πίστευε πως το νέο σχολείο έχει χρέος να καλλιεργήσει καινούργιες ικανότητες στα νεαρά άτομα, απαραίτητες στη σύγχρονη κοινωνία, όπως: Θάρρος για απόκτηση αυτονομίας, Θάρρος για ενίσχυση της αυτοεκτίμησης, Επιθυμία για ανάληψη έργου, [Unternehmungslust], Θάρρος για το νέο και το ασυνήθιστο, Διάθεση για προσεκτική παρατήρηση και για έλεγχο, Διάθεση για υλοποίηση κοινού έργου. Το κίνημα του σχολείου εργασίας στην εκπαίδευση είχε ως αποτέλεσμα να δημιουργηθούν εκατοντάδες σχολεία σε όλο τον κόσμο σύμφωνα με τις παιδαγωγικές αρχές του. Καταξίωσε την έννοια της εργασίας, ιδίως των χεριών με τα απτά δημιουργήματά της, ως αναπόσπαστο μέρος της μαθησιακής διαδικασίας, ως πολύτιμη μαθησιακή οδό (μέθοδο). Οραματίστηκε το σχολείο του μέλλοντος μακριά από τη μονομέρεια της θεωρητικής γνώσης, μακριά από το απρόσωπο και αναποτελεσματικό σχολείο των βιβλίων. Έλεγε: «Σχολείο εργασίας» είναι ο χαρακτηρισμός του σχολείου που αρμόζει στα σύγχρονα κράτη. Επίσης: Θα έρθει καιρός, είναι τόσο βέβαιο, όσο το ότι η ημέρα διαδέχεται τη νύχτα, που θα είναι αδύνατον να φανταστεί κανείς, πώς μπορούσαν στο παρελθόν να διδάσκουν διαφορετικά. Συμπέρασμα Αντί άλλου συμπεράσματος, παρατίθενται δυο ακόμη επαναστατικές για την εποχή τους θέσεις του «πατέρα της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης»: Ο δρόμος προς τον ιδεώδη άνθρωπο διασταυρώνεται με αυτόν του χρήσιμου ανθρώπου. Και: Οι προσωπικές κλίσεις και ικανότητες των μαθητών, πολύτιμες για την μετέπειτα ζωή τους, πρέπει να βρίσκουν διέξοδο στη σχολική εργασία και να αξιοποιούνται ανάλογα. Kerschensteiner, Georg, Der Begriff der Arbeitsschule. (1912) 10

13 Scheibe, Wolfgang, Die Reformpaedagogische Bewegung. Weinheim und Basel, Beltz 1984 (9) 11

14 Blonski PAWEL PETROWITSCH BLONSKI ( ) Το ενεργό βιομηχανικό σχολείο ως μοντέλο σχολείου εργασίας Καθηγητής στο 2ο κρατικό Πανεπιστήμιο της Μόσχας ο Blonski στο έργο του «Το σχολείο εργασίας» (1921 και 1928) προώθησε την ιδέα του Karl Marx για τη δημιουργία ενός «Βιομηχανικού σχολείου», ενός σχολείου παραγωγής, στο πνεύμα μιας αιτούμενης ριζικής αναδιάρθρωσης του εκπαιδευτικού συστήματος μέσω της σύνδεσης των λειτουργιών της εκπαίδευσης με αυτές της παραγωγής. Στο παραδοσιακό σχολείο δεν υπάρχει σύνδεση ανάμεσα σε αυτό το ίδιο, στην κοινωνία που το περιβάλλει και στην οικονομία. Πρόκειται για μια αντίληψη που εκλαμβάνει συνήθως κάθε ένα από αυτούς τους παράγοντες της ζωής ως κόσμους κλειστούς και ανεξάρτητους. Το σχολείο του μέλλοντος πρέπει να γίνει όργανο της νέας κοινωνίας, με αποτελεσματική παρέμβαση σε αυτή. Η γνώση θα πρέπει να μεταδίδεται στα παιδιά και στους νέους μέσα από τη μετατόπιση του σχολείου στους τόπους παραγωγής, στις βιομηχανίες. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να ξυπνήσει η συνείδηση με την κατανόηση των νόμων λειτουργίας της βιομηχανικής εργασίας και με τη συμμετοχή τους σε κοινές δραστηριότητες, σε συλλογικό έργο και τη λειτουργία «κοινοτήτων εργασίας των παιδιών». Για τις πρώτες βαθμίδες εκπαίδευσης, για παιδιά ηλικίας 8 έως 13 ετών προβλέπεται η χειρωνακτική εργασία και ο ροβινσωνισμός, για τη μετάβαση από τον παιδικό κήπο στο ενεργό σχολείο. Γενικά η εργασία δεν θα πρέπει να είναι βαριά και να καταπονεί τους μαθητές, αλλά να τους δίνει τη χαρά της ανακάλυψης. Στη διάρκεια του ροβινσονισμού τα παιδιά περνούν ένα ή δύο μήνες του καλοκαιριού σε μια σχολική κατασκήνωση στην εξοχή. Δεν παίρνουν μαζί τους παρά μόνο τα ρούχα τους και ζουν όπως οι πρώτοι άνθρωποι που εμφανίστηκαν στη γη. Επινοούν πρωτόγονα εργαλεία με τα οποία φτιάχνουν καλύβες, καλλιεργούν τη γη και προμηθεύονται τροφή και ρούχα. Καταλαβαίνουν ότι τα χέρια μπορούν να φτιάξουν ένα σωρό πράγματα και ότι το ραβδί και η πέτρα είναι οι πιο μακρινοί πρόγονοι των σύγχρονων εργαλείων. Το εργοστάσιο και η κοινότητα αποτελούν τα καλύτερα κέντρα αγωγής και αναλαμβάνουν τα καθήκοντα που επιτελούσε μέχρι τώρα ο θεσμός «σχολείο», που 12

15 εξαφανίζεται σαν τέτοιος, ενσωματούμενος στις άλλες σφαίρες της κοινωνικής δραστηριότητας. Επισημάνθηκε σχετικά (Βεργίδης, Πρόλογος), πως μέσα από αυτή την πρόταση του Blonski, καταργείται η διάσταση ανάμεσα στη θεωρητική και την πρακτική μάθηση και τίθεται ταυτόχρονα το θεμέλιο για την κατάργηση της απόστασης ανάμεσα στη θεωρία και στην πράξη. Ο Blonski αναφέρεται υποτιμητικά στο σχολείο εργασίας του Kerschensteiner, το οποίο χαρακτηρίζει «χειροτεχνικό ενεργό σχολείο», το οποίο περιορίζεται στο να ανακατασκευάζει την πραγματικότητα χάριν της μάθησης και μόνο. Ως απήχηση της θεωρίας του και του έργου του θα πρέπει να θεωρηθεί η ίδρυση των «Πολυτεχνικών Σχολείων» στην τότε Σοβιετική Ένωση και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Συμπέρασμα Το βιομηχανικό σχολείο στη θεωρητική ακρότητά του έχει υπερκαλύψει την έννοια της επιχειρηματικότητας. Η ρομαντική φάση του «ροβινσονισμού» προσφέρει στο παιδί την άδολη χαρά της δημιουργίας και της ανακάλυψης σε σχετικά μικρή ηλικία, πάντα στο πλαίσιο της ομάδας, της παιδικής κοινότητας που μαθαίνει μέσα σε γνήσιες προβληματικές καταστάσεις «να επιχειρεί». Τέο Ντήτριχ, Το ενεργό βιομηχανικό σχολείο του Σοβιετικού παιδαγωγού Π.Π. Μπλόνσκι. Μετφρ. Δημήτρη Βεργίδη. Ανδρομέδα, χ.χ. 13

16 Makarenko ANTON MAKARENKO ( ) Η προσπάθεια για παιδαγωγικό έργο μέσω της εργασίας στις εργατικές παροικίες για παραβατικούς ανηλίκους Επιφανής σιοβιετικός παιδαγωγός, αναγνωρίστηκε και στη Δύση για τον ανθρωπιστικό χαρακτήρα του έργου του. Εργάστηκε αρχικά ως δάσκαλος και διευθυντής σχολείου. Από το 1920 του ανατέθηκε η ευθύνη να οργανώσει και να διευθύνει μια εργατική παροικία (Arbeitskolonie) για παραβατικούς ανήλικους νέους κοντά στην Πολταβία. Η εργατική αυτή παροικία πήρε αργότερα το όνομα του Μαξίμ Γκόρκι. Διηύθυνε και άλλες τέτοιες αποικίες με επιτυχία, εφαρμόζοντας το παιδαγωγικό σύστημά του. Σκοπό είχε να αναδείξει τη συλλογική αγωγή, ως μια σύγχρονη και σύνθετη μορφή αγωγής που θα στηρίζεται στην κοινωνική επαφή των προσώπων στο πλαίσιο της εργαζόμενης κοινότητας. Η συλλογική αγωγή θα ενσωματώνει την ατομική αγωγή, η οποία θα έχει τη δυνατότητα έκφρασης. Ευρέως γνωστός έχει γίνει από το έργο του «Το παιδαγωγικό ποίημα», στο οποίο περιγράφεται με γλαφυρό τρόπο η εφαρμογή της παιδαγωγικής θεωρίας του για την αγωγή των ανηλίκων παραβατικών σε εργατικές παροικίες. Η εργασία συνδέεται με την κοινωνική ομάδα και η χαρά του παιδιού συνδυάζεται με την υπευθυνότητα για τη συνολική ανάπτυξη του καθενός και της ομάδας (για την αυριανή χαρά). Η εργασία των χεριών έχει πίστευε ορισμένα χαρακτηριστικά, που δεν συμβάλλουν απλά στην επαγγελματική ανάπτυξη, αλλά υποβοηθούν στη διαμόρφωση του χαρακτήρα, αν και το γεγονός αυτό συνήθως δεν συνειδητοποιείται. Αυτά τα στοιχεία που υπάρχουν στην εργασία είναι η ανάγκη για ακρίβεια στην εκτέλεση, η απαιτούμενη προσήλωση της προσοχής, η δεξιοτεχνία, και η επιμέλεια. Συμπέρασμα Η εργασία των χεριών δεν προσφέρει μόνο την οδό σε ένα επάγγελμα, αλλά λειτουργεί ταυτόχρονα και ως μέσο διαμόρφωσης του χαρακτήρα. Το κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο λειτουργεί και εργάζεται η ομάδα, συντελεί στη συλλογική αγωγή, με την ιδιαίτερη κάθε φορά δυναμική της. 14

17 Freinet CELESTIN FREΙNET ( ) Μάθηση μέσα από το σχολικό τυπογραφείο Ο Γάλλος παιδαγωγός Celestin Freinet εμπνεύστηκε από τα μηνύματα της Μεταρρυθμιστικής Παιδαγωγικής και τη διδασκαλία ιδιαίτερα του θεμελιωτή του Σχολείου Εργασίας Georg Kerschensteiner, αλλά και του Dewey, του Lietz και άλλων. Ως νέος εκπαιδευτικός, με τα πλούσια θεωρητικά ανακαινιστικά εναύσματα που δέχτηκε, εμπνεύστηκε τη δική του ιδιαίτερη πρόταση, το μοντέλο του σχολείου που στήριζε τη μάθηση στην ιδέα του σχολικού τυπογραφείου. Την ιδέα του αυτή την εφάρμοσε στο πειραματικό σχολείο του στην κωμόπολη Vence. Είναι ο εισηγητής της χρήσης του τυπογραφείου στο σχολείο από τους μαθητές. Πρόκειται για πρωτότυπη παιδαγωγική και διδακτική ιδέα (και την εφαρμογή της), για την οποία και κατέλαβε την ανάλογη θέση στην ιστορία της Παιδαγωγικής, ηγούμενος αντίστοιχου κλάδου της. Κεντρική έννοια της θεωρίας του για το «σχολείο του αύριο» αναδείχτηκε η έννοια της εργασίας, με την εξής ιδιαίτερη σημασία: Κάνουμε λόγο για εργασία, όταν η δραστηριότητα αδιάφορο σωματική ή πνευματική έρχεται να καλύψει ανάγκες του υποκειμένου, και όταν από αυτή νιώθει μια κάποια ευχαρίστηση. Σε αντίθετη περίπτωση κάνουμε λόγο για αναγκαστική εργασία ή υποχρέωση, την οποία κάποιος εκπληρώνει επειδή είναι εξαναγκασμένος να το πράξει. Στα μέσα της δεκαετίας του 20 έγινε γνωστός ο παιδαγωγικός πειραματισμός του να καθιερώσει ως ανταπόκριση στο αίτημα για αυτενεργό μάθηση του Dewey ένα ξεχωριστό για τη θεματική του project, αυτό του σχολικού τυπογραφείου. Με αυτό τον τρόπο αναδείχτηκε το σχολικό τυπογραφείο σε κεντρικό πυρήνα της διδασκαλίας, αλλά και ολόκληρης της σχολικής ζωής. Οι σχετικές εκθέσεις του για τον εν λόγω πειραματισμό αναφέρονται στην ανταπόκριση των μαθητών και στο ζωηρό ενδιαφέρον που έδειξαν. Επισημαίνουν την ευκαιρία που παρέχεται μέσα από τη συγκεκριμένη διαδικασία, της άσκησης της παρατηρητικότητας, της επιδεξιότητας, αλλά και της καλλιέργειας της σκέψης και της γλώσσας, από την πρώτη Τάξη του 15

18 σχολείου του. Στο τυπογραφείο αυτό εκτυπώνονταν διάφορα δημιουργήματα: φυλλάδια, φύλλα που δένονταν σε βιβλία, περιοδικά, και η σχολική εφημερίδα. Όλα αυτά ήταν μέρος της ζωής τους, βίωμά τους και δημιουργία τους, σε αντίθεση με τα απόμακρα σχολικά βιβλία του παραδοσιακού σχολείου. Ολόκληρη η διαδικασία της μάθησης συνδέθηκε με το σχολικό τυπογραφείο. Σχολεία μιμητές της Παιδαγωγικής - Freinet λειτούργησαν σε διάφορες χώρες, τα οποία στη συνέχεια αντάλλασσαν μεταξύ τους τις τυπογραφικές δημιουργίες τους, στήνοντας γέφυρες πνευματικές για επικοινωνία πριν καν συλληφθεί ως έννοια η Ενωμένη Ευρώπη και πριν στραφεί το ενδιαφέρον προς την διαπολιτισμικότητα. Συμπέρασμα Η Παιδαγωγική του Freinet είναι ένα ξεχωριστό παράδειγμα, για το πώς, όχι σε προαιρετική βάση, αλλά συστηματικά, μια επιχειρηματική ιδέα συλλαμβάνεται και υλοποιείται στο σχολείο. Πέρα από αυτό, αποδεικνύεται, το πώς η υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ιδέας που περιστρέφεται γύρω από το κυρίαρχο διδακτικό μέσο (εδώ το τυπογραφείο), μπορεί να αναχθεί σε μέθοδο διδασκαλίας, στρατηγική, αλλά και ιδιαίτερο παιδαγωγικό κλάδο. Η ιδέα της αξιοποίησης των Η/Υ στην εκπαίδευση έχει χάσει κάτι από την πρωτοτυπία της ή καλύτερα, έχει βρει την προϊστορία της. Ξηροτύρης, Η., Les ecoles experimentales. Athens

19 ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ: Η ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟΥ ΑΥΡΙΟ Είναι φανερό πως το μέλλον των σύγχρονων κοινωνιών και εν μέρει η επαγγελματική επιτυχία των ατόμων είναι στενά συνδεδεμένα με το βαθμό στον οποίο οι νέες γενεές θα μπορέσουν να οικειοποιηθούν και να καλλιεργήσουν επιπρόσθετες ικανότητες και δεξιότητες πλάι στις παλιές, που σχετίζονται μεταξύ άλλων με την επιχειρηματική σκέψη και δράση. Η ιδέα της επιχειρηματικότητας που σήμερα εισάγεται δειλά σε προαιρετική βάση τόσο στη Δευτεροβάθμια όσο και στην Ανώτατη Εκπαίδευση με την υποστήριξη της Ενωμένης Ευρώπης, στο μέλλον δεν μπορεί παρά να ενσωματωθεί με διάφορους τρόπους στα Αναλυτικά Προγράμματα ως απαραίτητο στοιχείο μόρφωσης. Εφόσον ισχύει το ότι η εκπαίδευση οφείλει να παρέχει εφόδια στο νέο άνθρωπο για τη ζωή του, τότε πρόκειται πράγματι για μια πρoοδευτική παρέμβαση με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα, γιατί η κίνηση αυτή έρχεται να στηρίξει τον άνθρωπο στην προσωπική και επαγγελματική του ανάπτυξη, καθώς γίνεται πιο επινοητικός, πιο οργανωτικός, ρεαλιστής με όραμα, με ετοιμότητα για δράση και ανάληψη ευθύνης, πράγματα που του στερούσε μέχρι τώρα η εκπαίδευση. Η ενασχόληση με την «Επιχειρηματικότητα» επιχειρεί τη διασύνδεση της εκπαίδευσης με την πραγματική ζωή. Μέχρι τότε, η ιδέα του «επιχειρείν» (που αν και δουλεύτηκε πολύ στο παρελθόν σε άλλα παιδαγωγικά πλαίσια και ξεχάστηκε ή δεν κατάφερε να στεριώσει), θα διαδίδεται ευκαιριακά και θα ξυπνά δυνατότητες και ικανότητες που είναι θαμμένες μέσα μας, αν και πολύτιμες για την επιβίωση και την αξιοπρεπή ζωή. Είναι μια νότα εμπλουτισμού της εκπαίδευσης προς την κατεύθυνση της αξιοποίησης των ανθρωπίνων πόρων. 17

20 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΝΩΣΗ ΙΔΕΑ ΔΡΑΣΗ «ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ» ISBN Έργο συγχρηματοδοτούμενο από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και από το Ελληνικό Δημόσιο

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

«Εμπειρία και εκπαίδευση»τζων ΝΤΟΥΙ Μετάφραση : Λέανδρος Πολενάκης Εκδόσεις Γλάρος, Αθήνα :1980

«Εμπειρία και εκπαίδευση»τζων ΝΤΟΥΙ Μετάφραση : Λέανδρος Πολενάκης Εκδόσεις Γλάρος, Αθήνα :1980 «Εμπειρία και εκπαίδευση»τζων ΝΤΟΥΙ Μετάφραση : Λέανδρος Πολενάκης Εκδόσεις Γλάρος, Αθήνα :1980 Εισαγωγή Σκοπός της σύντομης παρουσίασης και βιβλιοκριτικής του βιβλίου του John Dewey είναι να αναδειχτούν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης

Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής & Τεχνολογικής Εκπαίδευσης 2013-14 Α εξάμηνο Η εξέλιξη της ελληνικής παιδαγωγικής σκέψης και πράξης Υπεύθυνος καθηγητής: Μαυρικάκης Εμμανουήλ Συμμετέχοντες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ ΔΙΑΛΟΓΟΥ. Συντονιστές: Σοφία Καλογρίδη & Ιγνάτιος Καράμηνας

ΘΕΜΑ ΔΙΑΛΟΓΟΥ. Συντονιστές: Σοφία Καλογρίδη & Ιγνάτιος Καράμηνας ΘΕΜΑ ΔΙΑΛΟΓΟΥ «ΚΑΛΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ» Συντονιστές: Σοφία Καλογρίδη & Ιγνάτιος Καράμηνας Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας απόψεις, προτάσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού www.hcc.edu.gr οργανώνει από το 2000 σε σταθερή βάση, κάθε φθινόπωρο, άνοιξη

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : Αξιολόγηση του γλωσσικού μαθήματος

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : Αξιολόγηση του γλωσσικού μαθήματος 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : Αξιολόγηση του γλωσσικού μαθήματος Υπεύθυνη καθηγήτρια : κ. Γρίβα Έλενα ΓΑΖΑΝΗ ΧΡΥΣΑ ΓΙΑΝΝΑΚΙΔΟΥ ΜΑΡΙΑ 2 Το παιδί γίνεται ο ήλιος γύρω από τον οποίο περιστρέφονται τα μέσα της

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης 120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης Σκοπός Σκοπός αυτού του Τμήματος είναι η ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύπτουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε προσωπικό για την διδασκαλία των μαθημάτων της

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) EΣΠΕΡΙΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ

ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ 31/01/2014 ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΓΕΡΟΥΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Α/ΘΜΙΑΣ 4 Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΧΑΝΙΩΝ Εκπαιδευτικές δράσεις σε μουσειακά περιβάλλοντα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ & ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Εισαγωγή Σχολείο και Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Δρ. Βασίλειος Σάλτας 1, Αλέξης Ηλιάδης 2, Ιωάννης Μουστακέας 3 1 Διδάκτωρ Διδακτικής Μαθηματικών, Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΣΠΑΙΤΕ Σαπών coin_kav@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

: Βαθ. Προτεραιότητας: ΠΡΟΣ : Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθμός Προτεραιότητας:

: Βαθ. Προτεραιότητας: ΠΡΟΣ : Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθμός Προτεραιότητας: : Βαθ. Προτεραιότητας: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Κέντρο και άξονας αυτών των μεθόδων διδασκαλίας είναι ο δάσκαλος. Αυτός είναι η αυθεντία μέσα στην τάξη που καθοδηγεί και προσφέρει. Γι αυτό οι μέθοδοι αυτές

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Θέµατα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

www.genadios.edu.gr Λεωφ. Καλαμακίου 104Β, Άλιμος ΤΚ 174 55 Τ. 210 9828888 210 9829888 210 9830888 F. 210 9850342 Ε. info@genadios.edu.

www.genadios.edu.gr Λεωφ. Καλαμακίου 104Β, Άλιμος ΤΚ 174 55 Τ. 210 9828888 210 9829888 210 9830888 F. 210 9850342 Ε. info@genadios.edu. Αγαπητοί γονείς Αισθανόμαστε την ανάγκη να επικοινωνήσουμε μαζί σας για να σας ενημερώσουμε σχετικά με την ταυτότητα της ΓΕΝΝΑΔΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ και το αξιόλογο και πολυεπίπεδο εκπαιδευτικό έργο που επιτελεί.

Διαβάστε περισσότερα

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Φύση και Σχολικοί Κήποι Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Ιστορικά στοιχεία Η «μόρφωση» του ανθρώπου άρχισε άτυπα από την επαφή του με

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Δρ Κορρές Κωνσταντίνος Θεωρίες μάθησης Ευνοϊκές συνθήκες για τη μάθηση Μέθοδοι διδασκαλίας Διδακτικές προσεγγίσεις (Ι) Συμπεριφορικές Θεωρίες μάθησης Για τους εκπροσώπους της Σχολής

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Παραδόσεις 4 ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟ. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Παραδόσεις 4 ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟ. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ DP2021 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Τρίτο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5.1 Εισαγωγή 5.2 Τα βασικά χαρακτηριστικά της συντελούμενης αλλαγής 5.3 Οι νέες προτεραιότητες 5.4 Τα συστατικά στοιχεία του νέου εκπαιδευτικού περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΕΤΡΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Απευθύνεται: Σε κάθε εκπαιδευτικό που ενδιαφέρεται να βελτιώσει και να εκσυγχρονίσει τη διδασκαλία του/της. Στους/ις υποψήφιους/ες

Διαβάστε περισσότερα

1987-1989: Μεταδιδακτορικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Φραγκφούρτης στην Καθολική Θεολογία

1987-1989: Μεταδιδακτορικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Φραγκφούρτης στην Καθολική Θεολογία Όνομα: ΗΡΑΚΛΗΣ Επώνυμο: ΡΕΡΑΚΗΣ Όνομα πατρός: ΜΑΤΘΑΙΟΣ Χρον. γέννησης: 1952 Τόπος γέννησης: ΡΕΘΥΜΝΟ Βαθμίδα: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Σχολή: ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ Τμήμα: ΠΟΙΜ. & ΚΟΙΝ. ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Εργαστήριο: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ Τηλ.: 2310

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Δημοτικού Oδηγίες αξιοποίησης των σχολικών εγχειριδίων Σχολική χρονιά: 2011-2012 ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Κατηγορία ECTS Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Επιστήμη Υποχρεωτικό 6 Ελληνική Γλώσσα Υποχρεωτικό 6 Η Ιστορία και η Διδακτικής της Υποχρεωτικό 6

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com 1. Περιεχόμενα 2. Παιδαγωγική Επιστήμη (35 θέματα)... 4 1. Επιστημονικό αντικείμενο στο πεδίο των σπουδών Παιδαγωγικής Επιστήμης... 4 2. Σχέση Θεωρίας και Πράξης (6 προσεγγίσεις Duncker)... 4 3. Δυσχέρειες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου Το ολοήµερο σχολείο έχει έντονο εκπαιδευτικό και κοινωνικό περιεχόµενο. Σχεδιάστηκε για να εξυπηρετήσει υψηλούς παιδαγωγικούς στόχους,

Διαβάστε περισσότερα

Προηγμένες Μαθησιακές Τεχνολογίες Διαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση

Προηγμένες Μαθησιακές Τεχνολογίες Διαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση Προηγμένες Μαθησιακές Τεχνολογίες Διαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Μαθησιακών Δραστηριοτήτων από Απόσταση της Α/θμιαςεκπ/σης με θέμα: «Το νερό νεράκι» Κονιδάρη Χριστίνα Μακρίδου

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέμα Διαλόγου «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΣΤΑ ΣΔΕ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΣΠΕΡΙΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διοίκηση Καριέρας (Career Management) είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Από το παραδοσιακό Σχολείο στο σύγχρονο

Από το παραδοσιακό Σχολείο στο σύγχρονο 1 Βασίλειος Παπασαράντος Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε. 1 ης Εκπ/κής Περιφέρειας Αρκαδίας Από το παραδοσιακό Σχολείο στο σύγχρονο Η διαμόρφωση ενός πλαισίου εκπαίδευσης θα πρέπει να βασίζεται σε τρία σημαντικά

Διαβάστε περισσότερα

"Ερευνώ και Ανακαλύπτω" την ΗλεκτροΜαγνητική Επαγωγή στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Από τον Ηλεκτρισμό στο Μαγνητισμό, από το Μαγνητισμό στον Ηλεκτρισμό

Ερευνώ και Ανακαλύπτω την ΗλεκτροΜαγνητική Επαγωγή στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Από τον Ηλεκτρισμό στο Μαγνητισμό, από το Μαγνητισμό στον Ηλεκτρισμό ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α ΣΥΜΠΟΣΙΟ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: Πρωτοβάθμια Εκπ-Παίδευση στις-με τις Φυσικές επιστήμες - H Βέλτιστη

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014»

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014» ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΚΕ 2013 2014» Γ Ε Ν Ι Κ Α Σ Τ Ο Ι Χ Ε Ι Α Πρόγραμμα Διαγωνισμός : Καλλιέργεια Ερευνητικής και Καινοτομικής Κουλτούρας : Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ Η φιλοσοφία μας για την εκπαίδευση και το σχολείο του παρόντος, έχει ως βασικό της άξονα ένα σχολείο: που εφαρμόζει στην «πράξη» τη μαθητοκεντρική διδασκαλία και την ολιστική προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 677 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT Πέτρος Κούμουλος Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (θερινά τμήματα)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (θερινά τμήματα) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (θερινά τμήματα) Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του κειμένου σε 80-100 λέξεις. Την ανάπτυξη της κριτικής ικανότητας των μαθητών ως αναγκαία

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων. Ενότητα 1: Βασικές Έννοιες και Θεωρίες της Διοικητικής Επιστήμης Πουλιόπουλος Λεωνίδας Τμήμα Διεθνούς Εμπορίου

Διοίκηση Επιχειρήσεων. Ενότητα 1: Βασικές Έννοιες και Θεωρίες της Διοικητικής Επιστήμης Πουλιόπουλος Λεωνίδας Τμήμα Διεθνούς Εμπορίου Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 1: Βασικές Έννοιες και Θεωρίες της Διοικητικής Επιστήμης Πουλιόπουλος Λεωνίδας Τμήμα Διεθνούς Εμπορίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΕΝΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ. ΟΙ ΑΠΟΨΕΙΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ

Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ Τα παιχνίδια είναι δημιουργήματα του Ελληνικού πολιτισμού με ρίζες που φτάνουν στην

Διαβάστε περισσότερα

Γενικής Υποδομής Υποχρεωτικό. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις. Ελληνική

Γενικής Υποδομής Υποχρεωτικό. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις. Ελληνική ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ GD0350 ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Κοινωνιολογία ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ σε περίπτωση που οι πιστωτικές

Διαβάστε περισσότερα

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων που θα καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 3: Ανοιχτή & εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση -Βασικές Αρχές. 3.1 Ορισμοί 3.2. Ιστορία 3.3 Θεωρίες 3.4 Συμπεράσματα

Διάλεξη 3: Ανοιχτή & εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση -Βασικές Αρχές. 3.1 Ορισμοί 3.2. Ιστορία 3.3 Θεωρίες 3.4 Συμπεράσματα Διάλεξη 3: Ανοιχτή & εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση -Βασικές Αρχές 3.1 Ορισμοί 3.2. Ιστορία 3.3 Θεωρίες 3.4 Συμπεράσματα 1.ΟΡΙΣΜΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ Οι ορισμοί της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης καλύπτουν πολλές πλευρές Η

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012

8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012 8 ο ΓΕΛΠάτρας ΕρευνητικήΕργασία Μάιος 2012 ΗΕξέλιξηκαιη Ιστορίατης Εκπαίδευσηςανά τουςαιώνες Τομάθημαστην αρχαίαελλάδα. Αντί για βιβλία είχαν πήλινες πλάκες και το μάθημα γινόταν με δύο άτομα, τον μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά.

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. Τάξη/εις στις οποίες απευθύνεται: Το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑTΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

7 ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ «ΑΥΤΟΒΕΛΤΙΩΣΗΣ»

7 ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ «ΑΥΤΟΒΕΛΤΙΩΣΗΣ» Νικόλαος Κοτσυφός 7 ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ «ΑΥΤΟΒΕΛΤΙΩΣΗΣ» Με παραδείγματα μέσα από την ελληνική πραγματικότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων του 2014 εκδόσεις ΙΒΙΣΚΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος Ποιους αφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Τίτλος προγράμματος: «Ταξίδι στην Παραμυθοχώρα» Τάξη: Α Εκπαιδευτικός: Βασιλική Αντωνογιάννη Σχολικό έτος: 2013-14 Σύνολο μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ, ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΤΕΧΝΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΡΑΞΗΣ»

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ, ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΤΕΧΝΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΡΑΞΗΣ» Ιουλιανού 28 (1 ος όροφος) - 10434 ΑΘΗΝΑ Σύμπραξη ΚΑΝΕΠ/ΓΣΕΕ και ΙΝΕ/ΓΣΕΕ για τη Δια Βίου Μάθηση Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου Μη Κερδοσκοπικό ΑΘΗΝΑ 2006 Τηλέφωνο: 210 88 38 680 Φαξ: 210 88 38 148 Email:

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα