Μέρος εύτερο ιδακτική της Πληροφορικής

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μέρος εύτερο ιδακτική της Πληροφορικής"

Transcript

1 Μέρος εύτερο ιδακτική της Πληροφορικής ιδακτικές προσεγγίσεις και µελέτες περίπτωσης

2 102 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση

3 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 103 Η έννοια της µεταβλητής στον Προγραµµατισµό: δυσκολίες και παρανοήσεις µαθητών του Ενιαίου Λυκείου ρ. Τζιµογιάννης Αθανάσιος Καθηγητής Πληροφορικής ρ. Κόµης Βασίλης Λέκτορας Παιδαγωγικού Τµήµατος Νηπιαγωγών, Πανεπιστήµιο Πατρών Περίληψη Στην εργασία αυτή µελετώνται οι αντιλήψεις µαθητών του Ενιαίου Λυκείου σχετικά µε την έννοια της πληροφορικής µεταβλητής και οι δυσκολίες που αντιµετωπίζουν στο χειρισµό µεταβλητών κατά την επίλυση προβληµάτων προγραµµατισµού. Από τα αποτελέσµατα προκύπτει ότι οι µαθητές του δείγµατος ακολουθούν, στην πλειονότητά τους, τη µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής και την αναπαράσταση της ισότητας για την εντολή εκχώρησης. Επιπρόσθετα, αντιµετωπίζουν σηµαντικές δυσκολίες στη διάκριση των µεταβλητών που χρησιµοποιεί ένα πρόγραµµα, καθώς και του τύπου τους. Λέξεις κλειδιά: ιδακτική Πληροφορικής, Επίλυση Προβληµάτων Προγραµµατισµού, Πληροφορική Μεταβλητή Abstract This article deals with the investigation of highschool (Lyceum) students perceptions about the variable concept and conceptual difficulties they have when handling variables in problem solving with computer programming processes. Our results indicate that the majority of students in the sample have the mathematical representation about the variable concept and the representation of equality about the assignment command. They also face serious difficulties to identify in a given program the relevant variables and their data type. 1. Εισαγωγή Είναι ευρύτερα αποδεκτό ότι η διδασκαλία του Προγραµµατισµού αποτελεί µια δύσκολη και ταυτόχρονα ενδιαφέρουσα εργασία. Η χρήση προγραµµατιστικών εργαλείων από τους µαθητές, ως γνωστική δραστηριότητα, έχει γίνει αντικείµενο οργανωµένης έρευνας την τελευταία εικοσαετία. Το ερευνητικό ενδιαφέρον επικεντρώνεται στον τρόπο µε τον οποίο οι µαθητές οικοδοµούν τις έννοιες του προγραµµατισµού και στις εννοιολογικές δυσκολίες που αντιµετωπίζουν κατά την εφαρµογή των βασικών δοµών του προγραµµατισµού [Soloway & Spohrer, 1989, Green, 1990] στην καταγραφή των αντιλήψεων των µαθητών για τα βασικά εργαλεία και τις δοµές του προγραµµατισµού [Soloway & Spohrer, 1989, Green, 1990] στο σχεδιασµό νέων διδακτικών στρατηγικών και εκπαιδευτικών περιβαλλόντων µάθησης του προγραµµατισµού [Soloway & Spohrer, 1989] στη µελέτη των συνεπειών που έχει ο προγραµµατισµός στην ανάπτυξη γνωστικών δεξιοτήτων υψηλού επιπέδου [Papert, 1980, Clements, 1987] και των διαδικασιών µεταφοράς δεξιοτήτων επίλυσης προβληµάτων σε άλλα γνωστικά αντικείµενα [Palumbo & Reed, 1991]. Ο προγραµµατισµός θεωρείται ένα ισχυρό µέσο για τη διδασκαλία βασικών εννοιών που βρίσκουν εφαρµογή στα Μαθηµατικά, στη Φυσική και στη Λογική [Papert, 1980]. Κατά την επίλυση προβληµάτων προγραµµατισµού χρησιµοποιούνται θεµελιώδεις έννοιες όπως η µεταβλητή, η δοµή ελέγχου και οι δοµές επανάληψης που είναι δύσκολο να διδαχθούν και να οικοδοµηθούν µε παραδοσιακά διδακτικά µέσα. Ο προγραµµατισµός µπορεί να βοηθήσει

4 104 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση αποτελεσµατικά στην κατανόησή τους από τους µαθητές και στη λειτουργική εφαρµογή τους για την επίλυση προβληµάτων. 2. Το θεωρητικό πλαίσιο Ο προγραµµατισµός απαιτεί τη γνώση χρήσης συµβόλων και αναπαραστάσεων για τη διαχείριση δεδοµένων. Παρά τις επιµέρους διαφοροποιήσεις τους, η πλειονότητα των γλωσσών προγραµµατισµού βασίζεται στην ίδια θεµελιώδη τεχνική, αυτή της «διαχείρισης τιµών που περιέχονται σε µεταβλητές» [Delannoy, 1996]. Η έννοια, συνεπώς, της µεταβλητής είναι θεµελιώδης κατά την εκµάθηση του προγραµµατισµού. Παρότι η µεταβλητή απαντάται ήδη από τα πρώτα µαθήµατα στον προγραµµατισµό, η οικοδόµησή της φαίνεται να παρουσιάζει ιδιαίτερες δυσκολίες: το ζήτηµα της αποθήκευσης των δεδοµένων µε τη µορφή µεταβλητών οι οποίες γίνονται αντιληπτές µε τη χρήση συµβολικών κωδικών συνιστά ένα δύσκολο πρόβληµα στη µάθηση του προγραµµατισµού [Dufoyer, 1988]. Και γίνεται ακόµα πιο δύσκολο αφού η έννοια της αποθήκευσης εµπερικλείει τόσο την εκχώρηση τιµής όσο και την εµφάνισή της. Η φύση των «πληροφορικών αντικειµένων» που εµπλέκονται στο προς επίλυση πρόβληµα και οι αναπαραστάσεις των µαθητών για τα αντικείµενα αυτά εισάγουν πρόσθετες δυσκολίες: σχέσεις που αφορούν µεταβλητές, όπως οι αριθµοί ή οι χαρακτήρες επιτρέπουν, στον ένα ή στον άλλο βαθµό, να οδηγηθούµε σε οικεία γνωστικά σχήµατα, ενώ η χρήση µεταβλητών boolean ή πιο σύνθετων δοµών (π.χ. πίνακες) απαιτεί οικοδόµηση νέων αναπαραστάσεων από τους µαθητές. Στη βιβλιογραφία αναφέρονται οι δυσκολίες που έχουν οι µαθητές στο χειρισµό µεταβλητών για την επίλυση προβληµάτων [Samurçay, 1989]. Τα αποτελέσµατα προηγούµενων ερευνών δείχνουν ότι οι µαθητές συναντούν αυξηµένες δυσκολίες, όταν χειρίζονται δεδοµένα τύπου string ή boolean για τη σύνταξη λογικών συνθηκών [Τζιµογιάννης & Γεωργίου, 1999, Τζιµογιάννης & Κόµης, 1999]. Ακόµη και µαθητές µε πολλές ώρες διδασκαλίας προγραµµατισµού εµφανίζουν σηµαντικές δυσκολίες στην κατανόηση και λειτουργική εφαρµογή των πινάκων [Τζιµογιάννης & Γεωργίου, 1998]. 2.1 Η έννοια της µεταβλητής Στον προγραµµατισµό, η µεταβλητή ορίζεται ως µια διεύθυνση µνήµης. Η επιλογή κατάλληλου ονόµατος µεταβλητής στο πρόγραµµα διευκολύνει την κατανόηση της έννοιας της µεταβλητής ως ονοµασία µιας θέσης µνήµης. Όµως, η εικόνα αυτή δεν επαρκεί για να γίνει κατανοητό από τους µαθητές το λειτουργικό της νόηµα. Η κοινή αντίληψη των µαθητών για τη µεταβλητή βασίζεται στην αναλογία του κουτιού (το «περιέχον»), γεγονός που εισάγει διάφορες παρανοήσεις σχετικά µε τη λειτουργία της. Η έννοια της µεταβλητής στην πληροφορική µπορεί να οικοδοµηθεί πάνω στην πρότερη γνώση της από τα µαθηµατικά. Όµως, ο χαρακτήρας που έχει η µεταβλητή στα µαθηµατικά είναι στατικός, αφού αναπαριστά µια λειτουργική σχέση. Αυτό αποτελεί συνήθως διδακτικό εµπόδιο στην αναπαράσταση της δυναµικής τροποποίησης της τιµής της µεταβλητής κατά την εκτέλεση του προγράµµατος [Rogalski & Vergnaud, 1987]. Οι µαθητές διατηρούν συνήθως τη µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής ακόµη και µετά από πολλές ώρες διδασκαλίας προγραµµατισµού. Συνακόλουθα, οι οικείες διαδικασίες επίλυσης (αυτές που γίνονται «µε το χέρι») άλλοτε παίζουν παραγωγικό ρόλο ενισχύοντας την οικοδόµηση της έννοιας και άλλοτε συνιστούν γνωστικό εµπόδιο που πρέπει να υπερπηδηθεί. 2.2 Κατηγορίες µεταβλητών Μπορούµε να διακρίνουµε δύο κατηγορίες µεταβλητών σε σχέση µε τα νοητικά µοντέλα που χρησιµοποιούν οι µαθητές για να σχεδιάσουν τη λύση ενός προβλήµατος στον προγραµµατισµό. Οι µαθητές χειρίζονται µε διαφορετικό τρόπο τις µεταβλητές ανάλογα µε τη λειτουργική τους θέση µέσα στο πρόγραµµα: α) Εξωτερικές µεταβλητές που αντιστοιχούν σε δεδοµένα που αποτελούν σαφείς εισόδους (δεδοµένα) ή εξόδους (αποτελέσµατα) του

5 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 105 προβλήµατος. β) Εσωτερικές µεταβλητές που αντιστοιχούν σε τιµές που ελέγχονται από τον προγραµµατιστή, µε την έννοια ότι είναι απαραίτητες µόνο για την προγραµµατιστική επίλυση του προβλήµατος. Οι εξωτερικές µεταβλητές παρουσιάζουν λιγότερα διδακτικά προβλήµατα, ενώ αντίθετα, οι µαθητές εµφανίζουν σηµαντικές δυσκολίες στο χειρισµό των εσωτερικών µεταβλητών. Ο ρόλος των µεταβλητών αυτών κατανοείται δύσκολα από τους µαθητές, αφού η αναπαράστασή τους προϋποθέτει την αναπαράσταση της εσωτερικής λειτουργίας (καταστάσεις του συστήµατος) του υπολογιστή. Κλειδί για την άρση των γνωστικών δυσκολιών αποτελεί η δηµιουργία αναπαραστάσεων της λειτουργίας του υπολογιστή και αναλογιών για τις διδακτικά προβληµατικές καταστάσεις. 2.3 Η εντολή ανάθεσης τιµής Η ανάθεση (ή εκχώρηση) τιµής µιας µεταβλητής συνιστά βασικό διδακτικό εµπόδιο στον προγραµµατισµό. Η σχετική εντολή ενέχει µια µαθηµατική υπόσταση, η οποία προέρχεται από τα ονόµατα των εµπλεκόµενων µεταβλητών και το σύµβολο ανάθεσης. Πολλές γλώσσες προγραµµατισµού (όπως η BASIC και η FORTRAN) χρησιµοποιούν, για λόγους απλότητας, το σύµβολο =, γεγονός που δηµιουργεί σύγχυση µε το σύµβολο της ισότητας στα µαθηµατικά. Σε άλλες γλώσσες (όπως στην PASCAL) χρησιµοποιείται το :=, ώστε να γίνεται εµφανής η διάκριση. Υπάρχει συνεπώς µια ασυµµετρία στην εφαρµογή του συµβόλου ανάθεσης στον προγραµµατισµό, η οποία δηµιουργεί στους µαθητές συγχύσεις ή λανθασµένες αναπαραστάσεις. Οι έγκυρες αναπαραστάσεις της µεταβλητής που έχουν οικοδοµήσει στην άλγεβρα µεταφέρονται ως έχουν στον προγραµµατισµό, όπου η εγκυρότητά τους δεν είναι πλέον σίγουρη. Πολλοί µαθητές δεν κατανοούν ότι η εντολή ανάθεσης τιµής καταχωρεί δεδοµένα στη θέση της προϋπάρχουσας τιµής, η οποία χάνεται. Έτσι θεωρούν ότι το «κουτί» διατηρεί περισσότερες από µία τιµές. Συχνά θεωρούν ότι η µεταβλητή έχει τη δυνατότητα να «θυµάται» την ιστορία των αναθέσεων που έχουν προηγηθεί, σχηµατίζοντας µια εικόνα τύπου λίστας ή σωρού, απ όπου µπορούν να ανακτήσουν τις τιµές αυτές. 2.4 Ο τύπος της µεταβλητής υσκολίες παρουσιάζει και η διδακτική προσέγγιση της έννοιας του τύπου της µεταβλητής. Ο τύπος προσδιορίζει το είδος των δεδοµένων που αναπαριστάνονται από τη µεταβλητή, την κωδικοποίηση, τους περιορισµούς που αφορούν στις τιµές που µπορούν να πάρουν και τις δυνατές πράξεις που µπορούν να πραγµατοποιηθούν από τις αντίστοιχες µεταβλητές. Οι µαθητές, ενώ είναι περισσότερο εξοικειωµένοι µε τη χρήση αριθµητικών µεταβλητών, συναντούν δυσκολίες όταν χειρίζονται δεδοµένα τύπου string ή boolean για τη σύνταξη λογικών συνθηκών [Τζιµογιάννης & Γεωργίου, 1999, Τζιµογιάννης & Κόµης, 1999]. 2.5 Ειδικές µεταβλητές και αρχικοποίηση τιµών µεταβλητής Με τον όρο ειδικές µεταβλητές χαρακτηρίζονται οι εσωτερικές µεταβλητές του προγράµµατος, που επιτελούν ένα συγκεκριµένο υπολογιστικό ρόλο ανεξάρτητα από τον αλγόριθµο ή το πρόβληµα που αυτός επιλύει. Αντιπροσωπευτικά παραδείγµατα ειδικών µεταβλητών ιδιαίτερης γνωστικής αξίας είναι ο αθροιστής (s := s + x) και ο µετρητής (m := m+1). Η διάκρισή τους από τις συνήθεις αναθέσεις τιµών και η λειτουργική σηµασία τους στην ανάπτυξη αλγορίθµων θα πρέπει να προσκτηθεί από τους µαθητές. Οι κοινές αναθέσεις, µε τις οποίες είναι εξοικειωµένοι οι µαθητές, δεν απέχουν πολύ από το συµβατικό µαθηµατικό µοντέλο της µεταβλητής και της ισότητας. Το µοντέλο αυτό όµως είναι ανεπαρκές για το χειρισµό ειδικών µεταβλητών που εµπλέκονται κυρίως σε επαναληπτικές δοµές, όπως είναι οι µεταβλητές τύπου αθροιστή ή µετρητή. Ένα σηµαντικό διδακτικό πρόβληµα, που απαντάται κυρίως στους αρχάριους προγραµµατιστές, είναι η µη αρχικοποίηση τιµών των µεταβλητών του προγράµµατος. Η

6 106 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση αρχικοποίηση απαιτεί τη διατύπωση της υπόθεσης µιας αρχικής κατάστασης του συστήµατος, την οικοδόµηση δηλαδή κατάλληλης αναπαράστασης. Παράλληλα, συνιστά ένα πιο δύσκολο πρόβληµα από την ενηµέρωση τιµής ή τον έλεγχο της τιµής µιας µεταβλητής, αφού δεν απαντάται στις διαδικασίες επίλυσης προβληµάτων µε µη προγραµµατιστικό τρόπο. Η µη αρχικοποίηση τιµών προκαλεί αυξηµένες δυσκολίες στο χειρισµό απλών αναδροµικών διαδικασιών. Για παράδειγµα, στο κλασσικό πρόβληµα υπολογισµού του µέσου όρου µιας σειράς θετικών αριθµών που εισάγονται από το πληκτρολόγιο, οι µαθητές συνήθως παραλείπουν την αρχικοποίηση τιµών του αθροιστή s και του µετρητή m. 3. Μεθοδολογία της έρευνας 3.1 Το αντικείµενο Η επιλογή του αντικειµένου µελέτης έγινε επειδή η µεταβλητή αποτελεί πρωταρχική έννοια σε όλα τα προγραµµατιστικά περιβάλλοντα. Οι αναπαραστάσεις των µαθητών σχετικά µε την έννοια της µεταβλητής επηρεάζουν καθοριστικά τη λειτουργική εφαρµογή πιο σύνθετων δοµών (δοµή ελέγχου, δοµές επανάληψης, διαδικασίες, συναρτήσεις κ.λ.π.) για την επίλυση προβληµάτων. Από τη ανάλυση που έγινε στο προηγούµενο µέρος προκύπτει ότι οι µαθητές της δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης αντιµετωπίζουν σηµαντικές δυσκολίες στο χειρισµό µεταβλητών. 3.2 Το δείγµα Η έρευνα έγινε σε Λύκεια των Ιωαννίνων µε δείγµα δύο οµάδων µαθητών. Η Α οµάδα περιλαµβάνει 27 µαθητές (14 αγόρια, 13 κορίτσια) της Α Τάξης µε µέσο όρο ηλικίας 15.7 έτη. Η επιλογή έγινε µε κριτήριο την κάλυψη της προβλεπόµενης από το Πρόγραµµα Σπουδών διδακτικής ύλης του Προγραµµατισµού Η/Υ [ΥΠΕΠΘ, 1997]. Ο διδάσκων είχε αφιερώσει, στα πλαίσια του µαθήµατος «Εφαρµογές Πληροφορικής», 15 ώρες για διδασκαλία βασικών αρχών αλγοριθµικής και στοιχείων γλώσσας προγραµµατισµού Pascal. Οι µαθητές της Α οµάδας είχαν παρακολουθήσει στην πλειονότητά τους Πληροφορική στο Γυµνάσιο και 19 µαθητές (70.4) δήλωσαν ότι διέθεταν δικό τους υπολογιστή ή είχαν πρόσβαση σε υπολογιστή εκτός του σχολείου. Η Β οµάδα αποτελείται από 22 µαθητές (13 αγόρια, 9 κορίτσια) της Γ Τάξης Τεχνολογικής Κατεύθυνσης µε µέσο όρο ηλικίας 17.6 έτη. Η επιλογή των µαθητών της Β οµάδας έγινε τυχαία. Οι µαθητές του δείγµατος παρακολούθησαν κατά το σχολικό έτος το µάθηµα «Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον» για 2 ώρες εβδοµαδιαίως. Μόνο 11 µαθητές (50) είχαν παρακολουθήσει Πληροφορική στο Γυµνάσιο. Όλοι παρακολούθησαν το µάθηµα «Εφαρµογές Πληροφορικής» στην προηγούµενη τάξη, ενώ 10 µαθητές (45.5) δήλωσαν ότι διέθεταν υπολογιστή ή είχαν πρόσβαση σε υπολογιστή εκτός σχολείου. 3.3 Το ερωτηµατολόγιο Η έρευνα διεξήχθη µε τη µορφή ανώνυµου γραπτού ερωτηµατολογίου. Στους µαθητές δόθηκαν πέντε έργα σε µορφή προγραµµάτων κωδικοποιηµένων σε Pascal. Κάθε έργο περιελάµβανε τόσο την κατανόηση του προβλήµατος όσο και του προγράµµατος που χρησιµοποιήθηκε για την επίλυσή του. Τα προγράµµατα του 1 ου και 2 ου έργου δεν δόθηκαν ολοκληρωµένα. Οι µαθητές κλήθηκαν να συµπληρώσουν τις κενές γραµµές που αφορούσαν στις δηλώσεις των µεταβλητών κάθε προγράµµατος. Επιχειρήθηκε έτσι να διερευνηθεί κατά πόσο οι µαθητές µπορούν να διακρίνουν τις µεταβλητές ενός προγράµµατος, τον τύπο τους και το ρόλο τους στο πρόγραµµα. Με το 3 ο, 4 ο και 5 ο έργο ζητήθηκε από τους µαθητές να δώσουν το τελικό αποτέλεσµα που θα εµφανιστεί στην οθόνη του υπολογιστή µετά την εκτέλεση του προγράµµατος. Επιχειρήθηκε έτσι να διερευνηθεί κατά πόσο οι µαθητές µπορούν να χειριστούν τις µεταβλητές ενός προγράµµατος, κατά πόσο κατανοούν την έννοια της εντολής εκχώρησης και ποιες είναι οι αντιλήψεις ή παρανοήσεις τους.

7 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 107 Έργο 1. Να συµπληρώσετε τις δηλώσεις µεταβλητών στο παρακάτω πρόγραµµα: Program task1; var BEGIN writeln( ώσε ένα ακέραιο: ); read(x); writeln( ώσε ένα ακέραιο: ); read(y); sum:=x+y; average:=sum/2; writeln(average) END. Έργο 2. Να συµπληρώσετε τις δηλώσεις µεταβλητών στο παρακάτω πρόγραµµα: Program task2; var BEGIN x:=5; z:=2; a:= αποτέλεσµα: ; y:=2*x+z/2; z:=x+y; writeln(a,z) END. Έργο 3. Τι αναµένετε να τυπωθεί στην οθόνη κατά την εκτέλεση του παρακάτω προγράµµατος και γιατί; Program task3; var x, y: integer; BEGIN x:=5; y:=x; x:=x+5; y:=x+5; writeln(x,y); END. Έργο 4. Τι αναµένετε να συµβεί κατά την εκτέλεση του παρακάτω προγράµµατος και γιατί; Program task4; var x, y: integer; BEGIN readln(x,y); x:=x+y; y:=x-y; x:=x-y; writeln(x,y); END.

8 108 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση Έργο 5. Να συγκρίνετε τι αναµένετε να συµβεί κατά την εκτέλεση των παρακάτω προγραµµάτων και γιατί; program task5a; var A, B: integer; BEGIN A:=10; B:=20; A:=B; B:=A; program task5b; var A, B, S: integer; BEGIN A:=10; B:=20; S:=A; A:=B; B:=S; writeln( A=, A, writeln( A=, A, B=, B) B=, B) END. END. 4. Αποτελέσµατα 4.1. Περιγραφική ανάλυση Έργο 1 Οι απαντήσεις στο 1 ο έργο (κατηγορία προβληµάτων που αντιµετωπίζονται από τα πρώτα µαθήµατα του προγραµµατισµού) δίνονται στον Πίνακα 1. Πλήρη απάντηση έδωσαν µόνο 4 µαθητές της Α και 1 µαθητής της Β Οµάδας. Οι µαθητές της Α Οµάδας δηλώνουν τις σωστές µεταβλητές του προγράµµατος αλλά αντιµετωπίζουν δυσκολίες µε τον τύπο τους. Στην πλειονότητά τους οι µαθητές και των δύο οµάδων δεν µπορούν να διακρίνουν ότι η µεταβλητή average είναι τύπου real. Σε ποσοστό 29.7 θεωρούν ότι όλες οι µεταβλητές του προγράµµατος είναι τύπου integer ή δεν κάνουν καµία αναφορά στον τύπο τους (7.4 ). Τα αντίστοιχα ποσοστά της Β Οµάδας είναι 9.1 για κάθε περίπτωση. Οι µαθητές δεν δηλώνουν στο πρόγραµµα τις µεταβλητές sum ή/και average σε ποσοστό 48.1 για την Α και 36.3 για την Β Οµάδα. Τέλος, το 40.9 των µαθητών της Β Οµάδας δεν δίνει καµία απάντηση. Πίνακας 1. Κατηγορίες απαντήσεων στο 1ο Έργο α/α ιαδικασία Α Οµάδα Β Οµάδα (Ν=27) (Ν=22) 1 Σωστή απάντηση ήλωση όλων των µεταβλητών ως integer 3 ήλωση µεταβλητών χωρίς αναφορά τύπου 4 εν δηλώνεται η µεταβλητή sum εν δηλώνονται οι µεταβλητές sum και average 6 Χωρίς απάντηση Έργο 2 Στον Πίνακα 2 ταξινοµούνται οι απαντήσεις για το 2 ο έργο. Κανένας από τους µαθητές του δείγµατος δεν έδωσε πλήρη απάντηση στο πρόβληµα. Οι δυσκολίες εντοπίζονται στη διάκριση-δήλωση των µεταβλητών που χρησιµοποιεί το πρόγραµµα καθώς και του τύπου τους. Είναι φανερό ότι οι µαθητές έχουν αδυναµίες χειρισµού µεταβλητών τύπου string και real. Το 11.1 των µαθητών της Α Οµάδας και το 40.9 της Β Οµάδας επιλέγει να µη δώσει καµία απάντηση.

9 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 109 Πίνακας 2. Κατηγορίες απαντήσεων στο 2ο Έργο α/α ιαδικασία Α Οµάδα Β Οµάδα (Ν=27) (Ν=22) 1 Σωστή απάντηση εν δηλώνεται η µεταβλητή a ήλωση όλων των µεταβλητών ως integer 4 ήλωση µεταβλητών ως integer εν δηλώνονται µία ή περισσότερες µεταβλητές 5 Χωρίς απάντηση Έργο 3 Τα αποτελέσµατα της έρευνας σχετικά µε το 3 ο έργο ταξινοµούνται στον Πίνακα 3. Σωστή απάντηση έδωσε το 14.8 των µαθητών της Α και το 18.2 της Β Οµάδας. Από τις απαντήσεις τους προκύπτει ότι οι µαθητές του δείγµατος έχουν στην πλειονότητά τους µαθηµατική αναπαράσταση για τη µεταβλητή και την εντολή εκχώρησης. εν έχουν κατανοήσει τη διαδοχικότητα της εντολής εκχώρησης και τη δυναµική τροποποίηση των τιµών των µεταβλητών. Οι διαδοχικές εκχωρήσεις αντιµετωπίζονται ως µαθηµατικές σχέσεις. Το 48.2 των µαθητών της Α και το 68.2 της Β Οµάδας δίνουν απαντήσεις της µορφής: Αφού αρχικά x=5 και είναι x:=x+5, άρα θα έχουµε x=10. Επειδή y:=x+5 άρα ισχύει y=x=10. 4 µαθητές της Α Οµάδας χρησιµοποιώντας µια διαφορετική µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής καταλήγουν ότι το πρόβληµα που δόθηκε είναι λάθος, κάνοντας τον εξής συλλογισµό: Αφού είναι αρχικά x=5, θα έχουµε 5=x+5 που είναι αδύνατο. Το 22.2 των µαθητών της Α και το 13.6 της Β Οµάδας έχει ανεπαρκή προσέγγιση του έργου ή επιλέγει να µη δώσει καµία απάντηση. Πίνακας 3. Κατηγορίες απαντήσεων στο 3ο Έργο α/α ιαδικασία Α Οµάδα Β Οµάδα (Ν=27) (Ν=22) 1 Σωστή απάντηση Μαθηµατική προσέγγιση της εκχώρησης 3 Λάθος πρόβληµα Ανεπαρκής προσέγγιση Έργο 4 Το 4 ο έργο αποτελεί µια άλλη εκδοχή του αλγόριθµου αντιµετάθεσης τιµών δύο µεταβλητών. Τα αποτελέσµατα της έρευνας σχετικά µε τις απαντήσεις των µαθητών δίνονται στον Πίνακα 4. Σωστή απάντηση έδωσαν µόνο 2 µαθητές της Α και 1 µαθητής της Β Οµάδας. Είναι φανερό ότι η πλειονότητα των µαθητών του δείγµατος διατηρεί και στο έργο αυτό την αναπαράσταση της ισότητας για την εντολή εκχώρησης. Το 33.3 των µαθητών της Α και το 36.4 της Β Οµάδας έχει την εξής προσέγγιση: Θα είναι x=y, επειδή y=x-y και x=x-y. Την εικόνα της επίλυσης διαδοχικών µαθηµατικών σχέσεων επιδεικνύει σηµαντικό ποσοστό των µαθητών του δείγµατος (33.3 της Α και 36.4 της Β Οµάδας). Οι µαθητές αυτοί δίνουν απαντήσεις της µορφής: Είναι y=x-y=x+y-y=x. Άρα x=x-y=x- x=0. Συνεπώς θα είναι

10 110 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση τελικά x=y=0. Τέλος, το 29.6 των µαθητών της Α Οµάδας και το 11.7 της Β Οµάδας έχει εντελώς ανεπαρκή προσέγγιση του έργου ή δεν δίνει καµία απάντηση. Πίνακας 4. Κατηγορίες απαντήσεων στο 4ο Έργο α/α ιαδικασία Α Οµάδα Β Οµάδα (Ν=27) (Ν=22) 1 Σωστή απάντηση Μαθηµατική προσέγγιση της εκχώρησης 3 Μαθηµατική εικόνα µεταβλητής 4 Ανεπαρκής προσέγγιση Έργο 5 Με το 5 ο έργο ζητείται από τους µαθητές να συγκρίνουν δύο φαινοµενικά όµοια προγράµµατα. Επιχειρούµε δηλαδή να διερευνήσουµε κατά πόσο οι µαθητές κατανοούν τον αλγόριθµο της αντιµετάθεσης τιµών δύο µεταβλητών και το ρόλο της βοηθητικής µεταβλητής. Στον Πίνακα 5 ταξινοµούνται αποτελέσµατα της έρευνας. Μόνο 2 µαθητές της Α και 1 µαθητής της Β Οµάδας έδωσαν σωστή απάντηση διακρίνοντας τις διαφορές των δύο προγραµµάτων. Πίνακας 5. Κατηγορίες απαντήσεων στο 5ο Έργο α/α ιαδικασία Α Οµάδα Β Οµάδα (Ν=27) (Ν=22) 1 Σωστή απάντηση Αντιµετάθεση τιµών Ίδιο αποτέλεσµα Λάθος πρόβληµα Χωρίς απάντηση Το 14.8 των µαθητών της Α Οµάδας και το 9.1 της Β Οµάδας θεωρούν ότι τα δύο προγράµµατα είναι ίδια και έχουν ως αποτέλεσµα την αντιµετάθεση τιµών στις µεταβλητές Α και Β. Η µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής και της εντολής εκχώρησης καταγράφεται και στο έργο αυτό για το 18.5 των µαθητών Α Οµάδας. Οι µαθητές αυτοί δίνουν απαντήσεις της µορφής: Το αποτέλεσµα είναι το ίδιο, γιατί στο 2 ο πρόγραµµα S=A και B=S=A. Άρα είναι A=B και B=A που ισχύει στο 1 ο πρόγραµµα. 1 µαθητής της Α και 2 µαθητές της Β Οµάδας διατηρούν την αναπαράσταση της ισότητας για την εντολή εκχώρησης και καταλήγουν στην άποψη ότι το πρόβληµα είναι λάθος, κάνοντας τον εξής συλλογισµό: Είναι αδύνατο Α=10 και Β=20 και να ισχύει A=B. Στο έργο αυτό η πλειονότητα των µαθητών του δείγµατος δεν δίνει καµία απάντηση (55.6 της Α και 77.3 της Β Οµάδας). Επιβεβαιώνεται έτσι ότι σε περιπτώσεις προβληµάτων, που θεωρούνται ότι έχουν αυξηµένο βαθµό δυσκολίας, οι µαθητές δυσκολεύονται να εκτελέσουν σωστά ακόµη και ενέργειες ρουτίνας ή επιλέγουν να µη δώσουν καµία απάντηση [Τζιµογιάννης & Γεωργίου, 1998] Παραγοντική ανάλυση Για την ανάλυση των δεδοµένων της έρευνας χρησιµοποιήθηκε επίσης η µέθοδος της παραγοντικής ανάλυσης πολλαπλών αντιστοιχιών (analyse factorielle des correspondances

11 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 111 multiples). Πραγµατοποιήθηκαν δύο παραγοντικές αναλύσεις: η πρώτη είχε ως ενεργές µεταβλητές τα έργα 1, 2, και η δεύτερη τα έργα 3, 4 και 5 (κάθε έργο κωδικοποιείται στις δυνατές απαντήσεις που καταγράφηκαν από την έρευνα). Ως βοηθητικές µεταβλητές χρησιµοποιούνται οι ερωτήσεις σχετικά µε το φύλο και την τάξη. Με τη µέθοδο αυτή γίνεται προσπάθεια να κατηγοριοποιηθούν σε οµάδες οι αντιλήψεις των µαθητών σχετικά µε την έννοια της µεταβλητής και παράλληλα να βρεθούν οι σχέσεις που υπάρχουν ανάµεσα στις επιµέρους οµάδες. Παραγοντική ανάλυση που αφορά στη δήλωση µεταβλητών Στην πρώτη ανάλυση µελετώνται τα έργα που σχετίζονται µε τη δήλωση µεταβλητών. Οι δύο πρώτες ιδιοτιµές έχουν ποσοστό αδράνειας και αντίστοιχα, αναπαριστώντας συνεπώς το 41 της συνολικής πληροφορίας από την ανάλυση. Ο πρώτος άξονας φέρνει σε αντίθεση από το ένα µέρος τις τιµές, που αντιστοιχούν στις προσεγγίσεις οι οποίες δεν δηλώνουν τις µεταβλητές sum και average στο έργο 1 και µία ή περισσότερες µεταβλητές στο έργο 2 (θεωρώντας τις υπόλοιπες τύπου integer) και τους µαθητές της Α τάξης, και από το άλλο µέρος τις τιµές που αναπαριστούν τη µη απάντηση στα δύο έργα και τους µαθητές της Γ τάξης. Ο δεύτερος άξονας φέρνει σε αντίθεση τις τιµές που θεωρούν και στα δύο έργα ότι όλες οι µεταβλητές είναι τύπου integer και στο έργο 2 δεν δηλώνουν τη µεταβλητή a (τύπου string), από το ένα µέρος, µε την τιµή που θεωρεί όλες τις µεταβλητές τύπου integer ενώ δεν δηλώνει το άθροισµα (sum) στο έργο 1 και µία ή περισσότερες µεταβλητές στο έργο 2. Το παραγοντικό επίπεδο των δύο πρώτων αξόνων παρουσιάζεται στο Σχήµα 1. Παρατηρούµε ότι σχηµατίζονται τρία νέφη: το νέφος Ν1 που αντιστοιχεί στους µαθητές που δεν δίνουν απάντηση, δίπλα στο οποίο τοποθετούνται τα κορίτσια και οι µαθητές της Γ Τάξης, το νέφος Ν2 που περιέχει τις τιµές που δηλώνουν όλες τις µεταβλητές ως τύπου integer και δεν δηλώνουν τη µεταβλητή a (τύπου string) στο έργο 2, δίπλα στο οποίο τοποθετούνται οι µαθητές της Α τάξης και τα αγόρια, και το νέφος Ν3 που περιέχει τιµές που αντιστοιχούν αφενός σε δηλώσεις των µεταβλητών ως integer και αφετέρου δεν δηλώνουν τις µεταβλητές sum και a. Dimension 2; Eigenvalue : (17.69 of Inertia) Graph 2D; Dimension: 1 x 2 Entry Table (Lines x Columns): 10 x 10 (Burt Table) N2 T2A_Integer T1Integer T2Integer 1.0 T1Correct N ClA man 0.0 T1N_R woman ClG T2Uncorrect T1Uncorrect -0.5 N3 T1FoT2xyz T1Sum_Integer Active Variables Dimension 1; Eigenvalue : (23.15 of Inertia) Suppl. Variables Σχήµα 1: Παραγοντική ανάλυση δήλωσης µεταβλητών

12 112 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση Παραγοντική ανάλυση που αφορά στην κατανόηση της εντολής ανάθεσης τιµής Στη δεύτερη ανάλυση µελετώνται τα έργα που σχετίζονται µε το χειρισµό των µεταβλητών µέσα σε ένα πρόγραµµα και την κατανόηση της εντολής ανάθεσης τιµής (έργα 3, 4 και 5). Οι δύο πρώτες ιδιοτιµές έχουν ποσοστό αδράνειας και αντίστοιχα, αναπαριστώντας συνεπώς το 43 της συνολικής πληροφορίας από την ανάλυση. Ο πρώτος άξονας φέρνει σε αντίθεση τις τιµές που αντιστοιχούν στις ανεπαρκείς προσεγγίσεις στα τρία έργα, από το ένα µέρος, µε την απάντηση λάθος πρόβληµα στο έργο 3, την x=y στο έργο 4, και την τιµή που αντιστοιχεί στο ίδιο αποτέλεσµα (και για τα δύο προτεινόµενα προγράµµατα) στο έργο 5, από το άλλο µέρος. Ο δεύτερος άξονας φέρνει σε αντίθεση τις σωστές απαντήσεις και στα τρία έργα από το ένα µέρος µε τις ανεπαρκείς προσεγγίσεις και στα τρία έργα, από το άλλο µέρος. Στο παραγοντικό επίπεδο των δύο πρώτων αξόνων (Σχήµα 2) εµφανίζονται τρία νέφη: το νέφος Ν1 που περιέχει τις σωστές απαντήσεις, το νέφος Ν2 που περιέχει τις ανεπαρκείς απαντήσεις και το νέφος Ν3 που περιέχει τις απαντήσεις που αντιστοιχούν στη µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής στα έργα 3, 4 και 5. Τα αγόρια τοποθετούνται κοντά στο νέφος Ν1, οι µαθητές της Γ τάξης στο νέφος Ν2 και τα κορίτσια κοντά στο νέφος Ν3. Dimension 2; Eigenvalue: (19.98 of Inertia) T4Correct T5Correct T3Correct T4Uncorrect T3Uncorrect Graph 2D; Dimension: 1 x 2 Entry Table (Lines x Columns): 13 x 13 (Burt Table) T5Ant T4x=y=0 T5Wrong T3x=y=10 man ClG ClA woman T5Uncorrect N2 N1 T4x=y T5S_R T3Wrong Active Variables Dimension 1; Eigenvalue: (22.90 of Inertia) Suppl. Variables Σχήµα 2: Παραγοντική ανάλυση κατανόησης της εντολής ανάθεσης τιµής 5. Συµπεράσµατα- ιδακτικές προτάσεις Από τα αποτελέσµατα της έρευνας προκύπτει ότι, η πλειονότητα των µαθητών του δείγµατος έχει σηµαντικές δυσκολίες στη λειτουργική εφαρµογή της έννοιας της µεταβλητής για την κατανόηση απλών αλγορίθµων. Καταγράφεται σε µεγάλο βαθµό αδυναµία χειρισµού µεταβλητών αλφαριθµητικού και πραγµατικού τύπου, γεγονός που µπορεί να οφείλεται στην περιορισµένη εφαρµογή τους σε παραδείγµατα σχολικού τύπου. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι µαθητές της Γ Λυκείου Τεχνολογικής Κατεύθυνσης (Β Οµάδα) έχουν σχετικά µεγαλύτερες δυσκολίες, καθώς 4 στους 10 επιλέγουν να µη δώσουν καµία απάντηση στο 1 ο και 2 ο έργο. Οι µαθητές του δείγµατος στην πλειονότητά τους ακολουθούν τη µαθηµατική αναπαράσταση για την έννοια της µεταβλητής και την αναπαράσταση της ισότητας για την εντολή εκχώρησης. Αντιµετωπίζουν τις διαδοχικές εκχωρήσεις ως µαθηµατικές σχέσεις. εν έχουν N3

13 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 113 κατανοήσει τη διαδοχικότητα των εντολών εκχώρησης σε ένα πρόγραµµα και τη δυναµική τροποποίηση των τιµών των εµπλεκόµενων µεταβλητών. Οι δυσκολίες των µαθητών στην κατανόηση της συνολικής µορφής των εντολών εκχώρησης ή η πρόσκτησή τους µε λανθασµένη σειρά, οφείλεται στην έλλειψη της αναπαράστασης της διαδοχικής φύσης της εκτέλεσής τους. Οι µαθητές πιστεύουν ότι πρόκειται για ταυτόχρονες εντολές σχετικά µε τις ιδιότητες των µεταβλητών παρά για µια διαδικασία που αφορά σε µια εσωτερική υπολογιστική κατάσταση. Για την αντιµετώπιση όλων των προαναφερθέντων προβληµάτων απαιτούνται κατάλληλες διδακτικές καταστάσεις οι οποίες θα επιτρέπουν στους µαθητές να επιλύουν προβλήµατα τα οποία τους υποχρεώνουν να συγκρούονται µε γνωστές ή υποτιθέµενες δυσκολίες. Η διάκριση ανάµεσα στην έννοια της µεταβλητής στα µαθηµατικά και στην πληροφορική συνιστά ένα ιδιαίτερο πρόβληµα, το οποίο αναδεικνύεται στους αρχάριους προγραµµατιστές. Σε συνάρτηση µε τα υπάρχοντα αποτελέσµατα, που αφορούν στην οικοδόµηση της εντολής εκχώρησης και των λειτουργικών εφαρµογών της, οι διδακτικές αυτές καταστάσεις δεν πρέπει να περιορίζονται απλά στην παράθεση παραδειγµάτων αλλά να οργανώνονται σε ένα µακροπρόθεσµο διδακτικό σχεδιασµό. Θα πρέπει επίσης να συµπεριλαµβάνουν κατάλληλα σχεδιασµένα έργα, τα οποία θα στοχεύουν άµεσα στη δηµιουργία λειτουργικών αναπαραστάσεων για την έννοια της µεταβλητής και της πολλαπλές µορφές της εντολής εκχώρησης. Από διδακτική σκοπιά είναι σκόπιµο, όταν προσεγγίζεται η έννοια της εκχώρησης τιµής µεταβλητής σε επίπεδο ψευδογλώσσας, να χρησιµοποιούνται ουδέτεροι συµβολισµοί όπως είναι για παράδειγµα το!. Με τη χρήση ενός τέτοιου συµβολισµού γίνεται πιο καθαρή η έννοια της εντολής εκχώρησης τιµής: προσδιορίζεται αρχικά η τιµή της έκφρασης που βρίσκεται δεξιά του συµβόλου εκχώρησης και στη συνέχεια τοποθετείται το αποτέλεσµα στη µεταβλητή που βρίσκεται αριστερά του. Χαρακτηριστικό παράδειγµα διδακτικής παρέµβασης αποτελεί το πρόβληµα της αλλαγής θέσης (αντιµετάθεσης) των τιµών δύο µεταβλητών x και y µε τη χρήση µιας τρίτης βοηθητικής µεταβλητής h. Τα πιο σηµαντικά διδακτικά προβλήµατα που πρέπει να αντιµετωπιστούν κατά τη διδασκαλία της έννοιας της µεταβλητής και της εντολής εκχώρησης είναι τα εξής: α) Εκχώρηση σταθερής τιµής x := 5; Παρότι η εντολή αυτή δεν παρουσιάζει ιδιαίτερες διδακτικές δυσκολίες, θα πρέπει να εξηγηθεί γιατί δεν µπορεί να γραφεί 5 := x; πράγµα που φαίνεται µαθηµατικά εύλογο. β) Εκχώρηση τιµής µετά από υπολογισµό x := 5 + 8; y:=4*x+5 ; Συχνά οι µαθητές θεωρούν ότι µε την εντολή x := η µεταβλητή x διατηρεί την έκφραση και όχι το τελικό αποτέλεσµα της πράξης (13). Σε πολλές περιπτώσεις η εντολή y:=4*x+5 αντιµετωπίζεται ως µαθηµατική εξίσωση. γ) Αντικατάσταση (duplication) Μετά την εκτέλεση των εντολών x := 5; y := x; πολλοί µαθητές θεωρούν ότι η µεταβλητή x είναι άδεια, καθώς έχει εκχωρήσει την τιµή της στη µεταβλητή y. Η διασύνδεση µεταξύ των µεταβλητών x και y έχει συχνά για τους µαθητές µόνιµο χαρακτήρα, σε βαθµό ώστε οτιδήποτε συµβαίνει στη συνέχεια στη µεταβλητή x συµβαίνει επίσης και στη µεταβλητή y. δ) Συσσώρευση (accumulation) Οι µαθητές δυσκολεύονται να κατανοήσουν την ασυµµετρία και τη διαδοχική φύση της εκτέλεσης της εντολής x := x + 5;

14 114 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Εκπαίδευση Η περίπτωση της συσσώρευσης, όπου η µεταβλητή παρουσιάζεται στην πλήρη διάστασή της, είναι εκείνη που προκαλεί τις περισσότερες διδακτικές δυσκολίες. Κατά τη διδασκαλία θα πρέπει να γίνει σαφές ότι το x στις δύο πλευρές του συµβόλου ανάθεσης := δεν αφορά το ίδιο πράγµα. Στο αριστερό µέρος σχετίζεται µε τη θέση µνήµης ενώ στο δεξιό µέρος µε την τιµή της µεταβλητής. Συµπερασµατικά, απαιτείται µια αλλαγή προοπτικής σχετικά µε τις µελέτες που αφορούν στην οικοδόµηση των προγραµµατιστικών δοµών: αντί να είναι επικεντρωµένες στα φαινόµενα που άπτονται των συντακτικών επιλογών µέσα στις διάφορες γλώσσες, πρέπει να ασχολούνται µε το ζήτηµα των κατάλληλων διδακτικών καταστάσεων οι οποίες θα µπορούσαν να ευνοήσουν την οικοδόµηση των εννοιών που εµπλέκονται στις δοµές αυτές. Βιβλιογραφικές αναφορές Bonar J., & Soloway E. (1985), Preprogramming Knowledge: a major source of misconceptions in novice programmers, Human-Computer Interaction, 1, Clements D. H. (1987), Longitudinal study of the effects of Logo programming on cognitive abilities and achievement, Journal of Educational Computing Research, 3, Delannoy C., (1996), Initiation à la programmation, Eyrolles. Dufoyer J. P., (1988), Informatique, éducation et psychologie de l enfant, PUF. Green T. R. G., (1990), (Ed.), Psychology of Programming, London: Academic Press. Lagrange J. (1992), Représentations mentales des données informatiques et difficultés d acquisition chez des débutants en programmation, EPI, 67 & 68, & Palumbo D. B., & Reed W. M. (1991), The effect of BASIC programming language instruction on high school students problem-solving ability and computer anxiety, Journal of Research on Computing in Education, 3, Pair C. (1990), Programming, Programming Languages and Programming Methods, in T. R. G. Green (Ed.), Psychology of Programming, 9-19, London: Academic Press. Papert S. (1980), Νοητικές Θύελλες: Παιδιά, ηλεκτρονικοί υπολογιστές και δυναµικές ιδέες, Εκδόσεις Οδυσσέας (Ελληνική µετάφραση 1991) Rogalski J. & Vergnaud G. (1987), Didactique de l informatique et acquisitions cognitives en programmation, Psychologie Française, 32 (2), Samurçay R. (1987), Modèles cognitifs dans l acquisition des concepts informatiques, Actes du premier colloque franco-allemand de didactique, Samurçay R. (1989), The concept of variable in programming: Its meaning and use in problem-solving by novice programmers, In E. Soloway & J. C. Spohrer (Eds), Studying the Novice Programmer, , Hillsdale, NJ, Erlbaum. Soloway E. & Spohrer J. C. (1989), (Eds), Studying the Novice Programmer, Hillsdale, NJ, Erlbaum. Τζιµογιάννης Α. & Γεωργίου Β. (1998), Η Αναγκαιότητα της ιδασκαλίας του Προγραµµατισµού Η/Υ στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση ως Μεθοδολογία Επίλυσης Προβληµάτων. Το παράδειγµα των πινάκων, Πρακτικά ιηµερίδας Πληροφορικής «Η Πληροφορική στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση», ΕΠΥ, Τζιµογιάννης Α. & Γεωργίου Β. (1999), Οι δυσκολίες µαθητών δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης στην εφαρµογή της δοµής ελέγχου για την ανάπτυξη αλγορίθµων. Μία µελέτη περίπτωσης, Στο Α. Τζιµογιάννης (επιµ.). Πρακτικά Πανελλήνιου Συνεδρίου «Πληροφορική και Εκπαίδευση», Σύλλογος Καθηγητών Πληροφορικής Ηπείρου, Τζιµογιάννης Α. & Κόµης Β. (1999), Επίλυση προβληµάτων σε προγραµµατιστικό περιβάλλον: η οικοδόµηση της δοµής ελέγχου από τους µαθητές του Ενιαίου Λυκείου, Πρακτικά 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου " ιδακτική των Μαθηµατικών & Πληροφορική στην Εκπαίδευση", Ρέθυµνο (1999) (υπό έκδοση) ΥΠΕΠΘ, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (1997), Ενιαίο Πλαίσιο Προγράµµατος Σπουδών Πληροφορικής.

Μελέτη των αναπαραστάσεων µαθητών του Ενιαίου Λυκείου για τη ροή δεδοµένων και το ρόλο των βασικών µονάδων του υπολογιστή

Μελέτη των αναπαραστάσεων µαθητών του Ενιαίου Λυκείου για τη ροή δεδοµένων και το ρόλο των βασικών µονάδων του υπολογιστή 2 η Πανελλήνια ιηµερίδα µε διεθνή συµµετοχή «ιδακτική της Πληροφορικής» 73 Μελέτη των αναπαραστάσεων µαθητών του Ενιαίου Λυκείου για τη ροή δεδοµένων και το ρόλο των βασικών µονάδων του υπολογιστή Αθανάσιος

Διαβάστε περισσότερα

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Α. Βρακόπουλος 1, Θ.Καρτσιώτης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Vraa8@sch.gr 2 Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος "Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον"

Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον 106 2 η Πανελλήνια ιηµερίδα µε διεθνή συµµετοχή «ιδακτική της Πληροφορικής» Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος "Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον" Χρήστος Κοίλιας

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία του Προγραμματισμού και της αλγοριθμικής επίλυσης προβλημάτων στο Ενιαίο Λύκειο

Η διδασκαλία του Προγραμματισμού και της αλγοριθμικής επίλυσης προβλημάτων στο Ενιαίο Λύκειο Η διδασκαλία του Προγραμματισμού και της αλγοριθμικής επίλυσης προβλημάτων στο Ενιαίο Λύκειο Αθανάσιος Τζιμογιάννης Σκοπός Σκοπός αυτής της θεματικής ενότητας είναι η διαπραγμάτευση του πλαισίου διδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Μ. Γρηγοριάδου Ρ. Γόγουλου Ενότητα: Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Περιεχόμενα Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Η/Υ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ως Διαδικασία Ανάπτυξης Πνευματικών Δεξιοτήτων

Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Η/Υ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ως Διαδικασία Ανάπτυξης Πνευματικών Δεξιοτήτων Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Η/Υ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ως Διαδικασία Ανάπτυξης Πνευματικών Δεξιοτήτων Μία Πρόταση Βασισμένη στη Δημιουργία Βάσης Ασκήσεων Γνωστής Δυσκολίας Β. Γεωργίου, Α. Τζιμογιάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ Η/Υ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ Η/Υ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Γώγουλος Γ., Κοτσιφάκης Γ., Κυριακάκη Γ., Παπαγιάννης Α., Φραγκονικολάκης Μ., Χίνου Π. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Γ Βότσης Ευστάθιος Γιαζιτσής Παντελής Σπαής Αλέξανδρος Τάτσης Γεώργιος Προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αρχάριοι προγραμματιστές Εισαγωγή Προβλήματα Δυσκολίες Διδακτικό

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δυσκολίες. Παλαιγεωργίου Γιώργος. Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Μάρτιος 2010

Μαθησιακές δυσκολίες. Παλαιγεωργίου Γιώργος. Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Μάρτιος 2010 Μαθησιακές δυσκολίες Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Μάρτιος 2010 Διδακτικές προσεγγίσεις Σύντομη αναφορά Εισήγηση ή Διάλεξη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ

ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΟ ΛΥΚΕΙΟ Εισαγωγή Η μεγάλη ανάπτυξη και ο ρόλος που

Διαβάστε περισσότερα

Μία διδακτική πρόταση για τη χρήση της Δομής Επιλογής στο Περιβάλλον Προγραμματισμού MicroWorlds Pro της Logo

Μία διδακτική πρόταση για τη χρήση της Δομής Επιλογής στο Περιβάλλον Προγραμματισμού MicroWorlds Pro της Logo Μία διδακτική πρόταση για τη χρήση της Δομής Επιλογής στο Περιβάλλον Προγραμματισμού MicroWorlds Pro της Logo Μ. Εφραιμίδου Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ανατ. Θεσσαλονίκης melina@melfos.gr Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικά και εργονοµικά χαρακτηριστικά των σχολικών εργαστηρίων Πληροφορικής. Μία µελέτη περίπτωσης.

Τεχνικά και εργονοµικά χαρακτηριστικά των σχολικών εργαστηρίων Πληροφορικής. Μία µελέτη περίπτωσης. 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο µε ιεθνή Συµµετοχή 145 Τεχνικά και εργονοµικά χαρακτηριστικά των σχολικών εργαστηρίων Πληροφορικής. Μία µελέτη περίπτωσης. Αθανάσιος Τζιµογιάννης 1 & Ευάγγελος Θεοδώρου 2 1 ιδάκτωρ

Διαβάστε περισσότερα

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ και ΔΟΜΗ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ 2.1 Να δοθεί ο ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστικές υσκολίες Μαθητών ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης σχετικά µε την Έννοια της Προγραµµατιστικής Μεταβλητής και Προτεινόµενες Παρεµβάσεις

Γνωστικές υσκολίες Μαθητών ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης σχετικά µε την Έννοια της Προγραµµατιστικής Μεταβλητής και Προτεινόµενες Παρεµβάσεις Γνωστικές υσκολίες Μαθητών ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης σχετικά µε την Έννοια της Προγραµµατιστικής Μεταβλητής και Προτεινόµενες Παρεµβάσεις Γεώργιος Φεσάκης, Αγγελική ηµητρακοπούλου ΤΕΠΑΕΣ, Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

mgeorgan77@gmail.com, danarg@uom.gr Καθηγήτρια Πληροφορικής ΠΕ19, 2ου ΕΠΑΛ Κατερίνης 2 Καθηγήτρια Πληροφορικής ΠΕ19, 3ου ΓΕΛ Γιαννιτσών

mgeorgan77@gmail.com, danarg@uom.gr Καθηγήτρια Πληροφορικής ΠΕ19, 2ου ΕΠΑΛ Κατερίνης 2 Καθηγήτρια Πληροφορικής ΠΕ19, 3ου ΓΕΛ Γιαννιτσών Σενάριο για την αντιμετάθεση των τιμών δύο ή περισσότερων μεταβλητών σε γραφικό περιβάλλον προγραμματισμού (VB8) με την βοήθεια προσομοίωσης σε Scratch Γεωργαντοπουλου Μαρία 1, Αναργυρίδου Δέσποινα 2 mgeorgan77@gmail.com,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση των Lego Mindstorms NXT στην διδασκαλία του Προγραμματισμού: Η έννοια της μεταβλητής.

Αξιοποίηση των Lego Mindstorms NXT στην διδασκαλία του Προγραμματισμού: Η έννοια της μεταβλητής. Ενότητα ΙV Εκπαιδευτική Ρομποτική Αξιοποίηση των Lego Mindstorms NXT στην διδασκαλία του Προγραμματισμού: Η έννοια της μεταβλητής. Γ. Παπαδανέλλης 1, Α. Καρατράντου 1, Χ. Παναγιωτακόπουλος 2 1 Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΕΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΟΣΟ ΣΥΝΘΗΚΗ ΕΠΑΝΑΛΑΒΕ.ΤΕΛΟΣ_ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ. Κοκκαλάρα Μαρία ΠΕ19

ΔΟΜΕΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΟΣΟ ΣΥΝΘΗΚΗ ΕΠΑΝΑΛΑΒΕ.ΤΕΛΟΣ_ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ. Κοκκαλάρα Μαρία ΠΕ19 ΔΟΜΕΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΟΣΟ ΣΥΝΘΗΚΗ ΕΠΑΝΑΛΑΒΕ.ΤΕΛΟΣ_ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ Κοκκαλάρα Μαρία ΠΕ19 ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγικά στοιχεία 2. Ένταξη του διδακτικού σεναρίου στο πρόγραμμα σπουδών 3. Οργάνωση της τάξης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση του Περιβάλλοντος Mortran στη Διδασκαλία Αλγοριθμικών Δομών

Αξιοποίηση του Περιβάλλοντος Mortran στη Διδασκαλία Αλγοριθμικών Δομών Αξιοποίηση του Περιβάλλοντος Mortran στη Διδασκαλία Αλγοριθμικών Δομών Ε. Κανίδης 1, Ρ. Σταθακοπούλου 2 1 Σχολικός Σύμβουλος Πληροφορικής vkanidis@di.uoa.gr 2 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής, sreg@di.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 495 H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Τσιπουριάρη Βάσω Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Αγιώτης Πέτρος pagioti@sch.gr Εκπαιδευτικός Πληροφορικής Τίτλος διδακτικού σεναρίου Η έννοια των σταθερών και της καταχώρησης στη Visual Basic Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία των Μαθηµατικών Γ/σίου και Γεν. Λυκείου.

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία των Μαθηµατικών Γ/σίου και Γεν. Λυκείου. Να διατηρηθεί µέχρι... ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ENIAIOΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ /ΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α' Αν. Παπανδρέου 37, 15180 Μαρούσι Πληροφορίες : Αν. Πασχαλίδου Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 4. β. x=20 και y=10

Μονάδες 4. β. x=20 και y=10 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΡΙΤΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΜΗΜΕΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ

ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΘΕΜΑ Α ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Γ' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 26 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

MIA Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗ ΟΜΗ: «ΜΑΥΡΟ ΚΟΥΤΙ» + MicroWorlds Pro

MIA Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗ ΟΜΗ: «ΜΑΥΡΟ ΚΟΥΤΙ» + MicroWorlds Pro MIA Ι ΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗ ΟΜΗ: «ΜΑΥΡΟ ΚΟΥΤΙ» + MicroWorlds Pro Κυπαρισία A. Παπανικολάου Συν. Ερευνήτρια spap@di.uoa.gr Αγορίτσα Κατερίνα Γόγουλου Γλέζου Υπ. ιδάκτορας Υπ. ιδάκτορας rgog@di.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL)

Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL) Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL) Pascal- Εισαγωγή Η έννοια του προγράμματος Η επίλυση ενός προβλήματος με τον υπολογιστή περιλαμβάνει, όπως έχει ήδη αναφερθεί, τρία εξίσου

Διαβάστε περισσότερα

Αλγοριθμικές δομές επανάληψης - Όσο συνθήκη... επανάλαβε

Αλγοριθμικές δομές επανάληψης - Όσο συνθήκη... επανάλαβε ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Κοκκαλάρα Μαρία 1. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ 1.1 Τίτλος διδακτικού σεναρίου Αλγοριθμικές δομές επανάληψης - Όσο συνθήκη... επανάλαβε 1.2. Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Το

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικοί Άξονες και Μεθοδολογικά Ζητήματα Σχετικά με τη Συγκρότηση του Ερευνητικού Πεδίου της Διδακτικής της Πληροφορικής

Ερευνητικοί Άξονες και Μεθοδολογικά Ζητήματα Σχετικά με τη Συγκρότηση του Ερευνητικού Πεδίου της Διδακτικής της Πληροφορικής Ερευνητικοί Άξονες και Μεθοδολογικά Ζητήματα Σχετικά με τη Συγκρότηση του Ερευνητικού Πεδίου της Διδακτικής της Πληροφορικής Βασίλης Κόμης Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών, Πανεπιστήμιο Πατρών komis@upatras.gr

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δυσκολίες ΙΙ. Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Μαθησιακές δυσκολίες ΙΙ. Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Μαθησιακές δυσκολίες ΙΙ Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Μάρτιος 2010 Προηγούμενη διάλεξη Μαθησιακές δυσκολίες Σε όλες

Διαβάστε περισσότερα

Τα προβλήµατα της διδασκαλίας της Πληροφορικής στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση

Τα προβλήµατα της διδασκαλίας της Πληροφορικής στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση 302 2 η Πανελλήνια ιηµερίδα µε διεθνή συµµετοχή «ιδακτική της Πληροφορικής» Τα προβλήµατα της διδασκαλίας της Πληροφορικής στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Νικόλαος Ματάνας Αθανάσιος Παπαβασιλείου Ζαχαρούλα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Σεπτέμβριος 2007 ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ - Α ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Το μάθημα της Πληροφορικής στην Α Λυκείου έχει ως

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB)

1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB) ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΜΠ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΜΕ Η/Υ 1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB) Ν.Δ. Λαγαρός Μ. Φραγκιαδάκης Α. Στάμος Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Pascal - Βασικές Έννοιες

Pascal - Βασικές Έννοιες Pasal - Βασικές Έννοιες «Ο ΠΗΛΟΣ ΑΝ ΜΗ ΑΡΗ ΚΕΡΑΜΟΣ ΟΥ ΓΙΝΕΤΑΙ» Σηµαίνει: «Η λάσπη αν δε ζυµωθεί δε γίνετε κεραµίδι» ηλαδή: «Χωρίς τη δοκιµασία της πρακτικής εξάσκησης δεν αποκτάς ικανότητα, πείρα». (Αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές Διδακτικές Προσεγγίσεις σε Εισαγωγικά Μαθήματα Προγραμματισμού: Προτάσεις Διδασκαλίας

Εναλλακτικές Διδακτικές Προσεγγίσεις σε Εισαγωγικά Μαθήματα Προγραμματισμού: Προτάσεις Διδασκαλίας Εναλλακτικές Διδακτικές Προσεγγίσεις σε Εισαγωγικά Μαθήματα Προγραμματισμού: Προτάσεις Διδασκαλίας Μ. Γρηγοριάδου (1), Α. Γόγουλου (2), Ε. Γουλή (3) (1) Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, gregor@di.uoa.gr (2) Υπ.

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14. ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η

Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14. ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14 ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η Νέες Τεχνολογίες Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργασία στο Μαθήμα Σχεδίαση Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 757 Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική αγωγή δε συνηθίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Η οριοθέτηση του διδακτικού συµβολαίου στην Πληροφορική. Μια διερεύνηση στο πλαίσιο του Ενιαίου Λυκείου

Η οριοθέτηση του διδακτικού συµβολαίου στην Πληροφορική. Μια διερεύνηση στο πλαίσιο του Ενιαίου Λυκείου Η οριοθέτηση του διδακτικού συµβολαίου στην Πληροφορική. Μια διερεύνηση στο πλαίσιο του Ενιαίου Λυκείου Α. Τζιµογιάννης 1 ο Ενιαίο Λύκειο Ιωαννίνων, ΣΕΛΕΤΕ/ΠΑΤΕΣ Ιωαννίνων, ajimoyia@cc.uoi.gr Θεµατική

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τα εµπλουτισµένα ηλεκτρονικά βιβλία Πληροφορικής Γυµνασίου και η ένταξή τους στην εκπαιδευτική πρακτική

Τα εµπλουτισµένα ηλεκτρονικά βιβλία Πληροφορικής Γυµνασίου και η ένταξή τους στην εκπαιδευτική πρακτική Τα εµπλουτισµένα ηλεκτρονικά βιβλία Πληροφορικής Γυµνασίου και η ένταξή τους στην εκπαιδευτική πρακτική Α. Σαριδάκη, Π. Τσάκωνας, Α. Παλιούρας, Ε. Χριστοπούλου, Α. Πέτσος, Π. Τουκίλογλου, Α. Τζιµογιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις Αρχές της Επιστήμης των Η/Υ Β ΓΕΛ και Β ΕΠΑΛ

Εισαγωγή στις Αρχές της Επιστήμης των Η/Υ Β ΓΕΛ και Β ΕΠΑΛ Εισαγωγή στις Αρχές της Επιστήμης των Η/Υ Β ΓΕΛ και Β ΕΠΑΛ Διαδικτυακό σεμινάριο του Σχολικού Συμβούλου Πληροφορικής Βασίλη Εφόπουλου με χρήση (?) της πλατφόρμας Bigmarker https://www.bigmarker.com/vassilis-efopoulos/computer-science

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ. Τι είναι αλγόριθμος

ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ. Τι είναι αλγόριθμος ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ Στο σηµείωµα αυτό αρχικά εξηγείται η έννοια αλγόριθµος και παραθέτονται τα σπουδαιότερα κριτήρια που πρέπει να πληρεί κάθε αλγόριθµος. Στη συνέχεια, η σπουδαιότητα των αλγορίθµων συνδυάζεται

Διαβάστε περισσότερα

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται: 4.4 Ερωτήσεις διάταξης Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:! µία σειρά από διάφορα στοιχεία και! µία πρόταση / κανόνας ή οδηγία και ζητείται να διαταχθούν τα στοιχεία µε βάση την πρόταση αυτή. Οι ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

a = 10; a = k; int a,b,c; a = b = c = 10;

a = 10; a = k; int a,b,c; a = b = c = 10; C: Από τη Θεωρία στην Εφαρµογή Κεφάλαιο 4 ο Τελεστές Γ. Σ. Τσελίκης Ν. Δ. Τσελίκας Ο τελεστής εκχώρησης = Ο τελεστής = χρησιµοποιείται για την απόδοση τιµής (ή αλλιώς ανάθεση τιµής) σε µία µεταβλητή Π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 12 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ

Μονάδες 12 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Δρ. Κόννης Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου - Τμήμα Πληροφορικής Προγραμματισμός Στόχοι 1 Να περιγράψουμε τις έννοιες του Υπολογιστικού Προβλήματος και του Προγράμματος/Αλγορίθμου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Νίκος Μιχαηλίδης, Πληροφορικός ΠΕ19 ΣΧΟΛΕΙΟ 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Θεσσαλονίκη, 24 Φεβρουαρίου 2015 1. Συνοπτική περιγραφή της

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Δομές δεδομένων. Τεχνικές σχεδίασης αλγορίθμων. Εισαγωγή στον προγραμματισμό. Υποπρογράμματα. Επαναληπτικά κριτήρια αξιολόγησης

Περιεχόμενα. Δομές δεδομένων. Τεχνικές σχεδίασης αλγορίθμων. Εισαγωγή στον προγραμματισμό. Υποπρογράμματα. Επαναληπτικά κριτήρια αξιολόγησης Περιεχόμενα Δομές δεδομένων 37. Δομές δεδομένων (θεωρητικά στοιχεία)...11 38. Εισαγωγή στους μονοδιάστατους πίνακες...16 39. Βασικές επεξεργασίες στους μονοδιάστατους πίνακες...25 40. Ασκήσεις στους μονοδιάστατους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ (Β ΕΞΑΜΗΝΟ) ιδάσκων: Επ. Καθηγητής Γρηγόρης Χονδροκούκης ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Διδάσκουσα Δρ Β Καβακλή Χειμερινό Εξάμηνο 2001 Στόχοι του Μαθήματος! Ανάπτυξη αναλυτικής

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση της Logo για τη διδασκαλία της δομής επανάληψης σε σύγκριση με τη χρήση των LEGO Mindstorms : μελέτη περίπτωσης με μαθητές Γυμνασίου

Η χρήση της Logo για τη διδασκαλία της δομής επανάληψης σε σύγκριση με τη χρήση των LEGO Mindstorms : μελέτη περίπτωσης με μαθητές Γυμνασίου 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Διδακτική της Πληροφορικής» Φλώρινα, 20-22 Απριλίου 2012 Η χρήση της Logo για τη διδασκαλία της δομής επανάληψης σε σύγκριση με τη χρήση των LEGO Mindstorms : μελέτη περίπτωσης

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες

Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες ρ. Κλεοπάτρα Νικολοπούλου kleopatra@internet.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η εργασία αυτή εξετάζει τη χρήση υπολογιστών στο σπίτι από έφηβους µαθητές και µαθήτριες.

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστικές δυσκολίες μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σχετικά με την έννοια της προγραμματιστικής μεταβλητής και προτεινόμενες παρεμβάσεις.

Γνωστικές δυσκολίες μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σχετικά με την έννοια της προγραμματιστικής μεταβλητής και προτεινόμενες παρεμβάσεις. Γνωστικές δυσκολίες μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σχετικά με την έννοια της προγραμματιστικής μεταβλητής και προτεινόμενες παρεμβάσεις. Γεώργιος Φεσάκης 1 και Αγγελική Δημητρακοπούλου 2 1 Διδάσκων

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΜΕΛΙΩΣΕΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΜΕΛΙΩΣΕΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ Ένταξη των Τ.Π.Ε. στην διδασκαλία και τη µάθηση I) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΜΕΛΙΩΣΕΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ Παύλος Γ. Σπυράκης (google: Paul Spirakis) Ερευνητικό Ακαδηµαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αξονική συµµετρία» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου

Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου Γρ. Δαβράζος 1, Β. Γαλάνης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής ΠΕ19, Μεταπτυχιακός Φοιτητής Τ.Ε.Ε.Α.Π.Η. Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΤΡΙΤΗ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΜΗΜΕΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

2015 1-5 1. 5 5 4. 10 2. . 3. 6 3. . 6

2015 1-5 1. 5 5 4. 10 2. . 3. 6 3. . 6 ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµίας από τις παρακάτω προτάσεις 1-5 και, δίπλα, τη λέξη ΣΩΣΤΟ, αν

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Α3. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα του Δομημένου προγραμματισμού; (Μονάδες 10)

Α3. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα του Δομημένου προγραμματισμού; (Μονάδες 10) ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΟΜΗΜΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ / Γ ΕΠΑΛ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08 / 02 / 2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Ι. ΜΙΧΑΛΕΑΚΟΣ Γ.ΝΙΤΟΔΑΣ ΘΕΜΑ Α Α1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις

Διαβάστε περισσότερα

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α , α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194 ΠΕΡΙΛΗΨΗ α α α α µα α 04. α α α α α α α α α α «α µα µα» µ µ α µα α α α α µ α α µ «α α µα» α µα α α µ α µ α α α α α

Διαβάστε περισσότερα

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ

ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Κεφάλαιο 1.3-1.4: Εισαγωγή Στον Προγραµµατισµό ( ιάλεξη 2) ιδάσκων: ηµήτρης Ζεϊναλιπούρ Περιεχόµενα Εισαγωγικές Έννοιες - Ορισµοί Ο κύκλος ανάπτυξης προγράµµατος Παραδείγµατα Πότε χρησιµοποιούµε υπολογιστή?

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα ιερεύνησης: το πάρτι

Θέµα ιερεύνησης: το πάρτι Θέµα ιερεύνησης: το πάρτι Στην διερεύνηση αυτή οι µαθητές στοχεύουν στην οργάνωση ενός πάρτι. Εκτιµώντας ότι η επιτυχία της εκδήλωσης εξαρτάται από τις ιδιαίτερες προτιµήσεις των προσκεκληµένων καλούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Διδάσκουσα Δρ Β.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Διδάσκουσα Δρ Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Διδάσκουσα Δρ Β. Καβακλή Χειμερινό Εξάμηνο 2001 1 Σύνολο χαρακτήρων της Pascal Για

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις για την αναµόρφωση του µαθήµατος Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον

Προτάσεις για την αναµόρφωση του µαθήµατος Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον Προτάσεις για την αναµόρφωση του µαθήµατος Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον ουκάκης Γ. Σπυρίδων Εκπαιδευτικός Αµερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος Αθήνα, Ελλάδα sdoukakis@mail.ntua.gr Κοίλιας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΚΤΏΒΡΙΟΣ 2005 ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ - Α ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Το µάθηµα της Πληροφορικής στην Α Λυκείου έχει ως γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική του Προγραμματισμού

Διδακτική του Προγραμματισμού Διδακτική του Προγραμματισμού Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Φεβρουάριος 2010 Γενικοί στόχοι μαθήματος Δημιουργία μαθησιακής κοινότητας για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου

Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου Ε. Γουλή, Α. Γόγουλου, Κ. Παπανικολάου και Μ. Γρηγοριάδου, Τµήµα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 729 Παιδαγωγικές χρήσεις του ιαδικτύου στο νηπιαγωγείο Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Οι παρούσες σημειώσεις αποτελούν βοήθημα στο μάθημα Αριθμητικές Μέθοδοι του 5 ου εξαμήνου του ΤΜΜ ημήτρης Βαλουγεώργης Καθηγητής Εργαστήριο Φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 29 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω προτάσεις 1-6 και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος Εισαγωγή στον προγραµµατισµό Η έννοια του προγράµµατος Ο προγραµµατισµός ασχολείται µε τη δηµιουργία του προγράµµατος, δηλαδή του συνόλου εντολών που πρέπει να δοθούν στον υπολογιστή ώστε να υλοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

10. Με πόσους και ποιους τρόπους μπορεί να αναπαρασταθεί ένα πρόβλημα; 11. Περιγράψτε τα τρία στάδια αντιμετώπισης ενός προβλήματος.

10. Με πόσους και ποιους τρόπους μπορεί να αναπαρασταθεί ένα πρόβλημα; 11. Περιγράψτε τα τρία στάδια αντιμετώπισης ενός προβλήματος. 1. Δώστε τον ορισμό του προβλήματος. 2. Σι εννοούμε με τον όρο επίλυση ενός προβλήματος; 3. Σο πρόβλημα του 2000. 4. Σι εννοούμε με τον όρο κατανόηση προβλήματος; 5. Σι ονομάζουμε χώρο προβλήματος; 6.

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch

Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch Κωνσταντίνος Χαρατσής ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός ΠΕ 19 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής Ενότητα Προγραµµατισµός στο ηµοτικό (Ε και

Διαβάστε περισσότερα

«Η διδασκαλία των μονοδιάστατων πινάκων στο μάθημα Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον»

«Η διδασκαλία των μονοδιάστατων πινάκων στο μάθημα Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον» «Η διδασκαλία των μονοδιάστατων πινάκων στο μάθημα Ανάπτυξη Εφαρμογών σε Προγραμματιστικό Περιβάλλον» Σαρημπαλίδης Ιωάννης 1, Μιχαηλίδης Νίκος 2, Μισαηλίδης Άνθιμος 3 1 Καθηγητής Πληροφορικής, Γενικό Λύκειο

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτική Δομή με άγνωστο αριθμό επαναλήψεων

Επαναληπτική Δομή με άγνωστο αριθμό επαναλήψεων Διδακτικό Σενάριο για μελέτη Επαναληπτική Δομή με άγνωστο αριθμό επαναλήψεων Περιεχόμενα Διδακτικό Σενάριο για μελέτη... 1 Επαναληπτική Δομή με άγνωστο αριθμό επαναλήψεων... 1 1. ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ...

Διαβάστε περισσότερα

Δείγματα Ερωτημάτων. των τεστ πιστοποίησης

Δείγματα Ερωτημάτων. των τεστ πιστοποίησης Δείγματα Ερωτημάτων των τεστ πιστοποίησης ΑΝΑΘΕΤΟΥΣΑ ΑΡΧΗ: Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής Προγραμμάτων ΚΠΣ του ΥπΕΠΘ ΦΟΡΕΙΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ: Ερευνητικό Ακαδημαϊκό Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών (ΕΑΙΤΥ), Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Óõíåéñìüò ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Óõíåéñìüò ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1 ΘΕΜΑ 1 o Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. Να γράψετε στην κόλλα σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω προτάσεις 1 5 και δίπλα τη λέξη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ : Γ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ : Γ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΜΑΘΗΜΑ ΤΑΞΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ : ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ : Γ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ : ΚΑΖΑΝΤΖΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ 1. Γενικός

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2)

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2) Το αποθετήριο µαθησιακών αντικειµένων για το ηµοτικό και το Γυµνάσιο: Προτάσεις διδακτικής αξιοποίησης στην πράξη Π. Τουκίλογλου, Α. Πέτσος, Π. Τσάκωνας, Α. Σαριδάκη, Α. Παλιούρας, Ε. Χριστοπούλου, Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία του μαθήματος της Τεχνολογίας στο Λύκειο

Η διδασκαλία του μαθήματος της Τεχνολογίας στο Λύκειο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΚΑΘΗΓΗΤΏΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΟ ΖΑΝΝΕΙΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑΣ 22 ΦΕΒΡΟΥΑΡΊΟΥ 2008 ΟΡΓΑΝΩΣΗ: ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Η διδασκαλία του μαθήματος της Τεχνολογίας στο Λύκειο MIND

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Σοφοκλέους Παρασκευή Πανεπιστήμιο Κύπρου & Φιλίππου Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου Περίληψη Σημαντικό μέρος της έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΕΙ Η, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ 7.1. Ανάπτυξη Προγράµµατος Τι είναι το Πρόγραµµα; Το Πρόγραµµα: Είναι ένα σύνολο εντολών για την εκτέλεση ορισµένων λειτουργιών από τον υπολογιστή.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ IV ΕΠΟΠΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Κ. ΧΡΗΣΤΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: Μ. ΣΤΡΙΛΙΓΚΑ ΘΕΜΑ: Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ τάξης Ημερήσιου και Δ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013 2014

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ τάξης Ημερήσιου και Δ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013 2014 ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΤΙΚΗΣ-ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ τάξης Ημερήσιου και Δ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 3 4 ΜΕΡΟΣ Α : Άλγεβρα Κεφάλαιο ο (Προτείνεται να διατεθούν διδακτικές ώρες) Ειδικότερα:.

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα