Μεθόριος... γραφές διαφυγής

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μεθόριος... γραφές διαφυγής"

Transcript

1 Μεθόριος... γραφές διαφυγής

2 Μεθόριος... γραφές διαφυγής Επιμέλεια δρ Παρασκευή Γκόλια, Διευθύντρια 5ου Δ. Σχ. Φλώρινας «Θ. Κάστανος» δρ Στέλλα Κασίδου, Σχολική Σύμβουλος Π. Ε. Φλώρινας Ανδρέας Ν. Τσώκας, Πρόεδρος της Στέγης Φιλοτέχνων Φλώρινας - Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Φλώρινας ISBN Copyright 5 ο Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας «Θ. Κάστανος», All rights reserved Εικαστική Επιμέλεια Just Design Γεώργιος Ν. Αθανασόπουλος, Επιμέλεια Παραγωγής Ιωάννης Θ. Αριστείδου, Καλλέργη 7 Φλώρινα, τηλ Απαγορεύεται η μερική ή ολική αναδημοσίευση του έργου αυτού καθώς και η αναπαραγωγή του με οποιοδήποτε άλλο μέσο χωρίς τη σχετική άδεια του εκδότη, σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου 2121/1993 και των συμβάσεων του Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα. Φλώρινα 2015 Η έκδοση χρηματοδοτείται από το Προγράμμα Δια Βίου Μάθησης Comenius Regio της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αντανακλά τις απόψεις των συγγραφέων και η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν φέρει καμία ευθύνη για το περιεχόμενο. Πληροφορίες για τη σύμπραξη θα βρείτε στον ιστότοπο Περιεχόμενα Εικαστικές τέχνες στη Φλώρινα: μικρές ιστορίες της καθημερινότητας 4 Δεκαετία Δημήτρης Λιναράς 10 Δεκαετία Ηλίας Βυζάντης 11 Δεκαετία Στερίκας Κούλης 12 Αλίκη Χατζή 13 Δημήτρης Καλαμάρας 14 Γιώργος Κόρας 15 Κώστας Κοντογιάννης 16 Δημήτρης Δόστης 17 Δεκαετία Θανάσης Μηνόπουλος 18 Λεωνίδας Καλαμάρας 19 Κωστάκης Λούστας 20 Βαγγέλης Μπάρας 21 Γιάννης Αντωνιάδης 22 Βαγγέλης Ταμουτσέλης 23 Νικόλας Δογούλης 24 Δεκαετία Άρης Ιωάννου 26 Βασίλης Κύρκος 27 Θανάσης Κωνσταντινίδης 28 Γρηγόρης Χατζηλάμπρου 29 Θέμης Μηλώσης 30 Ξάνθιππος Βύσσιος 31 Τάκης Μπέσσας 32 Δεκαετία Βασίλης Μιχαήλ 34 Μανώλης Πολυμέρης 35 Θανάσης Καλαμάρας 36 Στέλλα Γκολίτση 37 Γιάννης Μουλέλης 38 Φλωέλ (Γιώργος Γαζέας) 39 Γιώργος Παστάκας 40 Λάζαρος Σπύρου 41 Λίτσα Παπαδημητρίου 42 Δεκαετία Γιώργος Ρακοβαλής 44 Σωτήρης Λιούκρας 45 Θωμάς Ζωγράφος 46 Ζωή Τυρπένου 47 Άννα Τσουλφίδου 48 Χρήστος Τσώτσος 49 Νίκος Ταμουτσέλης 50 Κωνσταντίνα Ζωγράφου 51 Παντελής Ταμουτσέλης 52 Δεκαετία Χρήστος Κουντουράς 54 Χαράλαμπος Χρυσοχοΐδης 55 Μαρία Χατζηλάμπου 56 Μελίνα Γιαλαμά 57 Νατάσα Ραχωβίτσα 58 Φίλιππος Καλαμάρας 59 Αναστάσιος Θώμου 60 Δεκαετία Βαγγέλης Θεοδωρίδης 62 Αντώνης Μπαλάκας 63 Αγιογράφοι Νικόλαος Μπόνας 64 Γεώργιος Χατζής 65

3 Εικαστικές τέχνες στη Φλώρινα: μικρές ιστορίες της καθημερινότητας Σωτήριος Ζωγράφος Ελπίς και Σωτηρία Σωτήριος Ζωγράφος Συνάντηση Πρωτόλειο και ενδεικτικό το εγχείρημα της περιγραφής των δεδομένων της λειτουργίας των εικαστικών τεχνών στη Φλώρινα. Οφείλει να περιγράψει μια περιπέτεια που διαρκεί και να δώσει την αίσθηση της εικαστικής δημιουργίας στον αυστηρό καμβά του χρόνου και του χώρου, προτάσσοντας συνέργειες και συναντήσεις, μετακινήσεις και επιστροφές. Στις διαστάσεις τούτης της ανίχνευσης ας αποδοθεί η προσωπική επιλογή όσων θα μνημονευτούν, αποδεχόμενοι ότι η έκταση της παρουσίασης ορίζει τις όποιες παραλείψεις. Η θεσμική κατάργηση, στο μέσο του 19ου αιώνα, των περιορισμών της οθωμανικής διοίκησης στην ανοικοδόμηση χριστιανικών ναών ορίζει την τομή που διαφοροποιεί τους προηγούμενους αιώνες κυρίως της βυζαντινής και μεταβυζαντινής ναοδομικής και ζωγραφικής παράδοσης και απελευθερώνει τη δυναμική της δημιουργικότητας, που δραστικά ονομάζουμε νεότερη αλλά και σύγχρονη εικαστική δημιουργία. Με άλλα λόγια οι κάτοικοι της Φλώρινας μετά το 1850, γνωρίζουν την οικονομική ευμάρεια, πολλαπλασιάζονται πληθυσμιακά και στους νέους ναούς εγκαταλείπουν την αίσθηση των μικρών σκοτεινών μεταβυζαντινών ναών, επιλέγοντας τη φωτεινότητα του ευμεγέθους και την εισαγωγή του χρωματικού και πλαστικού νεωτερισμού. Το 1871 καταγράφεται η πρώτη αναφορά σε ζωγράφους από το Φλάμπουρο, τους αδερφούς Γεώργιο και Αθανάσιο και το γιό Χριστόδουλο. Η αναφορά στην εκκλησιαστική τέχνη καλύπτει το κενό των επιβιώσεων της κοσμικής τέχνης. Η παρουσία και λειτουργία αυτών των ζωγράφων διαφοροποιεί τη γνώση μας μέχρι εκείνο το σημείο. Η Φλώρινα και η περιοχή της λειτουργεί μέχρι τότε ως ενδιάμεσος σταθμός στην επικοινωνία και τη μετακίνηση ανθρώπων και ιδεών από την ανατολή προς τη δύση και από το βορρά προς το νότο. Στην ζωγραφική, την εκκλησιαστική ζωγραφική σε ευάριθμους ναούς αφήνουν το εικαστικό τους στίγμα αγιογράφοι που προέρχονται κυρίως από τα αγιογραφικά εργαστήρια της Πίνδου αλλά και αγιογράφοι από τις γειτονικές κοινότητες του Μεγαρόβου και του Τυρνόβου. Στο έργο τους εξελίσσονται όλοι οι γνωστοί τρόποι της εισαγωγής δυτικών προτύπων. Η ίδρυση της Μπελκαμένης Δροσοπηγής το 1840 και λίγο αργότερα της Νεγοβάνης Φλαμπούρου μεταφέρει βορειοανατολικά μαστόρους με μυθικό κατασκευαστικό παρελθόν, παράδειγμα αποτελεί η αγιορείτικη μονή της Σιμωνόπετρας. Αυτή η παλιά επαφή μπορεί να δικαιολογήσει την στροφή κάποιων μελών αυτών των συνεργείων στην αγιογραφική παραγωγή. Η δράση των ζωγράφων από το Φλάμπουρο στην αρχή και μετά από την Δροσοπηγή οριοθετεί αποφασιστικά τη δράση και τη λειτουργία ενός εργαστηρίου με κέντρο λειτουργίας το Άγιο Όρος και σημαντική ακτινοβολία στην ευρύτερη βαλκανική, την ομόδοξη Ρωσία μέχρι και τη βόρεια Ευρώπη. Ενός εργαστηρίου με χαρακτηριστικά οικοτεχνίας με συνεργασία και σύμπραξη συγγενών που προσαρμόζονται με ευελιξία στις αισθητικές προτιμήσεις του καιρού τους. Τα μέλη της κοινότητας της Δροσοπηγής με συνέπεια τις επόμενες δεκαετίες μέχρι σήμερα θα συνδράμουν αποφασιστικά στην εικαστική παραγωγή και εξέλιξη. Με την είσοδο του εικοστού αιώνα προσδιορίζεται μια αλλαγή στον τρόπο ζωής των κατοίκων της περιοχής. Ήδη από την τελευταία δεκαετία εισρέουν τα εμβάσματα των πρώτων μεταναστών της Αμερικής και του Καναδά που χρηματοδοτούν νέες κατοικίες, χαρακτηριστικές γιατί εγκαταλείπουν συνειδητά το οθωμανικό παρελθόν και υιοθετούν της εξωστρέφεια των ευρωπαϊκών κατοικιών. Η αλλαγή αυτή πρέπει να προσεγγίζεται στο γενικότερο πλαίσιο μιας δυναμικής που κορυφώνεται με τους βαλκανικούς πολέμους και τον Α Παγκόσμιο πόλεμο, που αποκτά χαρακτηριστικά πολιτικών επιλογών, που δραστικά αναιρούν το οικιστικό παρελθόν, την μορφή των κατοικιών, τον τρόπο ζωής. Δύο σημεία φωτίζουν τη διάσταση αυτής της αλλαγής. Το πρώτο αφορά το Μοναστήρι που αποτελεί το πρότυπο για την ευρύτερη περιοχή. Στην οθωμανική κεντρική στρατιωτική σχολή, στην κτητορική επιγραφή, το κεντρικό κείμενο πλαισιώνουν μία υδρόγειος και μία ζωγραφική παλέτα, παραστατικά και συμβολικά ο κόσμος και οι τέχνες. Το δεύτερο αφορά την έκδοση του έργου της θητείας του πρώτου Δημάρχου της απελευθερωμένης Φλώρινας, Τέγου Σαπουντζή που μνημονεύει όλες τις πρωτοβουλίες που ανέλαβε και υλοποίησε με μόνο στόχο τον εξευρωπαϊσμό της πόλης. Το αποτέλεσμα είναι με ελάχιστες τραγικές διαφοροποιήσεις η σημερινή πόλη της Φλώρινας. Σε μια πόλη που αλλάζει δυναμικά ως πολεοδομικός ιστός αλλά και ως πληθυσμιακή σύνθεση, η διαφοροποίηση στην αισθητική αποτίμηση της διακόσμησης των κατοικιών δημιουργεί μία αγορά που δειλά στην αρχή θα καλυφθεί από ανθρώπους διαφορετικής καταγωγής και διαφορετικής εικαστικής εκκίνησης. Ενδεικτική είναι η αποστολή στο νεοσύστατο Δήμο Φλώρινας από την κεντρική Διοίκηση μιας συλλογής έργων καταξιωμένων καλλιτεχνών του αθηναϊκού κέντρου της εποχής. Τα ονόματα των Δημητρίου Λιναρά, Δημητρίου Μπούτζιου, Ηλία Βυζάντη, Λεωνίδα Παυλίδη, Γιώργο Μπλιάνκα, Παντελή Τριανταφύλλου και των Δημητρίου Κρούλη, Αλέκου Σαμψωνίδη και Γκουτζαμάνη περιγράφουν μία εικαστική παραγωγή ανθρώπων που εγκαθίστανται στην πόλη της Φλώρινας ως πρόσφυγες μετά την χάραξη των νέων συνόρων. Μαρτυρείται η σχέση των περισσοτέρων με τα φωτογραφικά εργαστήρια της εποχής. Ξεχωρίζουν οι περιπτώσεις του Δημητρίου Λιναρά, του μόνου με ακαδημαϊκές σπουδές στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών και του Ηλία Βυζάντη που το ταλέντο του αναδεικνύεται κατά την διάρκεια των εγκύκλιων σπουδών στην Κωνσταντινούπολη. Ο Ηλίας Βυζάντης συμπυκνώνει στη ζωή του τον βιοπορισμό του επιγραφοποιού με τον συγκερασμό και συλλειτουργία όλων των τεχνών στους κόλπους του Συλλόγου «Αριστοτέλης». Οι παρέες και η άτυπη μαθητεία στο περιβάλλον αυτών των ζωγράφων μετουσιώνονται μέσα στο Β Παγκόσμιο Πόλεμο στον Όμιλο Καλών Τεχνών του «Αριστοτέλη». Αποτελεί το πρώτο και ίσως το μοναδικό εργαστήριο εικαστικών τεχνών της ελληνικής ενδοχώρας. Εκεί θα μαθητεύσει και θα διαλεχτεί η παλιότερη γενιά που αναφέρθηκε, με τη νέα δυναμική γενιά των καλλιτεχνών, που δίκαια χαρακτηρίζεται ως απαρχή της σύγχρονης εικαστικής Φλώρινας. Στα ονόματα που αναφέρθηκαν προστίθενται οι Δημήτρης και Λεωνίδας Καλαμάρας, ο Στερίκας Κούλης, ο Γιώργος Κόρας, ο Νεοπτόλεμος Γκέρκας, ο Παντελής Ζηβονίδης, ο Γιώργος Καλτσούνης, ο Βαγγέλης Μπάρας κ.ά. Το 1945 συναντιούνται στη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών ο Δημήτρης Καλαμάρας και η Αλίκη Χατζή ως οι πρώτοι φοιτητές ενός ιδιαίτερα μεγάλου καταλόγου Φλωρινιωτών εικαστικών που θα σπουδάσουν στα χρόνια που ακολουθούν μέχρι σήμερα εικαστικές τέχνες. Η επιλογή των σπουδών στη μοναδική σχολή των Αθηνών είναι και το μόνο κριτήριο που διαφοροποιεί τους εικαστικούς της Φλώρινας σε δύο μεγάλες κατηγορίες τους αυτοδίδακτους και τους «προοδευτικούς έντεχνους». Δημήτριος Μπούτζιος Ειδυλλιακόν φίλημα επί των κυμάτων Δημήτριος Μπούτζιος Ουράνιος έρωτας

4 Λεωνίδας Παυλίδης Γυναίκα (Μούσα;) που καθρεφτίζεται στα νερά Λεωνίδας Παυλίδης Τοπίο ΙΙΙΙ Η λειτουργία της εικαστικής Φλώρινας έχει πλέον αποκτήσει δομή. Στον ιστό της πόλης χωρικά αναπτύσσεται κοντά στους πόλους του εργαστηρίου του «Αριστοτέλη» και της Παιδαγωγικής Ακαδημίας ένα πλέγμα ατομικών εργαστηρίων. Χρονικά διοργανώνονται εικαστικές εκθέσεις με σημαντική πυκνότητα μετά τη δεκαετία του 60. Ο Δήμος παράλληλα επιλέγει να προτάξει στην καθημερινότητα των Φλωρινιωτών την τοποθέτηση έργων σύγχρονης τέχνης. Ταυτόχρονα στον ιδιωτικό βίο γίνεται κοινός τόπος η κόσμηση των κατοικιών με έργα των καλλιτεχνών Φλώρινας. Στους εικαστικούς προστίθενται οι Κωστάκης Λούστας, Θανάσης Μηνόπουλος, Νικόλαος Δογούλης, Γιάννης Αντωνιάδης αλλά και οι εικαστικοί που παρεπιδημούν στη Φλώρινα όπως οι Κώστας Κοντογιάννης και Κώστας Ευρυγένης. Χωρίς καμία αξιολογική πρόθεση η ονομαστική αναφορά στους καλλιτέχνες θα σταματήσει σε τούτο το σημείο γιατί ο μεγάλος αριθμός τους στα χρόνια που ακολουθούν, θα αναιρέσει το μέγεθος και τη σκοπιμότητα αυτής της παρουσίασης. Στην πόλη της Φλώρινας οι κάτοικοι εξοικειώνονται με τη σύγχρονη τέχνη και αληθινά ένα πλήθος ανθρώπων δραστηριοποιείται εικαστικά ως αυτοδίδακτοι καλλιτέχνες ή ως εικαστικοί που ξενιτεύονται για τις σπουδές τους και επιστρέφουν πάντα στη γενέτειρα τους περιοδικά ή μόνιμα συμμετέχοντας ενεργά στο εικαστικό γίγνεσθαι. Ενδεικτικά πρέπει να αναφερθεί η επαγγελματική ενασχόληση των πτυχιούχων εικαστικών ως καθηγητών στη Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 70 η λίστα των καλλιτεχνών αριθμεί περίπου 40 εικαστικούς ορίζοντας την πόλη της Φλώρινας έκτοτε ως διεθνές παράδοξο αλλά και ευρωπαϊκή μοναδικότητα εξαιτίας της πυκνότητας στην αναλογία καλλιτεχνών και κατοίκων. Την ίδια εποχή το κενό της επίσημης πολιτείας στην υποστήριξη της καλλιτεχνικής παιδείας και την ανυπαρξία των απαραίτητων δομών πολιτισμού αναλαμβάνει να θεραπεύσει η ίδρυση και λειτουργία του σωματείου με την επωνυμία «Στέγη Φιλοτέχνων Φλώρινας». Φιλοδοξεί να συσπειρώσει και να ενεργοποιήσει συντεταγμένα το σύνολο των φιλοτέχνων είτε εικαστικών είτε απλών κατοίκων με φιλότεχνα ενδιαφέροντα με σκοπό της εικαστική παιδεία ως δημιουργία, προβολή και εκπαίδευση. Άμεσα και με φιλόδοξο ρομαντισμό ιδρύει το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Φλώρινας. Η πρώτη εμβληματική έκθεση στους χώρους του ιστορικού Γυμνασίου υποστηρίζεται από τους δασκάλους της Ανωτάτης Σχολής Καλών Αθηνών και προκαλεί την ίδρυση της συλλογής έργων του Μουσείου με δωρεές των καλλιτεχνών αλλά και αντίστοιχες παραχωρήσεις έργων από της Εθνική Πινακοθήκη. Η επιλογή αυτής της έκθεσης έχει ως απότοκο την κατεδάφιση του κτιρίου δύο μέρες πριν την κήρυξη του ως διατηρητέου μνημείου της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς. Η Στέγη Φιλοτέχνων Φλώρινας, κύριος φορέας των εικαστικών δρώμενων της περιοχής αναλαμβάνει να υποστηρίξει τη μνήμη και διατήρηση του οικιστικού παρελθόντος της πόλης δημιουργώντας, σε κελύφη της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς για περισσότερα από τριάντα χρόνια μέχρι την οριστική στέγαση της στο μέγαρο Εξάρχου, μηχανισμούς σύγχρονης εικαστικής παιδείας με χαρακτηριστική την ίδρυση και λειτουργία της Εικαστικής Βιβλιοθήκης. Στο ίδιο πνεύμα η επιθυμία να ξεχωρίσει η ιδιαιτερότητα της εικαστικής παραγωγής της Φλώρινας ορίζει την ίδρυση της Πινακοθήκης Καλλιτεχνών Φλώρινας σε κτήριο του Σιδηροδρομικού Σταθμού. Η διάρκεια στο χρόνο της εικαστικής παραγωγής στην περιοχή της Φλώρινας, οι όροι δημιουργίας, η επιθυμητή εικαστική παιδεία έχουν πλέον διαμορφώσει ένα αναγνωρισμένο εικαστικό κέντρο στον εθνικό κορμό με συνθήκες και πρακτικές που μετατρέπουν την πόλη σε σημείο αναφοράς. Με το ίδιο θράσος που ιδρύθηκε το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Φλώρινας την εποχή που δεν υπήρχε αντίστοιχος οργανισμός σε εθνικό επίπεδο, στα πρακτικά των συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου της Στέγης γίνονται και οι πρώτες αναφορές στην αναγκαιότητα ίδρυσης Σχολής Καλών Τεχνών στην πόλη. Χρειάστηκαν τρεις και πλέον δεκαετίες μέχρι τη λειτουργία του Τμήματος Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Η λειτουργία του για μια περίπου δεκαετία προσδιορίζει την δυναμική και την προοπτική των ονείρων των φιλοτέχνων της Φλώρινας που γίνονται πραγματικότητα στο τριεθνές των τεχνών. Η επιγραμματική τούτη αναφορά αυτής της δράσης, μπορεί να αποτελεί τον επίλογο αυτής της παρουσίασης αλλά είναι η ένδειξη των όσων στο φιλότεχνο μέλλον η πόλη μας οφείλει να δημιουργήσει και να αποδώσει. Ανδρέας Ν. Τσώκας Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Στέγης Φιλοτέχνων Φλώρινας Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης Φλώρινας Λεωνίδας Παυλίδης Λουλούδια

5

6 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΙΝΑΡΑΣ ( ) ΗΛΙΑΣ ΒΥΖΑΝΤΗΣ ( ) - Ελαιογραφία - Ακουαρέλα - Φωτογραφία Γεννήθηκε στο Μοναστήρι (ΠΓΔΜ). Εκεί, παρακολούθησε το Ελληνικό Δημοτικό Σχολείο και συνέχισε τις σπουδές του στο Τούρκικο Γυμνάσιο. Με την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1914, η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας. Η σχέση του με τον Άγγελο Γιαλλινά και οι μεταξύ τους συζητήσεις, του ενέπνευσαν το θαυμασμό για την τεχνική της ακουαρέλας. Το 1920 ο Λιναράς επέστρεψε στη Φλώρινα και άνοιξε φωτογραφικό στούντιο. Το 1956, έκλεισε το στούντιο και μετανάστευσε στο Detroit των ΗΠΑ. Θεωρείται ο καλύτερος προπολεμικός φωτογράφος της Φλώρινας. Υπήρξε επίσης ο πρώτος δάσκαλος ζωγραφικής του ΦΣΦ Αριστοτέλης. Ο Λιναράς ήταν μάλλον η πιο σοβαρή εικαστική περίπτωση της προπολεμικής Φλώρινας. Το έργο του συνίσταται από ελαιογραφίες και ακουαρέλες. Σπάνια ζωγράφιζε σκηνές από την ύπαιθρο, ενώ ασχολούνταν ιδιαίτερα με την αναπαραγωγή πορτρέτων και καρτ ποστάλ. Γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη. Το 1922 εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στη Φλώρινα. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος του ΦΣΦ «Ο Αριστοτέλης» και ενεργό μέλος του εικαστικού τμήματος τη δεκαετία του 40. Το 1932 δημιούργησε καλλιτεχνικό εργαστήρι, στο οποίο μαθήτευσαν οι μετέπειτα εικαστικοί της Φλώρινας. Η δουλειά του αφορά, τόσο τη ζωγραφική, όσο και την ταμπελοποιία. Κατασκεύασε εκατοντάδες ταμπέλες, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έναν ιδιαίτερο τύπο γραφής. Ο Βυζάντης επίσης ζωγράφιζε τοιχογραφίες με θρησκευτικά θέματα. Ο άνθρωπος, η φύση και η ιστορία ήταν ο χώρος του εικαστικού έργου του Ηλία Βυζάντη. - Ταμπέλα - Τοιχογραφία - Καλλιτεχνικός τύπος γραφής 10 Antonio Rotta, La morte del pulcino [Αντίγραφο] Bartolomé Esteban Murillo, Beggar Boys Eating Grapes and Melon [Αντίγραφο] 11

7 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΣΤΕΡΙΚΑΣ ΚΟΥΛΗΣ ( ) ΑΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗ ( ) - Αυτοδίδακτος - Ιμπρεσιονισμός - Φωβισμός Γεννήθηκε στην Κορυτσά. Είναι αυτοδίδακτος, χωρίς τυπικά πανεπιστημιακά προσόντα. Ο ζωγράφος επηρεάστηκε από τους ιμπρεσιονιστές και, στη συνέχεια, από το κίνημα του Φωβισμού. Το 1980, η εικαστική του παραγωγή θα επικεντρωθεί στην κοινωνική ευαισθητοποίηση και τα ειρηνιστικά κινήματα. Πέθανε τον Ιούνιο του Το ατελιέ του διατηρήθηκε και λειτουργεί ως μουσείο. Σπούδασε στην ΑΣΚΤ Αθήνας και στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Τιμήθηκε με το Α βραβείο γλυπτικής του Δήμου Θεσσαλονίκης και διακρίθηκε σε διαγωνισμούς των υπουργείων Εσωτερικού και Πολιτισμού. Έργα της βρίσκονται σε δημόσιους χώρους και ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Πέθανε σε ηλικία 74 χρονών, αφήνοντας πίσω της σημαντικό έργο. - Μνημειακή γλυπτική - Μάρμαρο 12 Δέντρα Ι Δέντρα ΙΙΙ Στον άγνωστο κλήρο 13

8 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ ( ) Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΡΑΣ (1925) - Εξπρεσιονιστικά στοιχεία - Γεωμετρικοί όγκοι - Αρμονία - Συμμετρία Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε γλυπτική στο εργαστήρι του Μ. Τόμπρου στην Αθήνα. Συνέχισε τις σπουδές στις Ακαδημίες Καλών Τεχνών της Φλωρεντίας και της Ρώμης. Το 1958, ίδρυσε το πρώτο εργαστήριο χύτευσης χαλκού στην ΑΣΚΤ Αθήνας. Από το 1969 ως το 1985 εργάστηκε ως καθηγητής στο Τμήμα γλυπτικής, όπου εισήγαγε τη συστηματική διδασκαλία των θεωρητικών κειμένων. Το γλυπτικό έργο του δεν είναι αρκετά πλούσιο, γιατί, μέχρι το τέλος της ζωής του, εργάστηκε για να τελειοποιήσει μόνο δύο θέματα: το άλογο και την ανθρώπινη φιγούρα. Γεννήθηκε στη Φλώρινα και αποφοίτησε από τη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας. Το 1955 μετανάστευσε στις ΗΠΑ, όπου εργάστηκε για τον γλύπτη Jacques Lipchitz. Παράλληλα, μελέτησε τεχνικές χύτευσης μετάλλων στο Modern Art Foundry της Νέας Υόρκης. Το 1975 σπούδασε με υποτροφία στην Ιταλία και την Ισπανία. Στη συνέχεια, δίδαξε γλυπτική στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Το έργο του είναι επηρεασμένο από ιμπρεσιονιστικές φόρμες. - Ιμπρεσιονιστικές φόρμες - Μέταλλο - Τεχνικές χύτευσης Σπουδή μέτρου και ποσοτικής τάξης για τον έφιππο ανδριάντα του Μ. Αλεξάνδρου Sculptural study Θνήσκων πολεμιστής Bronze of Ravens 14 Άννα 15

9 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΚΩΣΤΑΣ ΚΟΝΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ( ) Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΔΟΣΤΗΣ ( ) - Εξπρεσιονισμός - Αφαίρεση - Ανθρώπινη μορφή - Φύση Ο Κώστας Κοντογιάννης σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας. Από το 1956 έως το 1963, συνέχισε τις σπουδές του στην ζωγραφική και την γλυπτική στην Ιταλία, στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Φλωρεντίας. Το εξπρεσιονιστικό του έργο του διακρίνεται για την ζωντανή αποτύπωση της φύσης και της ανθρώπινης μορφής. Πάντως, ο ίδιος δεν θέλησε ποτέ να εκφραστεί μέσα από παντελώς αφηρημένες απεικονίσεις, αλλά ούτε και να εγκλωβιστεί σε ένα συγκεκριμένο στυλ. Γεννήθηκε στη Σκοπιά Φλώρινας. Είναι αυτοδίδακτος ζωγράφος. Οι θεματικές επιλογές της τέχνης του είναι σκηνοθετημένες αφηγήσεις από τις παιδικές του αναμνήσεις και τα ιστορικά γεγονότα της εποχής. Η τοπιογραφία αποτυπώνει την ύπαιθρο, τη λεπτομερή αφήγηση της καθημερινής ζωής και τη λαϊκή παράδοση. Κυρίαρχο υλικό είναι η λαδομπογιά, η οποία περιορίζει το οπτικό αποτέλεσμα των έργων του. Η γυναίκα έχει πρωταρχικό ρόλο στο έργο Δόστη και συνοδεύεται από έντονα ερωτικά στοιχεία και τη μυθοποίηση της ομορφιάς και εξωτισμού της γυναικείας φιγούρας. - Αυτοδίδακτος - Ναΐφ - Τοπιογραφία - Λαδομπογιά Το 2002, η Ακαδημία Αθηνών τον τίμησε για το ήθος του ως αθόρυβου καλλιτέχνη της επαρχίας. Όσο ζω, θα ζωγραφίζω Κόρκες Βρύση 16 Κοριτσάκι Αγόρι και γάτος 17

10 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΘΑΝΑΣΗΣ ΜΗΝΟΠΟΥΛΟΣ ( ) ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ ( ) - Άγαλμα - Μνημείο - Ηρωικός συμβολισμός - Εθνική ιστορία Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Ξεκίνησε ως ζωγράφος με την πρώτη καλλιτεχνική διέγερση το τοπίο της μακεδονίτικης γης. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και ασχολήθηκε με τη γλυπτική. Συνέχισε τις σπουδές του στην Κωνσταντινούπολη, στη Ζυρίχη και τη Βιέννη. Το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς του καλύπτει η μνημειακή γλυπτική με στοιχεία ηρωικών συμβολισμών. Γεννήθηκε στη Φλώρινα και το 1950 μετανάστευσε στο Perth της Αυστραλίας. Πριν φύγει παρακολούθησε για ένα χρόνο το τμήμα γλυπτικής της Σχολής Καλών Τεχνών Αθήνας. Συνέχισε και ολοκλήρωσε τις σπουδές του στην Αυστραλία, από όπου και πήρε δίπλωμα γλυπτικής. Από το 1968 διδάσκει στο Claremont School of Art, όπου ουσιαστικά οργάνωσε το τμήμα γλυπτικής. Οι επιρροές που έχει δεχθεί από την αρχαία ελληνική γλυπτική, την πατρίδα του και την ελληνική τέχνη είναι ευδιάκριτες και διάχυτες στο έργο του. Στα έργα του εντυπωσιάζει η χρήση ενός ιδιαίτερου εξπρεσιονιστικού λεξιλογίου, που προσδίδει τόνο στη γλυπτική και στη ζωγραφική του. - Ανθρώπινη μορφή - Εξπρεσιονισμός - Γ λυπτική 18 Μνημείο πεσόντων (Ανταρτικό) Ιάσων Τοπίο και ψυχή 19

11 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΚΩΣΤΑΚΗΣ ΛΟΥΣΤΑΣ ( ) ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΜΠΑΡΑΣ ( ) - Εξπρεσιονιστικές τάσεις - Πορτρέτο - Νεκρή φύση - Θαλασσινό τοπίο - Διάφανα χρώματα Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Ζωγράφος εξπρεσιονιστικών τάσεων με προτιμήσεις στην τοπιογραφία και προσωπογραφία. Σπούδασε ( ) στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας στα εργαστήρια του Γ. Μόραλη και του Μ. Τόμπρου. Η ζωγραφική του χαρακτηρίζεται ως ιδιότυπη, καθώς διαθέτει «αναγνωρίσιμα χαρακτηριστικά ενός προσωπικού εξπρεσιονισμού. Έχει ποικίλη θεματολογία, όπως πορτρέτα, νεκρές φύσεις, καθημερινά αντικείμενα, μουσικά όργανα, θαλασσινά τοπία. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Η ενασχόληση του με τη ζωγραφική άρχισε όταν σε ηλικία 12 ετών. Είναι αυτοδίδακτος ζωγράφος που ανέπτυξε μια ιδιαίτερη τεχνική, όπου συνδύαζε τη ζωγραφική με λάδι με το τρισδιάστατο ανάγλυφο. Τα θέματά του αντλούνται κυρίως από την αγαπημένη του Φλώρινα και την Ελλάδα. - Αυτοδίδακτος - Λάδι - Τρισδιάστατο ανάγλυφο 20 Τhe artist s wife Florina s River Πρέσπα Φθινόπωρο στη Φλώρινα 21

12 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ ( ) ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΤΑΜΟΥΤΣΕΛΗΣ (1935) - Φρίζα - Ανθρώπινη διάσταση - Ρεαλιστική ακρίβεια Γεννήθηκε στο Κρατερό Φλώρινας. Σπούδασε στην Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και φοίτησε στο εργαστήρι του Μ. Τόμπρου. Τελείωσε τις μεταπτυχιακές του σπουδές στην Φλωρεντία. Στη συνέχεια μελέτησε τη λαϊκή παραδοσιακή αρχιτεκτονική και γλυπτική, αντλώντας στοιχεία από τη Φλώρινα. Επιδόθηκε στον προβληματισμό της φρίζας από την οποία προέκυψε μια σειρά σχεδίων με ρεαλιστική ακρίβεια και καθαρότητα, που ολοκληρώνεται με την ανθρώπινη διάσταση. Ο καλλιτέχνης παρουσιάζει έντονη εκθεσιακή δράση στην Ελλάδα. Γεννήθηκε στη Δροσοπηγή Φλώρινας. Μαθήτευσε την αγιογραφική τέχνη από το στο εργαστήρι των αγιογράφων του Βιτσίου. Μετά το 1967, στράφηκε στη ζωγραφική. Ο καλλιτέχνης χρησιμοποιεί την τεχνική της σπάτουλας. Τα θέματά του προέρχονται από τη φύση της Φλώρινας. - Χρωματικός όγκος - Γεωμετρική κίνηση - Φύση της Φλώρινας - Τεχνική της σπάτουλας Φλώρινα, στη Γεωργική Σχολή Άτιτλο Ξενοδοχείο Χαν Πατέρα 22 Άτιτλο Ο Βιολιστής 23

13 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Γ λυπτό - Απλότητα - Λαϊκός πολιτισμός - Αδρή έκφραση ΝΙΚΟΛΑΣ ΔΟΓΟΥΛΗΣ ( ) Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας στο εργαστήριο του Γ. Παππά και στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Ρώμης. Το έργο του είναι εμπνευσμένο από τη ζωή των κατοίκων του μακεδονικού τοπίου. Τα γλυπτά του ξεχωρίζουν για την απλότητα της φόρμας. Ο καλλιτέχνης ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για τη σχηματοποίηση των μορφών και της αδρής έκφρασης. Αγορά 24 Άγαλμα της Ελευθερίας 25

14 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΑΡΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ (1940) ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΥΡΚΟΣ (1942) - Χαρτί - Ξύλο - Πέτρα - Διαφάνεια - Καμβάς Γεννήθηκε στο χωριό Λαιμός της Πρέσπας από πρόσφυγες γονείς. Είναι αυτοδίδακτος ζωγράφος και ο στόχος είναι η ανάγκη ικανοποίησης της αγάπης του για τη ζωγραφική και η καταγραφή μέσω αυτής των ανθρώπινων αισθημάτων. Το λάδι και το ντουκόχρωμα είναι τα υλικά που χρησιμοποιεί περισσότερο στα έργα του, ενώ ανάμεσα στις πιο δημοφιλείς τεχνικές συναντώνται το πινέλο, η σπάτουλα και η ζωγραφική με δάχτυλα. Γεννήθηκε στο Νεοχωράκι Φλώρινας. Σπούδασε στην ΑΣΚΤ Αθήνας. Στη συνέχεια, μετακόμισε στο Παρίσι, όπου μελέτησε τα σύγχρονα ρεύματα της τέχνης. Ίσως το πιο ελκυστικό στοιχείο στα έργα του είναι ότι τα τοπία του δεν αποτελούν φωτογραφικές αποτυπώσεις. Μερικές φορές εξπρεσιονιστικά, άλλοτε μινιμαλιστικά, αποδίδει τα τοπία του με πολλές τεχνικές και εκφράζεται μέσα από ποικίλα ρεύματα. - Εξπρεσιονισμός - Μινιμαλισμός - Τοπίο - Καλλιτεχνικά ρεύματα Male Head 26 Brother trees Prespian world Σαντορίνη. Τοπίο Ι Στερίκας Κούλης 27

15 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ (1942) ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΧΑΤΖΗΛΑΜΠΡΟΥ (1946) - Ακουαρέλα - Ακρυλικά - Τοπίο - Παραδοσιακά σπίτια Γεννήθηκε στις Πρέσπες. Σπούδασε στην ΑΣΚΤ Αθήνας στο εργαστήρι του Γ. Μόραλη. Παράλληλα σπούδασε διακοσμητική και σκηνογραφία. Εργάζεται στο Υπουργείο Πολιτισμού ως ζωγράφος και συντηρητής έργων τέχνης. Μοναχικά τοπία και παραδοσιακά σπίτια επιλέγει για να δομήσει ένα ζωγραφικό κόσμο, που θα αγγίζει τις αναμνήσεις. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σε νεαρή ηλικία μαθητεύει κοντά στους Φλωρινιώτες ζωγράφους, που πλαισιώνουν τον Φ.Σ.Φ. «Ο Αριστοτέλης». Κατά τη διάρκεια των σπουδών του στην Οδοντιατρική Σχολή του ΑΠΘ μετέχει στην καλλιτεχνική ομάδα του Πανεπιστημίου και λαμβάνει μέρος σε δύο ομαδικές εκθέσεις στη Θεσσαλονίκη. Το 1980 παρουσιάζει το ζωγραφικό έργο στο Τορόντο και το 2006 στην Κωνσταντινούπολη με τους Φλωρινιώτες ζωγράφους. Η φύση και τα χρώματα της Φλώρινας είναι η πηγή έμπνευσης για τις συνθέσεις του καλλιτέχνη. - Τοπίο - Χρώμα - Σύνθεση Ημίγυμνο Σπίτι στην Πρέσπα Άτιτλο Φθινόπωρο στα βουνά της Φλώρινας 28 Υπαίθρια αγορά 29

16 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΘΕΜΗΣ ΜΗΛΩΣΗΣ ( ) ΞΑΝΘΙΠΠΟΣ ΒΥΣΣΙΟΣ (1947) - Παστέλ - Ακουαρέλα - Αφαιρετικός γεωμετρισμός - Εξπρεσιονισμός - Αρμονία Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Αυτοδίδακτος ζωγράφος, αποτυπώνει τοπία της Φλώρινας, νεκρές φύσεις, πορτρέτα και στιγμές καθημερινότητας. Αρχικά στα έργα του αποτυπώνεται ένας αφαιρετικός γεωμετρισμός, ενώ αργότερα χαρακτηρίζονται από εξπρεσιονιστική διάθεση, δουλεύοντας με παστέλ και ακουαρέλα. Σκηνοθετεί τους πίνακές του, έτσι ώστε ο ίδιος να αποτυπώνεται ως πρωταγωνιστής. Ο Μηλώσης είναι ο ζωγράφος των ανοικτών χρωμάτων και αρμονιών, των γοητευτικών ανοιξιάτικων και φθινοπωρινών τοπίων της Φλώρινας, τα οποία αποδίδει με εκφραστική λιτότητα και χρωματική ευαισθησία. Γεννήθηκε στη Φλώρινα, µεγάλωσε στη Μελβούρνη της Αυστραλίας και σπούδασε Φυσική στη Θεσσαλονίκη, όπου ζει και να εργάζεται. Είναι αυτοδίδακτος ζωγράφος και ξεκίνησε τη ζωγραφική το O Βύσσιος συστήνει ουσιαστικά το φωτοσχέδιο τη «γραφή µε φως». «Είναι αυτή η σχέση επιστήµης και τέχνης που ο Βύσσιος επαναφέρει µε τους τίτλους «Φωτοσχέδια», «Ζωγραφική στο χώρο», «Ηolon», «Ολόγραµµα» κ.ά. Τα έργα του έγιναν γνωστά στο ελληνικό κοινό το 1971, στη συνέχεια εξελίχθηκαν σε «ολιστικά» και μετατράπηκαν σε ολογράµµατα. - Φωτοσχέδια - Γραφή µε φως - Ολόγραµµα «Η ζωγραφική μου δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας τρόπος να αισθάνομαι τα πράγματα, ένας τρόπος να σας αγαπώ, ένας τρόπος να ζω». Φωτοσχέδιο 30 Η Ρήνα μου Φωτογραφίζοντας τον κόσμο που υπερασπίζομαι Φωτόδεντρο Φωτοσχέδιο ΙΙ 31

17 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μορφικά στοιχεία - Χρωματική γκάμα - Σύνθεση - Αφηρημένος εξπρεσιονισμός ΤΑΚΗΣ ΜΠΕΣΣΑΣ (1947) Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας στο εργαστήρι του Δημήτρη Καλαμάρα. Δίδαξε στην Παιδαγωγική Σχολή της Φλώρινας και συνέβαλε στην ίδρυση και οργάνωση του Τμήματος Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας (2012). Η καλλιτεχνική του παρουσία ξεκινά από το 1965 με τοπία από τη Φλώρινα, σχέδια, ελαιογραφίες και ακουαρέλες. Έργα του με μικτή τεχνική συνοψίζουν τις αναζητήσεις του από το 1962 μέχρι και το 2000 και καταγράφονται ως αφηρημένος εξπρεσιονισμός. Τα χαρακτηριστικά των έργων του είναι ελαφριές ύλες, λιτή χρωματική γκάμα, εστίαση στη σύνθεση, ανάδυση κρυφών μορφικών στοιχείων. Σήμερα διατηρεί εικαστικό εργαστήριο στη Φλώρινα. Επίσης έχει πραγματοποιήσει καλλιτεχνικές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Η Ακρόπολη Μουσικοί 32 Καφενείον Το Διεθνές 33

18 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΙΧΑΗΛ (1950) Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΜΑΝΩΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ (1951) - Ρυθμός - Μαθηματικός σχεδιασμός - Περιβαλλοντική αρχιτεκτονική - Σύνθεση - Διάσταση του χρόνου - Όγκος - Αντανάκλαση του φωτός Γεννήθηκε στον Κώττα Φλώρινας. Σπούδασε στην ΑΣΚΤ Αθήνας ζωγραφική με το Νίκο Νικολάου και γλυπτική στο εργαστήρι του Δημήτρη Καλαμάρα. Ζει και εργάζεται στη Γαλλία από το Το έργο του Μιχαήλ βασίζεται σε μία αφομοιωτική διαδικασία των αλλαγών, εκφρασμένη μέσα από ρυθμικά και μαθηματικά μοντέλα, τα οποία επαναλαμβάνονται εντός ενός πλαισίου περιβαλλοντικού σχεδιασμού ή στο ίδιο το φυσικό περιβάλλον - αυτό αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό στις συνθέσεις του καλλιτέχνη. Έχει πολύ καλή επίγνωση του ανθρώπινου σώματος στο χώρο, της διάστασης του χρόνου, της σχέσης μεταξύ όγκου και χρώματος και της αντανάκλασης του φωτός στις επιφάνειες των γλυπτών. Ο Μανώλης Πολυμέρης είναι αυτοδίδακτος και η πρώτη του επαφή με την τέχνη ήταν κοντά στον πατέρα του, που έκανε επιγραφές και γιγαντοαφίσες για τον κινηματογράφο. Το έργο του είναι κατά κύριο λόγο ανθρωποκεντρικό, ποτέ όμως δεν παραμένει στην ακριβή απόδοση της οπτικής πραγματικότητας. Με οπτικές παραμορφώσεις, ελεύθερες χειρονομίες ή πολυπρισματικές αποδόσεις εκφράζει τις άπειρες δυνατότητες του ανθρώπινου προσώπου όχι τόσο ως θέματος της ζωγραφικής, αλλά κυρίως ως βαθύτερης ουσίας. - Οπτικές παραμορφώσεις - Πολυπρισματικές αποδόσεις - Ανθρωποκεντρισμός Prespes 2000 «Εκεί όπου συναντιέται ο Bacon με τον Greco, συναντιέται και ο παραμορφωτικός καθρέφτης του Πολυμέρη με την εικονική πραγματικότητα» 34 Bijections Installation Διάθλαση προσώπου Πρέσπα 35

19 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ (1951) ΣΤΕΛΛΑ ΓΚΟΛΙΤΣΗ (1952) - Κλασική γλυπτική - Αρχές της αρχαίας τέχνης - Κλασική φόρμα - Ζωφόρος - Αρχαϊκή απλότητα Γεννήθηκε στη Φλώρινα και είναι γιός του γνωστού γλύπτη Λεωνίδα Καλαμάρα. Ολοκλήρωσε τις σπουδές του στη γλυπτική στο Australian Institute of Technology ταυτόχρονα με τις παιδαγωγικές σπουδές του. Ξεκίνησε να διδάσκει γλυπτική το 1976 στο Claremont School of Art, με ειδίκευση στην κλασική γλυπτική (πηλός, χαλκός, μάρμαρο, ξύλο και πέτρα). Τα έργα του Καλαμάρα αντανακλούν το ελληνικό πνεύμα και ακολουθούν τις βασικές αρχές των έργων της αρχαιότητας. Οι συνθέσεις του είναι αποτέλεσμα μιας εξειδικευμένης μεθοδολογικής προσέγγισης και η προοπτική της ανθρωποκεντρικής γλυπτικής με αναγωγές στην ελληνική αρχαιότητα. Δίνει έμφαση στις κλασικές φόρμες, όπως αυτές απεικονίζονται σε ζωφόρους με αρχαϊκή απλότητα. Γεννήθηκε στην Legnitsa της Πολωνίας από Έλληνες γονείς. Μαθήτευσε στο εργαστήρι του Χριστόπουλου στη Θεσσαλονίκη, όπου ασχολήθηκε με το ελεύθερο σχέδιο. Το 1989 μετοίκησε στη Φλώρινα, όπου εμβάθυνε τις γνώσεις της κοντά στο ζωγράφο Κούλη Στερίκα. Η δουλειά της χαρακτηρίζεται από τόλμη και πρωτοτυπία, πάθος για τη φύση και τις διαρκείς μεταμορφώσεις της. - Ελεύθερο σχέδιο - Πρωτοτυπία - Φύση Τοπίο Γαία Ύπνος Σκέψη 36 Τοπίο Τοπίο 37

20 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΥΛΕΛΗΣ (1954) ΦΛΩΕΛ (ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΑΖΕΑΣ) ( ) - Αυτοδίδακτος - Φυσικό υλικό - Οπτική απόδοση Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Είναι αυτοδίδακτος ζωγράφος. Στα έργα του αποτυπώνει το ανάγλυφο του χαλκού με τη χρήση της σπάτουλας, εμπλουτίζοντας με φυσικά υλικά, όπως άμμο, πέτρα, ξύλο. Ο καλλιτέχνης συνηθίζει να φωτογραφίζει ανθρώπους και τοπία πριν από την οπτική απόδοση της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Γεννήθηκε στον Παπαγιάννη Φλώρινας. Παρά το γεγονός ότι ήταν καλλιτεχνικά περιθωριοποιημένος για αρκετά χρόνια, δημιούργησε ένα μοναδικό προσωπικό, πρωτόγονο ύφος που τον έκανε γνωστό τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, ιδιαίτερα μετά που κατέκτησε το Α Βραβείο στην Art Biennale (Μαυροβούνιο, 2006). Απεβίωσε το 2007 στο απόγειο της καριέρας του. Έργα του υπάρχουν στη Σχολή Καλών Τεχνών στη Φλώρινα (Ελλάδα) και στο Πολιτιστικό Ίδρυμα «Φλόγα της Τέχνης στην Καβάλα (Ελλάδα). - Πρωτόγονο ύφος Αγορά Γυμνό Μοναξιά Κάτω Υδρούσα Φλώρινας 38 Καθημερινότητα I Καθημερινότητα II 39

21 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΣΤΑΚΑΣ (1956) ΛΑΖΑΡΟΣ ΣΠΥΡΟΥ (1958) - Εξπρεσιονιστική γραφή - Συμπληρωματικά χρώματα - Βυζαντινή ζωγραφική - Αρμονία - Genre Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε στο Λονδίνο, στη Royal Academy of Fine Arts. Με γραφή εξπρεσιονιστική, παράδοξες γωνίες σύλληψης και τολμηρή χρήση των συμπληρωματικών χρωμάτων, μεταφέρει στην ζωγραφική επιφάνεια την συγκίνησή του. Η γνώση της βυζαντινής ζωγραφικής τον οπλίζει με το μέτρο της οικονομίας στα μέσα του: τίποτα υπερβολικό και κραυγαλέο στις συνθέσεις του. Μελετάει τις αρμονίες του, προβάλλοντας το προσωπικό του ύφος. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε στην Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας. Στους δασκάλους του στη ζωγραφική συμπεριλαμβάνονται οι Κ. Λούστας, Β. Βλαχόπουλος και Δ. Μυταράς ενώ στη γλυπτική οι Θ. Πανουργιάς και Δ. Καλαμάρας. Πολλά από τα έργα του εκτίθενται σε δημόσιους χώρους, μουσεία και ιδιωτικές συλλογές. Εμπνευσμένος από την αισθητική της κλασικής αρχαιότητας δημιουργεί έργα με άξονα τα ιδανικά πρότυπα των αναλογιών του αντρικού και του γυναικείου σώματος. Σχέδια, ζωγραφική και γλυπτική, το έργο του αποτελεί μια εικαστική ανάγνωση του ελληνικού μύθου και της θάλασσας, δείχνοντας συγχρόνως την εικαστική πορεία του. - Γ λυπτική - Ζωγραφική - Αρχαιότητα - Αναλογία Ρόδια Άτιτλο Κατασκευή Ι Πήγασος 40 Ο κύκλος των 76 ημερών Τηνιακοί εσπερινοί 41

22 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Αρχιτεκτονικό σχέδιο - Ζωγραφική - Καμβάς ΛΙΤΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Γεννήθηκε στη Φλώρινα, όπου ζει μέχρι σήμερα και είναι ζωγράφος και συγγραφέας. Κάτοικος Φλώρινας. Αποφοίτησε από την Ecole Ave De Paris και συνέχισε τις σπουδές της στο αρχιτεκτονικό σχέδιο και τη ζωγραφική. Έχει σημαντικές παρουσίες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Όπως αναφέρει η ίδια «αυτό που συλλαμβάνει το βλέμμα μου στο πλήθος, στο περιβάλλον, οπουδήποτε, έχω την αγωνία μήπως και δεν προλάβω να το αποτυπώσω στον καμβά μου». Νηρηίδες 42 Μέδουσα Θέμιδα 43

23 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΓΙΩΡΓΟΣ ΡΑΚΟΒΑΛΗΣ ( ) ΣΩΤΗΡΗΣ ΛΙΟΥΚΡΑΣ (1962) - Φωτογραφία - Πειραματισμός - Ευαισθησία Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ. Στη διάρκεια των σπουδών του ασχολείται με τη φωτογραφία και παραδίδει μαθήματα σχεδίου και ζωγραφικής σε ομάδες παιδιών. Στο σύντομο διάστημα της ενασχόλησής του με τη ζωγραφική, άφησε σημαντικό αριθμό έργων, όπου διαφαίνεται καθαρά η ευαισθησία και η τάση για πειραματισμό. Το 1986 οργανώνει στο εργαστήρι του σκοτεινό θάλαμο και ασχολείται με την καλλιτεχνική φωτογραφία, ενώ παράλληλα παρακολουθεί μαθήματα στον Γ. Κατσάγγελο. Το 1987 κάνει την πρώτη ατομική έκθεση φωτογραφίας. Τα θέματά του αποπνέουν τρυφερότητα και η ματιά του αγκαλιάζει ότι αγάπησε και ότι τον συγκλόνισε. Το έργο του φανερώνει την αγωνία του καλλιτέχνη να γνωρίσει τον εαυτό του κα να ερμηνεύσει τον κόσμο γύρω του. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Αποφοίτησε από την Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών στην Αθήνα. Πηγή προέλευσης των εικόνων του είναι η πραγματικότητα των αισθήσεων, ο κόσμος του ονείρου, της μνήμης και της φαντασίας ή αυτόματες προβολές του ασυνείδητου. Τοπία της Φλώρινας, της πόλης στην οποία ζει και εργάζεται, χωρίς ωστόσο να καταβάλει οποιαδήποτε προσπάθεια περιγραφικής αποτύπωσης των εξωτερικών χαρακτηριστικών της. Η ανθρώπινη μορφή υπονοείται ως σκιά, ενσωματώνεται στο χώρο, δεν αποτυπώνει απλά το ίχνος της διέλευσης της, αλλά τροποποιεί δραστικά τη βιωμένη αίσθηση του τοπίου που προσλαμβάνει ο θεατής. - Μορφή - Σκιά - Χώρος - Τοπίο Άτιτλο Νυχτερινο τοπίο Christmas Eve, Γάμος Άτιτλο 45

24 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΘΩΜΑΣ ΖΩΓΡΑΦΟΣ (1963) Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΖΩΗ ΤΥΡΠΕΝΟΥ (1963) - Αρχιτεκτονική κατασκευή - Μνημειακότητα - Χώρος Γεννήθηκε στη Δροσοπηγή Φλώρινας. Φοίτησε στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών Αθήνας ( ). Τα έργα του εκφράζουν την πρόθεσή του να ορθώσει μια αρχιτεκτονική κατασκευή που αποπνέει μνημειακότητα και σηματοδοτεί το χώρο. Ο καλλιτέχνης, μέσα από τα έργα του, εκφράζει την επιθυμία του να δημιουργήσει μια νέα οντότητα, η οποία όχι μόνο θα ερμηνεύσει την πραγματικότητα, αλλά και θα επιβάλλει τη δική του προσωπική βίωση. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε γλυπτική στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών. Είναι επηρεασμένη κυρίως από τους ζωγράφους Πιέρο ντε λα Φραντζέσκα, Βερμεέρ, Σεζάν και τους γλύπτες Ροντέν, Μαρίνι, Χαλεπά και Καλαμάρα. Οι συνθέσεις της είναι ανθρωποκεντρικές εστιάζοντας στη μελέτη του σώματος, την αρμονία και τη «χρυσή αναλογία», τόσο με εξπρεσιονιστική όσο και με αφαιρετική διάθεση. Στη συνέχεια, ασχολήθηκε με την αγιογραφία, την εικονογραφία και το ανάγλυφο. Στο επίπεδο αυτό, έχει δεχθεί επιρροές από ζωγράφους και αγιογράφους όπως τον Πανσέληνο, τον Παπαλουκά, τον Κόντογλου και τον π. Λουκά Ξενοφωντινό. Τα θέματά της είναι επηρεασμένα από την Ορθόδοξη αγιοπατερική παράδοση και στόχος της είναι η εικόνα αγιογραφία όχι απλώς να βοηθά τη μνήμη να αναπλάσει παλαιά γεγονότα ή πρόσωπα, αλλά να δημιουργεί μια αίσθηση παρουσίας. - Ανθρωποκεντρική σύνθεση - Σώμα - Αρμονία - Χρυσή αναλογία - Αγιογραφία - Εικονογραφία Εσωτερικό Ι Κεφαλή 46 Αρχιτεκτονικά τοπία Σκηνές από την Παλαιά & την Καινή Διαθήκη Καθιστές φιγούρες 47

25 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΑΝΝΑ ΤΣΟΥΛΦΙΔΟΥ (1963) ΧΡΗΣΤΟΣ ΤΣΩΤΣΟΣ (1965) - Τοπίο Η Άννα Τσουλφίδου σπούδασε στην Σχολή Καλών Τεχνών της Ρώμης, στο εργαστήρι ΤΡΟΤΤΙ. Δημιούργησε τμήμα ζωγραφικής στην Εύξεινο λέσχη Φλώρινας το 1996 και εργάστηκε στο Εικαστικό Εργαστήρι Κοζάνης Συμμετείχε σε ομαδικές και ατομικές εκθέσεις Σήμερα εργάζεται στη Φλώρινα ως καθηγήτρια Εικαστικών στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση και είναι υπεύθυνη του εργαστηρίου κεριού στο ΤΕΕΤ Φλώρινας. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, στο Τμήμα Γ λυπτικής, με δάσκαλο τον Γιώργο Λάππα. Έχει πραγματοποιήσει τρεις προσωπικές εκθέσεις και έχει συμμετάσχει και σε ομαδικές εικαστικές δράσεις. Στα έργα του εστιάζει στην ανθρώπινη φιγούρα μέσα από τον πηλό, τον γύψο και το μέταλλο και οι μορφές του χαρακτηρίζονται από τη σταδιακή αφαίρεση του όγκου. Σήμερα, διδάσκει γλυπτική στο Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών, του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. - Ανθρώπινη φιγούρα - Γύψος - Πηλός - Αφαίρεση - Όγκος - Μορφή Νεκρή φύση Τοπίο Η Γη μαλώνει Φιγούρες Φιγούρα 48 Άτιτλο 49

26 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΝΙΚΟΣ ΤΑΜΟΥΤΣΕΛΗΣ (1967) ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝIΑ ΖΩΓΡΑΦΟΥ (1969) - Ζωγραφική - Ελεύθερο σχέδιο - Χαρακτική Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Διδάχθηκε ζωγραφική και ελεύθερο σχέδιο στο εργαστήρι του Βρασίδα Βλαχόπουλου, στην Αθήνα. Το ήταν τα χρόνια που φοίτησε στην Α.Σ.Κ.Τ. του Α.Π.Θ. Δούλεψε στο εργαστήριο του Δημήτρη Κοντού και του Ξενή Σαχίνη. Παράλληλα παρακολούθησε μαθήματα στο εργαστήριο χαρακτικής με δάσκαλο τον Γιώργο Μήλιο και φωτογραφίας με τον Γιώργο Κατσάγγελο. Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ. στο εργαστήρι του Δ. Κοντού. Παρακολούθησε μαθήματα φωτογραφίας και χαρακτικής στα αντίστοιχα εργαστήρια της σχολής. Αποφοίτησε το 1996 και διορίστηκε στη μέση εκπαίδευση ως καθηγήτρια καλλιτεχνικών μαθημάτων, όπου εργάζεται ως και σήμερα. Έχει λάβει μέρος σε ομαδικές εκθέσεις του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης Φλώρινας και έργα της εκτίθενται στην Πινακοθήκη Φλωρινιωτών ζωγράφων. - Ζωγραφική - Xαρακτική - Φωτογραφία Αυτοκίνητο ΙΙ Νεκρή φύση Ρωμανός 50 Αντιπαραθέσεις Σύνθεση Τρεις σπουδές 51

27 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Προοπτική - Χώρος - Αντανάκλαση - Καμπύλη - Συνθετικά υλικά ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΤΑΜΟΥΤΣΕΛΗΣ (1969) Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Σπούδασε στο Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του Π.Δ.Μ. με δάσκαλο τον Γιάννη Καστρίτση. Στο έργο του δίνει έμφαση σε μια ζωγραφική παράσταση-εικόνα η οποία από την μία απομονώνει και αντανακλά στοιχεία του περιβάλλοντος και εμφανίζει μια παραμορφωμένη προοπτική του αποτυπωμένου-υπαρκτού χώρου ενώ παράλληλα δημιουργεί χρωματικές αντανακλάσεις στις σχηματιζόμενες καμπύλες επιφάνειες, λόγω των συνθετικών υλικών του ίδιου του αντικειμένου. Ακουαρέλα Βιομηχανικό τοπίο Σαπουνόφουσκες 52 53

28 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΟΥΝΤΟΥΡΑΣ (1974) ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΧΡΥΣΟΧΟΪΔΗΣ (1974) - Πρόσοψη - Υλικά δόμησης - Σπόλια - Κολάζ - Papier collé Γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε πλαστικές τέχνες στη Σχολή Καλών Τεχνών του Saint-Etienne στη Γαλλία. Έλαβε μέρος στη συνάντηση Νέων Καλλιτεχνών στην Πινακοθήκη Καλλιτεχνών Φλώρινας (Σεπτέμβριος 1999) και στο Laboratorio di Scultura Europea 2000 στο Mogliano-Veneto της Ιταλίας (Ιούνιος-Σεπτέμβριος 2000). O καλλιτέχνης δημιουργεί προσόψεις-μάρτυρες μιας ιστορικής διαδρομής, που υπογραμμίζεται μέσα από την ανάδειξη της φθοράς της ύλης, χρησιμοποιώντας ως εκφραστικά μέσα υλικά δόμησης, τα οποία έχουν πραγματοποιήσει διαδρομές, spolia (=επανάχρηση αρχιτεκτονικών μελών) σε πολλαπλή χρήση για την ανάγνωση του κόσμου με τη βοήθεια ενός λεξιλογίου, που έχει διαμορφωθεί στο βάθος του χρόνου, προκειμένου να οργανώσει και να ταξινομήσει την απόλυτα έννομη φυσική αναρχία. Οι εικόνες του σχηματίζονται με την τεχνική του κολάζ και ακριβέστερα την τεχνική papier collé. Γεννήθηκε στη Φλώρινα και φοίτησε στη Σχολή Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ., με κατεύθυνση τα εικαστικά. Αποφοίτησε το 1993 και με υποτροφία του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών στα πλαίσια του προγράμματος «Σωκράτης» φοίτησε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Ουτρέχτης στην Ολλανδία. Συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, στο τμήμα Νηπιαγωγών, με κατεύθυνση «Πολιτισμικές σπουδές και Νέες Τεχνολογίες» (2005). Συμμετείχε σε ομαδικές εκθέσεις. - Εικαστικές τέχνες - Πολιτισμικές σπουδές Fischer Spolia 54 Ροτόντα, εξωτερική όψη Ι Ροτόντα, εσωτερική όψη ΙΙΙ Άτιτλο, Ενότητα δύο έργων 55

29 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΜΑΡΙΑ ΧΑΤΖΗΛΑΜΠΟΥ (1975) ΜΕΛΙΝΑ ΓΙΑΛΑΜΑ (1977) - Aνθρώπινη φιγούρα - Παιδικό παραμύθι - Μυθολογία - Δέντρα Γεννήθηκε στη Φλώρινα, μια πόλη με εικαστική παράδοση. Το 1998 αποφοίτησε από το Uuniversity of Central Lancashire της Μ. Βρετανία, όπου σπούδασε εικαστικές τέχνες (A.B. Honours FINE ART). Θέματα που την έχουν απασχολήσει εικαστικά είναι η ανθρώπινη φιγούρα, η μητρότητα, τα παιδικά παραμύθια, οι δυτικές θρησκείες, η μυθολογία και το δέντρο. Τη δουλειά της έχουν επηρεάσει σημαντικοί καλλιτέχνες όπως η Susan Hiller, η Marie Kell και ο Wayne Thiebaud. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Φλώρινα. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και εργάζεται στο Αριστοτέλειο Κολλέγιο ως καθηγήτρια εικαστικών. Έχει συμμετάσχει σε αρκετές ομαδικές εκθέσεις στη Θεσσαλονίκη καθώς και σε τρεις εκθέσεις στη Φλώρινα, με άλλους Φλωρινιώτες καλλιτέχνες. Στα έργα της απεικονίζει παιδικές φιγούρες ζωγραφισμένες με ξυλομπογιές, με ρεαλιστικό τρόπο, ενώ το υπόλοιπο μέρος του πίνακα είναι αφαιρετικό. Την ενδιαφέρει η απεικόνιση της μορφής του παιδιού, καθώς μέσα από τις εκφράσεις του αναδύεται ο ψυχικός του κόσμος. - Παιδική φιγούρα - Ξυλομπογιά - Ρεαλισμός - Αφαίρεση Ολοκλήρωση (Moon) 56 Δέντρο Σύμβολο ευημερίας, γονιμότητας και ευφορίας One goddess for each woman Άτιτλο Αδάμ & Εύα 57

30 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΝΑΤΑΣΑ ΡΑΧΩΒΙΤΣΑ (1977) ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ (1978) - Γ λυπτική Η Νατάσα Ραχωβίτσα με καταγωγή από τη Φλώρινα αποφοίτησε το 2004 ως αριστούχος από τη Σχολή Καλών Τεχνών, Τμήμα Εικαστικών Τεχνών και Εφαρμοσμένων Τεχνών, Α.Π.Θ., όπου και σπούδασε Γ λυπτική με δάσκαλο τον Φώτη Χατζηϊωαννίδη. Έχει συμμετάσχει σε ομαδικές εκθέσεις, καθώς ήδη έχει προλάβει να δημιουργήσει ένα απόλυτα ώριμο έργο στο χώρο της. Γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε γλυπτική στο Loughborough University School of Art and Design στην Αγγλία και συνέχισε τις σπουδές του σε μεταπτυχιακό επίπεδο (Master) στην Σύγχρονη Τέχνη και την Θεωρία της Τέχνης από την Σχολή Καλών Τεχνών του Εδιμβούργου στη Σκωτία. Έχει συμμετάσχει σε πολλές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ το 2002 το έργο του με τίτλο «Γυναικεία μορφή» τοποθετήθηκε σε δημόσιο χώρο, στην κοινότητα Arp, στην Αγγλία. Εκτός από την καλλιτεχνική του δημιουργία, που επικεντρώνεται κυρίως στην γλυπτική, διδάσκει τρισδιάστατες Εφαρμογές και Διακοσμητική και Πολυμέσα, στο Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, και συμμετέχει ως εκπαιδευτής σε σεμινάρια εφαρμογών κινουμένων σχεδίων στην Ένωση Καθηγητών Καλλιτεχνικών Μαθημάτων. Είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος «Δημήτριος Καλαμαράς», το οποίο αποτελεί Εθνικό Κληροδότημα και είναι το μόνο ίδρυμα στην Ελλάδα με κύριο στόχο την προώθηση της τέχνης στην εκπαίδευσης και την έρευνα στη Διδακτική της Τέχνης. - Γ λυπτική - Τρισδιάστατες εφαρμογές - Διακοσμητική και πολυμέσα - Κινούμενα σχέδια Σχέδιο στο χώρο, γυναικεία μορφή Γλυπτική εγκατάσταση 58 Άτιτλο Golden 59

31 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Αρχιτεκτονική τοπίου - Πολυμεσικές αφηγήσεις - Τοπίο - Σχηματισμός ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΘΩΜΟΥ (1978) Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Από το 1995 έως το 1997 παρακολούθησε μαθήματα κλασικού ακαδημαϊκού σχεδίου, στη Θεσσαλονίκη και την Αθήνα. Μέχρι το 2002, συνέχισε τις σπουδές του στη ζωγραφική και στην ιστορία της μοντέρνας Τέχνης στο School of Fine Arts στο Πανεπιστήμιο Brera (Milan, Italy). Στο ίδιο Πανεπιστήμιο συνέχισε τις σπουδές του σε μεταπτυχιακό επίπεδο στην αρχιτεκτονική τοπίου ( ). Από το 2002 έως και σήμερα έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές εκθέσεις στην Ιταλία και στην Ελλάδα. Ο χώρος δράσης του είναι η καθημερινότητα την οποία συλλαμβάνει σε εικόνες και αφηγήσεις του video. Η εκτύπωση του κάθε έργου γίνεται σε πολύ γυαλιστερό υλικό, έτσι ώστε να θυμίζει μια οθόνη υπολογιστή, ο οποίος αποτελεί αρχικό και κύριο τρόπο έκφρασης του καλλιτέχνη. Όπως ο ίδιος ο καλλιτέχνης σημειώνει: «Η δουλειά μου δεν είναι διδακτική για τον θεατή. Η δημιουργία και η δύναμη της εικόνας είναι το ουσιώδες κίνητρό της. Πρόκειται για μια βόλτα στην οθόνη, στην οποία εναλλάσσονται πλάνα, τοπία και σχηματισμοί ή εικόνες που υπερισχύουν των διαδοχικών επιθυμιών. Ένα ταξίδι χωρίς επιστροφή και ένας περιπατητής που έχει ως μόνο σύντροφό του τον υπολογιστή που αιχμαλωτίζει τις απόψεις του». 60 Traffic Deeper n deeper 61

32 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ (1980) ΑΝΤΩΝΗΣ ΜΠΑΛΑΚΑΣ (1981) - Τοπίο - Φύση - Ξύλο Ο Βαγγέλης Θεοδωρίδης με καταγωγή από τη Δροσοπηγή Φλωρίνης, έζησε και μεγάλωσε στη Φλώρινα. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών στα εργαστήρια των Γιάννη Ψυχοπαίδη και Μάριου Σπηλιόπουλου. Τα ερεθίσματά του αντλούνται από τα τοπία της γενέτειρας του, της επαφής του με την φύση και τη ζωή στην επαρχία. Τα παιδικά βιώματα τον ακολουθούν και προβάλλονται στην τέχνη του ακόμα και σήμερα. Έχοντας εξελίξει τον τρόπο έκφρασής του, τα τελευταία χρόνια δημιουργεί έργα με πρωτεύον υλικό το ξύλο, αφού το άμεσο ενδιαφέρον του καλλιτέχνη ανάγεται στον αναπροσδιορισμό του ξύλου ως πηγή έμπνευσης με παιγνιώδη τρόπο. Γεννήθηκε στη Φλώρινα και σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών του ΑΠΘ, στα εργαστήρια των Βαγγέλη Δημητρέα και Μάκη Θεοφυλακτόπουλου. Επηρεασμένος στο ξεκίνημα της δουλειάς του από το κίνημα του εξπρεσιονισμού και ως σημεία αναφοράς του καλλιτέχνες Frank Auerbach Γιώργο Μπουζιάνη ξεκινάει τη ζωγραφική του αναζήτηση. Η εμμονή στην ανθρώπινη φιγούρα ως σύνθεση μέσα στο χώρο, προσδίδουν την ταυτότητα και το ύφος του. Η χειρονομιακή ζωγραφική σε καμβά και η αποτύπωση καθημερινών συναισθηματικών καταστάσεων σε χαρτί με παστέλ μολύβι ή κάρβουνο με θέμα τον άνθρωπο ολοκληρώνουν το πορτρέτο του καλλιτέχνη. Αναζητάει την απλοϊκότητα της φόρμας του έργου και χρησιμοποιεί την πληροφορία μέσα από κείμενα ή ποιήματα. - Εξπρεσιονισμός - Ανθρώπινη φιγούρα - Χειρονομιακή ζωγραφική - Παστέλ - Μολύβι - Κάρβουνο - Απλοϊκότητα Χαρακτικό σε ξύλο και τύπωμα 62 Ανθρώπινες φιγούρες Άτιτλο 63

33 Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΑΓΙΟΓΡΑΦΟΙ Μεθόριος... γραφές διαφυγής / ΑΓΙΟΓΡΑΦΟΙ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΜΠΟΝΑΣ (1963) ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΤΖΗΣ - Αγιογραφία Γεννήθηκε στη Φλώρινα, μεγάλωσε στο Αμύνταιο και ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Αμύνταιο, στη Φλώρινα και στη Θεσσαλονίκη. Φοιτώντας κοντά στο Μοναχό Μιχαήλ της Ιεράς Μονής Αρχαγγέλου Μιχαήλ Νομού Πέλλης έμαθε το αλφαβητάρι των γραμμών και των χρωμάτων. Δουλεύοντας με ακρίβεια και πιστότητα την τέχνη της Βυζαντινής Αγιογραφίας, αγιογράφησε Ιερούς Ναούς και φορητές εικόνες. Επίσης, διδάσκει στη Σχολή Βυζαντινής Αγιογραφίας του Ιερού Ναού Αγ. Κωνσταντίνου και Ελένης στο Αμύνταιο. Κατά καιρούς δημιούργησε εκθέσεις Αγιογραφίας σε διάφορα μέρη ανά την Ελλάδα. Είναι μέλος του Πανελληνίου Συλλόγου Αγιογράφων, ζει και εργάζεται στο Αμύνταιο. Γεννήθηκε στη Φλώρινα. Ασχολείται με την αγιογραφία από το 1990 με κύριο ενδιαφέρον την Ορθόδοξη Εικόνα ως μία ολοκληρωμένη γλώσσα έκφρασης ιδεών και τη σχέση της με τη λαϊκή τέχνη. Διερευνά τους τρόπους και μέσα για να καταστήσει την εικονογραφία μια δημιουργική έκφραση και όχι μία αντιγραφή των παλαιών αρχέτυπων. Αλλά αυτό πρέπει να επιτευχθεί χωρίς να πληγεί ο Ορθόδοξος χαρακτήρας ή η λειτουργική λατρεία της εικόνας, ούτε και το θεολογικό της περιεχόμενο. Η πρόσφατη δουλειά του είναι προσανατολισμένη προς την απεικόνιση νεομαρτύρων και άλλα σχετικών προσώπων, για τα οποία δεν υπάρχουν παλαιότερα αρχέτυπα προς αντιγραφή. - Αγιογραφία Ροδιά 64 Άτιτλο Άτιτλο Του Νεκρού αδερφού Αγία Σοφία 65

34

35 Το βιβλίο Μεθόριος... γραφές διαφυγής Επιμελήθηκαν οι Παρασκευή Γκόλια, Στέλλα Κασίδου & Ανδρέας Ν. Τσώκας σχεδιάστηκε και σελιδοποιήθηκε από τον Γεώργιο Αθανασόπουλο στοιχειοθετήθηκε και τυπώθηκε σε 50 αντίτυπα από το τυπογραφείο του Ιωάννη Θ. Αριστείδου στη Φλώρινα για λογαριασμό του 5ου Ολοήμερου Δημοτικού Σχολείου Φλώρινας Θ. Κάστανος το Μάιο του 2015

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης ζωγραφική - κόσμημα Η Ρουμπίνα Σαρελάκου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1950. Αρχικά μαθήτευσε κοντά στους ζωγράφους Π. Σαραφιανό, Ν.Νικολάου και Γ. Μόραλη. Τελείωσε το Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ. Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ

Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ. Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Παρουσίαση στο πλαίσιο των δράσεων του Γραφείου Διασύνδεσης για την ενημέρωση των μαθητών/τριών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. Η ζωή και το έργο του Γιάννης Μόραλης (Αρτα, 1916-Αθήνα 2009) Ζωγράφος και χαράκτης, μια από τις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό»

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Αίθουσα Τέχνης Relics Λασσάνη 3 - Θεσσαλονίκη Γιώργος Πολ. Ιωαννίδης Νοέμβριος 1995 - Θεσσαλονίκη Στη ζωγραφική του αν και διαφαίνεται η επίδραση ενός δασκάλου σαν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ Οι θρησκευτικές εικόνες ως μέσον έκφρασης του θρησκευτικού συναισθήματος 9ο Δημοτικό Σχολείο Μυτιλήνης Τάξη: ΣΤ 1 Σχολικό έτος: 2006 07 Υπεύθυνη δασκάλα: Σπανού Σοφία «Όταν πρόκειται να αρχίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3 ΚΟΡΜΟΣ Α Εξάμηνο /Φροντιστήριο 1. Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Τέχνης Ι 2. Στοιχεία Οπτικής - Χρώματος - Φωτομετρία. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 4. Αισθητική Ι 5. Ζωγραφικής Ι 6. Γλυπτικής Ι

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Διεύθυνση: ΙΚΑΡΟΥ 5 45221 Ιωάννινα Τηλέφωνα: Γραφείου: 2651005872 Σπιτιού: 2651043808 Κινητό: 6972015621

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Διεύθυνση: ΙΚΑΡΟΥ 5 45221 Ιωάννινα Τηλέφωνα: Γραφείου: 2651005872 Σπιτιού: 2651043808 Κινητό: 6972015621 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΛΕΝΗ ΓΚΟΝΤΟΥ ΖΩΓΡΑΦΟΣ Ε.Ε.ΔΙ.Π. ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ του Π.Τ.Δ.Ε του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Διεύθυνση: ΙΚΑΡΟΥ 5 45221 Ιωάννινα Τηλέφωνα: Γραφείου: 2651005872 Σπιτιού: 2651043808 Κινητό:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΝΑ ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΝΑ ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΝΑ ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Χειμωνιάτικο Ταξίδι Φισκάρδο, λάδι σε καμβά, 18x24cm Ώχρα, λάδι σε χαρτόνι, 22x26,5cm 20 Δεκεμβρίου 29 Ιανουαρίου 2014 Αμοργός, λάδι σε καμβά, 24x30cm Νυχτερινό, λάδι σε χαρτόνι,

Διαβάστε περισσότερα

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης του ήµου Ρόδου, µε χαρά ανακοινώνει την ατοµική εικαστική έκθεση, του γνωστού «δικού µας» ζωγράφου Μάνου Αναστασιάδη, που θα φιλοξενήσει στην "Νέα Πτέρυγά" του,

Διαβάστε περισσότερα

metsovo pinakothiki:layout 1 10/2/2009 10:51 μ Page 1 πινακοθήκη μετσόβου ευάγγελος αβέρωφ

metsovo pinakothiki:layout 1 10/2/2009 10:51 μ Page 1 πινακοθήκη μετσόβου ευάγγελος αβέρωφ metsovo pinakothiki:layout 1 10/2/2009 10:51 μ Page 1 πινακοθήκη μετσόβου ευάγγελος αβέρωφ metsovo pinakothiki:layout 1 10/2/2009 10:51 μ Page 2 metsovo pinakothiki:layout 1 10/2/2009 10:51 μ Page 3 Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ Η ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ που επηρέασε την καλλιτεχνική εξέλιξη στην περιοχή την προσδιορίσουμε από τον ερχομό των προσφύγων. ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ.Παραδόσεις, έθιμα λαϊκή και θρησκευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή»

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» εγκαίνια: Τρίτη 11 Μαρτίου 2014, 20:00 Η αίθουσα τέχνης Τεχνοχώρος παρουσιάζει την ατομική έκθεση του Μανόλη Γιανναδάκη, καθηγητή χαρακτικής στη Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη Νάγια Οικονομίδου 2014-2015 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 1. Γνωρίσματα Κυκλαδικής Τέχνης...4 Πτυόσχημα ειδώλια.5 Βιολόσχημα ειδώλια 6

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ. Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009

ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ. Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009 ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009 Καλλιτεχνική Εκθεση Υπαλλήλων Αρχής Λιμένων Κύπρου ΕΡΓΑ ΖΩΗΣ... Η ΑΡΧΉ ΛΙΜΈΝΩΝ ΚΎΠΡΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΚΑΙ ΕΚΦΡΑΖΕΤΑΙ Έχει αποδειχθεί

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ «Ο Πολιτισμός ως εργαλείο Ανάπτυξης της Νησιωτικής Ελλάδας». «ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Εργαστήρια Δια Βίου Εκπαίδευσης Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΤΕΕΤ-ΠΔΜ Ανακοίνωση έναρξης λειτουργίας του

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Alpha C.K. ART GALLERY Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Στας Παράσκος Το Ημερολόγιο του Δον Καβάλλο Λευκωσία, Οκτώβριος 2013 Εξώφυλλο Festival

Διαβάστε περισσότερα

A.K. 0294. Επώνυμο. Παλαιοθόδωρος. Όνομα. Παναγιώτης. Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα. Τάκης Παλαιοθόδωρος. Τόπος γεννήσεως.

A.K. 0294. Επώνυμο. Παλαιοθόδωρος. Όνομα. Παναγιώτης. Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα. Τάκης Παλαιοθόδωρος. Τόπος γεννήσεως. A.K. 0294 Επώνυμο Παλαιοθόδωρος Όνομα Παναγιώτης Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα Τάκης Παλαιοθόδωρος Τόπος γεννήσεως Καλύβια Ηλείας Ημερομηνία γεννήσεως 3/5/1942 Ημερομηνία θανάτου Εν ζωή Βιογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΙΩΓΑΣ (Επιστηµονικός Υπεύθυνος) Ο Γιάννης Ζιώγας γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1962. Το 2010 εκλέγεται Επίκουρος Καθηγητής (αντικείµενο Ζωγραφική) στο Τµήµα Εικαστικών και

Διαβάστε περισσότερα

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy Alpha Gallery Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος τηλ: +357 22 751325 www.art.com.cy À π ƒ Εξώφυλλο ΟΘεόδωρος Κολοκοτρώνης 100x70 εκ. Απέναντι Σελίδα Ο Κατσαντώνης οδηγείται στα Γιάννενα

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα

Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα ΕΘΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟ ΔΗΜΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

53. Κεραμικά και Γλυπτά

53. Κεραμικά και Γλυπτά 53. Κεραμικά και Γλυπτά 1736 ΚΑΠΑΝΤΑΗΣ ΒΑΣ. ΧΑΙΡΕ ΜΗΤΕΡ, συμμετοχή του γλύπτη στην έκθεση Ανάγλυφου Μαδρίτης, ξύλο και μπρούτζος, διάμετρος 17 εκ. 120-150 1737 ΑΝΤΩΝΙΑΔΟΥ ΑΝΤΡΟΥΛΑ μπρούτζινο γλυπτό της

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

ΝΗΣΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑ/ΜΙΑ ΣΠΟΥΔΗ ΣΕ ΕΝΑ ΤΟΠΟ

ΝΗΣΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑ/ΜΙΑ ΣΠΟΥΔΗ ΣΕ ΕΝΑ ΤΟΠΟ ΝΗΣΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑ/ΜΙΑ ΣΠΟΥΔΗ ΣΕ ΕΝΑ ΤΟΠΟ ΜASTERCLASS ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΜΥΤΙΛΗΝΗ 22 ΕΩΣ 24 MAΪOY 2015 To Μasterclass Ζωγραφικής θα διεξαχθεί-συντονιστεί από τον Γιάννη Ζιώγα Αποτελεί μέρος της Εκδήλωσης Διατοπικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ, στις διάφορες δραστηριότητες που διοργανώνει κάθε χρόνο, προσπαθεί να αφυπνίσει τους μαθητές για το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Κύπρος εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Μελοποίησης Ποιημάτων

Εργαστήριο. Μελοποίησης Ποιημάτων ΠΟΛΥΧΩΡΟΣ ΤΕΧΝΗΣ αίθουσα εκδηλώσεων -- cafe -- gallery -- βιβλιοθήκη -- εργαστήρια ------------- 7η Θ ε ρ ι ν ή Α κ α δ η μ ί α Τ έ χ ν η ς Εργαστήριο Μελοποίησης Ποιημάτων - Παρουσίαση - Ανάλυση - Μελοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας «Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες Συμπεριλαμβάνεται CD με φωτογραφικό υλικό Το πορτοκάλι με την περόνη: υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 ΜΟΡΙΟΔΟΤΗΣΗ ΩΔΕΙΟΥ (38 (8 ΠΕ & 30 ΔΕ) 1. ΣΠΟΥΔΕΣ : ΣΥΝΟΛΟ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 ΜΟΡΙΟΔΟΤΗΣΗ ΩΔΕΙΟΥ (38 (8 ΠΕ & 30 ΔΕ) 1. ΣΠΟΥΔΕΣ : ΣΥΝΟΛΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 ΜΟΡΙΟΔΟΤΗΣΗ ΩΔΕΙΟΥ (38 άτομα) (8 ΠΕ & 30 ΔΕ) 1. ΣΠΟΥΔΕΣ : ΣΥΝΟΛΟ 22 μόρια 1.1 Τίτλοι Ωδείων (μέγιστο 7 μόρια) Πτυχίο 1 μόριο Πτυχίο με Άριστα 2 μόρια Δίπλωμα 4 μόρια Δίπλωμα με Άριστα 6 μόρια

Διαβάστε περισσότερα

Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας

Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας Χριστόφορος Παντελάτος Κατερίνα Σαχίνογλου Μαρία Στεργίου Γιάννης Πουλής Έξαρχος Καλύβας Το κίνημα του νεοκλασικισμού τοποθετείται στα μέσα του 18ου έως τις αρχές του 19ου αιώνα Κυριαρχία αστικής τάξης

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας athensvoice.gr http://www.athensvoice.gr/article/city-news-voices/συνεντευξη/η-μίνα-παπαθεοδώρου-βαλυράκη-έφτιαξε-το-εξώφυλλό-μας Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας Στα έργα της Μίνας

Διαβάστε περισσότερα

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Ελένη - Φαίη Σταµάτη ιευθύντρια Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης email: contact@childrensartmuseum.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987

ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987 ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987 Εκπαιδευτικά προγράμματα μουσειακής αγωγής για σχολικές ομάδες Σχολικό έτος 2015 2016 Οι εξειδικευμένες

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Η δραστηριότητα του Α2 στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Οι μαθητές του Α2 του Μουσικού Σχολείου Θεσσαλονίκης με την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Σχολή Ανθρωπιστικών Σπουδών Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης Πειραιώς 211, Ταύρος Σάββατο, 23 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη λειτουργίας ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ. Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012

Έναρξη λειτουργίας ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ. Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012 ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ Έναρξη λειτουργίας Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012 Η ΔΩΡΕΑ ΚΑΙ Η ΑΝΑΠΛΑΣΗ Το κτήριο της οδού Κριεζώτου 3, όπου έζησε και εργάστηκε για σαράντα χρόνια ο

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά χαρακτηριστικά

Γενικά χαρακτηριστικά ΙΜΠΡΕΣΙΟΝΙΣΜΟΣ Γενικά χαρακτηριστικά Μικρές πινελιές που δημιουργούν παχύ στρώμα μπογιάς αποτυπώνοντας λεπτομερές. Χρήση των βασικών χρωμάτων, σπάνια χρήση του μαύρου χρώματος. Απουσία διαδοχικών επιστρώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ 1 Ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Α Ι Τ Η Σ Η. Παρακαλώ να δεχθείτε τη συμμετοχή μου στο διαγωνισμό «Λόγια και Χρώματα της Κωνσταντινούπολης 2012» στην κατηγορία:

Α Ι Τ Η Σ Η. Παρακαλώ να δεχθείτε τη συμμετοχή μου στο διαγωνισμό «Λόγια και Χρώματα της Κωνσταντινούπολης 2012» στην κατηγορία: ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΙΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ «ΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΧΡΩΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΩΝΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ 2012» Email Επικοινωνίας: elisaferekidou@gmail.com, ή iliadouk@sch.gr Α Ι Τ Η Σ Η ΕΠΩΝΥΜΟ -----------------------------------------------------------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΤΟΙΚΟΥ. email:elstoikou@yahoo.gr. Ημερομηνία γέννησης: 6 Νοεμβρίου 1967 Θεσσαλονίκη

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΤΟΙΚΟΥ. email:elstoikou@yahoo.gr. Ημερομηνία γέννησης: 6 Νοεμβρίου 1967 Θεσσαλονίκη ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΤΟΙΚΟΥ email:elstoikou@yahoo.gr ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ημερομηνία γέννησης: 6 Νοεμβρίου 1967 Θεσσαλονίκη ΠΑΡΟΥΣΑ ΘΕΣΗ : Καθηγήτρια Μέσης Εκπαίδευσης, Εκπαιδευτήρια Μαντουλίδη μάθημα : Αισθητική

Διαβάστε περισσότερα

Θεματική της Εικαστικής Πορείας 2015-16

Θεματική της Εικαστικής Πορείας 2015-16 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΠΡΕΣΠΕΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος: Γιάννης Ζιώγας, επίκουρος καθηγητής ΤΕΕΤ ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ελεύθερη συμμετοχή για κάθε ηλικία Εκτός Συναγωνισμού

Ελεύθερη συμμετοχή για κάθε ηλικία Εκτός Συναγωνισμού Β Ερασιτεχνικός Διαγωνισμός για Μαθητές και Φοιτητές ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΜΕΧΡΙ 10/01/2013 Η Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών (ΟΙ.ΟΜ.ΚΩ), ο ενωτικός φορέας των Κωνσταντινουπολίτικων σωματείων της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Μπενάκη 110ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ- ART THERAPY

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ- ART THERAPY Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ- ART THERAPY Η θεραπεία μέσω των εικαστικών τεχνών, διεθνώς γνωστή ως Art Therapy, αξιοποιώντας τη θεραπευτική δύναμη της εικαστικής δημιουργικής πράξης σε χώρους θεραπευτικούς,

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006

Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006 Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006 1 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ Α ) Οι Αγώνες Χορού περιλαµβάνουν τρεις κύριους τοµείς : Αγώνες Ελληνικών Παραδοσιακών χορών. Αγώνες Κλασικού Μπαλέτου.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΓΚΟΚΑΣ. Ατομικές Εκθέσεις. 2011 blandness of affect, Γκαλερί Elika, Αθήνα 2008. o Sense and Sensibility, Γκαλερί Tint, Θεσσαλονίκη

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΓΚΟΚΑΣ. Ατομικές Εκθέσεις. 2011 blandness of affect, Γκαλερί Elika, Αθήνα 2008. o Sense and Sensibility, Γκαλερί Tint, Θεσσαλονίκη ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΓΚΟΚΑΣ Γεννήθηκε το 1969. Σπούδασε στη σχολή Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ (1988-1994, εργαστήριο Β.Δημητρέα). Συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στο Universitat de Barcelona, Facultat de Belles Arts

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 «Αθανασάκειο» Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16 Φλώρινα/Αθήνα/Πτολεμαΐδα. «Ζωγραφική-Εισαγωγικές Μεθοδολογίες»

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16 Φλώρινα/Αθήνα/Πτολεμαΐδα. «Ζωγραφική-Εισαγωγικές Μεθοδολογίες» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-16 Φλώρινα/Αθήνα/Πτολεμαΐδα «Ζωγραφική-Εισαγωγικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ «Μαρία -Γεράρδη. Γεράρδη-Πασσαλή» Πέτρου Συνδίκα 24 ΤΗΛ.

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ «Μαρία -Γεράρδη. Γεράρδη-Πασσαλή» Πέτρου Συνδίκα 24 ΤΗΛ. Οδός: Βασ. Όλγας 162 / 25ης Μαρτίου 24 Τηλέφωνο: 2313 318263 Φαξ:2313 414777 emails:e-koinotita@thessaloniki.gr a.delfinopoulou@thessaloniki.gr ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας & Συστημάτων Πληροφόρησης από το 1984

Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας & Συστημάτων Πληροφόρησης από το 1984 ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας & Συστημάτων Πληροφόρησης από το 1984 Γιώργος Χριστοδούλου Καθηγητής Εφαρμογών gchrist@libd.teithe.gr Βιβλιοθήκες σήμερα Το παραδοσιακό μοντέλο της

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH S0 ΜΑΘΗΜΑ 13 Ο (25.1.2013) ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΕΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Θεολογίας. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια

Τμήμα Θεολογίας. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια Τμήμα Θεολογίας Α.Π.Θ. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Α. ΤΟΜΕΙΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης;

Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης; Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης; Α. για ευρύτερη πνευµατική καλλιέργεια Β. για ανάπτυξη καλλιτεχνικού αισθητηρίου Γ. για ανάπτυξη της προσωπικότητας. για διερεύνηση εναλλακτικών τρόπων επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το και Καταληκτικές Ημερομηνίες Το Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης -2013 απευθύνεται σε όλους τους τομείς και επίπεδα εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ Για τη σχολική χρονιά 2015-2016 (διάστημα Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου) θα πραγματοποιούνται δωρεάν για μαθητές Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΦΩΤΗΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Η ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑ Είναι η τέχνη της απεικόνισης ιερών προσώπων ή θρησκευτικών σκηνών Είναι η ζωγραφική παράσταση θρησκευτικών

Διαβάστε περισσότερα

χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 13.10-28.10.2012 ΒΑΦΟΠΟΥΛΕΙΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Θεσσαλονίκη χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Ξάνθη: 1/2/2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ για τους συντάκτες ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ και ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Το Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης συμμετέχει και φέτος στις Θρακικές Λαογραφικές Εορτές Ξανθιώτικο Καρναβάλι με σειρά

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014

Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014 Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014 Θέματα Σεμιναρίου Στόχοι Σχολικής Χρονιάς 2013-2014 Εικαστικές Δράσεις/ Σεμινάρια 3 ος Παγκύπριος Διαγωνισμός Εικαστικών Τεχνών Εξετάσεις/Αναλυτικά:

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το Κοινωφελές Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης σε συνεργασία με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία της Στέγης

Διαβάστε περισσότερα

Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015

Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015 Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015 20η Νοεμβρίου Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Παιδιού παρουσιάζεται στο Μουσείο το νόμισμα του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Κατηγορία ECTS Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Επιστήμη Υποχρεωτικό 6 Ελληνική Γλώσσα Υποχρεωτικό 6 Η Ιστορία και η Διδακτικής της Υποχρεωτικό 6

Διαβάστε περισσότερα

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) Δράσης KA1 του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Jean Monnet

Διαβάστε περισσότερα

Το εμβληματικό της κτίριο

Το εμβληματικό της κτίριο Θεσσαλονίκη, Φεβρουάριος 2014 Η Χριστιανική Αδελφότητα Νέων Θεσσαλονίκης Η ΧΑΝ Θεσσαλονίκης ιδρύεται ως σωματείο κοινωφελές, μη κερδοσκοπικό το 1921. Οι δραστηριότητές της επικεντρώνονται στους νέους ανθρώπους,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ (7/27-6-2013)

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ (7/27-6-2013) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Τηλ.: 2610 997553, Telefax: 2610 969371 E-mail: archisec@upatras.gr Πάτρα 3-7 - 2013 Αρ. Πρωτοκόλλου: 26125

Διαβάστε περισσότερα

Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης

Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης Το Ολοήμερο Σχολείο σε Ελλάδα και άλλα κράτη της Ευρώπης Δρ Αικατερίνη Σουσαμίδου Αναπληρώτρια Προϊσταμένη Επιστημονικής-Παιδαγωγικής Π.Ε. Κεντρικής Μακεδονίας ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ 1. ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 1925 Ιδρύεται το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. 1942 Αρχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από

Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από (αναγνωρισμένο από το Υ.Π.Ε.Π.Θ.) 10 χρόνια δημιουργίας για τα παιδιά, με τα παιδιά! Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από την πρώτη μέρα που δημιουργήθηκε ο Πρότυπος Παιδικός Σταθμός «Παιδική Πολιτεία-

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Επιμέλεια έκθεσης Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νίκος Μπονόβας Mε την περιοδική έκθεση «Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο: Ένας ακρίτας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ, Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μυκηναϊκός Πολιτισμός ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΛΛΙΑΔΟΥ ΜΑΡΙΑ ΘΕΜΑ: «Η καθημερινή ζωή στον Μυκηναϊκό Κόσμο» Οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Η διάρθρωση των µαθηµάτων της δ/νσης φωτογραφίας, αποτελείται από οκτώ θεµατικές ενότητες: οι δύο, αφορούν ζητήµατα της στατικής/καλλιτεχνικής-φωτογραφίας (still-photography)

Διαβάστε περισσότερα

ψ Ρ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ -N^ ->5^ **' ΑΣΗΜΙΝΑ ΛΕΟΝΤΗ

ψ Ρ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ -N^ ->5^ **' ΑΣΗΜΙΝΑ ΛΕΟΝΤΗ ψ Ρ ' '.'."» *?' Ρ -N^ ->5^ ι"*** **' "HSf % ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ ΑΣΗΜΙΝΑ ΛΕΟΝΤΗ Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων της Υπηρεσίας Συντήρησης Μνημείων

Διαβάστε περισσότερα

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων που θα καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» Οι τάσεις για το 2016/2017 είναι μοναδικές και φαίνεται να διαφοροποιούνται από τις καθαρά vintage γραμμές που μας επηρέασαν τις προηγούμενες χρονιές.

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνη, πολιτική και δημόσιος χώρος

Τέχνη, πολιτική και δημόσιος χώρος Τέχνη, πολιτική και δημόσιος χώρος -Ιστορία, πολιτική και δημόσια γλυπτική -Land Art περιβαλλοντική τέχνη -Μνημειακή, αντι-μνημειακή τέχνη -Εφήμερες παρεμβάσεις -Συμμετοχικές Πρακτικές -Σύγχρονη Τέχνη

Διαβάστε περισσότερα

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας)

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εικόνα 1 Πατώντας Έναρξη βρισκόµαστε στο κεντρικό µενού του λογισµικού (εικ. 2) Εικόνα 2 1 1. Χώροι 1.1. Παίκτης

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα