ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΖΟΥΜΕ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΖΟΥΜΕ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ"

Transcript

1 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΖΟΥΜΕ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ Το Παιδικό Κέντρο συμμετέχει στο διεθνές δίκτυο Π.Ε. «Οικολογικά Σχολεία» από το Φεβρουάριο του 2013 μέχρι και σήμερα. Στο πλαίσιο της συμμετοχής μας στο δίκτυο Οικολογικά Σχολεία με θέμα «Η σχολική αυλή» υλοποιήσαμε το πρόγραμμα «Παίζουμε στη Φύση Δημιουργώντας» που είχε ως βασικό στόχο την ανάπλαση του υπαίθριου χώρου του Παιδικού Κέντρου Στόχοι Προγράμματος Θέσαμε ως βασικό στόχο του προγράμματος την αναμόρφωση της σχολικής μας αυλής και αποφασίσαμε να βασιστούμε για την επιλογή των σχετικών δράσεων σχεδόν εξολοκλήρου στις ιδέες και τις προτάσεις των παιδιών. Εμπλέξαμε το σύνολο των παιδιών του σχολείου, καθώς και το σύνολο του προσωπικού σε όλα τα στάδια σχεδιασμού και υλοποίησης του προγράμματος. Η συγκεκριμένη επιλογή υπαγορεύτηκε από τους βασικούς παιδαγωγικούς στόχους που θέσαμε για το πρόγραμμα, οι οποίοι ήταν: η εξοικείωση, η γνωριμία και η ανάπτυξη σεβασμού για το φυσικό περιβάλλον, η οικειοποίηση του χώρου του σχολείου, η ανάπτυξη του ενδιαφέροντος για τη βελτίωση του περιβάλλοντος στο οποίο ζούμε, η ενθάρρυνση μίας σχετικής στάσης ενεργούς συμμετοχής, η ενίσχυση της ικανότητας συνεργασίας στο πλαίσιο ομάδας για την επίτευξη ενός κοινού στόχου και ακολούθως η αίσθηση ικανοποίησης από την επίτευξη του. Σχεδιασμός Προγράμματος Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε στο συγκεκριμένο πρόγραμμα ήταν η έρευνα δράσης με βασικό στοιχείο την ενεργή συμμετοχή όλων των μελών της σχολικής κοινότητας σε όλες τις φάσεις διεξαγωγής της. Συστάθηκε μία ομάδα βασικών υπευθύνων για τη δράση, στην οποία συμμετείχαν η διευθύντρια, οι νηπιαγωγοί που ήταν υπεύθυνες για κάθε τμήμα, ένας εκπρόσωπος του Συλλόγου Γονέων και κηδεμόνων και ένα στέλεχος της περιβαλλοντικής ομάδας του Γραφείου Περιβάλλοντος ΑΠΘ. Επιπλέον, στην πορεία της υλοποίησης δημιουργήθηκαν ομάδες ευθύνης για την κάθε επιμέρους δραστηριότητα ανάλογα με τα ενδιαφέροντα και τις γνώσεις ή δεξιότητες παιδιών και εκπαιδευτικών. Αναζητήθηκε, ταυτόχρονα, βοήθεια από το ευρύτερο περιβάλλον του σχολείου (συνεργασία με ειδικούς του ΑΠΘ και γονείς που είχαν την απαιτούμενη τεχνογνωσία, αναζήτηση κατευθύνσεων από το δίκτυο «Οικολογικών σχολείων», εξασφάλιση στήριξης από την τοπική αυτοδιοίκηση). Η ομάδα των υπευθύνων συναντιόταν σε εβδομαδιαία φάση (κυρίως οι νηπιαγωγοί και η διευθύντρια), συζητούσε και αξιολογούσε την πορεία της δράσης, ενώ ταυτόχρονα ενθαρρύνονταν ο προβληματισμός και ο αναστοχασμός σε σχέση με την εκπλήρωση των βασικών στόχων του προγράμματος και σε σχέση με τις πρακτικές που ακολουθούνταν. Πέρα από τη διαρθρωτική αξιολόγηση του προγράμματος (αξιολόγηση κατά την υλοποίηση), που πραγματοποιούνταν κατά τη διάρκεια των παραπάνω συναντήσεων, προβλέφθηκαν οι τρόποι με τους οποίους θα υλοποιούνταν και η τελική αξιολόγηση του προγράμματος. Υλοποίηση Προγράμματος 1. Έρευνα στο σχολικό χώρο πριν την εφαρμογή του Σχεδίου Δράσης

2 Πριν το σχεδιασμό και την εφαρμογή του προγράμματος πραγματοποιήθηκε έρευνα στο σχολικό χώρο: Τα παιδιά, ανάλογα με τις σχετικές ευκαιρίες που δίνονταν και τον διαθέσιμο χρόνο, «εξερεύνησαν» την αυλή με τρεις τρόπους α. στο πλαίσιο των εβδομαδιαίων θεματικών του αναλυτικού προγράμματος β. με την καθοδήγηση και τη διατύπωση συγκεκριμένων ερωτήσεων από τις παιδαγωγούς, γ. ελεύθερα κατά τη διάρκεια των διαλειμμάτων. Σε κάποια τμήματα διαμόρφωσαν τον χάρτη της αυλής και τον εμπλούτισαν με τις αλλαγές που θα ήθελαν να πραγματοποιηθούν. Σε άλλα διαμόρφωσαν σχετικούς πίνακες με τα θετικά και τα αρνητικά στοιχεία τα οποία παρατήρησαν, ενώ σε άλλα ζωγράφισαν την αυλή όπως ήταν και την αυλή όπως θα ήθελαν να είναι. Σε συνεργασία με το εργαστήριο Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του Τμήματος Γεωπονίας ΑΠΘ, καθώς και το τμήμα Τοπογράφων Μηχανικών έγινε τοπογραφική αποτύπωση της αυλής και χαρτογράφηση των περιοχών τσιμέντου, άμμου και φυσικής βλάστησης που μας βοήθησε να ελέγχουμε κάθε φορά τη δυνατότητα ή μη πραγματοποίησης των διάφορων προτεινόμενων δραστηριοτήτων και να βελτιώσουμε το σχεδιασμό της υλοποίησης αυτών που τελικά επιλέχθηκαν. 2. Α` φάση λήψης αποφάσεων/παράλληλες δράσεις Συγκεντρώνοντας τις πρώτες ιδέες των παιδιών και των παιδαγωγών σχετικά με τις αλλαγές που θα ήθελαν να πραγματοποιηθούν στην αυλή, συνειδητοποιήσαμε ότι ήταν αναγκαία η παροχή κατάλληλων ερεθισμάτων προκειμένου οι αρχικές αυτές προτάσεις να εμπλουτιστούν, να αποκτήσουν, ίσως, έναν περισσότερο οικολογικό προσανατολισμό (χρήση φυσικών υλικών, ανακύκλωση άχρηστων υλικών, φροντίδα και αξιοποίηση φυσικού περιβάλλοντος) και να πάρουν μία πιο συγκεκριμένη μορφή τόσο ως προς το περιεχόμενο, όσο και ως προς την υλοποίηση τους. Προς αυτήν την κατεύθυνση και λαμβάνοντας υπόψη τις θεματικές που επεξεργάζονταν τα παιδιά στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος, εκείνη την περίοδο, καθώς και τις διαθέσιμες συνεργασίες και πόρους που είχαμε ή θα μπορούσαμε να έχουμε στη διάθεση μας, αποφασίσαμε την υλοποίηση μιας σειράς παράλληλων δράσεων. Εορτασμός της παγκόσμιας ημέρας Άγριας Ζωής σε συνεργασία με το Γραφείο Περιβάλλοντος του ΑΠΘ και την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία: Επίδειξη της κατασκευής ξύλινων και πήλινων φωλιών για τα πουλιά και τοποθέτηση φωλιών και ταϊστρών στη σχολική αυλή μας. Ενημέρωση για τα διαφορετικά είδη πουλιών που συναντούμε στα αστικά κέντρα, σύνδεση με την ορνιθοπανίδα της αυλής μας και ευαισθητοποίηση για την προστασία της. Φύτευση δασικών ειδών στην περίφραξη του σχολείου: Συζήτηση με ειδικούς, αναγνώριση δασικών φυτών, ενημέρωση για τη συμβολή τους στο περιβάλλον, εξάσκηση στη διαδικασία φύτευσης. Φύτευση αρωματικών φυτών: Συζήτηση με ειδικούς, αναγνώριση αρωματικών φυτών, εξάσκηση στη διαδικασία φύτευσης, πληροφορίες για τη φροντίδα τους. Προβολή εικόνων μέσω διαδικτύου με παραδείγματα από την αναμόρφωση των σχολικών αυλών άλλων σχολείων καθώς και κατασκευών με ανακυκλώσιμα/άχρηστα υλικά. Επίσκεψη όλου του σχολείου στο Πανεπιστημιακό Αγρόκτημα του ΑΠΘ, ξενάγηση στους εκπαιδευτικούς λαχανόκηπους, επίσκεψη στο εργαστήριο μελισσοκομίας και περιήγηση στο τμήμα αγροτικών ζώων. 3. Β` φάση λήψης αποφάσεων/οριοθέτηση γενικού περιεχομένου σχεδίου δράσης Συγκεντρώνοντας για δεύτερη φορά, μετά την παροχή των παραπάνω ερεθισμάτων, τις προτάσεις των παιδιών και των παιδαγωγών, προχωρήσαμε στην κατηγοριοποίηση και σύνθεση τους καταλήγοντας σε τρεις βασικούς άξονες στους οποίους θα κινούνταν οι δράσεις μας: α) φυτεύσεις, β) χρώματα, γ) παιχνίδια-μουσική. 4. Σχεδιασμός υλοποίησης 2

3 Παρουσιάζοντας τους τρεις αυτούς άξονες στα παιδιά και συζητώντας τους μαζί τους, αποφασίσαμε να πραγματοποιήσουμε τις εξής επιμέρους δράσεις: Κατασκευή Λαχανόκηπου. Ζωγραφική στην αυλή. Κατασκευή υπαίθριων παιχνιδιών από οικολογικά και ανακυκλώσιμα υλικά. Στη συνέχεια σχεδιάσαμε τις επιμέρους δραστηριότητες που θα περιελάμβανε έκαστη δράση και αναζητήσαμε τρόπους υλοποίησης τους. Παρακάτω παρατίθενται ενδεικτικά κάποιες από τις ενέργειες που έγιναν με πρωτοβουλία των παιδιών στο πλαίσιο του σχεδιασμού της υλοποίησης: α. Τα παιδιά του νηπιαγωγείου έγραψαν γράμμα στη διευθύντρια για να την ενημερώσουν για τις αλλαγές που θα ήθελαν να κάνουν και τα υλικά που θα χρειάζονταν. β. Τα παιδιά ενός τμήματος των προνηπίων έγραψαν γράμμα στο μάστορα που θα έφτιαχνε τα παιχνίδια, ενημερώνοντας τον για τα υλικά που θα χρειάζονταν και για τα σχέδια που θα έπρεπε να κατασκευάσει σε συνεργασία μαζί τους. Ο «μάστορας» (αρχιτέκτονας) αποδέχτηκε την πρόσκληση τους και επισκέφτηκε το τμήμα με στόχο την οργάνωση των σχετικών κατασκευών. γ. Τα παιδιά του δεύτερου τμήματος των προνηπίων ετοίμασαν ένα βίντεο με στόχο την αναζήτηση χρηματοδότησης για τις δράσεις που θα ήθελαν να πραγματοποιήσουν. δ. Τα παιδιά μικρότερης ηλικίας έφτιαξαν μακέτες με πλαστελίνη και κατασκευές από τουβλάκια για να δείξουν τι θα ήθελαν να έχει η αυλή. Κατά το σχεδιασμό της φάσης υλοποίησης προέκυψαν δύο θέματα: η ανάγκη εξεύρεσης επιπλέον βοήθειας σε ανθρώπινο δυναμικό και η ανάγκη εξεύρεσης πόρων. Η ομάδα των βασικών υπευθύνων αποφάσισε να ανοίξουμε τη δράση στην πανεπιστημιακή κοινότητα και συγκεκριμένα να ζητήσουμε τη συνδρομή των φοιτητών στην υλοποίηση των δράσεων. Παράλληλα, διαμορφώσαμε και υποβάλαμε σχετική πρόταση για τη χρηματοδότηση των δράσεων στην ΚΕΔΗΘ «Θεσσαλονίκη Πρωτεύουσα Νεολαίας 2014». Η πρόταση αποφασίστηκε να έχει ως θέμα «Εθελοντική Δράση Φοιτητών για τα παιδιά και το περιβάλλον». Στο πλαίσιο της παραπάνω συνεργασίας, οργανώσαμε την πραγματοποίηση τριών εκδηλώσεων για την υλοποίηση των προβλεπόμενων δράσεων με στόχο την αναμόρφωση της σχολικής αυλής. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1. Κατασκευή λαχανόκηπου: Της δράσης προηγήθηκε επίσκεψη στο Πανεπιστημιακό Αγρόκτημα του Πανεπιστημίου και ξενάγηση στους εκπαιδευτικούς λαχανόκηπους. Την ημέρα υλοποίησης της δράσης, έγινε ενημέρωση/συζήτηση με γεωπόνους για τα είδη και τις ιδιότητες των οπωροκηπευτικών και δόθηκαν οδηγίες για τη φροντίδα τους. Στη συνέχεια τα παιδιά παρακολούθησαν την κατασκευή των παρτεριών, που έγιναν από τους φοιτητές και τους γονείς βάσει του σχεδίου που είχαν επιλέξει τα παιδιά και βοήθησαν στο γέμισμα των παρτεριών με χώμα. Ακολούθησε η κατασκευή του σκιάχτρου, που είχαν ζητήσει τα παιδιά, με τη χρήση άχυρου και παλιών ρούχων που βρήκαμε στις αποθήκες του σχολείου. Όταν ετοιμάστηκαν τα παρτέρια, τα παιδιά παρακολούθησαν την εγκατάσταση του συστήματος ποτίσματος, φύτεψαν με την καθοδήγηση των κηπουρών του Γραφείου Περιβάλλοντος ΑΠΘ τα λαχανικά και έκαναν το πρώτο πότισμα με τα δικά τους ποτιστήρια. Η δράση ολοκληρώθηκε με την πανηγυρική τοποθέτηση του σκιάχτρου μας που «βαφτίστηκε» «Μπιζέλης Τσιφτετέλης» η οποία συνοδεύτηκε από σχετικά τραγούδια και επευφημίες. 2. Ζωγραφίζοντας την αυλή: Τα παιδιά με τη βοήθεια των παιδαγωγών, των εθελοντών φοιτητών και των γονέων έμαθαν τα υλικά που χρησιμοποιούνται για το βάψιμο διαφορετικών επιφανειών και χώρων και εξασκήθηκαν στη χρήση τους. Τα τμήματα που είχαν δουλέψει ήδη τη ζωγραφική ως θέμα στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος είχαν την ευκαιρία να ξαναθυμηθούν αυτά που έμαθαν και να τα εφαρμόσουν σε άλλου είδους επιφάνειες με τη χρήση νέων υλικών. Ειδικότερα τα παιδιά: α. Ζωγράφισαν με πινέλα και ρολά μέρος του εξωτερικού τοίχου του κτιρίου του Παιδικού Κέντρου με σχέδια που είχαν επιλέξει εκείνα. 3

4 β. Ζωγράφισαν τη τσιμεντένια περίφραξη της αυλής με τη χρήση stencils και άλλων μεθόδων στις οποίες είχαν εξασκηθεί στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος. Τα τμήματα που είχαν δουλέψει ήδη τη ζωγραφική ως θέμα στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος είχαν την ευκαιρία να ξαναθυμηθούν αυτά που έμαθαν και να τα εφαρμόσουν σε άλλου είδους επιφάνειες με τη χρήση νέων υλικών. γ. Σχεδίασαν χρωματιστά επιδαπέδια παιχνίδια στις τσιμεντένιες πλάκες της αυλής: φιδάκι, κουτσό και twister. 3. Κατασκευή παιχνιδιών από οικολογικά και ανακυκλώσιμα/άχρηστα υλικά: Της δράσης προηγήθηκε επίσκεψη εδικού (αρχιτέκτονα) και συζήτηση για τους τρόπους αξιοποίησης και επαναχρησιμοποίησης άχρηστων υλικών για την κατασκευή σπιτιών, παιχνιδιών, μουσικών οργάνων και ηχογόνων αντικειμένων. Στο πλαίσιο της συγκεκριμένης δράσης υπήρχε η πρόβλεψη για της εξής κατασκευές: α. Κατασκευή αμμοδόχων και παιχνιδιών ισορροπίας από παλιά ελαστικά αυτοκινήτων. β. Κατασκευή παιχνιδιού από κορμούς δέντρων που μπορεί να λειτουργήσει ως δοκός ισορροπίας αλλά και ως χώρος ομαδικών δραστηριοτήτων («παρεούλα») γ. Δημιουργία κρεμαστών κατασκευών (mobile) οι οποίες κρουόμενες παράγουν ήχο και τοποθέτηση τους στα δέντρα της αυλής. δ. Κατασκευή σπιτιών από παλιά τελάρα φρούτων και από πλαστικά μπουκάλια (Η κατασκευή από πλαστικά μπουκάλια αναβλήθηκε, λόγω του ότι ο αρχιτέκτονας που θα συντόνιζε τη σχετική δραστηριότητα δεν μπόρεσε να παρευρεθεί λόγω έκτακτων υποχρεώσεων). Τα παιδιά παρακολούθησαν την κατασκευή των παραπάνω, συμμετείχαν στο βάψιμο των υλικών, στην προετοιμασία του χώματος που χρησιμοποιήθηκε (κοσκίνισμα), τη μεταφορά άμμου στις αμμοδόχους, το γέμισμα των πλαστικών μπουκαλιών με χώμα και τη δημιουργία των mobile. Οι κατασκευές που δημιουργήθηκαν έχουν αφαιρετικές μορφές και περιορίστηκαν σε ένα πρώτο βασικό σχεδιασμό προκειμένου να ενισχύσουν την ανάπτυξη της φαντασίας των παιδιών και το δημιουργικό παιχνίδι και να αποτελέσουν, ίσως, βάση για μελλοντικές παρεμβάσεις. 4. Σύνδεση του προγράμματος με τον αναλυτικό πρόγραμμα: Στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος επεξεργαστήκαμε αρκετά θέματα σχετικά με τις προτάσεις και τα ενδιαφέροντα των παιδιών που προέκυπταν κατά την πορεία υλοποίησης του προγράμματος: για παράδειγμα ενασχόληση με το θέμα σπίτια και επίσκεψη σε σχετική έκθεση του τμήματος Αρχιτεκτονικής του ΑΠΘ, ενασχόληση με θέματα όπως χρώματα, φυτά, έντομα, το νερό. 5. Σύνδεση του προγράμματος με τις γιορτές λήξης της σχολικής χρονιάς: Με πρωτοβουλία των ίδιων των παιδιών, οι καλοκαιρινές γιορτές των περισσότερων τμημάτων εμπνεύστηκαν από το πρόγραμμα «Παίζουμε στη Φύση δημιουργώντας». Τα παιδιά οργάνωσαν μουσικές θεατρικές παραστάσεις, οι διάλογοι των οποίων διαμορφώθηκαν από τα ίδια και πραγματοποίησαν ένα εξαιρετικό κλείσιμο του προγράμματος δίνοντας τα δικά τους οικολογικά μηνύματα. Κινητοποίηση της σχολικής, της πανεπιστημιακής και της ευρύτερης κοινότητας (Συνεργασίες) 1. Μαθητές και εκπαιδευτικοί: Όπως προαναφέρθηκε, συμμετείχαν ενεργά στο σύνολο τους σε όλες τις φάσεις σχεδιασμού και υλοποίησης του προγράμματος. 2. Γονείς: Προσκαλέσαμε τους γονείς των οποίων η ειδικότητα ήταν σχετική με τις δράσεις που θα υλοποιούσαμε (αρχιτέκτονες, γεωπόνοι, φοιτητές σχολής καλών τεχνών) να μας μεταδώσουν τις γνώσεις και την εμπειρία τους και να μας βοηθήσουν στο σχεδιασμό και στο συντονισμό του προγράμματος. Προσκαλέσαμε όλους τους γονείς να συμμετέχουν στην υλοποίηση των δράσεων «Κατασκευή Λαχανόκηπου», «Ζωγραφίζοντας την αυλή» και «Κατασκευή παιχνιδιών από ανακυκλώσιμα και οικολογικά υλικά». Παρά το ότι το πρόγραμμα κινητοποίησε το ενδιαφέρον τους, πολλοί γονείς δυσκολεύτηκαν να συμμετέχουν στην υλοποίηση των δράσεων, καθώς αυτές πραγματοποιήθηκαν σε ώρες που συνέπιπταν με τις ώρες εργασίας τους. 4

5 Ζητήσαμε από τους γονείς να μας προμηθεύσουν με άχρηστα υλικά (μπουκάλια, τενεκεδάκια, καπάκια) τα οποία χρησιμοποιήσαμε στην κατασκευή υπαίθριων παιχνιδιών. Ζητήσαμε από τους γονείς να αξιολογήσουν το πρόγραμμα και να μας μεταφέρουν τις αναφορές των παιδιών τους σχετικά με αυτό. Η εορτή για τη λήξη του σχολικού έτους έγινε με τη μορφή θεατρικής παράστασης, της οποίας το θέμα και το περιεχόμενο, όπως ειπώθηκε παραπάνω, ήταν εμπνευσμένα από το πρόγραμμα που υλοποιήσαμε. Με αυτό το δημιουργικό τρόπο, παρουσιάστηκαν στους γονείς η διαδικασία και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 3. Πανεπιστημιακή και ευρύτερη Τοπική Κοινότητα: α. Ενημερώσαμε για το πρόγραμμα σχετικούς φορείς της ευρύτερης τοπικής κοινότητας και ειδικούς από την πανεπιστημιακή κοινότητα και ζητήσαμε τη συνδρομή τους για την υλοποίηση του. Ενδεικτικά αναφέρουμε: Το Γραφείο Περιβάλλοντος ΑΠΘ μας βοήθησε στο σχεδιασμό, στο συντονισμό και την προβολή του προγράμματος, καθώς και στην εξεύρεση πόρων για την υλοποίηση συγκεκριμένων δράσεων. Το εργαστήριο Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Τοπίου του Τμήματος Γεωπονίας ΑΠΘ μας βοήθησε στη χαρτογράφηση της αυλής και στην αποτύπωση των περιοχών τσιμέντου, άμμου και φυσικής βλάστησης. Το Εργαστήριο Δασοκομίας του Τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος ΑΠΘ μας καθοδήγησε στη φύτευση δασικών φυτών. Το Εργαστήριο Προστασίας και Αξιοποίησης Αυτοφυών και Ανθοκομικών Φυτών του Εθνικού Ιδρύματος Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) και η Διεύθυνση Αναδασώσεων Κεντρικής Μακεδονίας μας διέθεσαν δασικά και αρωματικά φυτά προκειμένου να τα φυτέψουμε στην αυλή μας. Το Πανεπιστημιακό Αγρόκτημα ΑΠΘ μας προμήθευσε με οπωροκηπευτικά και μας καθοδήγησε στην κατασκευή λαχανόκηπου. Συνεργάστηκε επίσης με ειδικούς και εμπειρογνώμονες (αρχιτέκτονες, γεωπόνους, δασολόγους, καθηγητές του Τμήματος επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης με εμπειρία στη διαμόρφωση σχολικών αυλών, τους υπευθύνους του Γραφείου Περιβάλλοντος, την υπεύθυνη περιβαλλοντικών δράσεων του Δήμου Θεσσαλονίκης, τον υπεύθυνο του Κρατικού Φορέα Πιστοποίησης ΕΒΕΤΑΜ) για την αρτιότερη διαμόρφωση του σχεδίου δράσης και την τήρηση των προδιαγραφών ασφαλείας για τα παιδιά τόσο κατά την υλοποίηση των δράσεων, όσο και σε σχέση με το παραγόμενο αποτέλεσμα. β. Ενημερώσαμε και ζητήσαμε τη συνεργασία του Δήμου Θεσσαλονίκης στον οποίο υπάγεται το Παιδικό Κέντρο. γ. Στην προσπάθεια μας να υλοποιήσουμε τις ιδέες των παιδιών, υποβάλαμε την πρόταση «Εθελοντική Δράση Φοιτητών για τα Παιδιά και το Περιβάλλον» στο πλαίσιο της συνεργασίας του ΑΠΘ με την Κοινωφελή Επιχείρηση του Δήμου Θεσσαλονίκης (ΚΕΔΗΘ) «Θεσσαλονίκη Πρωτεύουσα Νεολαίας 2014». Στο πλαίσιο της παραπάνω πρότασης, κινητοποιήσαμε με ανοιχτή πρόσκληση (ανακοίνωση στον κεντρικό ιστοχώρο του ΑΠΘ, ανάρτηση σχετικής αφίσας σε διάφορους χώρους του πανεπιστημιακού campus και αποστολή σχετικού ενημερωτικού μηνύματος σε όλες τις σχολές, τις πανεπιστημιακές μονάδες του ΑΠΘ και στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις των φοιτητών) τους φοιτητές του ΑΠΘ να συμμετάσχουν εθελοντικά στην αναμόρφωση της σχολικής μας αυλής. Η συνεργασία αυτή έδωσε μία νέα διάσταση στο πρόγραμμα «Παίζουμε στη Φύση δημιουργώντας», το οποίο μετεξελίχθηκε σε μία δράση όπου οι νέοι και τα παιδιά συναντήθηκαν και δραστηριοποιήθηκαν από κοινού, με στόχο την βελτίωση του περιβάλλοντος στο οποίο ζουν. Η δράση προήγαγε στην ευρύτερη πανεπιστημιακή κοινότητα την έννοια του «υπεύθυνου περιβαλλοντικά πολίτη», την αξία της ενεργούς συμμετοχής και εθελοντικής προσφοράς στο κοινωνικό τοπικό γίγνεσθαι και την ανάπτυξη της αλληλεγγύης μεταξύ διαφορετικών κοινωνικών ομάδων. Αξιολόγηση του Προγράμματος 5

6 Η αξιολόγηση του προγράμματος έγινε από τα ίδια τα παιδιά, τις παιδαγωγούς, τους γονείς και τους φοιτητές που συμμετείχαν εθελοντικά στις επιμέρους δράσεις. Η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε τόσο κατά τη διάρκεια του προγράμματος (συνεχή), όσο και μετά το πέρας αυτού (τελική). Κατά τη συνεχή αξιολόγηση, προσπαθήσαμε να παρακολουθούμε σε τακτική βάση την εφαρμογή του Σχεδίου Δράσης πραγματοποιώντας συχνές συναντήσεις της Περιβαλλοντικής Επιτροπής (μία φορά την εβδομάδα) και ανταλλάσοντας μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στοιχεία από την εφαρμογή του προγράμματος ανά τάξη, έτσι ώστε να υπάρχει μία συστηματική ενημέρωση όλων για τα τεκταινόμενα (προβλήματα και καλές πρακτικές). Καθ `όλη τη διάρκεια του σχεδιασμού και της υλοποίησης του Σχεδίου Δράσης υπήρχε η επανατροφοδότηση από τις νηπιαγωγούς που συμμετείχαν στην ομάδα των βασικών υπευθύνων (μία από κάθε τμήμα του σχολείου) για τα μηνύματα που εισέπρατταν από τα παιδιά, σε σχέση με τη διατήρηση η μη του ενδιαφέροντος τους για το πρόγραμμα, το βαθμό συμμετοχής τους στις σχετικές δραστηριότητες, καθώς και το βαθμό ικανοποίησης τους σε σχέση με την εκπλήρωση των προσδοκιών τους. Παράλληλα, γινόταν μία αξιολόγηση του προγράμματος σε σχέση με το βαθμό επίτευξης των επιμέρους στόχων του. Με βάση τα παραπάνω στοιχεία, προχωρούσαμε όταν κρινόταν αναγκαίο σε επαναδιαπραγμάτευση του Σχεδίου Δράσης και στον επαναπροσδιορισμό των σχετικών προτεραιοτήτων. Για παράδειγμα, μετά τις διακοπές του Πάσχα διαπιστώσαμε ότι ο κήπος των αρωματικών που είχαμε δημιουργήσει είχε αρχίσει να καταστρέφεται. Εντοπίσαμε ως πιθανές αιτίες τη μεσολάβηση του διαστήματος των διακοπών, τον λανθασμένο σχεδιασμό της δράσης (μη πρόβλεψη για περίφραξη των σχετικών παρτεριών) και την έλλειψη συντονισμού μεταξύ των διαφόρων τμημάτων. Μολονότι είχε αποφασιστεί να γίνει ένα πρωτόκολλο φροντίδας των συγκεκριμένων φυτών που θα προέβλεπε την «υιοθέτηση» και την ανάληψη της ευθύνης για τη φροντίδα ενός παρτεριού από κάθε τμήμα, το συγκεκριμένο σχέδιο εφαρμόστηκε μόνο αποσπασματικά. Παρ` όλ` αυτά το ενδιαφέρον των παιδιών για τη δημιουργία λαχανόκηπου συνέχιζε να υπάρχει. Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω και δεδομένου ότι η ανάληψη υπευθυνότητας για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος συμπεριλαμβανόταν στους στόχους του προγράμματος, αποφασίσαμε να επαναδιαπραγματευτούμε το συγκεκριμένο θέμα με τα παιδιά ενσωματώνοντας στη δράση «Κατασκευή λαχανόκηπου» μία σχετική συζήτηση με τους γεωπόνους που θα μας βοηθούσαν. Για την τελική αξιολόγηση χρησιμοποιήθηκαν οι ακόλουθες μέθοδοι: η τήρηση ημερολογίου (εφαρμόστηκε μερικώς), η παρατήρηση των αντιδράσεων των παιδιών, της συμμετοχής και των έργων τους, συζητήσεις που έδωσαν την ευκαιρία στα παιδιά να ανακεφαλαιώσουν την εμπειρία τους από το πρόγραμμα, να οργανώσουν τις γνώσεις και τις δεξιότητες που απέκτησαν από αυτό και να δώσουν τη δική τους ανατροφοδότηση για τις σχετικές δράσεις και η συμπλήρωση ερωτηματολογίου από τις παιδαγωγούς, τους εθελοντές φοιτητές και τους γονείς των παιδιών. Συμπεράσματα αξιολόγησης 1. Θετικά σημεία/οφέλη: Το σημαντικότερο ίσως κέρδος του προγράμματος ήταν η ανάπτυξη ή ενίσχυση στα παιδιά μίας στάσης ενεργούς συμμετοχής. Οι μαθητές και μαθήτριες κινητοποιήθηκαν, πρότειναν, συμμετείχαν στο σχεδιασμό και συνεργάστηκαν μεταξύ τους και με την ευρύτερη κοινότητα για την υλοποίηση δράσεων που είχαν ως στόχο τη βελτίωση του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής τους. Το εξαιρετικό αποτέλεσμα αυτών των ενεργειών και η αίσθηση της ικανοποίησης από τη συμβολή τους στην αναμόρφωση ενός δημόσιου χώρου πιστεύουμε ότι συνετέλεσε στην ενδυνάμωση και την ενίσχυση της αυτοεκτίμησης των παιδιών, καθώς συνειδητοποίησαν ότι οι ενέργειες τους είναι σημαντικές και ουσιαστικές και η προσπάθεια τους για κάτι που επιθυμούν μπορεί να φέρει αποτελέσματα. Είναι χαρακτηριστική η δήλωση ενός γονέα κατά την αξιολόγηση του προγράμματος, ο οποίος απαντώντας ποιο ήταν το πιο σημαντικό στοιχείο που αποκόμισε το παιδί του από τη δράση είπε: «Ένιωσε ότι μπορεί να αποφασίζει για το πώς θα κάνει το περιβάλλον του καλύτερο. Έκανε προτάσεις και για το σπίτι!». Επίσης, χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι σχεδόν το σύνολο των παιδιών επέμεναν να δείξουν στους γονείς τους τα επιτεύγματα τους και εξέφραζαν την υπερηφάνεια τους για αυτά. 6

7 Η παραπάνω διαπίστωση ισχύει, όχι μόνο για τα παιδιά αλλά και για τους εκπαιδευτικούς που συμμετείχαν επίσης ενεργά και με ενθουσιασμό στο πρόγραμμα. Η ενεργή συμμετοχή του συνόλου των νηπιαγωγών στην Περιβαλλοντική Ομάδα και στο σχεδιασμό των δράσεων είχε θετικές συνέπειες στο βαθμό εμπλοκής τους στο πρόγραμμα, καθώς και στο βαθμό ικανοποίησης που ένιωσαν με την επίτευξη του κοινού στόχου. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά τις συζητήσεις αξιολόγησης που ακολούθησαν μετά τη λήξη των δράσεων, παρατηρήθηκε το εξής: Οι νηπιαγωγοί που συμμετείχαν στην Περιβαλλοντική ομάδα και κατ` επέκταση σε όλες τις φάσεις σχεδιασμού του προγράμματος είχαν μία πιο θετική εικόνα από την πορεία υλοποίησης του σε σχέση με τις βρεφονηπιοκόμους και τη νηπιαγωγό της απογευματινής ζώνης, οι οποίες δεν συμμετείχαν στην Περιβαλλοντική Ομάδα και κάποιες από αυτές ένιωσαν το ρόλο τους ως πιο «βοηθητικό». Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η πιο περιορισμένη συμμετοχή των υπολοίπων στη φάση του σχεδιασμού συνέβηκε για πρακτικούς λόγους, καθώς έπρεπε να είναι με τα παιδιά κατά τις σχετικές συναντήσεις, οι οποίες γίνονταν σε ώρες λειτουργίας του σχολείου και συγκεκριμένα την ώρα της ανάπαυσης. Ένα ακόμη σημαντικό όφελος του προγράμματος για τα παιδιά ήταν η οικειοποίηση του χώρου της αυλής και τους σχολείου γενικότερα και η αντιμετώπιση του ως ένα περιβάλλον που μπορούν να συνδιαμορφώσουν, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες τους. «Κυρία έχουμε την πιο όμορφη αυλή!» επαναλάμβαναν συνεχώς τα παιδιά μετά την ολοκλήρωση των δράσεων. Ένας ακόμη στόχος του προγράμματος που επιτεύχθηκε σε υψηλό βαθμό ήταν η ανάπτυξη πνεύματος συνεργασίας, η αίσθηση του «ανήκειν» σε μία ομάδα με κοινό στόχο και η ενίσχυση της ικανότητας συνεργασίας στο πλαίσιο της ομάδας για την επίτευξη αυτού του κοινού στόχου τόσο για τα παιδιά όσο και για τις παιδαγωγούς. Η σύμπραξη μαθητών, εκπαιδευτικών, γονέων, ειδικών και εθελοντών φοιτητών αποτέλεσε μία γέφυρα που επέτρεψε την καλύτερη σύνδεση και επικοινωνία του συνόλου των μαθητών και των παιδαγωγών του σχολείου, του σχολείου με την οικογένεια, της σχολικής κοινότητας με την πανεπιστημιακή και την ευρύτερη τοπική κοινότητα. Χαρακτηριστικές είναι οι απαντήσεις των παιδαγωγών κατά την αξιολόγηση του προγράμματος σε σχέση με αυτήν τη διάσταση: «Η συνεργασία μεταξύ των νηπιαγωγών ήταν πολύ καλή και νομίζω ότι η δράση στην αυλή βοήθησε στις σχέσεις μεταξύ μας» και «Για εμένα προσωπικά ήταν πολύ σημαντικό το «άνοιγμα» του σχολείου προς την οικογένεια, την πανεπιστημιακή κοινότητα, αλλά και την κοινωνία γενικότερα, διότι αυτό συνέβαλλε στην κοινωνικοποίηση των παιδιών, την σύνδεση σχολείου-οικογένειας. Το γεγονός πως οι επιθυμίες των παιδιών αναγνωρίστηκαν και όλοι οι παραπάνω παράγοντες εργάστηκαν ομαδικά για την υλοποίηση τους, ανέδειξε έννοιες όπως ο εθελοντισμός και η κοινωνική προσφορά» Η συμμετοχή των εθελοντών φοιτητών προήγαγε την αξία του εθελοντισμού και της κοινωνικής προσφοράς και καλλιέργησε στα παιδιά το αίσθημα του «ανήκειν» σε μία ευρύτερη κοινωνική ομάδα. Είναι εξαιρετικά ενθαρρυντικό το γεγονός ότι, παρά τα όποια προβλήματα στην οργάνωση της «Εθελοντικής δράσης φοιτητών για τα παιδιά και το περιβάλλον», το σύνολο σχεδόν των φοιτητών που συμμετείχαν μας δήλωσαν ότι θέλουν να ενημερώνονται και να συμμετέχουν σε ανάλογες δράσεις του Κέντρου. Έτσι καταφέραμε να δημιουργήσουμε ένα δίκτυο εθελοντών με τους οποίους μπορούμε να συνεργαστούμε σε μελλοντικές δράσεις. Το πρόγραμμα «Παίζουμε στη Φύση Δημιουργώντας» συνέβαλε ώστε οι συμμετέχοντες να έρθουν περισσότερο κοντά και να εξοικειωθούν με το φυσικό περιβάλλον. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην αρχή του προγράμματος τα ενδιαφέροντα και οι σχετικές προτάσεις τόσο των παιδιών, όσο και των εκπαιδευτικών φαίνονταν να υπαγορεύονται σε μεγάλο βαθμό από την εμπειρία τους από το αστικοποιημένο περιβάλλον στο οποίο ζούμε. Η πραγματοποίηση παράλληλων δράσεων και η παροχή κατάλληλων ερεθισμάτων είχε ως αποτέλεσμα να αρχίσουν να διατυπώνονται περισσότερες ιδέες, προτάσεις και προβληματισμοί σχετικοί με την αξία αλλά και την αξιοποίηση του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και με τη χρήση φυσικών υλικών για τη δημιουργία και (όχι την αγορά) παιχνιδιών. Για παράδειγμα, η αποστροφή των παιδιών ενός τμήματος για τα έντομα (η οποία καταγράφηκε κατά την έρευνα του χώρου της σχολικής αυλής στη φάση σχεδιασμού του προγράμματος) ενέπνευσε την ενασχόληση με το συγκεκριμένο θέμα στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος και την οργάνωση επίσκεψης σε εργαστήριο μελισσοκομίας, δραστηριότητες που βοήθησαν τα παιδιά να συνειδητοποιήσουν το ρόλο των εντόμων. Επίσης, η αρχική πρόταση των περισσότερων παιδιών και παιδαγωγών να αγοράσουμε προκατασκευασμένα σπιτάκια εμπορίου για να βελτιώσουμε την αυλή μας μετουσιώθηκε στην ιδέα να φτιάξουμε παιχνίδια από άχρηστα υλικά που έχουμε στο σχολείο ή στα σπίτια μας. Η αλλαγή προσανατολισμού και εστίασης του ενδιαφέροντος 7

8 θεωρούμε ότι δείχνει ότι έγιναν βήματα προς την ανάπτυξη μίας οικολογικής συνείδησης. Επιπλέον, τα παιδιά αλλά και οι παιδαγωγοί απέκτησαν γνώσεις και ανέπτυξαν δεξιότητες σχετικά με την αξία της φυσικής ζωής, τη διαδικασία της φύτευσης, τη φροντίδα του φυσικού περιβάλλοντος, την επαναχρησιμοποίηση άχρηστων υλικών, τη δημιουργία αισθητικών παρεμβάσεων στο δομημένο περιβάλλον και την επίλυση προβλημάτων. Δόθηκε επίσης η ευκαιρία σε όλους τους συμμετέχοντες, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό να αναπτύξουν τη φαντασία και τη δημιουργικότητά τους. Η σύνδεση του προγράμματος με το αναλυτικό πρόγραμμα και η ταυτόχρονη χρήση της μεθόδου της έρευνας δράσης οδήγησαν σε μία συνδιαλλαγή που έδωσε μία νέα διάσταση στην εκπαιδευτική διαδικασία. Για παράδειγμα, κατά την πρώτη φάση του προγράμματος («έρευνα στο σχολικό χώρο») τα παιδιά ενός τμήματος με αφορμή την ενασχόληση τους με το θέμα «Αισθήσεις», στο πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος, προσέγγισαν το χώρο της αυλής με ένα διαφορετικό τρόπο (ακούγοντας, μυρίζοντας, βλέποντας). Η συγκεκριμένη δραστηριότητα διευκόλυνε και εμπλούτισε τη διατύπωση προτάσεων για τη διαμόρφωση του Σχεδίου Δράσης, ενώ ταυτόχρονα ενίσχυσε τη βιωματική μάθηση στη διαχείριση του αναλυτικού προγράμματος. Η αναμόρφωση της σχολικής μας αυλής στο πλαίσιο του προγράμματος «Παίζουμε στη Φύση Δημιουργώντας» είχε ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός ελκυστικού και πλούσιου περιβάλλοντος όχι μόνο για ψυχαγωγία αλλά και για μάθηση. Αναφέρουμε χαρακτηριστικά κάποια σχόλια των παιδιών: «Κοίτα τι ωραία που έγινε η αυλή μας!», «Η αυλή μας είναι χρωματιστή», «Έχουμε καινούρια παιχνίδια», «Το κάστρο είναι τέλειο!». Τα έργα των παιδιών και των εθελοντών μπορούν να αξιοποιηθούν και αξιοποιήθηκαν ήδη από τα παιδιά τόσο ως πεδίο μελέτης και έρευνας, όσο και ως μεθοδολογικό εργαλείο μάθησης που ενισχύει την ενεργό βιωματική μάθηση και ευνοεί δημιουργικές, δραματουργικές δραστηριότητες και νέους τρόπους έκφρασης των παιδιών: π.χ. εκμάθηση των αριθμών με το φιδάκι, ανάπτυξη κινητικών δεξιοτήτων με τα παιχνίδια ισορροπίας, παρακολούθηση της διαδικασίας ανθοφορίας και καρποφορίας στο λαχανόκηπο, ανάπτυξη δραματουργικού παιχνιδιού με διαφορετικό θέμα κάθε φορά στις κατασκευές από τελάρα και λάστιχα, παραγωγή ήχων και εξάσκηση στο ρυθμό με τα ηχογόνα mobile. Χαρακτηριστικά αναφέρουμε την παρακάτω συζήτηση των παιδιών που εκτυλίχθηκε στην αυλή την ώρα που κάποια παιδιά έπαιζαν στους κορμούς των δέντρων πατώντας πάνω τους και γυρίζοντας γύρω-γύρω.. -Παιδιά, τι κάνετε εδώ; -Κυρία μην πατάς κάτω θα χάσεις; (ανεβαίνω σ έναν κορμό) -Τι παίζετε; -Δεν πρέπει να πατάς κάτω, θα χάσεις. -Έλα κυρία προχώρα, θέλω να περάσω. -Εδώ κάτω τι είναι και δεν πρέπει να πατήσω; -Είναι μια λίμνη μ` έναν κροκόδειλο!!!! -Εγώ δεν έπεσα ούτε μία φορά! -Ούτε εγώ! -Τι λες; εσύ έπεσες -Κυρία έχουμε κι ένα τρακτέρ μας έφεραν. -Πού; -Να εκεί. ( δείχνουν τις ρόδες στο χώμα) -Και είναι τρακτέρ αυτό; -Ναι, πάμε να μαζέψουμε σταφύλια όπως με τον παππού μου. Να, κράτα ένα καλάθι. -Ψεύτικο καλάθι είναι αυτό. -Τι μπορούμε να πάρουμε για καλάθι; ρωτάει η νηπιαγωγός Ένα παιδί τρέχει και φέρνει κουβαδάκια και προσπαθεί να τα μοιράσει Κάποια παιδιά παραπέρα στέκονται όρθια πάνω στις ρόδες με ανοιχτά τα χέρια. -Τι κάνετε εδώ; -Το σκιάχτρο κυρία.. 8

9 Εξίσου σημαντικό είναι το γεγονός ότι όλα τα παραπάνω πραγματοποιήθηκαν στο σχολικό περιβάλλον ενός παιδικού σταθμού και νηπιαγωγείου και αποτελούν μία ζωντανή απόδειξη για το ότι τα παιδιά προσχολικής ηλικίας μπορούν να συμμετέχουν ενεργά στη συνδιαμόρφωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Είναι χαρακτηριστική η διαπίστωση της νηπιαγωγού που ήταν υπεύθυνη για το τμήμα των παιδιών μικρότερης ηλικίας (2,5 ετών): «Δεν περίμενα τόσο ουσιαστική συμμετοχή των παιδιών και τη διατύπωση τόσων ιδεών, λόγω του μικρού της ηλικίας τους. Θεωρούσα αρχικά πως τα μεγαλύτερα θα έκαναν την περισσότερη δουλειά αλλά τελικά διαψεύστηκα.» Τέλος, θα πρέπει να επισημάνουμε ότι το σημαντικότερο ίσως κέρδος που αποκομίσαμε ήταν η χαρά και η ικανοποίηση που νιώσαμε όλοι, τόσο κατά την υλοποίηση όσο και με το αποτέλεσμα του προγράμματος, γεγονός που ενίσχυσε την επιθυμία μας να αναλάβουμε ανάλογες δράσεις και στο μέλλον. 2. Αρνητικά σημεία/προβληματισμοί: Δυσκολευτήκαμε στην εξεύρεση πόρων για την υλοποίηση των δράσεων και ανθρώπινου δυναμικού για τις κατασκευές που απαιτούσαν οι δράσεις. Επιπλέον, λόγω της φύσης του προγράμματος και της ανάγκης πραγματοποίησης των δράσεων στον εξωτερικό χώρο της αυλής του σχολείου, δυσκολευτήκαμε στον προσδιορισμό συγκεκριμένων ημερομηνιών, δεδομένων των εαρινών δυσμενών και ευμετάβλητων καιρικών συνθηκών. Το σχέδιο δράσης αποδείχτηκε αρκετά «φιλόδοξο» και έπρεπε να συνδυαστεί με ένα πλήθος άλλων δραστηριοτήτων και πολιτιστικών εκδηλώσεων και εξορμήσεων που είχαν προγραμματιστεί στο Παιδικό Κέντρο. Τα παραπάνω συνετέλεσαν ώστε η υλοποίηση των βασικών δράσεων να συμπέσει σχεδόν με τη λήξη της σχολικής χρονιάς. Πιστεύουμε ότι αν δεν ίσχυαν τα παραπάνω, θα είχαμε επαρκέστερο χρόνο για την καλύτερη οργάνωση της υλοποίησης των δράσεων και την παρακολούθηση των αποτελεσμάτων του προγράμματος. Ο σχεδιασμός της αναμόρφωσης της αυλής με βάση τη χρήση φυσικών υλικών και την επαναχρησιμοποίηση άχρηστων/ανακυκλώσιμων υλικών αποδείχθηκε πιο απαιτητικός αναφορικά με την τήρηση των σχετικών προδιαγραφών ασφαλείας, συγκριτικά με το αν αποφασίζαμε να εξοπλίσουμε την αυλή μας με κάποια προκατασκευασμένα παιχνίδια. Η πίστη μας, ωστόσο, στην αξία του φυσικού περιβάλλοντος, έναντι του «ασφαλούς» πλαστικοποιημένου (το οποίο ήταν αρκετά υψηλά αρχικά στις προτιμήσεις των παιδιών), καθώς και στην ιδέα της ανακύκλωσης ως δημιουργικής διαδικασίας μας έκανε να εμμείνουμε στον αρχικό σχεδιασμό και να ανταμειφθούμε τελικά από το αποτέλεσμα. Ενώ η συμμετοχή των παιδιών και των παιδαγωγών στο σχεδιασμό και την υλοποίηση του προγράμματος και των επιμέρους δράσεων έγινε αβίαστα και με ενθουσιασμό, η φροντίδα για τη συντήρηση και τη διατήρηση των παραγόμενων αποτελεσμάτων δεν επιτεύχθηκε το ίδιο εύκολα σε όλες τις περιπτώσεις. Μολονότι τα παιδιά έδειξαν ενδιαφέρον να «προστατέψουν» τα παιχνίδια που κατασκεύασαν, δεν παρατηρήθηκε το ίδιο σε σχέση με τα φυτά. Η συγκεκριμένη παρατήρηση, ωστόσο, αφορά στις πρώτες φυτεύσεις που κάναμε και δεν μπορεί να γενικευτεί στην περίπτωση της βασικής δράσης, της κατασκευής, δηλαδή, του λαχανόκηπου, η οποία πραγματοποιήθηκε τον τελευταίο μήνα της σχολικής χρονιάς, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει επαρκής χρόνος για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων. Τέλος, αντιμετωπίσαμε αρκετές πρακτικές δυσκολίες στην υλοποίηση της τρίτης βασικής μας δράσης «Κατασκευή παιχνιδιών από φυσικά και ανακυκλώσιμα/άχρηστα υλικά». Η, κατά την τελευταία στιγμή, μη συμμετοχή του ειδικού που θα συντόνιζε την «κατασκευή σπιτιού από πλαστικά μπουκάλια», καθώς και η έλλειψη κατάλληλης προετοιμασίας από τη μεριά μας (δεν είχαμε τη σχετική τεχνογνωσία ώστε να προχωρήσουμε μόνοι μας τη δραστηριότητα) είχε ως αποτέλεσμα η σχετική δραστηριότητα να αναβληθεί και να μην αξιοποιηθεί η προεργασία που είχε γίνει από τους φοιτητές και τα παιδιά. Επιπλέον, η αναβολή της δράσης «Κατασκευή παιχνιδιών από φυσικά και ανακυκλώσιμα/άχρηστα υλικά» λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών και η πραγματοποίηση της σε περίοδο που συνέπιπτε με την πανεπιστημιακή εξεταστική περίοδο είχε ως αποτέλεσμα τη συμμετοχή πολύ λιγότερων φοιτητών από όσους είχαν δηλώσει αρχικά, γεγονός που δυσχέρανε σε σημαντικό βαθμό το συντονισμό της υλοποίησης της. 9

10 Με βάση τα παραπάνω, ο στόχος μας για την επόμενη σχολική χρονιά είναι να εμβαθύνουμε στην αξιολόγηση του προγράμματος και να αξιοποιήσουμε τις γνώσεις, την εμπειρία και τα αποτελέσματα των δράσεων που έγιναν φέτος προς τις εξής κατευθύνσεις: α. την υιοθέτηση εκ νέου της μεθοδολογίας της έρευνα δράσης ή της μεθοδολογίας του σχεδιασμένου προγράμματος. β. την ενίσχυση της βιωματικής μάθησης και της συνεργατικής δράσης σε όλους τους τομείς του παιδαγωγικού έργου. γ. την επέκταση του μαθησιακού περιβάλλοντος από την τάξη στην αυλή και τη συστηματική χρήση της για τον εμπλουτισμό της υλοποίησης του αναλυτικού προγράμματος δ. την κινητοποίηση και την ενθάρρυνση των παιδιών για την ανάληψη της ευθύνης της διατήρησης και συντήρησης των έργων που δημιούργησαν. 10

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr

Φύση και Σχολικοί Κήποι. Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Φύση και Σχολικοί Κήποι Δρ. Αλέξανδρος Παπαχατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Δενδροκομίας ΤΕΙ Θεσσαλίας e-mail: papachad@teilar.gr Ιστορικά στοιχεία Η «μόρφωση» του ανθρώπου άρχισε άτυπα από την επαφή του με

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΟΙΝΟΦΥΤΩΝ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΟΙΝΟΦΥΤΩΝ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΟΙΝΟΦΥΤΩΝ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΣΤΟΧΟΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ 1. Ομαλή μετάβαση μαθητών από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο ώστε

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου-Ορισμός Οι μελέτες πεδίου αναφέρονται σε προσχεδιασμένες δραστηριότητες των μαθητών/τριών που πραγματοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ Πρασινίζω το σχολείο µου, πρασινίζω την πόλη µου! Το Εργαστήριο το σχολικό έτος 2004-2005, συνεργάστηκε µε το Πειραµατικό Νηπιαγωγείο Ν. Χηλής στο σχεδιασµό και την ανάπτυξη Προγράµµατος Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Πιο αναλυτικά, δημιουργήθηκε, μια ιστοσελίδα τύπου wiki όπου προστέθηκαν οι ανάλογες αναφορές σε δραστηριότητες από το Φωτόδεντρο.

Πιο αναλυτικά, δημιουργήθηκε, μια ιστοσελίδα τύπου wiki όπου προστέθηκαν οι ανάλογες αναφορές σε δραστηριότητες από το Φωτόδεντρο. ΣΧΟΛΕΙΟ Στα πλαίσια της ευέλικτης ζώνης, με θέμα την διατροφή, οι μαθητές με την χρήση των Τ.Π.Ε, εξερευνούν, πειραματίζονται και δοκιμάζουν τις γνώσεις τους σε μια σειρά από ψηφιακές δραστηριότητες. Οι

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος γεωργία της περιοχής

Αειφόρος γεωργία της περιοχής A: Συμμετέχοντες Αειφόρος γεωργία της περιοχής Ποιοι είναι οι συμμετέχοντες/εταίροι; -Σχολείο -Συνεταιρισμοί -Αγρότες-βιοκαλλιεργητές -Υπηρεσίες του Δήμου-Νομού -Γεωπόνοι -Συγκεκριμένα πανεπιστημιακά τμήματα

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση»

«Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» «Ταξίδι γεύσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση» Εκπαιδευτικός: Βαμβουνάκη Άρτεμις (ΠΕ 70) Επιβλέπων επιμορφωτής: Μανωλάκης Κωνσταντίνος Σχολείο Διεξαγωγής: Εκπαιδευτήρια Μαυροματάκη-Μητέρα Χανιά, Μάιος 2016 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 Νηπιαγωγεία που συμμετέχουν: 9 ο 2/θέσιο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Κατερίνης 22 ο 2/θέσιο Νηπιαγωγείο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης 2 ο 2/θ Νηπιαγωγείο Αιγινίου Τμήμα 1 ο Κλασικό Αριθμός νηπίων προνηπίων: 13 Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Το σποράκι πηγή Ζωής «Σποράκι εδώ - σποράκι εκεί χτίζεται μια νέα ζωή» Υπεύθυνη Νηπιαγωγός:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης 9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14 Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης Διάρκεια προγράμματος -Συμμετοχή Διάρκεια: Μάρτιος - Ιούνιος 2014 Συμμετοχή : 2 μεικτά

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Των δοντιών ο γιατρός σε ρωτάει τι τρως» 72ο Νηπιαγωγείο Πατρών Σχολικό έτος

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Των δοντιών ο γιατρός σε ρωτάει τι τρως» 72ο Νηπιαγωγείο Πατρών Σχολικό έτος Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Των δοντιών ο γιατρός σε ρωτάει τι τρως» 72ο Νηπιαγωγείο Πατρών Σχολικό έτος 2012 2013 Ορισμένα Στοιχεία Υπεύθυνη εκπαιδευτικός: Νικολίτσα Κυριαζοπούλου Τμήμα: Ολοήμερου Νηπιαγωγείου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ ΕΤΩΝ 9»

ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ ΕΤΩΝ 9» ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ: «ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ ΕΤΩΝ 9» ΤΑΞΗ: Γ1 ΤΟΥ 6 ΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΑΘΗΤΩΝ : 16 ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ: ΚΑΡΑΜΠΑΪΡΗ ΤΑΤΙΑΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών 5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών συντελεστές Σπυρίδων Δουκάκης sdoukakis@rhodes.aegean.gr ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αιγαίου Μαρία Μοσκοφόγλου-

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Έκθεσης. Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου

Σχέδιο Έκθεσης. Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου 1. Σχέδιο Έκθεσης Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου Εισαγωγή Ο ετήσιος προγραμματισμός αποτελεί βασική λειτουργία της οργάνωσης και της διοίκησης της σχολικής μονάδας και πραγματοποιείται στην αρχή

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Έκθεση Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Ταυτότητα του σχολείου Καταγράφονται στοιχεία της ταυτότητας της Σχολικής Μονάδας. Α. Διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό Δελτίο Οικολογικής Εξερεύνησης ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ-ΔΑΣΗ

Ενημερωτικό Δελτίο Οικολογικής Εξερεύνησης ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ-ΔΑΣΗ Νηπιαγωγείο «Λητώ Παπαχριστοφόρου» και Βρεφοκομικός Σταθμός Πανεπιστημίου Κύπρου Ενημερωτικό Δελτίο Οικολογικής Εξερεύνησης ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ-ΔΑΣΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ Ραδιοφωνική εκπομπή Ενημέρωση κοινού

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ Γενικές πληροφορίες Οι «Δημιουργικές Συνεργασίες με Καλλιτέχνες» στοχεύουν στην επαφή και εξοικείωση των παιδιών με τους καλλιτέχνες της Κύπρου. Παράλληλα στοχεύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ 2/Θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΓΙΑΣΟΥ ΠΡΌΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σχολικό έτος 2004 2005 ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ: ΖΟΥΜΠΟΥΛΗ ΜΑΤΕΛΗ ΜΥΡΣΙΝΗ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΖΑΝΗ ΕΙΡΗΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση για. την Αειφορία. μέσα από Τοπικά Σχολικά Δίκτυα σε συνεργασία με Δήμους

Εκπαίδευση για. την Αειφορία. μέσα από Τοπικά Σχολικά Δίκτυα σε συνεργασία με Δήμους Εκπαίδευση για Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου www.kpe-thess.gr Χ. Αθανασίου, Ε. Παπαδημητρίου, Ν. Ριφάκη, Γ. Σλαυκίδης, Π. Τσολακίδου, Γ. Υφαντής την Αειφορία μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Δ φάση: Ώρα για δράση!

Δ φάση: Ώρα για δράση! Δ φάση: Ώρα για δράση! 125 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Δ φάσης Η Δ φάση του προγράμματος προτείνει την υλοποίηση μιας δράσης από τους μαθητές σε συνεργασία με φορείς ή άτομα που μπορούν να τους

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης 3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Διαχείριση απορριμμάτων Τα απομεινάρια μιας ημέρας» Μαθητικές Ομάδες των Τμημάτων Ε1, Ε2, Ε3 Παιδαγωγική Ομάδα: Καραναστάση Άννα, Χαϊλατζίδου

Διαβάστε περισσότερα

Έτοιμοι, ορεξάτοι; Φύγαμε!!!!

Έτοιμοι, ορεξάτοι; Φύγαμε!!!! Ηλεκτρονικό Ενημερωτικό ελτίο Νο 4, Σεπτέμβριος 2015 Έτοιμοι, ορεξάτοι; Φύγαμε!!!! Καταρχήν να ευχηθούμε σε όλους και όλες μία δημιουργική και καλή Σχολική Χρονιά 2015-2016! Μετά τις καλοκαιρινές διακοπές,

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Συμμετοχή στο Πρόγραμμα του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ Σχολική χρονιά: 2015-2016 ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT Την Πέμπτη 30 Απριλίου 2009 έκανα για 20 λεπτά περίπου μάθημα για να γνωρίσω καλύτερα τους/τις μαθητές/τριες, για να τους/τις χωρίσω σε ομάδες και για να τους γνωστοποιήσω πώς θα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΝΕΛΛΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Επιτροπή Αγωγής Υγείας

ΔΙΑΝΕΛΛΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Επιτροπή Αγωγής Υγείας ΔΙΑΝΕΛΛΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Επιτροπή Αγωγής Υγείας Σχολική Χρονιά 2009-2010 Γενική Επιμέλεια: Λύτρας Νικόλαος ΒΔ. Χατζηπαναγή Ελένη ΒΔ. Παναγή Εύη Καθ. Οικ. Οικ. Ράπτη Βικτώρια ΣΕΑ. Στόχος Επιτροπής Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά)

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά) ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Διεξαγωγή μικρής έρευνας στο Γυμνάσιο Β' Γυμνασίου Διδάσκουσα: Ασπράκη Γαβριέλλα Νεοελληνική Γλώσσα email: gabby.aspraki@gmail.com ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί,

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, P P Μαθητής/τρια Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, drakopoulos@kalamari.gr Τίκβα Χριστίνα, ΠΕ19, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, christinatikva@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους)

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) Όνομα Παιδιού: Ναταλία Ασιήκαλη ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ: Πως οι παράγοντες υλικό, μήκος και πάχος υλικού επηρεάζουν την αντίσταση και κατ επέκταση την ένταση του ρεύματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑ 2015 ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ: Οργάνωση δραστηριοτήτων ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

ΠΑ 2015 ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ: Οργάνωση δραστηριοτήτων ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΠΑ 2015 ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ: Οργάνωση δραστηριοτήτων ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ Ημερομηνίες ΠΑ 2015-2016 Ημερομηνίες ΠΑ Έργο 15-18/3/2016 & 21-24/3/2016 Παρακολούθηση προγράμματος Νηπιαγωγείου 28/3-1/4/2015 & 4-8/3/2015 Θεματική

Διαβάστε περισσότερα

13 ο ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΧΑΡΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΕΩΝ ΜΗΝΟΣ ΜΑΡΤΙΟΥ 2014

13 ο ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΧΑΡΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΕΩΝ ΜΗΝΟΣ ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 13 ο ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΧΑΡΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΕΠΙΣΚΕΨΕΩΝ ΜΗΝΟΣ ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 Δράσεις Α τάξης Τμήμα Α1 Στις 4/3 θα συζητήσουμε για τη σαρακοστή τα ήθη και τα έθιμα. Θα κατασκευάσουμε την Κυρά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΡΙΠΟΛΗΣ ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Α. Διαδικασίες Υλοποίησης 1. Ανάπτυξη Διαδικασιών ΑΕΕ Καταγράφονται στοιχεία για τις διαδικασίες τις οποίες ανέπτυξε το σχολείο κατά τη διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 0501130 Φιλήμονος 36-38 & Τσόχα, 11521 Αμπελόκηποι Ετήσια Έκθεση Αυτοαξιολόγησης του Σχολείου 1 / 21 Σχολικό Έτος : 2010-2011 Α. Διαδικασίες Υλοποίησης 1. Ανάπτυξη Διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ/-ΩΝ

YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ/-ΩΝ YΠΟΔΕΙΓΜΑ ΙΙ - ΖΩΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ/-ΩΝ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ Μαρία Σουργιαδάκη ΠΕ14.04 γεωπόνος 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ Η φύση στο

Διαβάστε περισσότερα

Τι δυσκολίες αντιμετώπισαν οι μαθητές στη διερευνητική διαδικασία;

Τι δυσκολίες αντιμετώπισαν οι μαθητές στη διερευνητική διαδικασία; Αναστοχασμός Αναφορά (report) υλοποίησης 1 ης δραστηριότητας: ΑΝΑΔΑΣΜΟΣ Συγγραφέας: Λύρη Αναστασία Μαθηματικός, ΠΕ03 Πως δούλεψαν οι μαθητές (ομαδικά/ατομικά); Οι μαθητές δούλεψαν σε ομάδες των 4 ατόμων.

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου

Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Λαγκαδινού Νεκταρία, Καθηγήτρια Μουσικής Στο πρόγραμμα συμμετείχαν όλοι οι μαθητές της Α τάξης του Δημοτικού Σχολείου Λουτρών Μυτιλήνης.

Διαβάστε περισσότερα

1/Θ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΙΒΕΡΙΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013

1/Θ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΙΒΕΡΙΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013 1/Θ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΙΒΕΡΙΟΥ νηπιαγωγοί: Αγγελική Ντέρτη Γιώτα Σταυροπούλου Αριθμός νηπίων: 17 Το περιβάλλον είναι υπόθεση όλων μας και οφείλουμε να το προστατέψουμε. Στο νηπιαγωγείο μας κάναμε μια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ. Σχ. Έτος: Ημερομηνία Αριθ. Πρωτ. 266

ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ. Σχ. Έτος: Ημερομηνία Αριθ. Πρωτ. 266 Παράρτημα 2. ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ X ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Σχ. Έτος: 2012-2013 Ημερομηνία 26-11-2012 Αριθ. Πρωτ.

Διαβάστε περισσότερα

Προσέλευση μαθητών. Πρωινή προσευχή.

Προσέλευση μαθητών. Πρωινή προσευχή. Προσέλευση μαθητών. Κολύμβηση Φυσική Αγωγή. Τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες υπό την επίβλεψη έμπειρων γυμναστών και κάνουν ασκήσεις για την καλύτερη φυσική κατάστασή τους και παιχνίδια ομαδικότητας, συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα.

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Το πρόγραμμα βασίστηκε στο αναπτυξιακό οικολογικό μοντέλο (εισήγηση, Έφη Γουργιώτου, λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου KENTΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΟ : ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Έντυπο Παρακολούθησης/ Ενδιάμεσης Αξιολόγησης του Σχεδίου Δράσης Αθήνα, Δεκέμβριος 2011 Το παρόν έντυπο

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ο μικρόκοσμος μας Βαθμίδα: 3 Τάξη: Στ Διάρκεια: 3 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα διερευνά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τα παιδιά τον κόσμο γύρω τους.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ. Σχ. Έτος: Ημερομηνία Αριθ. Πρωτ.

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ. Σχ. Έτος: Ημερομηνία Αριθ. Πρωτ. ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ X ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Σχ. Έτος: 2012-2013 Ημερομηνία 26-11-2012 Αριθ. Πρωτ. 266 ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Παράρτημα 2. ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ X ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Ημερομηνία 26 Νοεμβρίου 2012 Αριθ. Πρωτ. 266 Σχ. Έτος:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΥΛΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014-2015 Α. Επιτροπή Αγωγής Υγείας και Πρόληψης της Παραβατικότητας ΟΝΟΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ 1. Γιάννα Κυριαζή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2014 ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ TEACHERS4EUROPE 1o 12/Θ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.ΣΧ. Π.Α. (ΜΑΡΑΣΛΕΙΟ) Υπεύθυνη εκπ/κος: Σοφία Σιμιτζόγλου Αθήνα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Τίτλος εργασίας 3 2. Τάξη, Σχολείο

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Δημητρακάκης, Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε.

Κώστας Δημητρακάκης, Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ «ΕΥΕΛΙΚΤΗΣ ΖΩΝΗΣ» Κώστας Δημητρακάκης, Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε. Η φιλοσοφία και η θεωρητική στήριξη της εισαγωγής της ευέλικτης ζώνης διαθεματικών και δημιουργικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ

ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΕΝΙΑΙΟ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΥΓΙΟΥ - ΜΑΡΙ Παρουσίαση Παρεμβατικού Προγράμματος 19 Μαΐου 2010 ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ Στο Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό Ζυγίου Μαρί φοιτούν 58 παιδιά. Ωρολόγιο και Αναλυτικό Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Θέμα/τίτλος: Η δική μου πολιτεία-διάσημα Κτίρια Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε 2 Διάρκεια: 7Χ80 λεπτά Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές/μαθήτριες ανακαλούν εμπειρίες, εκφράζουν συναισθήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΟ 5 / 11 / η συνάντηση: Η ομάδα συναντήθηκε εκτός σχολικού ωραρίου. Έγινε: Καθορισμός αρμοδιοτήτων των μελών της ομάδας.

ΠΡΑΚΤΙΚΟ 5 / 11 / η συνάντηση: Η ομάδα συναντήθηκε εκτός σχολικού ωραρίου. Έγινε: Καθορισμός αρμοδιοτήτων των μελών της ομάδας. ΠΡΑΚΤΙΚΟ 5 / 11 / 2010 1 η συνάντηση: Η ομάδα συναντήθηκε εκτός σχολικού ωραρίου. Έγινε: Καθορισμός αρμοδιοτήτων των μελών της ομάδας. Συντονιστής : Νικηφόρου Απόστολος Πρακτικογράφος : Συμεωνίδου Χριστίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:<<ΜΕ ΜΙΑ ΒΑΛΙΤΣΑ ΞΕΚΙΝΩ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ>>. ΟΝ/ΜΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ:ΜΑΓΓΑΝΙΑΡΗ ΕΛΕΝΗ ΟΝ/ΜΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ: ΠΡΙΜΙΚΙΡΗ ΑΘΗΝΑ

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:<<ΜΕ ΜΙΑ ΒΑΛΙΤΣΑ ΞΕΚΙΝΩ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ>>. ΟΝ/ΜΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ:ΜΑΓΓΑΝΙΑΡΗ ΕΛΕΝΗ ΟΝ/ΜΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ: ΠΡΙΜΙΚΙΡΗ ΑΘΗΝΑ Τ4Ε 2013-2014 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:. ΟΝ/ΜΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ:ΜΑΓΓΑΝΙΑΡΗ ΕΛΕΝΗ ΟΝ/ΜΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ: ΠΡΙΜΙΚΙΡΗ ΑΘΗΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΠΟΛΥΔΕΝΔΡΙΟΥ ΤΑΞΗ : Δ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ :2013-2014

Διαβάστε περισσότερα

Ζωγραφίζοντας και όχι μόνο. τα επαγγέλματα των εποχών με τη φιλική συμμετοχή των παιδιών του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Βύρωνα.

Ζωγραφίζοντας και όχι μόνο. τα επαγγέλματα των εποχών με τη φιλική συμμετοχή των παιδιών του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Βύρωνα. Ζωγραφίζοντας και όχι μόνο. τα επαγγέλματα των εποχών με τη φιλική συμμετοχή των παιδιών του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Βύρωνα. Έχοντας ασχοληθεί από την αρχή της χρονιάς με ένα αγαπημένο μας θέμα,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας 1 2 Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας μας, διεξήγαγε έρευνα ανάμεσα στους συμμαθητές μας.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ιστορίες δωματίων Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές και οι μαθήτριες μέσα από διάφορες δραστηριότητες που αφορούν στο δωμάτιό τους

Διαβάστε περισσότερα

11 ο Νηπιαγωγείο Ασπροπύργου Ελένη Κουντουρά Ελισάβετ Ταουφίκ

11 ο Νηπιαγωγείο Ασπροπύργου Ελένη Κουντουρά Ελισάβετ Ταουφίκ 11 ο Νηπιαγωγείο Ασπροπύργου Ελένη Κουντουρά Ελισάβετ Ταουφίκ Παιδαγωγικοί στόχοι του προγράμματος: Ευαισθητοποίηση των νηπίων απέναντι στα αδέσποτα Κατανόηση των δικαιωμάτων/αναγκών/συναισθημάτων των

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Καθορισμός Διαδικασίας Σχεδιασμού, Υλοποίησης και Αξιολόγησης Προγραμμάτων Συνεκπαίδευσης. Αποφασίζουμε

ΘΕΜΑ: Καθορισμός Διαδικασίας Σχεδιασμού, Υλοποίησης και Αξιολόγησης Προγραμμάτων Συνεκπαίδευσης. Αποφασίζουμε ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙO ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. & Δ.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ταχ. Δ/νση : Α. Παπανδρέου 37 Τ.Κ. - Πόλη : 151 80 - Μαρούσι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΥΣΣΕΑΣ Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε Δημοτικά Σχολεία της Ελλάδος.

ΟΔΥΣΣΕΑΣ Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε Δημοτικά Σχολεία της Ελλάδος. ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ης ΤΗΛΕΔΙΑΣΚΕΨΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ 2009 Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε Δημοτικά Σχολεία της Ελλάδος. 70 0 Δημοτικό Σχολείο Νομού Αττικής Αθήνας Δημοτικό Σχολείο

Διαβάστε περισσότερα

Mαθησιακό Περιβάλλον: Χώρος και μη λεκτική επικοινωνία ως στοιχεία του μαθησιακού περιβάλλοντος

Mαθησιακό Περιβάλλον: Χώρος και μη λεκτική επικοινωνία ως στοιχεία του μαθησιακού περιβάλλοντος Mαθησιακό Περιβάλλον: Χώρος και μη λεκτική επικοινωνία ως στοιχεία του μαθησιακού περιβάλλοντος Τι είναι/ περιλαμβάνει ένα περιβάλλον μάθησης;? Χώρος? Εκπαιδευτικά Υλικά? Σχέσεις- Αλληλεπιδράσεις? Κλίμα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο Νηπιαγωγείο Ν. Επιβατών

2 Ο Νηπιαγωγείο Ν. Επιβατών 2 Ο Νηπιαγωγείο Ν. Επιβατών Οι άθλοι του Ηρακλή Παρουσίαση πολιτιστικού προγράμματος που εκπονήθηκε κατά τη διάρκεια του σχολικού έτους 2015-2016 από τις νηπιαγωγούς Ελένη Χαραλαμπίδου και Αγγελική Φαναριώτου

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια Έκθεση Αξιολόγησης του Σχολείου - (Q-ΕΕΑ : 2)

Ετήσια Έκθεση Αξιολόγησης του Σχολείου - (Q-ΕΕΑ : 2) Ετήσια Έκθεση Αξιολόγησης του Σχολείου - (Q-ΕΕΑ : ) ) Ανάπτυξη και Εφαρμογή Διαδικασιών ΑΕΕ. ) Από τις διαδικασίες της ΑΕΕ εφαρμόστηκαν: Ετήσιος Προγραμματισμός του σχολείου Γενική Εκτίμηση της εικόνας

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «ΕΠΙΔΑΠΕΔΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ» Δράσεις που υλοποιήθηκαν με τη Β Τάξη του 3 ου Διαπολιτισμικού Δημοτικού Σχολείου Μενεμένης. Σχολικό έτος 2011-2012 Συντελεστές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα κοινό μας σπίτι» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE «Μεσογειακή φώκια και Αλιεία: Αντιμετωπίζοντας τη σχέση ανταγωνισμού και αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΙΕΙΑ «Η θάλασσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 1 ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΛΥΦΑΔΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ Στο 1 ο Δημοτικό Σχολείο Γλυφάδας εφαρμόστηκε για πρώτη φορά πρόγραμμα προαγωγής ψυχικής υγείας, το οποίο σχεδιάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη. Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη. Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα ΤΠΟΤΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑ, ΘΡΗΚΕΤΜΑΣΩΝ, ΑΘΛΗΣΙΜΟΤ ΚΑΙ ΠΟΛΙΣΙΜΟΤ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα Ζκθεςη

Διαβάστε περισσότερα

Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2006-2007

Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2006-2007 Οι δραστηριότητες του σταθμού μας κατά το Σχολικό Έτος 2006-2007 ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΓΟΝΕΩΝ - ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΙΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟ ΤΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ 27/09/2006 Επίσκεψη των γονέων των παιδιών του νηπιαγωγείου στο σταθμό.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE)

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) Βασιλοπούλου Ευαγγελία, Γιαννακόπουλος ηµήτρης, Εκπαιδευτικοί,

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ Παιδαγωγικά παιχνίδια Ελεύθερος συνειρμός Το παιχνίδι ρόλων Οραματισμός Ζωγραφική / Σχέδιο Εργασία σε μικρές ομάδες Επισκέπτες ομιλητές Χρήση Βίντεο Ανάθεση εργασιών Τα παιδαγωγικά

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα της B/βθμιας Εκπαίδευσης»

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα της B/βθμιας Εκπαίδευσης» Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «H ψηφιακή τεχνολογία στα περιβαλλοντικά προγράμματα της B/βθμιας Εκπαίδευσης» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Επιμορφωτές: Άγγελος Κωνσταντινίδης,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ

ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση διαφοροποιημένης διδασκαλίας στην Γ Δημοτικού (Κλουβάτος, Κ.) (Η πρόταση μπορεί να προσαρμοστεί σε κάθε Γ τάξη Δημοτικού) Μάθημα: Γλώσσα

Πρόταση διαφοροποιημένης διδασκαλίας στην Γ Δημοτικού (Κλουβάτος, Κ.) (Η πρόταση μπορεί να προσαρμοστεί σε κάθε Γ τάξη Δημοτικού) Μάθημα: Γλώσσα Πρόταση διαφοροποιημένης διδασκαλίας στην Γ Δημοτικού (Κλουβάτος, Κ.) (Η πρόταση μπορεί να προσαρμοστεί σε κάθε Γ τάξη Δημοτικού) Μάθημα: Γλώσσα Διδακτική ενότητα: Μαθησιακό περιβάλλον τάξης διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΙΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Δ. ΘΕΟΔΩΡΟΥ, ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ 1. Σύντομη ενημέρωση (βασική

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης. Σαλούστρου Πόπη Γαζίου

Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης. Σαλούστρου Πόπη Γαζίου Εφαρμογή της καθοδηγούμενης διερευνητικής μεθόδου: πλεονεκτήματα, δυσκολίες και τρόποι αντιμετώπισης Σαλούστρου Πόπη Γαζίου ΓΕΛ Τι είναι η Διερευνητική Μάθηση Μία διδακτική προσέγγιση που έχει στόχο να

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΝΙΔΙΟΥ ΑΜΦΙΛΟΧΙΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΤΑΞΗ: ΣΤ ΣΧ. ΕΤΟΣ: ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΝΙΔΙΟΥ ΑΜΦΙΛΟΧΙΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΤΑΞΗ: ΣΤ ΣΧ. ΕΤΟΣ: ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΝΙΔΙΟΥ ΑΜΦΙΛΟΧΙΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΤΑΞΗ: ΣΤ ΣΧ. ΕΤΟΣ:2012-13 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗ ΘΕΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΝΙΔΙΟΥ ΑΜΦΙΛΟΧΙΑΣ ΣΧ. ΈΤΟΣ: 2012-13 ΤΑΞΗ: ΣΤ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική Υπηρεσία Προγράμματος

Εθνική Υπηρεσία Προγράμματος Εθνική Υπηρεσία Προγράμματος Το Πρόγραμμα που έχει δημιουργήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για όλους τους νέους. Πώς; Μέσω συγχρηματοδότησης Σχεδίων που απευθύνονται στους νέους. Κύριο χαρακτηριστικό: Η μη τυπική

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση»

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση» Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Επιμορφωτές: Άγγελος Κωνσταντινίδης, Χρήστος

Διαβάστε περισσότερα

Fiche N /File Nr 6: COM-Part - p. 1

Fiche N /File Nr 6: COM-Part - p. 1 Πρόγραμμα Τομεακό Πρόγραμμα Κατηγορία Δράσης Δράση Στόχοι και περιγραφή της δράσης ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ COMENIUS ΣΥΜΠΡΑΞΕΙΣ Πολυμερείς Σχολικές Συμπράξεις COMENIUS Οι Πολυμερείς Σχολικές συμπράξεις Comenius

Διαβάστε περισσότερα

Renewable Energy Sources Compass. Δ. Σκούφη Προϊσταμένη 1 ου Γραφείου Δ.Ε. Γ Αθήνας

Renewable Energy Sources Compass. Δ. Σκούφη Προϊσταμένη 1 ου Γραφείου Δ.Ε. Γ Αθήνας Renewable Energy Sources Compass Δ. Σκούφη Προϊσταμένη 1 ου Γραφείου Δ.Ε. Γ Αθήνας Εισαγωγή Προπαρασκευαστικό στάδιο Συμμετέχοντας στο πρόγραμμα RES Compass, πραγματοποιήθηκαν διάφορες προπαρασκευαστικές

Διαβάστε περισσότερα

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου KENTΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΟ : ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Έντυπο Παρακολούθησης/ Ενδιάμεσης Αξιολόγησης του Σχεδίου Δράσης Αθήνα, Δεκέμβριος 2011 Το παρόν έντυπο

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηµατολόγιο για στελέχη-υπαλλήλους φορέα, υπηρεσίας, οργάνωσης, ή ΜΚΟ. Ερωτηµατολόγιο

Ερωτηµατολόγιο για στελέχη-υπαλλήλους φορέα, υπηρεσίας, οργάνωσης, ή ΜΚΟ. Ερωτηµατολόγιο ράση «Εθελοντισµός και ικαιώµατα του Παιδιού» Ερωτηµατολόγιο για στελέχη-υπαλλήλους φορέα, υπηρεσίας, οργάνωσης, ή ΜΚΟ Ερωτηµατολόγιο Προσωπικά στοιχεία Επωνυµία φορέων/μκο:... Όνοµα (αριθµός τόµων που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το και Καταληκτικές Ημερομηνίες Το Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης -2013 απευθύνεται σε όλους τους τομείς και επίπεδα εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα