ΚΟΓΚΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΛΙΚΟΥ. -Ασκήσεις

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΟΓΚΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΛΙΚΟΥ. -Ασκήσεις"

Transcript

1 ΚΟΓΚΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΛΙΚΟΥ Τεύχος 2 ο -Ασκήσεις Οι ασκήσεις έγιναν σε συνεργασία με την εκπαιδευτικό Βούλα Τάκη. ΚΕΘΙ : Επιμόρφωση - Ευαισθητοποίηση Εκπαιδευτικών σε Θέματα Φύλου και Ισότητας Νοέμβριος

2 Προλογικό σημείωμα Σύντομο ιστορικό εκπόνησης του υλικού. Το 1996 ως μέλος της Επιστημονικής Ομάδας του Ευρωπαϊκού Επιμορφωτικού Προγράμματος Ευαισθητοποίηση Εκπαιδευτικών σε θέματα Ισότητας των δύο Φύλων και Εκπόνηση Παρεμβατικού Υλικού, TASK FORCE - Κέντρο Ερευνών για Θέματα Ισότητας (ΚΕΘΙ), συμμετείχα στην πρώτη προσπάθεια για συστηματική παραγωγή υλικού. Πρόκειται για την πρωτοβουλία του ΚΕΘΙ και της Γενικής Γραμματείας Ισότητας για επιμόρφωση /ευαισθητοποίηση εν ενεργεία εκπαιδευτικών, κυρίως της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, σε θέματα ισότητας των φύλων στην εκπαίδευση στην οποία συμμετείχαμε μέλη ΔΕΠ από διαφορετικά πανεπιστήμια που είχαμε αντίστοιχη εμπειρία με το θέμα. Περιελάμβανε την εκπόνηση παρεμβατικού μη σεξιστικού υλικού και περιφερειακές διημερίδες σε διάφορα μέρη (σε αρκετές συμμετείχα και ως διδάσκουσα). Το υλικό αυτό είναι αποτέλεσμα πιο συστηματικής επεξεργασίας αντίστοιχου υλικού που χρησιμοποιούσα για τις διδακτικές ανάγκες στο πανεπιστήμιο από τις αρχές της δεκαετίας του 90. Αποτελεί το δεύτερο τεύχος των Ασκήσεων για την Ευαισθητοποίηση στην Έμφυλη Διάσταση στην Εκπαίδευση ( το 1 ο περιέχει συλλογή άρθρων για το ζήτημα). Εκπονήθηκε για να εισάγει την οπτική του φύλου στην εκπαιδευτική διαδικασία και να αποδομήσει τις κυρίαρχες ανισομερείς διχοτομίες φύλου. Υιοθετεί την αρχή της βιωματικής προσέγγισης έτσι ώστε οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί με βάση την ανάλυση των εμπειριών, βιωμάτων και γνώσεων να παρακινηθούν σε συνειδητοποίηση των προσωπικών τους αντιλήψεων, στάσεων και πρακτικών για τα φύλα, να κατανοήσουν τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκαν και να οδηγηθούν σε κριτική αναθεώρησή τους. Η διαδικασία αποδόμησης των σεξιστικών αντιλήψεων, στάσεων και προσδοκιών διευκολύνεται με ασκήσεις αυτογνωσίας, αλλά και υλικό που αφορά πολλούς τομείς της οργάνωσης, διοίκησης και λειτουργίας του σχολείου. Για παράδειγμα, η ευαισθητοποίηση των εκπαιδευτικών στο ζήτημα των ασύμμετρων διαφυλικών σχέσεων μπορεί να επιτευχθεί μέσα από πολλές θεματικές ενότητες, όπως με την καταγραφή του τρόπου που προβάλλονται τα φύλα στο περιεχόμενο 2

3 των σχολικών εγχειριδίων, τον εντοπισμό των βασικών στοιχείων τα οποία προσδιορίζουν τις ανδρικές και γυναικείες ταυτότητες, ο τρόπος με τον οποίο διαμορφώνονται οι κυρίαρχες μορφές ανδρισμού και θηλυκότητας, τι σκοπούς εξυπηρετούν και πώς επηρεάζουν την πράξη μας στην εκπαίδευση, την διερεύνηση των αναπαραστάσεών τους για το ρόλο τους ως ανδρών ή γυναικών εκπαιδευτικών, τις «προσωπικές» τους επιλογές σε ότι αφορά τις επαγγελματικές φιλοδοξίες, την κατανόηση του ρόλου του σχολείου στη διατήρηση των άνισων σχέσεων εξουσίας, μέσα από τον σχεδιασμό και υλοποίηση παρεμβάσεων με στόχο την προώθηση της ισότητας των φύλων στο σχολείο ή/και ανάλυση παρεμβάσεων που εφαρμόστηκαν σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο σε άλλα κράτη, μεμονωμένες πρωτοβουλίες εκπαιδευτικών κ.ά. Το το πρόγραμμα του ΚΕΘΙ συνεχίσθηκε ως Επιμόρφωση Ευαισθητοποίηση Εκπαιδευτικών σε Θέματα Φύλου και Ισότητας στο πλαίσιο του ΕΠΕΑΕΚ και είχε ως αντικείμενο την επιμόρφωση /ευαισθητοποίηση εν ενεργεία εκπαιδευτικών από διάφορες περιοχές της χώρας σε θέματα φύλου και ισότητας και είχε διάφορες δράσεις. Μεταξύ των άλλων περιείχε σχεδιασμό και εκπόνηση νέου παρεμβατικού μη σεξιστικού υλικού στην παιδαγωγική διαδικασία, καθώς και στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Το υλικό είχε την μορφή τευχών και αποτελείτο από άρθρα, προτεινόμενη βιβλιογραφία, θέματα για επεξεργασία κατά τη διάρκεια της επιμόρφωσης, ασκήσεις ευαισθητοποίησης και εκπαιδευτικό υλικό για παρέμβαση στις σχολικές τάξεις. Δήμητρα Κογκίδου 3

4 Καταγραφή των προσδοκιών των συμμετεχόντων/ουσών για το περιεχόμενο και τη διαδικασία του μαθήματος «Κοινωνικό Φύλο και Εκπαίδευση» 4

5 Προσδοκίες των συμμετεχόντων/ουσών για το μάθημα «Κοινωνικό Φύλο και Εκπαίδευση» Εχετε επιλέξει να παρακολουθήσετε το μάθημα/ σεμινάριο με τίτλο «Κοινωνικό Φύλο και Εκπαίδευση». 1) Ποιες είναι οι προσδοκίες σας από το μάθημα/ σεμινάριο; Θεωρείτε ότι το φύλο, ως μια πηγή κοινωνικής στρωμάτωσης και οπτικής για ανάλυση, αφορά όλους και όλες μας; 2) Τι είδους προϋποθέσεις, περιβάλλον και κλίμα στην τάξη θεωρείτε ότι θα διευκόλυνε την επίτευξη των στόχων του μαθήματος/ σεμιναρίου; Ειδικότερα τι θα δημιουργούσε ευνοϊκές προϋποθέσεις για την επίτευξη αλλαγών σε ατομικό και ομαδικό επίπεδο; Ποιο κατά την άποψή σας είναι το κατάλληλο πλαίσιο που πρέπει να υπάρχει για τη διερεύνηση του ζητήματος της ανισότητας; 3) Νομίζετε ότι οι αρχικές σας στάσεις και προσδοκίες θα επηρεάσουν τον τρόπο συμμετοχής και εμπλοκής σας στο μάθημα, τη γενικότερη λειτουργία της ομάδας, καθώς και τα εκπαιδευτικά οφέλη; 4) Πιστεύετε ότι θα αντιμετωπίσετε δυσκολίες με τους στόχους του μαθήματος και ιδιαίτερα όσο αφορά την εξοικείωσή σας με τη μεθοδολογία του; (δηλ. ασκήσεις αυτογνωσίας, παιχνίδια ρόλων, μελέτη περιπτώσεων, κ. ά. ) 5) Νομίζετε ότι η διαδικασία και το περιεχόμενο αυτού του μαθήματος μπορεί να λειτουργήσει απειλητικά στην ανδρική ταυτότητα; 5

6 Καταγραφή των προσδοκιών για το ρόλο του/της διδάσκοντα/ουσας 1) Νομίζετε ότι παίζει ρόλο το φύλο του διδάσκοντα στη διαμόρφωση των προσδοκιών σας για τις διδακτικές του προσεγγίσεις και την εν γένει, συμπεριφορά του; Ποιες είναι οι προσδοκίες σας για τη διδάσκουσα σ αυτό το μάθημα; 2) Ποιες είναι οι αναπαραστάσεις που έχετε για ένα μέλος του διδακτικού προσωπικού των Α.Ε.Ι.; Τι είδους χαρακτηριστικά συνθέτουν αυτή την εικόνα (θα τα χαρακτηρίζατε σε γενικές γραμμές αντρικά ή γυναικεία); 3) Ποιες είναι οι προσδοκίες σας για τη συμπεριφορά και τις διδακτικές προσεγγίσεις που έχει μια γυναίκα πανεπιστημιακός; (αναφερθείτε σε διαφορετικούς τομείς, όπως μαθηματικά, ιστορία, γυναικείες σπουδές) 4) Νομίζετε ότι θα αξιολογούσατε το ίδιο ή διαφορετικά έναν άνδρα και μια γυναίκα πανεπιστημιακό; Τι θα αμφισβητούσατε πιο εύκολα, το επίπεδο των γνώσεων ή την εξουσία που απορρέει από την ιδιότητα τους ως πανεπιστημιακών; 5) Θεωρείτε ότι το φύλο παίζει ρόλο στην επιλογή διαφορετικών μεθόδων διδασκαλίας (π.χ. δασκαλοκεντρική ή ομαδική/ συνεργατική); Αν ναι, αναφερθείτε σε δύο τουλάχιστον διαφορετικές περιπτώσεις και σχολιάστε τες. 6

7 Εξοικείωση των μελών του μαθήματος μεταξύ τους και με το περιεχόμενο/ διαδικασία του μαθήματος Στόχος: Η κατανόηση των στόχων και του περιεχομένου του μαθήματος και η εξοικείωση με τις διδακτικές προσεγγίσεις. 1) Παρουσιάστε τον εαυτό σας, τα κίνητρα της συγκεκριμένης σας επιλογής και τις προσδοκίες σας στην ομάδα (μέγιστη διάρκεια: 10 λεπτά). 2) Ετοιμάστε για την επόμενή μας συνάντηση ένα συνοπτικό σημείωμα για το ίδιο ζήτημα (π.χ. μπορείτε να αναφερθείτε στην καταγωγή σας, το ρόλο σας ως ανδρών/ γυναικών εκπαιδευτικών κ. ά. ) 3) Μετά την παρουσίαση του συνοπτικού διαγράμματος του μαθήματος, την ανάλυση των στόχων του, την εξοικείωση με τις διδακτικές προσεγγίσεις και την αναγκαία διευκρινιστική συζήτηση για όλα αυτά, καταγράψτε, άμεσα, τις αντιδράσεις σας για την όλη διαδικασία. 4) Εγκαθίδρυση κανόνων αλληλεπίδρασης στην τάξη που να ευνοούν τη δημιουργία ενός θετικού κλίματος, όπου όλα τα άτομα αναμένεται να σέβονται τις απόψεις των άλλων και να επιζητούν νέα μάθηση. 5) Σχεδιάστε ένα οποιοδήποτε υποθετικό μάθημα σε μικρές ομάδες, χρησιμοποιώντας παιδαγωγικό υλικό που να παρουσιάζει το φύλο ως μια δομική ανισότητα που έχει σχέση με τη διαφορετική κατανομή της εξουσίας στην κοινωνία. Προσπαθήστε να διερευνήσετε πώς το φύλο δομεί συστήματα προνομίων και πλεονεκτημάτων στις κοινωνικές σχέσεις και πώς η κατανόηση αυτών των σχέσεων συχνά αποσιωπάται από την ομάδα που βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση (δηλ. πώς το φύλο δομείται σε ορισμένους θεσμούς όπως η οικογένεια, το σχολείο) 7

8 Αντιλήψεις για τους ρόλους των φύλων 8

9 Αιτίες ανισότητας των φύλων Στόχος: Διερεύνηση των αντιλήψεων για την ανισότητα των φύλων 1) Προσανατολισμοί των ρόλων του φύλου Απαντήστε με ΝΑΙ ή ΟΧΙ στις παρακάτω ερωτήσεις: α) - Νομίζεις ότι θα πρέπει να υπάρχει ισότιμη κατανομή των οικιακών ευθυνών και της ανατροφής των παιδιών στο ζευγάρι;.. - Εκτιμάς ότι η πλειονότητα των ζευγαριών καταμερίζει στην πράξη αυτή την ευθύνη;. β) - Νομίζεις ότι θα πρέπει να δοθούν ίσες ευκαιρίες συμμετοχής των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων; - Εκτιμάς ότι στις γυναίκες, γενικά, δίνονται ίσες ευκαιρίες συμμετοχής στα κέντρα λήψης αποφάσεων;.. γ) Νομίζεις ότι πρέπει να υπάρχει διαφοροποίηση του ρόλου των ανδρών και των γυναικών; 2) Αντιλήψεις για τις πηγές διάκρισης των φύλων Κατέγραψε τη συμφωνία (Σ) ή τη διαφωνία σου (Δ): α) - Οι γυναίκες, από τη φύση τους, είναι καλύτερες από τους άνδρες στα επαγγέλματα παροχής φροντίδας - Η κοινωνία μας «εκπαιδεύει» τις γυναίκες να είναι καλύτερες στα επαγγέλματα παροχής φροντίδας και τις κατευθύνει προς τα εκεί β) - Οι άνδρες έχουν καλύτερες θέσεις στην αγορά εργασίας γιατί από τη φύση τους έχουν υψηλότερα κίνητρα και φιλοδοξίες απ ότι οι γυναίκες.. - Οι άνδρες έχουν τις καλύτερες θέσεις στην αγορά εργασίας γιατί η κοινωνία μας κάνει διακρίσεις εις βάρος των γυναικών.. 9

10 3) Αντιλήψεις για την κατανομή της κοινωνικής δύναμης κατά φύλα α) Οι γυναίκες, ως κοινωνική ομάδα, θεωρείτε ότι έχουν μεγάλη, μικρή ή την ενδεικνυόμενη δύναμη στην κοινωνία; β) Αναφέρατε ορισμένα παραδείγματα που να τεκμηριώνουν την άποψή σας. 4) Αντιλήψεις για τη συλλογική δράση ως διαδικασία αλλαγής της ανισότητας των φύλων α) Αν οι γυναίκες θέλουν να βελτιώσουν τη θέση τους στην κοινωνία, τι νομίζετε ότι πρέπει να κάνουν; 10

11 β) Σχολιάστε τις παρακάτω θέσεις: - Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης των προβλημάτων που προκύπτουν από την προσπάθεια εναρμόνισης του οικογενειακού και επαγγελματικού ρόλου της γυναίκας είναι η αναζήτηση στρατηγικών αντιμετώπισής τους σε ατομικό επίπεδο. - Μόνον αν οι γυναίκες οργανωθούν και δουλέψουν συλλογικά μπορεί να αντιμετωπιστεί το ζήτημα των διακρίσεων. 5) Αντιλήψεις για την πολιτική στα ζητήματα του φύλου Απαντήστε με ΝΑΙ ή ΟΧΙ: α) Εκτιμάται ότι η Ευρωπαϊκή Πολιτική για την ισότητα των δύο φύλων τη δεκαετία του 90 πέτυχε; (η πολιτική ισότητας των δύο φύλων στην Ευρωπαϊκή Ενωση τη δεκαετία αυτή διατύπωσε ως στόχο την ισόρροπη ένταξη της διάστασης του φύλου σε όλες τις κοινοτικές πολιτικές). 11

12 β) Η πολιτική της Ευρωπαϊκής Ενωσης επηρέασε θετικά την εθνική πολιτική για την ισότητα των φύλων; γ) Θεωρείτε ότι η πολιτική της ισότητας έχει επαρκή χρηματοδότηση από τον εθνικό προϋπολογισμό; δ) Η ενίσχυση των πολιτικών «θετικής δράσης» υπέρ των γυναικών δίνει ουσιαστικά περιεχόμενο στην έννοια της ισότητας ή δημιουργεί τον άνδρα-θύμα των θετικών δράσεων; ε) Θεωρείτε ότι η εφαρμοζόμενη κοινωνική πολιτική διασφαλίζει ότι οι γυναίκες έχουν τις ίδιες ευκαιρίες με τους άνδρες στον τομέα της εργασίας;.. Συμβάλλει προς την κατεύθυνση αυτή η πολιτική που ισχύει στον τομέα της παιδικής προστασίας;.. 6) Αντιλήψεις για τα συμφέροντα των ανδρών και γυναικών ως κοινωνικών ομάδων Απαντήστε σύντομα στις ερωτήσεις: α) Θεωρείτε ότι οι άνδρες και οι γυναίκες έχουν διαφοροποιημένα ή/ και αντιτιθέμενα συμφέροντα; β) Ποια κοινωνική ομάδα ωφελείται και ποια βλάπτεται από τις διχοτομίες που υπάρχουν στην κοινωνική οργάνωση και έχουν σχέση με το φύλο; (π.χ. τον διαχωρισμό της αγοράς εργασίας κατά φύλο, της κύριας ευθύνης για την οικιακή εργασία και την ανατροφή των παιδιών από τις γυναίκες). 12

13 Οι διακρίσεις φύλου έχουν πολλές μορφές Στόχος: Η συνειδητοποίηση των διαφορετικών μορφών διακρίσεων και η κατανόηση των διαφορών μεταξύ των διαφορετικών τύπων. Α) Αναφέρατε παραδείγματα ατομικής διάκρισης προς τις γυναίκες (δηλ. συγκεκριμένες δράσεις ατόμου ή μικρής ομάδας ατόμων που έχουν διαφοροποιημένη και/ ή επιβλαβή επίδραση στις γυναίκες)... Αναφέρατε παραδείγματα θεσμικής διάκρισης προς τις γυναίκες (δηλ. πρακτικές διάκρισης που ασκούν σημαντικοί κοινωνικοί θεσμοί στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα)... Αναφέρατε παραδείγματα δομικής διάκρισης προς τις γυναίκες (δηλ. πολιτικές ή συμπεριφορές ατόμων που εφαρμόζουν αυτές τις πολιτικές που ενώ είναι ουδέτερες ως προς το φύλο τουλάχιστον ως προς την πρόθεση εν τούτοις, έχουν διαφοροποιημένη ή/ και αρνητική επίδραση στις γυναίκες)... Θεωρείτε ότι οι διακρίσεις φύλου αποτελούν ένα σοβαρό πρόβλημα: α) στην Ελλάδα β) στον τόπο όπου έζησες το μεγαλύτερο τμήμα των παιδικών σου χρόνων;.. (Ι) Ποια άτομα/ ομάδες ασκούν συμπεριφορές θεσμικής διάκρισης;.. (ΙΙ) Ποια άτομα ασκούν συμπεριφορές ατομικής διάκρισης; Ένα άτομο από οποιαδήποτε ομάδα μπορεί να ασκήσει συμπεριφορά ατομικής διάκρισης;.. 13

14 Β) Καταγράψτε την αυθόρμητη αντίδρασή σας στο ζήτημα «Διακρίσεις των φύλων στην εκπαίδευση»... Συνεργαστείτε με έναν/ μία συνάδελφό σας και διατυπώστε από κοινού μια δήλωση για το ζήτημα. Αναλύστε τη δήλωσή σας σε σχέση με τα παρακάτω ερωτήματα: - Ποιες αξίες και υποθέσεις ενυπάρχουν στη δήλωση;.. - Ποιες είναι οι επιδράσεις του στην εκπαιδευτική πράξη;.. Συνεργαστείτε με 4-5 συναδέλφους σας και διατυπώστε από κοινού έναν ορισμό... 14

15 Στάσεις και προσδοκίες των εκπαιδευτικών για τα αγόρια και τα κορίτσια ( Α ) Η περίληψη από το βιβλίο της Ζωρζ Σαρή «ΤΑ ΣΤΕΝΑ ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ» (5η έκδοση, Πατάκης, 1993) Στη Βαγία σ' ένα γραφικό χωριουδάκι της Αίγινας, ζει ο Παναγιώτης 12 χρονών, με τη χήρα μητέρα του και τ' αδέρφια του. Ενα καλοκαίρι, θα νοικιάσουν το σπίτι τους σε μια εύπορη οικογένεια από την Αθήνα. Ο πατέρας είναι καθηγητής κι έχει δικό του σχολείο, η μητέρα είναι Γαλλίδα κι έχουν τρεις κόρες. Η μία είναι η Ζωή, που είναι κι αυτή 12 χρονών. Εκείνο το καλοκαίρι ο Παναγιώτης θα γνωρίσει τη Ζωή. Θα ταιριάξουν, θα γίνουν φίλοι, θ' αγαπηθούν. Παίζουν μαζί, ονειρεύονται τα ίδια όνειρα... Η Ζωή κι ο Παναγιώτης βιάζονται να μεγαλώσουν. Πιστεύουν πως κι οι μεγάλοι είναι το ίδιο ευτυχισμένοι σαν τα παιδιά. Βιάζονται. Α, δεν έχει. Πρέπει να παντρευτούν, φέτος, τώρα. Σκαρώνουν ένα γάμο, παιχνίδι. Η Ζωή νύφη. Ο Παναγιώτης γαμπρός. Μα τα πράγματα θα εξελιχθούν κάπως αλλιώς... α) Γράψτε τη δική σας συνέχεια στην ιστορία β) Πώς φαντάζεστε τον Παναγιώτη και τη Ζωή 20 χρόνια μετά;

16 ( Β ) Οι παρακάτω φράσεις, είναι επιλογή απαντήσεων που δώσανε μαθητές και μαθήτριες διαφορετικών ηλικιών, στην ερώτηση «Πώς περνούν τον ελεύθερο χρόνο τους»: α) Γράψτε δίπλα σε κάθε απάντηση το φύλο του παιδιού (Α για αγόρι, Κ για κορίτσι, ΑΚ - κοινή και για τα δύο φύλα) «γράφω ποιήματα»... «πάω για καφέ»... «λύνω ασκήσεις»... «παίζω πιάνο»... «ακούω τέκνο μουσική»... «φροντίζω τα φυτά μου»... «παίζω ηλεκτρική κιθάρα»... «ασχολούμαι με τη γάτα μου»... «δουλεύω στον Η/Υ»... «χαζεύω τις βιτρίνες»... «παίζω με τις κούκλες μου»... «μαζεύω χαρτάκια»... «κάνω δουλειές στο σπίτι»... «δουλεύω σε μπαράκι»... «μαγειρεύω περίεργα φαγητά»... «ακούω κλασσική μουσική»... «βλέπω σήριαλ»... «παίζω μπάσκετ»... «κάνω ποδήλατο»... «παίζω με τ αυτοκινητάκια»... «κεντώ»... «διαβάζω λογοτεχνία»... «ονειρεύομαι»... «πάω καράτε»... β) Επιλέξτε μία δραστηριότητα από κάθε κατηγορία ( Α, Κ, ΑΚ ) και αιτιολογήστε αναλυτικά το χαρακτηρισμό που δώσατε

17 ( Γ ) Οι παρακάτω φράσεις, είναι επιλογή απαντήσεων που δώσανε μαθητές και μαθήτριες διαφορετικών ηλικιών, στην ερώτηση «Ποιο είναι το κύριο χαρακτηριστικό της προσωπικότητάς σας»: α) Γράψτε δίπλα σε κάθε απάντηση το φύλο του παιδιού (Α για αγόρι, Κ για κορίτσι, ΑΚ - κοινή και για τα δύο φύλα) «να φροντίζω τους άλλους»... «να διατάζω»... «να νευριάζω τη μαμά μου»... «να κάνω ότι μου ζητούν»... «να ξεχωρίζω»... «να νικώ»... «να διακόπτω τους άλλους»... «να κλαίω εύκολα»... «να αδιαφορώ»... «να βαριέμαι εύκολα»... «να μην έχω υπομονή»... «να έχω απαιτήσεις»... «να μαλώνω με το παραμικρό»... «να αρέσω»... «να γκρινιάζω»... «να ονειρεύομαι»... «να συμπονώ»... «να σχολιάζω»... «να πετυχαίνω το στόχο μου»... «να επιβάλλομαι»... «να ζω στον κόσμο μου»... «να πειράζω»... β) Επιλέξτε μία δραστηριότητα από κάθε κατηγορία ( Α, Κ, ΑΚ ) και αιτιολογήστε αναλυτικά το χαρακτηρισμό που δώσατε

18 Σχολείο και ΦΥΛΟ 18

19 Αναμνήσεις από το σχολείο Ενας άμεσος τρόπος εμπλοκής μας με το θέμα «Φύλο και Εκπαίδευση» μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσα από τη καταγραφή, διερεύνηση και πληρέστερη κατανόηση των δικών μας εμπειριών από το σχολείο καθώς και άλλων αυτοβιογραφικών αναφορών. α) Φέρε στη μνήμη σου τα διαφορετικά σχολεία στα οποία φοίτησες/ φοιτάς. Τι θυμάσαι πιο έντονα από αυτά; Κάνε έναν κατάλογο με γεγονότα ή πράγματα που σου έκαναν πιο πολύ εντύπωση β) Διηγήσου ένα περιστατικό από τη ζωή του σχολείου που σου έχει μείνει αξέχαστο

20 γ) Διάβασε αυτά που έγραψες προσεκτικά. Αν κάποιο άλλο άτομο τα διάβαζε θα μπορούσε να προσδιορίσει το φύλο σου; Δηλ. οι αναμνήσεις σου μπορεί να ανήκουν σε οποιοδήποτε παιδί ή έχουν «φύλο»; δ) Διερεύνησε, κατά τον ίδιο τρόπο, τις αναμνήσεις από το σχολείο άλλων συγγραφέων - ανδρών και γυναικών. Χρησιμοποίησε ότι υλικό θέλεις ως πηγή ε) Το σχολείο ήταν μια σημαντική εμπειρία στα πρώτα χρόνια της ζωής σου και μπορεί να έχεις ευχάριστες και δυσάρεστες αναμνήσεις. Σήμερα, με μια άλλη ματιά, θεωρείς ότι το σχολείο σου ενίσχυε το μήνυμα ότι ο κόσμος είναι διαφορετικός για τα αγόρια και τα κορίτσια; Με ποιο τρόπο γινόταν αυτό;

21 στ) Κατέγραψε καταστάσεις στις οποίες ήσουν θύμα διακρίσεων λόγω φύλου - ή μάρτυρας αντίστοιχων περιστατικών κατά το χρονικό διάστημα της συμμετοχής σου στο εκπαιδευτικό σύστημα. Πώς ένιωσες εσύ; ζ) Ανέλυσε το κλίμα που επικρατεί στο σχολείο όπου εργάζεσαι ή στους εκπαιδευτικούς θεσμούς που φοιτούσες/ ή φοιτάς ως προς την ύπαρξη ή απουσία σεξιστικών και ρατσιστικών αντιλήψεων και πρακτικών

22 η) Κατέγραψε σχόλια, δηλώσεις, αναφορές για την επίδοση, την προσωπικότητα και τη συμπεριφορά των αγοριών και των κοριτσιών στο σχολείο.... θ) Ανέλυσε το διαφορετικό περιεχόμενο που έχουν για τα αγόρια και τα κορίτσια και διερεύνησε αν αναπαράγονται στερεότυπα για τους ρόλους των φύλων.... ι) Βρες αντίστοιχες λέξεις, όρους και εκφράσεις που να είναι γενικά «περιγραφικοί» για να καταγράψεις την επίδοση, την προσωπικότητα και τη συμπεριφορά των παιδιών.... κ) Σχεδίασε μια πολιτική για την αντιμετώπιση αυτού του φαινομένου

23 Οι αξίες του σχολείου 1. Ποιες αξίες - στο νοητικό, ηθικό και επιστημολογικό επίπεδο - προωθεί η ανδρική λογική που κυριαρχεί στην κοινωνία μας και ποιες μια πιο γυναικεία παράδοση; Ποιες από τις παρακάτω αξίες εντάσσονται περισσότερο σε μια «ανδρική» (Α) ή «γυναικεία» (Γ) ή κοινή παράδοση (ΑΓ); Δικαιοσύνη... Σύνθεση... Ανταγωνισμός... Υποκειμενικότητα..... Ατομικότητα... Δημιουργικότητα..... Λογική... Διαίσθηση.... Ευαισθησία... Συναίνεση... Αποτελεσματικότητα... Λεκτική έκφραση... Ολιστική προσέγγιση... Φροντίδα..... Διαφορά... Συνεργασία... Εμπάθεια.... Υπαρξη απόλυτης γνώσης... Αντικειμενικότητα... Μη λεκτική έκφραση των ιδεών... Νομιμοποίηση της προσωπικής γνώσης... Δημόσια νομιμοποίηση και τυποποίηση της γνώσης... Κατηγοριοποίηση της γνώσης και του χρόνου... 23

24 3. Ποια είναι η κυρίαρχη λογική που έχει επηρεάσει τη δουλειά στο σχολείο; Σε ποιες αρχές στηρίζεται αυτή; 4. Παρόλο που η πλειονότητα των εκπαιδευτικών είναι γυναίκες γιατί δεν κυριαρχεί μια πιο γυναικεία λογική στην εκπαίδευση; 24

25 Αφηγήσεις για το σχολείο Στόχος: Η δημιουργία του «πορτραίτου του σχολείου», δηλαδή η καταγραφή της οπτικής των εκπαιδευτικών για το σχολείο. α) Δημιουργήστε το πορτραίτο του σχολείου σας, δηλαδή τη δική σας ιστορία για το σχολείο σας ( όπως, το τι σας βοηθά καλύτερα να εμβαθύνετε στο έργο σας, να το κατανοήσετε καλύτερα και να αναστοχαστείτε). β) Διαβάστε προσεκτικά την αφήγησή σας. Αν κάποιο άλλο άτομο τη διάβαζε θα μπορούσε να προσδιορίσει την οπτική σας, δηλαδή την κουλτούρα σας, τις αντιλήψεις και τις πράξεις σας ως εκπαιδευτικών; γ) Η αφήγησή σας αυτή σας βοηθά να κατανοήσετε καλύτερα το τι σκέφτεστε και να προβληματιστείτε αν αυτό αντανακλάται στις εκπαιδευτικές σας πρακτικές; δ) Φανταστείτε ότι είστε ένας/ μία εκπαιδευτικός που προωθεί το ζήτημα της ισότητας των φύλων στην εκπαίδευση. Δομείστε τη δική σας ιστορία για το σχολείο σας που να αντανακλά το δικό σας όραμα για τη διδασκαλία και τη μάθηση. Μπορείτε να δώσετε το πορτραίτο του σχολείου μέσα από διαφορετική οπτική (π.χ. την οργανωτική-διοικητική, τις εκπαιδευτικές πρακτικές κ.ά.) 25

26 ε) Διαβάστε προσεκτικά τις αφηγήσεις όλων των εκπαιδευτικών του συγκεκριμένου σχολείου, καταγράψτε τις εμπειρίες τους και προσπαθήστε από κοινού να αναζητήσετε καλύτερους τρόπους αντιμετώπισης ορισμένων ζητημάτων, επιλέγοντας το περιεχόμενο και τις στρατηγικές που είναι κατάλληλες για το συγκεκριμένο πλαίσιο. στ) Δημιουργείτε συλλογικά αυτή τη φορά το πορτραίτο του σχολείου σας αφού μέσα από την προηγούμενη διαδικασία οδηγηθήκατε σε μια νέα κατανόηση του σχολείου σας γενικά και των συγκεκριμένων γεγονότων και καταστάσεων ειδικότερα. (Η διαδικασία αυτή δεν αναιρεί το γεγονός ότι υπάρχουν πολλές ιστορίες για το σχολείο, συμπεριλαμβανομένων και της δική σας, και ότι όλες οι αφηγήσεις έχουν την ίδια ερμηνευτική εγκυρότητα). 26

27 Αλλαγή στο σχολείο: η μελέτη μιας περίπτωσης παρέμβασης στο σχολείο για την προώθηση της ισότητας των φύλων Στόχος: Η μελέτη μιας περίπτωσης παρέμβασης στο σχολείο για την προώθηση της ισότητας των φύλων ως μέσον για τη διερεύνηση των αντιλήψεων για την αλλαγή και τη δόμηση νέων ιδεών και νέων εννοιολογικών πλαισίων. Α) Ποιες είναι οι αντιλήψεις και γνώσεις σας για την αλλαγή στο σχολείο έτσι ώστε να προωθηθεί η ισότητα των φύλων; Σε ποιο θεωρητική πλαίσιο εντάσσονται οι συγκεκριμένες απόψεις σας για το σχεδιασμό παρεμβάσεων ώστε να προωθηθεί η ισότητα των φύλων στο σχολείο; Θεωρείτε ότι η απόκτηση νέας γνώσης για την αλλαγή στο σχολείο θα μπορούσε να τροποποιήσει τις αντιλήψεις σας για τη διαδικασία αλλαγής στο σχολείο; Β) Γράψτε μια σύντομη διήγηση για μια προσωπική σας εμπειρία από μια προσπάθεια αλλαγής στο σχολείο, ιδιαίτερα στον τομέα της ισότητας των φύλων (αν δεν έχετε ανάλογες εμπειρίες, γράψτε ένα φανταστικό παράδειγμα ή ένα παράδειγμα από τη βιβλιογραφία. Θα πρέπει να περιλαμβάνει σαφή περιγραφή των γεγονότων χωρίς ερμηνευτικά σχόλια). Στη συνέχεια αναφερθείτε στα πιο σημαντικά ζητήματα που προέκυψαν κατά τη διαδικασία αλλαγής (π.χ. για τις εντάσεις, τα διλήμματα, τις παρανοήσεις και τα λάθη στην επικοινωνία, το ζήτημα της εξουσίας, τα διοικητικά προβλήματα, την πολιτική του σχολείου, την επίδραση της συγκεκριμένης αλλαγής, τα κενά στη γνώση). 27

28 Συζητείστε τις διαφορετικές ερμηνείες που παρέχουν τα διαφορετικά θεωρητικά πλαίσια για το συγκεκριμένο παράδειγμα επιχειρούμενης αλλαγής στο σχολείο. Αναφέρατε άλλες στρατηγικές που θα μπορούσαν να έχουν χρησιμοποιηθεί έτσι ώστε να αποτραπούν ή να αντιμετωπιστούν ορισμένες καταστάσεις που προκάλεσαν προβλήματα στο συγκεκριμένο παράδειγμα σε όλα τα επίπεδα. Γ) Στο τελευταίο στάδιο αυτής της αναλυτικής διαδικασίας επιχειρείστε μια τελική απάντηση στο ερώτημα «Τι έγινε τελικά με το συγκεκριμένο παράδειγμα αλλαγής στο σχολείο;» Γιατί συνέβησαν τα συγκεκριμένα γεγονότα, πώς θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν τα συγκεκριμένα ζητήματα, ποια ήταν τα συναισθήματα των ατόμων που συμμετείχαν και ποιος ο ρόλος τους στη διαδικασία αλλαγής; 28

29 Στελέχωση, Οργάνωση και Διοίκηση της εκπαίδευσης 29

30 Εκπροσώπηση των γυναικών στην εκπαίδευση και στη διοίκηση της εκπαίδευσης ( Α ) Η πλειοψηφία των εκπαιδευτικών το 2000 θα αποτελείται από γυναίκες, σύμφωνα με ειδικούς αναλυτές. Η πλειοψηφία στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα είναι συντριπτική, καθώς το 80% των διδασκόντων στα δημοτικά σχολεία όλου του κόσμου θα αποτελείται από γυναίκες. Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, αναμένεται στο άμεσο μέλλον ποσοτική κυριαρχία των γυναικών στην εκπαίδευση. α) Γιατί υπάρχει αυτό το φαινόμενο; Δηλαδή, γιατί το επάγγελμα του/ της εκπαιδευτικού της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης προσέλκυε και προσελκύει έναν σημαντικά αυξανόμενο αριθμό γυναικών; β) Νομίζετε ότι η παρουσία των γυναικών στην εκπαίδευση αντανακλάται και στο επίπεδο των διευθυντών σχολείων, των σχολικών συμβούλων, των προϊσταμένων διευθύνσεων και των γραφείων, στα όργανα διοίκησης της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας κ. α. ; 30

31 ( Β ) Συμπληρώστε το φύλο του ατόμου που - σύμφωνα με την εμπειρία σας - θεωρείτε ότι κατέχει τις παρακάτω θέσεις. Πρωτοβάθμια εκπαίδευση: Διδακτικό προσωπικό:... Διεύθυνση σχολείου:... Σχολικός σύμβουλος:... Προϊστάμενος/η Γραφείου:... Προϊστάμενος/η Περιφεριακού Συμβουλίου:... Δευτεροβάθμια εκπαίδευση: Γραμματεία σχολείου:... Διδακτικό προσωπικό:... Διεύθυνση σχολείου:... Σχολικός σύμβουλος:... Προϊστάμενος/η Γραφείου:... Προϊστάμενος/η Περιφερειακού Συμβουλίου:... Τριτοβάθμια εκπαίδευση: Υπεύθυνος/η γραμματείας:... Διδακτικό Ερευνητικό Προσωπικό στη βαθμίδα λέκτορα και επίκουρου καθηγητή/ τριας):.... Διδακτικό Ερευνητικό Προσωπικό στη βαθμίδα αναπληρωτή/ τριας και τακτικού καθηγητή/ τριας:... Προεδρεία τομέα/ τμήματος:... Κοσμητεία:... Πρυτανεία:... Υπουργείο Παιδείας: Θέση υπουργού:... Θέση υφυπουργού:... Θέση γενικών και ειδικών γραμματέων:... 31

32 Παιδαγωγικό Ινστιτούτο: Μέλη Παιδαγωγικού Ινστιτούτου:... Προεδρεία Παιδαγωγικού Ινστιτούτου:... Συνδικαλιστικοί φορείς: Πρωτοβάθμια εκπαίδευση: Μέλη Διοικητικών Συμβουλίων συλλόγων δασκάλων/ νηπιαγωγών:... Θέση προέδρου Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.):... Μέλη Δ.Σ. Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδας:... Θέση προέδρου του Δ.Σ. της Δ.Ο.Ε.:... Δευτεροβάθμια εκπαίδευση: Μέλη Δ.Σ. των κατά τόπους Ε.Λ.Μ.Ε. :... Θέση προέδρου Δ.Σ. των κατά τόπους Ε.Λ.Μ.Ε. :... Μέλη Δ.Σ. της Ομοσπονδίας Λειτουργών Μέσης Εκπ/σης (Ο.Λ.Μ.Ε.)... Θέση προέδρου του Δ.Σ. της Ο.Λ.Μ.Ε. :... Τριτοβάθμια εκπαίδευση: Μέλη Δ.Σ. των Ενιαίων Συλλόγων Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού (ΕΣΔΕΠ) του κάθε Α.Ε.Ι.... Θέση προέδρου του Δ.Σ. του ΕΣΔΕΠ... Μέλη Δ.Σ. της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού (ΠΟΣΔΕΠ)... Θέση προέδρου στο Δ.Σ. του ΠΟΣΔΕΠ... 32

33 ( Γ ) 1) Πώς εξηγούνται οι διαφοροποιήσεις που παρατηρούνται στην κατανομή ανδρών/ γυναικών στις διάφορες βαθμίδες της εκπαίδευσης και στη διοικητική ιεραρχία; 2) Αποτελεί ελληνικό φαινόμενο ή συναντάται και σε άλλα εκπαιδευτικά συστήματα; 3) Κάντε μια αναδρομή στην ιστορία της νεοελληνικής εκπαίδευσης και διερευνείστε: α) την εκπροσώπηση των γυναικών στο διοικητικό μηχανισμό της εκπαίδευσης β) την εκπροσώπηση των γυναικών στους συνδικαλιστικούς φορείς της εκπαίδευσης γ) ποιοι ήταν οι φραγμοί που αντιμετώπιζαν οι γυναίκες στους παραπάνω τομείς; 4) Τι «διδάσκει» στα αγόρια και τα κορίτσια ο αποκλεισμός των γυναικών εκπαιδευτικών από: * τη διοικητική ιεραρχία της εκπαίδευσης; * τα συνδικαλιστικά όργανα της εκπαίδευσης; 5) Τι «διδάσκει» η κατανομή ανδρών/γυναικών που παρατηρείται στις διάφορες βαθμίδες της εκπαίδευσης, στις ειδικότητες, στη διοικητική ιεραρχία της κάθε βαθμίδας; (Για παράδειγμα, ενώ το εκπαιδευτικό έργο στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση ασκείται κυρίως από γυναίκες εκπαιδευτικούς, το διοικητικό έργο ασκείται σχεδόν αποκλειστικά από άνδρες) 33

34 ( Δ ) 1) Νομίζετε ότι ο αποκλεισμός των γυναικών από τη διοικητική ιεραρχία αποτελεί ένα πρόβλημα; Αν ναι γιατί; 2) Σχολιάστε τα παρακάτω επιχειρήματα που συνηγορούν υπέρ της αύξησης της συμμετοχής των γυναικών στη διοίκηση της εκπαίδευσης α) Προσεγγίζεται ο στόχος της χειραφέτησης των γυναικών β) Το σχολείο παίζει σημαντικό ρόλο στη διαδικασία κοινωνικοποίησης των παιδιών, κατά συνέπεια, η θέση των γυναικών στην εκπαίδευση είναι τμήμα του «κρυφού αναλυτικού προγράμματος» που «διδάσκει» για τη θέση και τις φιλοδοξίες των ανδρών και των γυναικών στην αγορά εργασίας. γ) Η αύξηση της συμμετοχής των γυναικών στη διοίκηση της εκπαίδευσης θα προκαλέσει μια ποιοτική διαφοροποίηση (ως προς τα καθήκοντα, τους προσανατολισμούς, το στυλ διοίκησης, τις αντιλήψεις για την εξάσκηση αυτών των ρόλων κ.α.). δ) Η προσπάθεια, όμως, για την επίτευξη αυτού του στόχου δεν θα έχει σημαντικά αποτελέσματα αν δεν υπάρξουν προσαρμογές και αλλαγές σ όλους τους τομείς της εκπαίδευσης, αν δεν αλλάξει η κουλτούρα του σχολείου και δεν μετασχηματιστεί σε οργανισμό που στηρίζει και προωθεί «αρσενικές» και «θηλυκές» αξίες. ε) Καταγράψτε δύο δικά σας επιχειρήματα. 3) Πώς φαντάζεστε ότι θα ήταν το εκπαιδευτικό σύστημα αν οι γυναίκες: α) κατείχαν την πλειοψηφία των θέσεων - όπως τώρα συμβαίνει με τους άνδρες - στην οργάνωση και διοίκηση της εκπαίδευσης; β) συμμετείχαν σε ισότιμη βάση στην οργάνωση και διοίκηση της εκπαίδευσης; 34

35 ( Ε ) Σχεδιάστε μια υποθετική κατανομή φύλων στις διδακτικές και διοικητικές θέσεις μιας σχολικής μονάδας της πρωτοβάθμιας και μιας της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Αιτιολογήστε τις επιλογές σας και καταγράψτε τις επιδράσεις που μακροπρόθεσμα έχουν αυτές οι επιλογές σας στα παιδιά. 35

36 ΙΙ) Παράγοντες εμπόδια που συμβάλλουν στην υποεκπροσώπηση των γυναικών στη διοίκηση της εκπαίδευσης 1) Ποια νομίζετε ότι είναι τα εξωτερικά εμπόδια (δηλ. σε θεσμικό επίπεδο και στις τρέχουσες κοινωνικές αντιλήψεις) για την προώθηση των γυναικών εκπαιδευτικών σε ανώτερες διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις; 2) Ποιοι είναι οι εσωτερικευμένοι ψυχολογικοί φραγμοί και αντιστάσεις που εμποδίζουν τις γυναίκες εκπαιδευτικούς από τη διεκδίκηση αυτών των θέσεων; 36

37 3) Καταγράψτε τη συμφωνία ή τη διαφωνία σας σε κάθε μια από τις παρακάτω προτάσεις και αιτιολογείστε την άποψή σας. - Η υποεκπροσώπηση των γυναικών στις διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις οφείλεται στην έλλειψη αυτοεκτίμησης και την αυτοεικόνα τους. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Οι γυναίκες δεν υποβάλλουν υποψηφιότητα για διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις στην εκπαίδευση γιατί: α) δεν έχουν υψηλούς στόχους, φιλοδοξίες και κίνητρα Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... β) θεωρούν ότι ο ρόλος τους ως γυναικών-εκπαιδευτικών είναι κοντά στους μαθητές και τις μαθήτριες και έτσι δεν επιθυμούν να αναλάβουν θέσεις που έχουν περισσότερο γραφειοκρατικό και λιγότερο εκπαιδευτικό περιεχόμενο Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... γ) η έλλειψη κινήτρων, φιλοδοξιών και υψηλών στόχων δεν αποτελούν πραγματικό εμπόδιο αλλά αποτέλεσμα άλλων όρων και συνθηκών (π.χ. μη εναρμόνιση της οικογενειακής και εργασιακής ζωής) Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Πολλές γυναίκες που κατέχουν διοικητικές θέσεις στον τομέα της εκπαίδευσης το έκαναν γιατί είχαν υποστήριξη και ενθάρρυνση από το οικογενειακό, φιλικό και εργασιακό περιβάλλον τους Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... 37

38 - Οι οικογενειακές ευθύνες και ειδικότερα ο παραδοσιακός καταμερισμός των ρόλων στην οικογένεια αποτελούν το κύριο εμπόδιο που συμβάλλει στην αποθάρρυνση των γυναικών από τη διεκδίκηση θέσεων στη διοικητική ιεραρχία. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η κοινωνικοποίηση των γυναικών στο ρόλο του φύλου τους περιλαμβάνει χαρακτηριστικά, δεξιότητες και συμπεριφορές που δεν θεωρούνται κατάλληλες με τις ικανότητες που χρειάζονται για τη διοίκηση. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Οι γυναίκες εκπαιδευτικοί δεν έχουν προετοιμαστεί κατάλληλα - από την άποψη των τυπικών προσόντων - και έχουν ελάχιστες εμπειρίες διοίκησης Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Οι γυναίκες εκπαιδευτικοί διαθέτουν λιγότερα χρήματα και χρόνο για την ενημέρωση/ επιμόρφωση /μετεκπαίδευση - σε σχέση με τους άνδρες συναδέλφους - καθώς έχουν ως προτεραιότητα την ικανοποίηση των αναγκών των υπόλοιπων μελών της οικογένειας. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η υποεκπροσώπηση των γυναικών σε ανώτερες διοικητικές θέσεις έχει ως συνέπεια να υπάρχουν λίγα μοντέλα ρόλων. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... 38

39 - Εάν υπήρχαν δίκτυα/ υποστηρικτικές ομάδες/ προγράμματα που θα προωθούσαν και θα βοηθούσαν τις γυναίκες να κάνουν καριέρα στο χώρο της διοίκησης της εκπαίδευσης θα υπήρχε μεγαλύτερη εκπροσώπηση γυναικών. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η υποεκπροσώπηση των γυναικών σε ανώτερες διοικητικές θέσεις στην εκπαίδευση οφείλεται στο γεγονός ότι - παρά την ύπαρξη σαφών κριτηρίων επιλογής - αυτοί που αποφασίζουν, αξιολογούν τις υποψηφιότητες, εκτός των άλλων, και με βάση στερεότυπες αντιλήψεις που ευνοούν τους άνδρες. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η διεύθυνση ενός θεσμού στο πλαίσιο της εκπαίδευσης συνδέεται συχνά με χαρακτηριστικά και συμπεριφορές που θεωρούνται αντρικές (π.χ. επιθετικές - ανταγωνιστικές συμπεριφορές, έμφαση στον έλεγχο και όχι στη συνεργασία, τη συναίνεση, την από κοινού λύση προβλημάτων). Ετσι, πολλές γυναίκες δεν διεκδικούν τέτοιες θέσεις διότι απορρίπτουν στοιχεία του ρόλου που θεωρούν ανδρικό και θεωρούν ότι υπάρχει ασυμβατότητα ηγετικού ρόλου και θηλυκότητας. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Μια γυναίκα σε ανώτερη διοικητική θέση είναι υποχρεωμένη να αποδεικνύει την αξία της, να ξεπερνά τους άνδρες για να δικαιολογήσει την επιτυχία της και να αποδέχεται σε γενικές γραμμές την εγκυρότητα των κανόνων του παιχνιδιού. Συμφωνώ Διαφωνώ. Αιτιολόγηση.. - Το γεγονός ότι υπάρχουν τόσο λίγες γυναίκες σε ανώτερες διοικητικές θέσεις περιορίζει τις πιθανότητες αναγνώρισης ενός «μη ανδρικού» στυλ διοίκησης. Ετσι, ασκείται μεγάλη 39

40 ψυχολογική πίεση σ αυτές τις γυναίκες να κρύψουν ή να αμβλύνουν χαρακτηριστικά και συμπεριφορές που μπορεί να θεωρηθούν «γυναικείες» ή διαφορετικές και να ταυτιστούν με το «ανδρικό» μοντέλο διοίκησης. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η προσπάθεια εναρμόνισης του ρόλου της συζύγου/μητέρας και του ρόλου της εργαζομένης είναι ένα καλό επιχείρημα για την έλλειψη φιλοδοξίας για καριέρα από ορισμένες γυναίκες Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η έλλειψη ενδιαφέροντος από τις γυναίκες εκπαιδευτικούς για διεκδίκηση, διοικητικών θέσεων ως αιτιολογία για τη μικρή εκπροσώπησή τους είναι μια σεξιστική αντίληψη και αποτελεί υπεραπλούστευση μιας σύνθεσης κατάστασης. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Το γεγονός ότι αρκετές γυναίκες εκπαιδευτικοί δεν επιλέγουν ένα αντρικό μοντέλο διοίκησης αποτελεί μια πράξη αντίστασης και όχι ένδειξη παθητικής αποδοχής μιας κατάστασης. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - «Οι γυναίκες δεν έχουν τις απαραίτητες δεξιότητες και τη διοικητική εμπειρία για να αναλάβουν ανώτερες διοικητικές θέσεις». Το επιχείρημα αυτό μας οδηγεί σ ένα φαύλο κύκλο καθώς αποτελεί αιτία για να μη προωθηθούν γυναίκες σε ανώτερες διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... 40

41 - Η διαφοροποιημένη ενθάρρυνση που δίνεται στις γυναίκες και στους άνδρες από σημαντικούς. Αλλους στηρίζεται στη κοινωνική αντίληψη ότι η αρχηγία και οι διοικητικές θέσεις είναι πιο κατάλληλες για τους άνδρες. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Η εθνική πολιτική στο σύνολό της και ιδιαίτερα εξειδικευμένες πολιτικές, όπως στον τομέα της παιδικής προστασίας, της εργασίας, της εκπαίδευσης, μπορεί να έχουν επίδραση στην διαμόρφωση του συγκεκριμένου σκηνικού στη διοίκηση της εκπαίδευσης. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Ολα τα εμπόδια που αναφέρθηκαν δεν θίγουν όλες τις γυναίκες ισότιμα και δεν λειτουργούν απαγορευτικά σ όλα τα επίπεδα της σταδιοδρομίας στο διοικητικό και συνδικαλιστικό τομέα της εκπαίδευσης. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... - Οι γυναίκες στη διοίκηση της εκπαίδευσης είναι εξαιρέσεις και εύκολα γίνονται στόχος για δημιουργία στερεοτύπων καθώς, συχνά μια γυναίκα στη διοίκηση θεωρείται ότι εκπροσωπεί όλες τις γυναίκες. Συμφωνώ... Διαφωνώ... Αιτιολόγηση... 41

42 ΙΙΙ) Διαφορές φύλου στη διοίκηση του σχολείου 1. α) Ποια από τα παρακάτω χαρακτηριστικά/συμπεριφορές/δεξιότητες θεωρείτε ότι είναι απαραίτητα για μια αποτελεσματική διοίκηση στον τομέα της εκπαίδευσης; Αυτονομία.. Επιθετικότητα... Ικανότητα στις διαπροσωπικές σχέσεις... Δυναμισμός... Εξάσκηση εξουσίας... Ικανότητα επίλυσης προβλημάτων και συγκρούσεων... Οργάνωση... Πειθώ... Ικανότητα κινητοποίησης και συντονισμού... Ικανότητα προσδιορισμού προσιτών στόχων και υιοθέτηση βήμα προς βήμα προσέγγισης για την επίτευξή τους... Ανταγωνισμός... Συναίνεση... Συνεργασία.Ταύτιση με την ηγετική θέση... Διαμόρφωση της ηγετικής θέσης έτσι ώστε να υπάρχει επαφή και αρμονία με το υπόλοιπο τμήμα της ζωής των ατόμων που την κατέχουν Η επίτευξη των στόχων είναι εξίσου σημαντικό ζήτημα με την ευεξία των ατόμων που συμμετέχουν στο παιχνίδι. β) Ποια από τα παραπάνω χαρακτηριστικά/συμπεριφορές/δεξιότητες θεωρούνται «αρσενικά», «θηλυκά», κοινά και για τα δύο φύλα; γ) Με ποια από τα παραπάνω χαρακτηριστικά/συμπεριφορές/δεξιότητες συνδέονται τα στερεότυπα για αποτελεσματική διοίκηση; Είναι τα ίδια σε διαφορετικές κουλτούρες; 42

43 2) Πώς χαρακτηρίζετε το μοντέλο διοίκησης που υπάρχει στην εκπαίδευση; 3) Νομίζετε ότι το στυλ της διοίκησης στην εκπαίδευση είναι ελκυστικό για τις γυναίκες; 4) Τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες της διοίκησης στον τομέα της εκπαίδευσης αναστέλλουν τις γυναίκες από τη διεκδίκηση αντίστοιχων θέσεων; 5) Θεωρείτε ότι υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός γυναικών που είναι κατάλληλες και έτοιμες να αναλάβουν διοικητικές θέσεις στην εκπαίδευση; 6) Νομίζετε ότι υπάρχουν διαφορές, και αν ναι, ποιες είναι, μεταξύ ανδρών και γυναικών σε διευθυντικές θέσεις στο σχολείο στους παρακάτω τομείς: - την αντίληψη των καθηκόντων και των δικαιωμάτων τους - το στυλ διοίκησης - τους προσανατολισμούς τους - την εξάσκηση του ρόλου τους - τις επιδράσεις στην οργάνωση και το κλίμα του σχολείου 7) Ανδρες ή γυναίκες σε διευθυντικές θέσεις στο σχολείο είναι περισσότερο προσανατολισμένοι/ες και επενδύουν περισσότερο χρόνο σε: «Παιδαγωγικά» καθήκοντα «Διοικητικά» καθήκοντα Ανάπτυξη του σχολείου Διαπροσωπική επικοινωνία Συμβουλευτική Εξωτερικές επαφές - Δημόσιες σχέσεις 43

44 8) Νομίζετε ότι η μεταβλητή του φύλου έχει επίδραση στην εξάσκηση του ρόλου του διευθυντή/τριας στο σχολείο; Ποιοι άλλοι παράγοντες - εκτός του φύλου - καθορίζουν τις - τυχόν - διαφορές στον τρόπο διοίκησης ανδρών και γυναικών; 9) Εάν είχατε μια ανώτερη θέση στην διοικητική ιεραρχία της βαθμίδας στην οποία ανήκετε τι τρόπο άσκησης του ρόλου σας θα υιοθετούσατε; Ποια τα προτερήματα και οι αδυναμίες σας; Σε ποιους τομείς άσκησης των καθηκόντων σας νομίζετε ότι θα είχατε διαφοροποιημένες αντιλήψεις και πρακτικές από τις κυρίαρχες; Που αποδίδετε και πώς ερμηνεύετε αυτές τις διαφοροποιήσεις; Ποιος ο ρόλος του παράγοντα φύλο στην εξάσκηση του ρόλου σας; Ο τρόπος που διοικεί κάποιο άτομο επηρεάζεται από το φύλο του; 10) Ποια προβλήματα αντιμετωπίζουν οι γυναίκες σε διοικητικές θέσεις στην εκπαιδευτική ιεραρχία; 11) Ποιο νομίζετε ότι είναι το προφίλ των γυναικών που είναι διοικητικά στελέχη στην εκπαίδευση; Διερευνήστε τη διαδικασία δημιουργίας της συγκεκριμένης αναπαράστασης. 44

45 ΙV) Στρατηγικές για την αντιμετώπιση του φαινομένου της υποεκπροσώπησης των γυναικών στις διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις στην εκπαίδευση. 1) Συμμετέχετε σε μια ομάδα εργασίας με θέμα «Γυναίκες εκπαιδευτικοί στη Διοίκηση της Εκπαίδευσης» : α) Καταγράψτε τους σκοπούς και στόχους της ομάδας αυτής. β) Σχεδιάστε μια καμπάνια και πληροφοριακό υλικό για την προώθηση της συμμετοχής των γυναικών σε ανώτερες διοικητικές θέσεις. γ) Σχεδιάστε ένα σεμινάριο στο πλαίσιο της μετεκπαίδευσης των εκπαιδευτικών που σχετίζεται με τα ειδικά εμπόδια που συναντούν οι γυναίκες στη διοίκηση της εκπαίδευσης (Αναφέρατε το περιεχόμενο του σεμιναρίου και τη διδακτική προσέγγιση που εξυπηρετεί τους συγκεκριμένους στόχους) 2) Ποιες είναι οι βασικές συνιστώσες, κατά τη γνώμη σας, μιας πολιτικής που θα έχει ως στόχο την άμβλυνση του φαινομένου του αποκλεισμού των γυναικών από τις διοικητικές και συνδικαλιστικές θέσεις στην εκπαίδευση; 45

46 Εκπροσώπηση των γυναικών στο επάγγελμα του/της πανεπιστημιακού, στη διοίκηση και τα συνδικαλιστικά όργανα των πανεπιστημίων ( Α ) Οπως αναφέρει ο Π. Κωσταντόπουλος στην εφημερίδα «Ελευθεροτυπία» (18/9/1997) η κατανομή των γυναικών στις βαθμίδες του ΔΕΠ είναι η ακόλουθη: ΑΝΔΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ Βαθμίδα Λέκτορα Βαθμίδα Επίκουρου Καθηγητή/τριας Βαθμίδα Αναπληρωτή/τριας Καθηγητή/τριας Βαθμίδα Καθηγητή/τριας Σ ύ ν ο λ ο Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύονται στην εφημερίδα «Ο Φιλελεύθερος» για την Κύπρο η κατανομή του προσωπικού του Πανεπιστημίου είναι η ακόλουθη: ΑΝΔΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ Βαθμίδα Λέκτορα Βαθμίδα Επίκουρου Καθηγητή/τριας 44 4 Βαθμίδα Αναπληρωτή/τριας Καθηγητή/τριας 31 3 Βαθμίδα Καθηγητή/τριας 16 1 Οπως φαίνεται από τους παραπάνω πίνακες, οι γυναίκες έχουν μικρή εκπροσώπηση στο επάγγελμα του/ της πανεπιστημιακού, στη διοικητική ιεραρχία και στα συνδικαλιστικά όργανα των πανεπιστημίων. 1. Πώς ερμηνεύετε το γεγονός ότι: * Παρόλο που αυξήθηκε τις τελευταίες δεκαετίες το ποσοστό της φοίτησης των γυναικών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και η διδασκαλία θεωρείται «γυναικείο» επάγγελμα, οι γυναίκες πανεπιστημιακοί είναι πολύ λιγότερες από τους άντρες. * Οι γυναίκες αποτελούν μειοψηφία στις σχολές «θετικής» κατεύθυνσης. 46

47 * Υπάρχει άνιση κατανομή των γυναικών στις διάφορες πανεπιστημιακές βαθμίδες και μάλιστα οι γυναίκες υποεκπροσωπούνται στις υψηλότερες βαθμίδες της πανεπιστημιακής ιεραρχίας. * Οι γυναίκες έχουν χαμηλή εκπροσώπηση στη διοικητική ιεραρχία των πανεπιστημίων και άλλων θεσμών της εκπαίδευσης (π.χ. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο), καθώς και στα συνδικαλιστικά όργανα των πανεπιστημίων. 2. Ποιες είναι, κατά τη γνώμη σας, οι συνέπειες αυτού του γεγονότος στις ίδιες και στο γυναικείο φοιτητικό πληθυσμό; Καριέρα των γυναικών πανεπιστημιακών ( Β ) 1. Αιτίες ανισότητας 47

48 «Η ακαδημαϊκή εξέλιξη των γυναικών πανεπιστημιακών ακολουθεί πιο αργούς ρυθμούς από αυτή των ανδρών» α) Πιστεύετε ότι η διαφοροποιημένη πορεία της καριέρας των γυναικών πανεπιστημιακών είναι αναμενόμενη; β) Η πορεία της καριέρας των γυναικών πανεπιστημιακών θεωρείτε ότι έχει σχέση με παράγοντες, όπως: * ατομικά κίνητρα, ικανότητες, προσωπικά χαρακτηριστικά, ανθρώπινο κεφάλαιο ή * συνθήκες της αγοράς εργασίας, αντιλήψεις των ατόμων που διοικούν, στερεότυπες αντιλήψεις για τους ρόλους των φύλων, ευκαιρίες που παρέχονται από τις οργανωτικές δομές, κυρίαρχη κουλτούρα των ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. 2. Είσοδος στο πανεπιστήμιο και εξέλιξη α) Εκτός από τη διαφοροποίηση που αναφέρθηκε παραπάνω, ποια χαρακτηριστικά παρουσιάζει - σε γενικές γραμμές - η καριέρα των γυναικών πανεπιστημιακών σε σύγκριση με αυτή των ανδρών; β) Οι γυναίκες συναντούν περισσότερες δυσκολίες από τους άνδρες για να αρχίσουν μια πανεπιστημιακή καριέρα; γ) Υπάρχουν συγκεκριμένες πρακτικές που θέτουν τη γυναίκα σε πιο μειονεκτική θέση σ αυτόν τον τομέα; δ) Ποιες, κατά τη γνώμη σας, είναι οι προϋποθέσεις για ακαδημαϊκή σταδιοδρομία; Διαφοροποιούνται σύμφωνα με το φύλο; ε) Η εξέλιξη των γυναικών πανεπιστημιακών παρουσιάζει τα ίδια χαρακτηριστικά μ αυτή των ανδρών; (δηλαδή πραγματοποιείται στο ίδιο χρονικό διάστημα, με τα ίδια κριτήρια και διαδικασίες;) 3. Επαγγελματικοί ρόλοι και προσωπικότητα 48

49 α) Νομίζετε ότι υπάρχει διαφοροποίηση στο συγκεκριμένο έργο που επιτελούν στα πανεπιστήμια άνδρες και γυναίκες πανεπιστημιακοί; (ως προς τη διδασκαλία, την έρευνα, τα διοικητικά καθήκοντα, τη διεκπεραίωση). Υπάρχουν διαφορές στις συνήθειες και στις πρακτικές δουλειάς ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες πανεπιστημιακούς; (π.χ. ως προς το χρόνο που αφιερώνουν στην εργασία τους, κατανομή του χρόνου) β) Αν υπάρχουν διαφορές, τι επιπτώσεις έχουν αυτές στην παραγωγικότητά τους ως επιστημόνων; γ) Υπάρχουν διαφορές στα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας που, σύμφωνα με τις τρέχουσες κοινωνικές αντιλήψεις, αποδίδονται στους άνδρες και στις γυναίκες και που σχετίζονται με την άνοδο στην ακαδημαϊκή ιεραρχία; δ) Οι οικογενειακές υποχρεώσεις δημιουργούν εμπόδια ή περιορίζουν διαφορετικά τη γεωγραφική κινητικότητα των ανδρών και γυναικών πανεπιστημιακών; Με ποιο τρόπο επιλύουν τέτοιου είδους διλήμματα και συγκρούσεις άνδρες και γυναίκες πανεπιστημιακοί; 4. Επιδράσεις του οικογενειακού κύκλου ζωής α) Υπάρχει διαφορετική επίδραση των οικογενειακών και εργασιακών υποχρεώσεων στον άνδρα και τη γυναίκα πανεπιστημιακό; Αν ναι, οι άνδρες και οι γυναίκες επιλύουν με τον ίδιο τρόπο το ζήτημα της εναρμόνισης των δύο ρόλων; Ποιες είναι οι στρατηγικές και οι προτεραιότητες που έχουν άνδρες και γυναίκες πανεπιστημιακοί στην προσπάθειά τους να χειριστούν τις διαφορετικού τύπου υπευθυνότητες; β) Σχολιάστε τις παρακάτω προτάσεις: * «Οι γυναίκες πανεπιστημιακοί - σε σύγκριση με τους άνδρες πανεπιστημιακούς και τον υπόλοιπο γυναικείο πληθυσμό - είναι σε μικρότερο ποσοστό παντρεμένες ή έχουν παιδιά» * «Οι γυναίκες πανεπιστημιακοί που είναι παντρεμένες με παιδιά έχουν - σε μεγαλύτερο ποσοστό σε σύγκριση με τους άντρες συναδέλφους τους - μια διακεκομμένη καριέρα» 49

50 * «Οι γυναίκες πανεπιστημιακοί που έχουν μια ανοδική καριέρα έχοντας παράλληλα την ευθύνη των παιδιών είναι πολύ πιθανόν να νιώθουν υπερφόρτωση ευθυνών» 5. Γυναίκες πανεπιστημιακοί σε υψηλές βαθμίδες στην εκπαίδευση και στη διοικητική ιεραρχία. Πάρτε συνεντεύξεις * Από γυναίκες πανεπιστημιακούς σε παραδοσιακά «ανδρικά» επαγγέλματα ή τμήματα * Από γυναίκες πανεπιστημιακούς στα όργανα της διοίκησης * Από γυναίκες πανεπιστημιακούς σε υψηλές βαθμίδες της ακαδημαϊκής ιεραρχίας (Τα χαρακτηριστικά αυτά μπορούν να συγκεντρώνονται στο ίδιο άτομο) Στις συνεντεύξεις να αναφέρεται η προσωπική πορεία και η ακαδημαϊκή τους εξέλιξη. Ειδικότερα να διερευνηθούν: α) Οι εμπειρίες αυτών των γυναικών στο συγκεκριμένο χώρο εργασίας β) Οι στρατηγικές που χρησιμοποιούν έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις του επαγγελματικού και οικογενειακού τους ρόλου γ) Που αποδίδουν τις δυσκολίες και τα εμπόδια που συναντούν και πως τα αντιμετωπίζουν 6. Στρατηγικές για την αντιμετώπιση του φαινομένου της υποεκπροσώπισης των γυναικών στα ΑΕΙ Προτείνετε πρακτικές θετικής δράσης για την αύξηση της εκπροσώπησης των γυναικών στο στελεχιακό δυναμικό των πανεπιστημίων, στις ανώτερες βαθμίδες της ιεραρχίας και τα διοικητικά όργανα. 50

51 Αναλυτικό πρόγραμμα / Φύλο Η έμφυλη διάσταση του αναλυτικού προγράμματος Στόχος: Η διερεύνηση περιοχών του αναλυτικού προγράμματος του σχολείου έτσι ώστε να διευκρινιστεί αν εμπεριέχει ή παράγει πρακτικές διάκρισης 51

52 α) Γράψτε δίπλα σε κάθε μάθημα το φύλο του/ της εκπαιδευτικού που πιθανόν το διδάσκει. Στο ωρολόγιο πρόγραμμα για τη Β τάξη του Ενιαίου Λυκείου περιέχονται τα παρακάτω μαθήματα: Ι. ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΦΥΛΟ ΕΚΠ/ΚΟΥ Θρησκευτικά Ξένη Γλώσσα Φυσική Αγωγή Ελληνική (Αρχαία-Νέα) Ιστορία Μαθηματικά (Άλγεβρα-Γεωμετρία) Φυσική Χημεία - Βιολογία Εισαγωγή στο Δίκαιο και στους Πολιτικούς Θεσμούς ΙΙ. ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ (α) Θεωρητική κατεύθυνση: Υποχρεωτικά Φ.Εκ. Επιλογής Φ.Εκ. Αρχαία Ελληνικά Κείμενα Κοινωνική και Πολιτική Οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα Λατινικά Αρχές Περιβαλλοντικών Επιστημών Νεότερη Ευρωπαϊκή Λογοτεχνία: Ιστορία και κείμενα Β Ξένη Γλώσσα Στοιχεία Αστρονομίας και Διαστημικής Σχέδιο (Γραμμικό ή Ελεύθερο) Ιστορία Κοινωνικών Επιστημών Θέματα Ιστορίας Εφαρμογές Υπολογιστών (β) Θετική κατεύθυνση: Υποχρεωτικά Φ.Εκ. Επιλογής Φ.Εκ. Αρχαία Ελληνικά Κοινωνική και Πολιτική Οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα Λατινικά Αρχές Περιβαλλοντικών Επιστημών Νεώτερη Ευρωπαϊκή Λογοτεχνία: Ιστορία και Κείμενα Β Ξένη Γλώσσα Στοιχεία Αστρονομίας και Διαστημικής Σχέδιο (Γραμμικό ή Ελεύθερο) 52

53 Ιστορία Κοινωνικών Επιστημών Θέματα Ιστορίας Εφαρμογές Υπολογιστών (γ) Τεχνολογική κατεύθυνση: Υποχρεωτικά Φ.Εκ. Επιλογής Φ.Εκ. Μαθηματικά Φυσική Τεχνολογία Επικοινωνιών Αρχές Περιβαλλοντικών Επιστημών Νεώτερη Ευρωπαϊκή Λογοτεχνία: Ιστορία και Κείμενα Β Ξένη Γλώσσα Στοιχεία Αστρονομίας και Διαστημικής Διαχείριση Φυσικών Πόρων Εφαρμογές Υπολογιστών Χημεία Σχέδιο (Γραμμικό και Ελεύθερο) β) Σε τι συμπεράσματα μπορούν να οδηγηθούν τα παιδιά για τη φύση ενός μαθήματος ανάλογα και με το φύλο του/της εκπαιδευτικού που το διδάσκει; γ) Κάντε έναν κατάλογο, με βάση την προσωπική σας αξιολόγηση, τοποθετώντας κατά σειρά προτεραιότητας την κατεύθυνση και το μάθημα που θεωρείτε ως πιο σημαντικό και χρήσιμο και αιτιολογήστε αυτή την κατάταξη. 53

54 δ) Παρά το γεγονός ότι τυπικά σήμερα υπάρχει κοινό αναλυτικό πρόγραμμα για τα αγόρια και τα κορίτσια νομίζετε ότι: - υπάρχει ισότιμη πρόσβαση των αγοριών και των κοριτσιών σ αυτό; - αποκτούν αγόρια και κορίτσια τις ίδιες εμπειρίες από το κοινό πρόγραμμα; - υπάρχουν γνωστικά αντικείμενα όπου διαφοροποιείται το περιεχόμενο ανάλογα με το φύλο του μαθητή; ε) Με ποιο τρόπο συμβάλλει η διχοτόμηση των ενδιαφερόντων και των δραστηριοτήτων στο παιχνίδι των παιδιών στη μελλοντική επιτυχία και στη μάθηση σε πολλούς τομείς του αναλυτικού προγράμματος; στ) Έχουμε δεδομένα ότι τα παιδιά αντιδρούν στο αναλυτικό πρόγραμμα με βάση το φύλο τους το οποίο επηρεάζει τις στάσεις τους στα διάφορα γνωστικά αντικείμενα, το επίπεδο των κινήτρων τους και την αυτοπεποίθησή τους. Πώς νομίζετε ότι πρέπει να αντιδράσει σ αυτή την κατάσταση το σχολείο ως οργανωμένος θεσμός και οι εκπαιδευτικοί ατομικά; ζ) Το πρόγραμμα της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης εμπεριέχει περισσότερες διχοτομίες από της πρωτοβάθμιας. Ακόμη και όταν προσφέρονται όλα τα αντικείμενα, τα παιδιά συνεχίζουν να κάνουν επιλογές που είναι σύμφωνες με τα στερεότυπα για τους ρόλους των φύλων. 54

55 Πώς συνδέονται οι επιλογές αυτές με την αναζήτηση της ανδρικής και γυναικείας ταυτότητας κατά την εφηβεία; η) Θεωρείτε ότι αποτελούν πρόβλημα αυτές οι διαφοροποιημένες επιλογές των παιδιών; Αν ναι, γιατί; Ποιες είναι, πιο συγκεκριμένα, οι επιπτώσεις στην καριέρα των κοριτσιών και τη ζωή τους αργότερα; θ) Το σχολείο δίνει προσοχή ή υιοθετεί αντισταθμιστικά μέτρα για τις περιοχές του αναλυτικού προγράμματος όπου παρατηρούνται διαφορετικές επιδόσεις ανάμεσα στα φύλα; Φύλο και υπολογιστής Στόχος: Η διερεύνηση της προσωπικής ιστορίας σε σχέση με την τεχνολογία των υπολογιστών και της εξοικείωσης των δύο φύλων μ αυτήν. 1) Αναφερθείτε στη σχέση σας με την τεχνολογία και ειδικότερα με τον Η/Υ. Συγκεκριμένα πώς διαμορφώθηκε αυτή η σχέση, αν ενθαρρυνθήκατε ή αποθαρρυνθήκατε λόγω του φύλου σας στη μάθηση ή τη χρήση των υπολογιστών και ποιος/α σας βοήθησε/ αποθάρρυνε/ έδειξε αδιαφορία; 55

56 2) Θεωρείτε ότι η τεχνολογία των Η/Υ και ο τρόπος προσέγγισής της σχεδιάζεται κατά τέτοιον τρόπο ώστε να προσελκύει εξίσου αγόρια και κορίτσια; (Αιτιολογείστε και με παραδείγματα την άποψή σας) 3) Ποιοι κατά την άποψή σας είναι οι λόγοι για τους οποίους η νέα γενιά πρέπει να εξοικειωθεί από μικρή ηλικία στη χρήση των Η/Υ; 4) Ποια είναι η φιλοσοφία ή η «συνταγή» των ηλεκτρονικών παιχνιδιών; Απευθύνονται εξίσου σε αγόρια και κορίτσια; Αν όχι, ποια είναι τα στοιχεία, στα περισσότερα παιχνίδια, που απωθούν το ένα φύλο; 5) Γνωρίζετε ψυχαγωγικά ηλεκτρονικά παιχνίδια για παιδιά που να απευθύνονται μόνο στα κορίτσια; Τι γνώμη έχετε γι αυτού του είδους τους διαχωρισμούς στα παιχνίδια; Ποια είναι η εικόνα των γυναικών και ποιοι γυναικείοι χαρακτήρες προβάλλονται μέσα από αυτά τα παιχνίδια; 56

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ελένη Μαραγκουδάκη Επίκ. Καθηγήτρια Τµήµα ΦΠΨ, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Tα κορίτσια φοιτούν σε ίσο ή και

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ Α ΚΑΙ Β ΦΑΣΗΣ (ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΠΙΜΟΡΦΟΥΜΕΝΟΥΣ)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ Α ΚΑΙ Β ΦΑΣΗΣ (ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΠΙΜΟΡΦΟΥΜΕΝΟΥΣ) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ Α ΚΑΙ Β ΦΑΣΗΣ (ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΠΙΜΟΡΦΟΥΜΕΝΟΥΣ) Το παρόν ερωτηματολόγιο έχει ως σκοπό τη διερεύνηση των αντιλήψεων των εκπαιδευτικών που συμμετέχουν στην Α και

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία

Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ενότητα 2η: Το φύλο στην εκπαίδευση Κώστας Ραβάνης Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΕΝΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ. ΟΙ ΑΠΟΨΕΙΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της Σχολικής Μονάδας Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης»

ΘΕΜΑ: «Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της Σχολικής Μονάδας Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων

ΠΡΟΣ: Οι Υπουργοί Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ Β, ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ -----

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ Developing Leadership Skills Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Ανάπτυξη ηγετικών ικανοτήτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση.

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση. ΔΙATMHMATΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (ΠΠΔΕ) ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ (Απόσπασμα από τα Πρακτικά της 325 ης /08-05-2014 Τακτικής Συνεδρίασης της Συγκλήτου

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 1 Συνάντηση με εκπαιδευτικούς εσπερινών Γυμνασίων - Λυκείων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Ειρήνη Ρήγου Εισαγωγή Για να επιτευχθεί μια Διοικητική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα, δεν αρκεί μόνο το να σχεδιάζονται πολιτικές σε εθνική κλίμακα παρακολουθώντας

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική) Βασικές διαδικασίες 1 ου έτους εφαρμογής Γενική Εκτίμηση (άπαξ) Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

- 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός. Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006.

- 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός. Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006. - 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006 O ΠΕPΙ ΤHΣ ΔHΜOΣΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚHΣ ΥΠHPΕΣΙΑΣ ΝOΜOΣ ΤOΥ 1969 (10 ΤOΥ 1969)

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

MSc in Management Γκαλέτση Παναγιώτα Εισηγήτριες: Dr Kατσαλιάκη Κορίνα, Dr Κυργίδου Λήδα

MSc in Management Γκαλέτση Παναγιώτα Εισηγήτριες: Dr Kατσαλιάκη Κορίνα, Dr Κυργίδου Λήδα MSc in Management Γκαλέτση Παναγιώτα Εισηγήτριες: Dr Kατσαλιάκη Κορίνα, Dr Κυργίδου Λήδα Μη εκτελεστικά μέλη Εισηγμένες εταιρείες 40% μέχρι 2020 ή 2018 για τις δημοσίου συμφέροντος εταιρείες Εργαζόμενοι:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τίτλος πράξης: Κατηγορία Πράξης: Ενέργεια: Μέτρο: Επιστ. Υπεύθυνος: "Επιμόρφωση - Πιστοποίηση Γυναικών Αρχικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Κατανομή ηγεσίας: Πραγματικότητα ή σύνθημα; Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ, ΥΠΠ akythreotis@yahoo.com

Κατανομή ηγεσίας: Πραγματικότητα ή σύνθημα; Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ, ΥΠΠ akythreotis@yahoo.com Κατανομή ηγεσίας: Πραγματικότητα ή σύνθημα; Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ, ΥΠΠ akythreotis@yahoo.com 1 Δομή της παρουσίασης Κατανεμημένη ηγεσία: 1. Έννοια και σημασία 2. Έρευνες σε διάφορες χώρες 3. Δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ ΜΑΘΗΜΑ 3ο Μάνατζµεντ - Ορισµοί H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί... η τέχνη να φέρνεις εις πέρας κάθε έργο µε τη στήριξη και την συµµετοχή ατόµων οργανωµένων

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads Το Υπουργείο Το Eκπαιδευτικό Σύστημα Πρόσβαση στη Γνώση Θρησκεύματα Μηχανή Αvαζήτησης Επικοινωνία Συχνές Ερωτήσεις Χάρτης Ιστοσελίδας Προκηρύξεις/ Νέα Διαγωνισμοί Συνέδρια/ Ημερίδες Εποπτευόμενοι Φορείς

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος ΤΙ ΡΟΛΟ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Η ανατροφή των παιδιών, οι αξίες, τα κίνητρα που δίνει

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Νίκος Μιχαηλίδης, Πληροφορικός ΠΕ19 ΣΧΟΛΕΙΟ 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Θεσσαλονίκη, 24 Φεβρουαρίου 2015 1. Συνοπτική περιγραφή της

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση

Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση 2011 2012 Οδηγός Επιμόρφωσης για τη Φυσική Αγωγή: Επιμόρφωση Νηπιαγωγών & Εκπαιδευτικών ΠΕ11 Α & Β φάση Επιστημονικό Πεδίο: Σχολική & Κοινωνική Ζωή Ανδρέας Γ. Αυγερινός Συντονιστής για τη Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση Δημιουργικότητας

Διάγνωση Δημιουργικότητας Διάγνωση Δημιουργικότητας Η διάγνωση του επιπέδου δημιουργικότητας είναι το πρώτο και κύριο βήμα σε μία πρωτοβουλία καινοτομίας και χρησιμοποιείται για να παρέχει μία βάσιμη αξιολόγηση της εταιρίας ή το

Διαβάστε περισσότερα

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Κεφάλαιο 2 Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Προκειμένου να προσδιορίσουμε τον πληθυσμό, τον οποίο θα κάλυπτε η συγκεκριμένη έρευνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΚΟΠΟΣ Το διδακτορικό πρόγραμμα στην Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση αποσκοπεί στην εμβάθυνση και κριτική

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 2015 Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ. Παρουσίαση βιβλίου της Βούλας Τάκη ΈΜΦΥΛΗ ΑΠΟΥΣΙΑ. Γυναίκες στη διοίκηση της εκπαίδευσης Ένα εναλλακτικό µοντέλο

ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ. Παρουσίαση βιβλίου της Βούλας Τάκη ΈΜΦΥΛΗ ΑΠΟΥΣΙΑ. Γυναίκες στη διοίκηση της εκπαίδευσης Ένα εναλλακτικό µοντέλο ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ Παρουσίαση βιβλίου της Βούλας Τάκη ΈΜΦΥΛΗ ΑΠΟΥΣΙΑ Γυναίκες στη διοίκηση της εκπαίδευσης Ένα εναλλακτικό µοντέλο Πλησιάζουν οι ευρωεκλογές, επίσηµα αυτές, και οι εθνικές εκλογές καθώς φαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΦΕΚ 2499 Β / 19-11-2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality f Tjörns

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων:

Η Ενέργεια περιλαμβάνει ενδεικτικά τις ακόλουθες κατηγορίες Πράξεων: Ενέργεια 2.1.2 : Αξιολόγηση εκπαιδευτικού έργου Για να βελτιωθεί η ποιότητα του εκπαιδευτικού συστήματος, η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου που αφορά την πρωτοβάθμια, την δευτεροβάθμια γενική και τεχνική

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου

Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου Πώς ορίζεται η Ποιότητα των διδακτικών εγχειριδίων; Η δυνατότητά τους να ανταποκριθούν στους σκοπούς της εκπαίδευσης και τους σκοπούς της διδασκαλίας του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: GI_V_NEG_0_17443 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11 / 12 / 2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΡΕΝΤΖΟΥ ΕΛΙΝΑ ΖΗΣΗ ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΔΑΣΚΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΔΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων οργάνωση και λειτουργία Μαρία Φουσέκα, φιλόλογος 1 Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι επίσημα εκπαιδευτικά ιδρύματα που συστάθηκαν, αρχικά, για τα παιδιά των υπαλλήλων της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Πανεπιστήμιο Αιγαίου ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΑΠΟΦΟΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Τμήμα Τίτλος Απόφοιτου: Αντικείμενο του τμήματος: Κατευθύνσεις (εφόσον υπάρχουν) Διάρκεια Σπουδών: Προφίλ υποψήφιου μαθητή Κοινωνιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. Διαπιστώσεις και Συμπεράσματα για το σχολικό έτος 2001-2002

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. Διαπιστώσεις και Συμπεράσματα για το σχολικό έτος 2001-2002 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Διαπιστώσεις και Συμπεράσματα για το σχολικό έτος 2001-2002 3.1 Ως προς τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των δεδομένων Ο αριθμός των κοριτσιών ήταν μεγαλύτερος. Στο σύνολο, το 56,4% ήταν κορίτσια

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr Αθήνα, 24.03.2015 Αριθ. Πρωτ.:894 Πληροφορίες: Γ. Γιούρντας, Ν. Υφαντόπουλος Τηλ. 210 3314837 e-mail: mail@ipem-doe.gr Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Συμμετοχής στις Επιμορφωτικές Πρωτοβουλίες του ΙΠΕΜ/ΔΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. 1. Ένα ιδιωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία

Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ειδικά Θέματα Διδακτικής Εννοιών της Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ενότητα 1η: Παιδιά, Τεχνολογίες της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας, Εκπαίδευση Κώστας Ραβάνης Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή 2. Διαπιστεύσεις: Πιστοποίηση Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. Πιστοποίηση ΕΛΟΤ EN ISO 9001:2000 3. Σκοπός του Προγράμματος 4. Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται

1. Εισαγωγή 2. Διαπιστεύσεις: Πιστοποίηση Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. Πιστοποίηση ΕΛΟΤ EN ISO 9001:2000 3. Σκοπός του Προγράμματος 4. Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται 1. Εισαγωγή 2. Διαπιστεύσεις: Πιστοποίηση Ε.ΚΕ.ΠΙΣ. Πιστοποίηση ΕΛΟΤ EN ISO 9001:2000 3. Σκοπός του Προγράμματος 4. Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο πρόγραμμα - Προαπαιτούμενα 5. Η Βεβαιωση

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης Στη πράξη, για να είναι μια σχολική μονάδα αποτελεσματική, είναι απαραίτητη η αρμονική και μεθοδική λειτουργία του κάθε υποσυστήματος: μαθητές, εκπαιδευτικοί, διδακτικοί χώροι, διαθέσιμα μέσα, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015)

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας Το Μουσικό Σχολείο (Μ.Σ.) λειτουργεί στην Κύπρο από το 2006. Η ίδρυσή του έγινε στα πλαίσια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης, με

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων:

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων: Τρεις κατευθύνσεις προσανατολισμού : Ανθρωπιστικές Θετικές Οικονομίας και Πληροφορικής καθώς και πέντε επιστημονικά πεδία, περιλαμβάνει το νέο σύστημα των Πανελλήνιων εξετάσεων, όπως ανακοίνωσε το υπ.

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα