Κούκλια Παλαίπαφος 1

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κούκλια Παλαίπαφος 1"

Transcript

1 Κούκλια Παλαίπαφος 1

2 Στο χωριό Κούκλια που βρίσκεται 16 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης της Πάφου έχουν εντοπιστεί ευρήματα διαφόρων χρονολογικών περιόδων που μαρτυρούν την ανθρώπινη δραστηριότητα για σχεδόν 5 χιλιάδες χρόνια, από την Ύστερη Χαλκολιθική Περίοδο (περ π.χ.) ως τις μέρες μας. Στην περιοχή βρισκόταν η αρχαία Παλαίπαφος, όπου σημαντικότερο ιερό της Αφροδίτης. Ο αρχαιολογικός χώρος έχει ενταχθεί στον κατάλογο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ. Ας κάνουμε πρώτα μία αναδρομή στην ιστορία της Παλαιπάφου με αναφορά στα κυριότερα κινητά ευρήματα που έχουν αποκαλυφθεί και στη συνέχεια ας κινηθούμε νοερά στο χώρο. Η Πάφος υπήρξε έδρα του ομώνυμου βασιλείου της αρχαίας Κύπρου μέχρι τον 4 ο αι. π.χ., οπότε η Κύπρος περιέρχεται στους Πτολεμαίους της Αιγύπτου και το διοικητικό κέντρο μεταφέρεται στη Νέα Πάφο, στη θέση της σύγχρονης πόλης της Πάφου. Το βασίλειο κάλυπτε σημαντική έκταση στη δυτική Κύπρο, ίσως από τη χερσόνησο του Ακάμα έως τα υψώματα πριν το Πισσούρι και συνόρευε με το βασίλειο του Κουρίου στα ανατολικά και του Μαρίου στα βόρεια. Από την Ύστερη Εποχή του Χαλκού η Πάφος αποτελούσε το σημαντικότερο αστικό και διοικητικό κέντρο της περιοχής. Το αλλουβιακό έδαφος της περιοχής συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην οικονομική ανάπτυξη από την καλλιέργεια σιτηρών, όπως και το γεγονός ότι το ιερό της θεάς Αφροδίτης, για πολλούς αιώνες είχε καταστήσει την Παλαίπαφο σε σημαντικότατο λατρευτικό κέντρο. Στη «Θεογονία» του ο Ησίοδος αναφέρει πως η θεά αναδύθηκε από τους αφρούς της θάλασσας, μερικά χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Παλαιπάφου, του σημερινού χωριού Κούκλια, ενώ την ίδια πληροφορία μας μεταφέρει και ο Ισπανορωμαίος γεωγράφος του 1 ου αι. μ.χ. Ο εκάστοτε βασιλιάς της πόλης κληρονομούσε και τον τίτλο του αρχιερέα της θεάς ο οποίος ασκούσε μεγάλη επιρροή στο νησί. Αυτό μαρτυρούν και οι αρχαίες επιγραφές που αναφέρονται στο «βασιλιά της 2

3 πόλης της Πάφου, τον Ιερέα της Άνασσας» (παραδοσιακό λατρευτικό όνομα της Παφίας Αφροδίτης). Οι συστηματικές αρχαιολογικές ανασκαφές από τα τέλη του 19 ου αι. έχουν φέρει στο φως μαρτυρίες που δικαιολογούν πως η Πάφος διαθέτει μια μοναδική και αδιάλειπτη ιστορία η οποία ξεκινά από τη Χαλκολιθική περίοδο (τρίτη χιλιετία π.χ.) και φτάνει στις μέρες μας. Παρατηρείται μάλιστα η συνέχεια της λατρείας της θεάς στο Ιερό από το 1200 π.χ. ως τα τέλη του 4 ου αι. μ.χ. Πολλά στοιχεία αποκαλύπτουν τη λατρεία μιας ανατολικής θεότητας, της «Μεγάλης Θεάς» που συνδέεται με τη γονιμότητα, η οποία συνδυάζει διαφορετικά στοιχεία. Από τη μία συνδέεται δηλαδή με την ανατολική Αστάρτη και στη συνέχεια, μετά την κάθοδο των Ελλήνων Αχαιών στο νησί, ταυτίζεται με την Αφροδίτη. Το δεδομένο πως η λατρεία της θεάς στον ίδιο χώρο ανάγεται στη Χαλκολιθική περίοδο και φτάνει μέχρι τα τέλη του 4 ου αι. μ.χ, καθιστά το ιερό της Παλαιπάφου ως το μακροβιότερο στη λατρευτική παράδοση της Κύπρου. Σε αρκετές θέσεις έχει βρεθεί μεγάλος αριθμός χαλκολιθικών ευρημάτων, όπως εργαλεία και θραύσματα αγγείων. Αξιόλογα είναι επίσης τα λατρευτικά αντικείμενα που βρέθηκαν στην περιοχή του Ιερού της Αφροδίτης, στην τοποθεσία Ευρετή και στην Ασπρογή που βρίσκονται στον ανατολικό τομέα της αρχαίας πόλης. Λατρευτικά αντικείμενα όπως περίαπτα από πικρολίτη, ένα ασυνήθιστο κοκάλινο περίαπτο που παριστάνει ανδρική μορφή, καθώς και ένα θραύσμα από λατρευτικό ομοίωμα με στρογγυλεμένη κορυφή και αδροκαμωμένα χέρια, που συγγενεύει με τα λατρευτικά ειδώλια που βρέθηκαν στη Χοιροκοιτία, τη Σωτήρα και την Ερήμη. Επειδή δεν έχουν υπάρχουν ευρήματα της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού, συμπεραίνουμε πως η περιοχή δεν κατοικήθηκε σ αυτό το διάστημα. Στη Μέση Εποχή του Χαλκού όμως ( π.χ.), σίγουρα υπήρχε κατοίκηση, αφού έχουν βρεθεί σε τάφους λιγοστά αγγεία, κυρίως πήλινα, Λευκού Γραπτού Ρυθμού, όπως ο Πτηνόμορφος ασκός που βρίσκεται στο μουσείο Ashmolean στο Ηνωμένο Βασίλειο. Η πληθώρα των ευρημάτων της Ύστερης Εποχής του Χαλκού ( π.χ.) μαρτυρεί την έντονη δραστηριότητα που υπήρχε στην περιοχή. Πήλινοι 3

4 εντυπωσιακοί πρόχοι, πλακίδιο από ελεφαντοστέινο κιβώτιο, ελεφαντοστέινη λαβή καθρέφτη. Τα δε χρυσά κοσμήματα μαρτυρούν ότι η Παλαίπαφος ήταν ένα από τα μεγαλύτερα οικονομικά και καλλιτεχνικά κέντρα του νησιού, μια πόλη με ανθηρή βιοτεχνία και πολύπλευρες σχέσεις με τη Δύση και την Ανατολή, όπως πιστοποιείται από το ευρύ φάσμα των ευρημάτων. Οικιστικά κατάλοιπα της περιόδου δεν έχουν βρεθεί, σχεδόν καθόλου, ίσως επειδή ακολούθησε πυκνή κατοίκηση στην περιοχή κατά τους Αρχαϊκούς και Κλασσικούς χρόνους. Πηγάδια και αποθέτες γεμάτα με αποθηκευτικά αγγεία μαρτυρούν όμως την ύπαρξης τοπικής αγγειοπλαστικής, καθώς και την ύπαρξη εργαστηρίων κατασκευής εκλεκτών κοσμημάτων, γλυπτικής σε ελεφαντοστό, κατεργασίας χαλκού, ακόμα και εργαλείων από σίδηρο που εμφανίζονται στα τέλη του 12 ου αι. π.χ. Τα εισαγόμενα επίσης ευρήματα μαρτυρούν τις εμπορικές συναλλαγές με την Ανατολή, ειδικά με τη Μείζονα Συρία και την Αίγυπτο. Το πρώτο μνημειακό ιερό κατασκευάστηκε στο χώρο γύρω στο 1200 π.χ. κατά το πρότυπο των υπαίθριων ιερών της Εγγύς Ανατολής. Αυτή την περίοδο αρχίζουν να φτάνουν στην Παλαίπαφο οι Έλληνες Αχαιοί, την εποχή των μεγάλων μεταναστεύσεων. Σύμφωνα με τον Παυσανία, ο ναός της Αφροδίτης κτίστηκε από τον Αρκάδα βασιλιά της Τεγέας Αγαπήνωρα, τον οποίο παρέσυρε η καταιγίδα στις ακτές της Κύπρου, καθώς επέστρεφε από την Τροία. Άλλος μύθος αποδίδει την ίδρυση του ιερού στον φημισμένο για τα πλούτη του, Κύπριο βασιλιά Κινύρα, πατέρα του Άδωνη. Συνεχίζοντας το ταξίδι στο χρόνο, βλέπουμε πως η πόλη της Παλαιπάφου κατά τη μετάβαση στην Εποχή του Σιδήρου παρουσιάζει κάποιες ιδιαιτερότητες. Εκεί που οι άλλες πόλεις της Κύπρου καταστρέφονται ολοκληρωτικά και επανιδρύονται σε νέα τοποθεσία, όπως συνέβη στην περίπτωση της Έγκωμης-Σαλαμίνας, η Παλαίπαφος παρουσιάζει συνεχή κατοίκηση και διατήρηση της προνομιακής της θέσης, εποπτεύοντας την παράκτια πεδιάδα. Στοιχεία που επιβεβαιώνονται από ευρήματα σε τάφους της Γεωμετρικής περιόδου έως και του τέλους της Κλασσικής περιόδου ( π.χ.). 4

5 Πρώτος, ιστορικά καταγεγραμμένος βασιλιάς της Παλαιπάφου, του μεγαλύτερου αστικού κέντρου της νοτιοδυτικής Κύπρου, ήταν ο Ετέανδρος. Το όνομά του εμφανίζεται μαζί με άλλους φόρου υποτελείς βασιλιάδες στην Κύπρο, σε επιγραφή του Ασσύριου βασιλιά Ασαρχαδών το 673/2 π.χ. Το ίδιο όνομα παρέμεινε, όπως φαίνεται από νομίσματα του 5 ου και του 4 ου αι., δημοφιλές στη δυναστεία των Κινυραδών. Οι Πάφιοι βασιλείς κατείχαν, εκτός από την πολιτική εξουσία και τη θρησκευτική ιδιότητα του αρχιερέα της Αφροδίτης. Στις επιγραφές με κυπριακό συλλαβάριο, αναφέρονται με τον τίτλο «Βασιλιάς της Πάφου και Ιερέας της Άνασσας». Ένα ιστορικό γεγονός που οι αρχαιολόγοι κατάφεραν να αναστήσουν είναι το ότι κατά την Ιωνική επανάσταση (499-4 π.χ.) η Πάφος, όπως και οι άλλες πόλεις της Κύπρου, εξεγέρθηκε εναντίον των Περσών. Η επανάσταση απέτυχε και το νησί κατελήφθη από τους Πέρσες. Ο Ηρόδοτος κάνει επίσης μια λακωνική αναφορά στην επίθεση, ενώ άλλοι αρχαίοι συγγραφείς περιγράφουν τους Πάφιους βασιλείς της εποχής, να ζουν σύμφωνα με το κλασσικό στερεότυπο περί ανατολίτικης πολυτέλειας, παραδομένους στην τρυφηλή ζωή και τις φανταχτερές επιδείξεις. Ο Νικοκλής, ο τελευταίος βασιλιάς, ίδρυσε τη Νέα Πάφο ως πόλη-λιμάνι και νέα πρωτεύουσα γύρω στο 320 π.χ. Στον πόλεμο των διαδόχων στάθηκε στο πλευρό του Πτολεμαίου, όμως μετά την τελική εγκαθίδρυση της κυριαρχίας των Πτολεμαίων στο νησί το 284 π.χ. τα βασίλεια καταργήθηκαν και η Κύπρος έγινε επαρχία του πτολεμαϊκού βασιλείου της Αιγύπτου. Η Πάφος μετά την ίδρυση της Νέας Πάφος ονομάστηκε Παλαίπαφος και από περιφερειακό κέντρο της νοτιοδυτικής Κύπρου απέκτησε το χαρακτήρα ιερής πόλης. Το ιερό ξανακτίστηκε κατά τη ρωμαϊκή περίοδο και πολλές ιδιωτικές κατοικίες ανεγέρθηκαν στην περιοχή, όπως μαρτυρεί η ανακάλυψη της «Οικίας της Λήδας». Ο μεγάλος επίσης αριθμός λαβών από αμφορείς με εμπίεστη διακόσμηση, που βρέθηκαν διάσπαρτες σε όλη την έκταση της αρχαίας πόλης, μαρτυρεί τις συνεχείς εμπορικές σχέσεις με τον ελληνικό κόσμο. Η φήμη και η μεγαλοπρέπεια του Ιερού της Πάφου παρέμειναν αναλλοίωτες στο χρόνο. Ακόμη και τον 1 ον αι μ.χ., ο γεωγράφος Πομπόνιος Μέλας 5

6 συγκαταλέγει την Παλαίπαφο στις τρεις κυριότερες πόλεις της Κύπρου, μαζί με την Σαλαμίνα και τη Νέα Πάφο. Κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο παρατηρείται στην περιοχή έντονη οικοδομική δραστηριότητα. Η περιοχή δυτικά και κάτω από το σημερινό χωριό Κούκλια καλύπτεται από ρωμαϊκά ερείπια, που δεν έχουν ακόμα μελετηθεί συστηματικά. Έχει ανασκαφεί τμήμα μιας οικίας με περιστύλιο, στα δυτικά του Ιερού, ενώ σωστικές έρευνες εντόπισαν αρκετές ρωμαϊκές ιδιωτικές οικίες, που διασώζουν στο εσωτερικό τους ψηφιδωτά δάπεδα. Μεταξύ αυτών και την εντυπωσιακή παράσταση της Λήδας με τον Κύκνο, που εκτίθεται στο μουσείο του ίδιου αρχαιολογικού χώρου. Διατήρησε λοιπόν την αίγλη και το σεβαστό της πλούτο η Παλαίπαφος ως και την Ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο. Αυτό οφείλεται, σε μεγάλο βαθμό, στο Ιερό της Παφίας Αφροδίτης: πασίγνωστο λατρευτικό κέντρο του ρωμαϊκού κόσμου που προσέλκυε επισκέπτες από όλη την αυτοκρατορία. Στη διάρκεια των εορτών οι πιστοί συμμετείχαν σε τελετουργικές πομπές, που ξεκινούσαν από το λιμάνι της Νέας Πάφου και έφταναν ως το ναό της Παλαιπάφου, στεφανωμένοι με κλάδους μυρτιάς και με τη συνοδεία μουσικής. Μέχρι και τα χρόνια του Σεπτίμιου Σεβήρου, οι Ρωμαίοι αυτοκράτορες υπήρξαν πάτρωνες του Ιερού. Ο Τίτος, πριν γίνει αυτοκράτορας, το 69μ.Χ επισκέφθηκε την Παλαίπαφο, ενώ κατευθυνόταν προς τη Συρία και έμεινε ιδιαίτερα εντυπωσιασμένος. Το Ιερό της Αφροδίτης ανοικοδομήθηκε στα τέλη του 1 ου ή στις αρχές του 2 ου αι. μ.χ. Οι νέες ρωμαϊκές κατασκευές σχημάτιζαν ένα σύμπλεγμα από κτήρια διαφορετικών περιόδων, χωρίς ωστόσο να αναιρούν το βασικό χαρακτήρα του αυλικού ιερού. Οι μεγάλης κλίμακας μεσαιωνικές παρεμβάσεις στο χώρο δε μας επιτρέπουν να καθορίσουμε με ακρίβεια πότε καταστράφηκε το Ιερό ή σε ποιο βαθμό οι ισχυροί σεισμοί που έπληξαν τη Νέα Πάφο και το Κούριο, συντέλεσαν στη παρακμή του. Τον 4 ον αι. μ.χ. ήταν η τελευταία φορά που το Ιερό της Πάφου αναφέρεται σε γραπτή πηγή. Στα μέσα του αιώνα, η λατρεία της Αφροδίτης δεχόταν ακόμη τα επικριτικά βέλη Χριστιανών συγγραφέων, όπως του Φιρμικού Μάτερνου (γύρω στα μ.χ.). Προφανώς η διάδοση του Χριστιανισμού δεν πρέπει να ευνοούσε τη λατρεία της Αφροδίτης την ίδια περίοδο. Συνεπώς, είναι λογικό να υποθέσουμε πως άρχισε βαθμιαία 6

7 να ατονεί μέχρι που απαγορεύτηκε, όταν ο Αυτοκράτορας Θεοδόσιος Α, το 391 μ.χ. έθεσε εκτός νόμου όλες τις παγανιστικές θρησκείες. Ό Άγιος Ιερώνυμος, στο σύγγραμμα του «Η ζωή του Αγίου Ιλαρίωνα» φαίνεται να υπαινίσσεται ότι ήδη από τα τέλη του 4 ου αι. μ.χ. ο ναός της Αφροδίτης δεν ήταν παρά ερείπιο. Παρόλα αυτά η πόλη συνέχισε να κατοικείται μέχρι τον 7 ο αι. μ.χ. Λυχνάρια με το σύμβολο XP ή τον Σταυρό, μαρτυρούν την ύπαρξη χριστιανικής κοινότητας. Για τη συνέχεια, μέχρι και το 10 ο αι. δεν έχουν βρεθεί στοιχεία που να μαρτυρούν κατοίκηση. Φαίνεται λοιπόν πως η Παλαίπαφος παρήκμασε και μετατράπηκε σε μια ασήμαντη κοινότητα. Το σκηνικό αλλάζει και πάλι το 12 ο αι. Η Παλαίπαφος, που τώρα ονομάζεται Κουβούκλια, αναπτύσσεται και πάλι, κυρίως χάρη στη βιομηχανία ζάχαρης. Ο Πύργος με τα βιομηχανικά προσκτίσματα, στο χώρο του Ιερού, οι εγκαταστάσεις παραγωγής ζάχαρης στην θέση Σταυρός, φαίνεται να ανεγέρθηκε από Λουζινιανούς βασιλείς της Κύπρου τον 13 ον αι. Χρησίμευε ως κέντρο της τοπικής διοίκησης αλλά και αρχηγείο του βασιλικού αξιωματούχου, ο οποίος διηύθυνε και ήλεγχε τις κερδοφόρες καλλιέργειες ζαχαροκάλαμου και τα διυλιστήρια ζάχαρης στην περιοχή της Πάφου. Μετά το 1571, τα φραγκικά Κουβούκλια πέρασαν στα χέρια των Οθωμανών και μετατράπηκαν σε αποθήκες σιτηρών και βαμβακιού. Περιηγητές αναφέρονται στις πλούσιες αυτές καλλιέργειες στην περιοχή, καθώς και στις καλλιέργειες μεταξιού. Το χωριό περιγράφεται ως διοικητική περιφέρεια της επαρχίας της Πάφου. Η άλλοτε Μεσαιωνική Έπαυλη μετατράπηκε σε κέντρο διοίκησης του Τσιφλικιού των Κουκλιών και ανήκε αρχικά στο σουλτάνο ενώ στη συνέχεια παραχωρήθηκε στο μεγάλο βεζίρη Μεχμέτ πασά Κιμπρισλί. Αργότερα πέρασε στην ιδιοκτησία της κόρης του και από το 1951, ύστερα από διαπραγματεύσεις, στην κυβέρνηση. Ακολούθησε η αναπαλαίωση και εκ τότε λειτουργεί ως μουσείο. Σημάδια παρακμής παρατηρούνται από τον 19 ον αι. αφού ενώ διάφοροι περιηγητές περιγράφουν τα Κούκλια ως ένα σχεδόν εγκαταλελειμμένο χωριό, στο οποίο λιγοστές ελληνικές και τουρκικές οικογένειες ζούσαν μαζί. 7

8 Οι κάτοικοι του χωριού διατήρησαν ζωντανή την ανάμνηση της παλιάς παγανιστικής λατρείας. Μέχρι και πριν μερικά χρόνια, νεαρές μητέρες άφηναν κεριά προς τιμή της Παναγίας της Γαλαταριώτισσας σε ένα πεσσό που εμφανώς ξεχώριζε στο χώρο του Ιερού. Ας κινηθούμε τώρα νοερά στον αρχαιολογικό χώρο, για να δούμε πιο αναλυτικά τα μνημεία. Από την είσοδο των επισκεπτών εισερχόμαστε στον αρχαιολογικό χώρο από την βόρεια πλευρά και διασχίζοντας το γραφείο του φύλακα βρίσκουμε μπροστά, στα αριστερά μας, τα ερείπια του Ιερού της Αφροδίτης. Δεξιά μας κατά μήκος του πλακόστρωτου δρόμου, βλέπουμε αρχιτεκτονικά κατάλοιπα όλων των περιόδων. Απέναντι στο βάθος τη Μεσαιωνική Έπαυλη των Λουζινιανών και το μουσείο. Το Ιερό με τον περίβολό του, καλύπτει την περιοχή από τη νότια πλευρά των σπιτιών του χωριού μέχρι τη Μεσαιωνική Έπαυλη. Κλασσικοί συγγραφείς αναφέρονται στο μεγαλείο του Ιερού αυτού, καθώς και στις λατρευτικές τελετές, που είχαν ως βάση τα πανάρχαια έθιμα από το Αιγαίο και την Ανατολή. Η ανεικονική λατρεία, όπως και σε άλλες μεσογειακές ανατολικές θρησκείες, συμβολίζει το είδωλο της Θεάς με τον «βαίτυλο», ένα κωνικό βράχο από ανδεσίτη. Ο «βαίτυλος», που βρέθηκε στο χώρο, εκτίθεται τώρα στο μουσείο των Κουκλιών. Η σημασία της ιερής πέτρας πιστοποιήθηκε χάρη στις πήλινες σφραγίδες της ελληνιστικής περιόδου και τα ρωμαϊκά νομίσματα που βρέθηκαν στην περιοχή, στα οποία απεικονίζεται το κωνικό είδωλο τοποθετημένο ανάμεσα σε δύο στύλους και κάτω από ένα ελαφρύ στέγαστρο (ιερό τριμερούς μορφής). Ο κύριος βωμός, όπου επιτρεπόταν να γίνονται μόνο δεήσεις και προσφορές από «αγνή φωτιά», «βρισκόταν στην ύπαιθρο, αλλά δεν τον έβρεχε ποτέ η βροχή». Πολλές οι αλλαγές και η φθορά που έχουν υποστεί τα οικοδομήματα του Ιερού, από το πέρασμα του χρόνου. Το Μεσαίωνα τα ερείπια του χρησιμοποιήθηκαν ως δομικό υλικό, κυρίως για τα διυλιστήρια ζάχαρης και 8

9 ίσως για τη Μεσαιωνική Έπαυλη. Παρόλες τις δυσκολίες και καταστροφές η λατρεία συνεχίστηκε για περισσότερα από 1600 χρόνια. Τα κατάλοιπα που συναντούμε στο χώρο όπου βρισκόταν το ιερό χωρίζονται σε δύο οικοδομικά σύνολα: νότια, το Ιερό Ι της Ύστερης Εποχής του Χαλκού και βόρεια, το ρωμαϊκό Ιερό ΙΙ που κτίστηκε στα τέλη του 1 ου ή στις αρχές του 2 ου αι. μ.χ. Ξεκινώντας από το πλακόστρωτο που βρίσκεται κοντά στην Μεσαιωνική Έπαυλη, αντικρίζει κανείς τα κατάλοιπα του Ιερού Ι. Σώζονται οι τεράστιοι ασβεστόλιθοι, καθώς και η νοτιοδυτική και βόρεια περίφραξη του Ιερού, που μαρτυρούν ότι ήταν χωρισμένο σε δύο μέρη: ένα υπαίθριο τέμενος και μια στεγασμένη αίθουσα. Άγνωστη παραμένει η χρήση των ακανόνιστων οπών στον τοίχο του τεμένους. Έχει βρεθεί επίσης ρηχή δεξαμενή στο δάπεδο του υπαίθριου τεμένους, που χρησίμευε ίσως για καθαρμό των προσκυνητών ή για την απόθεση προσφορών. Μεταξύ της δεξαμενής και της αίθουσας, εξακολουθεί να υπάρχει ένας πελεκημένος ασβεστόλιθος, πάνω στον οποίο τοποθετούσαν μάλλον κέρατα καθοσιώσεως ή ένα τετράγωνο κιονόκρανο με βαθμιδωτές πλευρές όμοια με αυτά που εκτίθενται δίπλα, κατά μήκος του μονοπατιού. Υπολογίζεται και η ύπαρξη βωμών, ίχνη των οποίων όμως, δεν σώζονται. Η στεγασμένη αίθουσα θα αποτελούσε το άδυτο του Ιερού. Πρόκειται μάλλον για ένα μακρόστενο υπερυψωμένο κτίσμα με συμπαγείς τοίχους. Οι υπόλοιποι τοίχοι αποτελούνται από καλοδουλεμένες ορθογώνιες πελεκητές πέτρες. Στην ανατολική πλευρά και στο κέντρο του οικοδομήματος εκτείνονται κατά μήκος δύο σειρές από τετράγωνες βάσεις, που στήριζαν τετράπλευρους στύλους. Αυτό το Ιερό ξεχωρίζει σε σχέση με τα άλλα που έχουν βρεθεί στην Κύπρο, λόγω του μεγαλιθικού τείχους του τεμένους και την εξίσου μνημειώδη παρακείμενη υπόστυλη αίθουσα. Φαίνεται πάντως να ήταν σε συνεχή χρήση μέχρι τον μεγάλο σεισμό του 76/77μ.Χ. Στον ίδιο χώρο βρέθηκε ένας αποθηκευτικός τελετουργικός αμφορέας του 13 ου ή 12 ου αι. π.χ., ο οποίος εκτίθεται σήμερα στο μουσείο των Κουκλιών. 9

10 Επίσης, τα λιγοστά αναθηματικά ειδώλια τύπου Αστάρτης (φοινικικής επίδρασης), δηλαδή γυναικείες μορφές με τα χέρια κάτω από το στήθος, παραπέμπουν στην πρωϊμότερη λατρεία της γονιμότητας η οποία έλκει την καταγωγή της από τη λατρεία της χαλκολιθικής θεάς της γονιμότητας, την οποία διατήρησε ζωντανή ο πληθυσμός της Ύστερης Κυπριακής περιόδου, μέχρι που οι άποικοι από το Αιγαίο μετέβαλαν το χαρακτήρα της. Αυτό ενισχύεται από την ύπαρξη ειδωλίων της «θεάς με τα υψωμένα χέρια» που πιθανότατα εισήχθησαν από την Κρήτη κατά τον 11 ον αι. π.χ. Κατάλοιπο των Αχαιών δηλώνει και η ονομασία της Παφίας θεάς ως «Άνασσα», που διατηρήθηκε ως το τέλος της Κλασσικής περιόδου. Από τότε η Παφία Θεά παριστάνεται σύμφωνα με τα κοινά εικονιστικά πρότυπα της Αφροδίτης του ελλαδικού χώρου. Πολλά πρέπει να ήταν και τα γλυπτά αναθήματα από χαλκό και πέτρα ενώ υπολογίζονται γύρω στα πενήντα τα χάλκινα αγάλματα που κοσμούσαν τις ανεπίγραφες βάσεις, αν και έχει σωθεί μόνο ένα δάκτυλο. Τα περισσότερα μαρμάρινα γλυπτά πρέπει μάλλον να κατέληξαν σε ασβεστοκάμινο, όπως αυτή που εντοπίστηκε στη νοτιοδυτική γωνιά της Βόρειας Αίθουσας. Το ρωμαϊκό Ιερό ΙΙ είναι κτισμένο δίπλα στο πρώτο ιερό, χωροθετημένο στο Β.Α του άξονα, καλύπτοντας μία επιφάνεια 79 x 67 μ. και σχεδιασμένο στα ίδια πρότυπα, με υπαίθρια αυλή, διαφυλάσσοντας έτσι την αρχιτεκτονική παράδοση της παφιακής λατρείας. Με βάση τα λιγοστά κατάλοιπα, ήταν κτισμένο σε σχήμα Π, με άνοιγμα προς τα δυτικά και συνδύαζε την ανατολική και δυτική αρχιτεκτονική παράδοση. Δύσκολα μπορεί να υποθέσει κανείς πώς ήταν η ανατολική πτέρυγα, αφού οι μεσαιωνικές και οι σύγχρονες κατασκευές αντικατέστησαν τις προηγούμενες. Η Νότια Στοά ήταν μια μακρόστενη αίθουσα με ψηφιδωτό δάπεδο (56 x 10,50 μ.) που το περιέβαλλε μια υπερυψωμένη εξέδρα. Σήμερα σώζεται ένα μικρό μέρος του ψηφιδωτού με περίτεχνα γεωμετρικά σχέδια. Κατά μήκος του κεντρικού άξονα υπήρχε μια σειρά από δωρικούς κίονες πάνω σε τετράγωνες βάσεις, οι οποίοι στήριζαν την οροφή. Στη νότια πλευρά διακρίνονται τα ορθογώνια θεμέλια κλίμακας που οδηγούσε στο Ιερό Ι. 10

11 Η Βόρεια Στοά ήταν ελαφρώς μικρότερη από τη Νότια ενώ μεγάλο μέρος της ανατολικής της πλευράς βρίσκεται κάτω από σύγχρονη οικία. Διατηρείται επίσης μέρος του λιτά διακοσμημένου ψηφιδωτού δαπέδου. Και οι δύο πτέρυγες αποτελούσαν αίθουσες τελετουργικών συμποσίων ενώ στην ενιαία εξέδρα θα αναπαύονταν οι πιστοί κατά τη διάρκεια των γευμάτων. Παρόμοια κτίσματα έχουν βρεθεί στη Πέργαμο και στο Ναό του Απόλλωνα Υλάτη στο Κούριο. Ο τεράστιος ορθογώνιος στύλος που βρίσκεται εδώ προέρχεται από το Ιερό της Ύστερης Εποχής του Χαλκού και είναι εδώ που, μέχρι πριν μερικά χρόνια, άφηναν κεριά οι νεαρές μητέρες του χωριού προς τιμή της Παναγίας της Γαλαταριώτισσας. Σε αυτό το χώρο λοιπόν λατρευόταν η θεά Αφροδίτη την οποία αναφέρει για πρώτη φορά ο Όμηρος τον 8 ον αι. π.χ. ως «Αφροδίτη Κύπριδα» και στη συνέχεια ο Ησίοδος ως «Αφροδίτη Κυπρογενέα» (γεννημένη στην Κύπρο). Τη συναντούμε επίσης με τα επίθετα Κυπρογένεια, Πότνια Κύπρου (Κυρία της Κύπρου), Ακραία (θεά των κορυφών, των ακρωτηρίων), Ποντία Εναλία (Κυρία θαλασσινή), Ουρανία (ουράνια), Πάνδημος (θεά όλων), Έγχειος (οπλισμένη), Αφρόδιτος (αρσενική Αφροδίτη), Αδωναία (που έχει πένθος, σχέση με τον κόσμο των νεκρών), Ελεήμων (σπλαχνική), Χρυσοστέφανος. Ο Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού σε συνεργασία με το Τμήμα Αρχαιοτήτων έχουν ετοιμάσει τη «Διαδρομή της Αφροδίτης», γι αυτό και παρατηρούμε στον αρχαιολογικό αυτό χώρο δύο μεγάλες πινακίδες με ενημερωτικό υλικό για την σημαντική αυτή θεά. Τέτοιες πινακίδες έχουν τοποθετηθεί επίσης στην Αμαθούντα (στη Λεμεσό) και στο Κίτιον (στη Λάρνακα), όπου έχουν βρεθεί κατάλοιπα ιερών αφιερωμένων στην ίδια θεά. Άλλοι χώροι που έχουν ενταχθεί σε αυτή τη διαδρομή είναι η Νέα Πάφος, ο Χαλκολιθικός Οικισμός της Λέμπας, η Γεροσκήπου (άλλοτε ο Ιερός Κήπος αφιερωμένος στη θεά Αφροδίτη), καθώς και η Ταμασσός (στο χωριό Πολιτικό). Στην ίδια διαδρομή έχει ενταχθεί και μέρος του μονοπατιού νότια της Αλυκής της Λάρνακας αφού πολλά φυτά και κογχύλια επίσης συνδέονται με την ξεχωριστή αυτή θεά. Φυτά όπως η τριανταφυλλιά (rosa), η ροδιά (punica granatum), η ρίγανη (oreganum dictamnus), ο νάρκισσος (narcissus poeticus), η μυρτιά (myrtus communis), η ανεμώνη (anemone coronaria). Tα 11

12 κογχύλια που συνδέονται με την θεά Αφροδίτη, είναι κάποια από την οικογένεια των astartidae, cartitdae, cypraeidae και veneridae. Αφήνοντας τώρα το Ιερό ΙΙ και περνώντας στην άλλη μεριά του πλακόστρωτου δρόμου, βρίσκουμε τα ερείπια Ρωμαϊκών οικοδομημάτων, που θα πρέπει να εντυπωσίαζαν τους επισκέπτες που έφταναν από τη θάλασσα. Ξεχωρίζει το μεγάλο ψηφιδωτό του δαπέδου, στο αίθριο μιας μεγάλης οικίας με περιστύλιο. Πρόκειται για την παράσταση της Λήδας με τον Κύκνο (εδώ βλέπουμε το αντίγραφο). Εμφανή είναι επίσης τα ερείπια από το μικρό βυζαντινό εκκλησάκι του 16 ου αι. που ήταν αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο και καταστράφηκε διακόσια χρόνια αργότερα. Κατευθυνόμαστε τώρα προς τη Μεσαιωνική Έπαυλη. Αυτό το στρατηγικό σημείο διάλεξαν οι Λουζινιανοί για να κτίσουν τον 13 ον αι. το κέντρο περιφερειακής διοίκησης και επίβλεψης της παραγωγής ζάχαρης και των βασιλικών κτημάτων της περιοχής που παρήγαγαν ζαχαροκάλαμο. Μετά το 1571, η έπαυλη μετατράπηκε στο κονάκι (αρχοντικό) του τουρκικού τσιφλικιού των Κουκλιών. Στις αρχές του 20 ου αι. άρχισε όμως να εγκαταλείπεται. Όταν πέρασε στα χέρια του Τμήματος Αρχαιοτήτων, έγιναν έργα ανακατασκευής της δυτικής, ανατολικής και βόρειας πτέρυγας, ώστε να στεγάσουν στη συνέχεια το αρχαιολογικό μουσείο και τις αποθήκες του. Χτισμένο με τοπική πελεκητή αμμόπετρα είναι το τεράστιο οικοδόμημα με εξωτερικές αντηρίδες για καλύτερη στήριξη και με μεγάλο αίθριο στο εσωτερικό. Οι πτέρυγες δυτικά και νότια χρησιμοποιούνται ως αποθηκευτικοί και βοηθητικοί χώροι ενώ η ανατολική πτέρυγα είναι ανοιχτή στους επισκέπτες. Στο υπόγειο της ανατολικής πτέρυγας βρίσκεται η γοτθική αίθουσα, ένα από τα ωραιότερα σωζόμενα μνημεία της γοτθικής κοσμικής αρχιτεκτονικής στο νησί. Η αίθουσα, διαστάσεων 27,30 x 6,80 μ. και ύψους 5,70 μ., διαθέτει τέσσερις διαδοχικές καμάρες με σταυροθόλια που παραπέμπουν στο γοτθικό ρυθμό της Βουργουνδίας και της Νότιας Γαλλίας του 13 ου αι. Φωτίζεται από στενά τετράγωνα παράθυρα. Εντυπωσιακή είναι και η μεσαιωνική τοιχοποιία της ανατολικής πτέρυγας που αποτελείται από ιδιαίτερα φροντισμένες λίθινες πλινθίδες. Οι υπόλοιποι τοίχοι είναι από τοπική αμμόπετρα. 12

13 Στο ισόγειο βρίσκονται δύο μεγάλες, ευρύχωρες αίθουσες με επίπεδη στέγη που συγκρατείται από μεγάλες δοκούς. Οι αίθουσες συνδέονται μεταξύ τους με ανηφορική λιθόστρωτη εξωτερική ράμπα. Σήμερα λειτουργούν ως εκθεσιακοί χώροι του μουσείου. Στην κάτω αίθουσα, το δάπεδο κοσμείται με το ψηφιδωτό ρωμαϊκής οικίας, που βρέθηκε, στην τοποθεσία Αλώνια. Εκτίθενται επίσης ευρήματα από το Ιερό της Αφροδίτης, όπως το κωνικό ειδώλιο (ο βαίτυλος), μικρή συλλογή αγαλματιδίων, πήλινος λουτήρας για μεταφορά νερού και ο τεράστιος αποθηκευτικός αμφορέας που ξεχωρίζει για την ανάγλυφη διακόσμηση σε μια από τις λαβές του. Στην πάνω αίθουσα παρουσιάζονται με χρονολογική σειρά, από την Χαλκολιθική περίοδο ως τα χρόνια της Οθωμανικής κυριαρχίας (αρχίζοντας από αριστερά), διάφορα ευρήματα από την Παλαίπαφο. Ιδιαίτερης προσοχής αξίζουν ο πήλινος λουτήρας στο κέντρο της αίθουσας, τα πήλινα κωνικά αγγεία και οι μικροί πίθοι, στο βάθος δεξιά, που χρησιμοποιούνταν στο διυλιστήριο ζάχαρης καθώς και το αυθεντικό ψηφιδωτό της Ρωμαϊκής περιόδου με τη Λήδα και τον Κύκνο, στα δεξιά, κοντά στην είσοδο. Νέο και εντυπωσιακό εύρημα είναι η μεγάλη σαρκοφάγος του 6 ου αι. π. Χ που βλέπουμε στην αριστερή πλευρά της ίδιας αίθουσας, η οποία αποκαλύφθηκε το 2006, στην περιοχή Κάτω Αλώνια. Είναι καμωμένη από ασβεστόλιθο και διαθέτει ανάγλυφη διακόσμηση με φυσικά χρώματα ενώ στηρίζεται σε τέσσερα ομοιώματα ποδιών λιονταριού. Στην κύρια όψη εικονίζεται πολεμική σκηνή με τον Ηρακλή στο κέντρο. Πρόκειται μάλλον για την πρώτη πολιορκία της Τροίας από τους Έλληνες στην οποία έλαβαν μέρος με τον Ηρακλή ο Τελαμών, βασιλιάς της Σαλαμίνας στην Ελλάδα και οι Αρκάδες. Στην άλλη πλευρά της σαρκοφάγου έχουμε σκηνή εμπνευσμένη από τη Ραψωδία «ι» 1 της Οδύσσειας. Είναι η σκηνή της διαφυγής του Οδυσσέα και των συντρόφων του από την σπηλιά του Κύκλωπα Πολύφημου, κρυμμένοι κάτω από κριάρια. Στη μια στενή πλευρά παριστάνεται πολεμιστής να μεταφέρει άλλο σκοτωμένο ή πληγωμένο πολεμιστή στον ώμο, πλησιάζοντας ένα κυπαρίσσι. Πρόκειται 1 Οι ραψωδίες στα Ομηρικά έπη εμφανίζονται με μικρά γράμματα η Οδύσσεια και κεφαλαία η Ιλιάδα. 13

14 ίσως για τον Αίαντα που μεταφέρει το σώμα του Αχιλλέα. Στην άλλη στενή πλευρά εικονίζεται μάχη ανάμεσα σε λέαινα και αγριόχοιρο. Στην ίδια αίθουσα βρίσκεται επίσης η ανάγλυφη παράσταση του Ευαγγελισμού, δείγμα κυπριακής θρησκευτικής λαϊκής τέχνης, που προέρχεται από την εκκλησία της Παναγίας της Καθολικής, ανατολικά του Ιερού. Στο αίθριο της Μεσαιωνικής αυτής Έπαυλης γίνονται καλλιτεχνικές παραστάσεις. Η κυριότερη είναι η βραδιά αφιερωμένη στη θεά Αφροδίτη, στο πλαίσιο του ετήσιου φεστιβάλ «Εις Αφροδίτην» που συνδιοργανώνεται από το δήμο Γεροσκήπου και το Κοινοτικό Συμβούλιο Κουκλιών. Η παράσταση συνδυάζει συνήθως όπερα, ποίηση, χορωδιακό τραγούδι και μπαλέτο. Άλλα σημαντικά μνημεία στην περιοχή είναι: η εκκλησία της Παναγίας Καθολικής, τα οχυρωματικά έργα στο λόφο Μάρκελλου με την Βορειοδυτική Πύλη της Παλαιπάφου, ο βασιλικός τάφος της Ύστερης Κλασσικής περιόδου, η οικία με περιστύλιο στην Ευρετή-Αρκάλου, το ελαιοτριβείο στα Κούκλια (στην περιοχή Στυλλάρκα) και το διυλιστήριο ζάχαρης των Λουζινιανών στην παράκτια πεδιάδα. Έξω από τον περιφραγμένο χώρο, ανατολικά του Ιερού, βρίσκεται η εκκλησία της Παναγίας της Καθολικής, σημαντικό μεσαιωνικό μνημείο με οξυκόρυφα τοξοειδή ανοίγματα. Η αρχική εκκλησία είχε σχήμα ελεύθερου σταυρού με υπερυψωμένο κυλινδρικό θόλο και κατασκευάστηκε τον 12 ο ή τον 13 ο αι. Η επέκταση του δυτικού κλίτους έγινε τον 16 ο αι. Πολύ φθαρμένες και σκοτεινές σώζονται οι τοιχογραφίες του 15 ου αι. στο εσωτερικό. Ξεχωρίζει η σκηνή στο δυτικό τοίχο που παριστάνει τους ποταμούς Τίγρη και Ευφράτη σαν δύο κεφαλές που ξερνούν χείμαρρους νερού, σχηματίζοντας μέρος από τον Κήπο της Εδέμ, την Ημέρα της Κρίσεως. Αρχικά η εκκλησία ονομαζόταν Παναγία Αφροδίτισσα και αργότερα Παναγία η Χρυσοπολίτισσα, όπως επιβεβαιώνει ο Sir Harry Luke. Τελικά μετονομάστηκε σε Παναγία Καθολική. Ανάμεσα στους ποταμούς Ξερό και Διαρίζο, στην τοποθεσία Στυλλάρκα, μερικά χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του ναού της Αφροδίτης, βρέθηκε το μοναδικό ζευγάρι διάτρητων μονόλιθων από ασβεστολιθικό πέτρωμα, γι αυτό και 14

15 θεωρούνται πολύ ξεχωριστοί, ανάμεσα στους πενήντα θυριδωτούς που έχουν βρεθεί μέχρι τώρα στην Κύπρο. Πρώτος ο Ιταλός διπλωμάτης, Luigi Palma di Cesnola, που έζησε στην Κύπρο στα τέλη του 19 ου αι., διερωτήθηκε για τη χρήση αυτών των μονόλιθων. Ο F.H.H. Guillemard ήταν ο πρώτος που εξέφρασε την άποψη ότι αποτελούσαν μέρος του εξοπλισμού κάποιου ελαιοτριβείου. Αυτοί οι ογκόλιθοι χρησίμευαν ως άξονες ώστε να δοθεί κίνηση στις στρογγυλές μυλόπετρες που θρυμμάτιζαν τις ελιές. Στη συνέχεια πιεζόταν ο πολτός της ελιάς και το ελαιόλαδο κυλούσε στο αυλάκι που κατέληγε στις πέντε δεξαμενές, που βρέθηκαν λίγο πιο κάτω. Δείγματα μελαμβαφούς αττικής κεραμικής που βρέθηκαν στον ίδιο χώρο χρονολογούνται στα τέλη του 4 ου αι. ή στις αρχές του 3 ου αι. π.χ. Αξιοσημείωτο είναι και το διυλιστήριο ζάχαρης των Λουζινιανών στην παράκτια πεδιάδα. Ένας επικερδής βιομηχανικός κλάδος στην Ανατολική Μεσόγειο από τον 13 ον ως τον 16 ον αι. που διαδόθηκε σε όλη τη Μεσόγειο με τις κατακτήσεις των Αράβων και τις Σταυροφορίες. Χάρη στις επιστημονικές έρευνες της Ελβετό-Γερμανικής Αποστολής στα Κουβούκλια, έχουμε συγκεντρώσει πολλές πληροφορίες που εξηγούν τον τρόπο λειτουργίας τους. Σίγουρα στο χώρο του Ιερού υπήρχαν εγκαταστάσεις του διυλιστηρίου οι οποίες έχουν καταστραφεί ενώ σώζονται μόνο τα κατάλοιπα από το δίκτυο παροχής νερού, στην αυλή του Ιερού και πολυάριθμες δεξαμενές λαξευμένες στο βράχο. Στην τοποθεσία όμως Κούκλια-Σταυρός (δέκα λεπτά με τα πόδια ανατολικά του μνημείου) έχει βρεθεί ένα από τα λίγα διυλιστήρια ζάχαρης στη Μεσόγειο και την Εγγύς Ανατολή, όπου διασώζονται τα βασικά λειτουργικά του στοιχεία αλλά και που ήταν σε χρήση από το τέλος του 13 ου μέχρι το τέλος του 16 ου αι. Τα ευρήματα μαρτυρούν ότι η κινητήρια δύναμη του μύλου ήταν το νερό που ερχόταν από τις πηγές του δάσους Ορείτες, χάρη στο μεσαιωνικό υδραγωγείο. Με τη βοήθεια του κάθετου άξονα στους μονόλιθους, κινούνταν οι μυλόπετρες και τα ζαχαροκάλαμα θρυμματίζονταν. Ο ζαχαροπολτός εκχειλιζόταν, βραζόταν και μετά καθαριζόταν. Στη συνέχεια το μείγμα χυνόταν σε μικρούς πίθους (φόρμες), όπου δημιουργούνταν κώνοι ζάχαρης, καθώς το υγρό στραγγιζόταν σε βάζα, σχηματίζοντας τη μελάσσα. Τέλος η ζάχαρη σε σχήμα κώνων ή σκόνης εξαγόταν σε μικρά ξύλινα κιβώτια. Στην ίδια ακριβώς 15

16 διαδικασία αναφέρεται με τα σχέδια του και ο Ιταλός μηχανικός Juanelo Turiano (1560). Το αρχιτεκτονικό πρότυπο των συγκροτημάτων αυτών αποτέλεσε παράδειγμα προς μίμηση για το Τάγμα των Ιωαννιτών, που έκτισε εργοστάσιο παραγωγής ζάχαρης, δίπλα στο κάστρο του Κολοσσίου, καθώς και για την οικογένεια Κορνάρο στην Επισκοπή. Χιλιάδες είναι οι φόρμες και οι πίθοι που έχουν βρεθεί εδώ και που μαρτυρούν την τεράστια παραγωγή ζάχαρης καθώς και το σοβαρό εισόδημα που απέφεραν με την εξαγωγή της στη δύση. Γραπτές πληροφορίες αναφέρονται στην κυπριακή ζάχαρη, σε μορφή σκόνης, ως την καλύτερη στην αγορά. Ο F. B. Pegolotti αποδίδει στο εγχειρίδιο του La pratica della mercatura, την πιο ακριβή αγοραστική αξία στην κυπριακή ζάχαρη. Αυτό λοιπόν είναι το εντυπωσιακό μνημείο των Κουκλιών που δηλώνει σε μεγάλο βαθμό τη συνεχή λατρεία της θεάς Αφροδίτης, της θεάς της Ομορφιάς και του Έρωτα, αλλά και την ευημερία της πόλης-βασιλείου μέσα από το πέρασμα των αιώνων. 16

Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού

Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού Η ανασκαφή τού 2012 είχε ως στόχους: την περαιτέρω διερεύνηση της στοάς του μεγάλου ρωμαϊκού κτιρίου με τη στοά περιμετρικά

Διαβάστε περισσότερα

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια κάτοψη, περισσότερους από έναν ορόφους και στιβαρή κατασκευή.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ)

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ) ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10 Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ) Ίδρυση των πρώτων ανακτορικών κέντρων Κύριο χαρακτηριστικό στην κεραμική η εμφάνιση του καμαραϊκού ρυθμού, ο οποίοςαποτελεί προϊόν των

Διαβάστε περισσότερα

Λευκάρων, της Πάχνας, καθώς και Πλειο-Πλειστοκαινικές θαλάσσιες και Αλλουβιακές αποθέσεις.

Λευκάρων, της Πάχνας, καθώς και Πλειο-Πλειστοκαινικές θαλάσσιες και Αλλουβιακές αποθέσεις. Πέτρα του Ρωμιού 1 Ένα από τα πιο λατρεμένα μέρη στα νοτιοδυτικά της Κύπρου. Εκεί όπου η απέραντη ομορφιά συναντά το μύθο και την παράδοση. Ο χώρος που μας φέρνει αμέσως στη σκέψη το σημείο που γεννήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Μουσεία. 1. Επαρχιακό Αρχαιολογικό Μουσείο Πάφου

Μουσεία. 1. Επαρχιακό Αρχαιολογικό Μουσείο Πάφου 1. Επαρχιακό Αρχαιολογικό Μουσείο Πάφου Μουσεία Το Επαρχιακό Αρχαιολογικό Μουσείο Πάφου ιδρύθηκε στα 1936. Στο Μουσείο εκτίθενται ευρήματα που προέρχονται από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές θέσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ

Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η σημερινή βασιλική «Αγ. Σοφία» βρίσκεται στο κέντρο της κύριας νεκρόπολης της αρχαίας πόλης Σέρντικα. Σ αυτή την περιοχή έχουν ανακαλυφθεί

Διαβάστε περισσότερα

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της.

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Βρίσκεται στο κέντρο σχεδόν της ελληνικής χερσονήσου, πάνω στο

Διαβάστε περισσότερα

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ appleúè ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Greither Elias. "Icarus" Fresco Munchen 1616

Greither Elias. Icarus Fresco Munchen 1616 Greither Elias. "Icarus" Fresco Munchen 1616 Η θρησκεία των Μινωιτών Στην είσοδο του Ιδαίου Αντρου φαίνεται ο βωμός λαξευμένος στο βράχο σπήλαιο Καμαρών Δικταίο άντρο τριμερές ιερό ανακτόρωνφαιστού Μινωική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΛΙΝΔΟΥ ΣΟΦΙΑ ΒΑΣΑΛΟΥ ΒΠΠΓ

ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΛΙΝΔΟΥ ΣΟΦΙΑ ΒΑΣΑΛΟΥ ΒΠΠΓ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΛΙΝΔΟΥ ΣΟΦΙΑ ΒΑΣΑΛΟΥ ΒΠΠΓ Περιγραφή μνημείου Το αρχαίο θέατρο της Λίνδου διαμορφώνεται στους πρόποδες της δυτικής πλαγιάς του βράχου της λινδιακής ακρόπολης. Το κοίλο χωρίζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Προϊστορική οικία από το Ακρωτήρι Θήρας (16ος αι. π.χ.)

Προϊστορική οικία από το Ακρωτήρι Θήρας (16ος αι. π.χ.) Προϊστορική οικία από το Ακρωτήρι Θήρας (16ος αι. π.χ.) Μελέτη: Κ. Παλυβού Κατασκευή: Ι. Γιαννόπουλος Ιδιοκτησία: Εταιρεία Μελέτης Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας/TEE Η λεγόμενη Ξεστή 3 ήταν σημαντικό δημόσιο

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-9963-44-129-7. Έρευνα και κείμενα: Δρ Ζακελίν Καραγιώργη: Κύπρις, Η Αφροδίτη της Κύπρου, Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη, 2005. Καθ. Δημήτριος Μιχαηλίδης

ISBN 978-9963-44-129-7. Έρευνα και κείμενα: Δρ Ζακελίν Καραγιώργη: Κύπρις, Η Αφροδίτη της Κύπρου, Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη, 2005. Καθ. Δημήτριος Μιχαηλίδης Έρευνα και κείμενα: Δρ Ζακελίν Καραγιώργη: Κύπρις, Η Αφροδίτη της Κύπρου, Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη, 2005 Καθ. Δημήτριος Μιχαηλίδης Επιστημονική ομάδα: Δρ Ζακελίν Καραγιώργη Καθ. Δημήτριος Μιχαηλίδης Καθ. Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο

Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο ρομαντισμός, που καταλαμβάνει τον επισκέπτη, μόλις φθάσει στο

Διαβάστε περισσότερα

Φρούρια, Κάστρα Κέρκυρα. Παλαιό Φρούριο

Φρούρια, Κάστρα Κέρκυρα. Παλαιό Φρούριο Παλαιό Φρούριο Είναι χτισμένο σε μια δίκορφη φυσική τοποθεσία από τον 16ο αιώνα στην άλλοτε Βυζαντινή πόλη της Κέρκυρας. Το Παλιό φρούριο είναι ένα χαρακτηριστικό σύμβολο της παλιάς πόλης και οι δύο κορυφές

Διαβάστε περισσότερα

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης;

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Μέρος της οχύρωσης Οι αρχαιολογικές ανασκαφές που διενεργούνται στην περιοχή της La Bastida (Totana, Murcia στην Ισπανία) έχουν αποκαλύψει ένα επιβλητικό οχυρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΠΑΕΙ ΜΟΥΣΕΙΟ! Η Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΟΥ Μ.Σ.Θ.

ΤΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΠΑΕΙ ΜΟΥΣΕΙΟ! Η Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΟΥ Μ.Σ.Θ. ΤΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΠΑΕΙ ΜΟΥΣΕΙΟ! ΜΟΥΣΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ, 2012-2013 ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Α. ΑΡΖΟΓΛΟΥ & Ε. ΤΖΗΜΟΥΛΗ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ-ΣΥΝΟΔΟΙ: Τ. ΚΥΡΙΑΖΙΚΙΔΟΥ & Δ. ΤΖΟΒΑΝΑΚΗΣ Παρασκευή,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοθέατα Μακεδονίας, Στερεάς Ελλάδας και Θράκης

Αξιοθέατα Μακεδονίας, Στερεάς Ελλάδας και Θράκης PROJECT Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Αξιοθέατα Μακεδονίας, Στερεάς Ελλάδας και Θράκης Μέλη: Αλέξανδρος Χατζόπουλος, Δέσποινα Γρηγοριάδου, Μαρία Γούλα, Αθανάσιος Ουζούνης, Ευθύμης Καραβίτης, Δημήτρης Χατζηβλασίου Επιμελητές:

Διαβάστε περισσότερα

Ενα πλακόστρωτο μονοπάτι οδηγεί βόρεια από τη Μονή Γουβερνέτου μέσα στο φαράγγι Αυλάκι που κατηφορίζει μέχρι τη θάλασσα.

Ενα πλακόστρωτο μονοπάτι οδηγεί βόρεια από τη Μονή Γουβερνέτου μέσα στο φαράγγι Αυλάκι που κατηφορίζει μέχρι τη θάλασσα. Η Μονή Γουβερνέτου Η Μονή Γουβερνέτου μοιάζει σαν κάστρο, με πύργους που χρησίμευαν για την προστασία από επιδρομείς. Ειδικά η εξωτερική όψη του μοναστηριού φανερώνει τις έντονες ενετικές επιδράσεις: μοιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Μυκηναϊκή θρησκεία. 3. Από την ανασκαφή θρησκευτικών κτηρίων στα ανάκτορα και ιερών σε οικίες

Μυκηναϊκή θρησκεία. 3. Από την ανασκαφή θρησκευτικών κτηρίων στα ανάκτορα και ιερών σε οικίες Μυκηναϊκή θρησκεία Τα στοιχεία που διαθέτουμε για αυτήν προέρχονται: 1.Από την εικονογραφία σφραγιστικών δακτυλιδιών, σφραγίδων, τοιχογραφιών και αντικειμένων μικροτεχνίας (ελεφαντουργίας κλπ). Κεντρική

Διαβάστε περισσότερα

Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη

Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη Το Τραγούδι της Γης του Στράτη Μυριβήλη Θεατρικές Παραστάσεις στα νησιά του Βορείου Αιγαίου Λήμνος, Λέσβος, Χίος Καλοκαίρι 2014 «Ένα τραγούδι γυρεύουμε. Το τραγούδι των τραγουδιών καρτερούμε. Το τραγούδι

Διαβάστε περισσότερα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα

από το 1985. Φορβίων, από προέρχεται Η εκκλησία αποτελεί το αιώνα Η εκκλησία της Παναγίας της Φορβιώτισσας, περισσότερο γνωστή ως η Παναγία της Ασίνου, βρίσκεται στις βόρειες υπώρειες της οροσειράς ο του Τροόδους. Είναι κτισμένη στην ανατολική όχθη ενός μικρού χείμαρρου,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ, στις διάφορες δραστηριότητες που διοργανώνει κάθε χρόνο, προσπαθεί να αφυπνίσει τους μαθητές για το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Κύπρος εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ. Γιώργος Ε 1

Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ. Γιώργος Ε 1 Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ Γιώργος Ε 1 ΣΩΤΗΡΑ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ Η Σωτήρα έχει Αγιολογική ονομασία: φέρει το όνομα του Σωτήρος Χριστού. Εξάλλου στις 6 Αυγούστου τελείται μεγάλο πανηγύρι κατά τη γιορτή της Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μάθημα: Ιστορία Τάξη: Α Λυκείου Χρόνος εξέτασης: 2 ώρες και 30 λεπτά ΜΕΡΟΣ Α (20 μονάδες) Να απαντήσετε ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ και στις δύο (2) ερωτήσεις. 1. Κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Η Πόλη έξω από τα Â Ë

Η Πόλη έξω από τα Â Ë Η Πόλη έξω από τα Â Ë Είναι τόσα πολλά αυτά που έχει να κάνει και να δει ο επισκέπτης της Πόλης της Ρόδου, τόσες πολλές οι επιλογές που σίγουρα δεν θα πλήξει. Μέρες ολόκληρες θα µπορούσε κανείς να περάσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Κ' ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Από το 2000 έως το 2009 στην περιοχή αρμοδιότητας της Κ ΕΠΚΑ που περιλαμβάνει τα νησιά Λέσβο, Λήμνο, Χίο, Οινούσσες, Ψαρά και Άγιο Ευστράτιο, πραγματοποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Contents. Αρχαιολογικοί Χώροι της Κύπρου www.cyprushighlights.com

Contents. Αρχαιολογικοί Χώροι της Κύπρου www.cyprushighlights.com 2 3 Περιεχόμενα Χαιρετισμός Σταύρου Χατζησάββα...6 Τάφοι των Βασιλέων...10 Νέα Πάφος...12 Άγιος Γεώργιος...16 Παλαίπαφος...18 Χοιροκοιτία...22 Κουρίο...24 Ταμασσός...30 Κίτιο...32 Αμαθούντα...34 Καλαβασός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟÏΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟÏΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΙΒ' ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟÏΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Έως πρόσφατα στη δικαιοδοσία της ΙΒ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, με έδρα τα Ιωάννινα, περιλαμβάνονταν οι Ν. Ιωαννίνων, Άρτας, Πρέβεζας

Διαβάστε περισσότερα

Τι πραγματευόμαστε: Ιστορικά γεγονότα Πολιτισμό της Κρήτης Προσωπικότητες Νησιά της Μεσογείου και άλλα ειδικά θέματα

Τι πραγματευόμαστε: Ιστορικά γεγονότα Πολιτισμό της Κρήτης Προσωπικότητες Νησιά της Μεσογείου και άλλα ειδικά θέματα ΚΡΗΤΗ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Τι πραγματευόμαστε: Ιστορικά γεγονότα Πολιτισμό της Κρήτης Προσωπικότητες Νησιά της Μεσογείου και άλλα ειδικά θέματα Περιεχόμενα Ειδικά Θέματα Μινωικός Πολιτισμός Βενετοτουρκικός πόλεμος

Διαβάστε περισσότερα

Ορτυγία. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος

Ορτυγία. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος Ορτυγία Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος Τοποθεσία Πού βρίσκεται; Το νησί της Ορτυγίας βρίσκεται στην κάτω Ιταλία στις Συρακούσες. Τα αξιοθέατα: Ο ναός του Απόλλωνα üη πλατεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ Με τον όρο ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ εννοούμε τα μαρμάρινα γλυπτά του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο. Αυτά τα γλυπτά ήταν στα

ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ Με τον όρο ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ εννοούμε τα μαρμάρινα γλυπτά του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο. Αυτά τα γλυπτά ήταν στα ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ Με τον όρο ΕΛΓΙΝΕΙΑ ΜΑΡΜΑΡΑ εννοούμε τα μαρμάρινα γλυπτά του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο. Αυτά τα γλυπτά ήταν στα αετώματα, στις μετώπες και στη ζωφόρο του Παρθενώνα,

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA11] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Α Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Πρώιμοι και Γεωμετρικοί χρόνοι (1100-700 π.χ.) Οι περίοδοι της αρχαίας ελληνικής τέχνης:

Διαβάστε περισσότερα

ναού του Ολύμπιου Διός που ολοκλήρωσε, το 131 μ.χ., ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός.

ναού του Ολύμπιου Διός που ολοκλήρωσε, το 131 μ.χ., ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός. ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΠΥΛΗ ΤΟΥ ΑΔΡΙΑΝΟΥ Πρόκειται για τα απομεινάρια ενός από τους μεγαλύτερους ναούς του αρχαίου κόσμου, του ναού του Ολύμπιου Διός που ολοκλήρωσε, το 131 μ.χ., ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 19η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΤΡΙΚΑΛΑ Πλάτανος Θέση «Ομβριάσα» Η 19η ΕΒΑ διενεργεί ανασκαφική έρευνα στον αγρό ιδιοκτησίας Σ. και Α. Υφαντή, η οποία είναι συνέχεια αυτής που διενεργούσε η 7η ΕΒΑ,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες ή Καστέλλια.

Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες ή Καστέλλια. ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΛΙΝΔΟΙΑ ΣΥΝΟΨΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΠΟΛΗΣ: Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες

Διαβάστε περισσότερα

ΡΩΜΑΪΚΗ ΤΕΧΝΗ 146Π.Χ. 488Μ.Χ.

ΡΩΜΑΪΚΗ ΤΕΧΝΗ 146Π.Χ. 488Μ.Χ. ΡΩΜΑΪΚΗ ΤΕΧΝΗ 146Π.Χ. 488Μ.Χ. Το 146 π.χ. οι Ρωμαίοι κατακτούν την Ελλάδα και ιδρύουν την αυτοκρατορία τους στα ερείπια των ελληνιστικών βασιλείων του Αλεξάνδρου. Οι Ρωμαίοι θαύμαζαν τον ελληνικό πολιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

Βοιωτικός Ορχομενός και Μονή της Παναγίας Σκριπού Πανόραμα Ταξιδιωτικές Σημειώσεις apan.gr

Βοιωτικός Ορχομενός και Μονή της Παναγίας Σκριπού Πανόραμα Ταξιδιωτικές Σημειώσεις apan.gr Βοιωτικός Ορχομενός και Μονή της Παναγίας Σκριπού Πανόραμα Ταξιδιωτικές Σημειώσεις apan.gr Στα βαμβακοχώραφα της Κωπαΐδας (12 χλμ ΒΑ της Λιβαδειάς), υπάρχει ένας τόπος κατοικημένος από τα προϊστορικά χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά

Παναγία της Ασίνου Ελληνικά Παναγία της Ασίνου Ελληνικά 1 ΝΑΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΙΝΟΥ Ή ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΦΟΡΒΙΩΤΙΣΣΑΣ Η καμαροσκέπαστη, με δεύτερη ξύλινη στέγη εκκλησία της Παναγίας της Ασίνου, που βρίσκεται κοντά στο χωριό Νικητάρι,

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο

Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο 1 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Διαφάνειες Οι Έλληνες και η ελληνική γλώσσα 3-4 Η καταγωγή του ελληνικού αλφαβήτου 5-7 Οι διάλεκτοι της Αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΑΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ. ΤΟ ΠΑΛΙΟΦΡΑΝΤΖΙ (ΠΑΛΙΟΥΦΡΑΝΤΖΙ) Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή.

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΑΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ. ΤΟ ΠΑΛΙΟΦΡΑΝΤΖΙ (ΠΑΛΙΟΥΦΡΑΝΤΖΙ) Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή. ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΑΤΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΤΟ ΠΑΛΙΟΦΡΑΝΤΖΙ (ΠΑΛΙΟΥΦΡΑΝΤΖΙ) Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτη Πανταζή. Είναι γνωστά τα της Μάχης του Σπερχειού. ΒΙΒΛΙΟ ΕΝ ΕΚΑΤΟ (ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ). Στο σηµερινό χωριό Φραντζί

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΚΑΙ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΛΥΜΠΕΡΗ

Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΚΑΙ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΛΥΜΠΕΡΗ Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΚΑΙ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΛΥΜΠΕΡΗ ΣΧΟΛΙΚΟΝ ΕΤΟΣ: 2002-2003 ΣΙΚΑΓΟ ΙΛΛΙΝΟΪΣ Η.Π.Α. Φωτογραφία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 15 Γ' ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΑΘΗΝΑ Στην Αθήνα διεξήχθησαν κατά τα έτη 20002010 συνολικά 298 σωστικές ανασκαφές σε οικόπεδα ιδιωτών ή σε δημόσια έργα (ΜΕΤΡΟ) και πραγματοποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη

Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη Τμήμα: Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 9. Ναοί του 4 ου αι. π.χ. στην ηπειρωτική Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Γυμνάσιο Ραφήνας 21 Νοεμβρίου 2013 Εκπαιδευτική επίσκεψη στο Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο

1 ο Γυμνάσιο Ραφήνας 21 Νοεμβρίου 2013 Εκπαιδευτική επίσκεψη στο Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο Σούνιο 1 ο Γυμνάσιο Ραφήνας 21 Νοεμβρίου 2013 Εκπαιδευτική επίσκεψη στο Ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο Ξημέρωμα στο Σούνιο Είμαι ένα σύνθεμα από ξένο μεγαλείο. Τα όσα θωρείς στην ύπαρξή μου είναι όλα ξένα,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ Στο δρόµο Τρικάλων- Καλαµπάκας, 3 χιλιόµετρα πριν από ταμετέωρα, ορθώνεται πάνω από το χωριό Θεόπετρα ένας βραχώδης ασβεστολιθικός όγκος, στη βορειοανατολική πλευρά του οποίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΟΥΣΕΙΟ-ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ I ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΟΡΝΗΛΙΑ ΧΑΤΖΗΑΣΛΑΝΗ, ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΪΜΑΡΑ, ΑΣΗΜΙΝΑ ΛΕΟΝΤΗ Η σχολική χρονιά 2009-2010 ξεκίνησε για τον Τομέα Ενημέρωσης και Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση αποτελεσμάτων της ανασκαφής στον Αζοριά (2014) Donald C. Haggis, Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας (Chapel Hill)

Έκθεση αποτελεσμάτων της ανασκαφής στον Αζοριά (2014) Donald C. Haggis, Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας (Chapel Hill) Έκθεση αποτελεσμάτων της ανασκαφής στον Αζοριά (2014) Donald C. Haggis, Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας (Chapel Hill) Εισαγωγή Οι εργασίες στον αρχαιολογικό χώρο του Αζοριά στη βορειοανατολική Κρήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΡΟΔΟΣ, ΜΑΡΤΙΟΣ 2011 1 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 2 2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΝΗΜΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης BYZANTINH TEXNH:AΡXITEKTONIKH kαι ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ H Βυζαντινή αρχιτεκτονική και ως αναπόσπαστο τμήμα της η ζωγραφική: - Ψηφιδωτή και νωπογραφία- νοείται η τέχνη που γεννήθηκε και ήκμασε μεταξύ 4ου και 15ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ. Χρονολογία. 100.000 ως 20.000 10.000. 7000 ως 6000. Νεότερη

ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ. Χρονολογία. 100.000 ως 20.000 10.000. 7000 ως 6000. Νεότερη ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ Χρονολογία Ελλάδα - Αιγαίο 100.000 ως 20.000 Μέση και Νεότερη Παλαιολιθική 10.000 Μεσολιθική εποχή 7000 ως 6000 Έναρξη Νεολιθικής 5600 Μέση

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου ΑΡΗ 311. Τμήμα Αρχιτεκτονικής Εαρινό Εξάμηνο 2013 ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ. Χωριό: Πέρα Ορεινής Θέμα μελέτης: Προσόψεις.

Πανεπιστήμιο Κύπρου ΑΡΗ 311. Τμήμα Αρχιτεκτονικής Εαρινό Εξάμηνο 2013 ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ. Χωριό: Πέρα Ορεινής Θέμα μελέτης: Προσόψεις. Πανεπιστήμιο Κύπρου ΑΡΗ 311 Πολυτεχνική Σχολή Παραδοσιακή Αρχιτεκτονική Τμήμα Αρχιτεκτονικής Εαρινό Εξάμηνο 2013 Χωριό: Πέρα Ορεινής Θέμα μελέτης: Προσόψεις ΠΕΡΑ ΟΡΕΙΝΗΣ Φαρζανέ Κοχαρή ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που

Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που ΚΡΗΝΗ Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που συνορεύει με τις πρώην κοινότητες και επίσης δημοτικά

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Το ταξίδι του Ευηνίωνα Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Καρδαμύλης

ποδράσηη Το ταξίδι του Ευηνίωνα Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Καρδαμύλης ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσηνίας Γυμνάσιο Καρδαμύλης Το ταξίδι του Ευηνίωνα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

«Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου!

«Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου! ήµος ΘΗΒΑΙΩΝ 2 ΘΗΒΑ «Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου! Έδρα του ήµου είναι η επτάπυλη και επτάλοφη Θήβα, πόλη πανάρχαια και σεβαστή στην ιστορία και την παράδοση.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ. 11ος αι. 8 ος αι.π.χ.

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ. 11ος αι. 8 ος αι.π.χ. ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ 11ος αι. 8 ος αι.π.χ. ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝ ΑΠΟΙΚΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Α ΑΠΟΙΚΙΣΜΟΣ ΠΑΡΑΛΙΑ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ ΑΙΟΛΕΙΣ ΑΙΟΛΕΙΣ -ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ»

ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ» ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 ΚΟΙΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ» ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών. Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438

ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών. Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438 ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438 Εξάμηνο: 8 ο (εικ.1) Νίκη της ΣαμοθράκηςParis, Musée du Louvre Φθορά:

Διαβάστε περισσότερα

Εξαιρετικά αντίγραφα βυζαντινών εικόνων

Εξαιρετικά αντίγραφα βυζαντινών εικόνων Εξαιρετικά αντίγραφα βυζαντινών εικόνων από την H ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΣΙΝΑ «Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΤΟΥ ΣΙΝΑ είναι ένα Ελληνορθόδοξον Χριστιανικόν μοναστικόν κέντρον με αδιάκοπον πνευματική ζωήν δεκαεπτά αιώνων. Η ασκητική

Διαβάστε περισσότερα

Κυπριακό Μουσείο. Ελληνικά

Κυπριακό Μουσείο. Ελληνικά Κυπριακό Μουσείο Ελληνικά 1 Κυπριακό Μουσείο Εισαγωγή. Το Κυπριακό Μουσείο βρίσκεται στην Λευκωσία και είναι το αρχαιολογικό μουσείο της Κύπρου που καλύπτει την ιστορία του νησιού από την νεολιθική εποχή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ: ΑΝΑΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΩΔΩΝΟΣΤΑΣΙΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΝΟΙΚΟΥ

ΕΡΓΟ: ΑΝΑΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΩΔΩΝΟΣΤΑΣΙΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΝΟΙΚΟΥ ΕΡΓΟ: ΑΝΑΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΩΔΩΝΟΣΤΑΣΙΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΝΟΙΚΟΥ ΘΕΣΗ : ΒΑΣΙΛΕΩΝΟΙΚΟ- ΧΙΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Α. ΤΕΧΝΙΚΗ & ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 1. ΘΕΣΗ ΟΙΚΟΠΕΔΟΥ 2. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΚΟΠΕΔΟΥ 3. ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 ΔΕΥΤΕΡΑ, 1 Ιουλίου Άφιξη στο ξενοδοχείο Ιλισός και τακτοποίηση στα δωμάτια 17:30 Κέρασμα και συνάντηση με τους υπεύθυνους των Θερινών Σχολείων 20:30-23:00 ΤΡΙΤΗ, 2 Ιουλίου 09:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος Διοικητικό Συμβούλιο Πρόεδρος: Χ. Παπαφράγκος Αντιπρόεδρος: Ε. Σκληρός Γραμματέας/Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Φ. Καρακώστας Σ. Σκούρτης Πρόλογος Αγαπητοί Συνάδελφοι, Με χαρά σας προσκαλούμε στις 3 προγραμματισμένες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 27 ΚΣΤ' ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΕΙΡΑΙΑΣ Κατά την περίοδο 2000-2009 πραγματοποιήθηκαν πολυάριθμες σωστικές ανασκαφές μέσα στην πόλη του Πειραιά, κατά τις οποίες αποκαλύφθηκαν τμήματα

Διαβάστε περισσότερα

να προσεγγίσετε μέσω της γέφυρας Ponte Vecchio.Η κοντινότερη στάση μετρό είναι η Lepanto linea A.

να προσεγγίσετε μέσω της γέφυρας Ponte Vecchio.Η κοντινότερη στάση μετρό είναι η Lepanto linea A. Το κέντρο της Ρώμης είναι ένα μεγάλο αρχαιολογικό πάρκο γεμάτο με καλά κρυμένα μυστικά αλλά και σημαντικά ιστορικά μνημεία. Το Κολοσσαίο Αυτό το επιβλητικό αμφιθέατρο της αρχαιότητας ήταν χωρητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ης ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ης ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙΔΕΣ ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙΔΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΚΟΙΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ: «ΜΙΚΡΗ ΕΞΟΧΙΚΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΛΥΠΤΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας Αρχαγγέλου Μιχαήλ στον Πεδουλά Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΣΤΟΝ ΠΕΔΟΥΛΑ Η εκκλησία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ που χτίστηκε πριν το 1474 είναι μονόκλιτη, ξυλόστεγη με νάρθηκα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΗΝ ΤΑΥΡΙΚΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟ ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΛΕΙΨΑΝΟΘΗΚΗ. Γιώργος Κωστόπουλος

ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΗΝ ΤΑΥΡΙΚΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟ ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΛΕΙΨΑΝΟΘΗΚΗ. Γιώργος Κωστόπουλος ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΗΝ ΤΑΥΡΙΚΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟ ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΛΕΙΨΑΝΟΘΗΚΗ Γιώργος Κωστόπουλος Ένα από τα πιο διακριτά σημεία του εκτεταμένου αρχαιολογικού χώρου της αρχαίας Χερσονήσου βυζαντινής Χερσώνος, που

Διαβάστε περισσότερα

«Αρχαίες ιέρειες έφεραν την ισότητα των φύλων»

«Αρχαίες ιέρειες έφεραν την ισότητα των φύλων» ΤΑ ΝΕΑ, 24/01/2007 ΤΖΟΑΝ ΜΠΡΕΤΟΝ ΚΟΝΕΛΙ «Αρχαίες ιέρειες έφεραν την ισότητα των φύλων» Πρόδροµοι της ισότητας των φύλων ήσαν οι ιέρειες στην αρχαία Ελλάδα, αποδεικνύει η καθηγήτρια Ιστορίας της Τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ 19 Σεπτεμβρίου 2013 ΘΕΜΑ: «ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

CHORD-Πολιτιστική Κληρονομιά: Αξιοποίηση Δυναμικού για Περιφερειακή Ανάπτυξη Καβάλα, 29 Ιουλίου 2011

CHORD-Πολιτιστική Κληρονομιά: Αξιοποίηση Δυναμικού για Περιφερειακή Ανάπτυξη Καβάλα, 29 Ιουλίου 2011 CHORD-Πολιτιστική Κληρονομιά: Αξιοποίηση Δυναμικού για Περιφερειακή Ανάπτυξη Καβάλα, 29 Ιουλίου 2011 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ Η ΕΝΑ ΧΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ είναι Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου (ΝΠΙΔ) κερδοσκοπικού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Για να γνωρίσει κάποιος τα Μετέωρα και να βιώσει τη μαγεία του πέτρινου δάσους, ο καλύτερος και μοναδικός τρόπος είναι να πεζοπορήσει ανάμεσα στους Μετεωρίτικους πύργους

Διαβάστε περισσότερα

Ένας ζωντανός πολιτισμικός οργανισμός, ένα ζωτικό κύτταρο της τοπικής κοινωνίας

Ένας ζωντανός πολιτισμικός οργανισμός, ένα ζωτικό κύτταρο της τοπικής κοινωνίας Ένας ζωντανός πολιτισμικός οργανισμός, ένα ζωτικό κύτταρο της τοπικής κοινωνίας Το Βυζαντινό Μουσείο Φθιώτιδας είναι το μοναδικό αμιγώς Βυζαντινό Μουσείο στη Στερεά Ελλάδα. Εγκαινιάστηκε το 2007 στην Υπάτη

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΑΠ ΓΙΑ ΤΟ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2012-13 ΕΑΠ ΕΛΠ 12 ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ

ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΑΠ ΓΙΑ ΤΟ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2012-13 ΕΑΠ ΕΛΠ 12 ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΑΠ ΓΙΑ ΤΟ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2012-13 ΕΑΠ ΕΛΠ 12 ΑΠΟ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ 1 ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΠ 12 ΕΛΠ 12 Απαντήστε σε τρία (3) από τα παρακάτω πέντε (5) θέματα. Θέμα 1. Το μυκηναϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Μάρτιος 2014. Λίγο μετά το αρχαιολογικό συνέδριο για την ανασκαφική δραστηριότητα στη Μακεδονία η επικεφαλής της ανασκαφής αποκαλύπτει:

Μάρτιος 2014. Λίγο μετά το αρχαιολογικό συνέδριο για την ανασκαφική δραστηριότητα στη Μακεδονία η επικεφαλής της ανασκαφής αποκαλύπτει: «Η αρχαιολογία είναι πάντα μαγεία και είναι πάντα το άγνωστο. Δεν ξέρουμε τι θα μας κρύψει και τι θα μας βγάλει η αυριανή μέρα. Ποτέ δεν πρέπει να απογοητευόμαστε, πάντα πρέπει να είμαστε αισιόδοξοι ότι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΦΘΟΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΦΘΟΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΦΘΟΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Τα μνημεία που συναντάμε στους αρχαιολογικούς χώρους της Ελλάδας, είναι φτιαγμένα με δομικούς λίθους διαφόρων πετρωμάτων, συνήθως ασβεστολίθων και μαρμάρων,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΓ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΜΕΓΑΛΟ ΘΕΑΤΡΟ ΓΟΡΤΥΝΑΣ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΓ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΜΕΓΑΛΟ ΘΕΑΤΡΟ ΓΟΡΤΥΝΑΣ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΓ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΜΕΓΑΛΟ ΘΕΑΤΡΟ ΓΟΡΤΥΝΑΣ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2010 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ο ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΑΣ ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΘΕΑΤΡΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη

Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία ΙΙ (5ος - 4ος αι. π.χ.) Ιφιγένεια Λεβέντη Τμήμα: Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 12. Γλύπτες του 4 ου αι. π.χ. Σκόπας, Ευφράνωρ,

Διαβάστε περισσότερα

Ιστοσελίδα: www.enallaktiki-drasi.grτηλ-φαξ: (0030)2108958016

Ιστοσελίδα: www.enallaktiki-drasi.grτηλ-φαξ: (0030)2108958016 Ιστοσελίδα: www.enallaktiki-drasi.grτηλ-φαξ: (0030)2108958016 Ε-mail ena.drasi@gmail.com Facebook: enallaktiki drasi 10-13 ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΉ-Μ. ΣΑΒΒΑΤΟ ΚΥΡΙΑΚΗ ΠΑΣΧΑ- ΔΕΥΤΕΡΑ ΠΑΣΧΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΡΜΑΚΟΛΑΣ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ 14/3/2014 1 Ο ΗΛΙΟΣ ΜΑΣ Ο Ήλιος είναι ένα άστρο, όμοιο με τα υπόλοιπα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΑΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ-ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΥΝΘΕΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΜΕΤΑΚΙΟΝΙΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΑΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ-ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΥΝΘΕΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΜΕΤΑΚΙΟΝΙΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΣΚΗΝΙΟ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΑΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ-ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΣΥΝΘΕΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΜΕΤΑΚΙΟΝΙΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Αρχιτεκτονική μελέτη: Βασιλεία Μανιδάκη αρχιτέκτων ΥΠΠΟΤ-ΥΣΜΑ Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Βίκινγκς Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Οι Βίκινγκς ζούσαν στους βόρειους λαούς της Ευρώπης: στη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Δανία και την Ισλανδία. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, εμφανίστηκαν ως εξερευνητές, πειρατές,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ Για τη σχολική χρονιά 2015-2016 (διάστημα Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου) θα πραγματοποιούνται δωρεάν για μαθητές Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ης ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙ ΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ης ΑΠΟ 6 ΣΕΛΙ ΕΣ ΑΡΧΗ 1ης ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ TΡΙΤΗ 18 ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΚΟΙΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ: «ΧΩΡΟΣ ΕΚΘΕΣΗΣ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ ΕΙΔΩΝ» ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο. Οργανωτική Επιτροπή

Διοικητικό Συμβούλιο. Οργανωτική Επιτροπή Διοικητικό Συμβούλιο Επίτιμος Πρόεδρος: Χ. Τούντας Πρόεδρος: Ε.Α. Σκληρός Γεν. Γραμματέας: Σ. Στεργιόπουλος Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Π. Μερκούρης Ε. Χανιωτάκης Γ. Αθανασόπουλος Βάρδα Α. Βασιμπόσης

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες & Τοπία. Οι Εικόνες

Εικόνες & Τοπία. Οι Εικόνες Οι Εικόνες Ο χρόνος σμίλεψε πάνω της αισθητική αρχετυπική. Εικόνες παλιές και φυσικές της προσδίδουν μια δύναμη μαγνητική πάνω στον επισκέπτη που της παραδίνεται μαγεμένος με το παιχνίδι της ζωής, κρατώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 10η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ Εικ. 1. Αεροφωτογραφία του οικισμού της Ποτίδαιας. Εικ. 2. Τμήμα του διατειχίσματος. Διατείχισμα της Κασσάνδρειας Στη θέση της αρχαίας Ποτίδαιας, που καταστράφηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΑΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ 1000-1150 μ.χ. Στα μέσα του 11 ου αιώνα οι κάτοικοι της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης ανεξαρτητοποιούνται από το κλασικό και ρωμαϊκό

ΡΟΜΑΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ 1000-1150 μ.χ. Στα μέσα του 11 ου αιώνα οι κάτοικοι της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης ανεξαρτητοποιούνται από το κλασικό και ρωμαϊκό ΡΟΜΑΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ 1000-1150 μ.χ. Στα μέσα του 11 ου αιώνα οι κάτοικοι της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης ανεξαρτητοποιούνται από το κλασικό και ρωμαϊκό παρελθόν. Κατά την διάρκεια αυτής της περιόδου έχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

6 ΗΜΕΡΗ ΕΚΔΡΟΜΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ ΕΩΣ ΔΕΥΤΕΡΑ 13 ΙΟΥΛΙΟΥ ΠΑΤΜΟΣ - ΛΕΙΨΟΙ

6 ΗΜΕΡΗ ΕΚΔΡΟΜΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ ΕΩΣ ΔΕΥΤΕΡΑ 13 ΙΟΥΛΙΟΥ ΠΑΤΜΟΣ - ΛΕΙΨΟΙ ΑΘ ΜΩΡΑΙΤΗΣ Ο.Ε. TOURIST AND TRAVEL AGENCY ΠΑΤΡΩΝ 19 ΚΟΡΙΝΘΟΣ ΤΗΛ. : 27410-28588 FAX: 27410-25073 e-mail: moraitis.kor@hotmail.com www.narkissostravel.gr 6 ΗΜΕΡΗ ΕΚΔΡΟΜΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ ΕΩΣ ΔΕΥΤΕΡΑ 13

Διαβάστε περισσότερα

E N O T H T A YΠOMNHMA. Οδηγοί του κόσμου, Τα ελληνικά νησιά, εκδ. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Αθήνα, 1998

E N O T H T A YΠOMNHMA. Οδηγοί του κόσμου, Τα ελληνικά νησιά, εκδ. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Αθήνα, 1998 0-0086_D3_GLOSSA_TEYXOS C GLOSSA 2/9/2 0:6 AM Page 78 6 Η Ρόδος Η Ρόδος είναι το μεγαλύτερο νησί των Δωδεκα - νήσων. Δίκαια την αποκαλούν το μαργαριτάρι της Μεσογείου. Οι σπάνιες ομορφιές της ξεδιπλώ νο

Διαβάστε περισσότερα

Από τα παιδιά της Β 2

Από τα παιδιά της Β 2 Από τα παιδιά της Β 2 Γιαλούσα Η Γιαλούσα βρίσκεται στην Καρπασία. Είναι κοντά στο Μοναστήρι του Αποστόλου Ανδρέα. Το χωριό οφείλει το όνομα του στη θέση του, που είναι δίπλα από τη θάλασσα. Οι κάτοικοι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 14η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Εικ. 1-2. Σκάλα Ερεσού. Παλαιοχριστιανική Βασιλική Αγίου Ανδρέα. Ταφές. ΛΕΣΒΟΣ Σκάλα Ερεσού Παλαιοχριστιανική Βασιλική Αγίου Ανδρέα Η Βασιλική του Αγίου Ανδρέα ιδρύθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ Ἐριχθονίου δὲ ἀποθανόντος καὶ ταφέντος ἐν τῷ αὐτῷ τεµένει τῆς Ἀθηνᾶς Πανδίων ἐβασίλευσεν, ἐφ οὗ ηµήτηρ καὶ ιόνυσος εἰς τὴν Ἀττικὴν ἦλθον. ἀλλὰ ήµητρα µὲν Κελεὸς [εἰς τὴν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Αγαπητοί συνεργάτες, Το γραφείο µας σε συνεργασία µε την Ένωση Ξενοδοχείων Αρκαδίας και µε τη στήριξη των ήµων Τρίπολης, Γορτυνίας και του Επιµελητήριο Αρκαδίας σας προσκαλούν να συµµετέχετε

Διαβάστε περισσότερα

Τα νοσοκομεία στο Βυζάντιο

Τα νοσοκομεία στο Βυζάντιο Τα νοσοκομεία στο Βυζάντιο Στον αρχαίο ελληνικό κόσμο, όπως και στην μεσαιωνική βυζαντινή αυτοκρατορία η πίστη και η ιατρική ήσαν ανέκαθεν στενά συνδεδεμένες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν τα Ασκληπιεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΑ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΛΙΓΩΝΑ (ΥΔΡΟΜΥΛΟΙ) - ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ (ΜΟΝΑΣΤΗΡΕΛΙΑ) - ΒΑΦΕΙΟΣ - ΠΕΤΡΙ ΑΧΙΛΛΕΙΟΠΗΓΑΔΑ - ΠΕΤΡΑ)

ΠΕΤΡΑ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΛΙΓΩΝΑ (ΥΔΡΟΜΥΛΟΙ) - ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ (ΜΟΝΑΣΤΗΡΕΛΙΑ) - ΒΑΦΕΙΟΣ - ΠΕΤΡΙ ΑΧΙΛΛΕΙΟΠΗΓΑΔΑ - ΠΕΤΡΑ) ΠΕΤΡΑ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΛΙΓΩΝΑ (ΥΔΡΟΜΥΛΟΙ) - ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ (ΜΟΝΑΣΤΗΡΕΛΙΑ) - ΒΑΦΕΙΟΣ - ΠΕΤΡΙ ΑΧΙΛΛΕΙΟΠΗΓΑΔΑ - ΠΕΤΡΑ) 1. ΠΕΤΡΑ (ΟΤΕ). Αρχή διαδρομής Το σημείο έναρξης ή λήξης της διαδρομής. Η διαδρομή είναι διάσχισης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ. ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Πολυτίδης Δημήτρης. 1 ο ΕΤΟΣ

ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ. ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Πολυτίδης Δημήτρης. 1 ο ΕΤΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Πολυτίδης Δημήτρης 1 ο ΕΤΟΣ 1 η φάση: Ερώτημα συζήτησης: Που χρησιμοποιείται τη γεωμετρία στην εργασία σας και στην καθημερινή σας ζωή. (Μια διδακτική ώρα).

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου Στην Αγορά των αρχαίων Αθηναίων (με τον Κ. Βέτση), Γνώση, Αθήνα 19893, Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 20064 (έκδοση αναθεωρημένη και εμπλουτισμένη) Αρχαιολογία Ένα ταξίδι στο παρελθόν, οδηγός για παιδιά, Κέδρος,

Διαβάστε περισσότερα