Θέμα: Τεχνικό Δελτίο Προτεινόμενης Πράξης που θα υποβάλει ο Φορέας Διαχείρισης στο πλαίσιο του ΕΠ ΠΕΡΑΑ Απόφαση:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θέμα: Τεχνικό Δελτίο Προτεινόμενης Πράξης που θα υποβάλει ο Φορέας Διαχείρισης στο πλαίσιο του ΕΠ ΠΕΡΑΑ 2007-2013 Απόφαση:"

Transcript

1 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 4 ης /2010 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ - ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Την Πέμπτη 15 Ιουλίου 2010 και ώρα 1:30 μ.μ., πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του Φορέα Διαχείρισης, στο Περιβαλλοντικό Κέντρο Ενημέρωσης Άστρους Αρκαδίας, η 4 η συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Φορέα. Παρόντες ήταν οι παρακάτω: Αναγνωστοπούλου Μαρία Μαχαίρας Παναγιώτης Μπαζίγος Παναγιώτης Μπούσμπουρας Δημήτριος Χρυσομάλλης Χρήστος Δαλιάνης Ευστράτιος Θέμα: Τεχνικό Δελτίο Προτεινόμενης Πράξης που θα υποβάλει ο Φορέας Διαχείρισης στο πλαίσιο του ΕΠ ΠΕΡΑΑ Απόφαση: Την έγκριση των ακόλουθων έργων ως πρόσθετων υποέργων του Τεχνικού Δελτίου Προτεινόμενης Πράξης που πρόκειται να υποβληθεί στα πλαίσια του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη » του Άξονα Προτεραιότητας 9 «Προστασία φυσικού περιβάλλοντος και βιοποικιλότητας». Υποέργο 9: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών χλωρίδας ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών χλωρίδας των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43 και άλλων σημαντικών ειδών χλωρίδας με δεδομένη τη μεγάλη χλωριδική σημασία της περιοχής. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών χλωρίδας της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων.

2 Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη χλωρίδας που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι: Είδη χλωρίδας προς παρακολούθηση: (είδη των παρ. II, IV και V της 92/43) Carex acuta Micromeria taygetea Επιπλέον: Τα Σπάνια, Ενδημικά και Απειλούμενα (ΣΕΑ) φυτικά είδη και υποείδη των τριών περιοχών Νatura 2000 του Οικολογικού Πάρκου Όρους Πάρνωνα & Υγροτόπου Μουστού αλλά και την ευρύτερης περιοχής του Πάρνωνα. Στον κατάλογο ΣΕΑ περιλαμβάνονται οι ακόλουθες κατηγορίες φυτικών ειδών και υποειδών: α. Είδη που υπόκεινται σε νομικό καθεστώς προστασίας οποιουδήποτε είδους (π.χ. είδη κοινοτικού ενδιαφέροντος της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, είδη που καλύπτονται από το Προεδρικό Διάταγμα 67/1981, είδη της Σύμβασης Βέρνης). β. Είδη που έχουν περιληφθεί σε Βιβλία Ερυθρών Δεδομένων της Ελλάδας (Phitos & al. 1995, Φοίτος & al. 2009) ή σε καταλόγους απειλουμένων ειδών της ΙUCN ή σε λίστες σημαντικών ειδών (π.χ. Άλλα Σημαντικά Είδη Φυτών του Δικτύου Natura IPS, Kokkini et al. 1996). Πολλά από αυτά τα είδη δεν υπόκεινται σε κάποιο νομικό καθεστώς προστασίας. Η ένταξη ενός είδος της συγκεκριμένης κατηγορίας στα ΣΕΑ των τριών περιοχών Νatura 2000 του Οικολογικού Πάρκου Όρους Πάρνωνα & Υγροτόπου Μουστού ή η εξαίρεσή του από τα ΣΕΑ πρέπει να υποστηρίζεται και να δικαιολογείται με συγκεκριμένα επιχειρήματα (που είναι διαθέσιμα είτε από τη βιβλιογραφία είτε προκύπτουν από την έρευνα πεδίου). γ. Τοπικά ενδημικά είδη ή ελληνικά ενδημικά με μικρούς πληθυσμούς, σπάνια είδη (όχι αναγκαστικά ενδημικά) που εμφανίζονται σε λίγους και ολιγομελείς πληθυσμούς στην Ελλάδα και είδη με ιδιαίτερο φυτογεωγραφικό ενδιαφέρον. Οι λόγοι για τους οποίους τα μέλη της κατηγορίας αυτής εντάσσονται στα ΣΕΑ θα αναγράφονται και θα τεκμηριώνονται. Ορισμένα υποψήφια φυτικά είδη για ένταξη στα ΣΕΑ, τα οποία θα αξιολογηθούν στα πλαίσια του παρόντος υποέργου, αναγράφονται παρακάτω: Achillea taygetea Alkanna sfikasiana Alyssum taygeteum

3 Amelanchier parviflora subsp. chelmea Anthemis laconica Asperula arcadiensis Asperula elonea Asperula malevonensis Asperula saxicola Astragalus agraniotii Astragalus drupaceus Astragalus lacteus Astragalus maniaticus Athamanta arachnoidea Bupleurum greuteri Campanula andrewsii Campanula asperuloides Campanula stenosiphon. Centaurea leonidia Centaurea rupestris L. subsp. parnonia Chaerophyllum heldreichii Crepis heldreichiana Crocus hadriaticus subsp. parnonicus Dactylorhiza sambucina Dianthus serratifolius subsp. abbreviatus Erodium chrysanthum Genista halαcsyi Hymenonema laconicum Hypericum taygeteum Linum phitosianum Malus florentina Minuartia parnonia Minuartia pichleri Nepeta orphanidea Ophrys argolica Origanum x lirium Origanum scabrum Petrorhagia grandiflora Polygala sfikasiana Potentilla arcadiensis Rindera graeca. Scabiosa taygetea subsp. taygetea Scutellaria rupestris subsp. cytherea Scutellaria rupestris subsp. rupestris Sibthorpia europaea L. Sideritis clandestina subsp. clandestina Silene goulimyi Teucrium aroanium. Teucrium francisci-werneri Thalictrum orientale Thymus laconicus Trinia frigida Trisetum laconicum Tulipa goulimyi

4 Viola mercurii Viola parnonia ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) και των άλλων σημαντικών ειδών χλωρίδας, είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες. Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος χλωρίδας των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και των άλλων σημαντικών ειδών σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης της χλωρίδας, τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο)

5 Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Kατάλογος με τα Σπάνια, Ενδημικά και Απειλούμενα (ΣΕΑ) φυτικά είδη και υποείδη των τριών περιοχών Νatura 2000 του Οικολογικού Πάρκου Πάρνωνα-Μουστού αλλά και την ευρύτερης περιοχής του Πάρνωνα. Καταγραφή των χωρικών και πληθυσμιακών δεδομένων των ειδών ΣΕΑ. Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 10: Καταγραφή και παρακολούθηση των τύπων οικοτόπων ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθησή της κατάστασης διατήρησης των τύπων οικοτόπων της Οδηγίας 92/43 και άλλων σημαντικών τύπων οικοτόπων. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης, η ανόρθωση ή/και η αποκατάσταση των τύπων οικοτόπων της Οδηγίας 92/43/ΕΕ. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) οικοτόπων, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, η δράση παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών. Οι τύποι οικοτόπων που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος είναι:

6 Τύποι οικοτόπων προς παρακολούθηση: 1. Παράκτιοι και αλοφυτικοί Οικότοποι 1150 Παράκτιες λιμνοθάλασσες 1410 Μεσογειακά αλίπεδα (Juncetalia maritimi) 2. Παράκτιες και ενδοχωρικές θίνες 2110 Υποτυπώδεις κινούμενες θίνες 3. Οικότοποι γλυκών υδάτων 3290 Ποταμοί της Μεσογείου με περιοδική ροή από Paspalo-Agrostidion 4. Εύκρατα χερσαία εδάφη και λόχμες 4090 Ενδημικά ορεινά μεσογειακά χέρσα εδάφη με ακανθώδεις θάμνους 5. Λόχμες με σκληρόφυλλη βλάστηση (matorrals) 5210 Δενδρώδη matorrals με Juniperus spp Φρύγανα από Sarcopoterium spinosum 6. Φυσικές και ημιφυσικές χλοώδεις διαπλάσεις 6230 Χλοώδεις διαπλάσεις με Nardus, ποικίλων ειδών, σε πυριτικά υποστρώματα των ορεινών ζωνών (και των ημιορεινών ζωνών της ηπειρωτικής Ευρώπης) 8. Βραχώδεις οικότοποι και σπήλαια 8210 Ασβεστολιθικά βραχώδη πρανή με χασμοφυτική βλάστηση 9. Δάση 92. Δάση εύκρατων περιοχών της Ευρώπης 9260 Δάση με Castanea sativa 924A 92D0 tinctoriae) 92C0 Θερμόφιλα δρυοδάση της Ανατολική Μεσογείου και της Βαλκανικής** Νότια παρόχθια δάση-στοές και λόχμες (Nerio-Tamaricetea και Securinegion Δάση Platanus orientalis και Liquidambar orientalis (Platanion orientalis) 93. Μεσογειακά δάση σκληρόφυλλων 9320 Δάση με Olea και Ceratonia 934Α Ελληνικά δάση πρίνου** 9340 Δάση με Quercus ilex και Quercus brachyphylla 94 & 95. Ορεινά εύκρατα δάση κωνοφόρων και Μεσογειακά δάση Κωνοφόρων 9530 (Υπο-) μεσογειακά πευκοδάση με ενδημικά μαυρόπευκα 9540 Μεσογειακά πευκοδάση με ενδημικά είδη πεύκων της Μεσογείου 9560 Ενδημικά δάση με Juniperus spp. 951B Δάση ελληνικής ελάτης (Abies cephalonica)** **Ελληνικοί Τύποι Οικοτόπων

7 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι δράσεις στο παρόν υποέργο θα αφορούν την Παρακολούθηση και αξιολόγηση κατάστασης διατήρησης τύπων οικοτόπων. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των τύπων οικοτόπων (Παράρτημα I) και η παρακολούθηση της εξέλιξής της είναι καίριας σημασίας για τις δράσεις παρακολούθησης, όπως αναφέρεται και στο Άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Σε προσαρμογή με την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ, ως βάση για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των τύπων οικοτόπων θα χρησιμοποιηθούν οι ακόλουθες παράμετροι: Δομές και λειτουργίες του τύπου οικοτόπου (πληρότητα ειδικών δομικών και λειτουργικών στοιχείων του τύπου οικοτόπου), τυπικά είδη (πληρότητα τυπικών ειδών οικοτόπου), επιδράσεις-πιέσεις - απειλές (προοπτικές διατήρησης). Η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων (Άρθρο 11, Οδηγία 92/43/ΕΟΚ) αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης για κάθε τύπο οικοτόπου σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας και Ζώνες Ειδικής Προστασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα κάθε Φορέα Διαχείρισης), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Β, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε τύπου οικοτόπου του Παραρτήματος Ι, σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του Άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των τύπων οικοτόπων θα στηρίζεται σε τρεις παραμέτρους με τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης και συγκεκριμένα: Πληρότητα εξειδικευμένων δομών τύπου οικοτόπου: A: εξαιρετική αντιπροσωπευτικότητα, B: καλή αντιπροσωπευτικότητα, C: μέτρια αντιπροσωπευτικότητα, D: Μη αναστρέψιμη υποβάθμιση, δεν είναι δυνατή η φυσική αναγέννηση. Πληρότητα εξειδικευμένων ειδών του τύπου οικοτόπου: A: Πλήρης εκπροσώπηση των τυπικών ειδών του οικοτόπου, B: Μεγάλη εκπροσώπηση των τυπικών ειδών του οικοτόπου C: Μερική/Χαμηλή εκπροσώπηση των τυπικών ειδών του οικοτόπου Αρνητική επίδραση (πιέσεις - απειλές): Α: μικρή, Β: μέτρια, C: έντονη. ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης ανά τύπο οικοτόπου, τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου.

8 Προτάσεις διαχείρισης για τους παρακολουθούμενους οικοτόπους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 11: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών ερπετών και αμφιβίων ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών ερπετών και αμφιβίων των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών ερπετών και αμφιβίων της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη ερπετών και αμφιβίων που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι: Ερπετά προς παρακολούθηση: (είδη των παρ. II, IV και V της Οδηγίας 92/43) ΑΜΦΙΒΙΑ: ΑΝΟΥΡΑ Bufo viridis (Πρασινόφρυνος) Hyla arborea (Δενδροβάτραχος) Rana graeca (Γραικοβάτραχος) Rana dalmatina (Πηδοβάτραχος) Rana ridibunda (Λιμνοβάτραχος)

9 ΕΡΠΕΤΑ: ΧΕΛΩΝΙΑ Testudo hermanni (Μεσογειακή χελώνα) Testudo marginata (Κρασπεδοχελώνα) Emys orbicularis (Στικτή νεροχελώνα) ΕΡΠΕΤΑ: ΟΦΙΔΙΑ Coronella austriaca (Ασινόφιδο) Natrix tessellata (Κυβόφιδο) Coluber najadum (Σαϊτα) Vipera ammodytes (Οχιά) Coluber gemonensis (Δενδρογαλιά) Elaphe quatuorlineata (Λαφιάτης) Elaphe situla (Σπιτόφιδο) Telescopus fallax (Αγιόφιδο) ΕΡΠΕΤΑ: ΣΑΥΡΙΑ Ablepharus kitaibelii (Αβλέφαρος) Lacerta graeca (Ελληνική σαύρα) Lacerta trilineata (Τρανόσαυρα) Podarcis peloponnesiaca (Πελοποννησιακή γουστέρα) Ophiomorus punctatissimus (Οφιόμορος) Ophisaurus apodus (Τυφλίτης) ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (Παραρτήματα ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες.

10 Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος αμφιβίων-ερπετών των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης ανά κατηγορία οργανισμών αντικειμένων παρακολούθησης (αμφίβια, ερπετά), τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 12: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών ψαριών ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών ψαριών των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών ψαριών της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17

11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη ψαριών που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι: Ψάρια προς παρακολούθηση: (είδη της Οδηγίας 92/43) Aphanius fasciatus (Ζαχαριάς) Χωρίς ιδιαίτερη έρευνα έχουν ήδη εντοπιστεί 11 είδη ψαριών στο Μουστό, ενώ αναμένονται τουλάχιστον άλλα τρία ή και περισσότερα είδη μετά από επιστάμενη ιχθυολογική μελέτη της περιοχής. Ο αριθμός ειδών ψαριών είναι συνεπώς σχετικά υψηλός και περιλαμβάνει τουλάχιστον τέσσερα απειλούμενα ή/και προστατευόμενα είδη (δηλ. είδη εξαιρετικά σημαντικά για τη διατήρηση της τοπικής βιοποικιλότητας και της διάκρισής της, ως προστατευόμενης περιοχής). Σε πρόσφατη ανασκόπηση της Ευρωπαϊκής ιχθυοπανίδας (Kottelat & Freyhof, 2007), δημοσιεύτηκε και επαναδιατυπώθηκε επισήμως η παρουσία του εξαιρετικά σπάνιου είδους Aphanius almiriensis στην περιοχή του Μουστού (Kottelat et al. 2007). Αυτό το ψάρι αποτελεί ένα από τα σπανιότερα και κρισίμως κινδυνεύοντα είδη της Ελλάδας και της Ευρώπης. Υπάρχουν βάσιμες ενδείξεις ότι ο πρωταρχικός πληθυσμός του είδους αυτού, που είχε ανακαλυφθεί το 1997 στην περιοχή Λουτρά Αλμυρής (Ν. Κορινθίας), έχει πλέον εξαφανιστεί από το Ουσιαστικά, ο μοναδικός γνωστός πληθυσμός του Aphanius almiriensis στον κόσμο επιζεί αποκλειστικά στον Μουστό. Το είδος αυτό φαίνεται να προτιμά τα υφάλμυρα πηγαία νερά στα εσωτερικά της Λιμνοθάλασσας και είναι σχετικά εξειδικευμένο ως προς τις απαιτήσεις του, σε αυτό το ειδικό ενδιαίτημα. Υπάρχουν ελάχιστες περιοχές με κατάλληλο ή παρόμοιο τύπο ενδιαιτήματος στην ανατολική ακτή της Πελοποννήσου, συνεπώς ο Μουστός αποτελεί παγκόσμια προτεραιότητα για την προστασία αυτού του είδους. Τα παρακάτω είδη σπάνιων, απειλούμενων και προστατευόμενων ειδών ψαριών: Aphanius almiriensis (Ζαχαριάς Αλμυρής)-Κρισίμως Κινδυνεύον Anguilla anguilla (Χέλι)-Σχεδόν Απειλούμενο Syngnathus acus (Σακοράφα)-Προστατευόμενο από Διεθνείς Συμβάσεις Salaria fluviatilis (Ποταμοσαλιάρα)-Τοπική μείωση, βιογεωγραφικό ενδιαφέρον ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (Παραρτήματα ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της

12 κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες. Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος ψαριού των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης των ειδών ψαριών, τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Ειδική έρευνα για την ταυτοποίηση και τη μελέτη του είδους Aphanius almiriensis στην περιοχή (συμπεριλαμβανομένης της γενετικής έρευνας). Διερεύνηση των ειδικών αναγκών του είδους στη περιοχή (χρήση ενδιαιτημάτων, διατροφή κ.α.) καθώς και της κατάστασης διατήρησης των πληθυσμών. Ειδική έρευνα και χαρτογράφηση-αξιολόγηση των τύπων ενδιαιτημάτων της ιχθυοπανίδας στο χώρο των παράκτιων υγροτόπων του Οικολογικού Πάρκου. Ειδικές προτάσεις για την προστασία του κρισίμως κινδυνεύοντος Aphanius almiriensis. Προϊόντα της έρευνας: 1) Σχέδιο διατήρησης του είδους Aphanius almiriensis, 2) Ειδικές

13 προτάσεις ερμηνείας περιβάλλοντος και επικοινωνίας για την ευαισθητοποίηση και περιβαλλοντική εκπαίδευση σχετικά με το είδος Aphanius almiriensis. Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ KOTTELAT M., BARBIERI R. & STOUMBOUDI M. T. (2007). Aphanius almiriensis, a new species of toothcarp from Greece (Teleostei: Cyprinodontidae). Revue Suisse de Zoologie, 114: KOTTELAT M. & FREYHOF J. (2007). Handbook of European Freshwater Fishes. Kottelat, Cornol, Switzerland and Freyhof, Berlin, Germany. Υποέργο 13: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών θηλαστικών ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών θηλαστικών των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών θηλαστικών της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη θηλαστικών που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι:

14 Θηλαστικά προς παρακολούθηση: (είδη των παρ. II, IV και V της Ο 92/43) Lutra lutra (Βίδρα) Canis aureus (Τσακάλι) ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Ειδικά για το τσακάλι θα πραγματοποιηθεί τηλεμετρία (radio tracking) με σκοπό την εξακρίβωση των ημερήσιων και εποχικών μετακινήσεων τους και των ενδιαιτημάτων που χρησιμοποιούν. Το τσακάλι είναι απειλούμενο είδος για τον ελλαδικό χώρο, με τον συνολικό του πληθυσμό να βρίσκεται σε πτωτική τάση, όπως άλλωστε και συνολικά στην Ευρώπη. Στην περιοχή του Φορέα Διαχείρισης η εξάπλωσή του είναι κατακερματισμένη σε τρεις πυρήνες, οι οποίοι δεν επικοινωνούν μεταξύ τους. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (Παραρτήματα ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες. Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος θηλαστικού των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για

15 τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης ανά θηλαστικό, τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Έκθεση αποτελεσμάτων τηλεμετρίας για το τσακάλι. Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 14: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών ασπόνδυλων ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών ασπόνδυλων των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών ασπόνδυλων της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης-διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη ασπόνδυλων που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι:

16 Σημαντικά ασπόνδυλα προς παρακολούθηση: (είδη των παρ. II, IV και V της 92/43 που αντιστοιχούν στην περιοχή αρμοδιότητας του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού) Zerynthia polyxena Callimorpha quadripunctaria Επιπλέον τα προστατευόμενα από το Προεδρικό Διάταγμα 67/1981 είδη λεπιδόπτερων: Pieris ergane Hipparchia aristaeus Pieris krueperi Anthocharis gruneri Τα ασπόνδυλα της περιοχής δεν είναι επαρκώς μελετημένα, και για το λόγο αυτό προτείνεται μία αρχική καταγραφή τους στο παρόν υποέργο. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (Παραρτήματα ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες. Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος ασπόνδυλων των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ.

17 ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης ανά κατηγορία οργανισμών-αντικειμένων παρακολούθησης (λεπιδόπτερα και άλλα είδη ασπόνδυλων), τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 15: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών νυχτερίδων ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθησή της κατάστασης διατήρησης των ειδών νυχτερίδων των Παραρτημάτων II, IV και V της Οδηγίας 92/43. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών νυχτερίδων της Οδηγίας 92/43/ΕΕ και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης-διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά.

18 Τα είδη νυχτερίδων που μέχρι στιγμής είναι καταγεγραμμένα στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι: Νυχτερίδες προς παρακολούθηση: (είδη των παρ. II, IV και V της 92/43) Rhinolophus ferrum-equinum (Τρανορινόλοφος) Rhinolophus hipposideros (Μικρορινόλοφος) Rhinolophus blasii (Ρινόλοφος του Blasius) Rhinolophus euryale (Μεσορινόλοφος) Rhinolophus mehelyi (Ρινόλοφος του Mehely) Myotis blythi Μικρή (Μυωτίδα) Myotis emarginatus (Πυρρομυωτίδα) Myotis capaccinii (Ποδαρομυωτίδα) Αναμένεται να εντοπιστούν αρκετά επιπλέον είδη στην περιοχή. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Οι μέθοδοι παρακολούθησης θα είναι οι πλέον σύγχρονες και ενδεδειγμένες για τα ανωτέρω είδη και θα οδηγεί σε αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών. Η αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών (Παραρτήματα ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) είναι σημαντική για τις δράσεις παρακολούθησης της εξέλιξής της, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 της ανωτέρω Οδηγίας. Τα δεδομένα παρακολούθησης, εκτός από τη χρήση τους για την αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης των ειδών, θα αξιοποιηθούν και για τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων των στοιχείων που θα συλλεχθούν. Επιπλέον, το υποέργο θα επικαιροποιήσει και τα δεδομένα βάσης και θα βοηθήσει να τεθούν στόχοι διαχείρισης για τα είδη, σε συνάρτηση με το συνολικό σχέδιο διαχείρισης της περιοχής, το οποίο θα επικαιροποιηθεί υποχρεωτικά πριν το τέλος της προγραμματικής περιόδου. Σύμφωνα με την Οδηγία, παράμετροι παρακολούθησης των ειδών είναι: Η κατάσταση του πληθυσμού (δομή και δυναμική του πληθυσμού), Η ποιότητα του οικοτόπου (ειδικές δομές οικοτόπου), Οι απειλές (αρνητικές επιδράσεις) Το γενικό σύστημα αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης των ειδών, το οποίο θα εφαρμοστεί, αποτελείται από τρεις παραμέτρους (ποιότητα οικοτόπου, πληθυσμιακή δομή και δυναμική, αρνητικές επιπτώσεις) και τρεις κατηγορίες βαθμονόμησης: Ποιότητα οικοτόπου (δομές οικοτόπου που σχετίζονται με τα είδη): Α: άριστη, Β: καλή, C: μέτρια Κατάσταση πληθυσμού (πληθυσμιακή δομή και δυναμική): Α: καλή, Β: μέτρια, C: φτωχή ή κακή Επιδράσεις: Α: λίγες, Β: μέτριες, C: έντονες. Επίσης, η εφαρμογή των παραπάνω κριτηρίων αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης και για κάθε είδος νυχτερίδων των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ σε τοπικό επίπεδο (Τόποι Κοινοτικής Σημασίας που ανήκουν στην αρμοδιότητα του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού), θα επιτρέψει τη συμπλήρωση του Εντύπου Αναφοράς Α, με τα κύρια αποτελέσματα της εποπτείας κάθε είδους των Παραρτημάτων ΙΙ, IV, V σε ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ, βάσει του άρθρου 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ.

19 ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ Όσον αφορά τα παραδοτέα, το υποέργο θα διαιρείται σε δύο στάδια. Το πρώτο θα στηρίζεται στα αποτελέσματα των μετρήσεων μέχρι και το τέλος του 2012, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν και για τη σύνταξη της 3ης Εθνικής Αναφοράς/Έκθεσης Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Το δεύτερο στάδιο θα συνεχιστεί από το 2013 μέχρι και τη λήξη της δράσης. Συγκεκριμένα, θα παραδοθούν: Έκθεση με τα αποτελέσματα παρακολούθησης για τις νυχτερίδες, τόσο για το πρώτο, όσο και για το δεύτερο στάδιο. Συμπληρωμένα Έντυπα Αναφοράς Α (για το πρώτο στάδιο) Συμπληρωμένη Βάση Δεδομένων που θα δοθεί σε όλους τους Φορείς Διαχείρισης (για όλη τη διάρκεια το υποέργου) Προτάσεις για τα πρωτόκολλα παρακολούθησης της επόμενης διαχειριστικής περιόδου. Προτάσεις διαχείρισης για τα παρακολουθούμενα είδη και τους οικοτόπους τους, με σκοπό τη βελτίωση της κατάστασης διατήρησής τους (όπου κριθεί αναγκαίο). Χρονοδιάγραμμα υποέργου: Προτεινόμενος προϋπολογισμός υποέργου: ,00 Υποέργο 16: Καταγραφή και παρακολούθηση των ειδών πουλιών ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΗΣ Στο αντικείμενο της εν λόγω δράσης περιλαμβάνεται η καταγραφή, η εκτίμηση της κατάστασης διατήρησης και η παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των πουλιών της Οδηγίας 79/409. Η δράση αυτή είναι απαραίτητη για την εκτίμηση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην περιοχή ευθύνης του Φορέα, αποτελεί δε απαραίτητο εργαλείο για το βέλτιστο σχεδιασμό των μέτρων διαχείρισης της περιοχής, σκοπός των οποίων, μεταξύ άλλων είναι και η εξασφάλιση ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησης των ειδών ορνιθοπανίδας της Οδηγίας 79/409 και των οικοτόπων τους. Με το παρόν υποέργο θα σχεδιαστεί και θα εφαρμοστεί ένα σύστημα επιστημονικής παρακολούθησης (monitoring) σε τοπικό επίπεδο (στην περιοχή ευθύνης του ΦΔ), το οποίο θα είναι ενταγμένο σε ένα εθνικού επιπέδου σύστημα παρακολούθησης ειδών και οικοτόπων, το οποίο θα εφαρμοστεί την περίοδο (άρθρο 11 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ). Με το έργο αυτό θα διασφαλιστεί η εποπτεία και η εφαρμογή ενός συστήματος επαναξιολόγησης (σε σχέση με τη 2η Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας του 2007) της κατάστασης διατήρησης ειδών και οικοτόπων. Ταυτόχρονα, θα τροφοδοτήσει, στο μέτρο και στο αντικείμενο που του αναλογεί, την 3η Εθνική Αναφορά-Έκθεση Εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ (περίοδο αναφοράς άρθρο 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) με δεδομένα παρακολούθησης (field monitoring data) και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης (field data on conservation status assessment) ειδών και των οικοτόπων τους, ως αποτέλεσμα εργασιών πεδίου. Ευρύτερα, το υποέργο παρακολούθησης θα συμβάλει και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων διαχείρισης - διατήρησης που έχουν εφαρμοστεί στις περιοχές ευθύνης-αρμοδιότητας των φορέων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, ως προς τα συγκεκριμένα είδη και ως προς τα προστατευτέα αντικείμενα συνολικά. Τα είδη πουλιών που απαντούν στην περιοχή ευθύνης του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού και τα οποία θα παρακολουθηθούν στο πλαίσιο του παρόντος υποέργου είναι:

20 Πουλιά προς παρακολούθηση: (είδη της Οδηγίας 79/409) Calonectris diomedea Αρτέμης Pelecanus onocrotalus Ροδοπελεκάνος Pelecanus crispus Αργυροπελεκάνος Botaurus stellaris Ηταυρος Ixobrychus minutus Μικροτσικνιάς Nycticorax nycticorax Νυχτοκόρακας Ardeola ralloides Κρυπτοτσικνιάς Egretta garzetta Λευκοτσικνιάς Egretta alba Αργυροτσικνιάς Ardea purpurea Πορφυροτσικνιάς Plegadis falcinellus Χαλκόκοτα Platalea leucorodia Χουλιαρομύτα Phoenicopterus ruber Φοινικόπτερο Aythya nyroca Βαλτόπαπια Pernis apivorus Σφηκιάρης Milvus migrans Τσίφτης Gyps fulvus Όρνιο Circaetus gallicus Φιδαετός Circus aeruginosus Καλαμόκιρκος Circus cyaneus Χειμωνόκιρκος Circus macrourus Στεπόκιρκος Circus pygargus Λιβαδόκιρκος Accipiter brevipes Σαϊνι Aquila clanga Στικταετός Aquila chrysaetos Χρυσαετός Hieraaetus pennatus Γερακαετός Hieraaetus fasciatus Σπιζαετός Pandion haliaetus Ψαραετός Falco naumanni Κιρκινέζι Falco vespertinus Μαυροκιρκίνεζο Falco eleonorae Μαυροπετρίτης Falco peregrinus Πετρίτης Alectoris graeca Πετροπέρδικα Porzana porzana Στικτοπουλάδα Grus grus Γερανός Himantopus himantopus Καλαμοκανάς Burhinus oedicnemus Πετροτριλίδα Glareola pratincola Νεροχελίδονο Charadrius alexandrinus Θαλασσοσφυριχτής Philomachus pugnax Μαχητής Gallinago media Διπλομπεκάτσινο Tringa glareola Λασπότρυγγας Larus melanocephalus Μαυροκέφαλος Γλάρος Larus minutus Νανόγλαρος Sterna sandvicensis Χειμωνογλάρονο Sterna hirundo Ποταμόγλαρονο Sterna albifrons Νανογλάρονο Chlidonias hybridus Μουστακογλάρονο Chlidonias niger Μαυρογλάρονο

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ (ΤΔΠΠ) ΕΤΠΑ - ΤΑΜΕΙΟY ΣΥΝΟΧΗΣ - ΕΚΤ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ (ΤΔΠΠ) ΕΤΠΑ - ΤΑΜΕΙΟY ΣΥΝΟΧΗΣ - ΕΚΤ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ( ΕΤΠΑ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΥΝΟΧΗΣ ΕΚΤ) Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α. 2007-2013 Προστασία και διατήρηση της Βιοποικιλότητας του Όρους Πάρνωνα Υγροτόπου Μουστού Αρ. Εντύπου: Ε.Ι.1_3 Έκδοση: 3η Ημ/νια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ( ΕΤΠΑ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΥΝΟΧΗΣ ΕΚΤ)

ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ( ΕΤΠΑ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΥΝΟΧΗΣ ΕΚΤ) ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ( ΕΤΠΑ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΥΝΟΧΗΣ ΕΚΤ) Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α. 2007-2013 Προστασία και διατήρηση της Βιοποικιλότητας του Όρους Πάρνωνα Υγροτόπου Μουστού Αρ. Εντύπου: Ε.Ι.1_3 Έκδοση: 3η Ημ/νια

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ

ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ ΠΡΩΤΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α. ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

1. Oι τύποι οικοτόπων κοινοτικού ενδιαφέροντος ( η διατήρηση των οποίων απαιτεί το

1. Oι τύποι οικοτόπων κοινοτικού ενδιαφέροντος ( η διατήρηση των οποίων απαιτεί το ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι Οι συντεταγμένες των ορίων των ζωνών προστασίας του παρόντος σχεδίου Π.Δ/γματος προδιορίζονται από τον χάρτη παρουσίασης αυτού, ο οποίος είναι σε προβολικό σύστημα Ε.Γ.Σ.Α. 87. Μετά τη δημόσια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑΣ ΥΠΟΕΡΓΟΥ 1: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑΣ ΥΠΟΕΡΓΟΥ 1: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑΣ ΥΠΟΕΡΓΟΥ 1: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ Πίνακας Περιεχομένων 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...2 2. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2007-2013»...2

Διαβάστε περισσότερα

Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση

Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση Σταθµός Βάσης κινητής τηλεφωνίας 1404320 ΚΑΡΙΤΣΑ Χ2 ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1... 2 Εισαγωγή... 2 1.1 Γενικά... 2 1.2 Κύριος Έργου - Οµάδα Μελέτης - Υπεύθυνος Επικοινωνίας...

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΧΛΩΡΙΔΑ

ΟΙΚΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΧΛΩΡΙΔΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ Ο Πενταδάκτυλος είναι μία από τις δύο οροσειρές της Κύπρου. Χωρίζει την πεδιάδα της Μεσαορίας από τις ακτές της Κερύνειας και θεωρείται το νοτιότερο τμήμα της ταυρο Δειναρικής Αλπικής

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων Κοτυχίου - Στροφυλιάς Εθνικό Πάρκο Χελμού - Βουραϊκού. Ανεκτίμητα Μνημεία Φυσικής Ομορφιάς

Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων Κοτυχίου - Στροφυλιάς Εθνικό Πάρκο Χελμού - Βουραϊκού. Ανεκτίμητα Μνημεία Φυσικής Ομορφιάς Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων Κοτυχίου - Στροφυλιάς Εθνικό Πάρκο Χελμού - Βουραϊκού Ανεκτίμητα Μνημεία Φυσικής Ομορφιάς Η Ελλάδα είναι μια από τις πλουσιότερες σε βιοποικιλότητα χώρες

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό εγχειρίδιο Προστατευόμενης Περιοχής Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού

Ενημερωτικό εγχειρίδιο Προστατευόμενης Περιοχής Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού Ενημερωτικό εγχειρίδιο Προστατευόμενης Περιοχής Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού Φωτό: Γ. Ξύγκος 1 Φωτό: Τ. De Goijer Δάσος δενδρόκεδρου Συστάδα (Juniperus δενδρόκεδρου drupacea) (Juniperus drupacea)

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ THE COMPANY NAME] ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ THE COMPANY NAME] ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE 2011 COMPANY NAME] ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Συντάκτες: Μαργαρίτα Τζάλη, Νίκος Προμπονάς,

Διαβάστε περισσότερα

Προς. Περιφέρεια Αττικής Περιφερειάρχη Αττικής κα Ρ. Δούρου Λεωφ. Συγγρού 15-17 117 44 Αθήνα Τηλ.: 210 6914145 Fax: 210 6984182

Προς. Περιφέρεια Αττικής Περιφερειάρχη Αττικής κα Ρ. Δούρου Λεωφ. Συγγρού 15-17 117 44 Αθήνα Τηλ.: 210 6914145 Fax: 210 6984182 Προς Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής Διευθ/ση Περιβάλλοντος & Χωρικού Σχεδιασμού Μεσογείων 239 & Παρίτση 145 154 51, Ν.Ψυχικό, Fax: 210 3725770 Υπόψη κου Νιάκα Email: pexo@attica.gr Περιφέρεια Αττικής Περιφερειάρχη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

ΕΙΔΙΚΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΙΔΙΚΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ COSMOTE ΚΙΝΗΤΕΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Α.Ε. 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΓΕΝΙΚΑ 3 ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΚΕΙΜΕΝΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ 4 ΣΚΟΠΟΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 5 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 5 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015 Αντικείμενο: «Μελέτη Σχεδίου Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Αίνου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

«Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας

«Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Παρακολουθώντας» τη Φύση Λυδία Αλβανού Βιολόγος (PhD) Υπεύθυνη Παρακολούθησης της Βιοποικιλότητας 10 Οκτωβρίου 2015 Μέγαρο Μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη

Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη Ε. Περουλάκη, Μηχανικός Περιβάλλοντος MSc Α. Μπαρνιάς, Δασολόγος MSc Δρ. Π. Λυμπεράκης, Πρόεδρος ΔΣ ΦΔΕΔΣ Λευκά Όρη Τα Λευκά Όρη καταλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από

7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από 7. ΑΛΜΥΡΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Βρίσκεται 10 χλµ δυτικά της πόλης του Ηρακλείου µε πρόσβαση τόσο από παλιό παραλιακό δρόµο (Αµµουδάρα) είτε και από τη νέα εθνική οδό. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Ο ποταµός δέχεται τα νερά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή στο δίκτυο NATURA 2000 2. Βασικά υδρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ Το Εθνικό Πάρκο Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στην Αττική και στην πεδιάδα του Μαραθώνα, στην ομώνυμη περιοχή. Το δάσος του Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στο Β.Α. τμήμα της Αττικής, σε απόσταση 45χλμ. από την

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Ελένη Τρύφων Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας Πόσο επίκαιρο είναι το ερώτημα; Η Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΔ ΠΟΚαΜαΚεΒε Προστασία & Ανάπτυξη

ΦΔ ΠΟΚαΜαΚεΒε Προστασία & Ανάπτυξη Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου (Π.Ο.Κα.Μα.Κε.Βε) Management Body of Ecodevelopment Area of Karla - Mavrovouni Kefalovriso Velestino (E.A.Ka.Ma.Ke.Ve)

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΧΑ-ΠΟΤΑΜΙ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ

ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΧΑ-ΠΟΤΑΜΙ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ ΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΣΤΟΧΩΝ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΖΕΠ) ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΚΑΘΟΡΙΣΤΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΠΤΗΝΑ (2009/147/ΕΚ) ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα με τίτλο «Καινοτόμες Δράσεις για την Αντιμετώπιση της Παράνομης. Ηπαράνομη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Πρόγραμμα με τίτλο «Καινοτόμες Δράσεις για την Αντιμετώπιση της Παράνομης. Ηπαράνομη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΜΦΙΚ/Γ. Σπυριδάκης Ηπαράνομη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων (παρόλο που απαγορεύεται από το άρθρο VI της Κοινοτικής Οδηγίας για τους Βιοτόπους) αποτελεί κοινή πρακτική σε πολλές αγροτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΙ Η ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ CITES. ΜΕΡΟΣ 1 ο ΠΑΝΙ Α. Ενότητα 2 η ΠΤΗΝΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΙ Η ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ CITES. ΜΕΡΟΣ 1 ο ΠΑΝΙ Α. Ενότητα 2 η ΠΤΗΝΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΙ Η ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ CITES ΜΕΡΟΣ 1 ο ΠΑΝΙ Α Ενότητα 2 η ΠΤΗΝΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙ ΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΣΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΑΣΩΝ & ΦΥΣΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ 11.1 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ Στα κεφάλαια της παρούσας μελέτης που προηγήθηκαν πραγματοποιήθηκε λεπτομερής εκτίμηση και αξιολόγηση των επιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης. του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric

Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης. του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης της ορνιθοπανίδας του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric Εθνικό Πάρκο Χελμού Βουραϊκού, «Βιοποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

«Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα»

«Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα» «Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα» Αειφόρος Αγροτική Ανάπτυξη Ακάμα Περιφερειακό Συνέδριο ΕΕ-Κύπρος 24/01/2015 Μηνάς Παπαδόπουλος Τομέας Πάρκων και Περιβάλλοντος Τμήμα Δασών ΤΜΗΜΑ ΔΑΣΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Ενημέρωση από την Πρόεδρο για θέματα που αφορούν τον Φορέα Διαχείρισης. Απόφαση:

Θέμα: Ενημέρωση από την Πρόεδρο για θέματα που αφορούν τον Φορέα Διαχείρισης. Απόφαση: ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 3 ης /2010 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ - ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Την Τετάρτη 5 Μαΐου 2010 και ώρα 12:00 μ.μ., πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του Φορέα Διαχείρισης,

Διαβάστε περισσότερα

22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην

22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην 22. ΛΙΜΝΗ ΑΓΙΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων στον δρόµο προς τον Οµαλό φαράγγι Σαµαριάς. Κατάλληλος χώρος στάθµευσης κοντά στην εκκλησία πάνω στο δρόµο και εντός του οικισµού, στα νότια

Διαβάστε περισσότερα

LIFE - ΦΥΣΗ. Δημιουργία Δικτύου Μικρο-Αποθεμάτων στην Κύπρο για τη Διατήρηση Ειδών και Οικοτόπων Προτεραιότητας. Κλίμακα: 1:5000

LIFE - ΦΥΣΗ. Δημιουργία Δικτύου Μικρο-Αποθεμάτων στην Κύπρο για τη Διατήρηση Ειδών και Οικοτόπων Προτεραιότητας. Κλίμακα: 1:5000 ,,, LIFE+ /NAT/CY/ Χάρτης του Μικρο-αποθέματος του φυτού *Ophrys kotchyi Περιοχή Μιτσερού,, DEVELOPMΕNT PROGRAMME Οικότοποι Natura Γεωργικές Καλλιέργειες,, Ισοϋψείς γραμμές (ισοδιάσταση m) Όρια Μικροαποθέματος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015

ΦΑΚΕΛΟΣ ΕΡΓΟΥ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ 2015 Αντικείμενο: «Ειδική Λιβαδοπονική Μελέτη για την περιφερειακή ζώνη του Ε.Δ. Αίνου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000 Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Το Δίκτυο Natura 2000 Πανευρωπαϊκό Δίκτυο Οικολογικών Περιοχών το οποίο δημιουργήθηκε το 1992 με την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ Α. Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο Πανεπιστηµίου Αθηνών Η παρακολούθηση των ειδών της πανίδας µιας προστατευόµενης περιοχής είναι µια ιδιαίτερα πολύπλοκη διαδικασία γιατί ο αριθµός

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο»

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» 10 Οκτωβρίου 2015 Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης «Τα πουλιά: οι πρωταγωνιστές του Εθνικού Πάρκου» Εύα Κατράνα Βιολόγος Msc Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 6.5.6 - Δυτικό Τμήμα Μελέτη Υφιστάμενων Δεδομένων Ερπετοπανίδας

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 6.5.6 - Δυτικό Τμήμα Μελέτη Υφιστάμενων Δεδομένων Ερπετοπανίδας Παράρτημα 6.5.6 - Δυτικό Τμήμα Μελέτη Υφιστάμενων Δεδομένων Ερπετοπανίδας Έργου: Σελίδα 2 από 22 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 1.1 Γενικές πληροφορίες για την πανίδα Ερπετών και Αμφιβίων στη Δυτική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΔΡΑΣΕΩΝ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ TO ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014-2020

ΠΛΑΙΣΙΟ ΔΡΑΣΕΩΝ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ TO ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014-2020 Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 1992 για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας και Οδηγία 2009/147/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΗ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΜΗΜΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ/ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ. Πληρ. Εκπαιδ. Δημοσιοτητ. Πληρ. Εκπαιδ. Δημοσιοτητ. Εποπτ/Φυλαξ.&.Εφαρμ.

ΘΕΣΗ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΤΜΗΜΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ/ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ. Πληρ. Εκπαιδ. Δημοσιοτητ. Πληρ. Εκπαιδ. Δημοσιοτητ. Εποπτ/Φυλαξ.&.Εφαρμ. Σύστημα Διαχειριστικής Επάρκειας Έκδοση 2 (Ισχύει από 20/1/2010) Ε 02.01.01 ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ & ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΟΥ & ΕΠΙΤΡΟΠΩΝ ΕΡΓΟ: Παροχή υπηρεσιών συστήματος παρακολούθησης ΚΩΔ: ΥΠΟΕΡΓΟ 1 ΘΕΣΗ ΣΤΟ ΕΡΓΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ

Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ Το έργο συγχρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα LIFE+ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ Φορείς υλοποίησης έργου: Η παρουσίαση αποτελεί μέρος του εκπαιδευτικού πακέτου «Εκπαιδευτικό υλικό για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ. ΕΡΓΑΣΙΑ: «Οι υγρότοποι του Κόλπου Καλλονής»

ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ. ΕΡΓΑΣΙΑ: «Οι υγρότοποι του Κόλπου Καλλονής» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Το Αλφαβητάρι του Πάρνωνα

Το Αλφαβητάρι του Πάρνωνα Το Αλφαβητάρι του Πάρνωνα Το Αλφαβητάρι του Πάρνωνα Copyright 2015 Φορέας Διαχείρισης όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού Φωτογραφίες αλφαβηταρίου: Αρχείο Φορέα Διαχείρισης όρους Πάρνωνα & υγροτόπου Μουστού,

Διαβάστε περισσότερα

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς.

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. 3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. Πρόκειται για οικισµό στο µυχό ενός κλειστού κόλπου που

Διαβάστε περισσότερα

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ

Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ - ΜΑΛΕΑ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ LEADER ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ 3-4-5/12/2015 Συνεργασία για την Περιφερειακή Ανάπτυξη και τη διεθνή Αναγνώριση: Απόθεμα Βιόσφαιρας ΠΑΡΝΩΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Η περιοχή εφαρμογής του πιλοτικού προγράμματος αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδική Έκδοση ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015

Περιοδική Έκδοση ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 Περιοδική Έκδοση ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ 1. Κοπή Πρωτοχρονιάτικης Πίτας και 1 Ο Διοικητικό Συμβούλιο στο ΕΠ ΑΜΘ 2. Έκδοση Ημερολογίου 2015 3. Η Παγκόσμια

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ THE COMPANY NAME]

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ THE COMPANY NAME] ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE 2009 COMPANY NAME] ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Συντάκτες: Μαργαρίτα Τζάλη, Jakob Fric,

Διαβάστε περισσότερα

Υποέργο 4 ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Υποέργο 5 ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ 39.270,00 Υποέργο 6 ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 42.

Υποέργο 4 ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ. Υποέργο 5 ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ 39.270,00 Υποέργο 6 ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 42. 2006-2009 1.386.831,82 Ε.Π. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΑΡΧΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ (ΕΠΕΑΕΚ) ΥΠΟΕΡΓΟ Προγράμματα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης σε προστατευόμενες περιοχές 19.238,74 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

P L A N T - N E T C Y

P L A N T - N E T C Y P L A N T - N E T C Y Περιεχόμενα Εισαγωγή και στόχοι έργου 1 Μικρο-Αποθέματα Φυτών (ΜΑΦ) 1 Arabis kennedyae 2 Astragalus macrocarpus subsp. lefkarensis Centaurea akamantis 2 3 Ophrys kotschyi 4 Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ. (του Άρθρου 22, Ν. 3614/07) του άρθρου 22 του Ν. 3614/2007

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ. (του Άρθρου 22, Ν. 3614/07) του άρθρου 22 του Ν. 3614/2007 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ (του Άρθρου 22, Ν. 3614/07) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ του άρθρου 22 του Ν. 3614/2007 Μεταξύ Του Φορέα Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα-Υγροτόπου Μουστού και της Αναπτυξιακής Πάρνωνα Αναπτυξιακής

Διαβάστε περισσότερα

ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006

ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006 ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006 Μαρίλια Καλούλη, Συντονίστρια ικτύου Υπευθύνων Παρακολούθησης ΣΠΠΕ Οκτώβριος 2007 Κατάλογος περιοχών

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς Τεύχος 1 Σεπτέμβριος 2014 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς LIFE12NAT/CY/000758 Περιεχόµενα Περισσότερες πληροφορίες www.life-rizoelia.eu

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ερπετοπανίδα της Ελλάδας (Προαπαιτούμενο για το μάθημα θεωρείται η καλή γνώση του αντίστοιχου μέρους του μαθήματος Ζωολογία ΙΙ.

Η ερπετοπανίδα της Ελλάδας (Προαπαιτούμενο για το μάθημα θεωρείται η καλή γνώση του αντίστοιχου μέρους του μαθήματος Ζωολογία ΙΙ. 1 Η ερπετοπανίδα της Ελλάδας (Προαπαιτούμενο για το μάθημα θεωρείται η καλή γνώση του αντίστοιχου μέρους του μαθήματος Ζωολογία ΙΙ. ) 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ως ερπετοπανίδα μιας περιοχής ορίζομε το σύνολο των αμφιβίων

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΚΑΛΛΟΥΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΚΑΛΛΟΥΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΚΑΛΛΟΥΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Πρόγραμμα Ανοικτών Περιβαλλοντικών Τάξεων «Καλλιστώ» ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΡΑΜΑΡΗΣ ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ ΚΛΕΙΤΣΑΣ ΒΑΣΙΛΗΣ ΛΑΓΑΡΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρ. Πρωτ. 261/2009. 5210 Δενδροειδή matorrals με Juniperus spp.

Αρ. Πρωτ. 261/2009. 5210 Δενδροειδή matorrals με Juniperus spp. Αρ. Πρωτ. 261/2009 Κείμενο θέσης του WWF Ελλάς επί της τροποποίησης από τον Οργανισμό Αθήνας του Προεδρικού Διατάγματος «περί καθορισμού ζωνών ρυθμίσεως και προστασίας της περιοχής του όρους Υμηττού» Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Hμερολόγιο 2015. Γνωριμία με τη βιοποικιλότητα της προστατευόμενης περιοχής όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φωτό: Αρχείο Φ.Δ.Ο.Π.Υ.Μ.

Hμερολόγιο 2015. Γνωριμία με τη βιοποικιλότητα της προστατευόμενης περιοχής όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Φωτό: Αρχείο Φ.Δ.Ο.Π.Υ.Μ. Hμερολόγιο 2015 Γνωριμία με τη βιοποικιλότητα της προστατευόμενης περιοχής όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού Φωτό: Γ. Ξύγκος Φορέας Διαχείρισης όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού Ο Φορέας Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Ρούλα Τρίγκου ασολόγος MSc Συντονίστρια Ενημέρωσης ράσεων ιατήρησης ΘΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ 28 ΙΟΥΝΙΟΥ- 1 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ΑΝ ΡΟΣ ιαχρονική παρουσία

Διαβάστε περισσότερα

Δέσποινα Βώκου Τομέας Οικολογίας Τμήμα Βιολογίας ΑΠΘ

Δέσποινα Βώκου Τομέας Οικολογίας Τμήμα Βιολογίας ΑΠΘ Η Ελληνική βιοποικιλότητα ως αυταξία και πόρος Δέσποινα Βώκου Τομέας Οικολογίας Τμήμα Βιολογίας ΑΠΘ Tι είναι βιοποικιλότητα; ΟΗΕ: 2010-2020 η δεκαετία της βιοποικιλότητας Βιοποικιλότητα Όλη η ποικιλία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΑΛΥΚΕΣ Α.Ε. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΗΛΩΣΗ. Κοινοτικού Συστήµατος Οικολογικής ιαχείρισης και Οικολογικού Ελέγχου (ΕΜΑS)

ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΑΛΥΚΕΣ Α.Ε. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΗΛΩΣΗ. Κοινοτικού Συστήµατος Οικολογικής ιαχείρισης και Οικολογικού Ελέγχου (ΕΜΑS) ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΗΛΩΣΗ Κοινοτικού Συστήµατος Οικολογικής ιαχείρισης και Οικολογικού Ελέγχου (ΕΜΑS) Φεβρουάριος 2006 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Περιεχόµενα...2 2. Εισαγωγικό Σηµείωµα...4 3. Μήνυµα του ιευθύνοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Άστρος Αρκαδίας, ΤΚ 22001 Τηλ. 27550 22021 Φαξ. 2755 022806 @: info@fdparnonas.gr, WEB: www.fdparnonas.gr ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΧΡΗΣΗΣ 2013

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Μιχάλης ρετάκης Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης Πανεπιστήµιο Κρήτης Το υγροτοπικό µωσαϊκό στην Κρήτη LIFE

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Κακούρος και Αντώνης Αποστολάκης

Πέτρος Κακούρος και Αντώνης Αποστολάκης Εγκατάσταση και αποτελέσματα παρακολούθησης της φυσικής και τεχνητής αποκατάστασης των δασών μαύρης πεύκης στον Πάρνωνα, προοπτικές έρευνας και τεκμηρίωσης Πέτρος Κακούρος και Αντώνης Αποστολάκης Ο σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

LIFE OROKLINI. Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+

LIFE OROKLINI. Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+ LIFE OROKLINI LIFE10 NAT/CY/000716 Αποκατάσταση και Διαχείριση της λίμνης Ορόκλινης Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+ Απρίλης, 2014 Ελενα Στυλιανοπούλου Τομέας Προστασίας της Φύσης και Βιοποικιλότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΦΥΤΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ Χωρολογία των φυτών Εξελικτική ή ιστορική φυτογεωγραφία Φυτοκοινωνιολογία Οικολογική φυτογεωγραφία Η ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗΣ 1) Η ερμηνεία της περιοχής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΧΛΩΡΙΔΑΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Μ. Πανίτσα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΧΛΩΡΙΔΑΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Μ. Πανίτσα ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΧΛΩΡΙΔΑΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ Μ. Πανίτσα Περιεχόμενα Το δίκτυο «Φύση 2000» 1 Η ποικιλότητα φυτικών ειδών της Ελλάδας 11 Απειλούμενα είδη Κατηγορίες κινδύνου IUCN 12 Ποιοτική εκτίμηση πληθυσμών και οικοτόπων

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Ημερίδα Ενδιαφερομένων Φορέων

Περιφερειακή Ημερίδα Ενδιαφερομένων Φορέων Περιφερειακή Ημερίδα Ενδιαφερομένων Φορέων του έργου GP-WIND Πάτρα 29 Σεπτεμβρίου 2011 Αιολικά Πάρκα Παναχαϊκού & Περιβαλλοντική Παρακολούθηση Πιθανών Επιπτώσεων Κων/νος Γ. Κωνσταντακόπουλος, ΑΔΕΠ Α.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή των λιβαδιών στη διατήρηση της άγριας

Η συμβολή των λιβαδιών στη διατήρηση της άγριας Η συμβολή των λιβαδιών στη διατήρηση της άγριας ορνιθοπανίδας Η συμβολή των λιβαδιών στη διατήρηση της άγριας ορνιθοπανίδας Α. Τσιόντσης 1, Ι. Μελιάδης 1 και B. Hallmann 2 1 ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε., Ινστιτούτο Δασικών

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τα ζώα του Πάρνωνα

Γνωριμία με τα ζώα του Πάρνωνα Γνωριμία με τα ζώα του Πάρνωνα Canis aureus Lucanus cervus Alcedo atthis Lacerta trilineata Περιεχόμενα Βίδρα... 4 Τυτώ... 5 Λαφιάτης... 6 Βουβόκυκνος... 7 Ζαχαριάς Αλμυρής... 8 Χρυσαετός... 9 Ελαφοκάνθαρος...

Διαβάστε περισσότερα

Οικοτουριστικές δυνατότητες στον Εθνικό Δρυμό Αίνου

Οικοτουριστικές δυνατότητες στον Εθνικό Δρυμό Αίνου Οικοτουριστικές δυνατότητες στον Εθνικό Δρυμό Αίνου Γεωργία Λυσίτσα Δασολόγος MSc Υπεύθυνη Δράσεων Ενημέρωσης/Ευαισθητοποίησης Κεφαλονιά, 15 Νοεμβρίου 2014 Επισκεψιμότητα Εθνικού Δρυμού Έτος 2012 12.614

Διαβάστε περισσότερα

Το οικολογικό πάρκο Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Η ανάγκη οργανωμένης διαχείρισης της βόσκησης για την διατήρηση της βιοποικιλότητας και του τοπίου

Το οικολογικό πάρκο Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Η ανάγκη οργανωμένης διαχείρισης της βόσκησης για την διατήρηση της βιοποικιλότητας και του τοπίου Το οικολογικό πάρκο Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Η ανάγκη οργανωμένης διαχείρισης της βόσκησης για την διατήρηση της βιοποικιλότητας και του τοπίου Δ. Μπούσμπουρας Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Γραφείο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Ανάθεση αρμοδιοτήτων στην Πρόεδρο του Δ.Σ. για την εκτέλεση των αποφάσεων του Δ.Σ. Απόφαση:

Θέμα: Ανάθεση αρμοδιοτήτων στην Πρόεδρο του Δ.Σ. για την εκτέλεση των αποφάσεων του Δ.Σ. Απόφαση: ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 1 ης /2010 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ - ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Την Πέμπτη 25 Φεβρουαρίου 2010 και ώρα 2:00 μ.μ., πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του Φορέα

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα, προστατευόμενες περιοχές και το 15ετές πείραμα συνδιαχείρισης στην Ελλάδα

Βιοποικιλότητα, προστατευόμενες περιοχές και το 15ετές πείραμα συνδιαχείρισης στην Ελλάδα Θήρα, Ακρωτήρι, ~ 1650 π.χ. Βιοποικιλότητα, προστατευόμενες περιοχές και το 15ετές πείραμα συνδιαχείρισης στην Ελλάδα Δέσποινα Βώκου Τομέας Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας ΑΠΘ 20 Ιουλίου 2000 Ίδρυση 1 ου Φορέα

Διαβάστε περισσότερα

Φ.. ΧΕΛΜΟΥ-ΒΟΥΡΑΪΚΟΥ Dr. ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΙΑΤΡΟΥ Καθηγητής ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ Πρόεδρος Σ Φ Χελµού-Βουραϊκού Σύντοµο ιστορικό 1992 Πρόταση Ορειβατικού Συλλόγου Καλαβρύτων

Διαβάστε περισσότερα

Υδρόφιλη βλάστηση κοντά στο φράγµα

Υδρόφιλη βλάστηση κοντά στο φράγµα 11. ΦΡΑΓΜΑ ΠΛΑΚΙΩΤΙΣΣΑΣ ΚΑΙ ΠΟΤΑΜΟΣ ΑΝΑΠΟ ΑΡΗΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Από τον δρόµο Ηράκλειο-Πύργος µετά τη Λιγόρτυνο πάρτε το δρόµο για το χωριό της Πλακιώτισσας. Ακολουθείστε τον κύριο δρόµο που περνά µέσα από το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΩΡΩΠΟΥ Η ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΤΗΣ ΖΩΝΗ ΚΑΙ Ο ΥΔΡΟΒΙΟΤΟΠΟΣ 1

Η ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΩΡΩΠΟΥ Η ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΤΗΣ ΖΩΝΗ ΚΑΙ Ο ΥΔΡΟΒΙΟΤΟΠΟΣ 1 Η ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΩΡΩΠΟΥ Η ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΤΗΣ ΖΩΝΗ ΚΑΙ Ο ΥΔΡΟΒΙΟΤΟΠΟΣ 1 1.0. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ: Η ΑΦΕΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ 1.1. Η αναβάθμιση της φυσιογνωμίας του Ωρωπού, συσχετισμένη με δράσεις περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

15. ΜΟΝΗ ΠΡΕΒΕΛΗ, ΕΚΒΟΛΗ ΚΑΙ ΚΟΙΛΑ Α ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΤΑΜΟΥ

15. ΜΟΝΗ ΠΡΕΒΕΛΗ, ΕΚΒΟΛΗ ΚΑΙ ΚΟΙΛΑ Α ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΤΑΜΟΥ 15. ΜΟΝΗ ΠΡΕΒΕΛΗ, ΕΚΒΟΛΗ ΚΑΙ ΚΟΙΛΑ Α ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Στην νότια ακτή 35 χλµ νότια του Ρεθύµνου και 8 χλµ ανατολικά του Πλακιά βρίσκεται η κοιλάδα του Μεγαλοπόταµου που καταλήγει στο φαράγγι

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Κερκίνη 620 55 Κάτω Πορόια Τηλέφωνο. 23270 28004 Τηλεομ/πο: 23270 28005 Ηλ.Ταχ/μείο: info@kerkini.gr www.kerkini.gr Κερκίνη, 28 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

«Οικοξενάγηση στην Προστατευόμενη Περιοχή του Εθνικού Δρυμού Ολύμπου»

«Οικοξενάγηση στην Προστατευόμενη Περιοχή του Εθνικού Δρυμού Ολύμπου» «Οικοξενάγηση στην Προστατευόμενη Περιοχή του Εθνικού Δρυμού Ολύμπου» Θέμις Νασοπούλου MSc Ξεναγός Εθνικών Δρυμών και Υγροτόπων Λιτόχωρο 7-8/12/2013, «Ελληνο- Γερμανικό Φόρουμ Ορεινής Πεζοπορίας» www.olympusfd.gr

Διαβάστε περισσότερα

10 Φεβρουαρίου ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΚΟΙΛΑΔΑ ΕΖΟΥΣΑΣ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ

10 Φεβρουαρίου ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΚΟΙΛΑΔΑ ΕΖΟΥΣΑΣ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ ΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΣΤΟΧΩΝ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΖΕΠ) ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΚΑΘΟΡΙΣΤΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΠΤΗΝΑ (2009/147/ΕΚ) ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΤΟΥ NEWSLETTER ΤΕΥΧΟΣ 6 Έκδοση 3/2/2015. Συμμετοχή σε εκπαιδευτικά σεμινάρια (σελ. 9) Συναντήσεις εργασίας (σελ. 9)

ΜΟΥΣΤΟΥ NEWSLETTER ΤΕΥΧΟΣ 6 Έκδοση 3/2/2015. Συμμετοχή σε εκπαιδευτικά σεμινάρια (σελ. 9) Συναντήσεις εργασίας (σελ. 9) ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ & ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Έκδοση 3/2/2015 Φορέας Διαχείρισης όρους Πάρνωνα & υγροτόπου Μουστού Newsletter Τεύχος 6 Άστρος Κυνουρίας Αρκαδία 220 01 Τηλ: 27550-22021 Φαξ: 27550-22806

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα η φυσική ισορροπία. ράσεις υπεύθυνης επιχειρηµατικής πρακτικής για βιώσιµη ανάπτυξη

Βιοποικιλότητα η φυσική ισορροπία. ράσεις υπεύθυνης επιχειρηµατικής πρακτικής για βιώσιµη ανάπτυξη Βιοποικιλότητα η φυσική ισορροπία ράσεις υπεύθυνης επιχειρηµατικής πρακτικής για βιώσιµη ανάπτυξη Μέριµνα µε ευαισθησία για την προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας Η βιοποικιλότητα είναι

Διαβάστε περισσότερα

9. ΦΡΑΓΜΑΤΑ ΠΑΡΤΙΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΜΟΥΡΓΕΛΩΝ

9. ΦΡΑΓΜΑΤΑ ΠΑΡΤΙΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΜΟΥΡΓΕΛΩΝ 9. ΦΡΑΓΜΑΤΑ ΠΑΡΤΙΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΜΟΥΡΓΕΛΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Πρόκειται για δύο νέα φράγµατα που έχουν κατασκευαστεί κοντά στους οµώνυµους οικισµούς. Το φράγµα Παρτίρων βρίσκεται βορείως του οικισµού και προσεγγίζεται

Διαβάστε περισσότερα

6. ΕΚΤΙΜΗΣΗ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΥΝΗΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

6. ΕΚΤΙΜΗΣΗ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΥΝΗΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ 6. ΕΚΤΙΜΗΣΗ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΥΝΗΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ 6.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στο παρόν κεφάλαιο περιγράφεται η μεθοδολογία αποτίμησης των δυνητικών επιπτώσεων του προτεινόμενου Σχεδίου στο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο ευγενώς παραχωρηθέν από την γεωπόνο του Δήμου Νότιας Κυνουρίας κ. Νία Αθανασοπούλου

Κείμενο ευγενώς παραχωρηθέν από την γεωπόνο του Δήμου Νότιας Κυνουρίας κ. Νία Αθανασοπούλου Κείμενο ευγενώς παραχωρηθέν από την γεωπόνο του Δήμου Νότιας Κυνουρίας κ. Νία Αθανασοπούλου Πάρνωνας ο Βοτανικός παράδεισος της Μεσογείου και η Ν. Κυνουρία ο κήπος του Διονύσου Επειδή η Ν. Κυνουρία καλύπτει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΑΝΔΡΟΥ. Δράση Α.1

ΔΗΜΟΣ ΑΝΔΡΟΥ. Δράση Α.1 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE10NAT/GR/000637 ANDROSSPA - MANAGEMENT OF THE SPA SITE OF ANDROS ISLAND TO ACHIEVE A FAVOURABLE CONSERVATION STATUS FOR ITS PRIORITY SPECIES ΔΗΜΟΣ ΑΝΔΡΟΥ Δράση Α.1 Αναφορά ως μέρος του Διαχειριστικού

Διαβάστε περισσότερα

Κλείδα αναγνώρισης για τα κυριότερα είδη πουλιών της λίμνης της Ορόκλινης

Κλείδα αναγνώρισης για τα κυριότερα είδη πουλιών της λίμνης της Ορόκλινης Κλείδα αναγνώρισης για τα κυριότερα είδη πουλιών της λίμνης της Ορόκλινης 1 Μέρη πουλιού 2 3 Κλείδα αναγνώρισης για τα κυριότερα είδη πτηνών της λίμνης της Ορόκλινης Συγγραφή κειμένων κλείδας Δρ. Μαρίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΡΟΥΣ ΠΑΡΝΩΝΑ ΚΑΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΟΥΣΤΟΥ Στο Άστρος Αρκαδίας, σήμερα, Τετάρτη 18/02/2015, και ώρα 12:30 μ.μ., στο Κέντρο Περιβαλλοντικής Ενημέρωσης,

Διαβάστε περισσότερα

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Εθνικός Δρυμός Αίνου Κεφαλληνίας Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Οίτης Εθνικός Δρυμός Παρνασσού Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικός Δρυμός Σουνίου Εθνικός Δρυμός

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπυρική Διαχείριση Δασών Ψυχρόβιων Κωνοφόρων

Μεταπυρική Διαχείριση Δασών Ψυχρόβιων Κωνοφόρων Μεταπυρική Διαχείριση Δασών Ψυχρόβιων Κωνοφόρων Μ. Αριανούτσου, Δρ. Καζάνης Δημήτρης Τομέας Οικολογίας - Ταξινομικής Τομέας Οικολογίας -Τμήμα Βιολογίας Τμήμα Βιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού

Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού Δρ. Μιχαήλ Ξανθάκης Συντονιστής Φορέα Διαχείρισης Ε.Δ. Αίνου Αργοστόλι, 15 Νοεμβρίου 2014 Οικοτουρισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΑΞΙΟΥ ΛΟΥΔΙΑ ΑΛΙΑΚΜΟΝΑ Χαλάστρα Θεσσαλονίκης, Τηλ.: 2310 794 811, e-mail: info@axiosdelta.gr

ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΑΞΙΟΥ ΛΟΥΔΙΑ ΑΛΙΑΚΜΟΝΑ Χαλάστρα Θεσσαλονίκης, Τηλ.: 2310 794 811, e-mail: info@axiosdelta.gr ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΑΞΙΟΥ ΛΟΥΔΙΑ ΑΛΙΑΚΜΟΝΑ Χαλάστρα Θεσσαλονίκης, Τηλ.: 2310 794 811, e-mail: info@axiosdelta.gr 2 Πρόλογος Το Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού είναι μία από τις πολυτιμότερες προστατευόμενες

Διαβάστε περισσότερα

http://ec.europa.eu/environment/nature/knowledge/rep_habitats/docs/com_2009_358_el.pdf

http://ec.europa.eu/environment/nature/knowledge/rep_habitats/docs/com_2009_358_el.pdf Θέσεις της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας για το κυνήγι Μάιος 2010 Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2) ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ...4 3) Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗΣ:...4 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΝΗΓΙ

Διαβάστε περισσότερα

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο JUNIPERCY LIFE10 NAT/CY/000717 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο 3ο ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ Ιούνιος 2014 2 JUNIPERCY ΤΟ ΕΡΓΟ JUNIPERCY Το έργο «Βελτίωση της κατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΟΤΥΧΙΟΥ-ΣΤΡΟΦΥΛΙΑΣ

ΟΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΟΤΥΧΙΟΥ-ΣΤΡΟΦΥΛΙΑΣ ΟΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΟΤΥΧΙΟΥ-ΣΤΡΟΦΥΛΙΑΣ Μεσογειακός τύπος κλίματος Η περιοχή των υγροτόπων και του δάσους χαρακτηρίζεται, σύμφωνα με ορισμένους μελετητές, από κλίμα εύκρατο με ξηρασία κατά τους

Διαβάστε περισσότερα

Ενδημικά και προστατευόμενα φυτά διαρκής παρακολούθηση

Ενδημικά και προστατευόμενα φυτά διαρκής παρακολούθηση Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας Μαυροβουνίου Κεφαλόβρυσου Βελεστίνου (Π.Ο.Κα.Μα.Κε.Βε) Management Body of Ecodevelopment Area of Karla - Mavrovouni Kefalovriso Velestino (E.A.Ka.Ma.Ke.Ve)

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Μάνιος Δασαρχείο Άμφισσας, Γκούρα 5, Άμφισσα email:nimanios@yahoo.com

Νικόλαος Μάνιος Δασαρχείο Άμφισσας, Γκούρα 5, Άμφισσα email:nimanios@yahoo.com Διάκριση χορτολιβαδικών εκτάσεων από χέρσους αγρούς με χλωριδική ανάλυση στην προστατευόμενη περιοχή του όρους Παρνασσός. Νικόλαος Μάνιος Δασαρχείο Άμφισσας, Γκούρα 5, Άμφισσα email:nimanios@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010

Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE COMPANY NAME] Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά

Διαβάστε περισσότερα

Αναφορές 2006. Ενημέρωση σε επικεφαλίδες

Αναφορές 2006. Ενημέρωση σε επικεφαλίδες Απρίλιος 2007, Τεύχος 6 Ενημέρωση σε επικεφαλίδες Αναφορές 2006 Μύχος Ορος Κόχυλας, Σκύρος Αλυκή Κίτρους Νέα αποικία Λαγγόνας στη Καστοριά Εθνικό Πάρκο Σχινιά- Μαραθώνα Ανταγωνισμός ειδών Αρχείο Σεμινάρια

Διαβάστε περισσότερα