Σ ΙΜΟΣ ΠΑΠ ΑΔ ΟΠ Ο ΥΛ Ο Σ Λέκ τ ορ α ς Θε α τρ ο λ ο γί α ς ΠΤ Δ Ε Δ η μ οκ ρ ι τε ί ου Π α ν επ ισ τημ ί ου Θ ρ ά κ η ς Ε μ ψ υ χω τής Θ εά τρ ου

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σ ΙΜΟΣ ΠΑΠ ΑΔ ΟΠ Ο ΥΛ Ο Σ Λέκ τ ορ α ς Θε α τρ ο λ ο γί α ς ΠΤ Δ Ε Δ η μ οκ ρ ι τε ί ου Π α ν επ ισ τημ ί ου Θ ρ ά κ η ς Ε μ ψ υ χω τής Θ εά τρ ου"

Transcript

1 1 Σ ΙΜΟΣ ΠΑΠ ΑΔ ΟΠ Ο ΥΛ Ο Σ Λέκ τ ορ α ς Θε α τρ ο λ ο γί α ς ΠΤ Δ Ε Δ η μ οκ ρ ι τε ί ου Π α ν επ ισ τημ ί ου Θ ρ ά κ η ς Ε μ ψ υ χω τής Θ εά τρ ου Papadopoulos, S. (2009b). Theatre for Young People as a means of Intercultural Education: The Case of Petalousauros, [Το θέατρο για παιδιά και νέους ως μέσο διαπολιτισμικής αγωγής: Η περίπτωση του Πεταλουδόσαυρου ]. In Proceedings of the International Association of Intercultural Education: Intercultural Education: Paideia, Polity, Demoi, Αthens. ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΥΣ ΩΣ ΜΕΣΟ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΠΕΤΑΛΟΥΔΟΣΑΥΡΟΥ Videmus nunc per speculum et in aenigmate 1 Umberto Eco, «Το όνομα του ρόδου» 1. ΘΕΑΤΡΟ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΥΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΑΓΩΓΗ: ΟΡΟΘΕΤΗΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΚΟΠΟΘΕΣΙΑ Το θέατρο για παιδιά και νέους ως δραματικό κείμενο ή και θεατρική παράσταση παράγεται από συγγραφείς ή σκηνικούς καλλιτέχνες και απευθύνεται στους αποδέκτες του (παιδιά και νέους) που, ως αναγνώστες ή θεατές, αποτελούν την κατεξοχήν ηλικιακή ομάδα αναφοράς του (Γραμματάς, 1999). Σύμφωνα με την Αμερικανική Ένωση Θεάτρου για παιδιά (Children s Theatre Association of America), το θέατρο για παιδιά και νέους αφορά σε γραπτό ή αυτοσχέδιο κείμενο που παίζεται από ενήλικες ηθοποιούς και ταλαντούχα παιδιά, υποστηριζόμενο από ευρύ φάσμα σημείων της όψης (σκηνικά, κοστούμια, μακιγιάζ, μουσική, φωτισμός, ειδικά εφέ). Aπευθύνεται σε κοινό που παρακολουθεί τη θεατρική παράσταση σε οποιουδήποτε τύπου θεατρική σκηνή. (Rosenberg & Prendergast, 1983) Υπό αυτό το πρίσμα, το εν λόγω είδος θεάτρου συνιστά μορφή τέχνης, πολιτιστική διαδικασία και κοινωνικό φαινόμενο, εφόσον μπορεί να λειτουργεί ως πεδίο πανανθρώπινων αρχών και αξιών (Goldberg, 1974, Γραμματάς, 2008). Για την επίτευξη του παραπάνω σκοπού οφείλει να λαμβάνει υπόψη: i. την ψυχολογία παιδιών και νέων και συγκεκριμένα: α) την ομοιογένεια του παιδικού και νεανικού κοινού σε σχέση με τους ενήλικες θεατές, β) την περιορισμένη προσωπική, πολιτισμική και κοινωνική εμπειρία τους και γ) τα αναπτυξιακά επίπεδα της ηλικίας των παιδιών από 5 έως 15 ετών, ii. τις αρχές του ύφους της παράστασης (μη ρεαλιστικό ρεαλιστικό), που αφορά στα γνωρίσματα της συμπεριφοράς των χαρακτήρων του έργου (Rosenberg & Prendergast, 1983: 18-19). Συνακόλουθα, να προσβλέπει στη διαπολιτισμική αγωγή και ανάπτυξη των νεαρών θεατών (Cross-Cultural Theatre) (Γραμματάς, 2006, Άλκηστις, 2008), να κινητοποιεί την κριτική και στοχαστική τους σκέψη, την ηθική και πολιτική τους συνείδηση, προαπαιτούμενα για να καταξιωθούν οι ανήλικοι θεατές ως ενεργά μέλη μιας ανοιχτής, αλληλέγγυας και συμπάσχουσας κοινωνίας (Κουρετζής, 1990, Cummins, 1999). Έτσι, καθώς το δραματικό κείμενο γίνεται όχημα σημασιοδότησης αξιακών προτύπων, καταξιώνεται ο διαπολιτισμικός (Intercultural Theatre) (Μπρουκ, 2003, Pavis, 1990) και πολιτικός χαρακτήρας της τέχνης του θεάτρου (Boal, 1982, 1998), που δεν είναι δυνατό να 1 Βλέπουμε τώρα μέσα από καθρέφτη και με αινίγματα.

2 2 περιορίζεται στην αποκρυστάλλωση ενός και μοναδικού κειμενικού ή σκηνικού μηνύματος. H αμφίδρομη και διαδραστική λειτουργία του θεάτρου έχει άμεση σχέση με τη διαμόρφωση της παραπάνω εξελικτικής του φάσης, αφού οι θεατές δεν είναι μόνο αποδέκτες και κριτές του καλλιτεχνικού προϊόντος, αλλά και καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις κατευθύνσεις της καλλιτεχνικής παραγωγής (Hawthorn, 1995). Οι προδιαγραφές του σύγχρονου θεάτρου δεν μπορεί παρά να προκύπτουν από τις προσλαμβάνουσες και τις εμπειρίες ενός σύγχρονου, ετερογενούς και απαιτητικού κοινού (Wood & Grant, 1997). Ειδικότερα, στο θέατρο που απευθύνεται σε ανήλικους θεατές, η ενσωμάτωση διαπολιτισμικών μηνυμάτων νοηματοδοτεί με νέο τρόπο την παιδαγωγική διάσταση, ως προς την ενεργοποίηση της συνείδησης των παιδιών, τη διεύρυνση της αντίληψης και τη δημιουργία προβληματισμού (Klein, 1988, Γραμματάς, 2004). Στόχος της παρούσας εργασίας είναι η σε βάθος εξέταση μιας περίπτωσης θεατρικού έργου για παιδιά και νέους, μέσω του οποίου οι ανήλικοι θεατές μπορούν να καλλιεργήσουν ώριμες διαπολιτισμικές στάσεις και πρακτικές. Η επιλογή του θεατρικού έργου ο Πεταλουδόσαυρος του Ευγένιου Τριβιζά έγινε με κριτήριο την επικαιρότητά του σε σχέση με την κοινωνικοπολιτική πραγματικότητα κάθε είδους διαφορετικότητας (πολιτισμική, εθνοφυλετική, θρησκευτική, ιδεολογική, σωματική-διανοητική, κλπ) που απαντάται στην καθημερινή ζωή μας. 2. ΜΕΘΟΔΟΣ Για την ανάλυση και ερμηνεία του Πεταλουδόσαυρου χρησιμοποιήθηκε ως ερευνητική τεχνική η ανάλυση περιεχομένου. Πιο συγκεκριμένα, αρχικά έγινε συνολική προσέγγιση του έργου μέσα από το πρίσμα της θεατρολογικής ανάλυσης και στη συνέχεια απομονώθηκαν τα σημεία εκείνα που εμπλέκονταν στις κατηγορίες ανάλυσης. Οι τελευταίες διαμορφώθηκαν με βάση τις γενικές αρχές της διαπολιτισμικής αγωγής, όπως παρουσιάζονται στη σχετική βιβλιογραφία (Μάρκου, 1997, Γκότοβος, 2003). Η δομή της ανάλυσης του έργου περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια: δραματουργία και διαπολιτισμικότητα, ευρύτερα κοινωνικοπολιτικά στιγμιότυπα και τη διαπολιτισμική διάσταση. 3. ΔΡΑΜΑΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟΝ ΠΕΤΑΛΟΥΔΟΣΑΥΡΟ ΤΟΥ ΕΥΓΕΝΙΟΥ ΤΡΙΒΙΖΑ Ο δυναμικός και διαρκώς αυτο-αναθεωρούμενος χαρακτήρας της σύγχρονης πολυπολιτισμικής κοινωνίας διακρίνεται αναμφίβολα σε όλες τις εκφάνσεις του πολιτισμικού γίγνεσθαι, όπου οι όροι ομοιότητας και διαφορετικότητας κωδικοποιούνται και διαβάζονται μέσα από καθρέφτες ικανούς να μεταπλάσουν τα είδωλα (Γραμματάς, 2008). Ως χώρος πραγμάτωσης ενός αειφόρου διαλόγου ιδεών και θεωρήσεων της ανθρώπινης συνθήκης, εγγεγραμμένης στο πεδίο της ιστορίας και του χρόνου, το θέατρο της εποχής μας μιλάει την οικουμενική γλώσσα της διαπολιτισμικότητας, αποτυπώνει το κοσμοείδωλο του καιρού μας, δίνει στο πρόθεμα δια τις διαστάσεις και την πολυμορφία που εκ των πραγμάτων χαρακτηρίζει τις διαδικασίες της αλληλεξάρτησης και της ανταλλαγής πέρα από σύνορα και περιορισμούς (Πατσαλίδης, 2004). Η ιδεολογική σκευή του Πεταλουδόσαυρου πραγματεύεται το καίριο ζήτημα της αφομοίωσης της ξένης κουλτούρας, του εθνο-φυλετικά άλλου και της ισοτιμίας των πολιτισμών, ενσαρκώνοντας τάσεις και εντάσεις, προτείνοντας νέες επαναδιαπραγματεύσεις της ταυτότητας και ετερότητας, της ηθικής και του δικαίου, μέσα από τους καθρέφτες της αλληλεπίδρασης. Εξετάζοντας τον Πεταλουδόσαυρο, παρατηρούμε πως τόσο η οργάνωση της υπόθεσης και του τρόπου που διαδραματίζονται τα γεγονότα, όσο και οι εναλλαγές και οι μεταβολές της πορείας τους, τα συστήματα δράσης και πλοκής, εμπεριέχουν θέματα με διαπολιτισμικό

3 3 περιεχόμενο, δίνοντας παράλληλα ένα απτό παράδειγμα για το πώς η μορφή προϋποθέτει το περιεχόμενο και αντίστροφα. Στο επίπεδο της γραφής κάτι τέτοιο ανιχνεύεται όχι μόνο εν συνόλω αλλά και στα επιμέρους μορφολογικά και δομικά γνωρίσματα του έργου. Έτσι, γνωρίσματα όπως ο διάλογος, οι συγκρούσεις, οι δραματικές καταστάσεις, οι χαρακτήρες οι μήτρες παραστασιμότητας, συνώνυμες της θεατρικότητας κατά την Ann Ubersfeld (Ubersfeld, 1981) αναδεικνύουν και αναδεικνύονται μέσα από το διαπολιτισμικό στοιχείο. Υιοθετώντας τη συστηματοποίηση που προτείνει ο Α. Greimas στο γνωστό μοντέλο δράσης (Greimas, 1966), στο οποίο προσδιορίζονται οι συσχετισμοί των δυνάμεων που προωθούν τη συνάρθρωση της ιστορίας και συνθέτουν τη χωροχρονική ακολουθία των καταστάσεων (Pavis, 1998) και εφαρμόζοντάς το στην περίπτωση του Πεταλουδόσαυρου, μπορούμε να επισημάνουμε τα εξής: Ο Ουγκοστίνο (κύριο όνομα για τον Πεταλουδόσαυρο, που αποτελεί περιγραφικό προσδιορισμό της ταυτότητας του ήρωα, γνωστό μεν στο θεατή-αναγνώστη, αντιληπτό όμως από τον ήρωα μόνο στο τέλος του έργου) είναι ο φορέας της δράσης (Υποκείμενο). Κινητήρια δύναμη είναι η επιδίωξη της αληθινής γνωριμίας με τον εαυτό του (Αντικείμενο), κάτι που αυτονόητα συνεπάγεται την έξοδό του από το μανταλωμένο σπίτι όπου κατοικεί. Η αφύπνιση της εξατομικευμένης οντότητας (Υποκινητής) στοχεύει στην προσωπική του ολοκλήρωση (Αποδέκτης). Όμως ο Ουγκοστίνο θα αντιπαρατεθεί με δυνάμεις που προβάλλουν εμπόδια στην υλοποίηση του στόχου του (Αντίμαχοι). Ο κλόουν Πεπερόνι ενισχύει τις προσπάθειές του, τις επιδοκιμάζει, τελικά συμπράττει μαζί του (Βοηθός), ώστε ο ήρωας να βγει νικητής στη μάχη όχι μόνο με εχθρούς απειλητικούς και φαινομενικά ανίκητους, τους Αργόσαυρους, αλλά και με την εναλλακτική, γλυκιά αλλά σταθερή αντίσταση των Πεταλούδων. Επιχειρώντας να γεφυρώσουμε τη δομική μακρο-ανάλυση του κειμένου με τις συνιστώσες που τη διαμορφώνουν, ας πραγματοποιήσουμε τη διαδρομή από την αφετηριακή ως την καταληκτική φάση. Ο Πεταλουδόσαυρος βιώνει την ενστικτώδη ανάγκη να ανιχνεύσει το αυτοσυναίσθημά του, ανάγκη που συνδέεται άμεσα με τη μη εκφρασμένη επιθυμία να συναντηθεί με τη μορφή του, την οποία αγνοεί, αφού από το σπίτι-φυλακή απουσιάζουν οι καθρέφτες και τα παράθυρα. Εκεί ζει ατέλειωτες ομοιόμορφες και ασφαλείς ημέρες, με την αυτονόητη παρουσία-συνδρομή του αινιγματικού υπηρέτη του και την αόριστη αλλά υπαρκτή κυριαρχία κάποιου παντεπόπτη αφέντη κατάσταση που θα μπορούσε να ανακαλεί συνθήκες εγκλωβισμού ιονεσκικού τύπου. Ωστόσο, ο Πεταλουδόσαυρος είναι γεμάτος από την πρωτογενή αφέλεια και περιέργεια του φιλοσόφου, κι απ την ορμή εκείνη που ζητά να ωθήσει τις υπαρκτικές δυνατότητες στα όριά τους. Έτσι, αποχαιρετάει τα μεγάλα και ψηλά τείχη και τις σκοτεινές κάμαρες, εγκαταλείπει τη μόνωση και το φόβο για πιθανή τυραννία του φωτός και πραγματοποιεί την απελευθερωτική πράξη-έξοδο στον άγνωστο κόσμο. Γκρίζος, ακανόνιστος, βαρύς, στατικός, δεμένος με τη γη, πανέμορφος όπως κάθε ον που επιδιώκει να ψηλαφήσει τη συνειδητότητά του, φέρει κολλημένο το ανεξήγητο για το οποίο αργότερα θα υποχρεωθεί να πληρώσει: τα φτερά. Γερό αντίβαρο ελαφρότητας, πρόσκληση για πτήση και ψυχική άνωση, η πολυχρωμία και το μέγεθος των φτερών συνιστούν άνοιγμα σημειολογικό που θα βρει το θεατρικό του αντίστοιχο στο καλειδοσκόπιο των προκλήσεων του πολυσύνθετου κόσμου με τον οποίο θα έρθει αντιμέτωπος ο ήρωας. Η κατασκευή του μύθου υπακούει σε πρότυπα μπρεχτικά: η κάθε σκηνή διατηρεί το δικό της μεμονωμένο νόημα και δομή, αποδίδοντας ποικιλία ιδεών, παρουσιάζοντας την πολυπλοκότητα της ζωής διαλεκτικά, είτε ως ενότητα αντιθέτων είτε ως δυναμική αλληλεπίδραση των στοιχείων που απαρτίζουν το σύνολο, έτσι ώστε ο μύθος να εξελίσσεται με κάμψεις και πηδήματα, όπως σημειώνει ο Μπρεχτ (Μπρεχτ, 1979). Παράλληλα, τα τραγούδια που συνοδεύουν τη δράση σχολιάζουν και υπογραμμίζουν τα εγγεγραμμένα σε αυτήν σημαινόμενα. Ο Πεταλουδόσαυρος θα βρεθεί πολύ σύντομα αναγκασμένος να αποδεχτεί την απόρριψη. Η μονοσήμαντη καθαρότητα της ζεστής αποδοχής και συνύπαρξης που αναζητεί φαίνεται

4 4 μάλλον ανέφικτη. Αντιπροσωπεύει το έτερον, με το οποίο δεν είναι διατεθειμένοι να συμφιλιωθούν οι στυλοβάτες της αστικής τάξης. Η καθεστηκυία τάξη απειλείται με διάφορους τρόπους, όπως διαπιστώνεται στο διάλογο με το ζωολόγο, το φιλόσοφο και το γιατρό. Κατεξοχήν γνώρισμα του θεάτρου, ο διάλογος αποτελεί θεμέλιο της επικοινωνιακής πράξης και προκαλεί την εκδίπλωση της δράσης, της πλοκής και της έκπληξης, μια και στο θέατρο το λέγειν ισοδυναμεί με δραν (Pfister, 1977). Η λεκτική δράση που καταχωρείται στα πρόσωπα κλιμακώνει τις αντιτιθέμενες καταστάσεις και έννοιες, φέρνει αντιμέτωπες τις δρώσες δυνάμεις, ώστε να δημιουργηθεί η σύγκρουση, ατομική και συλλογική, για λόγους υλικούς, συναισθηματικούς, ψυχολογικούς, εξωτερικεύει τη βούληση και το χαρακτήρα των προσώπων (Θωμαδάκη, 1993). Η αλληλοδιαδοχή των φράσεων που ανταλλάσσει ο Πεταλουδόσαυρος με τους συνομιλητές του φανερώνει ξεκάθαρα το μέγεθος της ασυνεννοησίας, της μονομέρειας και του αυταρχισμού από τη μεριά τους. Παγιδευμένοι σε άκαμπτες λογικές και ιδεολογικές νόρμες, οι εκπρόσωποι κάθε λογής εξουσίας σκέφτονται μονοδιάστατα, εκφράζουν τα τυπικά στερεότυπα του ξύλινου επιστημονικού λόγου, απορρίπτουν άκριτα το ξένο που δεν εμπίπτει στις οικείες κατηγοριοποιήσεις. Αντίστοιχα, ο τραπεζίτης και ο Γρύπας Αγρύπας, εκπρόσωποι του επιχειρηματικού κόσμου, αντιμετωπίζουν τη διττή ιδιοτυπία του Πεταλουδόσαυρου (σωματική ιδιαιτερότητα και επικοινωνιακή απόκλιση) με πνεύμα εμπορευματοποίησης και εκμετάλλευσης. Οι συγκρουσιακές σχέσεις που αναπτύσσονται μεταξύ των προσώπων εγγράφονται στις αντικειμενικές παραμέτρους της κοινωνικής πραγματικότητας, που αποτελεί την πρώτη ύλη για τη συγγραφή του κειμένου προφανώς πρόκειται για την πραγματική πραγματικότητα, στους κόλπους της οποίας ζει και δραστηριοποιείται το κοινό του έργου. Ο Φιλόσοφος, ο Τραπεζίτης, ο Γιατρός, ο Ζωολόγος, ο Γρύπας Αγρύπας ανασύρουν μνήμες από την τυπολογία του ρωμαϊκού κωμικού θεάτρου. Η συνάντηση μαζί τους δίνει λαβή σε σειρές από γνωσιολογικά, οντολογικά ή και πρακτικά ερωτήματα, τέτοια που να εμπίπτουν στο κοινό φάσμα αντίληψης του καθημερινού ανθρώπου. Όμως, οι λογικές διεργασίες συναντούν κι αυτές σκοπέλους που μοιάζουν ανυπέρβλητοι. Η γλώσσα χάνει το ρόλο της ως ενδιάμεσου επικοινωνίας, μοιάζει κενολογία, οδηγεί στο παράλογο. Μολαταύτα, ο κεντρικός ήρωας εξακολουθεί την επίπονη αναζήτηση της βιολογικής και συναισθηματικής του πατρίδας, στο εξής μαζί με έναν ανέλπιστο σύντροφο, τον κλόουν Πεπερόνι (που παραπέμπει στους τρελούς των σαιξπηρικών κωμωδιών), που με τη σειρά του ονειρεύεται την επανασύνδεση με το χαμένο φίλο του Πυροφάγο. Τα πρόσωπα διαφοροποιούνται ηθικά και ψυχολογικά μέσα στις διακυμάνσεις της δράσης (Γραμματάς, 1997). Αν η πλοκή θεωρείται αρμολόγηση των αιτιακών σχέσεων των γεγονότων και η δράση αποτελεί μετασχηματισμό διαδοχικών καταστάσεων, κάθε κατάσταση με τη σειρά της παρουσιάζεται ως συνέπεια και προέκταση των συγκρούσεων, επιστέγασμα των προηγούμενων σταδίων δράσης και προετοιμασία για τα επόμενα (Pavis, 2006, Γραμματάς, 2001). Σε μια κορυφαία δραματική κατάσταση του έργου, οι ευαίσθητες ισορροπίες θα αγγίξουν τα όριά τους, τα κίνητρα των δρώντων και ο εννοιολογικός πυρήνας του έργου θα προβληθούν με έναν φωτισμό σχεδόν εξπρεσιονιστικό. Όταν επιτέλους ο Ουγκοστίνο φτάνει στον τυπικό του προορισμό, τη χώρα πλασμάτων που ανήκουν στο ίδιο είδος με αυτόν, η ροή των πραγμάτων φαντάζει και είναι μονόδρομος. Τα φτερά, η αισθητική, η πιθανή λειτουργικότητά τους, οι συμβολισμοί που ενσωματώνουν είναι μη συμβατά με τους απαρασάλευτους κανόνες και τους ηθικούς κώδικες της απόλυτα συντηρητικής κοινωνίας στην οποία επιθυμεί να ενταχθεί ο Πεταλουδόσαυρος. Η συνειδησιακή σύγκρουση με τον εαυτό του δεν αφήνει πολλά περιθώρια, η υποχώρηση είναι η μόνη επιλογή. Συναινεί στην αποκοπή των φτερών, που ισοδυναμεί με άρνηση και κατάργηση της ιδιοσυστασίας του, προκειμένου να γίνει αποδεκτός. Θα ψαλιδιστεί η

5 5 μοναδικότητά του, η ίδια εκείνη που προκάλεσε το θυμό, τη δυσπιστία, την ενοχλημένη αμηχανία όσων αναγκάστηκαν να την προσέξουν έστω κι επιπόλαια, ή ακόμη και τα λαίμαργα όνειρα πλουτισμού του ιδιοκτήτη του τσίρκου (συνήθως η οφθαλμολαγνεία της μάζας επιζητεί το αξιοπερίεργο για να ικανοποιηθεί). Κι όλα αυτά, γιατί πρυτανεύουν οι προλήψεις των Αργόσαυρων κι ο φόβος για την ανεξερεύνητη (κατ αυτούς μαγική) ισχύ του διαφορετικού. Το στρατιωτικό καθεστώς που επικρατεί στους πρόποδες του ηφαιστείου όπου το σκάψιμο και η εξόρυξη μεταλλεύματος φαίνεται να αποτελούν αποκλειστική δραστηριότητα τονίζεται από τον τίτλο του αρχηγού, του καγκελάριου, εκπροσώπου όπως θα αποδειχτεί στη συνέχεια της αυθαιρεσίας, της πολιτικής διαπλοκής και διαφθοράς. Η φρικαλεότητα του ευνουχισμού και η εντυπωσιακή τελετουργία της θυσίας, καθώς εξυψώνεται η εθελούσια θυματοποίησή του από τους ταγούς της αγέλης, αποκτά ένα αισθητικό προφίλ που θα μπορούσε προφανώς να χαρακτηριστεί μπαρόκ και προκαλεί ως προς τις πολλαπλές σκηνικές της αποδόσεις, ανάλογα με τη σκηνοθετική προσέγγιση που θα επιλεγεί. Στο τέλος της σκηνής οι Αργόσαυροι διατάζονται να αποσυρθούν στ αμπριά τους, μία ακόμη λέξη που παραπέμπει σε χαρακώματα, άμυνα, οχύρωση, επιφυλακή. Ο ταπεινός συμπαραστάτης του Πεταλουδόσαυρου είναι ο μόνος που αναγνωρίζει τη βαθύτερη υφή του φίλου του και μάλιστα στη στιγμή που πραγματώνεται το λύγισμα, η κάμψη και η φαινομενική ήττα. Φαινομενική, γιατί η φύση αποκαθιστά τη δικαιοσύνη με το δικό της τρόπο: τα φτερά επανεμφανίζονται, κατανικώντας τη βίαιη αφαίρεσή τους. Έπειτα από μια τέτοια οριακή στιγμή, μένει να παρακολουθήσει κανείς την εξέλιξη και τις ενδεχόμενες ανατροπές της πλοκής, μέσα από ατραπούς μάλλον δύσβατες για το κεντρικό πρόσωπο, αφού ο συγγραφέας δε φαίνεται πρόθυμος να αποκαλύψει την πορεία προς τη λύση του δράματος μέσω ευανάγνωστων προσημάνσεων και κλειδιών. Καθώς, λοιπόν, η δύναμη της επιθυμίας υπερβαίνει τις επιταγές της πραγματικότητας, τα φτερά του Ουγκοστίνο επανεμφανίζονται το διαπιστώνει έκπληκτος ο Πεπερόνι, ενώ οι Αργόσαυροι δεν θ αργήσουν καθόλου να το αντιληφθούν και να αποφασιστεί με συνοπτικές διαδικασίες ως παραδειγματική τιμωρία ο λιθοβολισμός του πλάσματος που αψήφησε τις προσταγές της πλειοψηφικής ομάδας, ώστε να εξαλειφθούν οριστικά τα καινά δαιμόνια κι η κακοτυχία. Η ύστατη προσπάθεια του Πεπερόνι θα πέσει στο κενό, θα επιβληθεί και σ αυτόν η ίδια αποτρόπαιη ποινή. Το αδιέξοδο τελικά αίρεται από την έκρηξη του ηφαιστείου. Η χώρα καταστρέφεται, οι Αργόσαυροι ηττώνται και δεν μπορούν πια να επιβάλλουν τη θέλησή τους. Αφού γλίτωσαν το θάνατο, οι δύο φίλοι διασχίζουν τη λαγκαδιά, το βάλτο και το ρουμάνι με τα υπερφυσικά χαρακτηριστικά, για να φτάσουν στην κοιλάδα των ανεμώνων. Εκεί οι πανάλαφρες Πεταλούδες υφαίνουν, με φεγγαρίσια και συννεφένια νήματα, το σωτήριο δίχτυ για να ξεφύγουν από τη μανία του ανεμοστρόβιλου που τις σπρώχνει στον καταρράχτη. Ο Πεταλουδόσαυρος εκφράζει και πάλι την επιθυμία να γίνει μέλος μιας ακόμη κοινωνίας. Όμως, η προσπάθεια να επιλυθούν οι συγκρούσεις και οι αντιφάσεις οδηγεί σε νέες συγκρούσεις και αντιφάσεις, διαφορετικές από τις προϋπάρχουσες. Σεβόμενη τους κανονισμούς, η αντικαταστάτρια της απούσας βασίλισσας Εφταστόλιστης ορίζει τις δοκιμασίες που τον περιμένουν - τα ήθη και οι νόμοι και πάλι δεν είναι δυνατό να παρακαμφθούν, αν και χωρίς τραχύτητα αυτή τη φορά. Βαρύς, ογκώδης και αργός, δεν μπορεί να εκτελέσει τις χορευτικές φιγούρες, συνθλίβει τα πέταλα των λουλουδιών, θρυμματίζει την ασημένια ζυγαριά προφανώς τέσσερα λεπτά δεν αρκούν για να αλλάξει έστω και λίγο η σωματική του διάπλαση. Οι κανονισμοί είναι σαφείς: οφείλει να εγκαταλείψει τη χώρα. Η περιπλάνηση συνεχίζεται στο φαράγγι των αντίλαλων, χωρίς πλέον αντικειμενικό σκοπό. Οι ήρωες εκπλήσσονται από οτιδήποτε παράξενο βρεθεί στο δρόμο τους, από τα γέλια, τις φωνές και τους στεναγμούς που παίρνουν την υπόσταση της ηχούς. Η περιπέτεια έχει διαγράψει τον κύκλο της. Ο Πεταλουδόσαυρος το συνειδητοποιεί πρώτος και προτείνει να χωριστούν. Το νέο αδιέξοδο ξεπερνιέται με ένα ακόμη απρόοπτο, που μεταβάλλει τα

6 6 δεδομένα με εντυπωσιακό τρόπο: εμφανίζονται οι απεσταλμένοι των Αργόσαυρων μεταφέροντας τη μυστηριώδη κασετίνα-διαθήκη, την ύπαρξη της οποίας είχε αποκρύψει ο καγκελάριος προκειμένου να σφετεριστεί την εξουσία. Σύμφωνα με αυτήν, κληρονόμος του θρόνου κι αφέντης των Αργόσαυρων είναι ο Πεταλουδόσαυρος, ο οποίος δεν προλαβαίνει να αντιδράσει, καθώς μπαίνουν οι Πεταλούδες κρατώντας το δικό τους στέμμα. Η Εφταστόλιστη πέθανε, ο γιος της που δεν είναι άλλος από τον Πεταλουδόσαυρο θα αναλάβει τη βασιλεία. Οι χαρμόσυνες ειδήσεις συμπληρώνονται με μία εξίσου απρόσμενη αναγνώριση. Ο Ολβάν είναι ο Πυροφάγος. Η υπόθεση εξελίσσεται όλο και πιο γοργά, οι σκόπιμες επιβραδύνσεις του πρώτου μέρους υποχωρούν, ενώ δυναμώνει αισθητά η θεατρική κι ανάγλυφη αποτύπωση των καταστάσεων. Η αναδρομική αφήγηση του Ολβάν έρχεται να καλύψει τις πληροφοριακές ελλείψεις των προσώπων του έργου και, φυσικά, και των θεατών. Ο Πεταλουδόσαυρος μεταβαίνει από την άγνοια στη γνώση της ταυτότητας και της καταγωγής του. Γεννήθηκε από το σμίξιμο του γήινου Βόρτεξ με την αιθέρια Εφταστόλιστη, φερμένη στο ηφαίστειο από τον αναπάντεχο άνεμο. Ήταν εκείνη που τον επισκεπτόταν τη νύχτα, αθέατη, δίνοντας την αίσθηση μιας επαγρύπνησης και μιας φροντίδας αέρινης στο σκοτεινό σπίτι χωρίς ανοίγματα. Στο μέλλον, Αργόσαυροι και Πεταλούδες θα ζουν αρμονικά, ενώ οι κοινοί τους απόγονοι θα φέρουν χαρακτηριστικά και ικανότητες και των δύο ειδών. Η συντριβή κι η αβεβαιότητα, ο στιγματισμός κι η περιχαράκωση ανήκουν οριστικά στο παρελθόν. Συγκλίνουν και αλληλοσυμπληρώνονται δύο κόσμοι που φαίνονται διαμετρικά αντίθετοι, όχι από αγάπη αλλά από ανάγκη. Ωστόσο, εν αρχή ην η αγάπη. Άλλωστε η ανακάλυψη του Άλλου και η επιδίωξη μιας τέτοιας οριακής συνάντησης μας αποκαθιστά καταρχήν στον εαυτό μας (Κρίστεβα, 2003). Η ευελιξία στη διαχείριση των προβλημάτων, η ανοχή της ετερότητας, οι δεξιότητες προσαρμογής και σύναψης διαπροσωπικών σχέσεων, η αποδοχή της πολυπολιτισμικότητας και η διαπολιτισμική επικοινωνία προτείνονται ως επιλογές λειτουργίας ενός συστήματος που κινδυνεύει από τον εκφυλισμό και την επίφαση. Η ψυχαναλυτική και η κοινωνιοσημειωτική μέθοδος (Ήγκλετον, 1996) ενδείκνυνται για να αγκαλιάσει κανείς ερμηνευτικά το έργο και για να συνδεθούν οι αλληγορίες και οι συνδηλώσεις που εμφανίζονται σε αυτό με τις πηγές προέλευσής τους στο εξωκειμενικό περιβάλλον. 4. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΑ ΣΤΙΓΜΙΟΤΥΠΑ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ Η μετανεωτερική συζήτηση για αποδοχή της διαφορετικότητας στο πεδίο της διαπολιτισμικής αγωγής εντάσσεται στους «αγώνες αναγνώρισης» των ατομικών και συλλογικών ταυτοτήτων ως προς τη μέριμνα, τον ηθικό σεβασμό και την κοινωνική εκτίμηση. Προς αυτήν την κατεύθυνση, η ενσυναίσθηση, η αλληλεγγύη και η κριτική στάση απέναντι στους ρόλους αποτελούν ειδικότερους άξονες. Στην παρούσα εργασία, ο Πεταλουδόσαυρος αποτελεί θετική πρόταση για τη διερεύνηση της διαπολιτισμικής δύναμης του θεάτρου για παιδιά και νέους. Ο συγγραφέας από την πρώτη κιόλας σκηνή εισάγει τους θεατές στην σκληρή πραγματικότητα ενός έγκλειστου κόσμου που εκπροσωπεί το άσχημο και το άδικο, όπου ζει ο Πεταλουδόσαυρος, ένα πλάσμα που φέρει ορατά τα σημεία διαφοροποίησής του με σώμα δεινόσαυρου και φτερά πεταλούδας. Με ολοφάνερη τη διαφορετικότητά του, λοιπόν, ο Πεταλουδόσαυρος αποφασίζει να ταξιδέψει μακριά από το σπίτι του για να πάρει απαντήσεις στα μεγάλα του ερωτήματα. Στο περιπετειώδες ταξίδι αυτογνωσίας του διαπιστώνει πως δεν μοιάζει με κανέναν και πως αυτό αποτελεί την αιτία για τη μη αποδοχή του από τους άλλους. καθώς καθένας από όσους συναντά αρνείται να αναγνωρίσει το δικαίωμά του να ζήσει με την ιδιαιτερότητά του. Ο Πεταλουδόσαυρος, αν και προσπαθεί να ενταχθεί μέσα από την αφομοίωση (χώρα των Αργόσαυρων) ή την κατάλληλη κοινωνικοποίηση (χώρα των Πεταλούδων), εντούτοις, οι ίδιες οι επιλογές της φύσης και των κοινωνικών καταστάσεων

7 7 οδηγούν στην αποδοχή του και την αναγνώριση της ετερότητάς του. Ο ίδιος θα αποτελέσει πρότυπο σε έναν κόσμο που αποδέχεται και αναγνωρίζει το διαφορετικό. Η συνειδητοποίηση της διαφορετικότητάς του συνδέεται και αναδεικνύει σημαντικά θέματα της ύστερης νεωτερικότητας, α ) μ ε δ ι α π ο λ ι τ ι σ μ ι κ ό π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν ο, ό π ω ς : η «μονοδιάστατη» προσφορά γνώσεων που αφορούν στην τάξη των πραγμάτων (σκηνή πρώτη, τραγούδι του Ολβάν) η ανάγκη ετερότητας και καθρεφτίσματος του ατόμου για τη διαμόρφωση του εγώ (σκηνή πρώτη, το τραγούδι ταυτότητας του Ουγκοστίνο κι οι απορίες του) τα στερεότυπα και η εργαλειακή χρήση τους από θεσμικά πρόσωπα με επίπλαστο, ασαφές και κατασκευασμένο κύρος, που λειτουργούν με βάση την αρχή εξουσίας και του αποκλεισμού των άλλων (σκηνή δεύτερη, τρίτη, επιστημονίζοντες επιστήμονες ζωολόγος, φιλόσοφος) η μονοδιάστατη σκέψη που εγκλωβίζεται σε ένα επιστημονικό ή πολιτισμικό παράδειγμα (σκηνή τρίτη, φιλόσοφος) η αναζήτηση της ταυτότητας του εγώ μέσα από τις σχέσεις και τα βιώματα με τους άλλους (Πεπερόνι) η αντίδραση της πλειοψηφικής ομάδας προς τη διαφορετικότητα και τον ξένο (Αργόσαυροι - Ουγκοστίνο): ρατσισμός (διωγμός) - διαδικασίες επιπολιτισμού (σκηνή όγδοη, θυσία της ταυτότητας με συναίνεση στην αποκοπή των φτερών για ένταξη και αποδοχή από τους άλλους) η σύνδεση του ξένου με την ατυχία και το κακό (σκηνή όγδοη, καγκελάριος προς Πεταλουδόσαυρο) οι κοινωνικές νόρμες για τον έμμεσο αποκλεισμό των διαφορετικών (πράξη δεύτερη - σκηνή τρίτη, οι διαδικασίες στην κοιλάδα των ανεμώνων) η ανάγκη διαπολιτισμικής ικανότητας σε έναν κόσμο που δεν μπορεί να υπάρξει πάνω σε αποκλεισμούς και de facto ταυτότητες (πράξη δεύτερη - σκηνή τέταρτη, η λύση) β ) μ ε ε υ ρ ύ τ ε ρ ο κ ο ι ν ω ν ι κ ο π ο λ ι τ ι κ ό π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν ο ό π ω ς : η καταγγελία της κοινωνίας που ζει με ψυχοφάρμακα και υποκατάστατα (σκηνή τέταρτη, ροζ χαπάκια γιατρός) η εμπορευματοποίηση αξιών (σκηνή πέμπτη, τραγούδι του τραπεζίτη) η εκμετάλλευση του διαφορετικού ως θεάματος (σκηνή έκτη, το τσίρκο) οι κρίσιμες καταστάσεις ως έναυσμα αντίδρασης και αλλαγής στάσεων (σκηνή έβδομη, ο χαμένος πυροφάγος, οι τύψεις του Πεπερόνι) η απάθεια που δημιουργεί το κοινωνικοπολιτικό σύστημα (σκηνή έβδομη, τα σχόλια του Πεπερόνι για εγκατάλειψη του φίλου του κατά την έκρηξη του ηφαιστείου) η πολιτική διαπλοκή και διαφθορά (σκηνή όγδοη, η διαθήκη - χώρα των Αργόσαυρων). 5. Η ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΤΑΛΟΥΔΟΣΑΥΡΟΥ Στη διαπολιτισμική παιδαγωγική, είτε αυτή κινείται στην λογική του πολιτισμικού οικουμενισμού, είτε στη λογική του πολιτισμικού σχετικισμού, είτε στη σύνθεση αυτών (Γκόβαρης, 2001), έννοιες όπως αναστοχασμός, υπέρβαση, συνάντηση, διαπολιτισμική ικανότητα χρησιμοποιούνται για να αναζητηθεί τελικά ένα τρίτο επίπεδο πραγματικότητας, όπου τα ανθρώπινα δικαιώματα, το άτομο και το κοινωνικό σύνολο θα βρίσκονται σε δυναμική ισορροπία, δημιουργώντας ένα «συνανήκειν», που θα χαρακτηρίζεται από συμμετοχή, πρόσβαση και ευθύνη (Γκότοβος, 2002). Η εκπαίδευση που προκύπτει μέσα από μια τέτοια παιδαγωγική θεώρηση οδηγείται στην υιοθέτηση τεσσάρων αρχών: εκπαίδευση

8 8 για ενσυναίσθηση, αλληλεγγύη, διαπολιτισμικό σεβασμό και εναντίωση στον εθνικιστικό τρόπο σκέψης (Essinger, 1990). Κατά τον Μάρκου (1997:245), η διαπολιτισμική εκπαίδευση ως πλαίσιο ερμηνείας της ανισότητας και των διακρίσεων, θεωρείται αρχή, διαδικασία και κίνημα μεταρρύθμισης που συνεισφέρει στην εδραίωση της δημοκρατίας. Αυτή η άποψη υποστηρίζεται από το χώρο της Κοινωνικής Φιλοσοφίας και τις νεώτερες θέσεις που προέρχονται από τον «Κοινοτισμό» (Taylor, Kymlicka, Walzer), την «Ηθική του Διαλόγου» (Habermas), την «Επικοινωνιακή Ηθική» (Benhabib) και τους «Αγώνες Αναγνώρισης» (Honneth). Για τις θεωρίες αυτές, η πολυπολιτισμικότητα δεν ορίζεται ως απλή συνύπαρξη διαφορετικών πολιτισμών σε μια κρατική οντότητα, αλλά ως πολιτικό πρόγραμμα εκδημοκρατισμού της δημόσιας σφαίρας των μεταναστευτικών κοινωνιών (Γκόβαρης, 2001). Συναμφότερα, και ως προς τα θέματα που αφορούν τη διαπολιτισμική προσέγγιση, τα κυριότερα στιγμιότυπα που αναφέρονται στον Πεταλουδόσαυρο αφορούν: α) στο στιγματισμό των διαφορετικών, β) στην άμεση σχέση ταυτότητας και ετερότητας, γ) στους μηχανισμούς αντίδρασης της πλειοψηφικής και μειοψηφικής ομάδας, και δ) στην αναγκαιότητα διαπολιτισμικής ικανότητας. Πιο συγκεκριμένα, η προβληματική της θεωρίας του στίγματος (Goffman, 2001: 66) περνάει με έμμεσο τρόπο στο παιδικό και νεανικό κοινό. Το στίγμα αποτελεί ένα ιδιαίτερο είδος σχέσης ανάμεσα στο ένα ή περισσότερα αποδιδόμενα χαρακτηριστικά και το κοινωνικό στερεότυπο που περιέχει το διπλό ενδεχόμενο του απαξιωμένου και του απαξιώσιμου (Goffman, 2001). Έτσι, το στιγματισμένο άτομο ή υποθέτει ότι η διαφορετικότητά του είναι ήδη γνωστή ή γίνεται φανερή επί τόπου, ή υποθέτει ότι ούτε είναι γνωστή στους παρόντες ούτε γίνεται άμεσα αντιληπτή. Από τις τρεις γενικές κατηγορίες στίγματος: σωματικές δυσμορφίες, χαρακτηριστικά του χαρακτήρα, συλλογικά χαρακτηριστικά όπως η φυλή, το έθνος, η θρησκεία, ο μικρός ήρωας Ουγκοστίνο ανήκει προφανώς κυρίως στην πρώτη. Η πλοκή και η εξέλιξη των καταστάσεων, όμως, παρουσιάζουν στοιχεία και από τις άλλες δύο κατηγορίες. Η ορατή διαφορετικότητά του από τους άλλους και η μη συνειδητοποίησή της, ξεκινάει την προβληματική του θεατρικού έργου. Στη συνέχεια, η σύνδεση ταυτότητας και ετερότητας αναδεικνύεται μέσα από την έλλειψη καθρεφτίσματος του μικρού ήρωα πάνω σε άλλα πρόσωπα, πλην του πιστού υπηρέτη Ολβάν. Η αναζήτηση ταυτότητας ξεκινάει μέσα από την έλλειψη δράσης, σκέψης και συναισθημάτων (Breakwell, 1986, 2001), που αφορούν ουσιαστικά στην απουσία των τεσσάρων κινητοποιητικών αρχών: α) τη συνεκτικότητα, που αναφέρεται στην αίσθηση του ατόμου ότι παρά τις αλλαγές, ο εαυτός είναι ο ίδιος στην πορεία του χρόνου, β) την ιδιαιτερότητα, που αναφέρεται στο αίσθημα του ατόμου ότι είναι μοναδικό, ξεχωριστό και ιδιαίτερο σε σχέση με τους άλλους, γ) την αυτοαποτελεσματικότητα, όπου το άτομο χαρακτηρίζεται από το αίσθημα της δυνατότητας για δράση, αξιοσύνη και έλεγχο, δ) την αυτοεκτίμηση ως αίσθηση της αυτοαξίας (Χρυσοχόου, 2005:300). Οι αντιδράσεις της πλειοψηφικής και της μειοψηφικής ομάδας, στο συγκεκριμένο θεατρικό έργο, αποτελούν αφενός ένα εύσχημο τρόπο για να σχολιαστούν τα χαρακτηριστικά της ύστερης νεωτερικότητας όπως παρουσιάστηκαν πιο πάνω, αφετέρου για να προβληματίσουν έμμεσα τους ανήλικους θεατές για τις διεργασίες που λαμβάνουν χώρα σε μια συνάντηση που χαρακτηρίζεται κυρίως από ορατή ετερότητα. Έτσι, οι μεν Αργόσαυροι καταφεύγουν σε διαδικασίες αφομοίωσης (Berry, 1990) του Πεταλουδόσαυρου μέσα από το αίτημά τους για θυσία της διαφορετικής ταυτότητας, ενώ οι Πεταλούδες απαιτούν ένα σύνολο «προκριματικών εξετάσεων» (Turner, 1971), που φανερά αποκλείουν τον διαφορετικό. Παράλληλα, θίγονται από τον συγγραφέα η λειτουργία των στερεοτύπων (Tajfel, 1981) και η λειτουργία των κοινωνικών νορμών (Hopper, 1971) ως μηχανισμοί άμυνας της κυρίαρχης ομάδας προς τον διαφορετικό, που απειλεί την ταυτότητά τους (Blackledge & Hunt, 1995),

9 9 ενώ παρουσιάζεται παράλληλα και η διαδικασία επιπολιτισμού του ξένου. Τα στερεότυπα 2 συνδέονται αφενός με την παράδοση και την επιβίωση της ομάδας, αφετέρου με τη δυνατότητα αυθαιρεσιών από συγκεκριμένα θεσμικά άτομα (Καγκελάριος). Τέλος, η διαπολιτισμική ικανότητα ταυτότητα παρουσιάζεται μέσα από την ανατροπή και των δύο λύσεων που πρότειναν οι δύο διαφορετικές και αντιθετικές κοινωνίες των Αργόσαυρων και των Πεταλούδων. Ούτε αφομοίωση με τη θυσία των φτερών του Πεταλουδόσαυρου, που όμως ξαναφυτρώνουν και έτσι ακυρώνεται η ομοιομορφία, ούτε χωνευτήρι (melting pot) μέσα από ειδικές προκριματικές και επίπονες δοκιμασίες που στοχεύουν στον αφανισμό της ιδιαίτερης ταυτότητας και οδηγούν το άτομο στην περιθωριοποίηση και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Η πολυπολιτισμικότητα αναδεικνύεται ως επιλογή λειτουργίας του συστήματος που κινδυνεύει από αφανισμό, ενώ η διαπολιτισμική ικανότητα και η πολλαπλή ταυτότητα αναδεικνύουν τον ωφέλιμο συνδυασμό χαρακτηριστικών για τις μελλοντικές αντίξοες συνθήκες. Ως προς τη διαπολιτισμική ικανότητα, και αφού έχουμε περάσει στην τελευταία σκηνή, παρουσιάζεται η συνθήκη που ορίζει ο Baumann (1994), μεταξύ ικανότητας και δυνατότητας. Έτσι, η δυνατότητα προηγείται της ικανότητας, από την άποψη ότι για την εξάσκηση ενός ατόμου σε συγκεκριμένες δεξιότητες και ικανότητες, απαιτούνται διαμορφωμένες δυνατότητες τόσο του κοινωνικού συνόλου, όσο και των ατόμων (Bauman, 1994). Ο Πεταλουδόσαυρος γίνεται αποδεκτός και από τις δύο κοινωνίες, όταν συνειδητοποιούν την ευελιξία του να ζει με τις δύο ταυτότητες. Βέβαια αυτό συμβαίνει όταν και για τους λόγους πλοκής του θεατρικού έργου οι δύο κοινότητες ταυτόχρονα πληροφορούνται την καταγωγή του, που παρουσιάζει αυξημένο κοινωνικό επίπεδο (βασιλικός γόνος). Παράλληλα, τόσο ο Πεταλουδόσαυρος όσο και οι δύο κοινωνίες παρουσιάζουν στοιχεία διαπολιτισμικής ικανότητας 3, όπως είναι η επικοινωνία σε άλλες γλώσσες και οι δεξιότητες προσαρμογής, αποτελεσματικής επικοινωνίας και σύναψης διαπροσωπικών σχέσεων (Κανακίδου & Παπαγιάννη, 2003). Επίσης, η ενσυναίσθηση, η κριτική στάση απέναντι στους ρόλους, η ανοχή αντιφάσεων και η επικοινωνιακή ικανότητα (Habermas, 1973, Krapmann, 1976) εμφανίζονται ως χαρακτηριστικά των ηρώων που, είτε προϋπάρχουν, είτε προκύπτουν μέσα από την αλληλεπίδρασή τους. Ως προς την πολλαπλή ταυτότητα του Πεταλουδόσαυρου, παρουσιάζεται έμμεσα το μοντέλο της πολυπλοκότητας της κοινωνικής ταυτότητας των σύγχρονων κοινωνιών που παρουσιάζουν πολιτισμική ετερότητα 4. Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι το μοντέλο της διασταύρωσης κυριαρχεί ως 2 Ως στερεότυπα δεχόμαστε τα συναισθήματα αποδοχής ή απόρριψης ενός ατόμου ή μιας ομάδας, που πηγάζουν από πραγματική εμπειρία που παράγει συγκινησιακή αντίδραση. Στην έννοια του στερεότυπου, συμπεριλαμβάνονται και γνωστικές διεργασίες, όπως γενικεύσεις που δημιουργούνται βάσει αμφιλεγόμενων παρατηρήσεων και εμπειριών, π.χ. η αυθαίρετη κατηγοριοποίηση ( Καλαντζή Αζίζι & Σιδέρη Ζώνιου & Βλάχου, 1996). 3 Κατά τον Diekamp (1983), διαστάσεις της διαπολιτισμικής ικανότητας αποτελούν οι μεταβλητές: ευαισθησία στη δι ανάδραση, ευκαμψία, αυτοπεποίθηση, συνειδητότητα της ίδιας κουλτούρας, ανοχή της ετερότητας, ικανότητα δυναμικής διαχείρισης των αντιφάσεων και αντιθέσεων, ενσυναίσθηση. 4 Κατά τους Roccas & Brewer, η έννοια της πολυπλοκότητας της κοινωνικής ταυτότητας αναφέρεται στη φύση των υποκειμενικών αναπαραστάσεων των πολλαπλών ενδοομαδικών ταυτοτήτων. Τέσσερα μοντέλα έχουν προταθεί με διαφορετικές συνέπειες για την ένταξη και τον αποκλεισμό των άλλων από την ενδοομάδα: Διασταύρωση: Η διαμόρφωση μιας και μόνο ενδοομαδικής ταυτότητας, η οποία ορίζεται από τη διασταύρωση πολλαπλών ταυτοτήτων. Μόνο αυτοί που εντάσσονται στην κατηγορία που ορίζεται στη βάση αυτής της διασταύρωσης θεωρούνται μέλη της ενδοομάδας. Κυριαρχία: Η υιοθέτηση μιας κύριας ενδοομάδας, που κυριαρχεί σε όλες τις υπόλοιπες ομάδες. Μόνο όσοι ανήκουν στην κύρια αυτή κατηγορία θεωρούνται μέρος της ενδοομάδας.

10 10 λύση, αλλά συνυπάρχουν και τα άλλα μοντέλα όπως αυτό της διαμερισματοποίησης ή της συγχώνευσης, όχι όμως της κυριαρχίας. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Άλκηστις, (2008). Μαύρη αγελάδα, άσπρη αγελάδα. Δραματική τέχνη στην εκπαίδευση και διαπολιτισμικότητα. Αθήνα: Τόπος. Blackledge D. & Hunt B. (1995). Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης, Αθήνα: Έκφραση. Boal, A. (1982). Theatre of the oppressed, London: Routledge. Boal, A. (1998). Legislative theatre, New York: Routledge. Μπρεχτ, Μπ. (1979). Μικρό όργανο για το θέατρο. Στο Από τον Αριστοτέλη στον Μπρεχτ μτφρ. Α. Βερυκοκάκη, Αθήνα: Κάλβος. Μπρουκ, Π. (2003). Ανάμεσα σε δύο σιωπές, Αθήνα: Κόαν. Γκόβαρης, Χ. (2001). Εισαγωγή στη Διαπολιτισμική Εκπαίδευση, Αθήνα: Ατραπός. Γκότοβος, Α. (2003). Εκπαίδευση και Ετερότητα, Αθήνα: Μεταίχμιο. Γραμματάς, Θ. (1999). Fantasyland. Θέατρο για παιδικό και νεανικό κοινό, Αθήνα: Τυπωθήτω. Γραμματάς, Θ. (1997). Θεατρική παιδεία και επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Αθήνα: Τυπωθήτω. Γραμματάς, Θ. (2001). Διδακτική του θεάτρου. Αθήνα: Ατραπός. Γραμματάς, Θ. (2004). Το θέατρο στο σχολείο. Αθήνα: Ατραπός. Γραμματάς, Θ. & Μουδατσάκις, Τ. (2008). Θέατρο και πολιτισμός στο σχολείο. Ρέθυμνο: Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. Γραμματάς, Θ. (2008). Σύγχρονες μέθοδοι ερμηνείας στην ιστορία του θεάτρου, Γραμματάς, Θ. (2006). Διαπολιτισμική συνείδηση και θεατρική δημιουργία. Στο Αι. Δρακοπούλου (επιμ.), Θέατρο και διαπολιτισμική αγωγή, (σσ. 7-15). Αθήνα: Ζαχαρόπουλος. Coulby, D. & Gundara, J. &Jones, C. (1997). Intercultural Education, London: Kogan Page. Cummins, J. (1999). Ταυτότητες υπό Διαπραγμάτευση, Αθήνα: Gutenberg. Δρακοπούλου, Αι. (επιμ.). (2006). Θέατρο και διαπολιτισμική αγωγή, Αθήνα: Ζαχαρόπουλος. Ήγκλετον, Τ. (1996). Εισαγωγή στη θεωρία της λογοτεχνίας. Αθήνα: Οδυσσέας. Goffman, Ε. (2001). Στίγμα- Σημειώσεις για τη διαχείριση της φθαρμένης Ταυτότητας, Αθήνα: Αλεξάνδρεια. Goldberg, M. (1974). Children s Theatre. A philosophy and a method, New Jersey: Prentice- Hall, Englewood Cliffs. Greimas, Α. (1966). Sémantique structurale, Paris: Larousse. Habermas, J. (1993). Ο φιλοσοφικός λόγος της Νεωτερικότητας, Αθήνα: Αλεξάνδρεια. Habermas, J. (1994). Αγώνες Αναγνώρισης στο δημοκρατικό κράτος δικαίου, Αθήνα: Νέα Σύνορα-Λιβάνη. Διαμερισματοποίηση: Οι πολλαπλές ταυτότητες διαφοροποιούνται και διαχωρίζονται η μία από την άλλη. Σε αυτή την περίπτωση οι ταυτότητες αφορούν συγκεκριμένα περιβάλλοντα. Οι άνθρωποι αξιολογούνται θετικά και θεωρούνται μέλη της ενδοομάδας σε διαφορετικά επίπεδα, στο βαθμό που μοιράζονται είτε μερικές είτε όλες αυτές οι ταυτότητες. Συγχώνευση: Η κοινωνική ταυτότητα είναι το αποτέλεσμα του συνδυασμού των πολλαπλών ταυτίσεων ενός ατόμου. Σε αυτή την περίπτωση η ενδοομάδα είναι εξαιρετικά περιεκτική και διαφοροποιημένη. Οι διπλές ταυτότητες αντιστοιχούν σε μια αναπαράσταση της διασταύρωσης. Οι στρατηγικές της αφομοίωσης ή της απόσχισης αντιστοιχούν σε μια αναπαράσταση της κυριαρχίας. Η πολιτισμική αμφιδεξιότητα αντιστοιχεί στη διαμερισματοποίηση, ενώ η ενσωματωμένη διπολιτισμικότητα αντιστοιχεί σε μια αναπαράσταση συγχώνευσης.

11 11 Hawthorn, J. (1995). Ξεκλειδώνοντας το κείμενο. Μια εισαγωγή στη θεωρία της λογοτεχνίας. Ηράκλειο: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης. Χόνετ, Α. (2000). Από την Επικοινωνία στην Αναγνώριση, Αθήνα: Πόλις. Θωμαδάκη, Μ. (1993). Σημειωτική του ολικού θεατρικού λόγου. Αθήνα: Δόμος. Κανακίδου, Ε. & Παπαγιάννη, Β. (2003). Από τον Πολίτη του Έθνους στον Πολίτη του Κόσμου, Αθήνα: Τυπωθήτω. Klein, J. (ed.) (1988). Theatre for young audiences: Principles and strategies for the futures, Lawrence: University of Cansas. Κουρετζής, Λ. (1990). Το θέατρο για παιδιά στην Ελλάδα, Αθήνα: Καστανιώτης. Κρίστεβα, Τ. (2003). Στην αρχή ήταν η αγάπη. Ψυχανάλυση και πίστη, Αθήνα: Άγρα. Μάρκου, Γ. (1997). Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών, Αθήνα: Κε.Δ.Α. Μάρκου, Γ. (1997). Εισαγωγή στη Διαπολιτισμική Εκπαίδευση, Αθήνα: Κε.Δ.Α. Μάρκου, Γ. (1996). Προσεγγίσεις της Πολυπολιτισμικότητας και η Διαπολιτισμική Εκπαίδευση- Επιμόρφωση των Εκπαιδευτικών, ΥΠ.Ε.Π.Θ: Γ.Γ.Λ.Ε. Παπαδόπουλος, Σ. (2006). Το θέατρο στην εκπαίδευση και η συνάντηση με τους άλλους. Στο Δ. Χατζηδήμου & Χρ. Βιτσιλάκη (επιμ.). Το σχολείο στην κοινωνία της πληροφορίας και της πολυπολιτισμικότητας, (σσ ). Θεσσαλονίκη: Αφοί Κυριακίδη. Πατσαλίδης, Σ. (2004). Θέατρο και θεωρία. Περί (υπο)κειμένων και (δια)κειμένων. Θεσσαλονίκη: University Studio Press. Pavis, P. (1990). Le théâtre au croisement des cultures, Paris: Corti. Pavis, P. (1998). Dictionary of the Theatre: Terms, Concepts, and Analysis, Toronto: University of Toronto Press. Pavis, P. (2006). Λεξικό του θεάτρου. Αθήνα: Gutenberg. Pfister, M. (1977). Das Drama, München: Wilhelm Fink Verlag. Rosenberg, H. & Prendergast, Ch. (1983). Theatre for young people. A sense of occasion, New York: Holt Rinehart and Winston. Simmel, G. (2004). Περιπλάνηση στη Νεωτερικότητα, Αθήνα: Αλεξάνδρεια. Smith, P. & Bond, M. H. (2005). Διαπολιτισμική Κοινωνική Ψυχολογία, Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Ubersfeld, A. (1981). L école du spectateur. Lire le théâtre, Paris: Editions sociales. Wood, D. & Grant, J. (1997). Theatre for Children. A Guide for writing, adapting and acting, London: faber and faber. Χρυσοχόου, Ξ. (2005). Πολυπολιτισμική Πραγματικότητα Οι κοινωνιοψυχολογικοί προσδιορισμοί της πολιτισμικής πολλαπλότητας, Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα.

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι.

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. Ν.Α.Π. Θεατρικής Αγωγής Ορολογία: «Θεατρική Αγωγή αποτελεί η παιδαγωγική και κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου Ηθική και Λογοτεχνία* Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεπτέμβριος 2013 *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου 1 Λογοτεχνία σημαίνοναισθητικό

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ Τάξη: Γ ΕΠΑΛ Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητές: Κείμενο «Όπλο επιβίωσης» η δια βίου εκπαίδευση και η κατάρτιση. Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο τίθεται

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ. Μετά από πολυπληθή αιτήματα των φοιτητών μας που συμμετέχουν σε όλο το εύρος των εκπαιδευτικών μας δράσεων, η Ακαδημία των Πολιτών προαναγγέλλει

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές τάξεις»

«Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές τάξεις» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΛΑΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Συντονισμός χεριού-ματιού Βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων του παιδιού. Παίζω με τους κύβους

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης.

Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης. Κωνσταντοπούλου Χριστιάνα, 2009, Κοινωνιολογία της «Καθημερινότητας»: Εισαγωγή στην Κοινωνιολογία της Καθημερινής Ζωής, Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήσης. Το βιβλίο της Καθηγήτριας Κοινωνιολογίας, Χριστιάνας Κωνσταντοπούλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΩ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 1 ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ 1. Τι αλλαγές επιχειρούν τα νέα ΠΣ; 2 2. Γιατί το πέρασμα στην πράξη (θα)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη TETARTH 15 ΜΑΪΟΥ 2013 14.00-15.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ ΣΥΝΕΔΡΩΝ-ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ, ΝΕΑ ΧΗΛΗ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΑΙΘΟΥΣΑ 9 ΑΙΘΟΥΣΑ 10 ΑΙΘΟΥΣΑ ΣΥΝΕΛΕΥΣΕΩΝ 15.00-17.00 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Σκέφτομαι & Πράττω

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Γκάνιος Γεώργιος, Διευθυντής Εκπαίδευσης Δ Διεύθυνσης Π. Ε. Αθηνών

Γκάνιος Γεώργιος, Διευθυντής Εκπαίδευσης Δ Διεύθυνσης Π. Ε. Αθηνών ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΙΚΟΥ ΡΟΛΟΥ ΤΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Γκάνιος Γεώργιος, Διευθυντής Εκπαίδευσης Δ Διεύθυνσης Π. Ε. Αθηνών «Όσα συμβαίνουν εκτός σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΑΕΔ Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: Μαρμαρινός Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

«Πολυπολιτισμικότητα και διαπολιτισμική εκπαίδευση»

«Πολυπολιτισμικότητα και διαπολιτισμική εκπαίδευση» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Πολυπολιτισμικότητα και διαπολιτισμική εκπαίδευση» ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ «ΠΡΟΟ ΟΣ» ΕΣΠΕΡΙ ΩΝ 104 ΚΑΛΛΙΘΕΑ, 210.9514517 ΑΙΓΑΙΟΥ 109 ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ, 210.9355996 www.proodos.gr Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ «ΠΡΟΟ ΟΣ» ΕΣΠΕΡΙ ΩΝ 104 ΚΑΛΛΙΘΕΑ, 210.9514517 ΑΙΓΑΙΟΥ 109 ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ, 210.9355996 www.proodos.gr Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ «ΠΡΟΟ ΟΣ» ΕΣΠΕΡΙ ΩΝ 104 ΚΑΛΛΙΘΕΑ, 210.9514517 ΑΙΓΑΙΟΥ 109 ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ, 210.9355996 www.proodos.gr 1 Ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΚΘΕΣΗ Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 6 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η τελική εργασία ως επιστέγασμα της τετραετούς πορείας στην εκπαίδευση είναι μια σκέψη που μπαίνει στον πρώτο χρόνο. Είναι μια σκέψη που ζυμώνεται, προκαλεί απορία,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΩΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ 3-6 ΧΡΟΝΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ, 2010 Λοΐζου, Ε. κ Παπαδημήτρη-Καχριμάνη, Χ. 1 ΔΟΜΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ 1

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

πίστη είναι κάτι ανεξήγητο. Αυτός είναι ο Θεός στην Ευρύτερη Κοινότητα. Και από εδώ πρέπει να ξεκινήσετε.

πίστη είναι κάτι ανεξήγητο. Αυτός είναι ο Θεός στην Ευρύτερη Κοινότητα. Και από εδώ πρέπει να ξεκινήσετε. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΘΕΟΣ; ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ, Ο ΘΕΟΣ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΗ. Στην Ευρύτερη Κοινότητα, ο Θεός είναι εμπειρία. Στην Ευρύτερη Κοινότητα, ο Θεός είναι επικοινωνία βαθιών ενοράσεων και αναγνώρισης του ενός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ β. φιλιας, μ. κουρουκλη γ. ρουσσης, κ. κασιματη λ. μουσουρου, α. παπαριζος ε. χατζηκωνσταντη μ. πετρονωτη, γ. βαρσος φ. τσαλικογλου-κωστοπουλου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ. Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ. Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε Θεοδόσης Ν. Πελεγρίνης ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ Ποτέ άλλοτε μετά την μεταπολίτευση, τουλάχιστον η ελληνική κοινωνία δεν βρέθηκε σε τόσο άσχημη κατάσταση, όσο τον καιρό αυτόν. Ο λόγος;

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Η απώλεια του «ονειρεμένου παιδιού» Οι γονείς βιώνουν μιαν απώλεια. Βιώνουν την απώλεια του παιδιού που έκτισαν μέσα στο

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα συμπεριφοράς και διαπροσωπικές σχέσεις στη σχολική μονάδα β μέρος ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ

Προβλήματα συμπεριφοράς και διαπροσωπικές σχέσεις στη σχολική μονάδα β μέρος ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Δράση: Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Υποδράση: Ενδοσχολική Επιμόρφωση, Επιστ.υπεύθυνη: Μαρία Λιακοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ. Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ Θέμα: Απόδειξη του ότι η αρετή μπορεί να διδαχτεί είναι η ίδια η αγωγή των νέων στην Αθήνα. Οι φορείς της αγωγής στην Αθήνα Βαθμίδες αγωγής Παιδευτικά μέσα A).. α).......

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Η νομική διάσταση των σπάνιων νοσημάτων.

Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Η νομική διάσταση των σπάνιων νοσημάτων. 1 Οργανωτής ημερίδας: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΦΙΛΩΝ ΚΑΙ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΠΑΝΙΩΝ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΝΔΟΚΡΙΝΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Θέμα ημερίδας: Χρόνος ημερίδας: Σπάνια νοσήματα και Ε.Σ.Υ. 21-6-09, ώρα 09:30 π.μ. 13:30 μ.μ.

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ. 2. Δομή μονάδες 15. 3 Έκφραση μονάδες 15. 4. Ορθογραφία μονάδες 5. 5. (Β 1) μονάδες 10. 6.

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ. 2. Δομή μονάδες 15. 3 Έκφραση μονάδες 15. 4. Ορθογραφία μονάδες 5. 5. (Β 1) μονάδες 10. 6. ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ ΣΗΜΕΙΑ 1. Περιεχόμενο ΜΟΝΑΔΕΣ μονάδες 15 2. Δομή μονάδες 15 3 Έκφραση μονάδες 15 4. Ορθογραφία μονάδες 5 ΜΕΡΟΣ Β : ΚΕΙΜΕΝΟ ΓΙΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ 5. (Β 1) μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη θεματική:

Εισαγωγή στη θεματική: ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Έργο «Εκπαίδευση αλλοδαπών και παλιννοστούντων μαθητών» Δράση: Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Υποδράση: Ενδοσχολική Επιμόρφωση, Επιστ.υπεύθυνη:

Διαβάστε περισσότερα

Συνάδελφοι/σες σας εύχομαι καλή σχολική χρονιά, προσωπική και οικογενειακή υγεία. Σας στέλνω οδηγίες για τα μαθήματα:

Συνάδελφοι/σες σας εύχομαι καλή σχολική χρονιά, προσωπική και οικογενειακή υγεία. Σας στέλνω οδηγίες για τα μαθήματα: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Δ.Ε. ΕΔΡΑ: Α Δ/ΝΣΗ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΑΘΗΝΩΝ Ταχ. Δ/νση :

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Πληροφορίες : Παρθένης Χρήστος Τηλ. : 210-7277516 Δ/νση : Πανεπιστημιούπολη, Ιλίσια 157 84, Αθήνα Fax : 210-7277440 Email : information@keda.gr ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Οικολογικό-πολιτισμικό πλαίσιο, συνιστώσες επιπολιτισμοποίησης και προσαρμογή:

Οικολογικό-πολιτισμικό πλαίσιο, συνιστώσες επιπολιτισμοποίησης και προσαρμογή: Οικολογικό-πολιτισμικό πλαίσιο, συνιστώσες επιπολιτισμοποίησης και προσαρμογή: Μελέτη περίπτωσης οικισμού Δροσερού Ξάνθης Διδώ Παπαθεοδώρου, Βασίλης Παυλόπουλος Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε

Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε 18251/18351/20220 [Η (παρα)πληροφόρηση στο Διαδίκτυο] 18234/18275/20215 [Ο εθισμός στην τηλεόραση]

Διαβάστε περισσότερα

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις 1 Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις Βάια Δουδάκη Εχουν διατυπωθεί πολλοί ορισμοί οι οποίοι επιχειρούν να περιγράψουν ή να προσδιορίσουν τι συνιστά την παιδεία στα μέσα. Ενας γενικός ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία]

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16536 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΙΤΣΟΥ ΛΙΛΙΑΝΝΑ [Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] Α. Η συγγραφέας αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία ΠΕΣΥ 4 Δεκεμβρίου 14, συνεδρίαση για απορρίμματα

Ομιλία ΠΕΣΥ 4 Δεκεμβρίου 14, συνεδρίαση για απορρίμματα Ομιλία ΠΕΣΥ 4 Δεκεμβρίου 14, συνεδρίαση για απορρίμματα Βρισκόμαστε σήμερα εδώ, σε μια συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου για το ζήτημα της διαχείρισης των απορριμμάτων στην Αττική. Για ένα ζήτημα

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Διαπολιτισμική Εκπαίδευση για την ομαλή ένταξη των μαθητών/τριών με μεταναστευτικές βιογραφίες στα σχολεία και την κοινωνία της Κύπρου ΑΞΙΟΠΟΙΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΛΕΜΟΥΜΕ ΤΙΣ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Μουσικοθεραπεία Ντόρα Ψαλτοπούλου Μουσικοθεραπεύτρια MA-CMT Master of Arts, New York University να τσιγγάνικο ρητό λέει ότι «όποιος πόνο έχει, μιλιά δεν έχει». Κι ένας Κινέζος ποιητής θα πει ότι «χτυπάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Κείμενο Τρίτη ηλικία

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Κείμενο Τρίτη ηλικία ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο Τρίτη ηλικία Η «τρίτη ηλικία» ή τα γηρατειά είναι μια συνεχιζόμενη και εξελισσόμενη διαδικασία, που αρχίζει σε διαφορετική στιγμή και εξελίσσεται με διαφορετικό ρυθμό. Ακόμη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Ο συγγραφέας προβληµατίζεται σχετικά µε τον τρόπο λειτουργίας της διαφήµισης εστιάζοντας στους κινδύνους που αυτή επιφέρει. Οι διαφηµίσεις, αποτέλεσµα της βιοµηχανοποίησης,

Διαβάστε περισσότερα

ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης. Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς

ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης. Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΕικόνατηςΕυρωπαϊκήςΈνωσης Αθανάσιος Ν. Σαμαράς Τμήμα Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Πανεπιστήμιο Πειραιώς 2 Εικόνες Κρατών Εικόνα της Ε.Ε. Το σύνολο των χαρακτηριστικών μίας χώρα που μας έρχεται στο μυαλό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 10 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 10 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 10 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1 ΚΕΙΜΕΝΟ Η Δημοκρατία στην εποχή της παγκόσμιας ανομίας Θα αρχίσω από μιαν αναδρομή. Οι έννοιες του «Λαού» και της «Κοινωνίας» δεν είναι ούτε διϊστορικές ούτε αυτονόητες. Αποκρυσταλλώθηκαν από τη νεωτερική

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης Διάρθρωση Κοινωνικές κατασκευές για το περιβάλλον Περιβαλλοντική Ιστορία Περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα. Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης

Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα. Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης Θέατρο-Δημιουργία-Παιχνίδι-Συναίσθημα και Σώμα Θέατρο και Δημιουργία στην υπηρεσία της πρόληψης, της θεραπείας και της εκπαίδευσης www.torapaizoume.gr Xαίρετε!! Είμαστε ένας νέος κοινωνικός συνεταιρισμός

Διαβάστε περισσότερα

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου)

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Εν αρχή ην ο Λόγος. (Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Στις νωπογραφίες της οροφής της Καπέλα Σιξτίνα φαίνεται να απεικονίζονται μέρη του ανθρώπινου σώματος, όπως ο εγκέφαλος,

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου 1 Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστηµα δεν υπάρχουν µόνο οι µεγάλες δυνάµεις αλλά επίσης υπάρχουν µεσαίες, µικρές ή και πολύ µικρές δυνάµεις. Βέβαια η διαµόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΜΑΘΗΤΩΝ 1. Ατομικά ΑΤΟΜΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ Επειδή οι φάκελοι κατατίθενται στο τέλος του τετραμήνου (μαζί με την Ερευνητική Έκθεση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Εκπαίδευση και διάγνωση επιμορφωτικών αναγκών: Μια σχεδιασμένη παρέμβαση για την ενίσχυση των δυνάμεων της εργασίας H ΔΒΜ προϋποθέτειτοστρατηγικόσχεδιασμό,

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ: Κοινωνικές ταυτότητες Οι κοινωνικές ταυτότητες είναι πολλές, είναι ιεραρχημένες και άνισες. Τις ταυτότητες τις αποκτάει ο άνθρωπος μέσα στην κοινωνία,

Διαβάστε περισσότερα