ΠEPIEXOMENA. Tι είναι το Aνοικτό Φόρουμ...5. Πρόγραμμα - Oμάδες Eργασίας...6. Xαιρετισμοί Παρουσίαση Έρευνας για τα MME...26

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠEPIEXOMENA. Tι είναι το Aνοικτό Φόρουμ...5. Πρόγραμμα - Oμάδες Eργασίας...6. Xαιρετισμοί...16. Παρουσίαση Έρευνας για τα MME...26"

Transcript

1 TA ΠPAKTIKA 1

2 2 3 ΠEPIEXOMENA Tι είναι το Aνοικτό Φόρουμ...5 Πρόγραμμα - Oμάδες Eργασίας...6 Xαιρετισμοί...16 Από τον χαιρετισμό του Προέδρου του ΣΕΒ κ. Δημήτρη Δασκαλόπουλου στην έναρξη των εργασιών του Ανοικτού Φόρουμ 08 ΜΜΕ: Δεοντολογία, Κέρδος και Εξουσία, Αθήνα, 9 Απριλίου 2008 Η πολλαπλή επιρροή που ασκούν τα ΜΜΕ στην ελληνική κοινωνία σήμερα τα επιφορτίζει με αυξημένες ευθύνες ως προς την ποιότητα του περιεχομένου τους. Οι σύγχρονες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, στις οποίες νομοτελειακά συγκαταλέγονται οι μιντιακές επιχειρήσεις, δίνουν εδώ και καιρό τη μάχη υπέρ της κοινωνικής υπευθυνότητας, της διαφάνειας, της εταιρικής διακυβέρνησης. Παρά την αναμφισβήτητη και συνεχή τους πρόοδο, έχουν δρόμο ακόμη να διανύσουν, ενώ ταυτόχρονα οι κοινωνικές απαιτήσεις από τις επιχειρήσεις αυξάνονται και εντείνονται. Ο δρόμος των ΜΜΕ είναι ακόμη μεγαλύτερος όχι επειδή υστερούν σε σύγκριση με τις άλλες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, αλλά επειδή φέρουν ένα μεγαλύτερο μέρος ευθύνης απέναντι στο κοινωνικό σύνολο, αφού το προϊόν τους είναι κοινωνικό αγαθό, που δεν είναι μάλιστα τυποποιημένο αφού εμπεριέχει σαν κύριο συστατικό του την ελεύθερη άποψη του δημιουργού του. Επιπλέον, η εξουσία που διαθέτουν σαν οργανισμοί, αλλά και σαν άτομα που τον απαρτίζουν, χρήζει ενισχυμένων κανόνων δεοντολογίας, διαφάνειας και αξιοπιστίας. Η ανάγκη αυτή, όμως, δεν προσδιορίζεται με βάση τους αυθαίρετους ή ιδιοτελείς αφορισμούς των όποιων αυτόκλητων θεματοφυλάκων της ηθικής, της αισθητικής, της πολιτικής ορθότητας και του πολιτισμικού προσανατολισμού της κοινωνίας. Η ελληνική κοινωνία είναι αυτή που έχει και πρέπει να έχει το αναφαίρετο δικαίωμα ελεύθερου προσανατολισμού και επιλογών. Παρουσίαση Έρευνας για τα MME...26 Oμάδα Eργασίας I: Ενημέρωση, Πληροφόρηση, Παραπληροφόρηση και Δημοσιογραφική Δεοντολογία...43 Oμάδα Eργασίας II: Η Δαιμονοποίηση της Επιχειρηματικότητας Δαιμονοποιεί και τα Media;...97 Oμάδα Eργασίας III: Η Πολιτική ως Θέαμα και η Τηλεόραση ως Διαμορφωτής της Κοινής Γνώμης Oμάδα Eργασίας IV: Οι Νόμοι της Αγοράς και οι Κανόνες της Ενημέρωσης ΠANEΛ I: «Media και πολιτική: Σύγκρουση Eξουσιών;» ΠANEΛ II: «Διαπλοκή εξουσιών και Δημοσιογραφική Eλευθερία» Παρουσίαση συμπερασμάτων Oμάδων Eργασίας Παράρτημα: H έρευνα για τα MME

3 4 5 ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Πρόεδρος: Μέλη: Νικολάου Διονύσης, Γενικός Διευθυντής, ΣΕΒ Αχειμάστου Θεοδώρα, Προϊσταμένη Υποστήριξης Υπηρεσιών, ΣΕΒ Βέργαδος Δημήτρης, Συντονιστής, Δίκτυο Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων, ΣΕΒ Κεφαλάς Αντώνης, Δημοσιογράφος Σύμβουλος ΣΕΒ Μαχαίρα Ουρανία, Διευθύντρια Γραφείου Προέδρου, ΣΕΒ Ραΐση Βιβή, Υπεύθυνη Δημοσίων Σχέσεων, ΣΕΒ Ιστοχώρος Ανοικτού Φόρουμ Υπεύθυνος: Πρίντσιπας Θανάσης, Μονάδα Έρευνας και Ανάλυσης, ΣΕΒ Διαχείριση: Μαλαβέτα Αννίτα, Τρευλάκη Ασπασία, Δίκτυο Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων, ΣΕΒ Γραμματεία Ανοικτού Φόρουμ Υπεύθυνη: Αχειμάστου Θεοδώρα Κοτσάνη Αλέκα Χρυσούλη Μαριλένα Τι είναι το Ανοικτό Φόρουμ; Ανοικτό Φόρουμ 08 Το «Ανοικτό Φόρουμ» είναι μια πρωτοβουλία του ΣΕΒ που για πρώτη φορά καθιερώθηκε τον Δεκέμβριο του Είναι ένας ζωντανός θεσμός που δημιουργήθηκε με σκοπό να αποτελέσει πεδίο δημιουργικού προβληματισμού, αμφίδρομης ενημέρωσης, διασταύρωσης ιδεών, για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και την ενίσχυση της ανάπτυξης. Το «Ανοικτό Φόρουμ» είναι μια συνεχής δημόσια διαβούλευση η οποία βασίζεται κάθε φορά κυρίως σε δύο άξονες: 1. Λειτουργία ειδικής ιστοσελίδας στην ηλεκτρονική διεύθυνση όπου ο επισκέπτης μπορεί αφενός να ενημερωθεί για τα δρώμενα του «Ανοικτού Φόρουμ» και αφετέρου να συμμετάσχει στον δημόσιο διάλογο που διεξάγεται και με τη μέθοδο της ηλεκτρονικής διαβούλευσης (e-forum). 2. Συναντήσεις σε τακτά χρονικά διαστήματα, επιλέγοντας κάθε φορά σημαντικά και επίκαιρα θέματα που αφορούν τον κάθε πολίτη και την κοινωνία στο σύνολό της. Τα ΜΜΕ αποτελούν επιχειρήσεις και όπως όλες οι επιχειρήσεις λειτουργούν με γνώμονα το κέρδος. Παράλληλα όμως οι επιχειρήσεις αυτές αποτελούν και κέντρα εξουσίας στο βαθμό που επηρεάζουν την κοινή γνώμη. Επιπλέον, το προϊόν που παράγουν, η πληροφόρηση-ενημέρωση, δεν είναι ένα οποιοδήποτε προϊόν, αλλά ένα κοινωνικά ευαίσθητο προϊόν - αφού από την ποιότητά του εξαρτάται, ως ένα βαθμό, και η ποιότητα της δημοκρατίας. Τα ΜΜΕ, ως κέντρα εξουσίας, υπόκεινται στους κανόνες δεοντολογίας που διασφαλίζουν την ποιότητα και διαφάνεια της παρεχόμενης ενημέρωσης. Ποιες ισορροπίες επικρατούν τελικά στην όλη λειτουργία των ΜΜΕ, τα οποία άλλοι τείνουν να θεοποιούν και άλλοι να δαιμονοποιούν; Υπάρχει μια «ελληνική ιδιαιτερότητα» των Μέσων ή η παγκόσμια αγορά προδιαγράφει και το πεδίο εξέλιξης των καθ ημάς ΜΜΕ; Με βάση τους παραπάνω προβληματισμούς ο ΣΕΒ προχώρησε στην διοργάνωση Ανοικτού Φόρουμ, στις 9 Απριλίου 2008, στο Ξενοδοχείο ΧΙΛΤΟΝ, με θέμα: «Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης: Δεοντολογία, Κέρδος και Εξουσία»

4 6 7 Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τετάρτη 9 Απριλίου 2008 Ξενοδοχείο ΧΙΛΤΟΝ Προσέλευση Εγγραφές Χαιρετισμοί Ολομέλεια Δημήτρης Δασκαλόπουλος Πρόεδρος ΣΕΒ - Πρόεδρος Ανοικτού Φόρουμ Δημήτρης Καλοφωλιάς Κώστας Κιμπουρόπουλος Δημήτρης Τσαλαπάτης Πάνος Σόμπολος Πρόεδρος, ΕΙΗΕΑ (Ένωση Ιδιοκτητών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών) Πρόεδρος, ΕΙΤHΣΕΕ (Ένωση Ιδιωτικών Τηλεοπτικών Σταθμών Εθνικής Εμβέλειας) Πρόεδρος, ΠΟΕΣΥ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Συντακτών) Πρόεδρος, ΕΣΗΕΑ (Ένωσις Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών) Ολομέλεια Πάνελ Ι: Media και Πολιτική: Σύγκρουση Εξουσιών; Πάνελ ΙΙ: Διαπλοκή Εξουσιών και Δημοσιογραφική Ελευθερία Παρουσίαση Συμπερασμάτων Ομάδων Εργασίας Ολοκλήρωση Εργασιών Δημήτρης Δασκαλόπουλος Κοκτέιλ Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ ΜME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής Παράλληλες Συνεδριάσεις Ομάδων Εργασίας Ομάδα Εργασίας Ι: Ενημέρωση, Πληροφόρηση, Παραπληροφόρηση και Δημοσιογραφική Δεοντολογία Ομάδα Εργασίας ΙΙ: Η Δαιμονοποίηση της Επιχειρηματικότητας Δαιμονοποιεί και τα Media; Ομάδα Εργασίας ΙΙΙ: Η Πολιτική ως Θέαμα και η Τηλεόραση ως Διαμορφωτής της Κοινής Γνώμης Ομάδα Εργασίας IV: Οι Νόμοι της Αγοράς και οι Κανόνες της Ενημέρωσης Γεύμα Μπουφέ Την Ολομέλεια και την Παρουσίαση των Συμπερασμάτων των Ομάδων Εργασίας συντονίζει ο Δημήτρης Βέργαδος, Συντονιστής Δικτύου Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων ΣΕΒ

5 8 9 OMAΔA EPΓAΣIAΣ I: Συντονιστής: ΟΜΑΔΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τετάρτη 9 Απριλίου 2008 Ξενοδοχείο ΧΙΛΤΟΝ Ενημέρωση, Πληροφόρηση, Παραπληροφόρηση και Δημοσιογραφική Δεοντολογία Σταματόπουλος Γιώργος, Διευθυντής Ειδήσεων & Ενημέρωσης, Ρ/Σ FLASH 96 Εισηγητής - Rapporteur: Παπαγιαννίδης Αντώνης, Δημοσιογράφος Δικηγόρος Διευθυντής, ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ Συζητητές: Αντωνιάδης Γρηγόρης, Πρόεδρος, ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΦΗΜΙΖΟΜΕΝΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΣΔΕ) Βασιλόπουλος Περικλής, Υπεύθυνος Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης Συντονιστής, ΚΕΝΤΡΟ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΩΝ της ΕΡΤ, (ΚΕΕΠ) Ζευγίτης Αριστείδης, Δημοσιογράφος, Διευθυντής Σύνταξης, ΕΞΠΡΕΣ Κούρτογλου Ξένια, Πρόεδρος & Διευθύνουσα Σύμβουλος, FOCUS BARI ΑΕ Μέλος, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Νταουντάκη Νανά, Δημοσιογράφος, Μέλος ΔΣ, ΕΣΗΕΑ Πλειός Γιώργος, Αναπληρωτής Καθηγητής, Τμήμα Επικοινωνίας & ΜΜΕ, ΕΘΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ Στάγκος Φίλιος, Δημοσιογράφος, ΕΡΤ Τσιαμτσίκας Νίκος, Δημοσιογράφος, ALTER CHANNEL Τσίμας Παύλος, Δημοσιογράφος, MEGA CHANNEL Χαϊκάλης Στάθης, Πρόεδρος, COMMUNICATION EFFECT ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ι Τα ΜΜΕ ενημερώνουν, απλώς πληροφορούν ή μήπως παραπληροφορούν; Υπάρχει αντικειμενική και έγκυρη πληροφόρηση/ ενημέρωση ή, μήπως, τη θέση της τείνει να πάρει ο ανταγωνισμός «ενημερωτικού» εντυπωσιασμού, με αποτέλεσμα τη διαστρέβλωση των γεγονότων, καθώς και ο χρωματισμός των ειδήσεων ανάλογα με τις σκοπιμότητες του κάθε Μέσου; Ο ίδιος ο τηλεθεατής, τι είδους πληροφόρηση (και ενημέρωση) προσδοκά και διεκδικεί από τα ΜΜΕ; Οι πολίτες είναι δέσμιοι των ΜΜΕ ή μήπως σε κάποιο βαθμό ισχύει το αντίστροφο (δηλαδή τα κανάλια απλώς ακολουθούν τα γούστα του μέσου όρου των τηλεθεατών); Ο κάθε οργανισμός ενημέρωσης αλλά και ο κάθε δημοσιογράφος ατομικά έχει αυξημένες ευθύνες σε σχέση με το περιεχόμενο, το ύφος και το ήθος της ενημέρωσης που παρέχει. Πως μπορούν οι επιχειρήσεις Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης να αναβαθμίσουν το προϊόν τους με βάση τους γραπτούς και άγραφους κώδικες της δημοσιογραφικής δεοντολογίας; Ποιος είναι ο ρόλος των νέων Μέσων (Internet-Blogs) στη διαμόρφωση της σύγχρονης δημοσιογραφικής ατζέντας;

6 10 11 OMAΔA EPΓAΣIAΣ II: Η Δαιμονοποίηση της Επιχειρηματικότητας Δαιμονοποιεί και τα Media; ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΙΙ Συντονιστής: Λαμπρινόπουλος Ντίνος, Πρόεδρος, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (ΕΕΔΕ) Εισηγητής - Rapporteur: Τσούκας Χαρίδημος, Καθηγητής, ALBA Graduate Business School Συζητητές: Ανδρονόπουλος Μάκης, Δημοσιογράφος Κοψίνη Χριστίνα, Δημοσιογράφος, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ (Οικονομική) Μαυρίδης Θανάσης, Διευθυντής Ειδήσεων, CAPITAL.GR & Οικονομικό Περιοδικό ΚΕΦΑΛΑΙΟ Μαύρος Γ. Δημήτρης, Πρόεδρος, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Μπατάγιας Δημήτρης, Σύμβουλος Διοίκησης, Όμιλος LEO BURNETT Παπαδόπουλος Ιερόθεος, Διευθυντής, ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Παπανδρόπουλος Αθανάσιος, Πρόεδρος, ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ Παπαπολύζος Μανώλης, Πρόεδρος, ΕΝΩΣΗ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΕΔΕΕ) Πολίτης Τάκης, Επιστημονικός Διευθυντής, ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ (ΙΟΒΕ) Σταυρίδης Στέλιος, Διευθύνων Σύμβουλος, PISCINES IDEALES AE Φλέσσας Γιώργος, Πρόεδρος, CIVITAS GROUP AE Στο ελληνικό περιβάλλον η επιχειρηματική δράση αντιμετωπίζεται συνήθως με καχυποψία, ενίοτε και με εχθρότητα. Η επιδίωξη του κέρδους θεωρείται οιωνός ύποπτος, ενώ η συμβολή της επιχειρηματικότητας στην εθνική ανάπτυξη υποτιμάται συστηματικά. Κατά πόσον η αρνητική θεώρηση της επιχειρηματικότητας που επικρατεί στην Ελλάδα ενθαρρύνει το κλίμα καχυποψίας και μάλιστα συνομωσιολογίας που συχνά αντιμετωπίζουν τα ΜΜΕ, τα οποία ορισμένοι τείνουν να ταυτίσουν με υπηρέτηση οικονομικών συμφερόντων και επιδίωξη χειραγώγησης της πολιτικής ζωής; Πόσο ευθύνονται τα ίδια τα Media για τη δαιμονοποίηση της επιχειρηματικότητας; Ποία η ευθύνη της επιχειρηματικής κοινότητας;

7 12 13 OMAΔA EPΓAΣIAΣ III: Συντονιστής: Η Πολιτική ως Θέαμα και η Τηλεόραση ως Διαμορφωτής της Κοινής Γνώμης Μαύρος Α. Δημήτρης, Διευθύνων Σύμβουλος, MRB Hellas AE - Μέλος Επιτροπής Ερευνών, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Εισηγητής - Rapporteur: Καρζής Φοίβος, Δημοσιογράφος, Ρ/Σ ΑΘΗΝΑ 9,84 Συζητητές: Δεμερτζής Νίκος, Καθηγητής, Τμήμα Επικοινωνίας & ΜΜΕ, ΕΘΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ Διαμαντόπουλος Θανάσης, Καθηγητής, ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ευαγγελοδήμος Δημήτρης, Διευθυντής, ΚΕΡΔΟΣ Ζούλας Κωνσταντίνος, Δημοσιογράφος, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ Κουσούλης Λευτέρης, Διευθυντής, ΛΕΓΕΙΝ ΚΑΙ ΠΡΑΤΤΕΙΝ Λαζαρίμου Μαρία, Αντιπρόεδρος ΕΔΕΕ -Διευθύνουσα Σύμβουλος, ADVOCATE/BURSON MARSTELLER Μιχελάκης Γιάννης, Γενικός Διευθυντής Ειδήσεων & Ενημέρωσης ANTENNA TV Παπαντωνίου Γιάννος, πρώην Υπουργός Παπουτσάνης Γιάννης, Δημοσιογράφος, Διευθυντής Ειδήσεων και Ενημέρωσης, ALPHA TV Τσιόδρας Δημήτρης, Δημοσιογράφος, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ Τσουρβάκας Γιώργος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Δημοσιογραφίας & ΜΜΕ, ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΙΙΙ Ο σύγχρονος «πολιτισμός της εικόνας» έχει καταστήσει σε μεγάλο βαθμό την πολιτική συνώνυμη των επικοινωνιακών τεχνικών. Το πολιτικό θέαμα ή θεαθήναι υποκαθιστά και σε μεγάλο βαθμό ακυρώνει την αντιπαράθεση επί της πολιτικής ουσίας. Η επικοινωνιακή διαχείριση της καθημερινότητας αναιρεί ή πάντως υποσκάπτει τον στρατηγικό χαρακτήρα της διακυβέρνησης. Στο πλαίσιο αυτό, η τηλεόραση, κατ εξοχήν μέσο της εικόνας, αποτελεί σήμερα και το κατ εξοχήν μέσο επιρροής και γι αυτό άλλωστε και βρίσκεται στο στόχαστρο της πολιτικής κριτικής. Ευθύνονται, αλήθεια, μόνο τα Media για τη «μηντιοποίηση» της πολιτικής; Μήπως το πέρασμα από την κομματοκρατία στη μηντιοκρατία είναι η άλλη όψη της ίδιας παθογένειας του καθ ημάς δημόσιου βίου; Μήπως αποτελεί απλώς μια φυσική, αναπόδραστη εξέλιξη; Πολλοί τείνουν σήμερα να θεωρούν την πολιτική ως θέαμα. Πόσο έχουν συμβάλει τα Media σε αυτό;

8 14 15 OMAΔA EPΓAΣIAΣ IV: Οι Νόμοι της Αγοράς και οι Κανόνες της Ενημέρωσης ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΙV Συντονιστής: Χαριτάκης Νίκος, Eπίκουρος Kαθηγητής, ΕΘΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙAΚΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ Διευθύνων Σύμβουλος, ΤΑΜΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΝΕΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Εισηγητής - Rapporteur: Τσακαρέστου Μπέττυ, Επίκουρη Καθηγήτρια, Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων & Πολιτισμού, ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ - Μέλος ΔΣ, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Συζητητές: Αμυράς Πάνος, Προϊστάμενος Οικονομικού Ρεπορτάζ, ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ Ζαβιτσάνος Σπύρος, Διευθύνων Σύμβουλος, AGB NIELSEN MEDIA RESEARCH Καϊλή Εύα, Βουλευτής Α Θεσσαλονίκης ΠΑΣΟΚ Κοττάκης Μανώλης, Δημοσιογράφος, ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ Κουρελά Ιωάννα, Ανταποκρίτρια Ξένου Τύπου - Γενική Γραμματέας, ΕΝΩΣΗ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΤΩΝ ΞΕΝΟΥ ΤΥΠΟΥ Μορώνης Ροδόλφος, Πρόεδρος, ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΩΝ ΜΕΣΩΝ Παγουλάτος Γιώργος, Αναπληρωτής Καθηγητής, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σκούρας Θάνος, Καθηγητής, Πρόεδρος Tμήματος Mάρκετινγκ και Eπικοινωνίας, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩN Χαιρετάκης Μανώλης, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Επικοινωνίας & ΜΜΕ, ΕΘΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ Χαραλάμπης Δημήτρης, Καθηγητής, ΕΘΝΙΚΟΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ Οι νόμοι της αγοράς προσδιορίζονται από την προσφορά και τη ζήτηση και την επιδίωξη του κέρδους, ενώ η «κερδοσκοπία» που συχνά κυριαρχεί ως έννοια, προκαλεί στην ευρύτερη κοινωνία αρνητικούς συνειρμούς. Οι κανόνες της ενημέρωσης αναφέρονται στην αντικειμενικότητα, τη διαφάνεια, την ανεξάρτητη κριτική και τον έλεγχο της εξουσίας. Πόσο συμβατές είναι οι «δεοντολογίες» που υπαγορεύουν οι νόμοι της αγοράς και οι κανόνες της ενημέρωσης στο πλαίσιο των επιχειρήσεων Μαζικής Ενημέρωσης; Είναι θεμιτό και ως ποιο βαθμό να προσφέρουν τα ΜΜΕ αυτό που ζητάει το κοινό; Ποιος ο ρόλος της διαφήμισης στη διαμόρφωση του προγράμματος των Μέσων; Μήπως οι διαφημιστικές επιταγές καθιερώνουν τη «δικτατορία του μέσου τηλεθεατή» στην ποιότητα των τηλεοπτικών προγραμμάτων; Πως αντιμετωπίζεται πρακτικά και θεσμικά η «σύγκρουση» μεταξύ επιδίωξης του κέρδους, εμπορευματοποίησης και δημοσιογραφικής δεοντολογίας; Ως ποιο βαθμό οφείλει να παρεμβαίνει δεοντολογικά η πολιτεία προληπτικά και κατασταλτικά μέσω ελεγκτικών μηχανισμών και ποια τα όρια ελευθερίας των ΜΜΕ;

9 16 17 XAIPETIΣMOI Oλομέλεια: Πρωϊνή Συνεδρίαση ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ (Δ. ΒΕΡΓΑΔΟΣ): Κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι, εκ μέρους της Οργανωτικής Επιτροπής θέλω να σας ευχαριστήσω θερμά για την παρουσία σας και να σας ζητήσω να παρακολουθήσετε, με την προσοχή και αγάπη που έχετε δείξει μέχρι σήμερα, τις εργασίες του Ανοικτού Φόρουμ 08, που είναι αφιερωμένο φέτος στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης με θέμα τις σχέσεις κέρδους, εξουσίας και ΜΜΕ με την πολιτική, την επιχειρηματικότητα αλλά και την ποιότητα της δημοκρατίας. Θα παρακαλέσω τον Πρόεδρο του Ανοικτού Φόρουμ και Πρόεδρο του ΣΕΒ, κ. Δημήτρη Δασκαλόπουλο να έρθει στο βήμα για να απευθύνει έναν σύντομο χαιρετισμό. Δ. ΔΑΣΚΑΛΟΠΟΥΛΟΣ: Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζω στο Ανοικτό μας Φόρουμ μια πρωτοβουλία δημόσιου διαλόγου του ΣΕΒ που μετρά ήδη 3 χρόνια ζωής. Επιλέξαμε φέτος να θέσουμε τον δάχτυλο επί τον τύπον των Μέσων, με απώτερο στόχο να αναζητήσουμε τρόπους αναβάθμισης του δημόσιου λόγου και αντίλογου στον τόπο μας. Ο ΣΕΒ ανήκει πράγματι στους φορείς εκείνους που εκφράζουν και εκπροσωπούν την ανάγκη θεμελιακών αλλαγών σε μια χώρα που δείχνει, ακόμη, να φοβάται σε μεγάλο βαθμό το μέλλον Για να γίνουν, όμως, οι αναγκαίες από την ίδια την πραγματικότητα αλλαγές κτήμα και αίτημα του κοινωνικού συνόλου, απαιτείται ένας ουσιαστικός και απροσχημάτιστος διάλογος για μια σειρά από καίρια ζητήματα και προβλήματα. Απαιτείται η διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος δημιουργικής περιέργειας, θετικής ενέργειας και γόνιμης αντιπαράθεσης ιδεών, που προωθεί την εποικοδομητική σκέψη και τη δημιουργική σύνθεση με έμφαση στη δράση και την πρόοδο. Αυτό είναι το περιβάλλον που λειτουργεί στις επιτυχημένες σύγχρονες επιχειρήσεις, αυτή είναι η προϋπόθεση προόδου για τις κοινωνίες που εξελίσσονται δυναμικά. Στη διαμόρφωση ενός τέτοιου περιβάλλοντος τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας έχουν κατά τεκμήριο τον καθοριστικό ρόλο. Γιατί αποτελούν το κομβικό σημείο έκφρασης και εκδήλωσης του δημόσιου βίου. Η τηλεόραση, ειδικότερα, αποτελεί σήμερα, διεθνώς, το κυρίαρχο μέσο ψυχαγωγίας και ενημέρωσης, με καθοριστικό ρόλο και επιρροή στην κοινωνία, την οικονομία και τον πολιτισμό. Παρέχοντας ένα ευρύ φάσμα πολύμορφης πληροφόρησης, ενώνοντας τον πλανήτη και καθιστώντας κάθε τηλεθεατή παγκόσμιο πολίτη, δεν έχει απλώς γίνει αναπόσπαστο στοιχείο της καθημερινότητας των περισσότερων ανθρώπων. Αποτελεί σημαντικό μέσο κοινωνικοποίησης, βασικό πεδίο του δημόσιου χώρου και πλαίσιο των κοινωνικοπολιτικών εξελίξεων. Πολύ εύστοχα, η Φρανσουάζ Ζιρού αποκαλούσε τη σύγχρονη τηλεόραση «δημοκρατία του καθρέφτη» έστω και αν πολλοί θεωρούν την τηλεόραση ως τον παραμορφωτικό καθρέφτη της σύγχρονης δημοκρατίας. Ταυτόχρονα όμως, η τηλεόραση αποτελεί σήμερα καίριο μηχανισμό για τη ζωτικότητα της παγκόσμιας αγοράς, καθώς διαχειρίζεται σημαντικό μέρος της διαφημιστικής δαπάνης και εξασφαλίζει, άμεσα ή έμμεσα, μεγάλο αριθμό θέσεων εργασίας. Οι τηλεοπτικοί σταθμοί αποτελούν, λοιπόν, επιχειρήσεις διαχείρισης της ψυχαγωγίας και της ενημέρωσης. Αποτελούν δυναμικό κλάδο της σύγχρονης οικονομίας, οι δραστηριότητες και προοπτικές ανάπτυξης του οποίου θα διευρυνθούν στο εγγύς μέλλον, χάρη στην εξέλιξη της τεχνολογίας και στις διαφαινόμενες απαιτήσεις και ανάγκες της κοινωνίας. Ο σύγχρονος πολιτισμός μας είναι ψηφιακός και εικονολατρικός. Η κυρίαρχη παρουσία των ΜΜΕ έχει πολλές θετικές και, αναπόφευκτα, αρκετές αρνητικές πλευρές που προσδιορίζονται τόσο από τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους όσο και από το θεσμικό και πολιτιστικό επίπεδο κάθε κοινωνίας. Τα ΜΜΕ αποτελούν μια φύσει ευάλωτη μορφή δημοκρατίας, γιατί η μαζική ενημέρωση συχνά τείνει να διολισθήσει με συνοπτικές διαδικασίες στην αφοριστική δημαγωγία ή και στον δημόσιο λιθοβολισμό. Ειδικά στην Ελλάδα, τα ΜΜΕ είναι γέννημα θρέμμα της παγκόσμιας θεσμικής εξέλιξης στη δεκαετία του 80 κι ενός ατελούς εγχώριου θεσμικού πλαισίου από το 1989 μέχρι σήμερα. Φέρουν, έτσι, έντονα τα ιδιότυπα χαρακτηριστικά και τις ελλιπείς ποιότητες της ελληνικής κοινωνίας, της οποίας αποτελούν ταυτόχρονα τον καθρέφτη και τον διαμορφωτή. Η καταλυτική επιρροή των Μέσων στην κοινή γνώμη τα καθιστά συχνά στόχο έντονων επικρίσεων με προεξάρχοντες βέβαια εκείνους, οι οποίοι βλέπουν την παραδοσιακή επιρροή τους στην ελληνική κοινωνία να μειώνεται. Σε αρκετές περιπτώσεις, άλλωστε, τα media έχουν χρησιμοποιηθεί από την καθ ημάς πολιτική ως άλλοθι για τα ελλείμματα ή τα αμαρτήματά της. Γι αυτό και οι συνήθεις αιτιάσεις που διατυπώνονται σε βάρος τους είναι μονομερείς και συχνά προσχηματικές. Όταν δε προέρχονται από την πλευρά της πολιτικής, παραβλέπουν δύο σημαντικά ερωτήματα: Ο πειρασμός της δημαγωγικής υπεραπλούστευσης είναι πράγματι εγγενής στον μιντιακό λόγο. Ωστόσο και πριν από τα ΜΜΕ επικρατούσε ο λαϊκισμός στην πολιτική, που επίσης συνιστά μια μορφή εμπορικής ψηφοθηρικής δημαγωγίας. Άρα, εν προκειμένω, μήπως η πολιτική λιθοβολώντας τα Μέσα λιθοβολεί τον καθρέφτη της; Η λογική της αγοράς και του μάρκετινγκ, στην οποία μοιραία υπακούει η εμπορική τηλεόραση, είναι μια κατά κάποιον τρόπο δημοκρατική λογική, τουλάχιστον στον βαθμό που νομιμοποιείται μέσα από την αμφίδρομη σχέση με τον τηλεθεατή καταναλωτή, ο οποίος «ψηφίζει» δια του τηλεκοντρόλ. Η ίδια λογική, τελικά, διέπει στην πράξη και τις σχέσεις των πολιτικών φορέων με τον ψηφοφόρο πελάτη. Οι υπαρκτές ή υποτιθέμενες λαϊκές προτιμήσεις υπαγορεύουν τα τηλεοπτικά προγράμματα όπως και την πολιτική ρητορεία. Μήπως, λοιπόν, δεν φταίει μόνο το επίπεδο του τηλεοπτικού λόγου για το επίπεδο του πολιτικού λόγου; Αναμφισβήτητα, η πολλαπλή επιρροή που ασκούν τα ΜΜΕ στην ελληνική κοινωνία σήμερα τα επιφορτίζει με αυξημένες ευθύνες ως προς την ποιότητα του περιεχομένου τους. Οι σύγχρονες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, στις οποίες νομοτελειακά συγκαταλέγονται οι μιντιακές επιχειρήσεις, δίνουν εδώ και καιρό τη μάχη υπέρ της κοινωνικής υπευθυνότητας, της διαφάνειας, της εταιρικής διακυβέρνησης. Παρά την αναμφισβήτητη και συνεχή τους πρόοδο, έχουν δρόμο ακόμη να διανύσουν, ενώ ταυτόχρονα οι κοινωνικές απαιτήσεις από τις επιχειρήσεις

10 18 19 Oλομέλεια: Πρωϊνή Συνεδρίαση αυξάνονται και εντείνονται. Ο δρόμος των ΜΜΕ είναι ακόμη μεγαλύτερος όχι επειδή υστερούν σε σύγκριση με τις άλλες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, αλλά επειδή φέρουν ένα μεγαλύτερο μέρος ευθύνης απέναντι στο κοινωνικό σύνολο, αφού το προϊόν τους είναι κοινωνικό αγαθό, που δεν είναι μάλιστα τυποποιημένο αφού εμπεριέχει σαν κύριο συστατικό του την ελεύθερη άποψη του δημιουργού του. Επιπλέον, η εξουσία που διαθέτουν σαν οργανισμοί, αλλά και σαν άτομα που τον απαρτίζουν, χρήζει ενισχυμένων κανόνων δεοντολογίας, διαφάνειας και αξιοπιστίας. Η ανάγκη αυτή, όμως, δεν προσδιορίζεται με βάση τους αυθαίρετους ή ιδιοτελείς αφορισμούς των όποιων αυτόκλητων θεματοφυλάκων της ηθικής, της αισθητικής, της πολιτικής ορθότητας και του πολιτισμικού προσανατολισμού της κοινωνίας. Η ελληνική κοινωνία είναι αυτή που έχει και πρέπει να έχει το αναφαίρετο δικαίωμα ελεύθερου προσανατολισμού και επιλογών. Σε τελευταία ανάλυση, χρειαζόμαστε ως τόπος το οξυγόνο μιας νέας δημιουργικής πνοής για να λειτουργήσει επιτέλους η χώρα με σύγχρονους όρους στον σύγχρονο κόσμο. Μόνο μια τέτοια δημιουργική, ανανεωτική πνοή μπορεί να διαμορφώσει ένα περιβάλλον αναβάθμισης και για τα ελληνικά ΜΜΕ. Κι αυτό, βέβαια, προϋποθέτει ότι ο πολιτικός κόσμος θα μπορέσει να ξαναπάρει την πρωτοβουλία από τα Μέσα, και ότι οι τηλεθεατές θα ξαναγίνουν περισσότερο πολίτες. Εφόσον, δηλαδή, ο πολιτικός μας κόσμος θέλει να αποκαταστήσει την αντιπροσωπευτική δημοκρατία στην κοινή συνείδηση, μπορεί αν μη τι άλλο να θέσει τον πήχη του πολιτικού διαλόγου ψηλότερα από τα τηλεπαράθυρα. Και εφόσον το κοινό δηλώνει δυσαρεστημένο με το επίπεδο και την ποιότητα της ενημέρωσης και προβληματισμένο με την εξάρτηση των μιντιακών επιχειρήσεων από συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα, μπορεί αν μη τι άλλο να χρησιμοποιήσει το τηλεκοντρόλ για να εκδηλώσει αυτές τις θέσεις του ή να αντισταθεί περισσότερο στην εξάρτησή του από αυτά. Με άλλα λόγια, η τηλεοπτική αναβάθμιση είναι συνάρτηση της πολιτικής και κοινωνικής αναβάθμισης. Τα Μέσα είναι ο καθρέφτης μας. Αναγνωρίζουμε σήμερα τον εαυτό μας σε αυτά; Σας εύχομαι και πάλι καλώς ορίσατε, ελπίζοντας ότι ο διάλογος που θα επακολουθήσει στις ομάδες εργασίας και στα πάνελ θα είναι γόνιμος, ουσιαστικός και δημιουργικός. Ευχαριστούμε τον κ. Δασκαλόπουλο. Στη συνέχεια, έχω την τιμή και τη χαρά να καλέσω στο βήμα τον Πρόεδρο της Ένωσης Ιδιοκτητών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών, κ. Δημήτρη Καλοφωλιά. Κύριε Καλοφωλιά έχετε το λόγο. Δ. ΚΑΛΟΦΩΛΙΑΣ: Πέραν των γνωστών και τετριμμένων τα οποία είναι γενικώς αποδεκτά και επαναλαμβάνονται σε κάθε περίσταση συζητήσεως περί των ΜΜΕ, είμαστε υποχρεωμένοι, εκ των πραγμάτων να δούμε τα θέματα σε ευρύτερη έκταση και μεγαλύτερο βάθος και να ακούσουμε μερικές αλήθειες. Ο κλάδος του Τύπου διέρχεται κοσμογονικές αλλαγές, το μέλλον των εφημερίδων αμφισβητείται, το παρόν και το μέλλον του Internet τρομοκρατεί. Εμείς οι επαγγελματίες εκδότες καλούμεθα με καλή οργάνωση, δημιουργική αντίσταση και αυτοπεποίθηση, να επαναπροσδιορίσουμε το ρόλο του έντυπου τύπου. Να προχωρήσουμε με αποφασιστικότητα και τόλμη στην επανίδρυση των εφημερίδων. Να λάβουμε υπ όψιν τα μηνύματα της αγοράς και να απαντήσουμε στα ερωτήματα : Ποιόν διακριτό ρόλο θέλουμε να παίζουν οι εφημερίδες; Τι είδους ενημέρωση πρέπει να προσφέρουν; Από ποιές πηγές θέλουμε να προέρχονται τα κέρδη μας; Σε ποιό βαθμό οφείλουμε να προασπίζουμε τη δεοντολογία; Ο τίτλος του σημερινού Φόρουμ είναι Δεοντολογία Κέρδος Εξουσία. Στην ασύδοτη εποχή μας, με το αδηφάγο κοινό και τους απαιτητικούς κεφαλαιούχους επενδυτές, ποιο είναι και πώς διασφαλίζεται το μέλλον των εφημερίδων ; Η επονομαζόμενη 4η Εξουσία έχει πορεία 400 ετών και συνδέει 1,6 δισ. ανθρώπους, όλων των ηλικιών, όλων των φυλών, όλων των κοινωνικών στρωμάτων, κάθε ημέρα. Θα ήταν εξαιρετικά επικίνδυνο, αλλά και σχεδόν ακατόρθωτο να σβήσει από τον χάρτη των υπηρεσιών. Eνδεικτική είναι η επιλογή των New York Times σε μία περίοδο κατά την οποία διαμαρτυρόμενοι επενδυτές μέτοχοι ζητούν την πώληση σημαντικών περιουσιακών στοιχείων, ο πρόεδρος της εταιρίας δηλώνει «Δεν είμαστε παντρεμένοι με κανένα περιουσιακό στοιχείο, εκτός της εφημερίδος που είναι ιερή. Προς πώλησιν μπορούν να είναι το κτίριο των New York Times αξίας ενός δισ. και αρκετές τοπικές εφημερίδες. Η επανίδρυση των εφημερίδων είναι εφικτή. Οι εφημερίδες έχουν και δύναμη και παράδοση. Σε πλήρη συνεργασία με την τηλεόραση, το ραδιόφωνο, το Internet και τα λοιπά ηλεκτρονικά μέσα, μπορούν όχι μόνο να ανταπεξέλθουν και να επιβιώσουν αλλά να παίξουν πρωτεύοντα ρόλο στις επιλογές της πολιτικής, της οικονομίας και της κοινωνίας. Οι επιχειρησιακές επιλογές είναι σύνθετες, αλλά η επιτυχία θα προέλθει μόνον από την προσήλωση στην ποιότητα. Την ποιότητα του περιεχομένου και την ποιότητα των συντελεστών. Της αξιόπιστης δημοσιογραφίας δηλαδή, η οποία αποκτά ζωτική σημασία στην εποχή όπου το κοινό βομβαρδίζεται καθημερινώς από υπερβάλλον φορτίο πληροφοριών. Αυτό το ανθρώπινο δυναμικό, οι επαγγελματίες δημοσιογράφοι, είναι το μεγαλύτερο κεφάλαιο στο οποίο οφείλουμε να επενδύσουμε και το οποίο θα μας επιτρέψει να παρακολουθήσουμε με επιτυχία τις τεχνολογικές εξελίξεις, αλλά και να προχωρήσουμε σε στρατηγικές συμμαχίες. Οι στρατηγικές συμμαχίες και επενδύσεις έχουν διεθνώς θέσει νέα πρότυπα τόσο στη λειτουργία, όσο και στην απόδοση των εφημερίδων. Οι ενοποιημένες αίθουσες συντάξεως σηματοδοτούν τη συνένωση δυνάμεων, με άμεσο αποτέλεσμα την ακριβέστερη και εγκυρότερη πληροφόρηση των αναγνωστών. Από την άλλη πλευρά, οι τροφοδότες εμπορικοί μηχανισμοί των εφη-

11 20 21 Oλομέλεια: Πρωϊνή Συνεδρίαση μερίδων προσεγγίζουν την αγορά με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα και δυναμική. Σε άλλο επίπεδο, οι εφημερίδες εισέρχονται πλέον στην κατά ISO ταυτοποίηση προστασίας περιβάλλοντος, όπως πρώτη έκανε εφημερίδα της Ισλανδίας. Το μέλλον των εφημερίδων είναι ενδιαφέρον. Από τη μία πλευρά μαίνεται ο αδυσώπητος ανταγωνισμός και από την άλλη, η WAN ο Διεθνής Οργανισμός Εφημερίδων σε έρευνα που διεξήγαγε το 2006, ανακοίνωσε ότι η διεθνής αγορά των 425 δισ. δολαρίων αναμένεται να σημειώσει άνοδο 17% στα επόμενα 5 χρόνια. Για τα καθ ημάς, με την ευκαιρία του Φόρουμ και για να βοηθήσω εις την αναζήτηση συμπερασμάτων, υποβάλλω την ακόλουθη πρόταση: Να δημιουργηθεί μία ειδική ομάδα από εκπροσώπους των τριών μεγάλων κλάδων των Μ.Μ.Ε α) του Τύπου β) της Τηλεόρασης και γ) του Ραδιοφώνου. Η ομάδα αυτή, με γρήγορους ρυθμούς να καθορίσει και να συντονίσει τη συνεργασία των τριών κλάδων σε συγκεκριμένες δράσεις, με συγκεκριμένους κανόνες, αλλά και να εποπτεύει την εφαρμογή τους. Ίσως μπορούν να υπάρξουν καλά και ωφέλιμα για όλους αποτελέσματα. Σας ευχαριστώ και εύχομαι καλή, καλή πρόοδο στις εργασίες του Φόρουμ. Ευχαριστούμε τον κ. Καλοφωλιά για την παρέμβασή του. Παρακαλώ να έρθει στο βήμα ο Πρόεδρος της Ένωσης Ιδιωτικών Τηλεοπτικών Σταθμών Εθνικής Εμβέλειας, κ. Κώστας Κιμπουρόπουλος για να απευθύνει χαιρετισμό. Κ. ΚΙΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΣ: Υπάρχει ένα τρίγωνο πόλων εξουσίας σε κάθε οργανωμένη δυτική κοινωνία. Οι κορυφές του τριγώνου ορίζονται από: α) Το σύστημα της πολιτικής εξουσίας. β). Το σύστημα της οικονομικής εξουσίας και γ). Τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και Επικοινωνίας. Ανά ζεύγη, αυτοί οι τρεις πόλοι έχουν κατά καιρούς διαμορφώσει σχέσεις πάθους, πότε έρωτα και πότε μίσους. Όταν διαμορφώνονται σχέσεις πάθους ελλοχεύει ο κίνδυνος εκτροπών από τα κοινωνικώς αποδεκτά. Και στην περίπτωση εμφάνισης εκτροπών υπάρχουν οι νομικοί κανόνες που τιμωρούν ή ρυθμίζουν τις ισορροπίες, εάν υποθέσουμε ότι το σύστημα απονομής δικαιοσύνης είναι αποτελεσματικό, παραγωγικό και πρωτίστως αυτοτελές και ανεξάρτητο. Η αποφυγή των σχέσεων πάθους (είτε θετικού είτε αρνητικού) είναι το ζητούμενο. Η αποφυγή επιτυγχάνεται με την αυτοσυγκράτηση. Η αυτοσυγκράτηση προϋποθέτει κανόνες όχι νομικής μορφής - αλλά κανόνες ηθικής μορφής. Οι κανόνες αυτοί ονομάζονται Κώδικες Δεοντολογίας. Η λειτουργία των κανόνων αυτών, σε αντίθεση με τους νομικούς κανόνες, είναι, κατά βάση προληπτικής λειτουργίας. Τους κώδικες δεοντολογίας διαμορφώνουν εσωτερικά, χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις οι πόλοι εξουσίας που προανέφερα. Ο οικονομικός πόλος εξουσίας είναι προστατευμένος έναντι του πόλου εξουσίας των ΜΜΕ από την ύπαρξη νομικών κανόνων που μπορούν να αντιμετωπίζουν κατασταλτικά κάθε εκτροπή. Μια σειρά επίσης ατομικών δικαιωμάτων ή δικαιωμάτων ομάδων της κοινωνίας προστατεύονται μ ένα ισχυρό νομικό οπλοστάσιο από την πιθανότητα εκτροπής κατά τη λειτουργία των ΜΜΕ. Σημαίνει άραγε αυτό ότι οι κανόνες δεοντολογίας δεν είναι χρήσιμοι ή μπορεί να θεωρηθεί ότι αποτελούν ένα προπέτασμα καπνού σε μια εποχή που αρκετοί ομιλούν για την παντοδυναμία των ΜΜΕ; Κάθε άλλο. Υπ αυτή την έννοια η σημερινή ημερίδα αποτελεί μια καλή ευκαιρία για να εκφράσουμε τις απόψεις μας και να οριοθετήσουμε το πλαίσιο ευθύνης και το μερίδιο που αναλογεί σ ένα έκαστο. Ο πολιτικός πόλος της εξουσίας, ιστορικά και ιδιαίτερα στην εποχή της άνθησης των ηλεκτρονικών ιδιωτικών ΜΜΕ, τα τελευταία 20 χρόνια στην Ελλάδα, ανεδείχθη από ρυθμιστικό παράγοντα της αγοράς σε παράγοντα απορρύθμισης και δημιουργίας χαοτικών συνθηκών λειτουργίας και σχέσεων, διαμορφώνοντας ένα πελατειακό σύστημα που ευνόησε: Την εμφάνιση ενός δυσανάλογα υπερμεγέθους, για τα δεδομένα της χώρας αριθμού ηλεκτρονικών ΜΜΕ, τη συνεχή μεταβολή των συνθηκών επιχειρηματικής δραστηριότητας, τη συστηματική ανατροπή των μεγεθών της κλαδικής οικονομικής δραστηριότητας, ιδιαίτερα σε ότι αφορά την ιδιωτική τηλεόραση, καταφέρνοντας κάτι το οποίο θεωρείται στην Ευρώπη και ίσως στον κόσμο, μοναδικό. Δεκαεννιά χρόνια μετά την έναρξη λειτουργίας της ιδιωτικής τηλεόρασης, να μην έχει καταστεί δυνατή η οριοθέτηση του περιβάλλοντος και η αδειοδοτική οριστική νομιμοποίηση των επιχειρήσεων που μπορεί να θεωρούνται βιώσιμες στις σημερινές συνθήκες της αγοράς. Τα φαινόμενα αυτά με τη σειρά τους οδήγησαν όλη αυτή την περίοδο σ έναν εξοντωτικό ανταγωνισμό, χωρίς όρια, διαμορφώνοντας συνθήκες μη βιωσιμότητας για αρκετές επιχειρήσεις. Με τη σειρά του το φαινόμενο ύπαρξης μη βιώσιμων επιχειρήσεων ΜΜΕ σημαίνει την ύπαρξη Μέσων Ενημέρωσης που είναι ανοικτά σε ορέξεις και κελεύσματα του πολιτικού συστήματος, σημαίνει την ύπαρξη Μέσων Ενημέρωσης που είναι ιδιαίτερα πειθαρχικά σε παιχνίδια της οικονομικής εξουσίας. Κατά κανόνα όμως σημαίνει, προϊόν χαμηλής ποιότητας, τόσο στην ενημέρωση όσο και στην ψυχαγωγία, σημαίνει μη ύπαρξη αρχών δεοντολογίας. Σημαίνει ότι κάποιοι βρίσκονται και υπάρχουν σαν σημαίες ευκαιρίας για κάθε φιλόδοξο νέο ισχυρό παίκτη στη ματαιόδοξη αγορά των media, που εκλαμβάνεται ως η πύλη στο παιχνίδι της αναγνώρισης και της εξουσίας. Η συλλογική οργάνωση και εκπροσώπηση των τηλεοπτικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται πανελλαδικά, ξεκίνησε πριν από πέντε περίπου χρόνια με τη δημιουργία της Ένωσης Ιδιωτικών Τηλεοπτικών Σταθμών Εθνικής Εμβέλειας που έχω την τιμή να εκπροσωπώ. Η αυτονόητη ανάγκη ουσιαστικής, αποτελεσματικής συλλογικής εκπροσώπησης της επιχειρηματικότητας του κλάδου της ιδιωτικής τηλεοπτικής δραστηριότητας, ήταν ο βασικός λόγος που οδήγησε στην απόφαση αυτή. Κριτήριο της κοινής δραστηριότητας απετέλεσε η διασφάλιση όλων των αναγκαίων προϋποθέσεων θεσμικών και κλαδι-

12 22 23 Oλομέλεια: Πρωϊνή Συνεδρίαση κών για τη βιωσιμότητα και ανάπτυξη των ιδιωτικών τηλεοπτικών επιχειρήσεων εθνικής εμβέλειας. Σήμερα μπορούμε να πούμε ότι ένα θεσμικό πλαίσιο πιο σύγχρονο, πιο κοντά στην ευρωπαϊκή πραγματικότητα, πιο φερέγγυο για την οργάνωση της μετάβασης στην ψηφιακή εποχή, είναι πλέον γεγονός μετά από έναν μακρύ διάλογο με τους εκπροσώπους της πολιτείας. Βιώσιμες τηλεοπτικές δραστηριότητες, βιώσιμα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και Επικοινωνίας γενικότερα, θα σημάνει, λιγότερες εξαρτήσεις από σχέσεις και κέντρα πελατειακού τύπου. Θα σημάνει παροχή μεγαλύτερων εγγυήσεων προς την κοινωνία για την ελεύθερη διακίνηση πληροφοριών, απόψεων και ιδεών. Θα σημάνει πιο ουσιαστικές εγγυήσεις για τη λειτουργία του δημοσιογραφικού ελέγχου. Θα σημάνει πιο ποιοτικό περιεχόμενο και ψυχαγωγία. Αυτή άλλωστε είναι η πεμπτουσία της λειτουργίας και της αποστολής των Μέσων Ενημέρωσης σε μία ανοιχτή, πλουραλιστική κοινωνία. Αυτό συγκροτεί και το πλαίσιο της ευθύνης τους απέναντι στην κοινωνία και στους πολίτες. Οι ιδιωτικές τηλεοπτικές επιχειρήσεις, ως Μέσα Ενημέρωσης, έχουν την ιδιοτυπία, να «παράγουν» ένα προϊόν, που αντικειμενικά κατέχει ένα ειδικό βάρος στην κοινωνία. Το κοινωνικό αυτό προϊόν, συμβάλλει στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης, τάσεων, αντιλήψεων, τρόπου ζωής. Αναμφίβολα στην Ελλάδα, δε θ ανακαλύψουμε εμείς, για μια ακόμα φορά τον τροχό. Σ ένα κόσμο έντονων αλληλεξαρτήσεων κανείς δεν μπορεί να ανακόψει την πληροφόρηση, την ελευθερία έκφρασης, τη συνεχή ροή ρευμάτων, τάσεων και αντιλήψεων. Ως επιχειρήσεις Μέσων Ενημέρωσης, δε δεχόμαστε και ούτε θα δεχθούμε ποτέ, παρεμβάσεις στο έργο των φυσικών λειτουργών της ενημέρωσης αλλά και των δημιουργών. Αυτή την πρωταρχική αρχή θα κάνουμε κάθε δυνατή προσπάθεια να την εγγυώμεθα, έτσι ώστε ο δημοσιογραφικός έλεγχος και η δημιουργία να είναι ελεύθεροι, ανεξάρτητοι, ζωντανοί και δυναμικοί. Χρειάζεται όμως στην ώριμη φάση πλέον που διανύουμε μετά από δεκαεννέα σχεδόν χρόνια λειτουργίας της ιδιωτικής τηλεόρασης, να αναπτύξουμε με διαδικασίες αυτοδέσμευσης, ελεύθερης προσχώρησης και κανόνες δεοντολογίας που θα βοηθήσουν στην περαιτέρω ανάπτυξη της ποιότητας και πληρότητας των παρεχομένων από εμάς υπηρεσιών, στο πλαίσιο της κοινωνικής εταιρικής ευθύνης, που οφείλει κάθε επιχειρηματική δραστηριότητα να καταθέσει στον κοινωνικό στίβο δράσης της. Κανόνες, που από τη μια θα εγγυώνται την απρόσκοπτη λειτουργία του δημοσιογραφικού ελέγχου και την ελευθερία έκφρασης και δημιουργίας, αλλά από την άλλη θα προστατεύουν τα φυσικά και ατομικά δικαιώματα από την υπερθέρμανση που πολλές φορές δημιουργεί ο ανταγωνισμός και η έλλειψη αυτοσυγκράτησης και θα προάγουν την πολυφωνία και την ποιότητα των προγραμμάτων μας. Πιστεύουμε, ότι μέσα από έναν εσωτερικό κλαδικό διάλογο, σύντομα θα είμαστε έτοιμοι και πιο ώριμοι να παρουσιάσουμε τα αποτελέσματα μιας τέτοιας προσπάθειας. Στην πρόκληση αυτή, η ιδιωτική τηλεόραση είναι έτοιμη να ανταποκριθεί και να συμβάλλει στη δημιουργία ενός κοινωνικού προϊόντος πολλαπλών εφαρμογών για τις ανάγκες του κάθε πολίτη και κοινωνικών ομάδων. Eυχαριστώ. Παρακαλώ να έρθει στο βήμα να απευθύνει χαιρετισμό ο Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Συντακτών, κ. Δημήτρης Τσαλαπάτης. Δ. ΤΣΑΛΑΠΑΤΗΣ: Κατ αρχήν θέλω να σας ευχαριστήσω εκ μέρους του Δ.Σ. της ΠΟΕΣΥ, για την πρόσκληση και να συγχαρώ τους διοργανωτές για αυτή την πρωτοβουλία που ο καθένας μας θα ζήλευε. Το θέμα του συνεδρίου «ΜΜΕ: Δεοντολογία, Κέρδος και Εξουσία» και η επιλογή του χρόνου είναι εξόχως επίκαιρο. Θα μπορούσαμε να το έχουμε οργανώσει εμείς. Το κέρδος όμως, με τον σκληρό πυρήνα του όρου είναι υπόθεση των επιχειρήσεων. Άλλωστε εσείς έχετε και τα χρήματα. Βλέπετε τα δικά μας χρήματα, με την έννοια των αποθεματικών, της αποταμίευσης, με τη σημερινή κυβερνητική εξουσία που εφαρμόζεται για το ασφαλιστικό περνούν στα μέλη σας, στις Τράπεζες, στις Ασφάλειες. Με αφορμή λοιπόν το σημερινό συνέδριο θα ήταν παρακινδυνευμένο να υποθέσει κανείς ότι η επιχειρηματική κοινότητα ανησυχεί για την ενημέρωση, ή τέλος πάντων γι αυτό που αναζητεί η κοινή γνώμη. Πριν προχωρήσουμε όμως να επισημάνουμε μια διάκριση: άλλο η επικοινωνία και άλλο η ενημέρωση. Θα πρέπει λοιπόν να συμφωνήσουμε τι είναι σήμερα τα ΜΜΕ στην Ελλάδα. Είναι εμπορικές βιομηχανικές επιχειρήσεις με σκοπό το κέρδος; Πάντως αρκετές είναι και μέλη του ΣΕΒ. Βλέπετε η μεγάλη αλλαγή στη δεκαετία του 90, η οποία πέρασε απαρατήρητη ήταν η απόφαση του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου ότι η είδηση είναι εμπόρευμα! Επειδή δεν είναι λίγοι αυτοί που καθορίζουν, αν δεν επιβάλλουν, ότι η είδηση είναι πλέον ό,τι αποφέρει κέρδος. Και αυτός που κατασκευάζει και περιτυλίγει την είδηση σε ένα λαμπερό και ελκυστικό περιτύλιγμα, με όλους τους κανόνες της αγοράς δεν είναι φυσικά ο δημοσιογράφος, ο εργαζόμενος στη βιομηχανία της ενημέρωσης, στη βιομηχανία της κοινής γνώμης της ενημέρωσης, είναι ο επιχειρηματίας, ο βιομήχανος, ο αυτοκράτορας ιδιοκτήτης του δικτύου. Και τα πράγματα χειροτερεύουν γιατί έρχεται η άλλη ανατροπή που αλλάζει και τα δίκτυα: κινητό τηλέφωνο, κομπιούτερ, ράδιο, τηλεόραση, εφημερίδα/περιοδικό, γίνονται από πέντε (5) σε ένα (1) και όλα μαζί στο διαδίκτυο. Η τεχνολογία τρέχει και καταπίνει το άρθρο, το σχόλιο, τη γνώμη. Η είδηση αντιστέκεται αλλά η πληροφορία θέλει να την εκτοπίσει για να καταλήξει σε απλό μήνυμα ότι πουλάει, δηλαδή ακόμη μεγαλύτερη θεοποίηση του κέρδους. Έτσι η εξουσία περνάει στον διαφημιζόμενο και στη νέα ανακατανομή ρόλων και πόρων. Με την κατάρρευση της ΕΣΣΔ υπήρξε και η πολιτική ανατροπή. Στο ερώτημα αν το πρωτείο έχει η οικονομία ή η πολιτική απάντησε ήδη η αγορά. Για να μιλήσουμε λοιπόν σήμερα για δεοντολογία στα ΜΜΕ πρέπει προηγουμένως να υπάρξει δεοντολογία π.χ. στις τράπεζες Υπάρχει επομένως το ζήτημα της ευθύνης στην κοινότητα του επιχειρείν. Γιατί με την

13 24 25 Oλομέλεια: Πρωϊνή Συνεδρίαση «δικτατορία του ό,τι πουλάει» μεγαλώνει ο κίνδυνος και γίνεται πιο άμεσος, καθώς μπορεί να μετατρέπει ακόμη και το άτομο σε προϊόν. Το δικαίωμα άρνησης λοιπόν στο οποίο επιμένουμε οι άνθρωποι της ενημέρωσης, οι δημοσιογράφοι, είναι ένα ανοικτό ζήτημα. Θα συνεχίσουμε να το διεκδικούμε για λογαριασμό της κοινής γνώμης και απέναντι στην έντονη υπονόμευση του από την συμπόρευση εργοδοτών και κυβέρνησης στην διαρπαγή των πόρων των Ταμείων. Διότι υπάρχει το πλέον ουσιώδες: Η κοινωνική συνοχή που έχει ως προϋπόθεση την ποιότητα της ενημέρωσης, κυρίως τα ηλεκτρονικά ΜΜΕ και όσα επέρχονται. Πώς όμως το κέρδος θα αποδεχτεί την ανατροπή ώστε η είδηση να ξαναγίνει δημόσιο αγαθό; Και με την σκιά της διαπλοκής να βαραίνει πρόσωπα και καταστάσεις; Είναι όμως το κρίσιμο ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί άμεσα. Την ευθύνη έχει η επιχειρηματική κοινότητα στο κέντρο και την περιφέρεια, αλλά και η πολιτική εξουσία. Οφείλουν όλοι να τοποθετηθούν υπεύθυνα και δημόσια για ένα και μόνο λόγο: Η είδηση πρέπει να στηρίζεται στην αλήθεια. Και καταλαβαίνετε πολύ καλά ότι η αλήθεια δεν έχει χορηγούς. Σας ευχαριστώ. ΣYNTONIΣTHΣ: Ευχαριστώ τον κ. Τσαλαπάτη και καλώ τον Πρόεδρο της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών, κ. Πάνο Σόμπολο να απευθύνει τον χαιρετισμό του. Π. ΣΟΜΠΟΛΟΣ: Κυρίες και κύριοι, αγαπητοί φίλοι, θέλω να συγχαρώ τη Διοίκηση του ΣΕΒ για τη διοργάνωση του Φόρουμ με θέμα «ΜΜΕ: Δεοντολογία, Κέρδος και Εξουσία». Αυτό το θέμα της σημερινής εκδήλωσης είναι απλό και αυτονόητο σε πρώτη ανάγνωση. Απλό και αυτονόητο αφού θα μπορούσε να κάνει τον καθένα να σκεφτεί πώς τα ΜΜΕ πρέπει να διέπονται από κάποιους κανόνες, να εξασφαλίζουν κέρδη αφού είναι επιχειρήσεις -δεν είναι φιλανθρωπικά Ιδρύματα- και να έχουν λόγο, αν όχι και μερίδιο στην εξουσία. Ας μην ξεχνάμε και τον όρο «τέταρτη εξουσία». Εδώ τελειώνει το απλό και αυτονόητο, και αρχίζει η ανάλυση που καθιστά το θέμα μας πολυσύνθετο. Δεν πρόκειται, ούτε είναι στις προθέσεις μου να σας κουράσω με εμβαθύνσεις που δεν στέκουν στο πλαίσιο ενός χαιρετισμού. Αλλά και δε μπορώ να αποσιωπήσω τον προβληματισμό που μου προκάλεσε το θέμα στη δεύτερη, τρίτη και τέταρτη ανάγνωσή του, δηλαδή στην ανάλυση και επιμένω σ αυτή τη λέξη, την ανάλυση δεδομένου ότι κάθε προσπάθεια σήμερα του οποιουδήποτε να κατανοήσει το τι είναι και πώς λειτουργούν τα ΜΜΕ, οδηγεί όχι απλώς σε δίλημμα, αλλά σε «πολύλημμα», αφού ο μελετητής διαπιστώνει πως έχει μπροστά του έναν ολόκληρο λαβύρινθο από συλλογισμούς, από λήμματα που πρέπει να τα ξεδιαλύνει και να επιλέξει τα πιο ωφέλιμα. Ομολογώ ότι όσο χρόνο προβληματιζόμουν για την παρούσα στιγμή που θα βρισκόμουν απέναντί σας, πέρασα από αυτό τον λαβύρινθο, με απασχόλησε το «πολύλημμα» με όλο το πλέγμα των συλλογισμών του και φτάνοντας στην άλλη άκρη, συγκράτησα λίγα πράγματα που νομίζω ότι αποτελούν και το ζουμί. Με αυτά θα χαιρετίσω την εκδήλωσή μας και θα ευχηθώ την ευόδωσή της. Κέρδος; Ναι, αφού πρόκειται για επιχειρήσεις και όχι για φιλανθρωπικά ιδρύματα όπως είπα. Όμως διαλαλώ προς κάθε κατεύθυνση ότι η είδηση δεν είναι εμπόρευμα να την εκμεταλλεύονται όποιοι θέλουν. Επηρεασμός της εξουσίας ή άσκηση εξουσίας ναι, αλλά με κριτικό πνεύμα και μάλιστα αυστηρά κριτικό πνεύμα απέναντί της και, προς Θεού, χωρίς ίχνος κατάχρησης. Δεοντολογία; Χιλιάδες φορές ναι, αλλά ποια δεοντολογία; Αυτή πρέπει να την καθορίσουμε με βαθιά μελέτη και μεγάλη προσοχή και αφού την καθορίσουμε, να την εφαρμόσουμε πιστά και ιδίως να μην τη θυσιάζουμε στο όνομα του κέρδους και της εξουσίας. Όταν λέμε «δεοντολογία» να εννοούμε ποιότητα, αυτήν που την συμβολίζουμε με τα τρία Α που λέγαμε παλαιότερα. Πώς θα την πετύχουμε; Ούτε αυθαίρετα ούτε κατά το δοκούν,ούτε κατά το συμφέρον του καθενός από τα ΜΜΕ. Η ποιότητα, για να είναι τρία Α πρέπει να βασίζεται σε προδιαγραφές. Εμπρός λοιπόν, πάμε για προδιαγραφές. Αυτές είναι που λείπουν από τη χώρα μας σε όλους τους τομείς. Σας ευχαριστώ πολύ. Και με την ολοκλήρωση των χαιρετισμών των θεσμικών εκπροσώπων, περνάμε στο επόμενο μέρος της πρωινής συνεδρίασης του Ανοικτού Φόρουμ, με την παρουσίαση μιας πολυθεματικής έρευνας που υλοποιήθηκε με τη βοήθεια και την υποστήριξη του Ινστιτούτου Επικοινωνίας.

14 26 27 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής Προεδρεύων: Εισηγητές: MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής Δημήτρης Γ. Μαύρος, Πρόεδρος Ινστιτούτου Επικοινωνίας Ξένια Κούρτογλου, Πρόεδρος και Διευθύνουσα Σύμβουλος FOCUS BARI ΑΕ, Μέλος Ινστιτούτου Επικοινωνίας Δημήτρης Α. Μαύρος, Διευθύνων Σύμβουλος MRB Hellas ΑΕ, Μέλος Επιτροπής Ερευνών Ινστιτούτου Επικοινωνίας Μπέττυ Τσακαρέστου, Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήματος Επικοινωνίας, Μέσων & Πολιτισμού, ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Μέλος ΔΣ Ινστιτούτου Επικοινωνίας Έχω την τιμή και τη χαρά να καλέσω τον Πρόεδρο του Ινστιτούτου Επικοινωνίας, τον κ. Δημήτρη Μαύρο ο οποίος και θα συντονίσει τη συζήτηση που θ ακολουθήσει, όπου θα παρουσιαστούν οι τρεις θεματικές ενότητες μιας έρευνας που αναδεικνύει πτυχές του θέματος που πραγματεύεται το Φόρουμ. Να σημειώσω ότι τις εισηγήσεις θα κάνουν η κα Ξένια Κούρτογλου, Πρόεδρος και Διευθύνουσα Σύμβουλος της Focus Bari - μέλος του Ινστιτούτου Επικοινωνίας, ο κ. Δημήτρης Αλέξανδρος Μαύρος, Διευθύνων Σύμβουλος της ΜRB - Μέλος Επιτροπής Ερευνών Ινστιτούτου Επικοινωνίας και η κα Μπέττυ Τσακαρέστου, Επίκουρος Καθηγήτρια του Τμήματος Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού στο Πάντειο Πανεπιστήμιο - Μέλος ΔΣ του Ινστιτούτου Επικοινωνίας. Θα παρακαλέσω τους συμμετέχοντες να πάρουν τη θέση τους για να ξεκινήσει η παρουσίαση της έρευνας. Δ. ΜΑΥΡΟΣ: Κυρίες και κύριοι, με μεγάλη χαρά συμμετέχουμε σ αυτή την εκδήλωση του ΣΕΒ, η οποία μας βρίσκει σχεδόν σε μια πορεία ταυτόσημη, πάνω σ αυτή τη σκέψη, γύρω από θέματα που αφορούν την κοινωνία και στην προκειμένη περίπτωση τα ΜΜΕ. Θα ήθελα να πω ότι το Ινστιτούτο Επικοινωνίας ως Μη Κερδοσκοπικός Οργανισμός, που ιδρύθηκε με πρωτοβουλία της EΔEE 1 και των Τμημάτων Επικοινωνίας τεσσάρων Πανεπιστημίων, του Παντείου, του 1. Ένωση Eταιριών Διαφήμισης - Eπικοινωνίας, βλ. σχετικό ιστότοπο: Αριστοτελείου, του Καποδιστριακού και του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, όλων των εκπροσώπων των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης και των εταιρειών επικοινωνίας και ενός μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων και οργανισμών στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, έχει σα στόχο ν αποτελέσει έναν φορέα συνεργασίας και διαλόγου μεταξύ της ακαδημαϊκής κοινότητας και όλων των κλάδων που παράγουν και χρησιμοποιούν την επικοινωνία. Επιδίωξή μας είναι να συμβάλουμε στην ανάπτυξη της έρευνας και την ανάδειξη κοινωνικών και επικοινωνιακών ζητημάτων αιχμής σαν κι αυτό που σήμερα πραγματευόμαστε και σε μια προσπάθεια να συνεισφέρουμε με τις λίγες δυνάμεις που έχουμε - αλλά και με πολλές συνεργασίες - στις προσπάθειες για κοινωνική ευημερία και ανάπτυξη. Αυτό που θα ήθελα να πω πριν δώσουμε τον λόγο στους παρουσιαστές, είναι ότι το θέμα της Eταιρικής Kοινωνικής Eυθύνης έχει απασχολήσει το Ινστιτούτο Επικοινωνίας τα τελευταία 4-5 χρόνια κι αυτό εκφράζεται με μια έρευνα κοινής γνώμης που γίνεται κάθε χρόνο, που φέτος επεκτάθηκε και περιλαμβάνει ένα ολόκληρο τμήμα έρευνας, που αφορά την κοινωνική ευθύνη των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης σε συνεργασία με τον ΣΕΒ και το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Θα ξεκινήσουμε λοιπόν με τη κα Κούρτογλου, με μια ενδιαφέρουσα παρουσίαση που αφορά τον Έλληνα και τις τάσεις των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης και των συνηθειών του Έλληνα απέναντι σ αυτά. Θα ακολουθήσει ο κ. Μαύρος με μια ανάλυση της πρόσφατης πολιτικής συγκυρίας αναφερόμενος στον τρόπο με τον οποίο αυτή

15 28 29 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής έχει επηρεάσει τη στάση των πολιτών απέναντι στα μέσα, ενώ θα κλείσουμε με την κα Τσακαρέστου, η οποία θα παρουσιάσει τη συγκεκριμένη έρευνα αυτή καθαυτή που αφορά την εταιρική κοινωνική ευθύνη των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Αυτό που θέλω να πω είναι ότι δανειστήκαμε τον τίτλο του Φόρουμ, «Δεοντολογία, Κέρδος και Εξουσία» και μέσα απ την έρευνα προσπαθήσαμε να κάνουμε δίπτυχα όπως «Δεοντολογία και άνθρωπος», «Κέρδος και καταναλωτής» και βέβαια «Εξουσία και πολίτης». Αυτά τα τρία δίπτυχα θα μπορέσουμε να δούμε σήμερα. Ξ. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ: Καλημέρα σας. Στη δική μου την ενότητα θα δούμε λίγο την εξέλιξη των Μέσων στην Ελλάδα, το ρόλο που παίζουν για τους πολίτες καταναλωτές, τη φυσιογνωμία που έχει πάρει ο κάθε κλάδος στις μέρες μας, τι σημαίνει ενημέρωση, ποια είναι η διαχρονική διείσδυση των Μέσων, ποιος ο βαθμός ικανοποίησης του κοινού από το κάθε Μέσο, τη συγκριτική εικόνα μεταξύ των Μέσων, τους σημερινούς προβληματισμούς και στη συνέχεια θα δώσω τη σκυτάλη στον κ. Δημήτρη Μαύρο να μας παρουσιάσει τη παρούσα συγκυρία. Να τονίσω ότι τα στοιχεία προέρχονται και από ποιοτικές έρευνες για το πώς αντιλαμβάνεται το κοινό τα Μέσα. Τα Μέσα έχουν δυο ρόλους, ενημερώνουν και ψυχαγωγούν στον ίδιο βαθμό και μέσα απ αυτή τη λειτουργία καλύπτουν και τα τρία επίπεδα των αναγκών της ανθρώπινης προσωπικότητας: κοινωνικές ανάγκες, φέρνοντας τους δέκτες των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης να εντάσσονται στο σύγχρονο κοινωνικό περίγυρο και να έχουν επαφή μ αυτόν, ψυχολογικές ανάγκες, οι οποίες βιώνονται ατομικά, και είναι περισσότερο συνδεδεμένες με την ψυχαγωγία και πρακτικές ανάγκες, διότι πληροφορούμαστε, μαθαίνουμε και περνάμε και τον ελεύθερο χρόνο μας. Μέσα όμως απ αυτό το ρόλο, τα ΜΜΕ κάνουν και όλα αυτά, προβάλλουν κοινωνικά πρότυπα, διαμορφώνουν νοοτροπία και αξίες, διαπλάθουν την κοινή γνώμη, δημιουργούν «εθνικό» συναίσθημα, ενώ σε πολύ μεγάλο βαθμό αποτελούν και την επικοινωνία μεταξύ του κράτους και του πολίτη. Για όλους αυτούς τους λόγους τα Μέσα έχουν τεράστια ευθύνη για το περιεχόμενό τους. Να δούμε τι θέλει το κοινό από την τηλεόραση, συγκεκριμένα στον τομέα της ενημέρωσης. Τα ποσοστά που βλέπετε δεξιά (προβολή παρουσίασης) είναι επί τοις εκατό του συνολικού πληθυσμού πανελλαδικά. «Θέλω να μάθω τι συμβαίνει στον πλανήτη», λέει το 70%, το 60% λέει «να μάθω καινούργια πράγματα που δεν ήξερα», «να μάθω για τις εξελίξεις από τους διαμορφωτές τους», «να ενημερωθώ για προβλήματα που με απασχολούν», «να μάθω πληροφορίες γύρω από τη δουλειά μου την οικονομική μου κατάσταση», «να γίνω καλύτερος στα ενδιαφέροντά μου», «να μάθω νέα των επωνύμων». Στον τομέα της ψυχαγωγίας καταγράφονται πολύ σημαντικές προτάσεις: «Να γελάσω, να διασκεδάσω», «να δω ή ν ακούσω κάτι ανάλαφρο και ευχάριστο», «να περάσω την ώρα μου», «να ξεφύγω από την καθημερινότητα», «να μάθω τις τάσεις και τι είναι in», «να συγκινηθώ και να νιώσω συναισθήματα, να ταυτιστώ, να ονειρευτώ». Άρα λοιπόν όλα αυτά καθρεφτίζουν αυτά που είπαμε προηγουμένως. Ας δούμε τον «χάρτη των ΜΜΕ στην Ελλάδα». Κατά προσέγγιση, μέσα στην τελευταία 20ετία, τα μέσα έχουν επταπλασιαστεί, και εδώ τα νούμερα είναι επιεική, από την άποψη ότι είναι Μέσα με δυνατότητα καταγραφής της εμβέλειας τους. Βεβαίως θεωρητικά όταν έχεις πάρα πολλά Μέσα, το αποτέλεσμα είναι να έχεις πολυφωνία, να έχεις ποικιλία και σφαιρικότητα, δηλαδή να μπορεί κανείς να έχει τις επιλογές και να βρει αυτό που θέλει και κυρίως να υπάρχει αυτή η πολυπλευρότητα, που εξασφαλίζει στον πολίτη το ότι ενημερώνεται για τα πάντα με αντικειμενικό τρόπο. Όμως δεν είναι έτσι τα πράγματα. Δεν έχουμε πληθώρα, έχουμε συνωστισμό και υπερβολή και πολύ συχνά ακούμε από το ίδιο το κοινό ότι δε χωράνε τόσα Μέσα. Και ποιο είναι το αποτέλεσμα; Η επιβίωσή τους γίνεται προβληματική. Έχουν αλλάξει οι πηγές των εσόδων τους. Εξυπηρετούν εμπορικά ή συνεργαζόμενα συμφέροντα, κυνηγούν την τηλεθέαση, την ακροαματικότητα και την αναγνωσιμότητα. Και σ αυτό το κυνήγι έχουμε σαν αποτέλεσμα την έλλειψη αντικειμενικότητας και σφαιρικότητας, έχουμε μείωση ποιότητας και περιεχομένου και τελικά έχουμε αλλοίωση του ρόλου τους και της σχέσης τους με το κοινό. Σχετικά με την τηλεόραση, παρ ότι έχουμε όλα αυτά τα κανάλια, οι 2 στους 3 τηλεθεατές θεωρούν ότι οι διαφορές μεταξύ τους είναι αμελητέες κι έτσι έχουν σταθερές προτιμήσεις από τις οποίες δεν ξεφεύγουν ή έχουν ένα κανάλι που ξεχωρίζουν σε σχέση με τα υπόλοιπα κι είναι μικρό το ποσοστό, το 1/3 του κοινού, το οποίο μπερδεύεται από τα πολλά κανάλια και το μεγάλο εύρος επιλογών. Αν δούμε πώς είναι σήμερα η φυσιογνωμία του κάθε Μέσου, ξεκινώντας βεβαίως από την τηλεόραση, είναι αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας με τεράστια δύναμη επιρροής και επιβολής, η κυρίαρχη πηγή ενημέρωσης με τρόπο που μαγνητίζει έως και υπνωτίζει. Το ραδιόφωνο είναι το ήπιο Μέσο που συνοδεύει, συντροφεύει, ψυχαγωγεί, βοηθά στην απόδραση, στην εκτόνωση και στη φυγή και ενημερώνει χωρίς να επιβάλλεται. Το ραδιόφωνο είναι η ήρεμη δύναμη. Οι εφημερίδες είναι το παραδοσιακό κατ εξοχήν ενημερωτικό Μέσο, διατηρεί μεν το κύρος του γραπτού λόγου αλλά σήμερα κυριαρχείται από αίσθηση εμπορευματοποίησης και εκδοτικών και άλλων συμφερόντων. Και αυτό που έχει συμβεί με τις εφημερίδες είναι ότι είναι ένα πολύ ωραίο κυριακάτικο οικογενειακό πακέτο. Τα περιοδικά, καθαρά ψυχαγωγικό Μέσο κινείται ιδιαίτερα μεταξύ νέων και γυναικών, είναι συνδεδεμένα με καταναλωτικές τάσεις, μόδα, lifestyle με εξειδικευμένη θεματολογία, ποικίλα ενδιαφέροντα και χόμπι. Όμως και εδώ αυτό που συμβαίνει είναι ότι έχουμε πολλά παρόμοια περιοδικά, πολλούς παρόμοιους τίτλους με αποτέλεσμα και αυτή η αγορά να χαρακτηρίζεται από συνωστισμό. Και βεβαίως το Internet. Το Internet είναι μια ανεξάντλητη πηγή ενημέρωσης με άμεσο τρόπο για τα πάντα, καταργεί σύνορα και γεωγραφία, ψυχαγωγεί ενημερώνοντας, αποτελεί παράθυρο στον κόσμο, ανοίγει ορίζοντες,

16 30 31 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής ενθαρρύνει, ενισχύει και προβάλλει την ατομική συμμετοχή ελεύθερα χωρίς περιορισμό κι αυτό είναι κάτι που κάποιους τους φοβίζει, επειδή δεν το γνωρίζουν. Δημιουργεί συνεχώς επεκτεινόμενα δυνατά κοινωνικά δίκτυα και λειτουργεί μ έναν δικό του κώδικα επικοινωνίας. Αν θέλετε με μια λέξη, το Internet είναι σίγουρα η ανερχόμενη, για κάποιους άγνωστη δύναμη. Να δούμε - γιατί έγινε αναφορά προηγουμένως τον τρόπο με τον οποίο, αντιλαμβάνεται το κοινό την ενημέρωσή απ τα Μέσα. Ως προς τον ψυχαγωγικό ρόλο των Μέσων το κοινό περιμένει να ενημερωθεί για όλα αυτά που βλέπετε αριστερά (προβολή παρουσίασης), μόδα, τάσεις, υγεία, ευεξία, αυτοκίνητα, μοτοσικλέτες, πολιτισμό, τέχνη, τεχνολογία, μουσική, κινηματογράφο, σπίτι, διακόσμηση, μαγειρική, γαστρονομία, ταξίδια, διακοπές, γνώσεις, γεωγραφία, αστρολογία αυτά βέβαια τα κάνουν όλα πολύ καλά τα περιοδικά. Όταν όμως λέμε ενημέρωση εδώ σ αυτό το Φόρουμ, μιλάμε για την επικαιρότητα. Για την πολιτική, την οικονομία, τα γεγονότα, τα δρώμενα, την κυβέρνηση, την αντιπολίτευση, τα πολιτικά πρόσωπα, σημαντικά πρόσωπα της τέχνης, της επιστήμης, του αθλητισμού, αθλητικά, πρωταθλήματα, ομάδες, τοπικά εθνικά ζητήματα και βεβαίως σε διεθνές επίπεδο κι όχι μόνο σε εθνικό. Αυτό είναι το πώς ορίζει το κοινό την επικαιρότητα. Αυτή η επικαιρότητα έρχεται κυρίως από τα Μέσα που βλέπετε εδώ στην οθόνη (προβολή παρουσίασης). Είναι η τηλεόραση, ακολουθούν το ραδιόφωνο, οι εφημερίδες και το ανερχόμενο Internet. Θα το δούμε και με νούμερα από την ετήσια έρευνα των Μέσων. «Το Μέσο που χρησιμοποιώ για την ενημέρωσή μου» είναι η τηλεόραση, δηλώνει το 67% του κοινού το 2006, το 65% το 2007, το 60% το Αντίστοιχα νούμερα για το ραδιόφωνο: 44%, 45%, 40%. Για τις εφημερίδες: 41%, 42%, 37%. Για το Internet: 175%, 24%, 26%. Υπάρχει μια διαφορά στην τελευταία χρονιά. Παρατηρούμε την πτώση των περισσοτέρων Μέσων, ενώ το Internet εμφανίζει άνοδο. Βεβαίως υπάρχουν διπλοκαλύψεις εδώ γι αυτό και θα σας δώσω ένα νούμερο, το οποίο είναι κάτι που θα ήθελα σήμερα να τεθεί σαν σημείο προβληματισμού. Στις δυο προηγούμενες μετρήσεις, 8% του κοινού δε δήλωσε κανένα Μέσο για ενημέρωση. Και μιλάμε πανελλαδικά για κοινό Αυτό το νούμερο έγινε 10% το Άρα, αυτό το κοινό δεν ενημερώνεται ή προφανώς δε θέλει να ενημερώνεται. Ας δούμε εξελικτικά τι ποσοστό του κοινού εκτίθεται στα Μέσα. Βλέπετε μετρήσεις (προβολή παρουσίασης) από τις χρονιές 1995, 2000, 2005, 2006, και Το ποσοστό του κοινού που εκτίθεται καθημερινά στην τηλεόραση έστω και 5 λεπτά είναι 84% για το Αντίστοιχα για το ραδιόφωνο καταγράφεται καθημερινή ακρόαση έστω και για 5 λεπτά απ το 63% του κοινού με ανοδική τάση. Για τις κυριακάτικες εφημερίδες, παρατηρείται μια οριακή πτώση το 2000 αλλά βεβαίως υπάρχει ανάκαμψη από το 2005 και μετά, η οποία διατηρείται περίπου στα ίδια νούμερα διείσδυσης στο κοινό με το γνωστό οικογενειακό πακέτο. Οι ημερήσιες εφημερίδες είναι εκείνες που παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη πτώση στην πορεία τους διαχρονικά και θα ήθελα να τονίσω ότι στο 16% που βλέπετε (προβολή παρουσίασης) από το 2007 συμμετέχει και το free press που αναχαιτίζει την τάση αυτή, αλλά και το Internet. Από το 1% του κοινού που ήταν χρήστες Internet το 1995, φτάσαμε στο 39% το Όμως αυτή είναι η απλή έκθεση. Αν δούμε τα στοιχεία σε όγκο, και δε θα σας κουράσω πολύ με αυτό, η μεγάλη πλειονότητα του κοινού με εξαίρεση την πολύ μεγάλη ηλικία και τους εφήβους παρακολουθεί λιγότερη τηλεόραση σε σχέση με ένα δύο χρόνια πριν. Ραδιόφωνο ακούνε περισσότερο όλες οι ηλικίες, εκτός του 55+, γιατί ακούνε περισσότερο στο αυτοκίνητο και εκτός σπιτιού. Εφημερίδες διαβάζουν λιγότερο, αφιερώνοντας λιγότερο χρόνο. Ανερχόμενο είναι το free press ειδικά στις νέες ηλικίες, ενώ το Internet παρουσιάζει συνεχώς αυξανόμενη ενασχόληση σε όγκο και σε ομάδες κοινού με έμφαση στις ηλικιακές ομάδες και Αρκεί να σας πω ότι στην ηλικία 13-17, οι χρήστες Internet είναι 75%, δηλαδή 3 στα 4 παιδιά είναι χρήστες Internet. Για τη σχέση του κοινού με την τηλεόραση, το 54% δηλώνει ότι παρακολουθεί τηλεόραση μηχανικά χωρίς να δίνει μεγάλη προσοχή, 64% δηλώνει ότι όταν παρακολουθεί ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα κάνει ταυτόχρονα και άλλα πράγματα, ενώ ένα 57% λέει «δεν παρακολουθώ ποτέ το ίδιο πρόγραμμα πολλή ώρα χωρίς να κάνω ζάπινγκ». Έρχομαι στο βαθμό ικανοποίησης. Είναι μια έρευνα που γίνεται κάθε χρόνο και με πενταβάθμια κλίμακα «πολύ», «αρκετά», «μέτρια», «όχι τόσο», «καθόλου» το κοινό λέει την άποψή του για το κάθε Μέσο ξεχωριστά. Για την τηλεόραση απαντά το 100% κάθε χρόνο, βεβαίως γιατί είναι όλο το κοινό εξοικειωμένο με την τηλεόραση. Για το ραδιόφωνο απαντά το 90%, υπάρχει δηλαδή ένα 10%, το οποίο δεν ακούει ούτε σε επίπεδο εβδομάδας. Το 87% απαντά για τις εφημερίδες κι επειδή θα δείτε τριών ετών στοιχεία για το Internet (προβολή παρουσίασης), το 2006 απάντησε το 42%, το 2007 το 44% και το 2008 το 50%. Ο βαθμός ικανοποίησης μεταξύ όσων απαντάνε για το κάθε Μέσον για τις τρεις χρονιές είναι ξεκάθαρα πτωτικός για την τηλεόραση, με το ποσοστό που δηλώνει πολύ ή αρκετά ικανοποιημένο από 44% να φτάνει στο 26%. Τον μεγαλύτερο βαθμό ικανοποίησης συνολικά παρουσιάζει το ραδιόφωνο και το Internet. Οι εφημερίδες παρουσιάζουν σταθερότητα. Αν αυτά τα δούμε στο συνολικό κοινό και όχι σ εκείνους οι οποίοι χαρακτηρίζουν το κάθε Μέσον, παρατηρείται διαχρονικά πτώση της τηλεόρασης, μια οριακή πτώση για το ραδιόφωνο, ενώ αρκετά χαμηλότερα βρίσκονται οι εφημερίδες. Το Internet παρουσιάζει ανοδική τάση. Πηγαίνοντας τώρα στην εικόνα, θα ξεκινήσω με τη δήλωση «Είναι το Μέσο που σέβομαι, εμπιστεύομαι και θεωρώ πιο αξιόπιστο». Η πτωτική εικόνα της τηλεόρασης είναι σαφής όσο και η ανερχόμενη του Internet. «Είναι το Μέσο που βελτιώνεται, εκσυγχρονίζεται συνεχώς». Είναι το Internet, είναι το ραδιόφωνο, δεν είναι η τηλεόραση. «Αισθάνομαι ότι είναι χαμηλού επιπέδου». Πολύ σκληρή δήλωση. Βλέπετε (προβολή παρουσίασης) ότι τα υπόλοιπα Μέσα δε συγκεντρώνουν αξιόλογα ποσοστά στη θετική πλευρά, συγκεντρώνουν κυρίως στην αρνητική. Άρα δεν είναι χαμηλού επιπέδου.

17 32 33 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής Για την τηλεόραση το 43% του κοινού στη φετινή έρευνα δηλώνει «Μου δημιουργεί αρνητικά συναισθήματα» ενώ δε συμβαίνει κάτι τέτοιο με τα άλλα Μέσα. «Αισθάνομαι κοντά, μπορώ να ταυτιστώ». Είναι αυτό που είπαμε προηγουμένως για το ραδιόφωνο, ότι είναι ένα Μέσο με το οποίο μεγάλο κομμάτι κοινού αισθάνεται κοντά και το αισθάνεται σαν ήρεμη δύναμη, που είναι εκεί, τον ενημερώνει και τον συντροφεύει χωρίς να επιβάλλεται. Η σχέση με την τηλεόραση δείχνει φθίνουσα πορεία, ενώ ταυτόχρονα μεγαλώνει το αρνητικό κομμάτι της απόστασης. Είναι φυσιολογική η απόσταση με το Internet που είναι ένα Μέσο με διείσδυση χαμηλότερη από το 50% του κοινού, όμως τονίζω και το 56% για το 2008, που δηλώνει απόσταση και από τις εφημερίδες. Όμως αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας. Δε μας αρέσει, αλλά την ανοίγουμε καθημερινά. Και δε θα μπορούσε να λείπει εντελώς από τη ζωή μας. Μόνο ο 1 στους 5 συμφωνεί, αλλά οι 2 στους 3 διαφωνούν. Άρα λοιπόν η τηλεόραση είναι εκεί, με τ αρνητικά της. Πάνω απ τους μισούς πολίτες θεωρούν ότι η ποιότητά των Μέσων έχει χειροτερέψει αισθητά τα τελευταία 2-3 χρόνια και ο 1 στους 2 θεωρεί ότι τίποτε απ αυτά που παίζονται στην τηλεόραση δεν τον καλύπτει απόλυτα. Και το μεγαλύτερο παράπονο αφορά τις κεντρικές ηλικίες. Έρχομαι στους προβληματισμούς. «Πόσο ικανοποιημένος είστε σήμερα από το σύνολο των Μέσων;» Μας δηλώνει το 46% «αρκετά», αλλά το «πολύ» είναι μόνο 4%. Η αντίθετη πλευρά, «όχι τόσο», «καθόλου», μας δείχνει ένα 12% έναντι του 4%. Ποιος φταίει γι αυτό; Τα ίδια τα Μέσα. Ένα γενναίο 30%, αναφέρει πως το κοινό έχει την ευθύνη. Από εκείνους που αναφέρουν ότι φταίνε τα Μέσα, θεωρούν ότι οι κύριοι υπεύθυνοι είναι οι δημοσιογράφοι και ιδιοκτήτες των Μέσων. Και ερχόμαστε σε δυο ουσιαστικά προβλήματα στην επικαιρότητα των ημερών μας, από την οποία σήμερα, για έναν στους δυο πολίτες, λείπουν οι κανόνες κι ο σεβασμός προς το κοινό, η πολυπλευρότητα κι η σφαιρικότητα. Ένα πάρα πολύ σημαντικό εύρημα είναι ότι, οι 3 στους 4 πολίτες δεν μπορούν να καταλάβουν πότε οι ειδήσεις είναι ακριβείς και αμερόληπτες. Τι ζητά ο κόσμος από την τηλεόραση, μέσα από μια λίστα 18 αιτημάτων; Σύντομα, περιεκτικά δελτία ειδήσεων, μείωση του κιτρινισμού και εκμετάλλευση του ανθρώπινου πόνου, αντικειμενικότητα στην παρουσίαση, έμφαση στις τοπικές κοινωνίες. Ζητά όμως και έμφαση σε καθημερινά προβλήματα και λύσεις, που όμως δεν αφορά τον ρόλο των Μέσων. Για την πρόσφατη επικαιρότητα θα μας μιλήσει ο κ. Μαύρος. Σας ευχαριστώ πολύ. Δ. ΜΑΥΡΟΣ: Το δικό μου κομμάτι είναι συνέχεια της Ξένιας και έχει να κάνει με το πώς κατεγράφη η επικαιρότητα στο διάστημα Ιανουαρίου- Φεβρουαρίου 2008, μεσούσης της «Ζαχοπουλιάδας», η οποία κατά πάσα πιθανότητα -και θα είμαι λίγοι πιο αιχμηρός- προκάλεσε ίσως και αυτό το σημερινό Ανοικτό Φόρουμ. Αλλά ό,τι συνέβη σε αυτή την περίοδο επηρέασε τα ίδια τα Μέσα, την εικόνα τους και τη σχέση τους με την κοινωνία. Άρα, σε πρώτο επίπεδο και συμπληρωματικά με αυτά που είδαμε προηγουμένως, ο βαθμός ικανοποίησης από τον τρόπο που καλύφθηκε η επικαιρότητα, δείχνει τα κρατικά μέσα να «στέκονται» λίγο καλύτερα ως προς το βαθμό ικανοποίησης, ν ακολουθούν το ραδιόφωνο και οι εφημερίδες, ενώ η ιδιωτική τηλεόραση να έχει ένα σημαντικό θέμα μη ικανοποίησης από το 66,2% του κοινού συνολικά. Εδώ υπάρχει ένα ενδιαφέρον, αν θέλετε, δημιούργημα, που είναι ο δείκτης θετικών. Εδώ το ραδιόφωνο έχει τον καλύτερο δείκτη όλων και αυτό πρέπει να το κρατήσουμε, γιατί βλέπουμε κι απ την προηγούμενη παρουσίαση, πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος του ραδιοφώνου στην ψυχή των πολιτών. Όμως έχει σημασία να δούμε με συντομία, αυτοί οι βαθμοί ικανοποίησης από ποιους έρχονται. Για τα κρατικά κανάλια, αυτός ο βαθμός ικανοποίησης προέρχεται από μεγαλύτερες ηλικίες, πάνω από 35 χρονών. Ο θετικός βαθμός ικανοποίησης για την κρατική τηλεόραση, προέρχεται αντίστοιχα απ τις μεγαλύτερες ηλικίες ενώ τα ιδιωτικά κανάλια απολαμβάνουν μεγαλύτερο βαθμό ικανοποίησης από τις μικρές ηλικίες και αυτό είναι το όπλο τους αλλά και η ευθύνη τους. Το ραδιόφωνο απευθύνεται κυρίως στην ηλικιακή ομάδα και έχει σημασία το ότι αυτές είναι οι παραγωγικές ηλικίες, που «κουβαλάνε» στην πλάτη τους τις ευθύνες της χώρας, ενώ οι εφημερίδες είναι πιο ισοκατανεμημένες, όσον αφορά στον βαθμό ικανοποίησης. Έχω προσπαθήσει να απεικονίσω συνολικά πόσες ήταν οι αρνητικές τοποθετήσεις για να καταλάβουμε και την ένταση της άρνησης. Όσον αφορά στα κρατικά κανάλια τα αρνητικά σημεία αφορούν κυρίως την κατευθυνόμενη γραμμή και την υπερανάλυση των θεμάτων. Ακολουθεί η δραματοποίηση, η αντιπαράθεση, η γλώσσα και οι εκφράσεις. Στην ιδιωτική τηλεόραση όμως αντίθετα, βλέπουμε ότι η κατευθυνόμενη γραμμή, είναι από τα τελευταία αρνητικά σημεία, ενώ σε πρώτη θέση έρχονται με ποσοστά πάνω από 40%, η δραματοποίηση, η αντιπαράθεση, οι καυγάδες και η υπερανάλυση. Ας το κρατήσουμε αυτό γιατί εμμέσως επηρεάζει και το περιεχόμενο των καναλιών και θα μπορούσαμε ίσως να το αξιοποιήσουμε. Στο ραδιόφωνο έρχεται το κλασικό και η πολιτικώς ορθή απάντηση της κατευθυνόμενης γραμμής και της υπερανάλυσης με μια γραμμική αναλογία των υπολοίπων «κακών απαντήσεων» και στις εφημερίδες έρχεται η πολύ μεγάλη ένταση της κατευθυνόμενης γραμμής και ουσιαστικά της «μη αντικειμενικής πληροφόρησης». Αν τα μαζέψουμε όλα αυτά πολύ σύντομα, ώστε να μείνουν στο μυαλό μας, βλέπουμε ότι η τηλεόραση δεν έχει πρόβλημα τουλάχιστον ως προς το πώς εισπράττεται απ τον κόσμο το θέμα της μη αντικειμενικότητας, αλλά αντιμετωπίζει πρόβλημα για υπερβολική δραματοποίηση. Σχετικά με τη δήλωση «κατευθυνόμενη μη αντικειμενική γραμμή απ όλα τα media», βλέπετε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα έχουν οι εφημερίδες κι αυτό θέλει διαχείριση από τη δική τους την πλευρά. Ρωτήσαμε επίσης το κοινό, ποιοι έχουν συμβάλλει σ αυτό το κλίμα - λόγω της υπόθεσης Ζαχόπουλου - και ξαφνικά οι δημοσιογράφοι έρχονται πρώτοι με περίπου 62% και ακολουθούν οι πολιτικοί, που είναι οι παραγωγοί αν θέλετε του προβλήματος.

18 34 35 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής Ακολουθούν οι ιδιοκτήτες των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης με περίπου 50% και «όλοι το ίδιο» με 24%. Ενδιαφέρον έχει ότι όταν τους είπαμε «ωραία, αυτός είναι ένας επιμερισμός ευθυνών αλλά ποιος έχει τον πρώτο ρόλο σε αυτό, το οποίο έγινε;» τότε το μέγεθος του κύκλου δίνει την πρωτιά στους πολιτικούς. Αυτοί ήταν η κύρια αιτία που έκανε αντανακλαστικά τα media ν αντιδράσουν συνολικά μετά με όχι αποδεκτό τρόπο. Την ίδια περίοδο ρωτήσαμε: «Ωραία, όλο αυτό το κλίμα που επικρατεί ποιες λέξεις, ποια συναισθήματα σας δημιουργεί για τα ΜΜΕ;» Συνολικά οι τοποθετήσεις ήταν 83% αρνητικές και 50% θετικές. Οι αρνητικές κρίσεις προέρχονται κυρίως από μορφωμένους ανθρώπους, ενώ οι θετικές από λιγότερο μορφωμένους. Αυτά τα συναισθήματα λοιπόν είναι ότι τα ΜΜΕ είναι ένα αναγκαίο κακό, το οποίο θα μπορούσε να διαβαστεί με δυο τρόπους, ωστόσο η λέξη «κακό» χρησιμοποιήθηκε. Τα Μέσα δημιουργούν στο κοινό απογοήτευση, κορεσμό αλλά και συμβιβασμό. Οι θετικές λέξεις ακολουθούν, όπως «συντροφιά», «παρέα», «χαλάρωση», «διασκέδαση». Η «γνώση» και «απόλαυση» έρχονται τελευταίες. Αν το δει κανείς αυτό μέσα στις ηλικίες, θα δει ότι στους μικρούς έντονη διαφοροποίηση έχουν ο κορεσμός και ο συμβιβασμός που είναι το ίδιο πράγμα. Στις μικρότερες ηλικίες έχουμε λοιπόν τον κορεσμό και το συμβιβασμό, όταν στις λίγο μεγαλύτερες αρχίζουν δειλά να εμφανίζονται πιο θετικά στοιχεία, το «αναγκαίο κακό» και η «συντροφιά παρέα», φυσικά η «απογοήτευση», ενώ δε λείπει στους πολύ μεγάλους, 65+ η «γνώση», η «ενημέρωση» και η «συντροφιά». Ρωτήσαμε επίσης στις έρευνες, πώς το κοινό κρίνει τη σχέση ανάμεσα στην πολιτική και στα ΜΜΕ. Και βλέπετε ότι αναφέρθηκαν αρνητικά πράγματα κατά 82% και θετικά κατά 41%. Εδώ έχουμε πάλι το φαινόμενο των μορφωμένων, οι οποίοι είναι περισσότερο κριτικοί απέναντι στα Μέσα. Αυτό που περιγράφεται εδώ με ένα συντριπτικό ποσοστό, δεν είναι η γραμμικότητα, που είχαμε πριν στα συναισθήματα, κατά 61% είναι η λέξη «συγκάλυψη» και πιο κάτω με πιο χαμηλά ποσοστά η «αθέμιτη συναλλαγή». Νομίζω ότι αυτή η λέξη είναι σημαντική και θα πρέπει να την διαχειριστούν τα Μέσα απέναντι στους πολίτες που έχουν αυτή την αντίληψη. Αυτή ή συγκάλυψη λοιπόν έχει πολύ μεγαλύτερη ένταση στις ηλικίες ετών. Προχωρώντας προς το τέλος για να μη σας κουράζω και να δώσω χρόνο και στην κα Τσακαρέστου, τους ρωτούσαμε το κοινό - επειδή πολύ μελάνι έχει χρησιμοποιηθεί την περίοδο εκείνη - αν υπάρχει αθέμιτη εμπλοκή συγκεκριμένων Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στην υπόθεση του Ζαχόπουλου. Το 71% απάντησε θετικά. Ρωτήσαμε επίσης ποιοι ήταν οι κερδισμένοι και οι χαμένοι λόγω αυτής της ιστορίας όπου βέβαια οι χαμένοι ήταν ο κλάδος των δημοσιογράφων και λυπάμαι που δεν είναι εδώ οι εκπρόσωποί τους, διότι μπορεί το άϋλο εκείνο ή υλικό κέλυφος που λέγεται ΜΜΕ να είναι το ζητούμενο σήμερα, αλλά εν τέλει οι εκπρόσωποι αυτής της ιστορίας που έχουν και την ευθύνη ν αντισταθούν ή ν αλλάξουν το περιεχόμενο είναι οι δημοσιογράφοι και εδώ κρίνονται πάρα πολύ έντονα με το μεγαλύτερο αρνητικό ποσοστό, που φτάνει στο 30,7%. Κλείνοντας λοιπόν επαναλαμβάνω, οι δημοσιογράφοι έχουν πολύ μεγάλη ευθύνη σε αυτό το οποίο συμβαίνει σήμερα στα ΜΜΕ, καθώς είναι ο μόνος κλάδος που έχει αρνητικό δείκτη προσδοκίας, για το αν βγήκαν κερδισμένοι ή χαμένοι απ όλη αυτή την ιστορία. Σας ευχαριστώ πολύ. Η κα Τσακαρέστου έχει τον λόγο. Μ. ΤΣΑΚΑΡΕΣΤΟΥ: Καλή σας μέρα. Η πανελλαδική έρευνα του Ινστιτούτου Επικοινωνίας σε συνεργασία με το Πάντειο Πανεπιστήμιο, ανιχνεύει για πρώτη φορά, τις προσδοκίες και τις απόψεις των πολιτών για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη των Μέσων και το ρόλο τους απέναντι σε μία δημοκρατική κοινωνία και το περιβάλλον. Η έρευνα σχεδιάστηκε και παρουσιάζεται μέσα σε μια πολιτική και κοινωνική συγκυρία, όπου επανεξετάζουμε το ρόλο και το πολιτικό-επιχειρηματικό μοντέλο λειτουργίας των ΜΜΕ στη χώρα μας. Τόσο η κρίση εμπιστοσύνης και αξιοπιστίας των Μέσων ανάμεσα στους Έλληνες πολίτες, όπως καταγράφεται χρόνο με το χρόνο από διαφορετικούς διαρθρωτικούς φορείς, όσο και η αναζήτηση μιας νέας ισορροπίας ανάμεσα στον δημόσιο ρόλο και την επιχειρηματική δράση τους, φέρει τη συζήτηση για την εταιρική κοινωνική ευθύνη και στο πεδίο των Μέσων. Διεθνείς ηγετικοί όμιλοι Μέσων, για παράδειγμα το BBC, η εφημερίδα «The Guardian», το CNN και πολλοί άλλοι, έχουνε ενσωματώσει την εταιρική κοινωνική ευθύνη μέσα στο επιχειρηματικό περιβάλλον, στη φιλοσοφία, στις δράσεις τους και εκδίδουν κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς απολογισμούς. Ποιες είναι λοιπόν οι προοπτικές για την εφαρμογή των αρχών της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης στα Μέσα στη χώρα μας; Μπορεί η εταιρική κοινωνική ευθύνη να είναι κινητήριος δύναμη θετικών αλλαγών και μετασχηματισμών στο πεδίο των Μέσων; Υπό ποιες προϋποθέσεις θα βγουν τα Μέσα από την κρίση; Η έρευνα που παρουσιάζουμε δίνει το βήμα στους πολίτες και φωτίζει όψεις του σύνθετου ζητήματος, του ρόλου και της ευθύνης των Μέσων σε μια εποχή όπου η βιώσιμη επιχειρηματικότητα και η διαχείριση δημόσιων αγαθών είναι όλο και περισσότερο αλληλένδετες. Λίγα λόγια για την ταυτότητα της έρευνάς μας: Πανελλαδική τηλεφωνική έρευνα με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε αντιπροσωπευτικό δείγμα του ελληνικού πληθυσμού, πολίτες περίπου. Η συλλογή των στοιχείων πραγματοποιήθηκε μεταξύ 18 Δεκεμβρίου 2007 έως 19 Ιανουαρίου Όπως βλέπετε αντιπροσωπεύονται όλες οι γεωγραφικές περιοχές της χώρας μας. Ας δούμε ποιοι είναι οι κύριοι ερευνητικοί άξονες: Η έρευνα καλύπτει τρεις κεντρικούς άξονες: Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και δημοκρατική κοινωνία, Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και εταιρική κοινωνική ευθύνη, Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και περιβάλλον. Με βάση αυτούς τους άξονες διερευνή-

19 36 37 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής θηκαν περιοχές ευθύνης των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, δηλαδή τα θέματα για τα οποία θα έπρεπε να θεωρούνται υπεύθυνα τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, σύμφωνα με τους πολίτες αλλά κι ο βαθμός συμφωνίας ή διαφωνίας τους σε μια σειρά από απόψεις. Ας δούμε λίγο τα θέματα τα οποία εξετάσαμε, θέματα περιεχομένου όπως είναι η ποιότητα, η αξιοπιστία των προγραμμάτων και των ειδήσεων, ο έλεγχος και η κριτική των εξουσιών. Στο πεδίο της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και στο πεδίο της κοινωνίας και του περιβάλλοντος είδαμε το επιχειρηματικό μοντέλο της λειτουργίας, τη σχέση με την πολιτική εξουσία αλλά τους διαφημιστές και τους διαφημιζόμενους, το σεβασμό των εργασιακών δικαιωμάτων, τη δημόσια λογοδοσία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, ανάπτυξη θεμάτων για την εταιρική κοινωνική ευθύνη, ζητήματα που έχουν σχέση με την περιβαλλοντική κουλτούρα, πληροφόρηση και προγράμματα, κοινωνικό και φιλανθρωπικό έργο και η έκδοση κοινωνικού απολογισμού. Τέλος στην ενότητα για την ενεργό δημοκρατική κοινωνία είδαμε το ζήτημα της παροχής πεδίου διαλόγου και συζήτησης, παρακίνηση των πολιτών για ενεργό συμμετοχή στα κοινά, δημοσιοποίηση υποθέσεων κατάχρησης εξουσίας, κρατικές ρυθμίσεις, αυτορρύθμιση, αυτοδέσμευση, ο ρόλος για το ΕΣΡ και βεβαίως για τον ενεργό πολίτη και για το πόσο κατανοεί το περιβάλλον των μέσων. Θα περάσουμε στα κύρια ευρήματα και σε μερικές διαπιστώσεις. Θα ήθελα λίγο να παρακολουθήσετε τα ποσοστά, η δική μου παρουσίαση κάνει λίγο διαφορετική σύνθεση μεταξύ τους για να μπορέσω να φτάσω και σε μερικά συμπεράσματα. Οι υψηλές προσδοκίες και η επιμέρους απόκλιση των Ελλήνων πολιτών για τα Μέσα Ενημέρωσης, δείχνουν τόσο την κριτική τους στάση απέναντι στην υφιστάμενη λειτουργία και τις πρακτικές των Μέσων, όσο και τη νέα κοινωνική δυναμική που αναπτύσσεται υπέρ της υπεύθυνης επιχειρηματικής λειτουργίας της δημόσιας λογοδοσίας και ελέγχου και της επένδυσης στην ποιότητα. Για ποια θέματα θέλετε λοιπόν να θεωρούνται υπεύθυνα τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης: Η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων πολιτών αναδεικνύει ως πρωτεύοντα στα θέματα ευθύνης των Μέσων την αξιοπιστία των ειδήσεων (86,1%) και την παραγωγή ποιοτικών προγραμμάτων (85,2%). Σ αυτά τα πεδία άλλωστε εστιάζεται μεγάλο μέρος της συζήτησης και της κριτικής. Οι εργασιακές συνθήκες και ο σεβασμός των εργασιακών δικαιωμάτων είναι επίσης το επίκεντρο της προσοχής τους (81,7%), δεδομένης όχι μόνο της γενικότερης εργασιακής ανασφάλειας, αλλά και των εργασιακών ηθών που επικρατούν σε πολλές επιχειρήσεις των Μέσων. Εδώ θα πρέπει να επισημάνουμε ότι τα τρία αυτά θέματα, ουσιαστικά δύο, ποιότητα και αξιοπιστία του προϊόντος των Μέσων και εργασιακό περιβάλλον, είναι οι δυο περιοχές που έχουν αναδειχθεί ως οι πλέον σημαντικές για να κρίνουν επί της ουσίας οι πολίτες την κοινωνική ευθύνη όλων των επιχειρήσεων, όπως έχει καταδειχθεί και σε προηγούμενες έρευνές μας για την εταιρική κοινωνική ευθύνη. Ακολουθούν σε απόσταση αναπνοής θέματα που αφορούν αφ ενός την προστασία του περιβάλλοντος, παγκόσμιο θέμα αιχμής αλλά και συστηματικής καμπάνιας από τα Μέσα στη χώρα μας τον τελευταίο χρόνο, όπως για παράδειγμα η χρήση φιλικών προς το περιβάλλον υλικών, που θεωρείται ότι είναι ένα απαραίτητο θέμα στην πολιτική των επιχειρήσεων των Μέσων, για το 80,2% των συμμετεχόντων στην έρευνα, κάλυψη θεμάτων κοινωνικής και περιβαλλοντικής ευθύνης, που επισημαίνει το 78,9%, συμμετοχή σε περιβαλλοντικά προγράμματα για το 75% και τέλος διαμόρφωση περιβαλλοντικής κουλτούρας. Αυτό είναι το κομμάτι που αφορά το περιβάλλον, αλλά επισημαίνει εξίσου τον έλεγχο και την άσκηση κριτικής στην εξουσία όπως για παράδειγμα δημοσιοποίηση υποθέσεων κατάχρησης της εξουσίας (79,1%) και άσκηση της κριτικής σε όσους διαθέτουν εξουσία και ισχύ. Ο δημόσιος ρόλος των Μέσων ως οργανισμών που ενδυναμώνουν τις σύγχρονες δημοκρατίες, παρέχοντας πεδίο του διαλόγου και της δημόσιας συζήτησης και παρακίνησης των πολιτών για ενεργό συμμετοχή στα κοινά παραμένει μια ισχυρή προσλαμβάνουσα και προσδοκία περίπου από το 75% των Ελλήνων πολιτών. Ποια είναι η σημερινή κατάσταση και τι πρέπει να γίνει ώστε να έχουμε αξιόπιστα και υπεύθυνα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης; Οι Έλληνες πολίτες σχεδόν στο σύνολό τους ανησυχούν για τις επιπτώσεις που έχουν τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης στη δημόσια ζωή και κοινωνία (90%) και προτάσσουν ως πολύ σημαντικό το θέμα της υπευθυνότητας των Μέσων απέναντι στην κοινωνία (95%). Έχουν δε την αυτοπεποίθηση ότι μπορούν να καταλάβουν τη γλώσσα των Μέσων, δηλώνουν δηλαδή ότι «ως πολίτης αισθάνομαι ότι μπορώ να καταλάβω πότε οι ειδήσεις είναι ανακριβείς και μεροληπτικές», (91,8%). Μιλούν ως πεπειραμένοι πολίτες που έχουν εκπαιδευθεί να διαβάζουν το μιντιακό παιχνίδι. Οι πτυχές του προβλήματος γύρω από τα Μέσα μπορούν να σκιαγραφηθούν μέσα από τη συμφωνία ή τη διαφωνία τους από τις ακόλουθες απόψεις: Πρώτα απ όλα θέτουν θέμα ελέγχου και δημόσιας λογοδοσίας των Μέσων. Θεωρούν ότι η αρχή της αυτορρύθμισης και η δημοσιογραφική δεοντολογία έχουν μάλλον αποτύχει να πείσουν τους Έλληνες πολίτες ότι αποτελούν αποτελεσματικές ήπιες ρυθμίσεις ικανές να διαμορφώσουν μια κουλτούρα υπευθυνότητας και δημόσιας λογοδοσίας στις επιχειρήσεις Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης στη χώρα μας. Ειδικότερα συντάσσονται με την άποψη ότι τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης πρέπει να ελέγχονται και να λογοδοτούν, όπως οι υπόλοιπες επιχειρήσεις. Περισσότερα περιμένουμε από το ΕΣΡ ως ανεξάρτητη Αρχή, η οποία θα έπρεπε να ασκεί πιο αποτελεσματικούς ελέγχους, ώστε τα τηλεοπτικά κανάλια και τα ραδιόφωνα να τηρούν τις συνταγματικές αρχές της πολυφωνίας και της ποιότητας. Επίσης το κράτος θα ήθελε να είναι και πιο αποτελεσματικό. Οι πολίτες εκτιμούν ότι οι κυβερνήσεις διστάζουν να λάβουν και να εφαρμόσουν τα αναγκαία ρυθμιστικά μέτρα ώστε τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης να λειτουργούν με διαφάνεια και υπευθυνότητα. Θεωρούν ότι μεγάλο μέρος της ευθύνης που ακούσαμε και πριν απ τον κ. Μαύρο για την κατάσταση που επικρατεί στα Μέσα, τη φέρουν οι ίδιοι οι δημοσιογράφοι καθώς ελάχιστα πιέζουν ώστε τα Μέσα να γίνουν

20 38 39 MME: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Eξουσία και Πολίτης, Kέρδος και Kαταναλωτής πιο υπεύθυνα στη λειτουργία τους και στην παραγωγή προγραμμάτων και ειδήσεων. Φαίνεται επίσης ν αμφισβητούν ότι τα Μέσα τελικά αποτελούν έναν ανεξάρτητο θεσμό ο οποίος θα πρέπει μόνος του να αυτορρυθμίζεται μέσα από έναν κώδικα δημοσιογραφικής και επιχειρηματικής δεοντολογίας χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις. Αλλά ποιες είναι οι εξαρτήσεις των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης; Αυτό που αναμένουμε. Θεωρούν ότι τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης ουσιαστικά εξαρτώνται από την πολιτική εξουσία, έχουν άμεσες εξαρτήσεις, όπως και από τον υπόλοιπο επιχειρηματικό κόσμο. Εκεί όμως που πραγματικά οι πολίτες γίνονται καταπέλτες, είναι όταν υποστηρίζουν τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης (Τύπος και Τηλεόραση συνήθως) προσπαθούν να καλύψουν τα λάθη τους παρά τα να τα παραδεχθούν δημοσίως. Σκιαγραφείται δηλαδή μια εικόνα έντονης αναξιοπιστίας και κρίσης εμπιστοσύνης προς τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και τον δημοσιογραφικό κόσμο, η οποία έχει κάνει βέβαια μια μακρά διαδρομή και έχει διαμορφώσει μια γενικότερη πεποίθηση. Το κομμάτι «Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και περιβαλλοντική ευθύνη» είναι ένα πεδίο που καλύψαμε αρκετά συστηματικά και θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι ένα πεδίο, στο οποίο τα Μέσα ουσιαστικά κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση. Οι Έλληνες πολίτες περιμένουν από τα Μέσα να προβούν και να τους ενημερώσουν για τα θέματα αλλά να γνωρίζουν επίσης ότι στο πεδίο αυτό τόσο η δράση τους, οι καμπάνιες που έχουν κάνει και η ανάδειξη του ζητήματος ουσιαστικά τους δημιουργεί ένα πεδίο σωστής άσκησης στην υπευθυνότητα. Θέλουμε λοιπόν να καταλήξουμε ότι το κομμάτι του περιβάλλοντος θα μπορούσε ν αποτελέσει για τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης μια παραδειγματική περίπτωση, μια άσκηση στην εταιρική κοινωνική ευθύνη. Είναι ένα πεδίο στο οποίο έχουμε κερδίσει τον σεβασμό των πολιτών και θα μπορούσε ν αποτελέσει μια καλή πρακτική, η οποία θα μπορούσε να μεταφερθεί στα υπόλοιπα άλλα δυο πεδία, που αφορά τόσο στην παραγωγή των ειδήσεων, στην επιχειρηματική τους λειτουργία και βεβαίως στην υποστήριξη μιας δημοκρατικής κοινωνίας. Σας ευχαριστώ πολύ. ΠPOEΔPEYΩN (Δ. MAYPOΣ): Έχουμε λίγη ώρα αν θέλει κανένας να θέσει κάποια ερωτήματα ή να γίνει κάποια κουβέντα. Εγώ αυτό που θα ήθελα να πω βλέποντας τις τρεις αυτές παρουσιάσεις είναι ότι μερικά πράγματα βγαίνουν αρκετά έντονα. Υπάρχει δηλαδή υπάρχει μια κριτική διάθεση και μια «μηχανοποίηση» θα έλεγα της κοινής γνώμης απέναντι στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και κυρίως απέναντι στην τηλεόραση, αυτό είναι ένα θέμα, όπως επίσης υπάρχει μια κριτική διάθεση σε σχέση με το χειρισμό της είδησης και γενικότερα της παρουσίασης της πραγματικότητας και κυρίως αυτό έχει σα στόχο τους δημοσιογράφους. Μπορεί αυτό να έχει επηρεαστεί από τα τελευταία γεγονότα μπορεί όχι, αλλά αυτή είναι μια εικόνα, η οποία βγαίνει. Αυτό που εμένα μου έκανε εντύπωση είναι, ότι στη μία περίπτωση έχουμε μάλλον τη διάθεση του κόσμου να λέει ότι «δεν είμαι σίγουρος αν αυτά που λένε τα Μέσα είναι σωστά ή είναι αληθή ή είναι αντικειμενικά» κτλ. κι από την άλλη μεριά είδαμε κι ένα μεγάλο νούμερο, το οποίο λέει ότι είμαι σε θέση να καταλάβω αν αυτά που μου λένε είναι αληθινά. Αυτό θέλει μια κουβέντα. Βεβαίως, όπως έχουμε δει και σε άλλα θέματα που αφορούν την εταιρική κοινωνική ευθύνη, τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης δεν διαφεύγουν του κανόνα. Δηλαδή βλέπουμε ότι ακόμα και στις επιχειρήσεις η κοινή γνώμη λέει ότι «Τι θέλω πρώτον και κύριον: Να μου δίνουν ποιοτικά, σωστά προϊόντα που θα έπρεπε να είναι αυτονόητο ότι αυτό πρέπει να κάνουν οι επιχειρήσεις». Και όμως, η κοινή γνώμη το θεωρεί αυτό σαν το πρώτο και κύριο σημαντικό θέμα έκφρασης εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Κι επαναλαμβάνεται κι εδώ, και στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Αξιοπιστία στις ειδήσεις, ποιότητα, είναι κάτι το οποίο το προϊόν του λέει ότι πρέπει να είναι σωστό. Και μετά πηγαίνει στο εργασιακό περιβάλλον και μετέπειτα πηγαίνει στο περιβάλλον γενικότερα. Από την άλλη μεριά βλέπουμε ότι έχουμε μια κατάσταση που λέει ότι υπάρχει υπερβολή στον τρόπο με τον οποίο τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης παρουσιάζουν τα πράγματα, μια υπερβολή προς όλες τις κατευθύνσεις, είτε είναι από τα παράθυρα, αν πιάσουμε αυτό το κομμάτι είτε είναι υπερβολή ακόμα και στην ουσία μιας είδησης, προσπαθούμε να την κάνουμε όσο γίνεται πιο ελκυστική, ξεφεύγοντας κι από το πραγματικό μέτρο αυτής της είδησης, πηγαίνοντας σε μια υπερβολή. Αυτό είναι κάτι το οποίο φαίνεται, φαίνεται να ρίχνουν τις ευθύνες στους δημοσιογράφους πάλι και εκεί θα ήθελα να συμπληρώσετε πάνω σ αυτό ή αν θέλετε κάτι άλλο το οποίο πιστεύετε ότι έμεινε ανοιχτό να το ολοκληρώσουμε. Μ. ΤΣΑΚΑΡΕΣΤΟΥ: Εγώ θα ήθελα να θέσω δυο θέματα: Το ένα αφορά τη σχέση των πολιτών με τα Μέσα, σε ποιο βαθμό δηλαδή οι πολίτες είναι σε θέση ν αξιολογούν και να τα κρίνουν, δηλαδή να γνωρίζουν πώς λειτουργεί το περιβάλλον των Μέσων και αν είναι σε θέση να διακρίνουν, ας μου επιτραπεί ο όρος, το μιντιακό παιχνίδι. Τείνω να πιστέψω και να καταλήξω παραθέτοντας όλα τα ευρήματα των ερευνών, ότι ο πολίτης πλέον σήμερα κατανοεί αυτό το παιχνίδι και ακριβώς επειδή το κατανοεί είναι μια δύναμη ώθησης και πίεσης και για τις επιχειρήσεις των Μέσων, όπως είναι δύναμη ώθησης και πίεσης και για τις υπόλοιπες επιχειρήσεις. Βεβαίως στο πεδίο των Μέσων έχουμε την τάση να υποτιμούμε τον πολίτη ως θεατή, αναγνώστη ή με οποιαδήποτε άλλη ιδιότητα. Νομίζω ότι από εκεί θα ξεκινήσει μια μεγάλη δύναμη πίεσης, αυτό είναι το ένα κομμάτι. Το άλλο που θέλω να επισημάνω είναι ότι η μεγάλη κρίση εμπιστοσύνης και αξιοπιστίας προκαλεί πραγματικά μια μεγάλη απορία, γιατί οι επιχειρήσεις των Μέσων στην πραγματικότητα την έχουν αγνοήσει τόσο συστηματικά επί σειρά ετών. Οποιοσδήποτε άλλος επιχειρηματικός

Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής

Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ: Δεοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής Ξένια Κούρτογλου Πρόεδρος & Ceo Focus Bari A.E. Ο Έλληνας και τα ΜΜΕ ΟΡόλος Ο Χάρτης Η Φυσιογνωμία Η

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ. ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ. ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΜΙΛΙΑ ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΡΙΤΗ 28 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2009 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τις προτεραιότητες, τόσο σε συλλογικό, όσο και σε ατομικό επίπεδο. Φέρνει αλλαγές στο καταναλωτικό προφίλ και στις συνήθειες των πολιτών.

Αλλάζει τις προτεραιότητες, τόσο σε συλλογικό, όσο και σε ατομικό επίπεδο. Φέρνει αλλαγές στο καταναλωτικό προφίλ και στις συνήθειες των πολιτών. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ, κ. ΓΙΑΝΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ, ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗΣ ΚΑΙ ΛΙΑΝΕΜΠΟΡΙΟ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ. ΜΜΕ: εοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής

Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ. ΜΜΕ: εοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής ΑΝΟΙΧΤΟ ΦΟΡΟΥΜ 08-9 Απριλίου 2008 Παρουσίαση Έρευνας για τα ΜΜΕ ΜΜΕ: εοντολογία και Άνθρωπος, Εξουσία και Πολίτης, Κέρδος και Καταναλωτής Α. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Εξέλιξη-Σχέση-Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012 Α. Το κείμενο αναφέρεται στη σχέση του τύπου με τη δημοκρατία. Κατά το συγγραφέα, ο τύπος πρέπει να είναι αμερόληπτος,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009 ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ CSR 2009 Στην Ελλάδα η έρευνα για την «Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και την Υπεύθυνη Κατανάλωση» σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε για 5 η φορά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ Καλημέρα σας. Αξιότιμοι Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι Με μεγάλη χαρά το Ελληνικό Δίκτυο του Οικουμενικού Συμφώνου του ΟΗΕ υποδέχεται σήμερα, στην Πρώτη Περιφερειακή

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος και το έργο των Διπλωματούχων Μηχανικών Δημοσίων Υπαλλήλων» Πέμπτη 09.06.2005

«Ο ρόλος και το έργο των Διπλωματούχων Μηχανικών Δημοσίων Υπαλλήλων» Πέμπτη 09.06.2005 Καθ. Bασίλης Ασημακόπουλος Ειδικός Γραμματέας για την Κοινωνία της Πληροφορίας Χαιρετισμός στο πλαίσιο της Ημερίδας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Μηχανικών Δημοσίων Υπαλλήλων Διπλωματούχων Ανωτάτων

Διαβάστε περισσότερα

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική»

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» 3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ HILTON PARK 28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητέ κύριε

Διαβάστε περισσότερα

Διοργάνωση. Υπό την αιγίδα των. Μεγάλοι Χορηγοί

Διοργάνωση. Υπό την αιγίδα των. Μεγάλοι Χορηγοί Διοργάνωση Υπό την αιγίδα των Μεγάλοι Χορηγοί Από: Χρήστο Κουτρουμανίδη CK AGENCY - Sports Management & Marketing Τηλ.: 2510 232075, κιν.: 6944 764015 Γιώργο Αναγνωστόπουλο ACADEMIES GROUP - Academies

Διαβάστε περισσότερα

Αμφιθέατρο της. Ελληνοαμερικάνικης Ένωσης. www.palladianconferences.gr

Αμφιθέατρο της. Ελληνοαμερικάνικης Ένωσης. www.palladianconferences.gr Athens Women Forum 2015 η palladian communications specialists διοργανώνει το athens women forum 2015, με σκοπό τη δημιουργία ενός ετήσιου θεσμού συνάντησης, διαλόγου και διαβούλευσης, με επίκεντρο τη

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Κοινή Γνώμη Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Έννοια, ορισμός και ανάλυση Κοινής Γνώμης Κοινή γνώμη είναι η γνώμη της πλειοψηφίας των πολιτών, πάνω σε ένα ζήτημα που αφορά την

Διαβάστε περισσότερα

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY»

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY» Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν Οµιλία του Γενικού ιευθυντή, Μέλους του Σ του ΣΕΒ κ. Ιωάννη ραπανιώτη στο ιεθνές Συνέδριο για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη «Εξασφαλίζοντας ένα µέλλον

Διαβάστε περισσότερα

www.palladianconferences.gr Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Πέμπτη 12 Μαρτίου 2015 Αίγλη Ζαππείου

www.palladianconferences.gr Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Πέμπτη 12 Μαρτίου 2015 Αίγλη Ζαππείου Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Η PALLADIAN COMMUNICATIONS SPECIALISTS διοργανώνει το ATHENS DIABETES FORUM - Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή, υπό την αιγίδα του Π.Ο.ΣΣ.Α.Σ.ΔΙΑ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΤΕ» Σύντομο Ιστορικό

ΣΕΤΕ» Σύντομο Ιστορικό 1 ΣΕΤΕ» Σύντομο Ιστορικό Ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) ιδρύθηκε το 1991, ύστερα από τη συνάντηση 9 επιχειρηματιών του ευρύτερου τουριστικού χώρου στο ELOUNDA MARE για να συζητήσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 2011 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 2011 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Για την προετοιμασία μιας ομαδικής εργασίας στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας με θέμα τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας, διάβασες το παραπάνω κείμενο. Να γράψεις μια περίληψη του κειμένου αυτού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου 26 Οκτωβρίου 2015 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Ο Αντιπρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

www.palladianconferences.gr Τετάρτη 20 Μαΐου Ν. J.V. Athens Plaza

www.palladianconferences.gr Τετάρτη 20 Μαΐου Ν. J.V. Athens Plaza 20 Μαΐου Ν. J.V. 2015 2nd ATHENS HEALTH FORUM Η PALLADIAN CONFERENCES διοργανώνει το 2nd ATHENS HEALTH FORUM. Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στις 20 Μαΐου 2015, στo ξενοδοχείο. Την επιμέλεια του συνεδρίου

Διαβάστε περισσότερα

Η αλληλεπίδραση. µεταξύ. Επιχειρήσεων & Κοινωνίας

Η αλληλεπίδραση. µεταξύ. Επιχειρήσεων & Κοινωνίας Η αλληλεπίδραση µεταξύ Επιχειρήσεων & Κοινωνίας Μάρτιος 2013 Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ΕΚΕ Τονίζει H σηµερινή παγκόσµια οικονοµική κρίση οφείλεται στην έλλειψη διαφάνειας, λογοδοσίας

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη»

Περιεχόμενα. Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη» Περιεχόμενα 6 Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη» 9 11 Μαργαρίτα Αντωνάκη, Γενική Διευθύντρια ΕΑΕΕ, «Η Κοινωνική Ευθύνη Αναπόσπαστο

Διαβάστε περισσότερα

www.palladianconferences.gr Τετάρτη 20 Μαΐου Ν. J.V. Athens Plaza

www.palladianconferences.gr Τετάρτη 20 Μαΐου Ν. J.V. Athens Plaza 20 Μαΐου Ν. J.V. 2015 2nd ATHENS HEALTH FORUM Η PALLADIAN CONFERENCES διοργανώνει το 2nd ATHENS HEALTH FORUM. Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στις 20 Μαΐου 2015, στo ξενοδοχείο. Την επιμέλεια του συνεδρίου

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργασία σχολείου με φορείς και οργανισμούς για την εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία στην κοινότητα. Διαπιστώσεις και προοπτικές.

Συνεργασία σχολείου με φορείς και οργανισμούς για την εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία στην κοινότητα. Διαπιστώσεις και προοπτικές. Συνεργασία σχολείου με φορείς και οργανισμούς για την εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία στην κοινότητα. Διαπιστώσεις και προοπτικές. Αναστασία Δημητρίου Αν. Καθηγήτρια Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Καταναλωτή Γιάννη Οικονόμου

Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Καταναλωτή Γιάννη Οικονόμου Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Γιάννη Οικονόμου σε συνέδριο της ΕΕΤΤ για το ευρυζωνικό δίκτυο Κυρίες και Κύριοι, Αγαπητοί φίλοι Με μεγάλη χαρά αποδέχτηκα την πρόσκληση της ΕΕΤΤ, για να συμμετάσχω στο συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Πανελλαδικής Έρευνας Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Απρίλιος 2007 Ταυτότητα Έρευνας Πανελλαδική Τηλεφωνική έρευνα με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου Ημερομηνίες

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου

Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου Σχεδιαγράμματα Εκθέσεων Β! Γυμνασίου ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Φιλία Προϋποθέσεις ορθής φιλίας: Σεβασμός στην προσωπικότητα του άλλου. Ειλικρίνεια και τιμιότητα. Κατανόηση προβλημάτων. Αλληλοβοήθεια. Κοινά ενδιαφέροντα.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Α. Κείμενο Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας Στην αρχή τα μέσα ενημέρωσης αντικατέστησαν τον τελάλη που ενημέρωνε μια μικρή κοινότητα για το τι είχε συμβεί ή για αυτά που θα γίνονταν στο

Διαβάστε περισσότερα

Σ Υ Ν Ε Δ Ρ Ι Ο. Βόρεια Ελλάδα: Ατμομηχανή Ανάπτυξης της Χώρας. Τετάρτη 29 Φεβρουαρίου 2012. Χώρος Διεξαγωγής

Σ Υ Ν Ε Δ Ρ Ι Ο. Βόρεια Ελλάδα: Ατμομηχανή Ανάπτυξης της Χώρας. Τετάρτη 29 Φεβρουαρίου 2012. Χώρος Διεξαγωγής Σ Υ Ν Ε Δ Ρ Ι Ο Βόρεια Ελλάδα: Ατμομηχανή Ανάπτυξης της Χώρας Τετάρτη 29 Φεβρουαρίου 2012 Χώρος Διεξαγωγής Μουσείο Ολυμπιακού Αθλητισμού Θεσσαλονίκης Αγ. Δημητρίου & 3ης Σεπτεμβρίου - Θεσσαλονίκη Διοργανωτές

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Μανιαδάκη Πόπη

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Μανιαδάκη Πόπη ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19291 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 2.11.2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Μανιαδάκη Πόπη Α Παρ. 1 η : Η αμφισβήτηση της κριτικής στάσης του τηλεθεατή και

Διαβάστε περισσότερα

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΟΜΙΛΙΑ Π. ΣΑΚΕΛΛΑΡΗ - ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Κύριε Υπουργέ, Κυρίες και κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζω σήμερα στην εκδήλωση της

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Καθηγητή B. Ασημακόπουλου Ειδικού Γραμματέα για την Κοινωνία της Πληροφορίας

Ομιλία του Καθηγητή B. Ασημακόπουλου Ειδικού Γραμματέα για την Κοινωνία της Πληροφορίας 1 ο Ετήσιο Συνέδριο για την Πληροφορική και τις Επικοινωνίες στην Παιδεία και την Εκπαίδευση Συνεδρίαση Ολομέλειας με θέμα: «Η Αξιοποίηση των Ψηφιακών Τεχνολογιών στο Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα» Ομιλία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Social Media και Επικοινωνία Φεβρουάριος 2009

Social Media και Επικοινωνία Φεβρουάριος 2009 Social Media και Επικοινωνία Φεβρουάριος 2009 Το Ινστιτούτο Επικοινωνίας είναι φορέας μη κερδοσκοπικός. Στους στόχους του περιλαμβάνεται η συμβολή στην ανάπτυξη της έρευνας και την ανάδειξη κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06)

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Η χώρα μας είναι ένας από τους πλέον δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση της ημερίδας με θέμα «Technology

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια για την «Εθνική έρευνα για τα ΜΜΕ»

Σχόλια για την «Εθνική έρευνα για τα ΜΜΕ» Σχόλια για την «Εθνική έρευνα για τα ΜΜΕ» Του καθηγητή Στέλιου Παπαθανασόπουλου, Προέδρου του Τμήματος Επικοινωνίας και Ενημέρωσης του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλους του Δ.Σ. του Ινστιτούτου Οπτικοακουστικών

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

4-6 Νοεµβρίου. Ελληνικής Εταιρείας Ελέγχου Λοιµώξεων. Αθήνα. www.eeel.gr. 2015 Royal Olympic. Υπό την αιγίδα

4-6 Νοεµβρίου. Ελληνικής Εταιρείας Ελέγχου Λοιµώξεων. Αθήνα. www.eeel.gr. 2015 Royal Olympic. Υπό την αιγίδα o 8Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Εταιρείας Ελέγχου Λοιµώξεων 4-6 Νοεµβρίου 2015 Royal Olympic Αθήνα www.eeel.gr Θα χορηγηθούν µόρια Συνεχιζόµενης Ιατρικής Εκπαίδευσης από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013)

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013) 1 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013) Κύριε Υπουργέ Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, φίλε Θανάση Τσαυτάρη, Υψηλοί προσκεκλημένοι,

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας

Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας Μεσογειακό Ινστιτούτο Μελετών Κοινωνικού Φύλου 2014 Περιεχόμενα: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Κεφάλαιο πρώτο: 1.1. Η αντιπροσώπευση των φύλων στην πολιτική ζωή της Κύπρου 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με το Οικουμενικό Σύμφωνο

Σχετικά με το Οικουμενικό Σύμφωνο Σχετικά με το Οικουμενικό Σύμφωνο Εισαγωγή 0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ σελ. 04 Τι είναι το Οικουμενικό Σύμφωνο; 05 06 06 Οι 10 αρχές του Οικουμενικού Συμφώνου Γιατί μια διεθνής Πρωτοβουλία; Ποιοι συμμετέχουν; Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας

Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ Δημαρχιακό Μέγαρο Θεσσαλονίκης Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 Η διαδρομή στον επιχειρηματικό στίβο Αξιοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ. Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Πανελλαδικής Έρευνας CSR 2011

Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ. Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Πανελλαδικής Έρευνας CSR 2011 Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΠΟΛΙΤΗΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Πανελλαδικής Έρευνας CSR 2011 Μεθοδολογία: Πανελλαδική Τηλεφωνική έρευνα με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου Συλλογή Στοιχείων:

Διαβάστε περισσότερα

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΖΑΝΙΑ PRESIDENT, HELLENIC BANK ASSOCIATION, CHAIRMAN OF THE BOARD OF DIRECTORS, NATIONAL BANK OF GREECE CREDIT RISK MANAGEMENT FOR BANKING & BUSINESS FINDING LIQUIDITY

Διαβάστε περισσότερα

153 Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού Παντείου

153 Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού Παντείου 153 Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού Παντείου Tο Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού είναι το πρώτο από τα Τμήματα Επικοινωνίας και ΜΜΕ που δημιουργήθηκε σε ελληνικό ΑΕΙ. Άρχισε να δέχεται φοιτητές

Διαβάστε περισσότερα

segm@segm.gr, www.segm.gr

segm@segm.gr, www.segm.gr ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ-ΓΡΑΦΕΙΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ Μακεδόνων 2, 115 21 Αθήνα, τηλ. 210 6452 232, fax 210 6444 685 segm@segm.gr, www.segm.gr ΘΕΣΕΙΣ ΣΕΓΜ για τη Δημόσια διαβούλευση που διοργανώνει η ΕΕΚΕ Ανάπτυξης,

Διαβάστε περισσότερα

www.palladianconferences.gr διαβήτης & διατροφή Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2015 Αίγλη Ζαππείου

www.palladianconferences.gr διαβήτης & διατροφή Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2015 Αίγλη Ζαππείου διαβήτης & διατροφή Η PALLADIAN COMMUNICATIONS SPECIALISTS διοργανώνει το ATHENS DIABETES FORUM, με στόχο τη δημιουργία ενός ετήσιου θεσμού συνάντησης, διαλόγου, ενημέρωσης και πολιτικών για το ζήτημα

Διαβάστε περισσότερα

www.trikala-chamber.gr

www.trikala-chamber.gr ΚΑΛΩΣΟΡΙΣΑΤΕ ΣΤΟ ΝΕΟ PORTAL ΤΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΤΡΙΚΑΛΩΝ www.trikala-chamber.gr 1 Το νέο Portal βρίσκεται πλέον στη διάθεση του κοινού ανοίγοντας ένα παράθυρο συνεργασίας με όλο τον κόσμο. Ο νέος επιχειρηματικός

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

*Στοιχεία Επικοινωνίας. Φιλελλήνων 1, Αθήνα, τηλ.: 210 3232500, fax: 210 3242537 e-mail: info@frontco.gr, url: www.frontco.gr. 58 insurance w * rld

*Στοιχεία Επικοινωνίας. Φιλελλήνων 1, Αθήνα, τηλ.: 210 3232500, fax: 210 3242537 e-mail: info@frontco.gr, url: www.frontco.gr. 58 insurance w * rld *Στοιχεία Επικοινωνίας Φιλελλήνων 1, Αθήνα, τηλ.: 210 3232500, fax: 210 3242537 e-mail: info@frontco.gr, url: www.frontco.gr 58 insurance w * rld Frontco Με συνέπεια και αποτελεσματικότητα στην ασφάλιση

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις»

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις» ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις

Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις >> ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Φράντς Φίσλερ, πρώην Επίτροπος Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης Η αγορά τροφίμων ακολουθεί τη ζήτηση και η ζήτηση τις ενισχύσεις Επενδύσεις και συνεργασίες τα αντίδοτα στην κρίση Με την αποσύνδεση

Διαβάστε περισσότερα

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δήλωση κ. Peter Bakker, President, World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) «Το Action2020 είναι η πλατφόρμα, βάση της οποίας το WBCSD και τα μέλη του

Διαβάστε περισσότερα

Ενισχύουμε τον σύλλογο μας...

Ενισχύουμε τον σύλλογο μας... Ενισχύουμε τον σύλλογο μας... Ποιοι είμαστε Το 520greeks.com αποτελείται από μια ομάδα ανθρώπων με επαγγελματισμό και όραμα για την ανάδειξη της «άλλης Ελλάδας» και στηρίζεται επιπλέον και σε έναν ισχυρό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ HELLENIC ASSOCIATION OF CHEMICAL ENGINEERS Αριστείδου 99, 17672, Καλλιθέα Αττικής Τηλ.: 210 9536775-6, Fax: 210 9536777 99 Aristidou, Kallithea EL17672 Attiki Greece

Διαβάστε περισσότερα

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ: Κυρίες και κύριοι χαίρετε. Στα επόμενα λεπτά της παρουσίασής μου πρόκειται να εστιάσω κυρίως στο εμπορικό κομμάτι, στην εμπορική διάσταση που έχουν οι εξελίξεις στην περιοχή μας όσον

Διαβάστε περισσότερα

Σταμούλου Αναστασία-Διονυσία 7ο Λύκειο Καλλιθέας Α4

Σταμούλου Αναστασία-Διονυσία 7ο Λύκειο Καλλιθέας Α4 Σταμούλου Αναστασία-Διονυσία 7ο Λύκειο Καλλιθέας Α4 Ευχαριστίες Στο σημείο αυτό θα ήθελα να αποδώσω τις ευχαριστίες μου σε όσους βοήθησαν με τον τρόπο τους στην εκπόνηση αυτής της εργασίας. Αρχικά, θα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. www.kas.de

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. www.kas.de ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ www.kas.de ΣΕΛΊΔΑ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ 3 ΠΡΟΟΙΜΙΟ 3 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ 1. Κανονιστικό πλαίσιο του

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΚΟΚΚΙΝΟΧΩΡΙΩΝ «Προκλήσεις και Διέξοδοι. Η διαμόρφωση της ταυτότητας του πολίτη στον 21ο αιώνα»

ΛΥΚΕΙΟ ΚΟΚΚΙΝΟΧΩΡΙΩΝ «Προκλήσεις και Διέξοδοι. Η διαμόρφωση της ταυτότητας του πολίτη στον 21ο αιώνα» ΛΥΚΕΙΟ ΚΟΚΚΙΝΟΧΩΡΙΩΝ «Προκλήσεις και Διέξοδοι. Η διαμόρφωση της ταυτότητας του πολίτη στον 21ο αιώνα» Παράμετρος Λυκείου Κοκκινοχωρίων: «Η απαξίωση των νέων απέναντι στους θεσμούς» Συντονιστές παραμέτρου:

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

e-business innovation forum

e-business innovation forum e-business innovation forum Αθήνα 22-23 Νοεμβρίου 2010 Συνεδριακή Αίθουσα Γ. Κοντογεώργης της ΕΕΔΕ Λ. Ιωνίας 200 & Ιακωβάτων 61, 11144, Κ. Πατήσια υνέδριο για το Ηλεκτρονικό Εμπόριο & Internet Το Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 η : ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ (ΜΜΕ)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 η : ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ (ΜΜΕ) ΕΝΟΤΗΤΑ 1 η : ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ (ΜΜΕ) ΟΡΙΣΜΟΙ ΜΜΕ: Τα σύγχρονα μέσα μετάδοσης οπτικών και ακουστικών μηνυμάτων, πληροφοριών και πολιτιστικών προϊόντων που απευθύνονται στις μεγάλες μάζες των ανθρώπων.

Διαβάστε περισσότερα

Τα τελευταία χρόνια, έχουμε βιώσει ένα κλίμα αβεβαιότητας που όπως ξέρετε, είναι ό,τι χειρότερο για τις επιχειρήσεις. Το μόνο σταθερό δεδομένο που

Τα τελευταία χρόνια, έχουμε βιώσει ένα κλίμα αβεβαιότητας που όπως ξέρετε, είναι ό,τι χειρότερο για τις επιχειρήσεις. Το μόνο σταθερό δεδομένο που 1 Τα τελευταία χρόνια, έχουμε βιώσει ένα κλίμα αβεβαιότητας που όπως ξέρετε, είναι ό,τι χειρότερο για τις επιχειρήσεις. Το μόνο σταθερό δεδομένο που έχουμε, είναι ότι ζούμε σε μία εποχή μεγάλων αλλαγών.

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρηματικότητα. Κωνσταντίνα Ματαλιωτάκη Επιχειρηματική Σύμβουλος Επιμελητηρίου Χανίων

Επιχειρηματικότητα. Κωνσταντίνα Ματαλιωτάκη Επιχειρηματική Σύμβουλος Επιμελητηρίου Χανίων Επιχειρηματικότητα Κωνσταντίνα Ματαλιωτάκη Επιχειρηματική Σύμβουλος Επιμελητηρίου Χανίων Γραφείο Επιχειρηματικής Υποστήριξης Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων ΟΡΙΣΜΟΣ Επιχειρηματικότητα είναι η ιδιότητα ενός ατόμου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ Declaration on freedom of political debate in the media Greek version* ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ ιακήρυξη για την Ελευθερία του Πολιτικού ιαλόγου στα Μέσα (Υιοθετήθηκε από την Επιτροπή Υπουργών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΟ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ:

ΔΙΚΤΥΟ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ: ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ: ΙΔΡΥΤΙΚΟΙ ΦΟΡΕΙΣ: H πρωτοβουλία «Sustainable Greece 2020» διοργανώνεται από το QualityNet Foundation, H πρωτοβουλία «Sustainable Greece 2020» διοργανώνεται από το QualityNet Foundation,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Φλώρινα, Ιούνιος 2012 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ Κ. ΣΑΡΡΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΒΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΓΔ Στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών.

σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών. Κυρίες και κύριοι, σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών. Το σημερινό γεγονός αντιπροσωπεύει

Διαβάστε περισσότερα

Cyprus EU Presidency Summit: Leadership Strategy for Stability, Progress and Prosperity in Europe, 8-9 Οκτωβρίου 2012, Hilton Park Λευκωσία

Cyprus EU Presidency Summit: Leadership Strategy for Stability, Progress and Prosperity in Europe, 8-9 Οκτωβρίου 2012, Hilton Park Λευκωσία Υ.Σ.Ε. 5.29.10 Cyprus EU Presidency Summit: Leadership Strategy for Stability, Progress and Prosperity in Europe, 8-9 Οκτωβρίου 2012, Hilton Park Λευκωσία Ομιλία Υπουργού Συγκοινωνιών και Έργων: The EU

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ PETER SANFEY REGIONAL ECONOMIST FOR SOUTHEASTE EUROPE AND GREECE, EBRD TO THE EVENT «RESURRECTING THE GREEK ECONOMY: GREAT EXPECTATIONS?» ΠΕΜΠΤΗ 9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2015 THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19341 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 4\12\2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πυρίδου Κωνσταντίνα ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 Α. Σχεδιαγραμματική απεικόνιση της περίληψης ΘΕΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Ο εθελοντικός τομέας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής. Ιστορικά προηγείται του κράτους πρόνοιας, ενώ συνυπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Διοίκηση Επιχειρήσεων Β Εξάμηνο -Παραδόσεις 1 Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι να κατανοηθεί από τους σπουδαστές η σημασία της Διοικητικής Επιστήμης στην λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ. Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών. Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12

ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ. Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών. Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12 ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12 Η Εικόνα της Κρίσης όπως την αντιλαμβανόμαστε (λανθασμένα) Όταν σκεπτόμαστε ή μιλούμε

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Η λειτουργία της σύγχρονης επιχείρησης έχει τρεις πυλώνες αναφοράς: την εταιρική

Η λειτουργία της σύγχρονης επιχείρησης έχει τρεις πυλώνες αναφοράς: την εταιρική Κυρίες και κύριοι, καλησπέρα Η λειτουργία της σύγχρονης επιχείρησης έχει τρεις πυλώνες αναφοράς: την εταιρική κοινωνική ευθύνη, την εταιρική διακυβέρνηση, και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Πυλώνες επιφανειακά ανεξάρτητοι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Οικονομία Συνεταιριστική Επιχειρηματικότητα

Κοινωνική Οικονομία Συνεταιριστική Επιχειρηματικότητα Κοινωνική Οικονομία Συνεταιριστική Επιχειρηματικότητα Ενότητα 8: Σωματεία και ιδρύματα Δρ. Ανδρονίκη Καταραχιά Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΑΝΟΥΡΓΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

«Περισσότερα ψηφιακά προϊόντα και υπηρεσίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης» Αθήνα, 7 Μαΐου 2014

«Περισσότερα ψηφιακά προϊόντα και υπηρεσίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης» Αθήνα, 7 Μαΐου 2014 ΟΜΙΛΙΑ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΑΡΒΑΝΙΤΟΖΗΣΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ «Περισσότερα ψηφιακά προϊόντα και υπηρεσίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης» Αθήνα, 7 Μαΐου 2014 Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

www.palladianconferences.gr Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2015 Αίγλη Ζαππείου

www.palladianconferences.gr Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2015 Αίγλη Ζαππείου Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή Η PALLADIAN COMMUNICATIONS SPECIALISTS διοργανώνει το ATHENS DIABETES FORUM - Σακχαρώδης Διαβήτης & Διατροφή, με στόχο τη δημιουργία ενός ετήσιου θεσμού συνάντησης, διαλόγου,

Διαβάστε περισσότερα

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες.

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες. Κεντρικά ερωτήματα: Ποιες είναι οι διαστάσεις της συζήτησης για την κρίση στο Δημόσιο Διάλογο; Ήταν η υιοθέτηση του πακέτου διάσωσης για την Ελλάδα και η ένταξη της Ελλάδας στο μηχανισμό στήριξης μονόδρομος

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα