ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΙΩΝΙΔΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ. 5ο ΤΜΗΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ(PROJECT)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΙΩΝΙΔΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ. 5ο ΤΜΗΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ(PROJECT)"

Transcript

1 ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΙΩΝΙΔΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ 5ο ΤΜΗΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ(PROJECT) Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ: ΜΙΑ ΡΕΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΥ ΑΘΗΝΑ ΠΟΛΙΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΠΕΙΡΑΙΑΣ 2012

2 Στην παρούσα ερευνητική εργασία συμμετείχαν οι παρακάτω μαθητές: Αραμπατζή Χαρούλα(Β1) Γαρμπή Ελένη(Β1) Γεωργιάδου Εμιλία(Β1) Κατσουλάκη Μαρία(Β2) Κοτρωνάκη Βασιλική(Β2) Αβδέλαρου Ελένη(Β3) Καλαφάτη Φωτεινή(Β3) Μπακιρτζή Ειρήνη(Β3) Παλημέρη Διονυσία(Β3) Παραστατίδης Δημήτρης(Β3) Πουλημενέας Γιώργος(Β3) Σκαλτσά Μαντώ(Β3) Σταγάκη Όλγα(Β4) Τζαμάρας Γιώργος(Β4) Τζαμάρας Σταμάτης(Β4) Τσίγκα Ελένη(Β4) Υζολάρι Λευτέρης(Β4) Ψωμάς Εμμανουήλ(Β4) 1

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 9 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 30 ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ 41 ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ 46 2

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο σύγχρονος τρόπος ζωής επηρεάζει καθοριστικά τόσο τις διατροφικές αξίες όσο και τη γενικότερη σωματική κατάσταση του ατόμου, υποβαθμίζοντας πολύ συχνά την ποιότητα ζωής του ή θέτοντας ακόμη και σε κίνδυνο την ίδια του την υγεία. Η ευαισθητοποίηση των μαθητών πάνω σε θέματα που καθορίζουν το <<τρίγωνο>> επιρροής της υγείας με κορυφές την άσκηση, τη διατροφή και τους γενετικούς παράγοντες, ειδικά σε αυτήν την ηλικία που μπορούν να δουν το μέλλον τους όχι μόνο σαν ανεξάρτητες λειτουργικές μονάδες, αλλά και ως επικείμενοι γονείς, θέτει τις βάσεις για την εξασφάλιση της κινητικότητας ενημερωμένων και ολοκληρωμένων ατόμων σε μια επιθυμητά συντεταγμένη κοινωνία. Η αγωγή υγείας, προγράμματα στη βάση της οποίας πραγματοποιούνται πολύ συχνά στα σημερινά ελληνικά σχολεία, αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της υπεράσπισης της δημόσιας υγιεινής και υγείας, με έμφαση κυρίως στη πρόληψη, αλλά και στη δευτερογενή αντιμετώπιση προβλημάτων που αφορούν στην παιδική, εφηβική αλλά και ενήλικη ζωή. Η επαφή των μαθητών με τέτοια ζητήματα και κατά τρόπο συνθετικό, όπως προβλέπει η παρούσα πρόταση μέσα από την υλοποίηση της ερευνητικής εργασίας, κατοχυρώνει μια προστιθέμενη αξία, η οποία προσανατολίζεται πολύ θετικά στην αλλαγή της στάσης των μαθητών απέναντι σε κρίσιμα θέματα, όπως αυτό της ορθής σωματικής δομής και λειτουργίας. Καλούμαστε να συμμετάσχουμε οι ίδιοι στη διαδικασία εξεύρεσης λύσεων, ενισχύοντας τα σχήματα κοινωνικής συνεργασίας, με τρόπο απόλυτα δημιουργικό και με το δικό μας ιδιαίτερο σκεπτικό, παρέχοντας σημαντική (κοινωνική) αρωγή, τόσο σε εμάς,όσο και στους συμμαθητές μας. 3

5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην οποία η υπερβολική αποθήκευση λίπους μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες για την υγεία του ατόμου. Φυσιολογικά το λίπος, στο σύνολό του, αποτελεί το 15-20% του σωματικού βάρους για τον άνδρα και το 20-25% για τη γυναίκα. Στην παχυσαρκία το ποσοστά αυτό μπορεί να φτάσει το 40%, ενώ σε σπάνιες περιπτώσεις και το 70% (κακοήθης παχυσαρκία). Η κατανομή αυτού του λίπους είναι γενετικά καθορισμένη (δομικό λίπος) και διαφέρει ανάλογα με το φύλο. Διαφοροποιείται κατά τη διάρκεια της ήβης, κατά την εποχή δηλαδή που αναπτύσσονται τα δευτερεύοντα χαρακτηριστικά του φύλου. Σύμφωνα με το ΔΜΣ ως παχύσαρκοι χαρακτηρίζονται τα άτομα με ΔΜΣ μεγαλύτερο από 30. Κατά μέσο όρο, οι παχύσαρκοι άνθρωποι έχουν μεγαλύτερη δαπάνη ενέργειας από λεπτότερους, λόγω της ενέργειας που απαιτείται για να διατηρηθεί μια αυξημένη μάζα σώματος.[1] Η λέξη παχυσαρκία είναι σύνθεση των λέξεων παχύς και σάρκα. ΑΙΤΙΑ 1.Κληρονομικότητα Η γενετική προδιάθεση κατέχει σημαντικό ρόλο στη σύσταση του βάρους και το καθορισμό του σώματος. Τα παιδιά παχύσαρκων γονέων έχουν πιθανότητα 80% να είναι παχύσαρκα, ενώ το ποσοστό πέφτει στο 10% όταν κανένας γονέας δεν είναι παχύσαρκος. Η κληρονομικότητα επιπλέον μπορεί να επηρεάσει και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα ξοδεύει την προσλαμβανόμενη ενεργεία. Οι διαφορές στον μεταβολισμό μεταξύ των ανθρώπων είναι μεγαλύτερες από ότι 4

6 μπορεί να εξηγηθεί από το φύλο, την ηλικία και τη σωματική κατάσταση. Αυτό σημαίνει ότι τα γονίδια παίζουν σημαντικό ρόλο. 2.Άγχος Η παχυσαρκία χαρακτηρίζεται από χρόνια ενεργοποίηση φλεγμονωδών διαδικασιών στους περιφερικούς ιστούς. Η φλεγμονή όμως απαντάται και στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα όπου επηρεάζει τη δραστηριότητα του υποθαλάμου με αποτέλεσμα να δημιουργείται αντίσταση στη λεπτίνη. Αυτή λοιπόν μπορεί να παράγεται αλλά δεν αναγνωρίζεται και άρα δε μπορεί να συμβάλει στον έλεγχο της όρεξης. 3.Ώρες ύπνου Έχει βρεθεί ότι υπάρχει συσχέτιση μεταξύ λίγων ωρών ύπνου και του αυξημένου δείκτη μάζας σώματος σε παιδιά και ενήλικες. Σε μια έρευνα που έγινε στη Νέα Ζηλανδία βρέθηκε ότι η έλλειψη ύπνου αυξάνει μακροπρόθεσμα το κίνδυνο της παχυσαρκίας. Η εξασφάλιση επαρκών ωρών ύπνου στα παιδιά επομένως αποτελεί σημαντική στρατηγική για τη πρόσληψη της παχυσαρκίας 4.Φυσική Δραστηριότητα Σε ορισμένες περιπτώσεις η παχυσαρκία δεν οφείλεται στην αυξημένη πρόσληψη θερμίδων αλλά στη μειωμένη δραστηριότητα. Σε αυτές τις περιπτώσεις η περαιτέρω μείωση της διατροφικής πρόσληψης μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την υγεία και για αυτό συστήνεται η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας. 5.Ψυχολογικοί Παράγοντες Οι ψυχολογικοί παράγοντες επηρεάζουν επίσης τις διατροφικές συνήθειες. Πολλοί τρώνε ως αντίδραση σε αρνητικά συναισθήματα, όπως πόνο, κατάθλιψη ή θυμό. Επίσης, η παχυσαρκία θεωρείται συχνά ως συνέπεια της έλλειψης βούλησης και αδυναμιών ή ως μια «επιλογή τρόπου ζωής» - η επιλογή του υπερβολικού φαγητού και της ελάχιστης 5

7 φυσικής δραστηριότητας. Είναι ορθότερο να αντιληφθεί κανείς την παχυσαρκία ως νόσο παρά ως επιλεγμένο τρόπο ζωής. ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΣΟΓΟΝΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ 1.Κίνδυνος για την υγεία. Η παχυσαρκία δεν είναι απλώς ένα θέμα αισθητικής. Είναι ένας σοβαρός κίνδυνος για την υγεία. Συνδέεται με μια σειρά από χρόνιες και εξασθενητικές νόσους (τα λεγόμενα σύνοδα νοσήματα), όπως ο διαβήτης τύπου 2, καρδιακή νόσος, υψηλή αρτηριακή πίεση, ορισμένες μορφές καρκίνου, υπνική άπνοια και πόνο στις αρθρώσεις. Όσο ο δείκτης μάζας σώματος αυξάνεται, άλλο τόσο εκτείνεται και ο κίνδυνος συνόδων νοσημάτων. Όταν η παχυσαρκία γίνεται νοσογόνος (ΔΜΣ 40) τα προβλήματα υγείας γίνονται απειλητικά για τη ζωή. 2. Θάνατος Ο κίνδυνος για πρώιμο θάνατο λογά διαφόρων νόσων μεγαλώνει όσο αυξάνεται ο ΔΜΣ. Επιπλέον, όσο παρατείνεται το διάστημα κατά το όποιο ένα άτομο παραμένει παχύσαρκο, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος για πρώιμο θάνατο. Στην Ευρώπη άτομα πεθαίνουν κάθε χρόνο από αίτια που συνδέονται άμεσα με την παχυσαρκία. Τα αυξημένα ποσοστά θανάτου συνδέονται άμεσα με την αύξηση του σωματικού βάρους. Τα άτομα που ζυγίζουν 50% πάνω από το μέσο βάρος αντιμετωπίζουν 2 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο πρωίμου θανάτου από εκείνα που δεν είναι υπέρβαρα 3.Χειρότερη ποιότητα ζωής. Ο πρώιμος θάνατος δεν είναι η μοναδική συνέπεια της παχυσαρκίας και της νοσογόνου παχυσαρκίας. Οι κοινωνικές, ψυχολογικές και οικονομικές συνέπειες είναι μια πραγματικότητα και μπορούν να αποβούν ιδιαιτέρως καταστροφικές. Η παχυσαρκία είναι συνδεδεμένη με μια χειρότερη ποιότητα ζωής και υπονομεύει την φυσική, 6

8 συναισθηματική και κοινωνική λειτουργικότητα του ατόμου. Πολλά υπέρβαρα άτομα έρχονται αντιμέτωπα με επικριτικά σχόλια και μια άνιση κοινωνική μεταχείριση. Πέφτουν σε κατάθλιψη και υιοθετούν αμυντική συμπεριφορά αδυνατώντας να ζήσουν τη ζωή τους στο έπακρον. Υποχρεώνονται να προσαρμοστούν στα προβλήματα της καθημερινότητας, από το να βρουν για παράδειγμα ωραία ρούχα στο μέγεθος τους μέχρι να επινοήσουν άνετους τρόπους μετακίνησης και διαβίωσης. Παράλληλα οι καθημερινές δραστηριότητες γίνονται κοπιώδεις και ολοένα και πιο δύσκολες. Τα παχύσαρκα άτομα έρχονται ταυτόχρονα αντιμέτωπα με τον κοινωνικό στιγματισμό στην εύρεση εργασίας και την εκπαίδευση. Συνήθως αντιμετωπίζονται ως άτομα με λιγότερα προσόντα, που υστερούν σε επαγγελματική δεοντολογία, με συναισθηματικά προβλήματα η προβλήματα στις διαπροσωπικές σχέσεις. ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ Ένα παιδί παχύσαρκο ζει καθημερινά τον κοινωνικό ρατσισμό μέσα από τα λόγια και τα μάτια των συμμαθητών του. Κάτι τέτοιο επηρεάζει τη συναισθηματική του κατάσταση, την απόδοση του στο σχολειό, την κοινωνικότητα του, τη σχέση του με το άλλο φύλο και κυρίως την αυτοεκτίμηση του. Τα προβλήματα αυτά θα το συνοδεύουν και στην ενήλικη ζωή του. Βεβαία η ύπαρξη ψυχολογικών προβλημάτων δεν είναι απαραίτητο ότι θα τον οδηγήσει στον ψυχίατρο. Η ψυχολογική στήριξη που χρειάζεται το παιδί μπορεί να προέρχεται από τον θεραπεύονταν γιατρό, παιδίατρο η παιδοενδοκρινολόγο αλλά και από το οικογενειακό περιβάλλον, ενώ μόνο βαριές περιπτώσεις θα οδηγηθούν στον ψυχίατρο. Στην εφηβεία παρουσιάζονται εντονότερα τα προβλήματα διότι το παιδί ασχολείται ιδιαίτερα με την εξωτερική του εμφάνιση. Η παραμόρφωση της εξωτερικής του εικόνας, συχνά τον οδηγεί σε κατάθλιψη με αποτέλεσμα την απομόνωση, τον περιορισμό σωματικής 7

9 δραστηριότητας και την καταφύγει στο φαγητό ως η μονή διέξοδος στο πρόβλημα του. Κάποια στιγμή παίρνει την απόφαση να χάσει βάρος και έτσι ακόλουθη μια δίαιτα που διάβασε σε κάποιο περιοδικό η του σύστησε κάποιος φίλος του. Βάζει μικρά χρονικά περιθώρια στον εαυτό του να χάσει βάρος και όταν δεν το κατορθώνει βρίσκει διέξοδο και πάλι στο φαγητό και γίνεται αυτός ο φαύλος κύκλος. 8

10 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΑΙΤΗΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΛΗΨΗΣ Η αξιολόγηση της διαιτητικής πρόσληψης προϋποθέτει την καταγραφή πληροφοριών για τις διατροφικές συνήθειες ατόμων και την αναγνώριση πιθανών ανισορροπιών που επηρεάζουν την πρόσληψη τροφής. Υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους πρέπει να αξιολογείται η διαιτητική πρόσληψη τροφής. Υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους πρέπει να αξιολογείται η διαιτητική πρόσληψη. Ένας από τους πιο σημαντικούς είναι η μελέτη της σχέσης της διατροφής με την εμφάνιση χρόνιων νοσημάτων στον πληθυσμό, όπως του καρκίνου της υπέρτασης και άλλων. Η διερεύνηση της σχέσης διατροφής και ασθένειας επιτυγχάνεται κυρίως με την διενέργεια επιδημιολογικών ερευνών*. *Επιδημιολογία είναι η μελέτη της κατανομής και της εξέλιξης διαφόρων νοσημάτων στον ανθρώπινο πληθυσμό και των παραγόντων που τις διαμορφώνουν ή μπορούν να τις επηρεάσουν. 9

11 1. ΑΝΑΚΛΗΣΗ ΕΙΚΟΣΙΤΕΤΡΑΩΡΟΥ Η ανάκληση εικοσιτετραώρου αποσκοπεί στην καταγραφή πληροφοριών για τα τρόφιμα και τα ποτά που κατανάλωσε ο εξεταζόμενος τι προηγούμενες εικοσιτέσσερις ώρες ή την προηγούμενη ημέρα. Στάδια Ανάκλησης εικοσιτετραώρου 1. Ανάκληση όλων των καταναλωθέντων τροφίμων και ποτών 2. Περιγραφή καταναλωθέντων τροφίμων και ποτών 3. Εκτίμηση της ποσότητας 4. Ανασκόπηση των δεδομένων που συλλέχτηκαν 2. ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Μη ζυγισμένο : Καταγραφή όλων των τροφίμων και των ποτών που καταναλώνονται σε μία περίοδο μίας έως επτά ημερών. Οι ποσότητες υπολογίζονται κατά προσέγγιση με οικιακά μέτρα. Η πρόσληψη θρεπτικών συστατικών υπολογίζεται με τη βοήθεια πινάκων σύνθεσης τροφίμων. Ζυγισμένο : Όλα τα καταναλισκόμενα τρόφιμα και ποτά ζυγίζονται από τον εξεταζόμενο ή κάποιο άλλο άτομο που ασχολείται με τη σίτιση του εξεταζόμενου. 10

12 Η πρόσληψη θρεπτικών συστατικών υπολογίζεται όμοια με την περίπτωση του μη ζυγισμένου ημερολογίου καταγραφής τροφίμων. - Χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση της πραγματικής ή της συνήθους πρόσληψης ατόμων, ανάλογα με την περίοδο καταγραφής. Παρέχει λεπτομερείς πληροφορίες και δεν εξαρτάται από τη μνήμη. - Είναι χρονοβόρα μέθοδος. Η διαδικασία της καταγραφής μπορεί να επηρεάσει τις διαιτητικές συνήθειες του εξεταζόμενου. Μεγαλύτερα διαστήματα καταγραφής σχετίζονται με χαμηλότερη διάθεση συνεργασίας. Το ζυγισμένο ημερολόγιο καταγραφής τροφίμων θεωρείται πιο αξιόπιστη μέθοδος αλλά συνεπάγεται μεγαλύτερη επιβάρυνση και ανάγκη συμμόρφωσης από τον εξεταζόμενο. 3. ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ Το διαιτολογικό ιστορικό αποτελεί μια συνέντευξη πολλών σταδίων με στόχο τη λήψη πληροφοριών για τη συνήθη διαιτητική πρόσληψη ατόμου ή μιας ομάδας ατόμων Η μέθοδος του διαιτολογικού ιστορικού αρχικά δημιουργήθηκε από τον Burke το 1947.Το διαιτολογικό ιστορικό αποτελεί ουσιαστικά μια μέθοδο που περιλαμβάνει συνέντευξη από ειδικά εκπαιδευμένο διαιτολόγο και απαρτίζεται από τρία μέρη Το πρώτο μέρος περιλαμβάνει μια ανάκληση εικοσιτετραώρου καθώς και τη συλλογή γενικών πληροφοριών για τις συνήθεις προτιμήσεις τόσο στα κυρίως γεύματα όσο και στα ενδιάμεσα. Στο δεύτερο μέρος παίζει το ρόλο της επαλήθευσης των πληροφοριών που έχουν ήδη ληφθεί στο προηγούμενο στάδιο. Το τρίτο μέρος περιλαμβάνει μία τριήμερη καταγραφή τροφίμων και για αυτό το λόγο συχνά παραλείπεται. 11

13 4. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Με τα ερωτηματολόγια συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων και ποτών για ένα αρκετά μεγάλο διάστημα ο στόχος των ερωτηματολόγιων είναι η αξιολόγηση της συχνότητας με την οποία συγκεκριμένα τρόφιμα ή ομάδες τροφίμων καταναλώνονται κατά την διάρκεια μιας συγκεκριμένης χρονικής περιόδου. Το ερωτηματολόγιο απαρτίζεται από δυο μέρη : α) μια λίστα τροφίμων και β) μια σειρά από απαντήσεις που αφορούν στη συχνότητα κατανάλωσης των τροφίμων που αναφέρονται στη λίστα. Οι περισσότεροι ερευνητές χρησιμοποιούν ερωτηματολόγια με πολλαπλές επιλογές που κυμαίνονται από 5 έως 10. Διακρίνονται τρία βασικά είδη ερωτηματολογίων απλά ή μη ποσοτικά ερωτηματολόγια ζητείται από τον εξεταζόμενο να δηλώσει πόσες φορές το χρόνο, το μήνα, την εβδομάδα ή την μέρα που καταναλώνει κάποια τρόφιμα. Το ερωτηματολόγιο μπορεί υπό οριζόμενες συνθήκες να χρησιμοποιηθεί για την εκτίμηση της πρόσληψης συγκεκριμένων θρεπτικών συστατικών. Οι πληροφορίες που συλλέγονται από ένα ερωτηματολόγιο συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο για να κατηγοριοποιήσουν τους ερωτώμενους σε ευρείες κατηγορίες ατόμων με χαμηλή, μετρία, υψηλή πρόσληψη συγκεκριμένων τροφίμων. Σε επιδημιολογικές μελέτες, τέτοιου είδους κατηγοριοποιήσεις χρησιμεύουν συχνά στη σύγκριση των αποτελεσμάτων με στατιστικές θνησιμότητας ή επίπλαστου μιας νόσου. 12

14 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΥΣΤΑΣΗ ΣΩΜΑΤΟΣ Όταν αναφερόμαστε στην σύσταση του σώματος κατά κύριο λόγο, εννοούμε το σωματικό βάρος σε σχέση με το σωματικό λίπος. Η κληρονομικότητα και τα γενετικά χαρακτηριστικά παίζουν σημαντικό ρόλο ως προς την σύνθεση του ανθρώπινου σώματος. Επομένως και οι μεταβολές που θα συντελεστούν με την προπόνηση ή την διατροφή είναι εξαρτώμενες από τα γενετικά χαρακτηριστικά. Ενδιαφέρον όμως παρουσιάζουν εκείνοι οι παράμετροι που μπορούν να ελεγχθούν και όχι αυτοί που καθορίζονται από τον γενετικό κώδικα. Για τον υπολογισμό της σωματικής σύστασης αλλά και του σωματικού τύπου χρησιμοποιούνται οι σωματομετρήσεις. Μέθοδοι που είναι μονομερείς και βασίζονται μόνο σε ένα παράγοντα, όπως για παράδειγμα μόνο εκείνου του ποσοστού σωματικού λίπους, είναι αναξιόπιστες δίνοντας λάθος αποτελέσματα για την πραγματική κατάσταση του οργανισμού. Μέθοδοι όμως που βασίζονται στην παροχή πλήθους πληροφοριών είναι πιο αξιόπιστες και τα αποτελέσματα αυτών είναι πιο αξιοποιήσιμα στην πράξη. Η σύσταση του σώματος αποτελεί μια ένδειξη της καλής φυσικής κατάστασης. Ιδανική κατανομή βάρους, έχει κάποιος μόνο στην περίπτωση που συνδυάζει το ιδανικό-φυσιολογικό βάρος, το ιδανικό ποσοστό σωματικού λίπους και Δείκτη Μάζας Σώματος 25. Το υψηλό σωματικό βάρος σε συνδυασμό με το υψηλό ποσοστό σωματικού λίπους αποτελεί αρνητικό παράγοντα της καλής φυσικής κατάστασης. Τα χαμηλά (μέσα στα φυσιολογικά όρια) ποσοστά λίπους, υψηλή ποσοστά μυών και ιδανικό σωματικό βάρος είναι μια εικόνα ενός ανθρώπου με καλή φυσική κατάσταση. 13

15 Το τρίπτυχο για την βελτίωση της σύστασης του σώματος είναι η υγιεινή διατροφή, η αερόβια προπόνηση και η προπόνηση με βάρη - αντιστάσεις! ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΗΣΕΙΣ Για τον υπολογισμό της σωματικής σύστασης αλλά και του σωματικού τύπου χρησιμοποιούνται οι σωματομετρήσεις. Βασικός σκοπός της ανθρωπομετρίας μέσω την σωματομετρήσεων είναι ο υπολογισμός της σωματικής σύστασης και του σωματικού τύπου. Όπως μας λέει η ιστορία της φυσικής κατάστασης, ο Edward Hitchcock ( ) ήταν εκείνος που εισήγαγε για πρώτη φορά την έννοια των σωματομετρήσεων για να αξιολογήσει την πρόοδο της φυσικής κατάστασης. Μέθοδοι που είναι μονομερείς και βασίζονται μόνο σε ένα παράγοντα, όπως για παράδειγμα μόνο εκείνου του ποσοστού σωματικού λίπους, είναι αναξιόπιστες δίνοντας λάθος αποτελέσματα για την πραγματική κατάσταση του οργανισμού. Μέθοδοι όμως που βασίζονται στην παροχή πλήθους πληροφοριών είναι πιο αξιόπιστες και τα αποτελέσματα αυτών είναι πιο αξιοποιήσιμα στην πράξη. Στα αρχικά στάδια λοιπόν ο προσδιορισμός της σωματικής σύστασης και του σωματότυπου βασιζόταν σε μετρήσεις που περιελάμβαναν μόνο την μέτρηση του σωματικού βάρους και ύψους. Με την ανάπτυξη της τεχνολογίας, της πληροφορικής είναι δυνατόν σήμερα να συμπεριλάβουμε περισσότερες παραμέτρους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την μεγαλύτερη εγκυρότητα των στοιχείων και κατ επέκταση των αξιολογήσεων. Μια άλλη παράμετρος των μετρήσεων είναι και το ποσοστό του σωματικού λίπους. Οι σωματομετρήσεις χρησιμεύουν για να καθορίσουν τις ανάγκες του 14

16 ασκουμένου ειδικά ενός αρχάριου ή αγύμναστου ή και του μη υγιή. Τα τεστ και οι μετρήσεις είναι πολύ σημαντικά, αφού θα βοηθήσουν στον προγραμματισμό της προπόνησης και της διατροφής σας. Είτε είστε ερασιτέχνης, ασκούμενος ή επαγγελματίας αθλητής τα αποτελέσματα αυτών, αν αξιοποιηθούν σωστά μπορούν να προσφέρουν αντικειμενικές αποδείξεις για την αξιολόγηση ενός προγράμματος. Επίσης θα καθορίσουν τα επίπεδα την φυσικής σας κατάστασης και της υγείας. Οι μετρήσεις χρησιμεύουν για να διαπιστωθεί η παρούσα κατάστασης ενός ασκουμένου, για να καταγραφεί η πρόοδος από χρονική σε χρονική περίοδο και τέλος να αξιολογηθεί αντικειμενικά το προπονητικό ερέθισμα. Με τα αποτελέσματα των περιοδικών σωματομετρήσεων, διαπιστώνεται αν οι στόχοι έχουν επιτευχθεί, ποιοι στόχοι δεν έχουν επιτευχθεί και με την σωστή αξιοποίηση τους, τι αλλαγές πρέπει να γίνουν ώστε να επιτευχθούν! ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΒΑΡΟΣ Φυσιολογικό βάρος είναι αυτό που επιτρέπει στον ασκούμενο ή μη, μια καλή υγεία, φυσιολογικό ή λίγο μικρότερο ποσοστό λίπους και σωστή βιολογική λειτουργία. Επιπλέον το βάρος του πρέπει να είναι τέτοιο που να το αντέχει ο σκελετός του και τέλος να μην επιβαρύνει τη λειτουργία της καρδιάς. Φυσιολογικό βάρος για τον μέσο ασκούμενο δεν πρέπει να είναι αυτό των μοντέλων (λιποβαρή άτομα με σοβαρά προβλήματα υγείας), το βάρος των αθλητών (είναι προσαρμοσμένο στο άθλημα τους ώστε να πετύχουν την ιδανική απόδοση σε σχέση με το σωματικό τους βάρος) και τέλος των μπόντι-μπίλντερ (συνήθως είναι πολύ αυξημένο λόγω του μυϊκού όγκου). Το φυσιολογικό βάρος που πρέπει να έχει κάθε άτομο, ασκούμενο και μη, καθορίζεται από τους εξής παράγοντες: Το σωματικό ύψος. Το βάρος του σκελετού. Τον Δείκτη Μάζας Σώματος. 15

17 Το αποδεκτό Ποσοστό Σωματικού Λίπους. Ένας άλλος παράγοντας είναι που παίζει σημαντικό ρόλο στον προσδιορισμό του φυσιολογικού βάρους είναι αυτός του βάρους του σκελετού. Είναι αδύνατον να προσδιοριστεί το ιδανικό βάρος χωρίς πριν να υπολογιστεί η διαφορετικότητα των σκελετών από άποψη βάρους. Διαγράμματα Ύψους - Βάρους Παλιότερα το φυσιολογικό-ιδανικό βάρος προέκυπτε από τα διαγράμματα που υπολόγιζαν το βάρος συνάρτηση με το ύψος. Στην συνέχεια όμως με την εξέλιξη της επιστήμης της σωματομετρίας προστέθηκαν και άλλοι παράγοντες όπως ο δείκτης μάζας σώματος και το ποσοστό σωματικού λίπους. Τα διαγράμματα ύψους-βάρους χρησιμοποιούνται στο εξωτερικό από πολλές ασφαλιστικές εταιρείες, για τον προσδιορισμό του ιδανικού ή φυσιολογικού βάρους του σώματος. Το πιο δημοφιλές διάγραμμα είναι εκείνο που δημιουργήθηκε από την ασφαλιστική εταιρεία Metropolitan Life της Νέας Υόρκης. Η Metropolitan Life βελτιώνοντας το αρχικό διάγραμμα αναπροσάρμοσε τις τιμές του ιδανικού βάρους που αναγραφόντουσαν σε παλαιότερους πίνακες της, γιατί σύμφωνα με τους ειδικούς ο πληθυσμός στην Αμερική γίνεται όλο και βαρύτερος, κατά συνέπεια το φυσιολογικό βάρος του σώματος αυξάνεται. Βέβαια χρειάζεται μεγαλύτερη έρευνα όσο αφορά τον τρόπο προσδιορισμού του ιδανικού βάρους ανάλογα με το ύψος, πριν θεωρηθούν τα διαγράμματα αυτά ακριβή και έγκυρα για χρήση από τους ειδικούς της φυσικής κατάστασης. 16

18 Τρόποι υπολογισμού του Φυσιολογικού Βάρους σε σχέση με το Ύψος Υπάρχουν δύο τρόποι που συνήθως χρησιμοποιούνται για τον πρακτικό υπολογισμό του φυσιολογικού-ιδανικού βάρους χωρίς εργαστηριακές μετρήσεις: Από τα εκατοστά του ύψους αφαιρούμε τον αριθμό 10. Συγκρίνουμε τα κιλά του σωματικού βάρους με τα εκατοστά του ύψους πάνω από το μέτρο. Πολλαπλασιάζουμε το τετράγωνο του ύψος επί 25 για τους άντρες και επί 24 για τις γυναίκες. Για τους άντρες το βάρος θεωρείται: Ιδανικό όταν είναι περίπου 10% χαμηλότερο από τα εκατοστά του ύψους. Κανονικό όταν είναι στο κλειστό όριο του -10 έως 2 από τα εκατοστά του ύψους. Ελλειποβαρές όταν είναι -11 κάτω από τα εκατοστά του ύψους. Υπέρβαρο όταν είναι 3 πάνω από τα εκατοστά του ύψους. Για τις γυναίκες το βάρος θεωρείται: Ιδανικό όταν είναι -10 έως -12 χαμηλότερο από τα εκατοστά του ύψους. Κανονικό όταν είναι στο κλειστό όριο -9 έως -5 από τα εκατοστά του ύψους. Ελλειποβαρές όταν είναι -16 κάτω από τα εκατοστά του ύψους. Υπέρβαρο όταν είναι -4 και πάνω από τα εκατοστά του ύψους. Προσοχή!!! Τα παραπάνω ισχύουν για αυτούς που έχουν ηλικία από 18 έως 30 ετών. Κάτω από την ηλικία των 18 ετών δεχόμαστε διάφορα 17

19 προς τα πάνω 2% για κάθε έτος. Πάνω από την ηλικία των 30 ετών δεχόμαστε διαφορά προς τα κάτω 1% για κάθε 5 χρόνια. Ιδανικό ή φυσιολογικό ποσοστό σωματικού λίπους Πριν μιλήσουμε για το φυσιολογικό ποσοστό λίπους, καλό είναι να γνωρίζετε και κάποιες παραμέτρους που το καθορίζουν: 1. Γενικότερα, οι γυναίκες έχουν περισσότερο λίπος από τους άντρες. 2. Υπάρχει μια γενικότερη αύξηση του συνολικού σωματικού λίπους με την ηλικία. 3. Το σωματικό λίπος ποικίλλει κατά πολύ ανάλογα με την ηλικία, το φύλο και την κληρονομικότητα. 4. Τα επιθυμητά ποσοστά λίπους στους αθλητές είναι μικρότερα από το γενικότερο πληθυσμό, 5-12% περίπου για τους άντρες και 10-16% περίπου για τις γυναίκες, αλλά μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το είδος του αθλήματος. Πολλές μελέτες έχουν δείξει σημαντική συσχέτιση ανάμεσα στην επίδοση του αθλητή και το Ποσοστό Σωματικού Λίπους. Όσο 18

20 υψηλότερο ποσοστό σωματικού λίπους υπάρχει, τόσο φτωχότερη είναι η επίδοση του αθλητή στα περισσότερα αθλήματα ειδικότερα σε εκείνα που απαιτούν μεταφορά στο χώρο. Ο μέσος άνδρας χωρίς περιττό λίπος έχει περίπου 15% ολικό λίπος εκ των όποιων το 10-12% είναι αποταμιευτικό λίπος και το υπόλοιπο 3-5% είναι δομικό. Ενώ μια μέση γυναίκα χωρίς περιττό βάρος έχει ολικό λίπος 20-26%, ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών που έχει κάνει, εκ των όποιων το 8-12% είναι το δομικό λίπος. Ωστόσο για τις περισσότερες γυναίκες (με εξαίρεση την εγκυμοσύνη) το λίπος μάλλον παρά η μυϊκή μάζα είναι που επηρεάζει περισσότερο το σωματικό βάρος. Μεταξύ της ηλικίας το ποσοστό λίπους σε αγύμναστες γυναίκες αυξάνει σταθερά με μέσο όρο αύξησης 1,5-2% ανά δεκαετία. Ποσοστό μεγαλύτερο του 25% στους άνδρες και 35% για τις γυναίκες αυξάνει τον κίνδυνο για πλήθος νοσημάτων, όπως καρδιαγγειακά, διαβήτη, ορισμένες μορφές καρκίνου κ.α. Όμως και ποσοστό λίπους μικρότερο του 5% για τους άντρες και μικρότερο του 10% για τις γυναίκες αυξάνει επίσης τους κίνδυνους για την υγεία καθώς ο ανθρώπινος οργανισμός περιέχει μια απαραίτητη ποσότητα σωματικού λίπους, το οποίο είναι απαραίτητο για την διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος, την παραγωγή ενέργειας, την παραγωγή σημαντικών ορμονών, την απορρόφηση και μεταφορά των λιποδιαλυτών βιταμινών A, D, E και K, τον μεταβολισμό του σακχάρου και την παραγωγή της λιποπρωτεινικής λιπάσης (απαραίτητο ένζυμο για τον μεταβολισμό του λίπους).δεν θα πρέπει λοιπόν κάποιος να είναι υπερβολικός στην απώλεια λίπους. Δεν μπορούμε να μην έχουμε καθόλου λίπος στον οργανισμό μας! 19

21 Έλεγχος σύστασης σώματος Η αξιολόγηση του βάρους αλλά και της σωματική κατάστασης ενός ατόμου μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες στον ειδικό που παρακολουθεί ένα άτομο που επιθυμεί να μειώσει ή να αυξήσει το βάρος του. Τι μετρήσεις όμως μπορούν να γίνουν για να αξιολογηθεί η σύσταση σώματος ενός ασθενή; Ευτυχώς για τους ειδικούς υπάρχουν ποικίλα εργαλεία που μπορούν να τους καθοδηγήσουν. Στα διαιτολογικά γραφεία των συνεργατών της ιστοθέσης του mednutrition, μπορείτε να λάβετε τις κάτωθι υπηρεσίες: Μέτρηση βάρους / ύψους Πριν προχωρήσει ο διαιτολόγος σε πιο ειδικές μετρήσεις συνήθως θα χρειαστεί να γνωρίζει το βάρος και το ύψος του ατόμου. Ο ζυγός ενός διαιτολόγου είναι μεγαλύτερης ακρίβειας σε σχέση με τις οικιακές ζυγαριές ενώ πολλές φορές έχει τη δυνατότητα και για άλλες μετρήσεις. Επίσης πολλές φορές είναι εφοδιασμένος με αναστημόμετρο (τη συσκευή δηλαδή που μετρά το ύψος). Ωστόσο το αναστημόμετρο μπορεί να είναι ξεχωριστή συσκευή. Μέτρηση λιπώδους ιστού Υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι μέτρησης ή εκτίμησης του λιπώδους ιστού του σώματος. Η πιο ακριβής μέθοδος ονομάζεται DXA (ντέξα) που "σκανάρει" το σώμα και βλέπει τους ιστούς του σώματος. Το μηχάνημα γι αυτή την μέτρηση ωστόσο είναι ογκώδες και το κόστος του δεν επιτρέπει σε έναν επαγγελματία να το διαθέτει στον χώρο του. Συνήθως αυτά τα μηχανήματα υπάρχουν σε νοσοκομειακές μονάδες και κατά κύριο λόγο χρησιμοποιούνται για την μέτρηση της οστικής πυκνότητας για την ανίχνευση οστεοπενίας και οστεοπόρωσης. Ένας άλλος τρόπος μέτρησης του λιπώδους ιστού είναι η μέθοδος της Βιοηλεκτρικής Εμπέδισης (BIA) του οποίου η αρχή λειτουργίας βασίζεται στην διαφορετική αγωγιμότητα του μυϊκού και του λιπώδους ιστού του σώματος. Έτσι όταν μια πολύ μικρή ποσότητα ηλεκτρικού 20

22 ρεύματος διαπερνά το σώμα δημιουργείται ένα κύκλωμα που μετρά τη σύσταση του σώματος. Η μέθοδος αυτή εφαρμόζεται με δύο διαφορετικούς τρόπους. Πρώτον με μια συσκευή η οποία μετρά την σύσταση του ατόμου όταν αυτό βρίσκεται σε κατάκλιση (οριζόντια θέση) και αφού αυτό έχει συνδεθεί στο χέρι και στο πόδι με ηλεκτρόδια με τη συσκευή. Δεύτερον, με ζυγαριές που είναι εφοδιασμένες με μεταλλικές πλάκες (που λειτουργούν σαν τα ηλεκτρόδια που αναφέραμε προηγουμένως) και μπορούν να μετρήσουν τη σύσταση σε όρθια θέση. Πρέπει ωστόσο να γνωρίζετε ότι κάθε μέθοδος έχει τα σφάλματά της και μπορεί να αποκλίνει από την πραγματική τιμή. Ο τρίτος τρόπος μέτρησης του λιπώδους ιστού είναι με μια συσκευή που ονομάζεται δερματοπτυχόμετρο. Η μέθοδος αυτή στηρίζεται σε θεωρητικά μοντέλα που εκτίμούν το συνολικό λίπος σώματος μετρώντας κάποιες συγκεκριμένες περιοχές. Για να δώσει σωστά αποτελέσματα θέλει ο ειδικός που την εφαρμόζει να είναι καλά εκπαιδευμένος γιατί διαφορετικά μπορεί να δώσει μεγάλες αποκλίσεις. Γι' αυτόν τον λόγο και δεν είναι η προτιμούμενη μέθοδος σε ένα διαιτολόγικό γραφείο. Μέτρηση σπλαχνικού λίπους Για την πιο στοχευμένη μέτρηση του κοιλιακού λίπους χρησιμοποιούνται δύο τρόποι. Ο πρώτος είναι με το δερματοπτυχόμετρο, όπως τον έχουμε αναλύσει και πιο πάνω, ενώ ο δεύτερος έχει να κάνει με μια συσκευή που λειτουργεί με την αρχή της μεθόδου BIA αλλά εφαρμόζεται μόνο στην κοιλιακή περιοχή. 21

23 Ανθρωπομετρία Η ανθρωπομετρία είναι η μελέτη των διαστάσεων του ανθρωπίνου σώματος για ανθρωπολογική κατηγοριοποίηση και σύγκριση. Τον 19ο αιώνα και στις αρχές του 20ου η ανθρωπομετρία ήταν μια ψευδοεπιστήμη που χρησίμευε κυρίως στην καταχώρηση εν δυνάμει εγκληματιών βάσει των χαρακτηριστικών του προσώπου τους. Για παράδειγμα, το βιβλίο του Cesare Lombroso Criminal Anthropology (1895) (Εγκληματική Ανθρωπολογία) ισχυριζόταν ότι οι εγκληματίες έχουν προεξέχοντα πηγούνια ενώ οι πορτοφολάδες έχουν μακρυά χέρια και αραιά γένια. Το έργο του Eugene Vidocq, το οποίο αναγνωρίζει εγκληματίες με βάση τα χαρακτηριστικά του προσώπου, χρησιμοποιείται ακόμα, σχεδόν έναν αιώνα από την κυκλοφορία του στη Γαλλία. Η πιο διαβόητη χρήση της ανθρωπομετρίας έγινε από του Ναζί των οποίων το Γραφείο Ενημέρωσης για την Πολιτική Πληθυσμού και την Φυλετική Πρόνοια ( Bureau for Enlightenment on Population Policy and Racial Welfare) πρότεινε την κατηγοριοποίηση Αρείων και μη-αρείων βάσει μετρήσεων του κρανίου και άλλων οργάνων. Η κρανιομετρική πιστοποίηση ήταν υποχρεωτική δια νόμου. Οι Ναζί έστησαν ινστιτούτα πιστοποίησης για να προωθήσουν τις φυλετικές τους πολιτικές. Το ν'αρνηθεί κανείς τη μέτρηση σήμαινε απογόρευση γάμου και δουλειάς, ενώ για πολλούς σήμαινε "ταξίδι" στα στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Σήμερα η ανθρωπομετρία έχει πολλές πρακτικές χρήσεις, ως επί το πλείστον καλές. Για παράδειγμα, χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της διατροφικής κατάστασης κάποιου, για την παρακολούθηση της ανάπτυξης των παιδιών και για την βοήθεια στο σχεδιασμό ανατομικών επίπλων. Υπολογισμός του Δείκτη Μάζας Σώματος για παιδιά και εφήβους Για την εκτίμηση της παχυσαρκίας στα παιδιά και τους εφήβους χρησιμοποιείται ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΒΜΙ), ο οποίος κατανέμεται σε εκατοστιαίες θέσεις ανάλογα με την ηλικία και το φύλλο του. 22

24 Για παράδειγμα εάν ο ΔΜΣ ενός παιδιού είναι μέχρι την 85η εκατοστιαία θέση, το βάρος του θεωρείται φυσιολογικό. Αν ο ΔΜΣ είναι μεγαλύτερος από την 85η θέση, θεωρείται ότι είναι σε κίνδυνο να γίνει υπέρβαρο, ενώ αν είναι μεγαλύτερος από την 95η θέση θεωρείται υπέρβαρο. Ηλικία σε έτη 50η εκ. θέση Αγόρι 50η εκ. θέση Κορίτσι 80η εκ. θέση Αγόρι 80η εκ. θέση Κορίτσι 95η εκ. θέση Αγόρι 95η εκ. θέση Κορίτσι

25 Οι καμπύλες ανάπτυξης παιδιών και εφήβων μας δείχνουν αν με βάσει τα δεδομένα όπως π.χ. το βάρος, το ύψος ή ο δείκτης μάζας σώματος Δ.Μ.Σ του παιδιού, βρίσκονται σε κανονικά επίπεδα. Οι καμπύλες ανάπτυξης στην πράξη Στον οριζόντιο άξονα (Χ), βρίσκουμε την ηλικία του παιδιού. Σχεδιάστε μία κάθετη γραμμή ως προς τον άξονα της ηλικίας του. Στον κάθετο άξονα (Ψ) υπολογίζοντας με βάση το βάρος και το ύψος του παιδιού / τον Δ.Μ.Σ. Χαράζοντας μία κάθετη γραμμή ως προς τον άξονα του βάρους / ύψους / Δ.Μ.Σ., βρίσκουμε το σημείο που τέμνονται αυτές οι δύο γραμμές. Αυτή είναι και η εκατοστιαία θέση του παιδιού ως προς το βάρος / ύψος / Δ.Μ.Σ του. Η ερμηνεία της εκατοστιαίας θέσης Σε κάθε διάγραμμα διακρίνονται 3 πιο έντονες γραμμές. ( 3η, 50η και 97η). Αν το σημείο που τέμνονται οι γραμμές, μετά τους υπολογισμούς βρίσκεται μεταξύ της 10ης και 90ης το παιδί βρίσκεται εντός κανονικών ορίων. Αν η εκατοστιαία θέση απομακρύνεται από αυτά τα όρια τότε πρέπει να ληφθούν άμεσα μέτρα. Οι καμπύλες διαφοροποιούνται ανάλογα με το φύλο του παιδιού ως εξής : Καμπύλες Αξιολόγησης : Σωματικό Βάρος και Ηλικία Κορίτσια 0 18 ετών 24

26 Αγόρια 0 18 ετών 25

27 26

28 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Βάρβογλης Α. Η λογοτεχνία της Χημείας - Μια ανθολογία. Αθήνα : Εκδόσεις Κάτοπτρο, Καψάλης Α., Μπουρμπουχάκης Ι., Περάκη Β., Σαλαμαστράκης Σ. Βιολογία. Αθήνα : Οργανισμός εκδόσεων διδακτικών βιβλίων, Gropper S., Smith J., Groff J. Διατροφή και Μεταβολισμός. Αθήνα : Ιατρικές Εκδόσεις Π.Χ. Πασχαλίδης, 2007 ( Επιστημονική Επιμέλεια : Συντώσης Λ. ). 4. Gibney M., Vorster H., Kok F. Εισαγωγή στη Διατροφή του Ανθρώπου. Αθήνα : Επιστημονικές εκδόσεις Παρισιάνου Α.Ε., 2007 ( Επιστημονική επιμέλεια : Ματάλα Α.Λ., Γιαννακούλια Μ. ). 5. Παπανικολάου Γ. Σύγχρονη Διατροφή & Διαιτολογία. Αθήνα : Εκδόσεις Θυμάρι, Κατινάκης Π. Βιοχημεία. Αθήνα : Εκδόσεις Έμβρυο, Stryer L. Βιοχημεία Τόμος Πρώτος. Ηράκλειο Κρήτης : Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 1995 ( Επιστημονική επιμέλεια 1 ου τόμου : Παπαδόπουλος Γ. ). 8. Γαλανοπούλου Ν., Ζαμπετάκης Γ., Μαυρή Μ., Σιαφάκα Α. Διατροφή και Χημεία Τροφίμων. Αθήνα : Εκδόσεις Αθ. Σταμούλης, Gibney M., Macdonald I., Roche H. Διατροφή και Μεταβολισμός. Αθήνα : Επιστημονικές εκδόσεις Παρισιάνου Α.Ε., 2008 ( Επιστημονική επιμέλεια : Ζαμπέλας Α. ). 10. American Diabetes Association. Position statement. Diabetes care 2008: 31 : European Food Information Council, Βασικές πληροφορίες, Τα βασικά - πρωτεΐνες. Ιούλιος (ημερομηνία επίσκεψης 7/7/2012 ) 12. Σοφία Παπικίνου, Lifestyle Options. Πόση πρωτεΐνη χρειάζεστε ανάλογα με τον τρόπο ζωής σας. Πέμπτη, 22/3/

29 (ημερομηνία επίσκεψης 7/7/2012 ) 13. Colombani PC, Mettler S. Role of dietary proteins in sports. Int. J. Vitam. Nutr. Res. 2011: 81(2-3): Volkert D., Sieber CC. Protein requirements in the elderly. Int. J. Vitam. Nutr. Res. 2011: 81(2-3): Sutton GM, Centanni AV, Butler AA. Protein malnutrition during pregnancy in C57BL/6J mice results in offspring with altered circadian physiology before obesity. Endocrinology 2010: 151(4): Τrichopoulou A., Gnardellis C., Benetou V., Lagiou P., Bamia C., Trichopoulos D. Lipid, protein and carbohydrate intake in to with body mass index. Eur. J. Clin. Nutr. 2002: 56(1): Papakonstantinou E., Panagiotakos DB, Pitsavos C. Food group consumption and glycemic control in people with and without type 2 diabetes. Diabetes Care 2005: 28: Ζαμπέλας Α. Κλινική διαιτολογία & διατροφή με στοιχεία παθολογίας 1. Αθήνα: Ιατρικές Εκδόσεις Π.Χ. Πασχαλίδη, Nuttall FQ, Mooradian AD, Gannon MC, Billington C, Krezowski P. Effect of protein ingestion on the glucose and insulin response to a standardized oral glucose load. Diabetes Care 1984: 7: Krezowski PA, Nuttall FQ, Gannon MC, Bartosh NH. The effect of protein ingestion on the metabolic response to oral glucose in normal individuals. Am. J. Clin. Nutr. 1986: 44: Gannon MC, Nuttall FQ, Neil BJ. The insulin and glucose responses to meals of glucose plus various proteins in type II diabetic subjects. Metabolism 1988: 37(11): Jenkins DJ, Kendall CW, Vidgen E, Augustin LS, van Erk M, Geelen A, Parker T, Faulkner D, Vuksan V, Josse RG, Leiter LA, Connelly PW. High - protein diets in hyperlipidemia : effect on wheat gluten on serum lipids, uric acid and renal function. 28

30 Am J Clin Nutr 2001: Jul;74(1): Obarzanek E., Velletri P., Cutler J. Dietary protein and blood pressure. JAMA 1996: 275(20): Sharman M.J., Kraemer W.J., Love D.M., Avery N.G., Gomez A.G., Scheett T.P. and Volek J.S. A ketogenic diet favorably affects serum biomarkers for cardiovascular disease in normal-weight men. Journal of Nutrition 2002: 132: Skov A.R., Tubro S., Ronn B., Holm L., Astrup A. Randomized trial on protein vs carbohydrate in ad libitum fat reduced diet for the treatment of obesity. Int. J. Obes. Relat. Metab. Disord. 1999: 23(11): Baba N.H., Sawaya S., Torbay N., Habbal Z., Azar S., Hashim S.A. High protein vs. high carbohydrate hypoenergetic diet for the treatment of obese hyperinsulinemic subjects. Int. J. Obes. Relat. Metab. Disord. 1999: 23(11): Westman E.C., Yancy W.S., Guyton J.S. Effect of a low carbohydrate ketogenic diet on fasting lipid subfractions. Circulation 2002: 106SII:

31 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Παχυσαρκία είναι η υπερβολική αποταμίευση ενέργειας στον οργανισμό με τη μορφή λίπους και προκαλείται από την τακτική λήψη υπερβολικής ποσότητας τροφής που η θερμιδική της αξία υπερβαίνει αυτή που το άτομο καταναλώνει. Η παχυσαρκία αποτελεί ένα διεθνώς αναγνωρισμένο παράγοντα κινδύνου για τη δημόσια υγεία και έχει λάβει στις μέρες μας διαστάσεις παγκόσμιας επιδημίας. Χαρακτηριστικό είναι ότι η επίπτωση της παχυσαρκίας των ενηλίκων στις αναπτυγμένες χώρες αυξήθηκε την τελευταία δεκαετία κατά 37%. Σε μια πρόσφατη μελέτη του British Medical Bulletin φαίνεται ότι σήμερα ο ένας στους τρεις Αμερικανούς και ο ένας στους τέσσερις Ευρωπαίους είναι παχύσαρκος. Αντίθετα, η Ασία και η Αφρική έχουν πολύ χαμηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας. Οι Μεσογειακές χώρες μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, έχουν τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας στην Ευρώπη (πίνακας). Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Υπηρεσίας (Eurostat) η Ελλάδα κατέχει την πρώτη θέση στην Ευρώπη στην παχυσαρκία των ανδρών με ποσοστό 26,7% ενώ στην παχυσαρκία των γυναικών μοιράζεται τη δεύτερη θέση με την Μεγάλη Βρετανία με ποσοστό 17,8%. ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΝΔΡΕΣ Βόρεια Ευρώπη 15% Βόρεια Ευρώπη 10% Δυτική 16% Δυτική 13% Ευρώπη Ευρώπη Μεσογειακές 30% Μεσογειακές 16% Χώρες Χώρες Ανατολική 30% Ανατολική 18% Ευρώπη Ευρώπη Η.Π.Α. 8% Η.Π.Α. 15% (λευκές) (λευκοί) Η.Π.Α. (έγχρωμες) 37% Η.Π.Α. (έγχρωμοι) 20% 30

32 ΠΟΣΟΣΤΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσιάστηκαν σε επιστημονική εκδήλωση με θέμα "Παχυσαρκία - Σύγχρονες Προσεγγίσεις", οι Έλληνες είναι ένα έθνος υπέρβαρο με εμφανείς τάσεις παχυσαρκίας. Οι άνδρες, όπως διαπιστώθηκε από μεγάλη πανελλαδική μελέτη, είναι υπέρβαροι σε ποσοστό 41,1% και παχύσαρκοι σε ποσοστό 26,8%. Στις γυναίκες η κατάσταση είναι λίγο καλύτερη με τα αντίστοιχα ποσοστά να διαμορφώνονται σε 29,9% και 18,2%. Ωστόσο, ένα στα τρία αγόρια και ένα στα τέσσερα κορίτσια έχουν βάρος πάνω από το φυσιολογικό. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή της Ελληνικής Ιατρικής Εταιρείας Παχυσαρκίας (ΕΙΕΠ) και του Ενιαίου Δημοσιογραφικού Οργανισμού Επικουρικής Ασφάλισης και Περίθαλψης(ΕΔΟΕΑΠ). Μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας αποτελεί η παχυσαρκία για την Ελλάδα, καθώς τα ελληνόπουλα είναι τα πιο παχύσαρκα παιδιά σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ δεν υστερούν και οι ενήλικες. Το 35,2% του γενικού πληθυσμού στη χώρα μας είναι υπέρβαρο, ενώ το 22,5% παχύσαρκοι. Σύμφωνα πάντα με τον Π.Ο.Υ., το 2005 περίπου 1,6 δισεκατομμύριο άνθρωποι (άνω των 15 ετών) ήταν υπέρβαροι ενώ τουλάχιστον 400 εκατομμύρια ήταν παχύσαρκοι. Είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό το ότι το 2005, τουλάχιστον 20 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως, υπολογίζεται ότι ήταν υπέρβαρα. Ο Π.Ο.Υ. εκτιμά ότι το 2015, θα είναι υπέρβαροι περίπου 2,3 δισεκατομμύρια άνθρωποι και πάνω από 700 εκατομμύρια θα είναι παχύσαρκοι. Πρόσφατες έρευνες έχουν παρουσιάσει πως 300 εκατομμύρια άνθρωποι είναι παχύσαρκοι και πως ο αριθμός αυτός αναμένεται να διπλασιαστεί μέχρι το 2025.Ειδικότερα στην Ελλάδα, η παχυσαρκία στις γυναίκες αυξάνεται καθότι η χώρα μας κατέχει τα πρωτεία σε 31

33 παχύσαρκες και υπέρβαρες γυναίκες ηλικίας 18 ετών και άνω, με ένα ποσοστό 41% να είναι υπέρβαρες και ένα ποσοστό 30% να είναι παχύσαρκες (Εικόνα 1.) Ειδικότερα στην Αθήνα πρόσφατες έρευνες παρουσίασαν αυξημένα ποσοστά παχυσαρκίας σε ενήλικους άνδρες ετών (53% υπέρβαροι και 20% παχύσαρκοι) και σε ενήλικες γυναίκες της ιδίας ηλικίας (31% υπέρβαρες και 15% παχύσαρκες). Τέλος, όσον αφορά την παιδική παχυσαρκία, δυστυχώς πρόσφατες έρευνες του 2005 παρουσίασαν την Κρήτη να κατέχει τα πρωτεία στα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά ηλικίας ετών (Εικόνα 2). 32

34 Στο 3,2% είναι το ποσοστό των παχύσαρκων γυναικών στη χώρα μας ηλικίας ετών, το 9,2% στις ηλικίες ετών, το 24,6% στις ηλικίες ετών και το 32,4% στις ηλικίες ετών. Αντίστοιχα στους άνδρες, η παχυσαρκία αφορά το 3,7% των ανδρών ηλικίας ετών, το 15,4% στις ηλικίες ετών, το 22,7% στις ηλικίες ετών και το 25,8% στις ηλικίες ετώναπό τα στοιχεία της Eurostat προκύπτει ακόμη ότι τόσο στην Ελλάδα όσο και στην ΕΕ η παχυσαρκία μειώνεται όσο υψηλότερο είναι το επίπεδο 33

35 εκπαίδευσης.συγκεκριμένα για την Ελλάδα, η παχυσαρκία αφορά το 25,2% των γυναικών με "χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης" το 13,5% των γυναικών με "μεσαίο επίπεδο εκπαίδευσης" και το 8,4% των γυναικών "με ανώτερο επίπεδο εκπαίδευσης". Σε ότι αφορά τους άνδρες στην Ελλάδα η παχυσαρκία αφορά το 20,2% των ανδρών με "χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης" το 17,6% των ανδρών με "μεσαίο επίπεδο εκπαίδευσης" και το 13,9% των ανδρών "με ανώτερο επίπεδο εκπαίδευσης". Η Ελλάδα πρώτη στην Ευρώπη σε ποσοστά παχυσαρκίας Μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας αποτελεί η παχυσαρκία για την Ελλάδα, καθώς τα ελληνόπουλα είναι τα πιο παχύσαρκα παιδιά σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ δεν υστερούν και οι ενήλικες. Το 35,2% του γενικού πληθυσμού στη χώρα μας είναι υπέρβαρο, ενώ το 22,5% παχύσαρκοι. Η παχυσαρκία παίρνει τη μορφή πανδημίας λόγω της δραματικής αύξησης του αριθμού των παχύσαρκων ατόμων τόσο στις αναπτυγμένες όσο και στις υπό ανάπτυξη χώρες και το ανησυχητικό είναι ότι η Ελλάδα είναι πρώτη σε ποσοστά παχυσαρκίας και ειδικά της παιδικής στην Ευρώπη επισήμανε ο αντιπρόεδρος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας Τζάντ Μούσλεχ και ο ενδοκρινολόγος Θεμιστοκλής Τζώτζας, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου με αφορμή την 24η Οκτωβρίου που έχει οριστεί Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παχυσαρκίας. Σύμφωνα πάντα με τον Π.Ο.Υ., το 2005 περίπου 1,6 δισεκατομμύριο άνθρωποι (άνω των 15 ετών) ήταν υπέρβαροι ενώ τουλάχιστον 400 εκατομμύρια ήταν παχύσαρκοι. Είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό το ότι το 2005, τουλάχιστον 20 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως, υπολογίζεται ότι ήταν υπέρβαρα. Ο Π.Ο.Υ. εκτιμά ότι το 2015, θα είναι υπέρβαροι περίπου 2,3 δισεκατομμύρια άνθρωποι και πάνω από 700 εκατομμύρια θα είναι παχύσαρκοι. 34

36 Το πρόβλημα της παχυσαρκίας ξεκινά από την εμβρυϊκή ηλικία όταν η μητέρα καπνίζει κατά την κύηση. Οι κρίσιμες ηλικίες όπου τα παιδιά εμφανίζουν παχυσαρκία η οποία αν δεν αντιμετωπιστεί τα οδηγεί σε παχύσαρκους ενήλικες είναι τα 2-3 έτη, τα 5-7 έτη και η εφηβεία. Τα παχύσαρκα παιδιά διατρέχουν μεγάλο κίνδυνο να εμφανίσουν σημαντικές επιπλοκές στην υγεία τους, τόσο κατά την παιδική ηλικία όσο και αργότερα, καθώς συνήθως αυτά εξελίσσονται σε παχύσαρκους ενήλικες. Ο επιστημονικός ορισμός της παχυσαρκίας ανταποκρίνεται στην αύξηση του λιπώδη ιστού. Ο βαθμός παχυσαρκίας σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας προσδιορίζεται με τον Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ), που υπολογίζεται από το πηλίκο του βάρους σώματος σε κιλά διαιρούμενο με το τετράγωνο του ύψους σε εκατοστά δηλ. kg/cm2. Φυσιολογικά ο ΔΜΣ πρέπει να είναι μεταξύ 18,5 και 25. Όταν ο ΔΜΣ είναι μεταξύ του 25 και 30 τότε το άτομο θεωρείται υπέρβαρο, ενώ μεταξύ 30 και 35 θεωρείται παχύσαρκο. Τιμές ΔΜΣ μεγαλύτερες από 35 υποδηλώνουν πρόβλημα σοβαρής πλέον παχυσαρκίας η οποία προδιαθέτει σε επικίνδυνες επιπλοκές και αποκαλείται νοσογόνος παχυσαρκία. Η κύρια αιτία της παχυσαρκίας είναι συνήθως η αυξημένη πρόσληψη θερμίδων με τη διατροφή μας σε σχέση με εκείνες που χρειαζόμαστε για να καλύψουμε τις ενεργειακές μας ανάγκες σύμφωνα με τις καθημερινές μας δραστηριότητες. Σπάνια υπάρχουν παθολογικά αίτια που συμβάλλουν στην ανάπτυξη της παχυσαρκίας όπως κάποια ενδοκρινολογικά νοσήματα, ψυχολογικά νοσήματα, λήψη διαφόρων φαρμάκων και κληρονομικοί παράγοντες Η εμμηνόπαυση, το χρόνιο στρες, η απώλεια συγγενικού προσώπου ή εργασίας, η διακοπή του καπνίσματος και η αναγωγή της διατροφής ως τρόπου διασκέδασης και απόλαυσης φαίνεται ότι συμβάλλουν επίσης σημαντικά στην ανάπτυξη της παχυσαρκίας. Δυστυχώς τα νοσήματα που προκαλούνται από την παχυσαρκία είναι χρόνια και σοβαρά και τις περισσότερες φορές οι επιπλοκές τους δεν είναι αναστρέψιμες. Στα νοσήματα αυτά περιλαμβάνονται η στεφανιαία νόσος, η αρτηριακή υπέρταση, τα εγκεφαλικά επεισόδια, η καρδιακή δυσλειτουργία, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 των ενηλίκων (ο οποίος όμως τώρα έχει 35

37 αρχίσει να εμφανίζεται και στα παιδιά λόγω παχυσαρκίας), η αύξηση της χοληστερίνης, των τριγλυκεριδίων και του ουρικού οξέως, η χολολιθίαση, η αναπνευστική ανεπάρκεια και η άπνοια του ύπνου που αποτελεί αιτία αιφνίδιου θανάτου στον ύπνο. Επιπλέον, πολλοί τύποι καρκίνου όπως του μαστού, του ήπατος, της χοληδόχου κύστης και του εντέρου συνδέονται με την παχυσαρκία. Η ουρική αρθρίτιδα καθώς και οι εκφυλιστικές παθήσεις των αρθρώσεων αποτελούν επιπλέον συνέπειες της παχυσαρκίας που μαζί με όλα τα παραπάνω νοσήματα διαταράσσουν τόσο την υγεία αλλά και την ποιότητα ζωής των παχύσαρκων ατόμων.νεότερα δεδομένα από κλινικές μελέτες ενοχοποιούν την παχυσαρκία για διαταραχές της εμμήνου ρύσεως, ακμή και τριχοφυΐα στις νεαρές γυναίκες, υπογονιμότητα, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών καθώς και σοβαρά προβλήματα στην διάρκεια της εγκυμοσύνης. Στους άνδρες μπορεί να εμφανιστούν διαταραχές του σπέρματος καθώς και διαταραχές της στυτικής δυσλειτουργίας. Ο ειδικός γιατρός έχει την ευθύνη για τη σωστή αντιμετώπιση τόσο της παιδικής όσο και της παχυσαρκίας των ενηλίκων. Μετά από έναν πλήρη ιατρικό έλεγχο με σκοπό να αποκλεισθούν πιθανά παθολογικά αίτια, η πιο υγιεινή αντιμετώπιση συνίσταται σε αλλαγή των διατροφικών συνηθειών, δίαιτα και σωματική δραστηριότητα, δηλαδή αλλαγή τρόπου ζωής και διατροφής. Στους ενήλικες μαζί με την διαιτητική αγωγή μπορούν να χορηγηθούν και φάρμακα μόνο όμως κάτω από τον αυστηρό έλεγχο του ειδικού γιατρού. Στη χώρα μας αυτή τη στιγμή κυκλοφορούν τρία σκευάσματα για την απώλεια βάρους με ικανοποιητικά αποτελέσματα εφόσον ο παχύσαρκος ασθενής ακολουθεί τις οδηγίες του ειδικού γιατρού. Στην σοβαρού βαθμού παχυσαρκία με επιπλοκές μπορεί να απαιτηθεί και χειρουργική αντιμετώπιση. Για την αναγκαιότητα της επέμβασης αλλά και των επιπλοκών της ο παχύσαρκος ασθενής θα πρέπει να ενημερώνεται από τον ειδικό γιατρό πριν αποφασίσει να ακολουθήσει αυτή τη μέθοδο. 36

38 Οι 10 πιο παχύσαρκοι λαοί του κόσμου Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ.) ανακοίνωσε πρόσφατα τα αποτελέσματα των ερευνών για την υγεία, που ελήφθησαν μεταξύ των ετών 2000 και 2008, σχετικά με την παχυσαρκία ανά τον κόσμο και τα νέα δεν είναι καθόλου καλά για αρκετές χώρες. Τα ποσοστά παχυσαρκίας μπορεί να είναι ένας δείκτης διατροφικών τάσεων, σχετικά με την υγεία και τον πολιτισμό ενός έθνους. Δείτε ποιες είναι οι 10 χώρες με τους πιο παχύσαρκους ανθρώπους την τελευταία δεκαετία: 1. Η Αμερικανική Σαμόα, με ποσοστό 93.5% του πληθυσμού υπέρβαρο Οι κάτοικοι της Αμερικανικής Σαμόα κατέχουν έναν εντυπωσιακό αριθμό κυρίως, γιατί έχουν εγκαταλείψει τα παραδοσιακά φαγητά τους για τη φθηνή λύση των μεταποιημένων τροφών που έχουν μεταφέρει από τη Δύση. 2. Το Κιριμπάτι, με ποσοστό 81.5% του πληθυσμού υπέρβαρο Όπως στην Αμερικανική Σαμόα, έτσι και στο Κιριμπάτι έχει πλημμυρίσει η αγορά με επεξεργασμένα τρόφιμα που συχνά πωλούνται σε χαμηλότερες τιμές από ότι τα παραδοσιακά τους εδέσματα. 3. Οι ΗΠΑ, με ποσοστό 66.7% του πληθυσμού υπέρβαρο Απίστευτο κι όμως οι ΗΠΑ δεν είναι πρώτοι στον κατάλογο, αλλά πολύ κοντά. 4. Η Γερμανία, με ποσοστό 66.5% του πληθυσμού υπέρβαρο Η Γερμανία έχει τους παχύτερους ανθρώπους στην Ευρώπη. Είναι γνωστό ότι στην Γερμανία καταναλώνονται τόνοι μπύρας και αλλαντικών, προϊόντα υπεύθυνα για την αύξηση βάρους. 5. Η Αίγυπτος, με ποσοστό 66% του πληθυσμού υπέρβαρο Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας η παχυσαρκία στις γυναίκες στην Αίγυπτο είναι ιδιαίτερα υψηλή. 6. Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη, με ποσοστό 62.9% του πληθυσμού υπέρβαρο Η παχυσαρκία δεν θεωρείται πρόβλημα μόνο για τις χώρες υψηλού εισοδήματος. Το πρόβλημα ξεκίνησε με το τέλος του πολέμου όπου το κάπνισμα, το ποτό και την κατανάλωση ανθυγιεινών τροφών ήταν η «εύκολη» λύση. 37

39 7. Η Νέα Ζηλανδία, με ποσοστό 62.7% του πληθυσμού υπέρβαρο Η παχυσαρκία αποτελεί μια αυξανόμενη ανησυχία για τη Νέα Ζηλανδία. 8. Το Ισραήλ, με ποσοστό 61.9% του πληθυσμού υπέρβαρο Στα τελευταία 30 χρόνια, ο αριθμός των παχύσαρκων Ισραηλινών τριπλασιάστηκε. 9. Η Κροατία, με ποσοστό 61,4% του πληθυσμού υπέρβαρο Στην Κροατία, οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν την κύρια αιτία θανάτου. Είναι επίσης θύμα της παγκοσμιοποίησης της αγοράς τροφίμων, η οποία τείνει να καταστείλει τις παραδοσιακές δίαιτες, με τα φθηνότερα επεξεργασμένα τρόφιμα από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. 10. Το Ηνωμένο Βασίλειο, με ποσοστό το 61% του πληθυσμού υπέρβαρο Μια πρόσφατη έρευνα κατατάσσει τους Βρετανούς στην τρίτη θέση των ευρωπαϊκών εθνών που δεν αθλούνται. Νεότερα στατιστικά στοιχεία για την παχυσαρκία στην Ευρώπη Πρόσφατα η Στατιστική Υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Eurostat) παρουσίασε συγκεντρωτικά στατιστικά στοιχεία για τον επιπολασμό του υπέρβαρου και της παχυσαρκίας στην Ευρώπη. Διαθέσιμα στοιχεία υπήρχαν από 19 χώρες μέλη και προέρχονται από το EHIS (European Health Interview Survey) που έλαβε χώρα το για 17 χώρες, από την έρευνα Aspects of daily living survey 2009 για την Ιταλία και από το Health Survey for England του 2000 για το Ηνωμένο Βασίλειο. Τα ολικά ποσοστά παχυσαρκίας και υπέρβαρου ποικίλουν στην Ευρώπη και κυμαίνονται μεταξύ 39,6%-56,7% για τις γυναίκες και 51%- 69,3% για τους άνδρες, ποσοστά ιδιαίτερα υψηλά αν αναλογιστεί κανείς όχι μόνο τη σχέση της παχυσαρκίας με αυξημένο κίνδυνο για μία σειρά από νόσους, αλλά και, από οικονομικής άποψης, τα αυξημένα έξοδα 38

40 ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης που προκαλούνται από το αυξημένο βάρος. Πιο συγκεκριμένα, τα χαμηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας από τις χώρες που πήραν μέρος βρέθηκαν στη Ρουμανία (8% στις γυναίκες και 7,6% στους άνδρες), στην Ιταλία (9,3% και 11,3%) και στη Βουλγαρία (11,3% και 11,6%), ενώ τα υψηλότερα ποσοστά βρέθηκαν στη Μάλτα (24,7% και 21,1%) και στο Ηνωμένο Βασίλειο (22,1% και 24,9%). Η Ελλάδα, με ποσοστά υπέρβαρου 30,7% και παχυσαρκίας 17,6% στις γυναίκες και 46,6% και 17,6% αντίστοιχα στους άνδρες κατέχει την πέμπτη θέση τόσο στις γυναίκες όσο και τους άνδρες, μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής ένωσης [πίνακες 1 και 2]. Παρατηρήθηκε επίσης ότι τα ποσοστά παχυσαρκίας και υπέρβαρου αυξάνονται με την ηλικία, δηλαδή όσο μεγαλύτερη η ηλικιακή ομάδα, 39

41 τόσο μεγαλύτερα κα τα ποσοστά, επισημαίνοντας την ανάγκη για δράσεις που θα μπορέσουν να προλάβουν αυτή την τάση για αύξηση βάρους του πληθυσμού με την αύξηση της ηλικίας. Ταυτόχρονα, ο επιπολασμός του υπέρβαρου και της παχυσαρκίας μειώνεται καθώς αυξάνεται το μορφωτικό επίπεδο, ενώ δεν βρέθηκε σταθερή διαφορά στην παχυσαρκία ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες, καθώς σε κάποιες χώρες το ποσοστό των παχύσαρκων ανδρών ήταν μεγαλύτερο, ενώ σε άλλες το ποσοστό των γυναικών. Απέναντι στο πρόβλημα της παχυσαρκίας η Ευρώπη έχει κοινό στόχο καθώς τα ποσοστά παχυσαρκίας τόσο σε όλη την Ευρώπη, όσο και στην Ελλάδα είναι ανησυχητικά υψηλά και αυξάνονται συνεχώς χρόνο με το χρόνο. Ο σύγχρονος ευρωπαϊκός τρόπος ζωής με την αφθονία τροφίμων πλούσιων σε ενέργεια και την έλλειψη άσκησης, κάνει τις προσπάθειες πρόληψης και καταπολέμησης της παχυσαρκίας δύσκολες, όμως η ανάγκη για τις προσπάθειες αυτές είναι τεράστια αν σκεφτούμε τα οφέλη της μείωσης βάρους τόσο σε προσωπικό όσο και σε εθνικό επίπεδο. 40

42 ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Υγιεινή Διατροφή Σύμφωνα με τον ορισμό που δίνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (1946) η υγεία είναι «η κατάσταση της πλήρους σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας και όχι μόνο η απουσία ασθένειας ή αναπηρίας». Έτσι λοιπόν, η έννοια της υγείας δεν έχει μόνο ιατρική πλευρά αλλά επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες. Η διατροφή είναι ανάμεσα στους σημαντικότερους, αν όχι ο πιο σημαντικός, περιβαλλοντικός παράγοντας που επηρεάζει τον οργανισμό μας. Κατά αυτόν τον τρόπο η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής με σωστή διατροφή και άσκηση μπορεί να θωρακίσει τον οργανισμό μας και να μας δώσει μακροζωία και ευεξία. 41

43 Μεσογειακή Διατροφή Η μεσογειακή δίαιτα δεν είναι απλά μια δίαιτα αλλά ένας τρόπος ζωής. Περιλαμβάνει τις διατροφικές συνήθειες των λαών της Μεσογείου της δεκαετίας του 1940 και του Είναι η διατροφική παρακαταθήκη των ελλήνων για μακροζωία. Πράγματι, στη Μελέτη των 7 Χωρών βρέθηκε πως οι Έλληνες εμφάνιζαν χαμηλή θνητότητα και αυτό ονομάστηκε «οικολογικό παράδοξο». Πλέον έχει αποδειχτεί με επιστημονικές μελέτες πως η μεσογειακή διατροφή προστατεύει από την εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων και ορισμένων μορφών καρκίνου. Έχει επισημανθεί ο ρόλος της στη μείωση της αρτηριακής πίεσης, έχει δοθεί έμφαση στην αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση των συστατικών της, στον περιορισμό των βλαβών στο ενδοθήλιο και στη ρύθμιση του σωματικού βάρους. Το λυπηρό είναι πως σήμερα λίγοι ακολουθούν πλήρως αυτό το μοντέλο διατροφής. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής έχει οδηγήσει σε μια δυτικού τύπου διατροφή. Η επιστροφή στην παράδοση όμως είναι η λύση για να διατρεφόμαστε υγιεινά. Η Πυραμίδα της Μεσογειακής Διατροφής είναι η υλοποίηση μιας προσπάθειας που ολοκληρώθηκε το 1999 από το Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Σαν αποτέλεσμα οπτικοποιήθηκε ένα σχέδιο διατροφικών οδηγιών για τους Έλληνες που απαντούσε στο ερώτημα «Τι θα έπρεπε να τρώμε;». Τα τρόφιμα ταξινομήθηκαν σε ομάδες τροφίμων και δόθηκαν συστάσεις ως προς το ποια τρόφιμα και σε ποιες ποσότητες πρέπει να καταναλώνονται σε ημερήσια, σε εβδομαδιαία ή σε μηνιαία βάση, προκειμένου κανείς να ακολουθεί ισορροπημένη διατροφή. 42

44 Τα χαρακτηριστικά της Μεσογειακής Διατροφής που παίρνουν μορφή στην πυραμίδα είναι: Συστήνεται η καθημερινή σωματική άσκηση. Η βάση της διατροφής μας είναι υδατάνθρακες, με έμφαση στους σύνθετους. Συστήνεται η καθημερινή κατανάλωση δημητριακών, ζυμαρικών, οσπρίων και ψωμιού, κυρίως μη επεξεργασμένων. Προτείνεται η καθημερινή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών. Το ελαιόλαδο είναι η κύρια πηγή λίπους στη διατροφή. Δίνεται έμφαση στα μονοακόρεστα λιπαρά σε σχέση με τα κορεσμένα. Μέτρια κατανάλωση γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων. Εβδομαδιαία μπορούν να καταναλώνονται τα ψάρια, τα πουλερικά, τα αυγά και τα γλυκά. Το κόκκινο κρέας μπορεί να καταναλώνεται 1-2 φορές το μήνα. Η κατανάλωση αιθανόλης (κυρίως κόκκινου κρασιού) επιτρέπεται καθημερινά αλλά με μέτρο. Δίνεται έμφαση στην επαρκή ενυδάτωση με λήψη νερού. Δίαιτα και Διατροφή Πολλές φορές η λέξη δίαιτα έχει αρνητική χροιά. Κανείς μπορεί να σκεφτεί πως η φράση αρχίζω δίαιτα έχει αρνητικό αντίκτυπο. Και πράγματι. Αν σκέφτεστε αρνητικά και προβάλλετε στο μυαλό σας όλα αυτά που θα χάσετε ξεκινώντας μια δίαιτα (π.χ. θα στερηθείτε τα γλυκά, δε θα μπορείτε να βγαίνετε για φαγητό έξω με φίλους, θα αυτοπεριοριστείτε) τότε ναι η φράση αυτή παίρνει αποχρώσεις του γκρι. Εκεί ακριβώς κρύβεται το πρώτο μυστικό.. Στην αλλαγή της σκέψης! Πείτε στον εαυτό σας.. «από αύριο αλλάζω διατροφικές συνήθειες» και αμέσως θα έχετε κάνει το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα. Αν είχατε ένα πίνακα να χρωματίζετε τις σκέψεις σας, ήδη αυτή η πρώτη σκέψη θα είχε αποχρώσεις του ροζ! Αφού σκεφτήκατε την εναλλακτική σκέψη, εμπλουτίστε την. Εστιάστε στα θετικά. Καταγράψτε όλα αυτά που θα κερδίσετε από αυτή τη διαδικασία και δείτε αυτή σας την προσπάθεια με αισιοδοξία. Αυτό που πραγματικά θα κάνετε συμβουλευόμενοι έναν ειδικό, εκτός από το να τηρήσετε ένα διαιτολόγιο, θα είναι να έχετε έλεγχο βάρους και να τροποποιήσετε τη διατροφική σας συμπεριφορά. Η υγιεινή διατροφή 43

45 είναι ένας πολύχρωμος πίνακας και η παλέτα σας έχει πολλά χρώματα. Απολαύστε τη διαδικασία! Υπολογίστε το Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) είναι ένας αδρός και αξιόπιστος δείκτης παχυσαρκίας στους ενήλικες. Χρησιμοποιείται από τους επιστήμονες υγείας ως εργαλείο κατηγοριοποίησης των ατόμων σε ομάδες υψηλού και χαμηλού κινδύνου για την εμφάνιση προβλημάτων υγείας. Προκύπτει από το πηλίκο (βάρος/ύψος2), υπολογίζεται σε (Κg/m2) και συσχετίζεται με το ποσοστό λίπους στο σώμα. Δεν υπάρχει διαφορετική τιμή για άνδρες και γυναίκες. Παιδική Διατροφή Το παιδί δεν είναι ένας μικρός ενήλικας. Βιολογικά είναι κάθε άτομο που βρίσκεται στο στάδιο της παιδικής ηλικίας, δηλαδή στη νηπιακή (1-3)ετών, στην προσχολική (4-6) ετών και τη σχολική (7-10) ετών. Σε αυτή την ενότητα θα βρίσκετε πληροφορίες για τη διατροφή των παιδιών, η οποία εμφανίζει ιδιαιτερότητες και απαιτεί τη μέριμνα τον γονιών. Υγεία & Διατροφή - Διατροφική αντιμετώπιση ασθενειών Ο Ιπποκράτης αναφέρει πως «Η τροφή σου να είναι το φάρμακό σου και το φάρμακό σου να είναι η τροφή σου» και από τότε μέχρι σήμερα αυτό βρίσκει εφαρμογή. Όντως υπάρχουν νόσοι που προλαμβάνονται ή/και θεραπεύονται διατροφικά (ή και διατροφικά). Επίσης ορισμένα συμπτώματα νόσων ανακουφίζονται με κατάλληλη διαιτητική αγωγή. Τέλος άτομα που πάσχουν από σοβαρές παθήσεις χρήζουν διατροφικής αντιμετώπισης και υποστήριξης. 44

46 Νέα από την επιστημονική κοινότητα Η γνώση είναι δύναμη είχε πει ο Σερ Φράνσις Μπέικον και βρίσκει πολλούς σύμφωνους. Η νέα γνώση είναι πιο ελκυστική και έγκυρη όταν έρχεται απευθείας από επιστημονικές έρευνες και δημοσιεύσεις. Ενημερωθείτε για τα καινούρια επιστημονικά δρώμενα Ιατρικά θέματα Η υγεία είναι κοινωνικό και δημόσιο αγαθό. Κατά αυτό τον τρόπο, μπορείτε να μάθετε χρήσιμες πληροφορίες για την υγεία σας, να ενημερωθείτε για παθήσεις, την πρόληψη και τη θεραπεία ασθενειών, διαβάζοντας ιατρικά άρθρα που σας ενδιαφέρουν 45

47 Τρόποι αντιμετώπισης στη σχολική μονάδα Αρχικά κάναμε μια έρευνα αγοράς για τον λιπομετρητή όσον αφορά το κόστος του αλλά και για το αν είναι εφικτό να εγκατασταθεί στο σχολείο. Η συγκέντρωση των χρημάτων θα μπορούσε να προέρχεται από τον διευθυντή, τους μαθητές ή από δωρεά μιας μαθήτριας του προτζεκτ. Όμως, τελικά καταλήξαμε στο ότι δεν είναι εφικτό να αγοραστεί από τον διευθυντή λόγω οικονομικών προβλημάτων. Έπειτα σκεφτήκαμε ότι θα ήταν καλό να βελτιωθούν οι βρύσες του σχολείου και να αναφερθεί αυτό στη σχολική επιτροπή έτσι ώστε να καταναλώνουμε καλύτερης ποιότητας νερό, πράγμα που θα ενισχύσει την διατροφή μας και την υγεία μας.στη συνέχεια κάναμε έλεγχο για να διαπιστωθεί εάν υπάρχει ανάγκη ώστε να εφαρμοστεί το σχέδιο στο σχολείο. Την έρευνα αυτή θα καταφέρναμε να επιτύχουμε είτε με ένα ερωτηματολόγιο που θα μοιραζόταν στις τάξεις του λυκείου είτε με ανθρωπομετρία κατόπιν συγκατάθεσης κηδεμόνα των παιδιών. Έπειτα θα κάναμε στατιστική επεξεργασία των αποτελεσμάτων και έτσι εάν διαπιστώναμε ότι υπάρχει πρόβλημα παχυσαρκίας θα δημιουργούσαμε και θα εφαρμόζαμε το σχέδιο. Αντίθετα εάν συμπεραίναμε ότι δεν υπάρχει πρόβλημα θα αποφασίζαμε κάτω από ποιες περιπτώσεις θα εφαρμόζαμε το σχέδιο προληπτικά. Έτσι, καταλήξαμε σε κάποιες αλλαγές όσον αφορά τα τρόφιμα του κυλικείου ώστε να είναι πιο υγιεινά και κατά συνέπεια οι μαθητές να ακολουθούν σωστή διατροφή(φρούτα, γάλα, μπάρες δημητριακών,λαχανικά στα σαντουιτς).επιπλέον, θα ήταν καλό να μοιραστούν ενημερωτικά φυλλάδια για να πληροφορηθούν οι μαθητές σχετικά με το φαινόμενο της παχυσαρκίας. Επιπροσθέτως, θα ήταν ωφέλιμη η έναρξη προγράμματος αγωγής υγείας σε συνεργασία με την διεύθυνση αγωγής υγείας δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης καθώς και με την βοήθεια κάποιου καθηγητή. Παράλληλα, προτάθηκε η επίσκεψη ενός διατροφολόγου στο σχολείο για μια συμβουλευτική παρέμβαση και ενίσχυση εφαρμογής του σχεδίου. Τέλος, έγινε πρόταση για όμιλο φυσικής αγωγής και χορού όπου οι μαθητές θα έχουν τη δυνατότητα να γυμναστούν και να βελτιώσουν την εικόνα του σώματός τους. Εάν λοιπόν επιτευχθούν όλα τα παραπάνω θα καταφέρουμε να ισορροπήσουμε την καθημερινή μας διατροφή 46

48 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Πρώτη και βασική ιδέα είναι η πραγματοποίηση μιας διαδικτυακής συνομιλίας με κάποιον ειδικό στον τομέα της διατροφολογίας. Θέματα τα οποία θα μπορούσαν να αναπτυχθούν κατά την διάρκεια της συνομιλίας μας θα ήταν της μορφής... α) Πώς θα μπορούσε μια ομάδα μαθητών να συμβάλλει στην βελτίωση των διατροφικών συνηθειών στον χώρο του σχολείου β) Ποιές ερωτήσεις θεωρούνται απαραίτητες για την δημιουργία ερωτηματολογίου απευθυνόμενο σε μαθητές, με κύριο σκοπό την άντληση πληροφοριών όσον αφορά τις διατροφικές συνήθειες των νέων γ) Η παχυσαρκία και η επιρροή της στον ψυχολογικό τομέα δ) Πόσο επικίνδυνη είναι η παχυσαρκία ή η ανορεξία για την υγεία ενός έφηβου και ποια η σωστή αντιμετώπιση του περιβάλλοντος. Άλλα προτεινόμενα θέματα για ανάλυση α) Υγεία, αθλητισμός, διατροφή πού οφείλεται η έλλειψη αυτών στην χώρα μας β) Ανάλυση των όρων παχυσαρκία/ανορεξία/βουλιμία γ) τα ποσοστά της παχυσαρκίας αυξάνονται συστηματικά... ευθύνονται άραγε μόνο οι κακές διατροφικές συνήθειες για το γεγονός αυτό ή συμβάλλουν και άλλα αίτια! Η δεύτερη ιδέα έχει να κάνει με την δημιουργία ενός εγγράφου απευθυνόμενο στους μαθητές σε μορφή τεστ. Πιο συγκεκριμένα αυτό το τεστ θα περιέχει δέκα ερωτήσεις, οι οποίες θα απαντηθούν από τους μαθητές.επιπλέον, το τεστ αυτό θα έχει τρεις διαφορετικές αναλύσεις, παραμέτρους, που θα προκύπτουν από τις απαντήσεις των μαθητών και θα επεξηγούν στους μαθητές ποια μορφή διατροφής ακολουθούν και ποιες τυχόν αλλαγές θα μπορούσαν να εφαρμόσουν στην καθημερινή τους ζωή. Οι ερωτήσεις θα προκύψουν από διάφορες πηγές (εγκυκλοπαίδειες, βιβλία υγείας, ιστότοπο). Η τρίτη και τελευταία ιδέα σχετίζεται με την ενημέρωση των μαθητών ανάλογα με την καθημερινότητα του καθενός, δηλαδή χωρισμός νοοτροπίας σε τέσσερις κατηγορίες α) Αθλητές/αθλήτριες β) Καμία δραστηριότητα γ) Πρωταθλητισμός δ) Παλαιότερα αθλητής, απότομη στροφή στην καθιστική ζωή 47

49 Μέσο αυτής της διαδικασίας το project τελικά θα έχει ενημερώσει τους μαθητές για το πιο βασικό θέμα στην ζωή, την υγεία! Η πρώτη πρόταση αποτελεί σίγουρη λύση αφού θα προέρχεται από επαγγελματία διατροφολόγο δύο τελευταίες προτάσεις θα χρειαστούν πολύωρη μελέτη ώστε να βρεθεί αξιόπιστο υλικό.παρόλα αυτά θα είναι δύσκολο να τεκμηριωθεί για την αξιοπιστία του. Έπειτα σκεφτήκαμε ότι θα ήταν καλό να βελτιωθούν οι βρύσες του σχολείου και να αναφερθεί αυτό στη σχολική επιτροπή έτσι ώστε να καταναλώνουμε καλύτερης ποιότητας νερό.στη συνέχεια κάναμε έλεγχο για να διαπιστωθεί εάν υπάρχει ανάγκη ώστε να εφαρμοστεί το σχέδιο στο σχολείο. Έτσι, καταλήξαμε σε κάποιες αλλαγές όσον αφορά τα τρόφιμα του κυλικείου ώστε να είναι πιο υγιεινά και κατά συνέπεια οι μαθητές να ακολουθούν σωστή διατροφή(φρούτα, γάλα, μπάρες δημητριακών, λαχανικά στα σάντουιτς).επιπλέον, προτάθηκε η επίσκεψη ενός διατροφολόγου στο σχολείο για συμβουλευτική παρέμβαση και ενίσχυση εφαρμογής του σχεδίου. Τέλος, έγινε πρόταση για όμιλο φυσικής αγωγής και χορού όπου οι μαθητές θα έχουν τη δυνατότητα να γυμναστούν και να βελτιώσουν την εικόνα του σώματός τους. Εάν λοιπόν επιτευχθούν όλα τα παραπάνω θα καταφέρουμε να ισορροπήσουμε την καθημερινή μας διατροφή. Επιπλέον κάναμε μια έρευνα αγοράς για τον λιπομετρητή όσον αφορά το κόστος του αλλά και για το αν είναι εφικτό να εγκατασταθεί στο σχολείο. Η συγκέντρωση των χρημάτων θα μπορούσε να προέρχεται από: -τον διευθυντή -τους μαθητές και -συνεισφορά ενός μαθητή του project 48

50 Ο ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗΣ Ο λιπομετρητής αποτέλεσε ένα πολύ σημαντικό κομμάτι της μελέτης μας σχετικά με την παιδική παχυσαρκία αλλά κυρίως με τους τρόπους επίλυσης αυτού του πολύ σοβαρού και επίκαιρου θέματος. Σκόπιμο είναι λοιπόν να αναφέρουμε μερικά στοιχεία για τον λιπομετρητή αλλά και πόσο έγκυρα αποτελέσματα μπορεί να έχει. ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ Ο ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗΣ Όλοι οι σύγχρονοι αναλυτές-λιπομετρητές χρησιμοποιούν την ανάλυση της βιοηλεκτρικής εμπέδωσης (τεχνολογία ΒΙΑ) για να στείλουν ένα χαμηλό, ασφαλές σήμα στο σώμα. Το σήμα περνάει ελεύθερα μέσα από το αίμα, το νερό και τα υγρά καθώς και από τη μυϊκή μάζα, αλλά συναντά αντίσταση όταν έρχεται σε επαφή με το σωματικό λίπος. Η ένδειξη της αντίστασης συνδυάζεται με τα προσωπικά σας στοιχεία όπως βάρος, ύψος, φύλο, ηλικία για να σας δώσει ακριβή αποτελέσματα για τη σωματική σας κατάστασης. ΠΟΙΟΙ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΟΥΝ ΕΝΑΝ ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗ Ενήλικες ετών μπορούν να χρησιμοποιήσουν όλες τις λειτουργίες. Για παιδιά ηλικίας 7-18 ετών ισχύουν μόνο οι λειτουργίες μέτρησης βάρους και σωματικού λίπους. Ο τύπος του αθλητή μπορεί να χρησιμοποιηθεί από ενήλικες που έχουν έντονη φυσική δραστηριότητα 10 ωρών την εβδομάδα, οι οποίοι ασκούνται με αυτόν τον ρυθμό τα τελευταία χρόνια και έχουν 60 σφυγμούς το λεπτό ή λιγότερο. Το βάρος από μόνο του δεν δίνει απαραίτητα μια καθαρή ένδειξη καλής υγείας ή απεικόνιση της προόδου σας αν κάνετε δίαιτα ή ασκείστε συχνά. Η μέτρηση με έναν αναλυτή σας δίνει την πραγματική εικόνα παρέχοντας ουσιαστική πληροφόρηση για το σώμα σας και πώς αυτό αλλάζει. Βασικά στοιχεία του σώματός σας όπως το νερό, οι μύες, το λίπος, ο δείκτης μάζας σώματος. ΣΩΜΑΤΙΚΟ ΛΙΠΟΣ Ο καθένας μας χρειάζεται λίπος για να είναι υγιής. Το λίπος είναι ζωτικής σημασίας για βασικές σωματικές λειτουργίες όπως η ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος, η μεταφορά και αποθήκευση βιταμινών, η σύνθεση ορμονών και η μπορεί να βλάψει την υγεία σας. Η μείωση του πλεονάζοντος λίπους φαίνεται ότι μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης, καρδιοπαθειών, διαβήτη και ορισμένων μορφών καρκίνου. προστασία των αρθρώσεων. Παρόλα αυτά το υπερβάλλον σωματικό λίπος. 49

51 ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΥΓΡΑ ΣΩΜΑΤΟΣ Το νερό διαδραματίζει ζωτικό ρόλο σε πολλές από τις διεργασίες του σώματος και το βρίσκουμε σε κάθε κύτταρο, ιστό ή όργανο. Διατηρώντας ένα υγιές ποσοστό συνολικών υγρών σώματος, βοηθάμε τις σωματικές λειτουργίες και μειώνουμε την πιθανότητα εμφάνισης προβλημάτων που σχετίζονται με αυτές. Η καλή ενυδάτωση βελτιώνει τη συγκέντρωση, την αθλητική απόδοση, την ποιότητα της επιδερμίδας και γενικά μας προσφέρει ευζωία. Το εύρος των συνολικών υγρών για έναν υγιή ενήλικα κυμαίνεται (γενικός κανόνας) ως εξής: γυναίκες 45% έως 60% και άντρες 50% έως 65%. Μυϊκή μάζα Οι μύες παίζουν σημαντικό ρόλο ενεργώντας σαν την μηχανή του σώματος στην κατανάλωσης ενέργειας (θερμίδες). Καθώς ασκείστε περισσότερο, η μυϊκή μάζα αυξάνει, και με τη σειρά της επιταχύνει τον ρυθμό κατανάλωσης ενέργειας. Η αύξηση της μυϊκής μάζας θα αυξήσει τον βασικό σας μεταβολισμό βοηθώντας σας έτσι να χάνετε επιπλέον λίπος και να χάσετε βάρος με υγιή τρόπο. Βασικός μεταβολικός ρυθμός Το ελάχιστο ημερήσιο επίπεδο ενέργειας ή θερμίδων που το σώμα σας χρειάζεται όταν βρίσκεται σε πλήρη ηρεμία (συμπεριλαμβανομένου και του ύπνου) για να λειτουργεί αποτελεσματικά (λειτουργία αναπνοής, νευρικό σύστημα, ηπατική λειτουργία, νεφροί και άλλα όργανα). Το 70% των θερμίδων που καταναλώνονται καθημερινά, χρησιμοποιούνται για τον βασικό μεταβολισμό. Όσο πιο έντονη η δραστηριότητά σας τόσο περισσότερες θερμίδες καίτε. Η αύξηση της μυϊκής σας μάζας αυξάνει τον βασικό μεταβολισμό, ο οποίος αυξάνει τις θερμίδες που καίγονται και άρα σας βοηθά να μειώσετε τα επίπεδα του σωματικό λίπους. Έπειτα κάναμε μία έρευνα αγοράς ώστε να διαπιστώσουμε άμα έχουμε της δυνατότητα να προβούμε σε αγορά λιπομετρητή. Μετά την έρευνα διαπιστώσαμε ότι στην αγορά κυκλοφορεί μία τεράστια ποικιλία 50

52 λιπομετρητών άλλοι με περισσότερες παροχές και άλλοι με λιγότερες. Γενικά είναι δύσκολο να προσδιορίσουμε την τιμή ενός λιπομετρητή γιατί όπως προαναφέραμε υπάρχει τεράστια ποικιλία. Ωστόσο οι οικονομικότερες τιμές κυμαίνονταν από 100 έως 200 ευρώ. Δεν έλειπαν φυσικά πολύ ακριβοί και επαγγελματικοί λιπομετρητές όπου οι τιμές του κυμαίνονταν από 1000 ευρώ και πάνω. Ο λιπομετρητής αποτελούσε για την ερευνητική μας ομάδα μια λύση όπου θα βοηθούσε την επίλυση του προβλήματος της παχυσαρκίας. Μετά από συζήτηση μας με τον διευθυντή, παρόλο που η πρόταση μας ακούστηκε ενδιαφέρουσα, μας εξήγησε πως δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί εξαιτίας του κόστους. Έγινε όμως μία αντιπρόταση από τον ίδιο, όπου ο ίδιος δεσμεύθηκε να μας παρέχει έναν λιπομετρητή παλαιότερης τεχνολογίας ώστε να μην προβούμε σε έξοδα. Η πρόταση του έγινε αποδεχτή από την ερευνητική μας ομάδα ώστε να μετρηθεί κάθε μαθητής του σχολείου μας που το επιθυμεί. Η πρόταση μας όμως από την αρχή ήταν υποθετική για αυτό τον λόγο δεν υλοποιήθηκε, λόγω κυρίως έλλειψης χρόνο. Η πρόταση μας αν και υποθετική για τα πλαίσια του σχολείου αποτελεί μία ρεαλιστικότατη και αρκετά εφικτή για τους περισσότερους ανθρώπους πρόταση, για να γνωρίζει αν πραγματικά είναι υγιής εξαιρώντας αυτό που φαίνεται, δηλαδή τα κιλά του. Τέλος μετά από μελέτη διαπιστώσαμε ότι η λιπομέτρηση αποτελεί ανάγκη για κάθε άνθρωπο και όχι μια απλή πρόταση, για να προσέχει τα κιλά του να διατηρούνται σε υγιή πλαίσια. 51

53

54 ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Κλινική κατάσταση υπερβολικής αποθήκευσης λίπους με αρνητικές συνέπειες για την υγεία του ατόμου. Φυσιολογικά το λίπος, στο σύνολό του, αποτελεί το 15-20% του σωματικού βάρους για τον άνδρα και το 20-25% για τη γυναίκα. Στην παχυσαρκία το ποσοστά αυτό μπορεί να φτάσει το 40%, ενώ σε σπάνιες περιπτώσεις και το 70% (κακοήθης παχυσαρκία).

55 ΑΙΤΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Κληρονομικότητα Άγχος Ώρες ύπνου Φυσική δραστηριότητα Ψυχολογικοί παράγοντες

56 ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Κίνδυνος για την υγεία Θάνατος Χειρότερη ποιότητα ζωής Ψυχολογικές συνέπειες

57 ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ανάκληση εικοσιτετραώρου Ημερολόγιο καταγραφής τροφίμων Διαιτολογικό ιστορικό Ερωτηματολόγιο συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων

58 ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΗΣΕΙΣ Χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της σωματικής σύστασης και του σωματικού τύπου ενός ατόμου. Οι σωματομετρήσεις χρησιμεύουν για να καθορίσουν τις ανάγκες του ασκουμένου ειδικά ενός αρχάριου ή αγύμναστου ή και του μη υγιή έτσι επιτυγχάνουν τον προγραμματισμό της προπόνησης και της διατροφής. Επίσης καθορίζουν τα επίπεδα την φυσικής κατάστασης και υγείας.

59 ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΒΑΡΟΣ Το φυσιολογικό βάρος που πρέπει να έχει κάθε άτομο καθορίζεται από τους εξής παράγοντες: 1) Το σωματικό ύψος 2) Το βάρος του σκελετού 3) Τον Δείκτη Μάζας Σώματος 4) Το αποδεκτό Ποσοστό Σωματικού Λίπους

60 Υπολογισμός Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) Ο ΔΜΣ είναι ένας αξιόπιστος δείκτης παχυσαρκίας. Χρησιμοποιείται από τους επιστήμονες υγείας ως εργαλείο κατηγοριοποίησης των ατόμων σε ομάδες υψηλού και χαμηλού κινδύνου για την εμφάνιση προβλημάτων υγείας. Προκύπτει από το πηλίκο (βάρος/ύψος2), υπολογίζεται σε (Κg/m2) και συσχετίζεται με το ποσοστό λίπους στο σώμα. Δεν υπάρχει διαφορετική τιμή για άνδρες και γυναίκες.

61 Τρόποι υπολογισμού του Φυσιολογικού Βάρους σε σχέση με το Ύψος 1) Αφαιρούμε από τα εκατοστά του ύψους τον αριθμό 10. Συγκρίνουμε τα κιλά του σωματικού βάρους με τα εκατοστά του ύψους πάνω από το μέτρο. 2) Πολλαπλασιάζουμε το τετράγωνο του ύψος επί 25 για τους άντρες και επί 24 για τις γυναίκες.

62 Για τους άνδρες το βάρος θεωρείται Ιδανικό όταν είναι περίπου 10% χαμηλότερο από τα εκατοστά του ύψους Κανονικό όταν είναι στο κλειστό όριο του -10 έως 2 από τα εκατοστά του ύψους. Ελλειποβαρές όταν είναι -11 κάτω από τα εκατοστά του ύψους. Υπέρβαρο όταν είναι 3 πάνω από τα εκατοστά του ύψους.

63 Για τις γυναίκες το βάρος θεωρείται Ιδανικό όταν είναι -10 έως -12 χαμηλότερο από τα εκατοστά του ύψους. Κανονικό όταν είναι στο κλειστό όριο -9 έως -5 από τα εκατοστά του ύψους. Ελλειποβαρές όταν είναι -16 κάτω από τα εκατοστά του ύψους. Υπέρβαρο όταν είναι -4 και πάνω από τα εκατοστά του ύψους.

64 ΠΟΣΟΣΤΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το 35,2% του γενικού πληθυσμού στη χώρα μας είναι υπέρβαρο, ενώ το 22,5% παχύσαρκοι. Στην Αθήνα πρόσφατες έρευνες παρουσίασαν αυξημένα ποσοστά παχυσαρκίας σε ενήλικους άνδρες ετών (53% υπέρβαροι και 20% παχύσαρκοι) και σε ενήλικες γυναίκες της ιδίας ηλικίας (31% υπέρβαρες και 15% παχύσαρκες). Όσον αφορά την παιδική παχυσαρκία, πρόσφατες έρευνες του 2005 παρουσίασαν την Κρήτη να κατέχει τα πρωτεία στα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά ηλικίας ετών

65 10 χώρες πρώτες σε ποσοστά παχυσαρκίας την τελευταία δεκαετία: Αμερικανική Σαμόα, με ποσοστό 93.5% Κιριμπάτι, με ποσοστό 81.5% ΗΠΑ, με ποσοστό 66.7% Γερμανία, με ποσοστό 66.5% Αίγυπτος, με ποσοστό 66%

66 Βοσνία-Ερζεγοβίνη, με ποσοστό 62.9% Νέα Ζηλανδία, με ποσοστό 62.7% Ισραήλ, με ποσοστό 61.9% Κροατία, με ποσοστό 61,4% Ηνωμένο Βασίλειο, με ποσοστό το 61%

67 ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Υγιεινή Διατροφή (Μεσογειακή διατροφή) Ισορροπημένη Δίαιτα Τακτική σωματική άσκηση

68 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Πρώτη και βασική ιδέα είναι η πραγματοποίηση μιας διαδικτυακής συνομιλίας με κάποιον ειδικό στον τομέα της διατροφολογίας. Προτεινόμενα θέματα προς συζήτηση είναι τα εξής: Πώς θα μπορούσε μια ομάδα μαθητών να συμβάλλει στην βελτίωση των διατροφικών συνηθειών στον χώρο του σχολείου Ποιές ερωτήσεις θεωρούνται απαραίτητες για την δημιουργία ερωτηματολογίου απευθυνόμενο σε μαθητές, με κύριο σκοπό την άντληση πληροφοριών όσον αφορά τις διατροφικές συνήθειες των νέων

69 Η παχυσαρκία και η επιρροή της στον ψυχολογικό τομέα Πόσο επικίνδυνη είναι η παχυσαρκία ή η ανορεξία για την υγεία ενός έφηβου και ποια η σωστή αντιμετώπιση του περιβάλλοντος.

70 Επιπλέον κάναμε μια έρευνα αγοράς για τον λιπομετρητή όσον αφορά το κόστος του αλλά και για το αν είναι εφικτό να εγκατασταθεί στο σχολείο. Η συγκέντρωση των χρημάτων θα μπορούσε να προέρχεται από: -τον διευθυντή -τους μαθητές και -συνεισφορά ενός μαθητή του project

71 ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗΣ ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ Ο ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗΣ Όλοι οι σύγχρονοι αναλυτές-λιπομετρητές χρησιμοποιούν την ανάλυση της βιοηλεκτρικής εμπέδησης για να στείλουν ένα χαμηλό, ασφαλές σήμα στο σώμα.

72 Το σήμα περνάει ελεύθερα μέσα από το αίμα, το νερό και τα υγρά καθώς και από τη μυϊκή μάζα, αλλά συναντά αντίσταση όταν έρχεται σε επαφή με το σωματικό λίπος Η ένδειξη της αντίστασης συνδυάζεται με τα προσωπικά στοιχεία όπως βάρος, ύψος, φύλο, ηλικία για να δώσει ακριβή αποτελέσματα της σωματικής σας κατάστασης.

73 ΠΟΙΟΙ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΟΥΝ ΕΝΑΝ ΛΙΠΟΜΕΤΡΗΤΗ Ενήλικες ετών μπορούν να χρησιμοποιήσουν όλες τις λειτουργίες. Για παιδιά ηλικίας 7-18 ετών ισχύουν μόνο οι λειτουργίες μέτρησης βάρους και σωματικού λίπους. Ο τύπος του αθλητή μπορεί να χρησιμοποιηθεί από ενήλικες που έχουν έντονη φυσική δραστηριότητα 10 ωρών την εβδομάδα, οι οποίοι ασκούνται με αυτόν τον ρυθμό τα τελευταία χρόνια και έχουν 60 σφυγμούς το λεπτό ή λιγότερο.

74 Το βάρος από μόνο του δεν δίνει απαραίτητα μια καθαρή ένδειξη καλής υγείας ή απεικόνιση της προόδου σας αν κάνετε δίαιτα ή ασκείστε συχνά. Η μέτρηση με έναν αναλυτή σας δίνει την πραγματική εικόνα παρέχοντας ουσιαστική πληροφόρηση για το σώμα σας και πώς αυτό αλλάζει. Βασικά στοιχεία του σώματός σας όπως το νερό, οι μύες, το λίπος, ο δείκτης μάζας σώματος.

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ) από το 1997 αναγνώρισε την παχυσαρκία ως μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας Παγκόσμιο πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ Νούς υγιής εν σώµατι υγιή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ιατροφή και Υγεία Η υγεία αλλά και η νόσος είναι καταστάσεις που δεν οφείλονται ποτέ σε ένα µόνο παράγοντα. Οι κύριες οµάδες παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Επιβλέπων καθηγητής: Μαρράς Σωτήρης Τάξη: Α Λυκείου Έτος: 2013-2014 Περίγραμμα παρουσίασης: Τα βασικά αίτια της παχυσαρκίας. Oι συνέπειες της παχυσαρκίας. Oι τρόποι αντιμετώπισης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2015 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ «ΓΕΜΑΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗ» Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος, Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς Μεταβολικό Σύνδρομο Γλυκόζης νηστείας 110mg/dl Σπλαχνική παχυσαρκία [>102cm (m) >88cm (f)] TG 150mg/dl αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία

Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία του. Στη χώρα μας, σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14. Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου. Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο

Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14. Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου. Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14 Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου Η Διατροφή των Εφήβων Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο Περιεχόμενο παρουσίασης Περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό Σύνδρομο Παχυσαρκία Υπερλιπιδιαμία Υπέρταση Σακχαρώδης Διαβήτης Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα www.pegkaspanagiotis.gr Τι εννοούμε με τον όρο πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου; Εννοούμε τη συντονισμένη δέσμη ενεργειών, τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ Η παχυσαρκία αποτελεί μία ασθένεια η οποία τείνει να εκλάβει διαστάσεις επιδημίας ή κοινωνικής μάστιγας τις τελευταίες δεκαετίες. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

Η παχυσαρκία ορίζεται ως η περίσσεια λιπώδους ιστού στον ανθρώπινο οργανισµό µε αποτέλεσµα τη συσσώρευση αυξηµένου λίπους κάτω από το δέρµα (υποδόριο) αλλά και σε διάφορα όργανα του σώµατος (σπλαχνικό)

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα του σχολείου και της ελληνικής οικογένειας, παρέχοντας διαρκή συμβουλευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Αθηνά Λινού, MD, PhD, MPH Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια του Εργαστηρίου Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Πρόεδρος Ινστιτούτου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Αθήνα 23 Οκτωβρίου 2006. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Μορφή «επιδημίας» παίρνουν καθημερινά σε ολόκληρο τον κόσμο οι θάνατοι άμεσοι ή έμμεσοι από παχυσαρκία, καθώς σε 1 δισεκατομμύριο

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning)

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning) http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning), Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα τόσο του σχολείου και

Διαβάστε περισσότερα

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Πρόσφατα υλοποιήθηκε µία σειρά ενηµερωτικών εκδηλώσεων στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΡΕΣ (%) ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ (%)

ΑΝΤΡΕΣ (%) ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ (%) Αποτελέσματα από «Επιδημιολογική έρευνα για το ποσοστό της παχυσαρκίας και υπερβάλλοντος βάρους στην Κύπρο και διαπίστωση των διατροφικών συνηθειών του Κύπριου πολίτη" του Συνδέσμου ιαιτολόγων και ιατροφολόγων

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και Βιολογία

Διατροφή και Βιολογία Διατροφή και Βιολογία Παπαδοπούλου Δέσποινα, Πεκρίδης Νίκος, Πινακά Ιωάννα, Πούφλης Κλέων, Ραντοσάβλιεβιτς Γιέλενα, Σπυριδοπούλου Φανή. Γενικό Λύκειο Αριστοτελείου Κολλεγίου Θεσσαλονίκης lykeio@aristotelio.edu.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ Δημήτρης Κουρέτας, PhD Τμήμα Βιοχημείας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Η παχυσαρκία θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΔΙΕΘΥΝΣΗ:... ΤΗΛ.ΟΙΚΙΑΣ:... ΚΙΝΗΤΟ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ: ΣΑΣ ΣΥΣΤΗΣΕ: Ομάδα Αίματος: Rhesus:.. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

ΑΤΟΜΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΔΙΕΘΥΝΣΗ:... ΤΗΛ.ΟΙΚΙΑΣ:... ΚΙΝΗΤΟ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ: ΣΑΣ ΣΥΣΤΗΣΕ: Ομάδα Αίματος: Rhesus:.. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ Maria Mitka Ernährungsberaterin Nutritionist- Dietician Tel: 0049 (0) 7031 6136 156 Fax: 0049 (0) 7031 6136 155 Mob: 0049 (0) 1767 6960 664 Email: mariamitka@essenweiss.com Website: www.essenweiss.com

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχολογία της διατροφής

Ψυχολογία της διατροφής ΚαλλιOΠη ΕμμανουηλIδου Ψυχολογία της διατροφής Πώς οι διατροφικές συνήθειες αντανακλούν τον συναισθηματικό μας κόσμο Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Πρόλογος Εισαγωγή Η διατροφή στη ζωή μας Πώς σχετίζεται η επιστήμη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Οι σωστές διατροφικές συνήθειες συμβάλλουν σημαντικά στην προαγωγή της υγείας και στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων. Όσο πιο νωρίς αποκτάμε συνήθειες που προάγουν την υγεία μας τόσο λιγότερα

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος

Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος Συχνότερο πρόβλημα δημόσιας υγείας παγκοσμίως Έχει πάρει χαρακτήρα «επιδημίας» Μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία (Manios Y. et al,

Διαβάστε περισσότερα

& Xρόνια. Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο. Τρόπος Zωής. Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής

& Xρόνια. Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο. Τρόπος Zωής. Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής Τρόπος Zωής & Xρόνια Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο στα παιδιά και τους έφηβους Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής Παχυσαρκίας Α Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Nοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2.

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. Χαράλαμπος Ταμβάκος, Αναστάσιος Κουτσοβασίλης, Αλέξης Σωτηρόπουλος, Μαρία Παππά, Ουρανία Αποστόλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ-Ι ΡΥΜΑΤΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ : Κυπαρίση Γεωργία ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 ΛΑΡΙΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Η άσκηση - φυσική δραστηριότητα περιέχει: Τον αθλητισμό όχι τον πρωταθλητισμό Την ήπια και μέτρια άσκηση στον ελεύθερο χρόνο (παιχνίδι, περπάτημα, ποδηλασία,

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους

Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Καρδιακοί κτύποι στους εφήβους Σαμαρά Β., Γιαταγαντζίδης Α., Δώνης Α., Ισαακίδου Σ., Κοντού Ε., Κουγιουμτζίδης Ν., Μαρτάκου Α., Μεχανετζίδου Μ., Μπαλτζόπουλος Α., Νούλης Β., Πάδη Μ., Παπαϊωαννίδης Γ.,

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακό περιβάλλον Διατροφική Συμπεριφορά

Εργασιακό περιβάλλον Διατροφική Συμπεριφορά Εργασιακό περιβάλλον Διατροφική Συμπεριφορά Άννα Παπαγεωργίου PhD, Κλινική Διαιτολόγος-Διατροφολόγος,Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών Καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Πρόεδρος της Κοινωνικής Συνεταιριστικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο Σακχαρώδης Διαβήτης (ΣΔ) είναι μια μεταβολική διαταραχή και αποτελεί ένα από τα συχνότερα χρόνια νοσήματα και μια από τις σημαντικότερες αιτίες πρόωρης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ»

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΣΧΕΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ Πρόληψη εμφάνισης νοσημάτων Θεραπεία ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΕΦΗΒΕΙΑ- ΑΝΑΓΚΕΣ v Επιτάχυνση ρυθμού ανάπτυξης v Ωρίμανση και αύξηση ιστών v Αποκτά το 20% του ύψους και το 50% του βάρους του ενήλικα, ενώ οι μύες, ο όγκος του αίματος και γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η φροντίδα για τη λήψη τροφής αποτελεί μια από τις κυριότερες ασχολίες του ανθρώπου. Όσο σημαντική είναι για τον άνθρωπο η τροφή τόσο σημαντική είναι και η στέρηση

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ & ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Σελίδα1 Η ΑΝΑΓΚΗ Η αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

PORGROW NE S T INSI GH T

PORGROW NE S T INSI GH T PORGROW NE S T INSI GH T Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & Ιατροφής Τµήµα Ιατρικής Πανεπιστήµιο Κρήτης Ελλάδα PorGrow Ένα NEST insight Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα ιερεύνηση Στρατηγικών για την Πρόληψη και Αντιµετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου ΕΓΚΑΙΡΗ ΙΑΓΝΩΣΗ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γ.Ν. Χανίων Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου Πινακοθήκη ήµου Χανίων, 17/02/2012 Συχνότητα του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

«ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ»

«ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ» Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ «ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ» Yποχρεωτική άσκηση επιλογής Διατροφική επιδημιολογία Σχετικά θεωρητικά θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Επιδημία Παχυσαρκίας Source: IASOWebsite 2013 Αν δεν πάρουμε σύντομα αποτελεσματικά μέτρα,

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΘΕΜΑ:Παραγοντες που επηρεαζουν την υγεια. Το 1948 με την ιδρυση του Π.Ο.Υ. τεθηκαν επισημως τα θεμελια για

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές. Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής

Διατροφικές Διαταραχές. Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής Διατροφικές Διαταραχές Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής Οι διαταραχές της διατροφής είναι μια ομάδα ψυχοσωματικών

Διαβάστε περισσότερα

«Ενημερωθείτε για την Υγεία σας, Ζήστε καλύτερα! Άνοια Νευροπαθητικός Πόνος λόγω Σακχαρώδη Διαβήτη Σεξουαλική Ζωή στην Τρίτη Ηλικία - Ακράτεια»

«Ενημερωθείτε για την Υγεία σας, Ζήστε καλύτερα! Άνοια Νευροπαθητικός Πόνος λόγω Σακχαρώδη Διαβήτη Σεξουαλική Ζωή στην Τρίτη Ηλικία - Ακράτεια» Το Εθνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγιών Πόλεων Προαγωγής Υγείας και οι Δήμος Νεάπολης-Συκεών, στα πλαίσια της συνεργασίας τους για την έγκυρη ενημέρωση των πολιτών σε θέματα Υγείας και Πρόληψης, διοργάνωσαν

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΑΜΕΣΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΠΑΝΑΦΟ- ΡΑ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ Αντωνίου Χαρά Διευθύντρια Β Χειρουργικής Κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Χανίων ΣΕ ΤΙ ΘΑ ΑΝΑΦΕΡΘΟΥΜΕ??? Πόσο συχνός είναι ο καρκίνος του μαστού? Ποια αίτια τον προκαλούν?

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΔΩΡΕΑΝ! Το να τρως είναι αναγκαιότητα. Το να τρως έξυπνα είναι τέχνη. επίσκεψη. Πιστοποιημένο Επιστημονικό Διαιτολογικό Κέντρο

1 η ΔΩΡΕΑΝ! Το να τρως είναι αναγκαιότητα. Το να τρως έξυπνα είναι τέχνη. επίσκεψη. Πιστοποιημένο Επιστημονικό Διαιτολογικό Κέντρο 1 η επίσκεψη ΔΩΡΕΑΝ! Πιστοποιημένο Επιστημονικό Διαιτολογικό Κέντρο Το να τρως είναι αναγκαιότητα. Το να τρως έξυπνα είναι τέχνη. Συνεργασία με το Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας - Διατροφής του Χαρακοπείου

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 15 Ιουλίου 2011 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009 Η Εθνική Έρευνα Υγείας πραγµατοποιήθηκε το τελευταίο τρίµηνο του έτους 2009 σε ολόκληρη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ;

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ; ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Ο σ τ ε ο π ό ρ ω σ η καλείται η ελάττωση της οστικής μάζας, χωρίς όμως να έχουμε διαταραχή της χημικής σύστασης του οστού. Η φυσιολογική αποδόμηση του οστού δεν ακολουθείται από αντίστοιχη

Διαβάστε περισσότερα

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Η εκκίνηση... Α Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα όλοι ανεξαιρέτως

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ οι μαθητές του Α2 ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΚΙΣΣΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Diabetes_ protect our future.mp4

Diabetes_ protect our future.mp4 Diabetes_ protect our future.mp4 14/11 Γενέθλια του νομπελίστα γιατρού Φρέντερικ Μπάντινγκ 1991 από τη Διεθνή Ομοσπονδία για το Διαβήτη 2007:επίσημη Ημέρα από τα Ηνωμένα Έθνη Θέμα 2009 2013: Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 17 Οκτωβρίου 2007

Αθήνα 17 Οκτωβρίου 2007 Αθήνα 17 Οκτωβρίου 2007 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Tον κώδωνα του κινδύνου, κρούει για τη χώρα μας η Ελληνική Χειρουργική Εταιρεία Παχυσαρκίας, καθώς η Ελλάδα βρίσκεται παγκόσμια στις πρώτες θέσεις σε ποσοστά νοσογόνου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ 1 Η διατροφή κατά την εφηβική ηλικία έχει ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και διατροφή. ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Άσκηση και διατροφή. ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ Επιστημών Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού ΤΜΗΜΑ Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 514 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 2 Άσκηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠANEΠIΣTHMIO IΩANNINΩN - IATPIKH ΣXOΛH TOMEAΣ YΓEIAΣ TOY ΠAIΔIOY T.Θ. 1186, 451 10 IΩANNINA, - Tηλ. 2651-007544 - Fax: 2651-007032 Ηλ. ταχυδροµείο: paediatr@cc.uoi.gr - Ιστός: http://users.uoi.gr/paediatr

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρός Ακτινοδιαγνώστης 1. Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο 2. Μονάδα Έρευνας Ακτινολογίας Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο ( ΣΑΥ) Συχνή διαταραχή (5%

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της υγείας του μαστού

Η σημασία της υγείας του μαστού Η σημασία της υγείας του μαστού y Ο καρκίνος του μαστού είναι ο πιο κοινός γυναικείος καρκίνος παγκοσμίως, με περίπου 1.1 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 411,000 θανάτους κάθε χρόνο. y Η σωματική άσκηση,

Διαβάστε περισσότερα

Λήδα Μαδεμλή. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

Λήδα Μαδεμλή. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 Λήδα Μαδεμλή Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 Σχετικά με το μάθημα Διαφάνειες users.auth.gr/lmademli Αξιολόγηση 70% γραπτές εξετάσεις 30% εργασία Ύλη Προτεινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτεΐνες (proteins) Υδατάνθρακες (carbohydrates) 13/7/2015. Ομάδες Τροφίμων (food groups) Θρεπτικά συστατικά (nutrients)

Πρωτεΐνες (proteins) Υδατάνθρακες (carbohydrates) 13/7/2015. Ομάδες Τροφίμων (food groups) Θρεπτικά συστατικά (nutrients) Ομάδες Τροφίμων (food groups) Προληπτική Ιατρική και Δημόσια Υγεία 8 η Υποχρεωτική Άσκηση Επιλογής Διατροφή στη Δημόσια Υγεία Ανδρονίκη Νάσκα, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής και Επιδημιολογίας Δημητριακά και

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Β. Α. Παπαγεωργίου MD, Med, Δρ. Α.Π.Θ. Παιδοψυχίατρος - TEACCH Consultant τ. Επίκουρος Καθηγήτρια Παιδοψυχιατρικής Οι Δ.Π.Τ. Δεν είναι απλώς αποκλίνουσες διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΕΙ ΤΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΕΔΟΕΑΠ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του Προγράμματος Πρόληψη.

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα

Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Αποτελέσματα σωματομετρικών μετρήσεων Ελένη Πέππα, Διατροφολόγος Επιστημονική Συνεργάτις Ελληνικού Ιδρύματος Υγείας 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 EUFAMI ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 Επιμέλεια Πανελ. Συλ. Οικογ. για την Ψυχική Ύγεία ΣΟΨΥ 1 1 Σκοποί της έρευνας To 2008, η EUFAMI έκανε μια έρευνα σε 11 Ευρωπαϊκές χώρες, για να αξιολογήσει:

Διαβάστε περισσότερα