001 OΛ~ΓΩΣ " Ο ΟIΝΟΛΟΓΟΣ ιι. -. ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕηlΕΣ .,... Δ.ΚρανΙδιώτης .--:-- -, Πρόεδρος Ε.ΓΚλ(ναβος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "001 OΛ~ΓΩΣ.. --------------------------- " Ο ΟIΝΟΛΟΓΟΣ ιι. -. ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕηlΕΣ .,... Δ.ΚρανΙδιώτης .--:-- -, Πρόεδρος Ε.ΓΚλ(ναβος"

Transcript

1

2 .--:-- -, 001 OΛ~ΓΩΣ.. Ενημερωτικό Δελτ(ο Της. Ένωσης Ελλήνων Οινολόγων.,... κυκλοφορε( κάθε τέσσερεις μήνες ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜθΟΥηιο ~ ΕΝΩΣΗΣ EnnHNQN ΟIΝοηΟΓΩΝ Πρόεδρος Ε.ΓΚλ(ναβος Αντιπρόεδρος Δ.Κρανlδιώτης Γέν.Γραμματέας I.Δρ(τσας Ειδ.Γραμματέας Γ.Τσέλεπος ταμrας Γ.ΒέΚιος Έφορος Α.ΤσαΚ(ρης Μέλος Β.ΠυροβολαΚης ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΕηΤΙΟΥ " Ο ΟIΝΟΛΟΓΟΣ ιι Π ΕΡ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Η ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙτΡΟΠΗ σελ. 2 ΔΙΑφορΑ.....,ι 3 το Alβ~ΛOKApθAMIΔIO ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΑΓΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΟIΝΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΓΩΓΗ τoγ ~ 1i 4 ΝΕΑ ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΟIΝΟΛΟΓΟΥΣ ΣΤΟ' ΙΚΑ " 7 Η ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΟIΝΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΗΣ " 8 ~,, ΞΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ. " ΜΙΚΡΕΣ ΑΓΓΕηlΕΣ ΜΙΚΡΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ιι 20 Γ.Αέκιος Δ.ΚρανΙδιώτης Α.Τσακ(ρης Μ ε ν ά ν δ Ρ ο υ Α Θ Η Ν Α - τηλ

3 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΩΝ ~=El=x~~=~~_!~~_~=~!i~~~ Το δελτ(ο αυτό,όπ~ς προβλέπει και ΤΟ καταστατικό της Έν~σης,έxει σαν στόχο την ενημέρ~ση των Eλλ~ν~ν oινoλόy~ν στο x~ρo 'της επιστ~μης της Οlνολσγ(ας,την παρoυσ(~ αση τ~ν θέσεων της Έν~σης για επαγγελματικά θέματα, αλλά και την συσπε(ρ~ση των μελ~ν για την καλύτερη επ(λυση των προ βλημάτων που αντιμετ~π(ζoυν στην άσκηση του επαγγέλματος του οινολόγου.!~~l~~~q~q_!qs_~~2s~ Στο δελτ(ο δημοσιεύονται άρθρα ~ μελέτες, ειδ~σεις,kριτιkή και σχόλια πάνω σε επιστημονικά θέματα αλλά και οι δραστηριότητες της Ένωσης. Ξ~ΊΥi=s_~ε~S_!~~S_~~ΥΥε~~=is~ Για την δημοσ(ευση κειμένου μιας από τις πιο πάνω κατηγορ(ες,πρέπει ο συγγραφέας να ε(ναι μέλος της Ένωσής ή να ασκε( ΤΟ επάγγελμα του οινολόγου ή να εργάζεται σε ερευνητικό κέντρο με αντικε(μενο την οι νολογ(α ή να έχει κάποια παρουσ(α στο x~ρο της οινολογ(ας.πάντως η Συντακτική Ε πιτροπή διατηρε( το δικα(ωμα να επιτρέψει την δημοσιεύση κειμένου όταν αυτό κρ(νεται ότι δεν ε(ναι αντ(θετο με τους στόχους του δελτ(ου και ο συγγραφέας του δεν ανήκει σε μ(α από τις πιο πάνω κατηγορ(ες.' Τα κε(μενα των εργασι~ν που υποβάλλονται στη Συντακτική Επιτροπή για δημοσ(ευση πρέπει να ε(ναι δακτυλογραφημένα σε διπλό Ddάστημα και με περιθ~ρια 3-4 εκατοστά DTO αριστερό και πάνω μέρος,της σελ(δας και σε τρ(α αντ(τυπα.η πρ~τη σελ (δα περιέχει τον τ(τλο της εργασίας που θα προηγε(ται του ονόματος του στγγραφέα.οι σελίδες πρέπει να εγναι αριθμημένες.η βιβλιογραφική ενημέρ~ση και οι παραπομπές γράφονται στο τέλος. Η ΣγΝΤΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΕγΒγΝΕΤΑΙ ΣΤΑ ΜΕΛΗ ΚΑΙ τογσ ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ Όταν ξεκινήσαμε την έκδοση του δελτ(ου επιθυμ(α μας αλλά και λόγοι σκοπιμότητας μας οδήγησαν στον προγραμματισμό μιας τρ(μηνης επι6ε~ρησης δηλαδή τέσσερα τεύχη τον xρόνo"δυστυx~ς μια τόσο συxν~ έκδοση αποδε(χτηκε αδuνατη για την Ένωση.Τόσο το μεγαλο Kόστo~ όσο και η σημα~ νtik~ ποσότητα εργασ(ας που α παιτούσε από ερασιτέχνες-εθελοντές μας ανάγκασαν στην έκδοση τρι'~ν ~?νo τευχών μέσα στο χρόνο. Ε(ναι κατανοητή η ανάγκη για τακτική έκδοση και μάλιστα σε αυστηρά καθορισμένο χρόνο. Αναγνωρίζοντας το πιο πανώ ι αποφασγσαμε η έκδοση να γ(νε~ ται OKτ~βρlo,Φεβρoυάρlo και Ιούνιο μέσα στο πρώτο δεκαπενθήμερο.παρ'όλόυτά (σ~ς υπάρξουν γεγονότα που μας υποχρε ~σoυν σόλλαγή της ημερομηνγας. Η Συντακτική Επιτροπή με την ευκαιρ(α της νέας αυτής στήλης θέλει να σας υπενθυμ(σεl ότι κάεε εγδους παρατήρηση,βοήθεια ή κριτική δυναμ~νεl το δελτ(ο και δ(νει ~θηση στο δελτγο μας για,κ&τι καλύτερο.. Από τη Συντακτική Επιτροπή!~~~~~6_!QS_~~QS~ Τα κεγμενα τ~ν εργασι~ν κάθε κατηγορ(ας υ ποβ&λλονται ~ απoστ~λλoντα(.στην ΙIΈ~ΩΣH ΕΑΑΗΝΩΙ,! OHJOAOrQN" με τη σημε (ωση ''γ ια την r Συντακτική Επιτροπή του δελτγου Ο ΟΙΙ,ΟΑΟΓΟΣ" Ι:ενάνδρου 26, Α!Ξ'ΗΝΑ. Ο ι απόψ'ε ι ς που εκφράζοντα ι στα ενυπόγραφα κε(μενα δεσμεύουν τον oυγγρα~έα τους.η Συντακτική Εcιτροπή δεν δέχεται για δημοσίευση ανυπόγραφα άρθρα ή καταγγελ(ες. Από την Συντακτική Επιτροπή. 2

4 ΔΟΚ1ΜΑΣ1Α ΝΕΩΝ Ο1ΝΩΝ - ΔΟΚ1ΜΑΣ1Α ΝΕΩΝ Ο1ΝΩΝ - ΔΟΚ1ΜΑΣ1Α ΝΕΩΝ Ο1ΝΩΝ - ΔΟΚ1ΜΑΣΙΑ.. "... ".. "... ".. "... ',"... "."... " "." " ".. " ".. "... " " "... ".. "... "... "... " "... "... Το ΔιοΙκητικό Συμβo~λlo της Ένωσης αποφ&σισε στην τελευταγα συνεδρ(ασ~ του να διοργανώση μια δοκιμασ(α αποκλειστικά νέων ο(νων δηλαδ~ που oινoπol~8ηkαν την περ(οδο λεπτομέριες της διοργάνωσης δεν έχουν ακόμα αποφασιστε(. Με κάποια προσέγγιση όμως μπoρo~με να σας δώσουμε το πνεύμα αυτ~ς της απόφασης. Όπως γρ&φουμε και στην αρx~ οι ο(νοι που 8α δoklμαστo~ν πρέπει να έχουν παραχ8ε( το Ι986.Αυτό 8α μας δώσει την ευκαιρε(α να γνωργσουμε πως ε(ναl αρκετ& προϊόντα που η μέχρι τώρα γνωριμ(α μας μ'αυτά ~ταν από Τα πρατήρια διά8εσης, ", δ όλ λ ', σαν ους τους κατανα ωτες,πραγμα ομως που εν μας επιτρεπεl να εκτιμησουμε ( ', 'λ τα χαρ σματα τους που,ισως,η εμφια ωση και παραμονη" στη πρ08ηκη εχουν, καταστρεψε ι,.. Τα δεγγματα 8α φέρουν οι συνάδελφοι που 8α κάνουν και την εισήγηση για τα προϊόντα της δουλειάς του,τα πρoβλ~ματα που αντιμετωπ(ζουν,τη μέ80δο ο,νοπο( ησης που αkoλo~8ησαν και ότι άλλο πlστε~oυν ότι ε(ναl απαραγτητο. Η δοκιμασγα 8α γ(νεl,μάλλον,σε κλειστό K~Kλo δηλαδή με τη συμμετox~ μόνον οινολόγων.8λέπουμε τη συγκένρτωση αυτή περιάσότερο σαν ευκαιρε(α για ανταλαγη απόψεων παρά σαν 8εωρητική εμβά8υνση γνώσεων. Πιστε~oυμε ότι η συγκέντρωση 8α τ~xεl της_αποδοχής σας.η ημερομην(α δεν έχει ακόμα κα80ριστε( 8α ε(ναl όμως τέλος Φεβρουαρ(ου Ι987,την (δια ημέρα που 8α γ( νει η ετήσια Γενική Συνέλευση και οι Εκλογές για ανάδειξη νέου ΔΙOIKηΤIKO~ Συμβουλ (ου, Πε ι 8ερχ ικού Συμβουλ (ου κα ι Εξελεκ τ ι κής Επ ι τροπής. περιμένουμε ιδέες για να συμπληρώσουν και πλουτ(σουν αυτή την απόφασή μας Λ1ΓΑ ΛΟΓ1Α ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡ1ΕΧΟΜΕΝΟ τογ ΔΕΛΤΙ0γ Nb " ".. ι. Από το τε~xoς αυτό άρχισε επγσημα η συνεργασ(α μας με το περιοδικό των ο' ινολόγων του Ι νστ ι τούτου του Μπορντώ. Έχουμε την άδε ι α ν'-α",αδημοσ ι εύουμε άρθρα του και τη δυνατότητα να μας γράψουν &ρ8ρα για θέματα που 8α ζητήσουμε. 2. Ο 'δ λ ', δ λ' ", θ,. ι συνα ε φοl που εχουν τα τευχη του ε τιου μας απο την apxq α παρατηρησουν ότι για τις ασ8ένειες και τα προβλήματα 'της δlα~γειας των ο(νων έχουμε ήδη δημoσlε~σεl στο τεύχος Νο 2 τον πρώτο χρόνο κυκλοφορ(ας του δελτ(ου μας.στο σημερινό τε~xoς δημοσιεύουμε το άρ8ρο του Δρος Ευάγγελου Σουφλερού γιατ( ΤΟ κεφάλαιο των ασθενειών και της πρόληψής τους εγναι σημαντικό και πολλοίσυνάδελφοι δεν έχουν πάρει στα χέρια τους το προηγούμενο τεύχος μας. 3. Η παr~υσ(αση των άρ8ρων που κυκλοφόρησαν στον ξένο και ελληνικό επιστημονικ6 τύπων ε(ναι πλούσια και καταλαμβάνει αρκετό χώρο στο δελτ(ο μας,είναι όμως Εξίσου σημαyτι~ό να γνωρίζουμε τα νέα επιτεύγματα στον χώρο μας.στο επόμενο τεύχος μας Βα σας γνωρίσουμε τις διευθύνσεις των περιοδικών ώστε αν κάποιο άρ Βρο σας ε(ναl χρήσιμο να μπορείτε να το προμη8ευτήτε ΜΙΑ γπα,βγμηση - [~1A γπenbyγ~iiσh - ΜΙΑ γπenbyγ~hσh - ~IIA ΥΠΕΝΒnΙΗΣΗ - ΜΙΑ 't'πενθγ /11111/ //11/11/1/1111/ //111/ ΤΟ 1986 ΤΕΛΕΙΏΝΕΙ, ΕΧΕ1Σ ΠΛΗΡΏΣΕΙ ΤΗΝ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΣΟΥ;ΣΤΙΣ ΕΙ(ΛΟΓΕΣ ΨΗΦΙΖΟΥΝ ΜΟΝΟ ΟΣΟΙ ΕχογΝ ΠΛΗΡΩΣΕΙ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ ΤΟ 1986 ιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιι//ιιιιιιιιιιι/ιιι//ι/ιιιίl/ιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιι!ιιι 3

5 ΤΟ Α18γΛΟΚΑΡΒΑΜΙΔΙΟ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΑΓΜΑΤΩΝ ΤΩΝ 0IΝΩΝ.ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΓΩΓΗ τογ A.BERTRAND και ROSELLA TR1QUET-P1SSARO Για μιά ακόμη φορά η αγορά των 0( νων και των οlνοπνευματwfiων βρ(σκεται σε ταραχή,ο Καναδάς κα80ρ(ζει για το αιθυλοκαρβαμίδιο ένα όριο ανα λίτρο 30 μο για τους ο(νους και 400 μο για τα αποσταγματα.8εωρόντας το καρκινογενές το αιουλοκαρβαμίδιο ή ουραιθανη (NH2CooC2H5) αναφέρθηκε από τον ough (1976) σαν προερχόμενο από την αιθανόλυση του φωσφοροκαρβιμιδ(ου,επίσης από την διάσπαση του ανθρακικού διαιθυλίου,αντισυπτικό (απαγορευμένο) Το αλκο.ολούχο υπόλε ιμμα αναλύετα ι με αέριο χρωματογραφία με τη βοήθεια τριχοειδούς στήλης CARBDWAX 20 Μ(0,3ιηιη Χ 30 ιη) και ενός Βερμοϊοντικού ανιχνευτή ΝΡ (CARLo ERBA). Πριν την παραλαβή,προσθέτουμε στον 0(-. νο ή το απόσταγμα ένα διαλυμα με δύο ε σωτερικούς μάρτυρες με τρόπο ώστε να έ χουμε,για κάθε λίτρο οίνου,1ο rη~ ΟΚΤανόλης-3 και 40 μg ανιλίνης και για κάθε λ ίτρο αποστάγματος 50 rη~ οκτανόλης- Ι και 200' μ2> ανιλίνης.., Στην περίπτωση των κρασιών τη οκτανόλη-1 καλύπτεται από την βουτανοδιόλη-2, 3 χρησιμοποιούμε λοιπόν την οκτανόλη-3, αν και πιο πτητική,σαν εσωτερικό μάρτυρα. Η χρησιμοποίηση δύο εσωτερικών μαρτύρων επιτrεπει να διαπιστώσουμε συγχρόνως την ποιότητα τις παραλαβής(εξαγωγής μηση της αργινίνης από τα βακτήρια' με τον διαλύτη) και την ~αλή λειτουργία αποικοδόμηση της αμυγδαλίνης των κουκουτσιών των φρούτων αποικοδόμηση των ',χες του ανιχνευτή ιδιαίτερα για τις αζωτούουσ(ες. ΜΕΤΡΗΣΗ τογ Α18γΛΟΚΑΡ8ΑΜΙΔιογ α) Αρχή της μεθόδου. Το αι8υλοκαρβαμίδιο είναι πιο διάλυτό στο νερό παρά σε κάποιο άλλο διαλύτη οργανικής προέλευσης.πριν την εξαγωγ~,πρ~πει Υ'απομακρ6νοuμε το νε~ Ρ ό DIrO τους οlνους και τα αποσταγματα με προσθήκη περίσσειας θειϊκού Να-' ", τρίου.η εξαγωγή πραγματοποιείται στη συνέχεια με αι8έρα. Το οινόπνευμα μετά την προσθήκη του στο οίνο.διάφορες υποβέσεις έγιναν επίσης για την καταγωγή αυτής της ουσίας(ταννεr,ι986): προσθήκη ουρίας στο γλεύκος'αποικοδό μυκητοκτόνων μετά την χρησημοποίησή τους στο ραντίσματα των σταφυλιών.;. ~εταζ4 των απαγορευμένων αλkooλ~ύχων ποτό προς πώληση στο Οντάριο(Καναδας) υπάρχουν ο(νοl,ειδικο( οίνοι, αποσταγματα φρούτων και μερικά παλαιά ARMAGNACS.oI επαγγελματίες μας έχουν λοιπόν ζητήσει να ελένγξουμε τα προϊόντα τους και να αναζητήσουμε την προέλευση αυτής της ουσίας. και οι oργανιkέ~ ουσίες περνούν ποcrorix6 μtσα στον au5~patto 6λας 660 φορές με αιβέραό διαλύτης στη συνέχεια εξατμίζεται υπό κενό σε 20 c. 4 Η πάραλαβή Tr,~ ανιλ(νης από τον αιθέρα υποθέτει ότι η ουσία αυτή δεν είναι με την μoρφ~ &λατος,δουλεgουμε λσιπ6ν σε περιβάλλον ~αμπόν από Να2ΗΡ04' β) Τρόπος εργασ(ας. Αποστάγματα.Σ Ένα δοχείο 20 nll',tono 8ετούμε 2 rηf αποστάγματος,περιέχον τους εσωτερικούς μάρτυρες,1ο tηί' αιθέρα και Ι 9 Να2ΗΡ04'ανακετεύουμε για 2 λεπτά με μαγνητικό αναδευτήρα στη συνέχεια προσθέτουμε 6 9 ~a2so4 και ανακατεύουμε ξανά για 5 λεπτά. Απομακρύνουμε το υγρό και mλένουμε το άλας δύο φορές με 5 rηε α ι Βέρα ανακατεύοντας επί 2 λεπτά κάθε φορά.εξατμίζουμε ΤΟ σύνολο των υγρών φάσεων υπό κενό σε 20 c μέχρι να παραμείνει Ι l-η( περίπου. 0(νοι.Γ5έσα σ'ένα δοχείο των 100 rηe, τoπoθετo~με 10 rη( οίνου που περιέχει

6 τους εσωτερ ι κούς μάρτυρες, 40 rηι:' α ι θέρα και 2 γραμ!ρια Να2ΗΡ04'ανακατεύουμε όπως πρ(ν για 2 λεπτά και προσθέτουμε 40 γραμ!ρια Να25Ο4 ανακατεύουμε ξανά για 5 λεπτά. Απομακρύνουμε ωην υ γρή φάση και ξεπλένουμε το άλας δύο, φορές με 20 rηf αιθέρα σε κάθε φορά. Η υγρή φάση εξατμ (ζετα ι υπό κενό.\ μέχρι να με(νουν 2 rη! περ(που.για νά απομακρύνουμε το νερό εντελως προσθέτουμε στο δοχε(ο 10 Γη! αιθέρα και πλένουμε το άλας δυο φορές με 5 rη! αιθέρα.οι οργανικές φάσεις έχουν συ~ γ~εντρω8eί και συμπυκνώνονται υπό κενό μέχρι 0,5 rη! περ(που. γ) Ευαισθησ(α της μεθόδου. Σε'συνάρτηση με την ποg6τητα της έ νεσης,του τρόπου που γ(νεταl και της διάρκειας κλεισ(ματος των στροφ(γγων rbu ινζέκτορα,μπορούμε να αvιxvεύσou~ με δόσεις τόσο μικρές όσο 5 μg!ι1τ. στην περ(πτωση των λευκων ο(νων (εικόνα ι) και 20 μβ!ι1τ. στα αποστάγματα (εικόνα 2).' ' δ) π ιστ6τητα. Οι αιτ(ες λάθους προέρχονται κύρια α- ", t' ' πα τον ανlχνευτη.πριν ~εkινησoυμε τις μετρήσεις,πρέπει να πετύχουμε ένα σταθερό αποτέλεσμα για Tq διάλυμα αναγωγής (προετοιμάζεται κάθε μέρα).γενικά τρε(ς, " ( με τεσσερεις ενεσεις ειναι απαρα τητες αφου" αναψουμε την φ λό γα του ανιχνευτη. ' Οφε(λουμε επ(σης συχνά να χρησιμοποιήσουμε την μέβοδο των,ι προστιβέμενων δ6 σεωυ 1Ι για να επαλη8ε~σouμε την μέ80 δο( 30 μα /Ι1Τ. για ο(νους και 150 μg! Ι1Τ. για αποστάγματα).η ακρ(βεια ε(ναι έτσι της τάξης του 10%. ΑΠΟΤΕΙ\ΕΣΜΑΤΑ Αναλύσαμε μια πενηνταδα αποστάγματα ΑRΜΑGΝ~C5,δέκα CoGNAC5 και μια εικοσάδα αγνων.δεν βρήκαμε ποτέ πάνω από θ ug! Ι1Τ αιθυλοκαρβαμιδλιου στους ο(νους'η λ,, μεγα υτερη ' δοση που βρεθηκε στα COGNA~5 ήταν 50 ug!l1t. "στ 'αποστάγματα του AR MAGNAC τ'αποτελεσματα κειμένονται από μερικά μ8/ι1τ. μέχρι πάνω από 600 μο! ο d Ι1Τ. αποστάγματος 40. GL. Ι ι,, ).''1 mln. 20 '0 Ο Eι~. I.Xρωματoγpα~(α Eνό~ ερυθρού οίνου σύμφωνα με την μέβοδο. 1-ισοαμυλική αλκοόλη.2-γαλακτικός αιθυλεcτf".3-εlανόλη-ι.4-0κτανόλη-3(εσωτεpi~~~ς μ&pτupας).5-βoυταν~δι6λη-2, 3(0-).~-oυτανo6ιόλη-2,3(μέσo).7-πρo πανο6ιόλη-ι,2.θ-ηλεκτρι.ός δι&ιθυλεστέρας.9-αι8uλοκαρβαμ(gιc(30 μρ/e '), (.,Ι, προστεοεντα.ιο-αυινινη εσωτερικος μάρτυρας. [ΙΚ. 2.Χρωματογραφ(α ενός λευκού ARMA-' GNAC σύμ~ωνα με τη μέθοδο. 1-ισoαμυ~ικη αλκοόλη.2-γαλακτικός αι CυλεστέΡας.3-εξανόλη-1.4-0κτανόλη-1(Εσωτερικός μάρτυρας).5-ηλεκτρικός διαlθυλεστηρ.6-αi8υλοκαρβαμ(6ιο(ι50 μ~/, ~υσικό).7-αyιλ(νη(εσωτεpιkός μάρτυρας). 5

7 Τ'αποσταγματα τα πιο πλούσια σε αι Βυλοκαρβαμίδιο προέρχονται γενlκ& : ι) Χι.φίς ΜΖ ΜΖ στο ξεκίνημα ΜΖ,,,, απο οlνους προερχaμενους απο την ποικιλία BACO 22Α"2) από αποστακτήρες με τρία καζ&νια'3) από την μη απομ& κρυνση των ουρών της απόσταξης'4) α πό οίνους που έχουν τελειώσει την Μηλογαλακτική Ζύμωση (Ml), Η τελευταία παρατήρηση μπορεί να συνοψιστεί για ένα απόσταγμα ως εξής~ (βαθμός Γαλακτικός Αιθυλοκαρβα AOoGL..; αιβυλεστέρας μίδιο τελειωμένη (τ/~/1) Ωανόλης'έχουμε μ&λιστα παρ&γει μέχρι 20 μ~/ι1τ, θερμαίνοντας ένα υδροαλκοολικό διάλυμα μυρμηκικού οξέος 50 μ~/ι1t.kαι αμμώνιο 40 rηo/ι1τ'τo ίδιο,θερμαίνοντας, ρ, " ο οινους για μερικες ωρες στους 90 C οδηγεί στην παραγωγή αιθυλοκαρβαμιδίου σε ποσ6τητα που μπορεί να ζεπερασει ΤΟ Ι rη~/ιit, Το αιθυλοκαρβαμίδιο είναι ένα προϊόν ΙΙοuραςtΙδΤΟ σημειο βρασμο6 του είναι 183 ως 184 C,αλλ& η συνεχής απόσταξη μοl& ζει κατά κάποιο τρόπο σαν να παρασύρεται από τον ατμό:το απ6ιr"ι:ιyμα το ίδιο επίσης και με τους αποστακτήρες του AR MAGNAC δίνοντας ένα απόσταγμα με υψηλό βαθμό όπου μπορούμε να βρούμε σημαντικές ποσότητες αιθυλοκαρβαμιδίου εκτός αν πραγματοποιήσουμε σημαντικές περικοπές στις ουρές.αντίθετα,με την μέθοδο διπλής Παρ'6λ'αυτα: Ι, σuναντ~σαμε απ6στα_. απόσταξης πp~πει να IΙπτηΤΙKoπoι~σouμεll γμα από BACO 22Α με τελειωμένη την ΜΖ το αιθ/μίδιο στη δl&ρκεια της δεύτερης που δεν περιείχε αιθυλοκαρβαμίδιο, απόσταξης'υπ&ρχει μικρή μηχανική συμπα 2)01 οίνοι που αναλύσαμε δεν περιεί- ρ&συρση των ουσιών με υψηλό σημείο βραχαν αιθ/δlο σε δόση μετρήσημη ανεξ&ρ- σμού ακόμα και στο τέλος της απόσταξης. τητα αν είχαν τελειώσει την ΜΖ ή όχι. Δεν βpήkαμ~ στα αποστ&γματα των ουρών. 3)Η απολάσπωση των γλευκών πριν από απόσταξης ενός COGNAC,nap& μόνον 70 τη ζύμωση μεταφρ&ζεται σε μείωση του μg/ι1τ. αιθυλοκαρβαμίδιο.'αλλωστε τα'. αlο/δίουόi λ&σπες φαίνεται να έχουν namagnacs,yevtk&,neptexouv περισσότερα κ&ποιο ρόλο στο σχηματισμό αυτης της προϊόντα ουρών παρ& τα CΟGΝΑCS'ΟΡισμcνες ουσίας", ιδιαίτερα.σαν φορείς αζωτούχων φορές βρίσκουμε 20 με 30 rη~ βουτανο"διουσιών σε μεγάλες ποσότητες, όλης -2,3 αν& λίτρο στα πρώτα και δέκα ΣγΖΗΤΗΣΗ _ Σγ~ΠEPAΣMA' φoρές λιγότερη στα δεύτερα, Τ BACO 22Α δ "λ Το αιθυλοκαρβαμίδιο δεν μοι&ζει να είο εν περιεχει μα ον περl- "..,,,,,,, ναι ενα προιον της αλκοολικης ζυμωσης σσοτερο απο αλλες ΠΟΙΚΙλίες προδρομους,, ΜΖ π' raz θ θ λ δ, Η 7 " ουτε επ ι σης της αντως η.. α μπρτου α ι υ οκαρβαμ'ι ι ου. εςαγωγη ομως, ί έ ' ", ρουσε να ε ναι μμεσα υπευθυνη της εμτου γλευκους ε ι να ι δυσκολοτερη κα ι πρέ-,, ί δ,, ' φανlση~ αυτης τη~ ουσ ας στη lαρκεια ΠΕ ι να π ι έσοuμε περ ι σσοτερο κατ Ι που ;....,,,,, "ης αποσταξης,το ποσοστο λασπων των 5 ι κα ι ολογε ί την χρηση συνεχων π ι εστηρ ι - λ ' θ ' 'r',,,, ων - τουλαχιστον απο τεχvολογlκης πλευ- γ λ ευκων α μπορουσε να παι~ει καποια ρο- 7" < λ', ζ, λ); ", ο Εζ α ι τ t ας των υψη ων ποσοτητων α ω- ρα ς,- α.α,γνωστα ~αν μηxα~ηματα πα~α~:τoύxων ενώσεων που περιέχουν.η απόσταξη γωγης λασπων συνεπως αζωτουχων ουσ ι ων, ", ό' δ με συνεχη μηχανημα,απ το γεγον ς οτι εν Τα γαλακτικά βακfηρια συνθέτουν ο ρισμένα δευτερεύοντα προϊόντα,τον"γαλακτι,κ6, αιθύλειστέρα,την ακετοίνη,το ", Ο ' επιτρεπει ενα σημαντικο κα αρισμο των προϊόντων των ουρών,δ(νει αποσταγματα πιο πλούσια σε αlουλοκαρβαμίδιο απ'ότι η μέθοδος διπλής απόσταξης. διακετύλιο,τα πτητικ& οξέα,τις βιογενείς αμίνες,οι οποίες λέμε ότι ελευ Θερώνουν το ~αtlόν αμμώνιο από τα αμl- Το αρθρο αυτό δημοσιεύtr;lκε στο περιονοξέα (RIOEREAU-GAYON 1975).rrvaI πι - 'δικό "CONNAISSANCE ΟΕ ΙΑ V1GNE ΕΤ ου ν1ν'ι θανόν στηδl&ρκεια της απόσταξης,σε που εκδί6εl κ&8ε τρείς μήνες η ASSOC1Aωηλές θερμοκρασγες,va γινονταl ορl- Τ1ΟΝ OES ANC1ENS ELEVES ΟΕ ιίνsτ1τuτ σμένες χημικές αντl6ρ&σεις,ιδιαίτερα οόενοιοg1ε ΟΕ L'UN1VERS1TE' ΟΕ θohoeaυ~, η ομάδα Koυα~υδίλιo της αργινίνης ε- στο 20 τεύχος του 1986,Τόμος 200ς.21/7/86.,, Β' Γ' Τη μεταφραση εκανε ο εκιος ιωργος λευθερωμλενη από Τα βακτήρια,που όπως γνωρίζουμε οδηγε( cτην δημιουργία αlθυλοκαρρcψιδίου"το αιθ/6,0 είναι ένα Σημ.rηB/1 ή ITlίJ/LIT. σημαίνει το (διό μόριο εύκολο να δημιουργηθεί χημlκ&" πρ&γμα δη~αδή μιλιγκρ&μ αν& λίτρο. αρκεί να ζεστ&νουμε ουρία παρουσγα αl-, 6

8 ΝΕΑ ΑΣΦΑΑΙΣΗ ΓΙΑ τογσ ΟΙΝΟΑΟΓυγΣ ΣΤΟ ΙΚΑ Όπως ε(χαμε γράψει και παλαιότερα το Ι.Κ.Α. μετά από ενέργειες της Ένωσης Ελλήνων Οινολόγων αλλά και του Πανελλήνιου Συλλόγου Χημικών Βιομηχαν(ας αποφάσησε την υπαγωγή στα Βαρέα και ΑνΒυγιεινά Επαγγέλματα όλων των οινολόγων που εργάζονται στη βιομηχαν(α.ακολου8ε( το κε(μενο που μας έστειλε η σχετικά υπηρεσ(α του Ι.Κ.Α. με την απόφαση.σχετικά σας γνωρrζουμε οτι έχει κυκλοφορήσει και το τεύχος της Εργατικής Νομο8εσrας που περιέχει την απόφαση (Δ.Ε.Ν.). ΙΔργΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΑΙΣΕΩΝ Δ/ΣΗ ΑΣΦΑΑΙΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΤΡΩογ ΚΑΙ 8ΑΡΕΩΝ ΕΠ/ΤΩΝ Α8ήνα 20 ιογνιογ 1986 Προς την ΕΝΩΣΗ ΕΑΑΗΝΩΝ ΟΙΝΟΑΟΓΩΝ Ε. Δ. ο ΠΡΟΙΣΤΑΜΟJOΣ ~~ Σημεrωση. Συντακτικής Επιτροπής Η απόφαση αυτή αφορά όλους τους οινολόγους που εργάζονται στην βιομηχαν(α εκτ6ς αυτ~v που εpγ~ζoνtαl σε οινολογlκ& εpγαστ~ρια δηλ ι6ιωτικ& εpγαστ~ρια. Αν ο οινολόγος απασχολεrται στο εργαστήριο της Βιομηχανrας υπάγεται στα Αν8υγlεlν~.Kαι ΒαΡtα που avawtpet η πιο π&νω απ6φαση.επ(σης με τη απ6ψαση υτγ&γονται όλοι οι οινολόγοι 6ηλα6ή όσοι έχουν την ά6εια άσκησης του επαγγέλματος του οινολόγου,είτε προέρχονται από Εκπαιδεuτικα ιδρύματα της ημεδαπής είτε της αλλό6απής. ΚΩΝ. ΓΚΑΝΙΑΤΣΟΣ, 7

9 Η ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΗΣ Υπό Ευάγ. ΣογΦΑΕΡΟΥ Α.ΓεΝΙΚΑ' Οι εντυπώσεις που σχηματίζονται με την βοήθεια των αισθητηρίων ΟΡΥάνων είναι ισχυρές και ασκούν μεγάλη επίδραση στην ιδέα που μορφώνουμε για την ποιότητα του οίνου. χρωστικών ουσιών στον πυθμένα της φιαλης.ακόμα και στις περιπτώσεις αυτές το ίζημα δεν θα είναι υπερβολικό αν ο οίνος έχει υποστεί τις κατάλληλες διεργασίες. Οι οπτικές εντυπώσεις είναι οι πρώττες που σχηματίζονται στον δοκιμαστή ~ τον καταναλωτή του οίνου,και για το λόγο αυτό τον επηρεά~oυν σημαντικά, προκαταλαμβάνοντας τον ευνοϊκά ή με δυσμένεια για την ποιότητα αυτού. Ο καταναλωτής απαιτεί τέλεια διαύγεια του OrVOU τόσο μέσα στο μπουκάλι όσο και στο ποτήρι.δεν φτάνει μόνο ο οίνος να είναι καλός από άποψη οσμής και Υεύσης,αλλά πρέπει να είναι και ευπαρουσίαστος.κάθε 8όλωμα,κάθε ίζημα τρυγικών αλάτων ή χρωστικών και κάθε παραζενη εμφάνιση του oίνoυ,μετατρέ~ πουν τον καταναλωτή σε αυστηρό κριτή της ποιότητάς του. Για τους παραπάνω λόγους είναι απόλυτη ανάγκη να περιφρουρείται η διαύγεια του οίνου και να παίρνονται όλα τα απαραίτητα μέτρα,ώστε να απαλλάσσεται αυτός τόσο από τα υπάρχοντα θολώματα ή ιζήματα όσο και από τις αιτίες που πρόκειται να τα δημιουργήσουν,ίσως στο μέλλον.διακρίνουμε δηλαδή δύο περιπτώσεις: τη διαύγαση των αίνων και την σταθεροποίησή τους. Η διαύγεια των οίνων πρέπειτ να απο τελεί μόνιμο ποιοτικό χαρακτηριστικό των ο(νων,οποιεσ6ήποτε και αν ε(ναι οι συνθήκες Ρερμοκρασίας,αερισμού ή φωτισμού κάτω αaό τις οποίες φυλλάσσo~ ντα ι Υπάρχουν όμως μερικές περιπτώσεις,όπως εl<ε(νες των ογνων που παραμένουν εμ~'jlαλ~ψέvο ι er;( μακρόν,που Ε (ναι α δύνατο ν'αποφύγουμε την εναπόθεση των ΤΩΝ ΟΙΝΩΝ '9~AΣ8ENEIEΣ ή ΣΦΑΑΓΙΑΤΑ ΤΗΣ ΔΙΑΥΓΕΙΑΣ Με τούς παραπάνω όρους αναφερόμαστε σε ανωμαλίες που παρουσιάζονται σε οίνους που έχουν ήδη διαυγαστεί και οι ο ποίοι αρχίζουν να ζαναβολώνουν ή να σχηματίζουν νέο ίζημα. Δεν πρέπει σε κα- μ ί α περιπτωση ' να συγxεo~ται, τα θ ολωματα αυτά με τα συνηθισμένα ' θολωματα,που. συμβαίνουν στους καινούργιους και μη ".διαu~ασμ~νouς ο(νοuς. Οι ασθένειες αυτές ή σφάλματα παρoυ~ σιάζονται στον παρακάτω πίνακα-(ι).. Τα σφάλματα της διαύγειας των ροζέ orvwv προσομοιάζουν μ'εκείνα των λευκών, ενω,αντίβετα,οl γλυκείς φυσικοι οίνοι (VINS οουχ NATJRELS),ot οίνοι LIqUEURS και τα απεριτίφ παρουσιάζουν σφάλματα 6μοια μ'εκείνα των ερυθρών οίνων. Η αποτελεσματικη προληψη και θεραπεία των σφαλμάτων της διαύγειας επιtυγxά~ νεται μόνο με την καλή γνώση και τη μελέτη αυτών. Η μεθόδευση της διαδικασίας για την αντιμετώπιση των καταστάσεων αυτών περιλαμβάνει: α) την αναγνώριση και τον χαρακτηρισμ6 των σφαλμ&των της δια6γειας που υπάρχουν ήδη στους οίνους, β) την προσπαθεια ανίχνευσης των μελλοντικών ατυχημάτων της όιαύγειας, που. Βα ΠΡOKαλ σouν οι δι&φορες συνθήκες διατήρησης ή παλαίωσης αυτών, και θ

10 γ) την θεραπεία ή πρόληψη των σφαλμά,ων με κατάλληλες επεξεργασίες. Προέλευση των -_!!~~~!::~!~~ Ερυθροί οίνοι Λευκοί οίνοι Ενζυματική Μικροβιολογική Θόλωμα οξειδασών ~- Ζυμομυκητες θακτήρια Θόλωμα οξειδασών Ζυμομυl<ητες (σπάνια βακτήρια) -Θόλωμα σιδήρου -Θόλωμα σιδήρου -Ίζημα αλάτων τρυγικών -Θόλωμα χαλκού -Ίζημα ουσιών χρωστικών -ΠροτεΧνικό θόλωμα -Ίζημα τρυγικών αλάτων Πίνακας 1. c~~~~~~ξ~~~~_ώ_~~~~~ι~~~~~q~_ιq~ ~QΔΞ~~ΙQ~_1_ΙQ~_!~~~~ΙQ~. Για να διαπιστώσουμε που οφείλονται τα διάφορα θολώματα ή lζήματα,που συναντιουνται στους οίνους,εφαρμόζονταl διάφορες δοκιμές (ΤΕ5Τ5) χαρα KτηΡΙ~ΤΙKές γιατο καθένα απ'αυτά. Ανάλογα με το είδος του σφάλματος της διαυγειας διακρίνουμε τις παρακάτω κατηγορ ί ες: ~~1_~~~~!::~!~_~~~~!::~!~~1Ξ_~e~~~~~ΞQΞ~ Το θόλωμα που προκαλείται από τις οξειδάσες (CA55E ΟΧΥΟΑ5ιουΕ)(καστανό θόλωμα) συναντιέται κυρια σε νέους οίνους,που προέρχονται απσ σταφυλια πλούσια σε πολυφαινόλοξειδάσες,λόγω προσβολής τους από τη σήψη(βοτrvτι5 CINEREA). Οι οξειδάσες αυτές ασκουν την Επίδρασή τους στα διάφορα συστατικά του οίνου και κύρια στις πολυφαινόλες.'ετσι,οι λευκογ οίνοι σκουραίνουν,βολώνουν και γίνονται λευκόφαιοι(cαfε Αυ LΑΙΤ).οι ερυθροί οίνοι χάνουν τις ανθοκυάνες ['ολώνουν και τελικά, παίρνουν - ", το χρωμα σοκολατας. χαρακτηριστικό γνώρισμα του θολώματος αυτού είναι η Εξαφσνισή μετά την προσθήκη 3-5 γρ./ηι S02,KaTa τη διάρκεια της πρώτης μετ5ίγlσης(50υτιθα GE).To εν~υματιk6 αυτό θόλωμα δεν συναντιέται σε οίνους που έχουν υποστεί μια κάποια παλαίωση,εκτός από ελα.χ,ιστες εξαιρέσεις. ~~1_ ~~~!::~!~_!::~~Ξ~~~~~~~~~1Ξ_~Ξ~~~Ξ~ΞQΞ~ Η κατηγορία αυτή των θολωμάτων παρατηρείται σε oίν~υς που περιέχουν αζύμω Τα ζάχαρα ή μηλικό οξυ και δεν είναι επαρl<ώς θειομένοl.στους οίνους αυτούς μπορουν ν'αναπτυχ80υν ζυμες ή βακτήρια 'l<di να σχηματίσουν θόλωμα ή ακόμα και " ίζημα. ΙΗ αναγνώριση του σφάλματος αυτού,γίνεται με μικροσκοπική εξέταση, άμεση,όταν το 8όλωμα είναι έντονο ή όταν υπάρχει ίζημα,και - μετά από φυγοκέντρηση,όταν το 8όλωμα δεν είναι έντονο. ' Η μεγάλη μεγέν8υση'του μικροσκοπίου επιτρέπει να διακρίνουμε αν πρόκειται για ζύμες ή για βακτήρια,αλλά δεν επl~ τρέπετ,, αυτων. την αναγνώριση όλων των ειδών Θολώματα χημικής,. προέλευσης είναι τα παρακαϊω. α) Θόλωμα σιδήρου (CAS5E FERRIQUE).To -.., ,' λωμα τουτο παρουσιαζεται σε οξειδωτικό περιβαλλον(μετα από ένα αερισμό του O(VOU) και οφείλεται σε πλε6νασμα σlδ~ρου(περιεκτιμότητα μεyαλ~τερη των 12 χιλιοστών του γραμμαρίου / λίτρο). ',, ~ Ο μηχανισμος του σχηματισμου των;σιυηρικών 80λωμάτων παρουσιάζεται στο πμρα- 9

11 κάτω σχημα: Διαλυτές εν~σεcς με τα οργανικό Οξέα,. ~KύPια κιτρικό καί μηλικό οξείδωση Fe ++::::==:::::=: αναγωγή Fe+++ ~ Αδιάλυτες εν~σεις με τις ταννινες. Κυανούν θόλωμα ή μελάνωση Αδιάλυτες ενώσεις με: το φωσφορικό οξύ... Για την αναγνώριση των σιδηρικών Βολωμ6των εφαρμόζουμε δl6φορα τιστ~ _ κατέυ6είαν στον. οίνο όταν το Βόλωμα είναι Ιντονο ή όταν υπ6ρχει ίζημα, κα ι μετ6 από φυγοκιντρηση όταν αυτό δεν είναι έντονο. Για καλύτερα αποτελέσματα γίνεται σύγκριση με Ιναν μ6ρτυρα. Τα ΤΕ5Τ5 που εφαρμόζουμε είναι τα ακόλουβα: α1) - ΕλΙγχουμε αν το σχηματιζόμενο ίζημα είναι διαλυτό σε δι6λυμα HC1 1/2 (αργ6 σε Βερμοκρασία περιβ6λλοντος και γρηγορότερα'με Βέρμανση). Τα σ ι δηρ ι κά Βολώματα ή ιζήματα Ιχ'ο",ν την ιδιότητα να είναι διαλυτά στο HC1. Για τη διαπίστωση αυτή,σε δοκιμαστικό σωλήνα βάζουμε 10m1 οίνου και 1~1 διαλύματος HCl 1/2 και αναδεύομμε. Στη συνιχεια παρατηρούμε το αποτέλεσμα. &2) - Ελέγχουμε αν το 8όλωμα ή το ίζημα είναι αμισως διαλυτό με την προσβήκη' δlβειώδους νατρίου(ο1τηl0νiτε ΟΕ SOOIUi 1). Η αντίδραση Βυτή είναι χαρακτηριστική των σιδηρικών Βολωμάτων. Ο έλεγχος αυτός γίνεται με την ανάμιξη, σε Dol<luacrTIKd σωλήνα,10tη1 οίνου και λίγων κρυσταλλων(στη μύτη της σπατουλας)δι6ειωδους νατρίου. α3) - Ελέγχουμε αν το ίζημα,που προκόπτει απ6 9υγOK~ντpηση 20λwμtvοu oγ~ νου,χρωματίζεται ερυ8ρό με την προσβήκη διαλύματος HC1 1/2 και Βειοκυανιού- φωσφορ ικός σε μορφή κολλο ειδή Fe --'» Φωσφορικός Fe συ(ju,ψατωμένος, Λευκό θόλωμcx. χου καλίου (K5CN).To ίζημα αυτό πριπει πρoηγoύμεν~να έχει πλυβεί.., Β' Για ΤΟΎ χαρακτηρ ισμο του' ολωματος αυτού,αναμιγνύουμε σε δοκιμαστικό σωλήνα 10lη1 oίνoυ,ltηl HCl 1/2 και λίγο Βειοκυανιούχο κάλlο(κ5cν) και ελέγχουμε το χρώμα του... - Πριν από κάβε τέστ για τη διαπίστωση των σιδηρικών Βολωμ6των,χρήσιμο είναι να γίνεται προσδιορισμός της περιεκτικότητας ~oυ σιδήρου 'με χρωματομετρική μέβοδο. ~4_ ~~~l:!~_~~~~~~~~!:~~~_~~!~~~~~~1. Το.,. 80λωμα χαλκου συναντρ'ντο.ι μονο στους λευκούς ο(νουζ,στauς σπο(οuς η περιεκτικότητα σε χαλκό(cu) είναι μεγαλύτερη από 0,5rη~/λlτ. και συμβαίνει σχεδόν π6ντοτε σε αναγωγικό περlβ6λλον.για το' λόγο αυτό,τέτοιου είδους ατυχήματα συμβαίνουν στους εμφlαλωμινους οίνους,όπου ουσιαστικ6 δεν υπ6ρχει οξυγόνο.jαλλη συν8ήκη για να εμφανιστεί Βόλωμα χαλκού είναι η ύπαρξη Βειώδη ανυδρίτη (502),0 οποίος με το χαλκό σχηματίζει, λλ C 25,0 οποιος περναει απο την κο οειδή μορφή στη μορφή συσσωματωμ6των.διευκρινίζεται ότι τα δι6φορα μόρια που βρίσκονται σε κολλοεl6η μoρφ~ δεν σχηματ( ζουν Βόλωμα ή ίζημα,γιατί τα ηλεκτρικά φορτία που ωέρουν δημιουργούν απo8ητι~ κές 6υν6μεις που παρεμποδίζουν τη συσσωμ6τωση αuτ~ν. Όταν για οποιοδηποτε λόγο Τα ηλεκτρικά φορτία των μορίων ε- ί και σχηματισμ6ς 80λ~ματoς ή Ιζήματ6ς.,. ξασβεν σουν,επερχεται συσσωματωση αυτων Για να διαπιστώσουμε αν το θόλωμα ή το ίζημα, 'που παρουσιάζεται σ'έναν οίνο,οφείλεταl στην περίσσεια χαλκού,πει- 10

12 ραματιζόμαστε,όπως και στην περίπτωση του σιδήροu,κατα δύο τρόπους: &μeσα,π~νω στου O(VO όταν το θόλωμα είνάι έντονο ή όταν υπάρχει ίζημα, και μετά από φυγοκέντρηση για τη συλλογή Ιζήματος,όταν το θόλωμα δεν ε(ναι ένίονο. Και στις δύο περιπτώσεις συγκρίνουμε τα δείγματά μας με μάρτυρα. Τα χαρακτηριστικά που μαρτυρούν ότι πρόκειται για ατύχημα από πλεόνασμα χαλκού,ε(ναι τα παρακάτω: βι) --Το θόλωμα ή το ίζημα διαλύεται με την προσθήκη διαλύματος HCI Ι/2(αργά στη θερμοκρασία περιβάλλοντος και γρηγορότερα μετά απο θέρμανση). Όπως και στην περίπτωση του σιδήρου,η διαπίστωση γίνεται μετά από α νάμιξη σε δokιμα~τιk6 σωλήνα ΙΟιηΙ οίνου και I"tηI ΗΟ 1/2. β2) -.Το θόλωμα ή το ίζημα διαλύεται ολότελα μετά την έκθεση του οίνου στον, ", ~ αερα,για 24 η 4θ ωρες και ο οινος ~αναγίνεται διαυγής. Η αντ(δραση αυτή είναι χαρακτηριστική του θολώματος χαλκού. β3) - Ο χαλκός αντιδρά με το avtij~δραστήριο 2,2-0ιουΙΝοιγΙΕ όταν επιδρά σε (ζημαπου έχει διαλυθεί με HCI 1/2. Η διαδικασία για την -αναγνώριση του θολώματός χαλκού γίνεται ως εξής:- Σε δοκιμαστικό σωλήνα διαλύουμε το ίζημα του οίνου με αραιωμένο HCI 1/2, προσθέτουμε με τη μύτη της σπάτουλας λίγη υδροχλωρική υδροξυλαμίνη(cηιοrγ ΟΗΑΤΕ οήγοrοχvιαμινε) και λίγο οξικό νάτριο.στη συνέχεια προστίθενται μερικές σταγόνες του αντιδραστηρ(ου 2,2 οιουινοιγιε,ενώ ανάμεσα από κάοε προσθήκη ανακατεύουμε καλά. Πριν από κάθε δοκιμή για τη διαπί- στωση του 80λ~μαToς χαλκciύ,ε(vαι xρ~, ~. σιμο να γίνεται προσδιορισμός της heριεκτικότητας του χαλκού με τη χρωματομετρική μέθοδο. γ) Πρωτε1νικό θόλωμα (CASSE PROTEIQUE) ? ~ Το πρωτεύυικο Βολωμα παρατηρειται σε λeυko~ς vtouc; ο(vους,πλούσιους σε πρω ΤEΤYEς,K~Ι στους οηο(ους δεν txet προf"',, ~ σtε~ει μπεντουιτης Το πρωτε1νικό θόλωμα οφε(λεται στη συσωμάτωση των πρωτεϊνών.στους ερυθρούς οίνους συνήθως δεν συμβαίνει το παραπάνω 86λωμα,γιατί σι οίνοι αυτο( είναι πλούσιοι σε ταννίνες με τις οπο(ες οι πρωτεϊνες σχηματίζουν σύμπλοκα που καθιζάνουν.το ίζημα που σχηματίζεται απομακρύνεται με τις απολασπώσεις. Για την αναγνώριση του πρωτε1νικού θολώματος εργαζόμαστε κατ'ευθείαν πάνω στον οίνο.σε περίπτωση που το Βόλωμα όμως ε(ναι ασθενές προτιμούμε να εργαστούμέ με δοκιμαστικούς σωλ~νες μεγ& λου διαμετρήματος.το αποτέλεσμα που ε-,,, πιτυγχανεται συγκρινεται με μ~τυpα. Όταν πρόκειται για πρωτε1νικό θόλωμα ή ίζημα τούτο είναι: γι) - Αδιάλυτο σε διάλυμα HCI 1/2. γ2 ) - Διαλuτο" με θερμανση στους ΒΟ ο C. Η θ~ρμανση γίνεται σε υ6ατόλουτρο BOoC, όπου TOh08ETECTat δοκιμαστικός σωλήνας περιέχοντας 10 τηι θολού οίνου. ~l_~~;ί~~_~e~χ~~~~_~~~~~~~~~~~~~_~~~~= RIqUES);To όξινο τρυγικό κάλι και το ;~gli~~; τρυγικό ασβέστιο αποτελούν τις λεγόμενες τρυγίες.τα άλατα αυτά και κύρια το τρυγικό ασβέστιο -συχνά δημιουρ γούν ιζήματα σε οίνους που εμφlαλώοηκαν πολύ νωρ(ς,χωρίς προηγούμενα να υποστούν 'την κατάλληλη επεξαργασία. Τ ζ,,,, α Ι ηματα των ρτυγικων α λ' ατων εινα1 κρυσταλλικά και σχηματίζονται συνήθως όταν ο εμφιαλωμένος οίνος παραμείνει σε ψυχρό περιβάλλον.μερικές φορές Ιζήματα τέτοιου εί60υς εμφανίζονται με μό~ νη αιτία το πέρασμα του χρόνου. Η αναγνώριση των τρυγικών ιζημdτων γίνεται με μικροσκοπική παρατήρηση,η ο ποία δείχνει τονκρυσταλλικό χαρακτήρα αυτ~ν.δεν είναι δυνατό με τον τρ6πο αυτό να γίνει διάκριση ανάμεσα στα άλατα τουκαλίου και τα άλατα του ασβεστίου. π&ντως,η μιkpoσkoiτιk~ παpατ~ρηση γίνε ~αι αφού πρ~τα ΟΙ K~υσταλλoι πλυbo~y με KP~O νερό,πάνω σε διη8ιτικό χαρτί χωρίς τέφρα. Για να διακρίνουμε όl_!ως μετασύ τους τα παραπάνω άλατα χρησιμοποιούνται άλλα KPΙΤ~P(α τα οπο(α φαίνονται narax6tw: δι) -Άλατα όξινου τρυγικο6 καλίου, Ι,,,, -οι "ρυσταλλοι εχουν οζινη γευση -ε ίνα ι δ ιrιλιτq ( ar.; (Εστ() γγρό ~O μπεντονίτης είναι (ργιλλος κολλοειδούς μορφής και αυγαση των οίνων. 11 χρησιμοποιείται για τη δι Ι

13 δ2) είναι αδιάλυτοι σε HCI 1/2 άλατα ουδέτερου τρυγικού ασβεστ ίο 11. οι κρύσταλλοι έχουν ουδέτερη γεύση είναι αδιάλυτοι σε ζεστό νερό. ε(ναι διαλυτοί σε HCI 1/2 αντιδρούν με το οξαλικό αμμώνιο.για την αντίδραση αυτή ενεργούμε ως εξής: Σε δοκιμαστικό σωλήνα διαλύουμε με τη βοήθεια HCI 1/2 μερικούς κρυστάλλους ουδέτερου τρυγι~oύ ασβεστ(ου. Προσθέτουμε μερικές σταγόνες οξαλικού αμμωνίου και στη συνέχεια περνλαμε σε ουδέτερο περιβάλλον,προσθέτοντας με τη βοήθέlα συφωνίου μερικές σταγόνες αμμωνίας.παρατηρούμε αμέσως το σχηματισμό γαλακτμ60υς ιζήματος του οξαλικού ασβεστίου. ~2_~!ζ!JΙ:~_Δe:'!Ξ:r:!.~~~ Ξ!:!Ξ!.~~~~~~!Ξ!~!!~=!!~~~_Ξ~_~~!!~~~~_!ΞΞ~~~~~!~~2~ Η ομαλή εξέλιξη των ερυθρών οίνων συvοδέύεται πάντα μ'ένα ίζημα από ά μορφα σωματίδια,που οφείλεται στις χρωστικές ουσίες. Το ατύχημα αυτό συμβαίνει συχνά σε ο (νους που εμφ ιαλώθη'χαν πολύ νωρ ίς και συνοδεύεται συνήθως από την παρουσ(α τρυγιών. Η εξέταση για την αναγνώριση του ι ζήματος χρωστικών ουσιών στηρίζεται: ει) - στη μικροσκοπική παρατήρηση αυτο6:σuχν&,δίπλα ΟΓις IΙ π λ&_ κεςιιτων χρωστικών ouσι~ν,παρατηρούνται κρύσταλλοι τρυγιών. Οι προφυλάξεις αυτές συνίστανται στο να γ(νονται διάφορες δοκιμές συμπεριφο-. ράς του ο(νου,τοπο8ετωντας τον σε ακραίες συνθήκες διατήρησης,έτσι ώστε να πα POUaIaaTOUV τυχόν μέλλοντα να συμβούν α τυχήματα στη διαύγεια του ο(νου. Στις περιπτώσεις που δεν εμφαν(ζονται θολώματα,η εμφιάλωση των ο(νων μπορεί να γίνει χωρίς καμία ανησυχία.αντίθετα,όταν, κατά την διάρκεια των δοκιμών συμπεριφοράς του ο(νου,εμφανιστούν ορισμένα ατυχήματα στη διαύγειά του,τότε πριν την εμφιάλωση ο οίνος πρέπει να υποβληθεί σε ορισμένες κατεργασίες ανάλογα με το είδος του θολώματος.οi KαTεργ~σίες αυτές έχουν σαν σ~oπό να αποτρέψουν κάθε αλλοίωση της διαύγειας του εμφιαλωμένου οίνου. Για μεγαλύτερη σιγουριά,είναι σκόπιμο, μετά τις κατάλληλες κατεργασίες να επαναλαμβάνονται τα TESTS ανίχνευσης θολωμάτων,προκεlμένου να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα αυτων. Πρέπει να σημειωθεί,ότι κάθε δοκιμή o~ φείλει να εφαρμόζεται σε διαυγή οίνο.αν ο οίνος είναι θολός,τότε υποβάλλεται σε διήθηση χρησιμοποιώντας πλάκεζ κυτταρίνης (CELLULOSE) και όχι αμ(αντο ή γη διατόμων.οι δύο τελευταίες αυτές ουσίες αποφεύγονται.γιατί δεσμεύουν τις πρωτετνες και τα αποτελέσματα της δοκιμής δεν θα είνάι αντικειμενικά ως προς τις πρωτείνες τουλαχίστον. -Δοκιμές ανίχνευσης των θολωμάτων. Για κάθε είδος θολώματος εqαρμόζονται και διαφορετικά εξειδικευμένα TESTS ανίχνευσης,τα οπο(α διακρίνονται στις παρακάτω κατηγορίες: ε2) - στην ιδιότητα του ιζήματος να διαλύεται σε θερμοκρασία 40 0 C, και ε3) -'~την ιδιότητα του να διαλύεται σε αλχοόλη 500. Δ.A~IX~EγΣH ΤΩΝ 'IEηAO~ΤIKΩN ΘοηΩΜΑΤΩΝ Για να μην παρουσιάζονται ατυχήματα στους εμφιαλωμtvοuς οίνους,όπως αuτ6 που αναφfροηκαv παραπ6νω,με συνέπεια την δυσμενή Ηροι~ατάληt;!η ίων καταναλωτών και την υποβαθμισμένη Eμ~άνισή τοuς,lτρtπει πριν την ε~qt~λwση των οίνων να παίρνονται ΌP!σμ~νες πpo~υλάξεις. ο οίνος τοποθετείται σ'ένα μισόγεμα ΠOΤ~ΡI και εκτίθεται στον α~ρα για 12 ώρες.εάν με το πέρασμα του χρόνου αυτού' δεν συμβε ί κανένα ατύχημα στη δ ιαύγε ια του ο(νου,συνάγεται ότι δεν υπά~xει κίνδυνος να εμwανιστεί μετά την εμqιάλωση ~6λωμα,Gου θα ΟQείλεται στην ύπαρξη των οξειδασών. 20. Μικροβιολογικά θολώματα(τrοu8ιεs ", λ' Μια φιαλη οlνου γεματη και κ εισμενη με βαμβ~kι τοποθετείται σε επωαστικ6 o~λαμω,στουζ 25 c C Eav με τη πάροδο 8 ημε-' ρών δεν σχηματιστεί θόλωμα,τότε δεν υ- 12

14 πάρχει κίνδυνος ανάπτυξης ζυμών.εάν, όμως το θόλωμα εμφανιστεί ύστερα από 'θ ημέρες,τότε υπάρχει κ ίνδυνος ανά πτυξης βακτηρίων. ~2 9~~X~~~~Ώ~ Σε μια λευκή φιάλη τοποθετείται οίνος μέχρι τη μέση και εμπλουτίζεται με οξυγόνο με τους παρακάτω τρόποuc;: - Εισαγωγή καθαρού οξυγόνου που περιέχεται σε οβίδα υπό πίεση. Εισαγωγή πεπιεσμένου αέρα. - Ανακίνηση της φιάλης για 30 SEC. Στη συνέχεια η φιάλη πωματίζεται και τοποθετείται στη θερμοκρασ(α του χώρου όπου φυλάγεται ο οίνος. DI ο(νοι που περιέχουν πλεόνασμα σιδήρου,θολώνουν αισθητά με τη συμπλήρωση 4θ ωρών. Εάν όμως εξακολουθούν να παραμένουν διαυγε(ς και μετά το πέρασμα μιας εβδομάδας,οι οίνοι αυτοί δεν πρόκειται να εκδηλώσουν σιδηρικό θόλωμα. ~Ξ~_~~~~~~_~~~Ω~Ξ~~~~~~~_~~~~!9~~1~'. ο,. ~1~_~~~~~Ξ~Ω_~~Ξ~5._9 ~_E~_!:~~_.:;~: ~~Ξ!:~~~~ Παραμονή επ(σης του υπό δοκιμή οίνου στους Ο Οc,για μια εβδομάδα είναι δυνατόν να ανιχνεύσει τυχόν μελλοντικό θόλωμα σιδήρου. ~Ξ~_~~~~!:~_~~~~Ξ~~~~~~~_~~!~~~υS~l~ ~l_~~~~~~ώ_~~ξ_~~~δ~~ξ_~~5._ω_~~_~: ~~~~~~~~5._~~~i~~5._~~~~~llΛευκή φιάλη γεμίζει με τον υπό δοκιμή οίνο,πωματίζεται μηχανικά και τοπρ8ετείται οριζόντια στο διάχυτο ηλιακό φως.εάν ο οίνος παραμένει διαυγής για 7 ημέρες, συνάγεται ότι δεν υπάρχει κ(νδυνος 80 λ~μαtoς του περιεχομένου απ6 την παρουσία χαλκού,κα8όσο θα διατηρείται εμφ ι αλωμένο. Το ίδιο TEST μπορεί να επ~ναληφθεί ~Iε την tκαεση της παραπάνω φι6λης στις υπερlώsεις ακτίνες,μόvο για 24 όμυς ο ωρες. ~2 ~~~Ξ~~'::Q~Q_~~_~~~!!Ξ~~~~l!Ξ':' Η α- y(xνευσ~ των 80λωμ&των χαλκο6 μπορεί να γ(νει επ(σης με την τοποθέτηση μιας....".. φιαλης,γεματη με ο/να και πωματlσ~jεvη ο ~ " οι ' Ο c,- μηχαvii~r.~,σε bερίjο'_j,[(;...![) των..j '--ΤΟ ΤΕ5Τ αυτ6 το Ο6λωμα xαλko~,εφ6σoν u πάρχει περίσσεια του στοιχείου αυτού, 60. Ίζημα τρυγικών aaatwv(prec1pita ~!9~~_~~~~~!9~~~2~ Η παρατεταμένη παραμoν~ στο ψύχος μιας 'λ ο λ' ο φια ης οινου,του αχιστον για IJID εβδbμαδα,elτιτp πει την αποκ&λυψη σχηματισμb6 ιζήματος που 8α qφείλεται στα τρυγικά &λατα.ιi φl&λη τοποεετείται συν~bως σε ο ο ψυγειο στους Ο C. Η δokιμ~ αυτή στερε(ται απόλυτης αζιοπιστ(ας,γιατί ο σχηματισμός των κρυσταλ "'λων των τρυγικών αλάτων είναι συχνά πολύ 13 εμφανίζεται μετά 3 ή 4 εβδομάδες. ΞΞ~_~~~~~~~~~Ξ_~~~~!:~~CΑSSΕ βραδύς ΡΠΟΤΕ1ΌυΕ). α) Δοκιμή σε υδατόλουτρο: Μια φιάλη ~ i του υπο δοκιμη οινοu ταπ08ετειται σε u- δατόλουτρο των 80 C,YID 3Ο ~1N.H ε~φάνιση του τυχόν θολώματος εμφανίζεται μετά την ψύξη του ο(νου.εαν ο ο(νος εζuκολουθεί να παραμένενει διαυγής και μετά απ6 24 ~ρες,πρok6πτει 6τl δεν υπ~ρxeι κίνδυνος πρωτεύνικο6 80λ~μαToς. ~2 ~~~Ξ~d~Q_~~~~i~Q5.! Ε(ναι γνωστό ότι οι πρωτείνες μαζί με τις τανν(νες ενώνονται και σχηματίζουν θόλωμα ή ίζημα.~ προσθήκη επομένως 500 χιλιοστών του γρ., λ",, ανα ιτρο οινου ταννινης,αποκαλυπτει την παρουσία πρωτεyνών,αφo~ δημιουργηθεί κάποιο θόλωμα. 70. Ίζημα χρωστικών OU"ILJv(PREC1POTA ~!Ξ~~_Ξ~_~~~!~~~~_~9~9~~~~~~1~ Π ", _ αρgμονη του οινου σε ψυγειο στους Ο ως 4 C για 12 έως 24 ώρες,αποκαλύπτει το σχηματισμό θολώματος που oφε(~eται στις χρωστικtς ουσ(ες.αυτού.πρtπει να α~ ναφερ8εί ότι το θόλωμα εξαφανίζεται όταν ο ο(νος παίρνει τη θερμοκρασία του περιβάλλοντός του. Εφόσον κριθεί ότι πρέπει να γίνουν ο ρισμένες κατεργασίες του οίνου πριν γίνει η ε~j~ιάλwσ~ τοu,οι κατεργασίες αυτές γίνανται και μπορο6με να ξαναπροβούμε στα TE5TS για να διαπιστώσουμε την αποτελεσματικότητα της δουλειάς μας. Ευάγγελος Ηρ. ΣΟΥα/ΑΕΡΟΣ OOCTEUR-1NGEN1EUR στην Οινολογία Kαθηγητ~ς Οινολογίας των ΤΕΙ θεσ/νικης

15 ΞΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕγΣΕΙΣ-ΞΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕγΣΕΙΣ-ΞΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕγΣΕΙΣ-ΞΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕγΣΕΙΣ-ΞΕ...!.. Απο το προηγούμενο τεύχος μια νέα στήλη άρχισε.είναl η παρουσίαση των άρβρων που περνάνε μέσα από τις σελίδες των περιοδικών άλλων ενώσεων οινολόγων με τις οποίες έχει επαφή η Ένωσή μας.στην αριστερή πλευρά γίνεται παρουσίαση του συγγραφέως ή των συγγραφέων και ο τίτλος του άρθρου ενώ στη δεξιά υπάρχει μια μικρή περίληψη του περιεχομένου. REHJE ~-RΑ1"ςΑΙSΕ D'(Ε1"οιοcn: Νο ΙΟ2-2 TRiMESTRE 1986 RELATIONS ENTRE ιάναιγsε CHIMlqUE ΕΤ ιάναιvsε SENSOR1ELLE. (P,ETIEVAIH) ΙΕ VIE1LL1SSEMENT OES ΕΑυχ ΟΕ V1E. ( J.-L.PUECH) UTIL1SAT10N ΟΕ ~ETENTAT ΟΕ M1CROFIL TRATION POUR INOU1RE ΙΑ FERMENTAT10N r~alolacti QUE. (J.M.BAR1LLERE,P.BENARO,C.OU801S) 1NFLUENCE ου GLYCEROLE SUR ΙΑ MESURE ου OEGRE ALCOOL1qUE PAR INFRA-ROUGE. ( J.C.BOUV1ER) OONNEES RECENTES SUR LES PRECURSEURS οάrο~ε ου RA1S1N PERSPECTIVES ΟΕ LEUR ΕΧΡΙΟΙΤΑΤΙΟΝ ΕΝ VINIFICATION. (R.COROO~N1ER,C.8AVONOVE,R.8AUMES) LES ENZYMES ΕΤ ιάηομε OES VINS. (J.CROUZET) ΙΕ GOUT oάma~oe AMERE OA~S LES VINS, (A.BLAISE) ELABORATION ΟΕ PROOUITS ΟΕ CONF1TU RER1E-CO~FISERIE BOISSONS ΝΟΝ FER~E NTEES Α 8ASE ΟΕ JUS ρυιρευχ ΟΕ RAISIN. (CH.OLIVIERI,J.PLANQUE,J.MOURGUES, T.CONTE) 2ρο μέρος. 14 Περιγραφή διαφόρων με8όδων οργανοληπτικής ανάλυσης που επιτρέπουν να εκτιμήσουμε την συμμετοχή ορισμένων συστατικών οινοπνευματωδών ποτών στις οργανοληπτικές τους ιδιότητες και ιδιαίτερα στις οσφρητικές. Η παλαίωση των αποσταγμάτων και η εξέλιξη των συστατικών τους στη διάρκεια της παραμονής τους στα δρύϊνα βαρέλια είναι το περιεχόμενο του άρ8ρου. Ο οινολόγος προσπα8εί να ξεκινήση την μηλογαλα1{ τ ι κή ζ ύμ.) ση όσο π ι ο κο ντά στο τέλος της αλκοολικής ζύμωσης.μlα έρευνα για την δυνατότητα της βιομάζας που προέρχεται από την εφαπτομένη διή8ηση ενός κρασιού που μόλις τελείωσε την μηλογαλακτική ζύμωση.να χρησιμοποιηθεί για το μπόλια σμα του κρασιού περιγράφεται στο άρθρο αυτ6. Ο προσδιορισμός του αλκοολικού τίτλου ενός κρασιού με την συσκευή INFRAANALV ZER 400 δίνει αποτελέσματα συχνά λάθo~ μια και η συσκευή μετρά όλες τις ομάδες αλκοόλης χωρίς διάκριση. Σε ορισμένες ποικιλίες το αρωματικό δυναμικό που παρc':iένεl κρυμένο είναι τόσο πλούσιο που μπορε( να φτάσει μερικά χιλιοστόγραμμα στο λίτρο.ο προσδιορισμός της φύσης autwv των αρωματικών ουσιών και τρόποι εκμετάλευσής τους είναι το περιεχόμενο του άρθρου. Η προέλευση του αρώματος των χρασιών και η δράση και συμμετοχή των ενζύμων στην γέννηση των αρωμάτων είναι το θέμα που αναπτύσεταl στο apcpo. Απ6 μερικ& χρ6νια και 'δω μια γε~ση πικραμύγδαλου παρατηρήται στα κρασιά όλων των οινοπαραγωγών περιοχών της Γαλλία~ καισ'όλους αδιάκριτα τους τύπους κρασιών. Η παραγωγή νέων προϊόντων για την ζαχαροπλαστική με βάση τον χυμό(ψύχα-πούλπα) του σταφι,ιλιού.

16 CONNAISSANCE ΟΕ ΙΑ VIGNE ΕΤ ου V/N ΤΟΜΕ 20 Νο Ι 1986 ETUOE ΟΕ ΙΑ STRUCTURE ISOENZYMATIQUE ΟΕ QUELQUES ENZYMES ΟΕ VARIETES ΟΕ VITIS VINIFERA ΕΤ ΟΕ PORTE-GREFFES APPLICATION Α ΙΑ OETERMINATION BIOCH MIQUE ΟΕ ιάγγινιτε GREFFON-VARIETE. ( A.r IASA) ESSAI ΟΕ SYSTEMES ΟΕ CONOUITE ΟΕ ΙΑ VIGNE POUR ΙΑ PROOUCTION ΟΕ RAISINS "POURRrS NOBLES" ΕΝ BOROELAIS. (A.CARBONNEAU,P.CASTERAN) PREMIERES OBSERVATIONS SUR LES ACTIVI TES ENZYMATIQUES OEVELOPPEES OANS ΙΕ Μουτ ΟΕ RAISINS ΡΑΑ CERTAINSCHAMPI GNONS ΓΙΙΑΜΕΝΤΕυχ. (M.V.SAN ROMAO,M.F.SILVA ΑΙΕΜΑΟ) INCIOENCE OES OPERATIONS PREFERMENTAI RES SUR ΙΑ COMPOSITION CHIMIQUE ΕΤ LES QUALITES ORGAMOLEPTIQUES OES VINS BLANCS SECS. (O.OUBOUROIEU,CH.OLLIVIER,J.N~BOIDRON) Ο πρoσδιoρισ~ός και ταυτοποίηση των ενζ~μων υπokeιμ νων και υπepkει.μ~νων(της VITIS-VINIFERA) μας οδηγεί στον καθορισμό κανόνων για την επιλουή του υπερκειμένου σε συνδιασμό με το υποκείμενο. οι δοκιμές διοφορετικών τρόπων κλαδέματος οδήυησαν μετά από την οργανολη ΠΤiκή ανάλυση των κρασιών ~oυ παρήχθησαν σε συμπεράσματα για τον καλύτερο στην παραυωυή γλυκών κρασιών. Παρατηρήσεις πάνω στην διαφορετική ενζυματική δράση ορισμένων μυκήτων. Οι επιπτώσεις των πρίν την έναρξη της αλκοολικής ζύμωσης κατεργασιών,όπως μια.εκχύλιση στα λευκά σταφύλια της πcριοχης ΜΠΟΡΝΤΩ,Οδηγεί σε γλεύκη τελείως διαφopετ,ιk~ς σ6στασης απ6 aqv συνηθισμένη κα; σε κρασιά με έντονη τυπικότητα. Το Ινστιτούτο οίνου συνεχείζοντας την παρουσίαση των εργασιών του,παρουσιά ~ει στους Έλλπνες οινολόγους αλλά και σ'άλλους ενδιαφερόμενους το 40 τέυχος Οινολογικών XΡOνΙKύν;Evας' αρlβμός τευχών βρίσκεται στα γραφεία της Ένωσης απ' 6που τα μέλη μας μπoρo~y να τα παραλ6βοuv.υπεv8ιμίζοu\jε στι το Ινστιτούτο txet, μέσω του Υπουργείου Γεωpγίας,εKδόαa τρία τεύχη που κατά κ'αιρούς έχουμε παρουσιάσει από το περιοδικό μας και που κάβε ενδιαφερό.μενος μπορεί να παραλάβει απι? το Ινστιτούτο οίνου 6ωρεαν.Τα άρβρα που υπάρχουν στο 40 τεύχος είναιι ΑΦΡΩΔΕΙΣ ΚΑΙ ΗΜΙΑΦΡΩΔΕΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ ΕΠΠΟΡΙΟΥ. (Ν.ΔΑΝΗΑΑΤΟΣ,Μ.ΒΟΥΔΟΥΡΗ-ΤΣΟΥΚΑΛΑ) Σε πολλίς aμπελουργlκίςπεριοχές της Ελλάδος έχουν διαμορφωθεί οικοουστήματα (ποικιλία - ίδαφος - κλίμαι. των οποίων η σταφυλlκή παραγωγή αποτελεί - όταν τρυγηθεl στο βαθμό τεχνολογικής ωριμότητας Ι(αl γλιukoπolηθε! ορθά - εκλεκτής ποιότητος πρώτη υλη για παρασκευή αφρω 6ών και ημιαφρωδών οίνων Ιχαμηλόβαθμη. με υψηλές οξύτητες, πλούσιο σε αζωτούχες ουσίες, χωρίς τάση προς 0 ξιίδωση κ.λπι. Ομως διόφοροl παράγovτες τεχνολογικής φίιοεω<; επηρεάζουν ορισμένες φορές αρνητικά την ποιότητα του τελικού προϊόντος. Η επίδραοη ουτών των παραγόντων είναι έκδηλη στη σύσταση των αφρωδών κοι ημιαφρωδώνοίνων, γιοτί συνεπάγιταl μεταβολές που η χημική ανάλυση φιρνεl στο φως. Στην παρούοα εργασία. πσυ αποτελεί συμβολή στην προσπάθεια των φορέων για ποιοτική αναβάομloη αυτής της κατηγορίας ε.\ληνlκών οίνων, σχολιάζονται οι δυσμενείς επιπτώσεις διαφόρων τιχνολογll«;ιν παραγόντων με βeιoη τα αναλυτικά δεδομένα που συγκεvτριu(jηκαν από {ρευνα της ελληνικής οlναγοράς. 15

17 Μ ΧΡΗΣΗ ΑΖΩΤΟΥΧΩΝ ΒΡΕΠΤ1ΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤ1ΚΩΝ ΣΤΗ ΛΕΥΚΗ Ο1ΝΟΠΟ1ΗΣΗ. (Μ.ΒΑΣ1ΛΕ1ΟΥ,Ε.ΜΠΕΝΑ-ΤΖΟΥΡΟΥ) Στην εργααία αυτή,ξετόζ,ται η,πίδρααη της προαθήκης τεσσάρων αζωτούχων θρεπτικών ουσιών στο Υλιύι<ος, επί της πφιεκτικότητας των λευκών ξηρών οίνων σε ορισμένα πτητικό συστατικό. Από τα σχετικά αποτελέσματα προκύπτει ότι η προσθήκη των ουσιών αυτών συμβάλλει θετικά στη διαμόρφωση τη<;.. ποιότητας των οινων. Η προσθήκη του μονόξινοu φωσφορlκού αμμωνίου δεν μειονεκτεί εφόσον ο οίνος υφίσταται, όταν χρειάζεται. ορθή απσσιδήρωση. ενώ η χρήση της ουρί"ας και του ανθρακικού αμμωνίου σε σχέση με το άλας αυτό δεν παρέχει κανένα ι διαίτερο πλεονέκτημα. Όσο γιο το θειώδες αμμώνιο, όταν χρησιμοποιιίτο., ως θρεπτικό συστατικό σε περιπτώοειc; γλευκών που έxoυ~ θειωθεί κανονικά. επηρεάζει δυσμενώς τη οχεση "502 ελεύθερος Ι SOz (νωμένος-. Εξάλλου, η χρήση τοιι υπό τη διπλή ιδιότητα ως μέσου θείωσης και ως θρεπτικής αζωτούχου ουσίας, εφόσον απαιτείτοl συμπληρωματική προσθήκη και όλλου αμμωνιακού άλατος ή θειώδη ανυδρίτη, στερείται της απλότητας που χαρακτηρίζει την προσθήκη των λοιπών α, ζωτούχων ουσιών που μελετήθηκαν. ΤΟ ΠΟ1ΟΤ1ΚΟ ΔΥΝΑΜ1ΚΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝ1ΚΟΥ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΣΕ ΛΕΥΚΕΣ ΠΟ1Κ1Λ1ΕΣ Ο1Ν Ο1ΝΟΠΟ11ΑΣ. (Σ.ΚΟΥΡΑΚΟΊ-ΔΡΑΓΩΝΑ,Σ.ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ) Στην παρούσα εργασία eξετάζονταl συγκριτικά από οlνο λογική σκοπιά, γηγενείς και ξενικής προέλευσης λευκές ποl κιλίες οlναμπ!.λου που ίχουν καλλιεργηθεί δοκιμαστικό στους ίδlouς αμπελώνες. Τα βαοlκό οινολογικά κριτήρια, με τα οποία μιλιτήθψ::σν οι ποικιλίες που προαναφέρθηκαν. ήσαν τα εξής: - η πρωιμότητα, που πρέπει να αποφεύγεται οε αμπ( λουρυlκές περιοχές που χαρακτηρίζονται από βloκλίματα ανόλογα προς (κ,ίνα του μεγαλύτερου μέρους του ιλληνl~ κού αμπελώνα, - η οξύτητα KOI ειδικότερα το ρη που διαμορφώνεταιτε.. λlκό στους oίνouς. έτσι ώστε να τους εξαοφσλίζει δροσερότητα ιcαι φρεσκάδα, - - η δομή των φαlνολlκών ουστατlκών. η οποία δεν πρέπει να καθιστά τους οίνους ευπαθείς οε αλλοιώοεις οξειδωτικής φύα'ω<;. - η ένταση και η ποιότητα του aρώματoς των παραγομένων οίνων.!υνοcτιμωντας τα κριτήρια αυτό, προκύιπεl ότι ο ελληνικός αμπελώνας είναι πλούσιος σε λευκές γηγενείς ποικιλίες ποιότητας, οι οποίες. όταν καλλιεργούνται οε ημιορεινές ΚΟΙ ορεινές περιοχές που οφθονούν στην Ελλάδα. μπορούν να δόσουν πολύ καλής μέχρι ορίστης ποιότητας πρώτη ύλη οινοποιίας. Όσο για τις ξενικές ποικιλίες Sauvignon. Ries/ing rhenan, Traminer. Chardonnay και $ylvaner, η πρωιμότητα που παρουοιάζουν ακόμη και στις ορεινές περιοχές της χώρας, καθώς KOI οι μικρές στρεμματικές αποδόσεις που πρέπει να έ χουν ώστε το χαρακτηριστικόάρωμα της "όθε ποικιλίας να ανατπυχθεί στους οίνους που παρόγονταl απ' αυτές, αποτελούν "ατ' αρχήν μεγόλους ανασταλτικούςπαράγοντεςγια τη δ'όδοοή τους.. 16

18 ΟΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΏΡΗΣΗ ΤΏΝ ΕΡΥΘΡΏΝ ΠΟΙΚΙΛΙΏΝ ΟΙΝΑΜΠΕΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. (Σ.ΚΟΥΡΑΚΟΥ-ΔΡΑΓΩΝΑ;Σ.ΣΩΤΗΡΟΠΟΥηΟΥ) Παρ' όλο π')υ φυθρές γηγενείς ποικιλίες καλλιεργούνται σ' όλο τα αμπελουργικά δ10μφίσμστα της Ελλάδος, δα u πάρχοuν ουσιαστικά παρά μόνον τρεις ζώνες παραγωγής ι ρυθρών οίνων σε αξιόλογες ποσότηπς: - η ζώνη της Νεμέας με την εκλεκτή ΠQlκlλiα ΑγιωργίTlΚΟ, - το δίδυμο Πεζών-Αρχανών στο Ηράκλειο της Κρήτης, δ-.που ο συνδυασμός των ποικιλιών κοτοιφάλι και Μονδηλαρ,ά προσφέρεταl για παραγωγή εκλεκτής ποιότητας οίνων, - το τρίγωνο Νάουσας. Αμύνταιου Γουμένισσας στη δυτική Μακεδονία, όπου καλλιεργείται μία από τις πιο ctuyr,νείς. ελληνικές ποικιλίες οlναμπέλοu: ΤΟ Ξιν6μαuρο. Χ6ρις στο σχηματισμό αυτών των αμπελουργικών cνησί "δων., σι γηγενείς ποικιλίες έχουν Kσrανεμηθι.ί στο χώρο σχηματίζοντοςοlκοσυστήμοτα με έντονες lδιαιτι.ρότητες. Στο πρώτο μέρος της παρούσης εργασίας ΠεΡιγράψονταl,. από οινολογική σκοπιά. οι γηγι.νι.ίς αυτές ποικιλίες ό πως Oυμπι.ρlψέΡOVΤαl στις οριοθετημένι.ς αντίστοιχες ζώνι.ς, ενώ το δεύτι.ρο μέρος αναφέρεται στην οινική συμπεριφορά των ξενικών ποικιλιών Carignan, $yrah. Cabernqt Sauvignon και Cabernet franc που έχουν καλλιφγηθι.ί δοκιμαστικό σε διάφορες αμπελουργικές περιοχές της Ελλάδος. ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΤΏΝ ΣΤΕΜΦΥηΏΝ ΜΕ ΤΟ ΓΠΕΥΚΟΣ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗ ΖΥΜΏΣΗ.ΕΠΙΠΤΏΣΕΙΣ ΣΤΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝοηΗΠΤΙΚΟΥΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΤΏΝ ΠΕΥΚΏΝ ΟΙΝΏΝ. (Π.ΠΑΝΑΡΙΔΗ,Ε.ΜΠΕΝΑ-ΤΖΟΥΡΟΥ, Ε. ΤΣΟΥΤΣΟΥΡΑ) Στην εργασια αυτή εξετάζονται οι mιπτώσι.ις στη σύσταση κ,1ι" στους οργανοληπτικούςχαρακτήρεςτων λευκών ξηρών σίνων, από την εφαρμογή μιας τι.χvikής οινοποίησης διαφορετικής από την καθιερωμένη στην ελληνική πρακη. κή, η οποία ουνισταταl στην παραμονή του γλεύκους με τ.;;ι στιμφιιλα σε θι.ρμokραoί~ 10 0 C ι.πί 8 ώρες και διαχωρισμό πριν αρχίσι.ι η ζύμωση. Η τεχνική αυτή ι.φαρμόστηκε σε οκτώ ποlκlλιι.ς αμπέλου, από ης οποίες οι τρεις ήταν ελληνικές (Σαββατιανό, Φιλέρι, Μοσχοφίλερο) και οι πέντε (ι.νlκές (Traminer, Ries/ing rhenan, Sy/vaner, $auvignon, Chardonnay). Όλι.ς οι ποικιλίες ΌI~oπolήθηKαν παράλληλα και με την κλασσική μέθοδο λευκής οινοποίησης (μάρτυρες). Οι σταφυλές ήσαν υγιιίς και τεχνολογικά ώριμες. Συμπερασματικά, προέκυψε ότι οι οίνοι που παραχθήκανε μ' αυτή την τεχνική υστέρησαν ποιοτικά, εκτός από εκι.,iνους που προήλθαν από τις ποικιλίες Chardonnay, ΜΟσχοφίλερσ και Φιλέρι. Οι οίνοι OUToi, όχι μόνον δέν έχασαν σε _δροοφότητα και φlνέτσα αρώματος, αλλά ι.ixαν και μία πληρ'ότητα στη γι.ύση που τους προσέδιδε ένα γευσ:ικό χαρακτήρα ποιότη.τας ποιι δεν ι.ίχαν οι οίνοι μάρτυρι.ς. ΓΛΕΥΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΡΥΘΡΏΝ ΣΤΑΦΥηΏΝ ΠΟΥ ΠΡO~ ΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΏΓΗ ΑΦΡΏΔΏΝ ΠΕΥΚΏΝ Ο Η'ΩΝ. (Μ.ΣΑΛΑΧΑ-ΜΟΥΤΣΟΠΟΥΛΟΥ Μ.ΒΟΥΔΟΥΡΗ-ΤΣΟΥΚΑΛΑ) 17 Στην Ελλάδα προσφέρονταlγια παραγωγή λευκών αφρωδών οίνων, δύο φυθρές ποικιλίι.ς: το Ξινόμaυρο στη ζώνη του AμυνrαιΌυκαι το ΜοοχοφιλεΡΟστο υψίπι.δο της Μαντινείας. Επι.ιδή στους διεθνείς κύκλους υπάρχει διαφορά απόψιων σχετικά με το εόν ΟΙ σταφυλές επιβόλλπαl να πlέζοντοι ολόκληρες, χωρίς έκθλιψη, όπως γίνι.ταl στην περιοχή της Champagne, η παρούσα μελπη αποσκοπι.ί σι. διερεύνηση των επιπτώσεωντου τρόπου γλευκοποίησηςτων δύο ως όνω ποικιλιών, επί της σύστασης και ποιότητας των σίνων βάσεως για αφρώδεις οίνους. Συμπφασμσnκά. προέκυψε όη ο ποικιλιακός παράγο. ντος ι.ίναι αποφασισηκός: σι σταφυλi.ς της ποικιλίας Ξινό;. μαυρο επιβόλ/ι.ταl να πιέζονται ολόκληρι.ς (απόδοση :::ιι 50~ 55 δ /οι ενώ σrην περίπτωση τη~ πoι~ιλία5 Μοσχοφίλιρο. (ο"

19 ~όδoσ'l "'" 60%) δεν Lιπάρχουν δlσφσρές μιτοξύ οίνου βάσcως από σταφυλές που υποβλήθηκαν σε πίεση ολόκληρες, σε OVyKpIOIl με οίνο βάσεως από σταφυλές που υπέστησαν ίκθλιψη πριν από την πίεση. ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΙΕΣΤΗΡΙΩΝ ΕΠΙ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΛΕγΚΩΝ ΟΙΝΩΝ. (Ε. πογπογρα) Η παρούσα εργασία αναφέρετοl στις διαφορές που (πιψέροuν τα διάφορα συστήματα πίεσης στην περιεκτικότητα των οίνων σε φαινολlκά συστατικά <ολικές κοι απλές φαtνό.λες, τmiνίvες, λεuκοανθοκυόνες και καπχίνες), δεδομένου ότι η παρουσία των ουσιών αυτών όχι μόνον επηρεάζει αρ-.. νητικά τους γευστικούς χαρακτήρες των οίνων, αλλά γίνεται ρυθμιστή"; του χρώματός τους. καθώς και της ευαισθησίας τους στις οιειδώοεις, ΟΙ οποίες αλλοιώνουν το χρώμα, το ά ρωμα και τη φριοκάδα τους, σuvπλώντας σε σταθερή υποβάθμιση της ποιότητάς τους. Η ΜΙΚΡΟΧΛΩΡΙΔΑ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ. ΕΞΕΑΙΞΗ ΣΤΟ ΣΤΑΔΙΟ ΠΑΡΑΣΚΕγΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΒΗΚΕγΣΗΣ. (Π. ΑΑΝΑΡΙΔΗ) ""- Η παρούσα εργασία αποτελεί το πρώτο μέρος μιας μελi:~ της σχετικά με τους μικροοργανιομούς που απαντώνται στους ελ/ηνικούς οίνους. Συγκοφιμένα μελετήθηκε η εξέλιξη των γαλακτικών και ο ξικών βακτηρίων κατά τη λευκή ΚΟΙ ερυθρή οινοποίηση και ταυτοποιήθηκε (νας σημαντικός αριθμός απ' αυτά. Έγινε, ε πίσης, καταρέτρηση και ταυτοποίηση ζυμών και γαλακτικών βακτηρίων σε οίνους προερχόμενους από διάφορες α~ μπελουργlκές περιοχ(ς της Ελ/όδος. Παράλληλα επιχειρήθηκε ερμηνεία, με βάση επιλεγμένα χημικά κριτήρια, των μεταβολών που επήλθαν στη σύσταση των οίνων από τη δράση των μικροοργανισμών αυτων. ΟΙ ΤΟΠΙΚΟΙ ΟΙΝΟΙ. Προβληματισμο( γύρω από θέματα νομο ~ετιkών ρυθμ(σεων. (Σ.κογΡΑκογ-ΔΡΑΓΩΝΑ) Μια κατηγορ(α επιτραπεc,(ων ο(νων,παλαιά στη Γαλλ(α νέα στην πατρ(δα μας,ζητά τη θέση της στον ελληνικό χώρο.ο μελε~ τητής του θέματος χωρ(ζει σε δύο μέρη την ερυασ(α του.στο πρώτο μας πληροψορε( για τις κοινοτικές ρυθμ(σεις γύρω απ6 το θέμα αλλ~cκαι τις συνθήκες παραγωγής τους,ενώ στο δεύτερο για τις δυ, νατ6τητες του ελληνικού χώρου. RE\'UE FRΑ~ςΑΙSΕ DΌ:Νοιοcn: ΝΟ θ6 tofpte he~ou οέssα1s SUR DEUX SOl!Cf'ES ΟΕ LEVUflES OE':OLOG1QUES. (o.oelteil) 0IrrERENC1ATIO~ OES TR01S CEPAGES CΗΑί,ΡΕtωιs Α ΡΑΑΤΙΑ ΟΕ ιά'jαιγsε OES AC10ES Af'iIiES LIERES OES i'iouts OES RECDLTES 1903 ΕΤ (A.~ILLERY,~.DUTEURTRE,J-P.BOUOAILLE, A.rlAUJEAN) 18 Χρησιμοποιόντας ζύμες σε ξηρά κατάσταση αλλά πάντα ενεργέζ,ο συγγραφέαζ δοκιμάζει και παρατηρε( τη δράση τους και τα αποτελέσματα της σε γλεύκη γαλλικών ποικιλιών της Ν.Γαλλ(ας. Μετα από μετρήσεις των αμινoo~έων 160 γλευk~y των τρι~ν ΠOΙKιλι~v σταφυλιών που καλλιεργούνται στην CHAMPAGNE,ol ε ρευνητ~ζ 'Kατ~λληξαv στο συμπ~pασμα 6τι κάβε πoι~lλ(α έχει την δική της σύσταση ως προς ~α αμινοξέα καθώς και διαψορετι K~ σε κ6θε στιγμή της ορ(μανσης.

20 LES INVESTISSEMENTS VINICOLES. (P.JACQUET) Οι επενδύσεις και ειδικότερα σε μηχανήματα παραγωγής είναι το Βέμα που απα~xoλεί τον συγγραφέα αυτού του άρθρου. CONNAISSANCE - ΟΕ LA. VIGNE ΕΤ ου νιν ΤΟΜΕ ΕΙΙΜΙΝΑΤΙΟΝ ΟΕ ιένrοuιεμεντ CHEl ΙΕ.ΡΙΝΟΤ NOIR ΕΤ ΙΕ MERLOT Αυ ΜΟΥΕΝ OES CUL TURE:S ο ΆΡΕΧ. (Ν.5Ακό) 20 Νο Η προσβολή των φύλων από μέχρι στιγμής άγνωστο μικρόβιο έχει σαν αποτέλεσμα το δίπλωμα των φύλων αλλά και μείωση ης παραγωγής ΚαΙ της ποιότητας υποβάβμιση.εέ, ' νας ν ος τροπος αντιμετωπισης του προβλήματος αυτού αντιμετωπίζεται από τον συγγραφέα του παρόντος άρθρου. PREMIERES OBSERVATIONS SUR ι'υτιιι - Δύο νέες ουσίες μπορούν να αντικαταστή SATION OES ACIOES OCTANOIQUE ΕΤ ΟΕ- σουν την αντιμικροβιακή δράση του θειώ CANOIUE CO~ME AOJUVANTS Α.ιΆΝΗVΟRΙΟΕ ~η ανυδρίτη χωρίς επιπτώσεις στους οργα- SULfUREUX POUR ΙΑ STABILISATION OES νοληπτικούς χαρακτήρες εφ'όσον χρησιμο- VINS OOUX.INCIDENCES ORGANOLEPTIQUES. ποιηθούν σωστά. (f.larue,v.muraka~i,j.n.boioron,l.fohr) CHOIX ΟΕ ΙΑ TEMPERATURE ΟΕ fermenta- Οι δοκιμές με γλεύκη της ΠΟΙΚΙλίας "ΡΕ ΤΙΟΝ ΙΑ r'lieux ΑΟΑΡΤΕΕ POUR Ι 'ELABORA- ORO XIMENEl" έδε ιξαν ότ ι ο ι καλύτερες ΤΙΟΝ OES VINS BLANCS Α PARTIR ου ΒερμΟΚΡΒσίες για ζύμωση είναι με~αξύ 20 CEPAGE "PEORO ΧΙΓΊΕΝΕΖ" OANS ΙΕ και 25 C. SUO ΟΕ ιέsραι,νε. (J.MORENO,L.C.MAURICIO,J.M.ORTEGA, θ.μεοινα) ΟΕΤΕΑΜΙΝΑΤΙΟΝ ΟΕ LA CHARGE ΡΟLιυΑΝΤΕ Στο άρθρο περιγράφονται οι έρευνες που ΕΤ NATURE OES OECHETS OANS LES CHAIS έγιναν σε εργοστάσιο της περιοχής JEREl οέια80rατιον ΟΕ5 VI~S. σ'όλο το χρόνο για vct προσδιοριστεί το (I.CARO PINA,O.SALES MARQUEZ,. μέγεθος μόλυνσης των αποβλήτων του. M.J.VARCARCEL ΜυΝΟΖ,Ι.ΡΕΑΕΖ ROORIGUEZ). ESTIMATION RAPIOE OES CONSTITUANTS Μία γρήγορη μέθοδο υπολογισμού των μακρο- MACROMOLECULAIRES OES MOUTS ΕΤ OES. μορίων που περιέχουν γλεύκη και οίνοι VINS PAR CHROMATOGRAPHIE ιιουιοε προτείνουν οι συγγραφείς αυτού του άρθρου. ΗΑυΤΕ PRESSION (GLHP) ΟΕ TAMISAGE πρόκειται για την Υγρά Χρωματογραφία V- MOLECULAIRE. ψηλής πίεσης με Μοριακή Κατακράτηση. (ο.οuεοurοιεu,r-μ.ιlαuβεrεs,c.οιιιvιεr) OPTIMISATION ΟΕ ΙΑ r<ethooe ΟΕ OOSAGE ΟΕ ιάcτιvιτε LACCASE ΟΕ BOTRYTIS CINEREA PAR ΙΑ SVRINCALOAlINE. (C.GRASSIN,O.OUBOUROIEU) ΙΕ CARBAMATE οέτηυιε OANS LES EAUX OE-VIE ΟΕ νιν OBSERVATIONS SUR SON ORIGINE. (A.BERTRANO,R.TRIOUET-PSSARD) Με τη βελτίωση της τεχνικής που προσδιορίζει την κατάσταση της υγείας των γλευκών και νέων οίνων ασχολείται το άρθρο.αυτό. Την πιβανότητα να είναι φυσικό συ~τατικό των αποσταγμάτων κρασιών η ουραlβανη αναζητά ο ερευνητής.του άρβρου ~υτoύ. 19

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΤΣΕΡΙΔΗΣ Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Τοπικά Παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική ΟΙΝΟΣ ΑΛΚΟΟΛΗ Με απόσταξη 200 ml οίνου συλλέγονται 133-150 ml αποστάγματος. Για την εξουδετέρωση της οξύτητας του οίνου, για να μη ληφθούν στο απόσταγμα πτητικά οξέα (οξικό, ανθρακικό και θειώδες), στα

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Φαινολικό & αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο. Περίληψη

Θέμα: Φαινολικό & αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο. Περίληψη φαινολικό και αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο Μαρία Κυραλέου Yποψήφια Διδάκτωρ Οινολογίας Tμήμα Eπιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών τηλ. 215294719 mkyrleou@u.gr

Διαβάστε περισσότερα

L 71/42 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 9.3.2012

L 71/42 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 9.3.2012 L 71/42 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 9.3.2012 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 203/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 8ης Μαρτίου 2012 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 889/2008 σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 1.1 ΤΑ ΟΞΕΑ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να διαπιστώνουμε τον όξινο χαρακτήρα σε προϊόντα καθημερινής χρήσης Να ορίζουμε τα οξέα κατά τον Arrhenius

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΛΙΠΩΝ, ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ, ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΥΛΟΥ ΣΕ ΤΡΟΦΙΜΑ (άσκηση 10 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 14791 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1086 11 Ιουνίου 2008 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Αναγνώριση Τοπικού Οίνου Κοζάνης.... 1 Αναγνώριση Τοπικού Οίνου Καρδίτσας....

Διαβάστε περισσότερα

Ωρίµανση του Σταφυλιού

Ωρίµανση του Σταφυλιού 1 Ωρίµανση του Σταφυλιού H ωρίµανση του σταφυλιού περνά από διάφορα στάδια-περιόδους: 1. Στο πρώτο στάδιο, η ρόγα είναι πράσινη από την παρουσία της χλωροφύλλης, ενώ η γεύση της έντονα ξινή, λόγω αυξηµένης

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 11:11 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 18:07

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 11:11 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 18:07 Τα χαρακτηριστικά από τα οποία διακρίνεται ένα κρασί εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες. Κατά κύριο λόγο όμως οφείλονται στην (ή στις) ποικιλία σταφυλιών από την οποία προέρχεται, στην περιοχή και τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ. Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κ.α τρόφιμα

ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ. Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κ.α τρόφιμα ΕΚΦΕ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ Για τη Β ΛΥΚΕΙΟΥ Περιεχόμενα ασκήσεων ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ στο συκώτι, στο γάλα κα τρόφιμα ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ της ΩΑΛΒΟΥΜΙΝΗΣ (πρωτεΐνης στο ασπράδι του αυγού) και της ΚΑΖΕΪΝΗΣ (πρωτεΐνης του γάλακτος)

Διαβάστε περισσότερα

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Σηµειώσεις για τον καθηγητή Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Βασικές γνώσεις Ο όρος γάλα, ως βασικό τρόφιµο, χωρίς κανένα προστεθειµένο επίθετο, ισχύει συνήθως για το αγελαδινό γάλα που είναι φρέσκο, πλήρες,

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

Ιδιότητες Ψυχρής Ροής Προϊόντων Πετρελαίου

Ιδιότητες Ψυχρής Ροής Προϊόντων Πετρελαίου ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Σχολή Χημικών Μηχανικών Τομέας Σύνθεση & Ανάπτυξης Βιομηχανικών Διεργασιών & Συστημάτων Εργαστήριο Καυσίμων & Λιπαντικών Εργαστηριακή Άσκηση Ιδιότητες Ψυχρής Ροής Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ Τα σάκχαρα είναι το σημαντικότερο συστατικό του γλεύκους, καθώς η περιεκτικότητά του σε αυτά καθορίζει τον αλκοολικό βαθμό του οίνου που θα προκύψει μετά την αλκοολική

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός του οργανοληπτικού έλεγχου

Ορισμός του οργανοληπτικού έλεγχου Ορισμός του οργανοληπτικού έλεγχου Ορισμός του οργανοληπτικού έλεγχου ως επιστήμη στην υπηρεσία της βιομηχανίας τροφίμων και ποτών. Σκοπός είναι η κατανόηση της σημασίας και του ρόλου της οργανοληπτικής

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομη περιγραφή του πειράματος

Σύντομη περιγραφή του πειράματος Σύντομη περιγραφή του πειράματος Παρασκευή διαλυμάτων ορισμένης περιεκτικότητας και συγκέντρωσης, καθώς επίσης και παρασκευή διαλυμάτων συγκεκριμένης συγκέντρωσης από διαλύματα μεγαλύτερης συγκέντρωσης

Διαβάστε περισσότερα

«Ποικιλιακή αναδιάρθρωση του Κρητικού αμπελώνα» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Τσούτσουρας Επαμεινώνδας Αναπληρωτής Ερευνητής Ινστιτούτο Οίνου ΕΘ.Ι.ΑΓ.

«Ποικιλιακή αναδιάρθρωση του Κρητικού αμπελώνα» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Τσούτσουρας Επαμεινώνδας Αναπληρωτής Ερευνητής Ινστιτούτο Οίνου ΕΘ.Ι.ΑΓ. «Ποικιλιακή αναδιάρθρωση του Κρητικού αμπελώνα» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Τσούτσουρας Επαμεινώνδας Αναπληρωτής Ερευνητής Ινστιτούτο Οίνου ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε Η Κρήτη αποτελούσε πάντα ένα από τα μεγάλα κέντρα αμπελοκαλλιέργειας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ

ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ ΑΡΧΗ LE CHATELIER - ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ Σκοπός Εργαστηριακής Άσκησης Η παρατήρηση και η κατανόηση της Αρχής Le Chatelier και η μελέτη της διαλυτότητας των ιοντικών ενώσεων Θεωρητικό Μέρος Αρχή Le Chatelier Οι

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις

Επαναληπτικές Ασκήσεις Επαναληπτικές Ασκήσεις Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Χημεία 1.1 Στον επόμενο πίνακα δίνονται τα σημεία τήξης και τα σημεία ζέσης διαφόρων υλικών. Υλικό Σημείο Tήξης ( ο C) Σημείο Zέσης ( ο C) Α 0 100 Β 62 760

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :...ΤΜΗΜΑ :...Αρ:... Βαθμολογία εξεταστικού δοκιμίου

Διαβάστε περισσότερα

1 Παραγωγή Λευκού Κρασιού Λευκό κρασί µπορεί να παρασκευαστεί είτε από λευκά, είτε από κόκκινα σταφύλια. Για την παραγωγή λευκού κρασιού άριστης ποιότητας πρέπει: 1. Να χρησιµοποιηθούν σταφύλια χωρίς µούχλες

Διαβάστε περισσότερα

Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους.

Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους. ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Ομογενή μίγματα χημικών ουσιών τα οποία έχουν την ίδια χημική σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες (χημικές και φυσικές) σε οποιοδήποτε σημείο τους. Διαλύτης: η ουσία που βρίσκεται σε μεγαλύτερη αναλογία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 31-7-14 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 Στο σχήμα 1 του άρθρου που δημοσιεύσαμε την προηγούμενη φορά φαίνεται η καθοριστικός ρόλος των μικροοργανισμών για την ύπαρξη της ζωής, αφού χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Οι κύριες αλλοιώσεις του ελαιολάδου είναι : Η υδρόλυση Η οξείδωση Η υδρόλυση συμβαίνει κυρίως στο χρόνο πριν από την παραλαβή του ελαιολάδου

Διαβάστε περισσότερα

«Ποικιλιακός προσανατολισμός αμπελώνων Πελοποννήσου»

«Ποικιλιακός προσανατολισμός αμπελώνων Πελοποννήσου» «Ποικιλιακός προσανατολισμός αμπελώνων Πελοποννήσου» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Δρ. Παν. Λαναρίδης Αναπληρωτής Ερευνητής Δ/ντής Ινστιτούτου Οίνου ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε Στην ποικιλιακή αναδιάρθρωση του ελληνικού αμπελώνα που θα γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΓΟΥΛΑΝΔΡΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΜΟΥΣΕΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΓΟΥΛΑΝΔΡΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΑΝΑΛΥΣΗΣ ΜΟΥΣΕΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΓΟΥΛΑΝΔΡΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΑΝΑΛΥΣΗΣ Επιστηµονικός υπεύθυνος : Δρ. Αντώνιος Τσαρµπόπουλος Τίτλος διδακτορικής διατριβής: Προσδιορισµός και µελέτη πτητικών συστατικών

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Τα τρόφιμα είναι σύνθετοι συνδυασμοί που προέρχονται από πολλές πηγες. Όλα τα τρόφιμα έχουν τη δυνατότητα αλλεπίδρασης (χημικής) σε διαφορετικό βαθμό.

Διαβάστε περισσότερα

Του Α. Καστρίωτη TouristikiEkpaideysi.gr ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ

Του Α. Καστρίωτη TouristikiEkpaideysi.gr ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ Ερυθρές ποικιλίες Cabernet Sauvignon Syrah Merlot Pinot Noir Grenache Λευκές ποικιλίες Chardonnay Gewürztraminer Riesling Sauvignon Blanc Sylvaner

Διαβάστε περισσότερα

Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C.

Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C. 4.1 Βασικές έννοιες Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C. Σχετική ατομική μάζα ή ατομικό βάρος λέγεται ο αριθμός που δείχνει πόσες φορές είναι μεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Ο «ΚΥΚΛΟΣ» ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Ο «ΚΥΚΛΟΣ» ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Ο «ΚΥΚΛΟΣ» ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 6 Τι πρέπει να γνωρίζεις Θεωρία 6.1 Να αναφέρεις τις τρεις φυσικές καταστάσεις στις οποίες μπορεί να βρεθεί ένα υλικό σώμα. Όπως και

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ»

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ» «ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ : κ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΥΛΟΣ ΧΗΜΙΚΟΣ ΟΙΝΟΛΟΓΟΣ Κυρίες και κύριοι, Κύριοι Πρόεδροι, Πριν ξεκινήσω την παρουσίασή μου, θέλω να συστήσω την εταιρία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ

ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ !Unexpected End of Formula l ΥΔΡΟΛΥΣΗ ΑΜΥΛΟΥ ΑΠΟ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΑΜΥΛΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΡΟ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Γκέκας Γιώργος Δημητριάδου Άννα Τζελέπη Λαμπρινή ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Πειράµατα Επιδείξεως Πείραμα

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευαγγελοπούλου Αλεξάνδρα Κεπέογλου Τριανταφυλλιά, Φωτσεινού Αικατερίνη ΠΟΤΟΠΟΙΪΑ ΝΑΟΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου 1. Το ιόν του νατρίου, 11Νa +, προκύπτει όταν το άτομο του Na προσλαμβάνει ένα ηλεκτρόνιο. Λ, όταν αποβάλλει ένα ηλεκτρόνιο 2. Σε 2 mol NH3

Διαβάστε περισσότερα

Α4. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες:

Α4. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ)

Διαβάστε περισσότερα

The art of nature Σεµινάριο Σεµινάριο Η τέχνη της αµπελουργίας και της οινοποίησης Ταξίδι στους αµπελώνες και τα κρασιά της Ελλάδας και του κόσµου Το σεµινάριο αποτελείται από 16 µαθήµατα για την αµπελουργία-οινολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ (άσκηση 7 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ Το Μοσχοφίλερο πιθανότατα είναι µια απο τις πιο παλιές Ελληνικές ποικιλίες, καθώς σύµφωνα µε ισχυρισµούς

Διαβάστε περισσότερα

FAX : 210.34.42.241 spudonpe@ypepth.gr) Φ. 12 / 600 / 55875 /Γ1

FAX : 210.34.42.241 spudonpe@ypepth.gr) Φ. 12 / 600 / 55875 /Γ1 Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Υ ΠΟΥ ΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑ Ι ΕΙΑ Σ & ΘΡΗΣ Κ/Τ Ω ΕΝΙΑ ΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤ ΙΚΟΣ Τ ΟΜ ΕΑ Σ Σ ΠΟΥ Ω Ν ΕΠΙΜ ΟΡΦΩ Σ ΗΣ ΚΑ Ι ΚΑ ΙΝΟΤ ΟΜ ΙΩ Ν /ΝΣ Η Σ ΠΟΥ Ω Τ µ ή µ α Α Α. Πα π α δ ρ έ ο υ 37

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: Χημεία Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 24 Μαΐου, 2013 7:30 10:30

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ 16/3/2015. Η οινική ιστορία. Η παγκόσμια παραγωγή οίνου. Έδαφος. Κλίμα. Κλίμα. Έδαφος. Άνθρωπος. Ποικιλία σταφυλιού

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ 16/3/2015. Η οινική ιστορία. Η παγκόσμια παραγωγή οίνου. Έδαφος. Κλίμα. Κλίμα. Έδαφος. Άνθρωπος. Ποικιλία σταφυλιού Η οινική ιστορία ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ Στεφανακίδης Κωνσταντίνος Καθηγητής Σχολής Αναβύσσου Υπ.Τουρισμού 2014 Στην ευρύτερη περιοχή του νοτίου Καύκασου πριν από 5000 περίπου χρόνια γεννήθηκε η Άμπελος η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα Στόχοι Να προσεγγίσουμε την διαχρονική ελληνική αμπελουργική και οινοποιητική παράδοση. Να μελετήσουμε το κρασί ως μέρος των διατροφικών μας συνηθειών, της

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Β. ΜΕΤΑΘΕΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ Στις αντιδράσεις αυτές οι αριθμοί οξείδωσης όλων των στοιχείων που μετέχουν στην αντίδραση παραμένουν σταθεροί. Τέτοιες αντιδράσεις είναι οι: 1.

Διαβάστε περισσότερα

Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ

Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ ΜΑΘΗΤΕΣ : ΚΟΥΤΣΟΥΚΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ ΚΟΥΡΛΑΥΤΗ ΝΙΚΗ ΜΕΛΕΑΣ ΗΛΙΑΣ ΠΑΡΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αμπέλι : Το αμπέλι είναι πολυετές φυτό και αναπτύσσεται γρήγορα. Ο κορμός του έχει πολλαπλές διακλαδώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου

Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου Στα πλαίσια του Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού επισκεφτήκαμε την Δευτέρα, 11.01.2010 και Τρίτη, 12.01.2010 το κτήμα Γεροβασιλείου λίγο έξω από την Επανομή.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ

ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΣΤΕΡΕΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Σε αυτή την εργαστηριακή άσκηση θα ορίσουμε την ταχύτητα διάλυσης μιας στερεής ουσίας στο νερό και θα

Διαβάστε περισσότερα

(5) Πρέπει επίσης να οριστεί επακριβώς ότι ο παρών κώδικας. (7) Σε εφαρμογή του παραρτήματος V του κανονισμού (ΕΚ)

(5) Πρέπει επίσης να οριστεί επακριβώς ότι ο παρών κώδικας. (7) Σε εφαρμογή του παραρτήματος V του κανονισμού (ΕΚ) 15.5.2008 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 127/13 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 423/2008 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 8ης Μαΐου 2008 για τον καθορισμό ορισμένων λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1493/1999

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους.

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους. «ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Κα Χ. ΣΠΙΝΘΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΠΟΝΟΣ - ΕΙΔΙΚΟΣ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΑΣ Κυρίες και κύριοι, Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους. Από την

Διαβάστε περισσότερα

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2 Εργαστηριακή άσκηση 3: Επεξήγηση πειραμάτων: αντίδραση/παρατήρηση: Μέταλλο + νερό Υδροξείδιο του μετάλλου + υδρογόνο Νa + H 2 0 NaOH + ½ H 2 To Na (Νάτριο) είναι αργυρόχρωμο μέταλλο, μαλακό, κόβεται με

Διαβάστε περισσότερα

2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να διαπιστώνουμε το βασικό χαρακτήρα σε προϊόντα καθημερινής χρήσης Να ορίζουμε τις βάσεις κατά τον Arrhenius

Διαβάστε περισσότερα

1.5 Ταξινόμηση της ύλης

1.5 Ταξινόμηση της ύλης 1.5 Ταξινόμηση της ύλης Θεωρία 5.1. Πως ταξινομείται η ύλη; Η ύλη ταξινομείται σε καθαρές ή καθορισμένες ουσίες και μίγματα. Τα μίγματα ταξινομούνται σε ομογενή και ετερογενή. Οι καθορισμένες ουσίες ταξινομούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ

ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2014 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Αριθμός ομάδας: Ονόματα διαγωνιζομένων: Στοιχεία Διαγωνιζόμενων 1) 2) 3) Σχολείο: Όνομα

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Γ Γυμνασίου: Απαντήσεις των ασκήσεων και ερωτήσεων του σχολικού βιβλίου

Χημεία Γ Γυμνασίου: Απαντήσεις των ασκήσεων και ερωτήσεων του σχολικού βιβλίου Χημεία Γ Γυμνασίου: Απαντήσεις των ασκήσεων και ερωτήσεων του σχολικού βιβλίου Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Οξέα - Βάσεις Άλατα Σελίδα 15 1. Τι ονομάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΑΛΑΚΤΟΣ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης.

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΑΛΑΚΤΟΣ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης. Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΑΛΑΚΤΟΣ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης Προσδιορισμοί Ειδικό βάρος Οξύτητα Στερεό υπόλειμμα Λακτόζη Έλεγχος παστερίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές διεργασίες. Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια

Τεχνικές διεργασίες. Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια Τεχνικές διεργασίες Βιομάζα Βιομόρια Οργ. μόρια Ανοργ. μόρια ΓΕΩΡΓΙΑ Γενετική βελτίωση ποικιλιών φυτών για αντοχή στις ασθένειες, ξηρασία, αφιλόξενα εδάφη Μαζική παραγωγή κλώνων Ανάπτυξη βιο-εντομοκτόνων

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ Γ.Χ.Κ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ:ΕΛΕΓΧΟΙ, ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ Γ.Χ.Κ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ:ΕΛΕΓΧΟΙ, ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ Γ.Χ.Κ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ:ΕΛΕΓΧΟΙ, ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΟΥ ΧΗΜΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Γ.Χ.Κ. ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ Β ΤΜΗΜΑΤΟΣ Γ ΧΗΜΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Χημεία Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

3.5 Ρυθμιστικά διαλύματα

3.5 Ρυθμιστικά διαλύματα 3.5 Ρυθμιστικά διαλύματα Ρυθμιστικά διαλύματα ονομάζονται τα διαλύματα των οποίων το ph παραμείνει πρακτικά σταθερό, όταν προστεθεί μικρή αλλά υπολογίσιμη ποσότητα ισχυρών οξέων ή βάσεων ή αραιωθούν μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη;

Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη; Τι ορίζεται ως επίδραση κοινού ιόντος σε υδατικό διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη; Επίδραση κοινού ιόντος έχουμε όταν σε διάλυμα ασθενούς ηλεκτρολύτη προσθέσουμε έναν άλλο ηλεκτρολύτη που έχει κοινό ιόν με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΙΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΙΝΟΛΟΓΙΑΣ Ιωάννης Ρούσσης Καθηγητής Χημείας και Βιοχημείας Τροφίμων και Οίνου Τμήμα Χημείας, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Ιωάννινα 2015 Παρατίθενται αναλύσεις οίνου. Φυσικά δεν αναφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Στην συγκεκριμένη εργαστηριακή δραστηριότητα θα μετρήσουμε 4 παραμέτρους για την ποιότητα του νερού που προέρχεται από το δίκτυο του σχολείου μας,

Στην συγκεκριμένη εργαστηριακή δραστηριότητα θα μετρήσουμε 4 παραμέτρους για την ποιότητα του νερού που προέρχεται από το δίκτυο του σχολείου μας, Σχολείο: Ημερομηνία Δειγματοληψίας.. Φύλλο Εργασίας Έλεγχος της Ποιότητας του Πόσιμου Νερού του Σχολείου μας Γενικές πληροφορίες Τα φυσικά νερά περιέχουν διάφορες ουσίες οι οποίες είναι διαλυμένες και

Διαβάστε περισσότερα

VA ομάδα. ii CH3CH2OH 4I2 6NaOH HCOONa CHI3 5NaI 5H iii CH3CH O 2AgNO3 3NH3 H2O CH3COONH4 Ag 2NH4NO3

VA ομάδα. ii CH3CH2OH 4I2 6NaOH HCOONa CHI3 5NaI 5H iii CH3CH O 2AgNO3 3NH3 H2O CH3COONH4 Ag 2NH4NO3 Α Π Α Ν Τ Η Σ Ε Ι Σ Θ Ε Μ Α Τ Ω Ν Π Α Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ω Ν Ε Ξ Ε Τ Α Σ Ε Ω Ν 2 0 1 Χ Η Μ Ε Ι Α Θ Ε Τ Ι Κ Η Σ Κ Α Τ Ε Υ Θ Υ Ν Σ Η Σ Γ Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ 2 9. 0 5. 2 0 1 ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4

Διαβάστε περισσότερα

Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων. Κουρέλη Ρούλα

Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων. Κουρέλη Ρούλα Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων Κουρέλη Ρούλα Μαρτιος 2010 Ο σχεδιασμός νέου προϊόντος περιλαμβάνει Βιβλιογραφική έρευνα Αξιοποίηση στοιχείων έρευνας αγοράς Εύρεση πρώτων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΑΦΥΛΙ ΣΤΟ ΚΡΑΣΙ: ΜΥΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΑΦΥΛΙ ΣΤΟ ΚΡΑΣΙ: ΜΥΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗΣ 1 ΓΕΝΙΚΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ 2013 2014 ( Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ) ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΑΦΥΛΙ ΣΤΟ ΚΡΑΣΙ: ΜΥΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση του αυγού Λευκό Κρόκος Βάρος 38 g 17 g Πρωτείνη 3,9 g 2,7 g Υδατάνθρακες 0,3 g 0,3 g Λίπος 0 6 g Χοληστερόλη 0 213 mg

Σύσταση του αυγού Λευκό Κρόκος Βάρος 38 g 17 g Πρωτείνη 3,9 g 2,7 g Υδατάνθρακες 0,3 g 0,3 g Λίπος 0 6 g Χοληστερόλη 0 213 mg Αυγό Τα αυγά αποτελούνται από το κέλυφος (10 %), το ασπράδι ή λευκό (50-60 %), τον κρόκο ή κίτρινο (30 %). Το κέλυφος αποτελείται κατά 95 % από ανόργανα συστατικά όπως ανθρακικό ασβέστιο, ανθρακικό μαγνήσιο

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ

Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ Τα τοπικά κρασιά από τους αμπελώνες της Πάρου, της οικογένειας Μωραϊτη, παράγονται με παραδοσιακές μεθόδους αμπελοκαλλιέργειας, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρι α Γραφημα των 9η Δια λεξη

Θεωρι α Γραφημα των 9η Δια λεξη Θεωρι α Γραφημα των 9η Δια λεξη Α. Συμβω νης Ε Μ Π Σ Ε Μ Φ Ε Τ Μ Φεβρουα ριος 2015 Α. Συμβω νης (ΕΜΠ) Θεωρι α Γραφημα των 9η Δια λεξη Φεβρουα ριος 2015 183 / 198 Ταιρια σματα (Matchings) Ταίριασμα: Ένα

Διαβάστε περισσότερα

YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007.

YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007. Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Τρίτη, 12 Ιουνίου 2007 7:30-10:30

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ. Humus Vita Stallatico Super

ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ. Humus Vita Stallatico Super ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - ΝΡ Humus Vita Stallatico Super ΟΡΓΑΝΙΚΟ ΛΙΠΑΣΜΑ ΝΡ O χούμος προέρχεται αποκλειστικά από την ανάμειξη εκλεκτής κοπριάς (βοοειδών και πουλερικών) αφού υποστεί μία διαδικασία ζύμωσης

Διαβάστε περισσότερα

H ΔΕΚΑΕΤΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΣΕ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ

H ΔΕΚΑΕΤΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΣΕ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ H ΔΕΚΑΕΤΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΜΠΕΛΩΝΑ ΣΕ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ «Τα πάντα ρει» Το νέο βρίσκεται σε πάλη με το παλιό (Ηράκλειτος) Η παράδοση ως ηθική κατηγορία, αντίθετη με την παράδοση ως συσσωρευμένη γνώση

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών Ενζύμων που βρίσκονται κατά μήκος του πεπτικού τους σωλήνα. Τα ένζυμα

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /16 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A1057 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Δράμα (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ Όνομα και τίτλος αιτούντα: Νομικό

Διαβάστε περισσότερα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Οξέα Είναι οι χημικές ενώσεις οι οποίες όταν διαλυθούν στο νερό, ελευθερώνουν κατιόντα υδρογόνου (Η + ) Ιδιότητες Οξέων 1. Έχουν όξινη γεύση. 2. Επιδρούν με τον ίδιο

Διαβάστε περισσότερα

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ. 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ).

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ. 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ). Χηµεία Α Λυκείου Φωτεινή Ζαχαριάδου 1 από 12 ( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1. Να χαρακτηρίσετε τις επόµενες προτάσεις ως σωστές (Σ) ή λανθασµένες (Λ). α) Ένα µείγµα είναι πάντοτε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Περικλέους Σταύρου 31 34100 Χαλκίδα Τ: 2221-300524 & 6937016375 F: 2221-300524 @: chalkida@diakrotima.gr W: www.diakrotima.gr

Περικλέους Σταύρου 31 34100 Χαλκίδα Τ: 2221-300524 & 6937016375 F: 2221-300524 @: chalkida@diakrotima.gr W: www.diakrotima.gr Περικλέους Σταύρου 31 34100 Χαλκίδα Τ: 2221-300524 & 6937016375 F: 2221-300524 @: chalkida@diakrotima.gr W: www.diakrotima.gr Προς: Μαθητές Α, Β & Γ Λυκείου / Κάθε ενδιαφερόμενο Αγαπητοί Φίλοι Όπως σίγουρα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ο αριθμός Avogadro, N A, L = 6,022 10 23 mol -1 η σταθερά Faraday, F = 96 487 C mol -1 σταθερά αερίων R = 8,314 510 (70) J K -1 mol -1 = 0,082 L atm mol -1 K -1 μοριακός

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Οργανική ουσία Αποτελείται από πολύπλοκες ενώσεις οι οποίες παράγονται από τα υπολείμματα των φυτικών και ζωικών οργανισμών, με την επίδραση βιολογικών, χημικών

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα 1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα Θεωρία 3.1. Ποια είναι τα δομικά σωματίδια της ύλης; Τα άτομα, τα μόρια και τα ιόντα. 3.2. SOS Τι ονομάζεται άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /15 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A1592 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Καρδίτσα (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ ΕΑΣ Καρδίτσας EAS Karditsas

Διαβάστε περισσότερα

Μεζούρες (λευκό καπάκι) Μαρκαδόρος

Μεζούρες (λευκό καπάκι) Μαρκαδόρος 1. Κυτταρική αναπνοή στο μύκητα Saccharomyces cerevisiae. 2. Παράγοντες που επηρεάζουν το ρυθμό της ανάπτυξης και της κυτταρικής αναπνοής του μύκητα. 3. Μικροσκοπική παρατήρηση του μύκητα και της αναπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων µπορούν να καταταχθούν σε τρεις κατηγορίες: Φυσικά Χηµικά Βιολογικά. Πολλές από τις παραµέτρους που ανήκουν στις κατηγορίες αυτές αλληλεξαρτώνται π.χ. η θερµοκρασία που

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου

Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου Ένωση Ελλήνων Χημικών Περιφερειακό Τμήμα Κρήτης Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου Ιωάννης Μ. Γαλανάκης Χημικός Μηχανικός Απόσταγμα Στεμφύλων Σταφυλιού Τσικουδιά Τσίπουρο Raki (Ρακί)

Διαβάστε περισσότερα

Η παρασκευή του Τσίπουρου. Τυπικό αποστακτήριο Τσίπουρου

Η παρασκευή του Τσίπουρου. Τυπικό αποστακτήριο Τσίπουρου Η παρασκευή του Τσίπουρου Τυπικό αποστακτήριο Τσίπουρου Αποστακτήριο στη Δυτική Μακεδονία Το τσίπουρο βγαίνει... Η πρώτη ύλη για την παρασκευή του Τσίπουρου (η μάζα) αποτελείται από τους φλοιούς των σταφυλιών,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΘΕΜΑ Α ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ(5) Για τις προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

(αποστειρωση, παστεριωση, ψησιμο)

(αποστειρωση, παστεριωση, ψησιμο) ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΣΤΑ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (αποστειρωση, παστεριωση, ψησιμο) Η θερμικη επεξεργασία έχει επιζημια επίδρση στα θρεπτικα συστατικά. Στοχος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά

Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά Η ανθοφορία και ωρίµαση των σταφυλιών κατά τους κρίσιµους µήνες εξελίχθηκε οµαλά φέτος, αν και επιτυχάνθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ.

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ, Dr ΤΑΒΕΡΝΑΡΑΚΗ ΝΙΚΗ 1. 1 ΑΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ, ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ, ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Με τον ορισμό terroir αναφέρονταν,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Τι χρειάζεσαι: Ένα πλαστικό μπουκάλι (ή ένα στενόμακρο ποτήρι), ένα μολύβι, ένα κομμάτι μονόκλωνο καλώδιο ή σύρμα, νερό, οινόπνευμα, λάδι, αλάτι.

Τι χρειάζεσαι: Ένα πλαστικό μπουκάλι (ή ένα στενόμακρο ποτήρι), ένα μολύβι, ένα κομμάτι μονόκλωνο καλώδιο ή σύρμα, νερό, οινόπνευμα, λάδι, αλάτι. ΑΝΩΣΗ Πείραμα 1: Το αυγό που κολυμπάει. Τι χρειάζεσαι: ένα βρασμένο αυγό, ένα πλατύ ποτήρι ή ένα πλαστικό μπουκάλι, ένα μαχαίρι, νερό, αλάτι, ένα κουταλάκι. Τι θα κάνεις: Αν δεν είναι εύκολο να έχεις ένα

Διαβάστε περισσότερα

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης Οξείδωση της γλυκόζης ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ «Καταβολισµός ή ανοµοίωση» C 6 H 12 O+6O 2 +6H 2 O 12H 2 O+6CO 2 +686 Kcal/mol Πηγές ενέργειας κατά την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2014-2015

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2014-2015 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑΣ γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2014-2015 Ελένη Γ. Παλούμπα, Χημικός, Εργαστηριακό Κέντρο Φυσικών Επιστημών Λακωνίας, 2014-2015 Αθήνα, 16-09-2014 Αρ. Πρωτ. 147346/Γ2 ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΧΩΡΑ. 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης

ΟΝΟΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΧΩΡΑ. 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης Οι τριήμερες γευστικές δοκιμές του «Διεθνούς Διαγωνισμού Οίνου & Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης» που διοργανώνει

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις διαλυμάτων. Επαναληπτικές ασκήσεις Α' Λυκείου 1

Ασκήσεις διαλυμάτων. Επαναληπτικές ασκήσεις Α' Λυκείου 1 Επαναληπτικές ασκήσεις Α' Λυκείου 1 Ασκήσεις διαλυμάτων. 1. Διαλύουμε πλήρως 20 g σε 20 g H 2 O και προκύπτει διάλυμα Α. Να υπολογιστεί η % w/w περιεκτικότητα του διαλύματος. μάζα Δ/τος = 1 + 2 20 + 20

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ

ΕΚΦΡΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΕΚΦΡΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Η συγκέντρωση συμβολίζεται γενικά με το σύμβολο C ή γράφοντας τον μοριακό τύπο της διαλυμένης ουσίας ανάμεσα σε αγκύλες, π.χ. [ΝΗ 3 ] ή [Η 2 SO 4 ]. Σε κάθε περίπτωση,

Διαβάστε περισσότερα

Οι βάσεις 65. Εκπαιδευτικός Οργανισμός δ. τσιάρας & σια ε.ε.

Οι βάσεις 65. Εκπαιδευτικός Οργανισμός δ. τσιάρας & σια ε.ε. Οι βάσεις 65 1. Στον παρακάτω πίνακα δίνονται διάφορα διαλύματα ή γαλακτώματα και οι αντίστοιχες τιμές ph. Να τα διατάξετε από το περισσότερο όξινο προς το πλέον βασικό. Διάλυμα / γαλάκτωμα ph 1. διάλυμα

Διαβάστε περισσότερα