Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΙΑΚΡΙΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΙΑΚΡΙΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ"

Transcript

1 ΜΟΝΟΓΡΑΦΙΕΣ ΤΕΥΧΟΣ 1 Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΙΑΚΡΙΣΗ ΜΕΤΑΞΥ ΚΛΑΣΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΘΗΝΑ 1

2 Συγγραφέας: Γιώργος Μπουσούτας Θανάσουλας Copyright 2008 Γιώργος Μπουσούτας Θανάσουλας για όλο τον κόσµο ISBN :

3 Ο άνθρωπος από την αρχή της ύπαρξης του άρχισε να παρατηρεί και να προσπαθεί να ερµηνεύσει διάφορα φυσικά φαινόµενα που λάµβαναν χώρα γύρω του. Για αυτά τα φαινόµενα στην αρχή µη µπορώντας να δώσει απαντήσεις τους προσέδωσε υπερφυσικές ιδιότητες θεοποιώντας την παρουσία τους. Έτσι θεώρησε την φύση σαν Θεό. Ορισµένα όµως φωτισµένα και ανήσυχα πρόσωπα, µε την πάροδο του χρόνου, άρχισαν να παρατηρούν και να µελετούν τα διάφορα φυσικά φαινόµενα. Παραµέρισαν λοιπόν την έντονη θεοποίηση των εκδηλώσεων και άρχισαν να στοχάζονται για τους λόγους εκδήλωσής τους. Οι πρώτοι στοχαστές που αντιµετώπισαν µε αυτό τον τρόπο την Φύση ήταν οι Έλληνες προσωκρατικοί φιλόσοφοι. Με τον τρόπο αυτόν γεννήθηκε η Φυσιογνωσία, ο πρόγονος της φυσικής επιστήµης. Ο άνθρωπος εκτός από λάτρης της Φύσης έγινε και παρατηρητής της. Στοχαζόµενος λοιπόν στις παρατηρήσεις του και προσπαθώντας µέσω των µαθηµατικών και του λογισµού να συστηµατοποιήσει αυτές τις παρατηρήσεις, εξήγαγε τους πρώτους φυσικούς κανόνες και τους πρώτους φυσικούς νόµους και τις πρώτες θεωρίες για την φύση και την αιτία των φαινοµένων. Η ανθρωπότητα δια µέσου του χρόνου συνέχισε να παρατηρεί και να προσπαθεί να ερµηνεύσει τα φυσικά φαινόµενα και να µεταφράσει σε θεωρητικές σχέσεις τις εκδηλώσεις τους. Με τον τρόπο αυτό ο άνθρωπος γνώρισε περισσότερο την φύση, έπαψε σε µεγάλο βαθµό να φοβάται τα αποτελέσµατα των φαινοµένων και πολύ περισσότερο να τα θεωρεί σαν εκδηλώσεις του θείου, το οποίο µε τον τρόπο αυτόν ζητούσε κάτι από τον άνθρωπο ή εκδήλωνε την δυσαρέσκειά του για κάτι που αυτός έκανε. Φθάσαµε λοιπόν στον 17 ο αιώνα όπου συντελέστηκε µια µεγάλη «επανάσταση» στην σκέψη και την αντιµετώπιση του ανθρώπου σε ότι α- φορά την Φύση. Ο άνθρωπος όχι µόνο ζήτησε να γνωρίσει ακόµη περισ- 3

4 σότερο την Φύση αλλά και να κυριαρχήσει και να υποτάξει τα φυσικά φαινόµενα στις δικές του ανάγκες και τους στόχους. Τότε δηµιουργήθηκε µια νέα µέθοδος γνώσης της Φύσης. Στις µέχρι τότε γνωστές δηλαδή, την παρατήρηση και τα µαθηµατικά, προστέθηκε µια ακόµη το πείραµα και τότε γεννήθηκε η Κλασική Φυσική η οποία πλέον πήρε και τον χαρακτηρισµό της επιστήµης. Η νέα αυτή αντιµετώπιση της Φύσης από τον άνθρωπο είχε επίπτωση, όπως θα δούµε και στην συνέχεια, στην ίδια την φιλοσοφία της ζωής, στη σχέση µεταξύ Φύσης και ανθρώπου και τέλος στη σχέση του ανθρώπου µε τον συνάνθρωπό του και τον Θεό. Με την είσοδο όµως του 20ου αιώνα και των γεγονότων που διαδραµατίστηκαν στην συνέχεια ο άνθρωπος άρχισε να αντιµετωπίζει την Φύση µε έναν διαφορετικό τρόπο. Συνειδητοποιώντας ότι πρέπει να ζήσει µαζί µε την Φύση και αυτά που την αποτελούν και όχι χωρίς αυτήν, σε συνδυασµό µε την ανακάλυψη µιας άλλης φύσης αυτήν του µικρόκοσµου δηµιουργεί µια νέα φυσική η οποία διαφοροποιείται έντονα από την παλαιά φυσική, την κλασική και δηµιουργεί την Σύγχρονη Φυσική. Η νέα αυτή σχέση που τώρα ανατέλλει έρχεται να δώσει µια άλλη διάσταση και τον αναγκάζει να επανοριοθετήσει την σχέση του µε την Φύση, τον Θεό και τον ίδιο τον συνάνθρωπο. Στην προσπάθεια µας να δούµε αυτές τις αντιθέσεις της κλασικής και τις σύγχρονης φυσικής αρχικά θα ασχοληθούµε και θα σκιαγραφήσουµε το φιλοσοφικό πλαίσιο κάθε µιας από αυτές και στο τέλος θα α- ντιπαραβάλλουµε αυτά τα πλαίσια ώστε να δούµε τις έντονες φιλοσοφικές διαφορές τους. Το ότι δηµιουργεί η φυσική επιστήµη, όπως και κάθε επιστήµη, έ- να φιλοσοφικό πλαίσιο στο οποίο κινείται και αναπτύσσει τις θεωρίες της νοµίζω ότι είναι αυταπόδεικτο. Ο άνθρωπος, κάθε άνθρωπος, κινείται µέσα σε ένα κοσµοείδωλο που είναι γενικά παραδεκτό από την κοινωνία. Άρα η συµπεριφορά του, όποια και αν είναι αυτή, βρίσκεται µέσα σε αυτά τα πλαίσια και τις απόψεις που είναι δυνατόν να γίνουν αποδεκτές. Αυτός είναι και ο λόγος που αν και η κίνηση της γης γύρω από τον ήλιο ήταν γνωστή από την αρχαιότητα µε την θεωρία του Αρίσταρχου του Σά- µιου, χρειάστηκαν τουλάχιστον 18 αιώνες ώστε η άποψη αυτή να θεωρηθεί ορθή. Το ίδιο ισχύει και για την αξιοποίηση της ατοµικής θεωρίας του ηµοκρίτου όπου πέρασαν περισσότερο από 20 αιώνες για να γίνει αποδεκτή στο σύνολό της. Ένα τέτοιο κοσµοείδωλο διαµορφώνεται και από την φυσική επιστήµη και µέσα σε αυτό κινείται τόσο αυτή όσο και οι άλλες επιστήµες όπως π.χ. η φιλοσοφία, η θεολογία ή οι τέχνες. Αρχίζοντας την φιλοσοφική προσέγγιση της Φυσικής επιστήµης ξεκινάµε µε την κλασική φυσική. Όπως προαναφέραµε η κλασική φυσική προσέθεσε στις ήδη υπάρχουσες µεθόδους, την παρατήρηση και την µαθηµατική σχέση, µια νέα το πείραµα. Με την νέα µέθοδο ο άνθρωπος ζητούσε να µάθει τους νόµους της Φύσης «ανακρίνοντας» τρόπω τινά, ζητώντας να του αποκαλύψει τα µυστικά της. Ήταν τόσο αγαπητή η νέα αυτή µέθοδος, στους επιστήµονες της εποχής (17 ος 18 ος αιώνας) ώ- στε θεωρείτε ότι είναι η κυρίαρχη µέθοδος σε σχέση µε τις δύο άλλες. Η νέα αυτή µέθοδος, το πείραµα, δηµιούργησε όπως αναφέραµε και πριν, νέες σχέσεις και νέες θέσεις. Στο σηµείο αυτό καλό είναι να αναφέρουµε 4

5 ότι αυτές τις νέες θέσεις τις υιοθέτησαν τα πρωτοπόρα πνεύµατα της εποχής Ο Francis Bacon διατύπωνε την άποψη ότι «Η Φύση είναι µια σκλάβα και ο σκοπός της επιστήµης είναι να αιχµαλωτίσει την σκλάβα µαζί µε τα παιδιά της». Ο Κάντ δηλώνει «Η φύση είναι σαν τον ανακρινό- µενο τον οποίο υποβάλλουµε σε βασανιστήρια για να αποκαλύψει τα µυστικά της. Τα βασανιστήρια είναι το πείραµα». Ο Descartes δηλώνει «Σκοπός της επιστήµης είναι να κατακυριεύσει την Φύση και οι άνθρωποι πρέπει να γίνουν κύριοι και κτήτορες της φύσης». Πως όµως πραγµατοποιείται το πείραµα; Αρχικά παίρνουµε το φαινόµενο και το αποµονώνουµε από το περιβάλλον ή θεωρούµε ότι το περιβάλλον έχει ιδανικές συνθήκες. Με τον τρόπο αυτό δεν µας ενδιαφέρει το πού γίνεται κάτι, αλλά το ότι γίνεται. Μια δεύτερη θεώρηση είναι ότι µας ενδιαφέρουν µόνο τα µετρήσιµα µεγέθη αυτού του φαινοµένου και θεωρούµε ότι ο παρατηρητής και τα όργανα µέτρησης που χρησιµοποιεί δεν έχουν κάποια επίδραση στο φαινόµενο. Ποια είναι όµως τα γεγονότα που σηµατοδότησαν την έναρξη της νέας εποχής; Σύµφωνα µε τον Γκαίτε είναι τρία και χρονολογικά σηµειώνονται περίπου το Τα γεγονότα αυτά είναι : Ο θάνατος του Γαλιλαίου Η γέννηση του Νεύτωνα Η επανέκδοση του έργου του Ντεκάρ «Φιλοσοφικοί Στοχασµοί» Αργότερα χάρις στο Νεύτωνα και το έργο του «Μαθηµατικές αρχές Φυσικής Φιλοσοφίας» συστηµατοποιείται οριστικά η Φυσική έχοντας σαν βάση την Μηχανική. Η νέα αντίληψη που δηµιουργείται για την Φύση στους νέους χρόνους είναι ότι η Φύση είναι µια µηχανή. Από την άποψη αυτή δεν ξεφεύγει ούτε ο άνθρωπος. Ο Ντεκάρ µάλιστα προχωρεί ακόµη περισσότερο αποκαλώντας τον µηχανή και µάλιστα άθροισµα µηχανικών µελών. Σε έναν κόσµο µηχανικό η θέση του Θεού γίνεται περιττή. Ο Θεός κατανοήθηκε µηχανικά ως ο Μέγας Ωρολογοποιός, ο οποίος αφού κούρδισε το ρολόι το εγκατέλειψε. Για τον λόγο αυτόν ο Γάλλος Φυσικός Λαπλάς θα πει στον Ναπολέοντα που τον ρωτά ποια είναι η θέση του Θεού στο Σύµπαν ότι: «εν µου χρειάζεται η υπόθεση Θεός». Σύµφωνα µε τον Νεύτωνα πέντε είναι οι βασικές έννοιες πάνω στις οποίες οικοδόµησε το σύστηµά του 1. ΣΩΜΑ ( ΥΛΗ) : Ότι υπάρχει στην φύση είναι σώµατα δηλαδή οντότητες που έχουν ύλη (βάρος, µάζα) και γεωµετρικές ιδιότητες (ύψος, πλάτος, µήκος ) 2. ΥΝΑΜΗ (ΕΝΕΡΓΕΙΑ ) : Η δύναµη µας δίνει την κίνηση όταν αυτή εφαρµόζεται στο σώµα 3. ΚΙΝΗΣΗ : Η αιτία που µας κάνει να βλέπουµε τις αλλαγές στα σώµατα ( δράση αντίδραση ) 4. ΧΩΡΟΣ : Η αλλαγή στα σώµατα γίνεται µέσα σε αυτόν 5. ΧΡΟΝΟΣ : Η διάρκεια της αλλαγής που συντελείται µέσα στον χώρο. 5

6 Η οικοδόµηση του νευτώνειου συστήµατος πάνω σε αυτές τις πέντε βασικές έννοιες δηµιούργησε δύο ζεύγη αντιθέσεων στον χώρο της λογικής. Το σηµείο αυτό των αντιθέσεων βρίσκεται στο ορατό και το άλλο στο αόρατο πεδίο. Τα ζεύγη αυτά είναι : ΟΡΑΤΟ ΣΩΜΑ ΧΩΡΟΣ ΑΟΡΑΤΟ ΥΝΑΜΗ ΧΡΟΝΟΣ Το ρολόι είναι η τέλεια εφαρµογή της νευτώνειας λογικής. Είναι η χωροποίηση του χρόνου. Ο χρόνος είναι το κυρίαρχο σηµείο του τεχνολογικού πολιτισµού. Το ρολόι είναι το «σήµα κατεταθέν» αυτού του πολιτισµού. Αρχικά ρολόι εµφανίστηκε στις µονές και χρησίµευε για την α- κριβή τέλεση της Θείας Λειτουργίας. Στην συνέχεια τοποθετήθηκε στο ηµαρχείο για να δηλώνει την χρονική τοποθέτηση της εκάστοτε πράξης της κοσµικής ζωής. Εδώ αξίζει να δούµε τι ήταν ο χρόνος για τους αρχαίους λαούς. Γραπτά δείγµατα για την έννοια του χρόνου έχουµε από τους αρχαίους Έλληνες και συγκεκριµένα από τον µεγάλο ιστορικό Θουκυδίδη. Εκεί ο χρόνος ήταν ένας κύκλος. Κάθε γεγονός θα επαναλαµβάνονταν πολλές φορές άλλοτε σαν τραγωδία και άλλοτε σαν κωµωδία. Αυτός ήταν και ο λόγος που έδιδαν ιδιαίτερη σηµασία στην ιστορία. Μπορούσαν µελετώντας την να δουν τι έπρεπε να κάνουν στο µέλλον σε παρόµοια γεγονότα. Τώρα η λογική του χρόνου αλλάζει και από κυκλική γίνεται γραµµική. Την εποχή αυτή ο χρόνος αποκτά παρελθόν, παρόν και µέλλον τα οποία διαφέρουν Σύµφωνα µε την κλασική φυσική γνωρίζω σηµαίνει κατέχω κάτι καλά, δηλαδή κυριαρχώ. Για να αποκτήσουµε αυτή την γνώση δηµιουργούµε µια µεθοδολογία την οποία ο Ντεκάρ την ονοµάζει αναλογισµό και η οποία έχει τα ακόλουθα στάδια. 1. Σπας το όλο σε µέρη 2. Γνωρίζεις τα µέρη 3. Αθροίζεις τα αποτελέσµατα 4. Ελέγχεις αν κάτι δεν έχεις υπολογίσει Για να γνωρίσεις κάτι, σύµφωνα µε τις αρχές τις κλασικής φυσικής, πρέπει να το αντικειµενοποιήσεις. Να γίνει δηλαδή αντιληπτό από τις πέντε αισθήσεις και να του προσδοθούν µετρήσιµα µεγέθη. Άρα ότι δεν γίνεται αντικειµενικό δεν είναι αληθινό. Για να γίνει όµως κάτι πρέπει να υπάρχει ένα αίτιο. Αυτό το αίτιο είναι για την κλασική φυσική το ΜΟΝΟ αίτιο το οποίο µπορεί να παράγει το ίδιο αποτέλεσµα. Έτσι για την κλασική φυσική κύριο σηµείο αναφοράς είναι η ενέργεια. Αναφέραµε και προηγουµένως ότι για την κλασική φυσική η Φύση είναι µια µηχανή. Άρα αυτή η µηχανή έχει αξία αν µπορεί να χρησιµοποιηθεί από τον άνθρωπο, δηλαδή αν είναι χρήσιµη. Η αξιοποίηση όµως της Φύσης πρέπει να γίνεται σε ατοµικό επίπεδο πρωτίστως και όχι συλλογικό, διότι θεωρείται ότι κάποιος γνωρίζει και κατά συνέπεια κατέχει ως άτοµο. Άρα αυτός που κατέχει έχει και µεγαλύτερη ισχύ. 6

7 Τα τελευταία διακόσια χρόνια ο άνθρωπος εξ αιτίας της τεχνολογικής ανάπτυξης και της νοοτροπίας αυτής καταναλίσκει περισσότερα µη ανανεώσιµα αγαθά και λιγότερα ανανεώσιµα αντιστρέφοντας έτσι τις προτεραιότητες που ίσχυαν πριν τον 17 ο αιώνα σε σχέση µε την χρήση του περιβάλλοντος από τον άνθρωπο. Συνέπεια τούτου είναι ότι οι πρώτες ύ- λες αρχίζουν να σπανίζουν και ο εφιάλτης του λιµού απειλεί να εµφανιστεί και στις υπερκαταναλωτικές κοινωνίες του Βορρά. Σε αυτά πρέπει να προσθέσουµε και τις επιπτώσεις στο περιβάλλον και τον τρόπο ζωής. Ένα άλλο σηµείο το οποίο παρατηρείται µε την εµφάνιση της κλασικής φυσικής είναι και ο ορθολογισµός. Η Μέθοδος που σκέπτεται ο άνθρωπος σύµφωνα µε τον Κάντ είναι ο Ορθός Λόγος. Άρα αυτό που είναι σωστό συµφωνεί µε τον Ορθό Λόγο. Με αυτόν τον στοχασµό η Φύση γνωρίζεται µόνο µε την επιστήµη. Οι δύο άλλες µέθοδοι που υπήρχαν και συγκεκριµένα η Τέχνη και η ιαίσθηση δεν θεωρούνται πλέον σαν µέθοδοι γνώσης. Τον 19 ο αιώνα εµφανίζονται δύο νέες θεωρίες. Ο ηλεκτροµαγνητισµός και η θερµοδυναµική. Οι θεωρίες αυτές έδωσαν νέες διαστάσεις στην νευτώνια λογική ενώνοντας δύο διαφορετικές δυνάµεις και εµφανίζεται µε τον τρόπο αυτόν η έννοια του πεδίου. Η εµφάνιση της θερµοδυναµικής ανέτρεψε τις θεωρίες των µέχρι τότε επιστηµόνων οι οποίοι θεωρούσαν τα συστήµατα παρατήρησης σαν «κλειστά» και αποµονωµένα από το περιβάλλον τους. Όπως αναφέρει και ο Ι. Τσουκαλάς καθηγητής πληροφορικής στο Πανεπιστήµιο της Θεσσαλονίκης σε άρθρο του στην εφη- µερίδα «Το Βήµα της Κυριακής» στις 8/2/98 µε τίτλο Η φύση και η ζωή «Από δεκαετίες οι επιστήµονες κατάλαβαν ότι οι απλουστευτικές υποθέσεις µε τις οποίες προσπαθούσαν να περιγράψουν µε µαθηµατικές ε- ξισώσεις καταστάσεις ενός συστήµατος βρίσκονταν σε καταφανή διάσταση µε την πραγµατικότητα. Έτσι η απαίτηση ένα σύστηµα να είναι αποκλεισµένο να βρίσκεται σε θερµοδυναµική ισορροπία, οι µεταβολές να γίνονται µε µεγάλη βραδύτητα για να ισχύουν τα θερµοδυναµικά αξιώ- µατα έρχεται σε κραυγαλέα αντίθεση µε την πραγµατικότητα.» Βρισκόµαστε λοιπόν στις αρχές του 20ου αιώνα. Εγκαταλείπουµε για λίγο την κλασική φυσική και παρακολουθούµε τις νέες ιδέες και τις νέες σκέψεις που εµφανίζονται αυτόν τον αιώνα και που δηµιουργούν µια νέα φυσική την Σύγχρονη Φυσική. Τα γεγονότα που σηµαδεύουν αυτή την έναρξη της νέας σκέψης µπορούµε να πούµε ότι είναι τα παρακάτω: Η είσοδος της ανθρώπινης σκέψης στον µικρόκοσµο και τον µακρόκοσµο. Η δηµιουργία της κβαντικής Φυσικής Η εµφάνιση του Freud και της θεωρίας του. Η σύγχρονη φυσική περιλαµβάνει τρεις µεγάλες θεωρίες αυτές είναι: 1. Οι θεωρίες της Σχετικότητας του Αϊνστάιν 2. Η κβαντική θεωρία µε πρωτεργάτες τους Πλάνκ, Bohr και Heisenberg 3. Η Πυρηνική φυσική 7

8 Πολλοί ερευνητές θεωρούν ότι σε αυτές τις τρεις θεωρίες της σύγχρονης φυσικής πρέπει να προστεθεί και µια ακόµη θεωρία που προέρχεται από των χώρο των µαθηµατικών αυτή τη φορά και είναι η θεωρία του Χάους. Η πρώτη και κύρια αλλαγή που πραγµατοποίησε η σύγχρονη φυσική είναι αυτή της αντίληψης και της λειτουργίας του πειράµατος. Για τον σύγχρονο φυσικό ο ερευνητής συµµετέχει ενεργά στην εκτέλεση του πειράµατος σε τέτοιο µάλιστα βαθµό ώστε να αλλοιώνει το αποτέλεσµα. Ανάλογη αν όχι και µεγαλύτερη είναι και η επέµβαση των οργάνων που λαµβάνουν µέρος σε αυτό. Είναι µάλιστα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό όλων των θεωριών της σύγχρονης φυσικής ότι πρώτα αυτές συνελήφθησαν σε θεωρητικό και µαθηµατικό επίπεδο και µετά αποδείχθηκαν πειραµατικά. Η δεύτερη αρχή που λαµβάνει υπ όψιν η σύγχρονη φυσική είναι η ύπαρξη σωµάτων ή στοιχείων ύλης που δεν είναι δυνατόν να γίνουν α- ντιληπτά από τις αισθήσεις απ ευθείας. Επίσης ενώ η κλασική φυσική διαχωρίζει τις έννοιες του χώρου και του χρόνου στον τοµέα δράσης της, η σύγχρονη φυσική συνδέει αυτές τις δύο έννοιες και µιλά για την έννοια του χωροχρόνου. Η ύλη και η ενέργεια αποτελούν µια σύνθεση αντιθέσεων. Το κύµα και το σωµάτιο συνυπάρχουν στο ίδιο στοιχείο. Σε αντιδιαστολή µε την κλασική φυσική, η ερµηνεία της Φύσης γίνεται µε αναφορά του µέρους στο όλο. Βλέπουµε δηλαδή τι ακριβώς επιπτώσεις θα έχει στο όλο σύστηµα η εφαρµογή κάποιας νέας συνθήκης σε ένα τµήµα του συστήµατος. Όλα τα παραπάνω συνθέτουν µια νέα θεώρηση της γνώσης για την Φύση. Στην σύγχρονη φυσική, Γνώση σηµαίνει µετέχω, συµµετέχω στα γεγονότα της Φύσης. Στην σύγχρονη φυσική δεν έχει πρωταρχική αξία η ενέργεια και η δύναµη όπως στην κλασική φυσική. Τώρα κυρίαρχη θέση έχει η πληροφορία η οποία είναι ανοικτή και προσπελάσιµη από όλους. Η πληροφορία δεν ανήκει σε κάποιο άτοµο ή σε ένα τµήµα της επιστή- µης. Η πληροφορία ανήκει σε όλη την κοινωνία και είναι προσπελάσιµη από όλους. Για τον ερευνητή της Φύσης, µέσω της σύγχρονης φυσικής, η Φύση είναι ένας Οίκος, που ο άνθρωπος ζει µέσα σε αυτόν. Η Φύση είναι ένας ανόργανος ζωντανός οργανισµός µε τον οποίο ο άνθρωπος έχει µια σχέση. Καθοριστική υπήρξε η ανακάλυψη και η χρήση της Πυρηνικής ε- νέργειας που έκαναν τον επιστήµονα να αλλάξει στάση απέναντι στην Φύση και να την αντιµετωπίσει µε διαφορετικό τρόπο. Από την χρήση της ενέργειας αυτής ο άνθρωπος είδε ότι αυτή είτε χρησιµοποιηθεί για ειρηνικούς σκοπούς, είτε για πολεµικούς δηµιουργεί περισσότερα προβλήµατα από όσα λύνει. Με αυτή η σκέψη σε συνδυασµό µε την µείωση των ενεργειακών αποθεµάτων του πλανήτη από την υπερεκµετάλλευση των πόρων, την µόλυνση του περιβάλλοντος από την αύξηση της χρήσης της τεχνολογίας για παραγωγή καταναλωτικών προϊόντων κ.λ.π. ο άνθρωπος βλέπει να αντιµετωπίζει και έναν άλλον εφιάλτη το ονοµαζόµενο οικολογικό πρόβληµα. 8

9 Για όλους αυτούς τους λόγους δηµιουργεί µια νέα στάση απέναντι στην Φύση που περιλαµβάνει τους παρακάτω άξονες: a) Συνύπαρξη: Αισθάνεται ότι πρέπει να ζήσει σε ένα περιβάλλον που θα συνυπάρχει µαζί µε άλλα όντα και τα οποία έχουν τα ίδια δικαιώ- µατα ύπαρξης µε αυτόν. b) Συµβίωση: Με βάση τα παραπάνω ζει σε έναν χώρο που επιτρέπει να ζήσουν και άλλες µορφές ζωής µαζί µε αυτόν και ποτέ πλέον δεν θα πρέπει να ζει σε βάρος αυτών των µορφών. c) ιάλογος : Η επιστήµη ζητά πλέον την ανταλλαγή θέσεων και απόψεων µε άλλες µορφές έκφρασης και σκέψης του ανθρώπου όπως π.χ. την φιλοσοφία, την θεολογία, την ψυχολογία, την τέχνη κ.λ.π. Η σύγχρονη φυσική µε τον τρόπο αυτόν αλλάζει το κοσµοείδωλο της ανθρωπότητας δηµιουργώντας µια νέα σχέση ανάµεσα στον άνθρωπο και την Φύση την οποία µπορούµε να ονοµάσουµε, σύµφωνα µε τον Μάριο Μπέγζο, «οικολογική κοσµολογία» γιατί την Φύση και τον Κόσµο εν γένει τον αντιµετωπίζουµε σαν οίκο (σπίτι) στον οποίο ο άνθρωπος ζει και δρα. Αυτό το κοσµοείδωλο έχει τα παρακάτω στοιχεία. 1. Για την σύγχρονη φυσική το υποκείµενο (ερευνητής) και το α- ντικείµενο (φύση) έχουν µια σχέση. Τα φυσικά όντα µπορούν να γίνουν αλλά δεν είναι από την φύση τους αντικείµενα. 2. Η παρατήρηση ενός φυσικού φαινοµένου έχει πιθανά αποτελέσµατα για τα οποία υπάρχει µια αιτιότητα. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγµα του ζαριού. Γνωρίζουµε ότι το ρίξιµο ενός ζαριού θα φέρει από το ένα έως το έξι. εν ξέρουµε όµως ποιόν α- κριβώς αριθµό θα φέρει. Ο Στέφαν Χώκιν στο έργο του Το χρονικό του Χρόνου θα πει ότι «Κάθε φυσική θεωρία είναι πάντα µια υπόθεση προσωρινή µε την έννοια ότι δεν µπορούµε ποτέ να αποδείξουµε οριστικά ότι είναι σωστή». 3. Ένα ακόµη χαρακτηριστικό στοιχείο του κοσµοειδώλου αυτού είναι ότι δεν ερµηνεύουµε την Φύση αλλά την περιγράφουµε. Οι τυχόν ερµηνείες δεν είναι δόγµατα αλλά προτάσεις και ση- µεία αναφοράς. Ο λόγος (η λογική) είναι ένα µέσο γνώσης αλλά δεν είναι το µόνο µέσο γνώσης. Βασικές αρχές που εφαρµόζονται για την µελέτη και την περιγραφή των φαινοµένων µε βάση την σύγχρονη φυσική είναι οι παρακάτω: Η αρχή της Συµπληρωµατικότητας. Την αρχή αυτή την εισηγήθηκε για πρώτη φορά ο ανός φυσικός Bohr. Το πρόβληµα που αντιµετώπιζε ήταν η εµφάνιση µικροσωµάτων άλλοτε σαν κύµα και άλλοτε σαν σωµατίδια ασυνέχειας. Τότε διατύπωσε την αρχή η οποία νοµιµοποίησε και τις δύο αυτές εκδηλώσεις. Η αρχή της απροσδιοριστίας Την εισηγήθηκε ο Heisenberg και κατά αυτήν είναι αδύνατος ο ακριβείς προσδιορισµός ταυτοχρόνως των δύο συντεταγµένων (θέση, ταχύτητα) ενός µικροφυσικού συστήµατος. Μετά από την σύντοµη αυτή περιγραφή του κοσµοειδώλου της κλασικής και της σύγχρονης φυσικής θα έρθουµε να τις δούµε και να τις 9

10 συγκρίνουµε προσπαθώντας να κατανοήσουµε τι τις ενώνει και τι τις χωρίζει σήµερα. Σύµφωνα µε τον Αϊνστάιν η εποχή µας έχει δύο χαρακτηριστικά a) Την τελειοποίηση των µέσων b) Την σύγχυση των σκοπών. Ο σηµερινός κόσµος εµπιστεύεται την τεχνολογία και ταυτόχρονα δυσπιστεί για την θεολογία και την µεταφυσική. Σήµερα οι άνθρωποι δεν είναι άπιστοι αλλά είναι δύσπιστοι σε σχέση µε τις ιδεολογίες και τις θρησκείες, τα πνευµατικά πράγµατα και την ίδια την τεχνολογία. Το α- µείλικτο ερώτηµα της σύγχρονης ανθρωπότητας είναι το αν θα συνεχίσει να υπάρχει ζωή στη γη. Ο σηµερινός άνθρωπος αναζητά προσανατολισµό και πιστεύει ότι οι βιοτικές του συνθήκες βελτιώνονται µε την τεχνολογία αλλά αυτή η ευηµερία δεν του δηµιουργεί a priori και την ευτυχία. Ο άνθρωπος πιστεύει στην τεχνολογία όχι για την αλήθεια που αυτή πρεσβεύει αλλά για την χρήση της από αυτόν. Έτσι η τεχνολογία επηρεάζει την ζωή του ανθρώπου και το ήθος του και κατά συνέπεια συναντά την φιλοσοφία και την θρησκεία για την απάντηση του ερωτήµατος της ύπαρξης και του στόχου της ύπαρξης. Σε έναν παραδοσιακό πολιτισµό (π.χ. αρχαίος Ελληνικός) δύο ή- ταν οι άξονες που ο άνθρωπος έπρεπε να κινηθεί για την επίτευξη του στόχου της ύπαρξης που δεν ήταν άλλος από αυτόν της ψυχικής ανάπτυξης. Οι άξονες αυτοί ήταν η θρησκεία και η τέχνη. ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΨΥΧΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΕΧΝΗ Χαρακτηριστική είναι και η κατάταξη των επιστηµών σύµφωνα µε τον Αριστοτέλη. Σε αυτήν την κατάταξη, η οποία αναφέρεται στο έργο του «Μετά τα φυσικά», ανωτάτη επιστήµη θεωρείται η θεολογία και έπονται τα µαθηµατικά και η φυσική. Στη σύγχρονη κοινωνία οι άξονες αυτοί έχουν αντικατασταθεί από αυτόν της πολιτικής ιδεολογίας (µε προεξάρχουσα αυτήν της ατοµικής ελευθερίας) και της τεχνικής επιστήµης (µε προεξάρχουσα την βιοτική ευηµερία), έχοντας σαν στόχο την ανθρώπινη ευτυχία. 10

11 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Ι ΕΟΛΟΓΙΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΥΤΥΧΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Στο σύγχρονο τρόπο ζωής ανάµεσα στον άνθρωπο και την φύση έ- χει µπει η µηχανή και κινητήρια ενέργεια είναι ο ηλεκτρισµός ο οποίος έχει χαρακτηριστεί από πολλούς φιλοσόφους, όπως ο Μάριος Μπέγζος, σαν το «αίµα του σύγχρονου πολιτισµού». Η µηχανή, η οποία είναι ένα κατασκεύασµα του ανθρώπου, τον υπερασπίζει από την Φύση και του δίνει την δυνατότητα κυριαρχίας σε αυτήν αλλά ταυτόχρονα τον αποµακρύνει από αυτήν. Η κυριαρχία που ζητά ο άνθρωπος επί της Φύσης τον αναγκάζει να εισάγει στην ζωή του την βία, ώστε να απαιτήσει αυτό που χρειάζεται. Η συνεχώς όµως επέκταση του κάθε ανθρώπου δηµιουργεί πρόβληµα χώρου γιατί αγγίζει πλέον τα όρια που χρειάζεται κάποιος άλλος άνθρωπος. Έτσι η βία στρέφεται εκτός από την Φύση και στον άλλο άνθρωπο, τον συνάνθρωπο. Η βία έχει δύο µορφές a) Την νόµιµη βία b) Την άνοµη βία Εφαρµογή της βίας στην εκπαίδευση είναι η βαθµοθηρία αντί της γνώσης και ο ανταγωνισµός στην οικονοµία αντί του συναγωνισµού. Μια άλλη µορφή βίας είναι και αυτή που δηµιούργησε το οικολογικό πρόβληµα και για το οποίο µιλήσαµε προηγουµένως. Στην εφαρµογή των παραπάνω βλέπουµε ότι στην µία περίπτωση έχουµε δίκαιο ισχύος σε αντίθεση µε την ισχύ του δικαίου που βρίσκεται στον αντίποδα της και η οποία δηµιουργεί συνθήκες που επιτρέπουν την συγχώρεση δηλαδή την συνεύρεση. Με την εµπειρία µάλιστα της εφαρ- µογής της πυρηνικής ενέργειας για πολεµικούς σκοπούς και την ένταση του οικολογικού προβλήµατος βρισκόµαστε για πρώτη φορά στην ιστορία όπου έχουµε έναν πόλεµο ή ένα πρόβληµα που στην πρώτη περίπτωση δεν θα υπάρχουν νικητές και νικηµένοι, στην δεύτερη δε θα υ- πάρχουν συνέπειες για όλους. Οι επιπτώσεις και στις δύο περιπτώσεις θα είναι ολοκληρωτικές και θα υπάρχουν την επαύριον µόνο νεκροί ή ετοι- µοθάνατοι. Η σύγχρονη φυσική χωρίς να παραγνωρίζει την εφαρµογή της κλασικής φυσικής στο πεδίο του µακρόκοσµου, σηµατοδοτεί την εποχή που ο άνθρωπος πρέπει να αρχίσει να ενδιαφέρεται και για τους δύο άλλους κόσµους, τον µεγάκοσµο και τον µικρόκοσµο, και να λαµβάνει σοβαρά υπ όψιν του τις επιδράσεις των πράξεών του σε αυτό το «ανοικτό» σύστηµα που ονοµάζεται ηµιουργία. 11

12 Με τον τρόπο αυτόν η σύγχρονη φυσική επανατοποθετεί σε νέες βάσεις την σχέση του ανθρώπου µε την Φύση. Έτσι αν φανταστούµε την στάση του ανθρώπου έναντι της Φύσης σαν ένα εκκρεµές θα µας πει ο Μάριος Μπέγζος, µπορούµε να βάλουµε στις δύο άκρες την λατρεία και την υ- ποβάθµιση της Φύσης έχοντας σαν σηµείο ισορροπίας την ισότιµη αντι- µετώπιση. Για να συνοψίσουµε τις διαφορές των κοσµοειδώλων της κλασικής και της σύγχρονης φυσικής παραθέτουµε τους δύο πίνακες που ακολουθούν 1 : ΚΛΑΣΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΟΣΜΟΣ = ΜΗΧΑΝΗ ΚΟΣΜΟΣ = ΟΙΚΟΣ ΦΥΣΗ = ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Η ΦΥΣΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΑΛΛΑ ΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΥΡΙΑΡΧΕΙ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΣΤΗΝ ΦΥΣΗ ΤΗΝ ΦΥΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ = ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ = ΠΙΘΑΝΑ ΑΠΟ- ΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑ ΦΥΣΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΦΥΣΗΣ ΓΝΩΡΙΖΩ = ΚΑΤΕΧΩ ΚΥΡΙΑΡΧΩ ΓΝΩΡΙΖΩ = ΜΕΤΕΧΩ ΣΥΜΜΕΤΕ- ΧΩ ΑΛΗΘΙΝΟ = ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ Α- ΑΛΗΘΙΝΟ = ΤΟ ΥΠΑΡΧΟΝ ΟΧΙ ΤΟ ΝΤΙΛΗΠΤΟ, ΜΕΤΡΗΣΙΜΟ ΚΑΤΑ ΑΝΑΓΚΗ ΜΕΤΡΗΣΙΜΟ ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ = ΜΟΝΑ ΙΚΟ ΑΙΤΙΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ = ΠΟΛΛΑ ΑΙΤΙΑ ΛΟΓΟΣ = ΜΟΝΟ ΜΕΣΟ ΓΝΩΣΗΣ ΛΟΓΟΣ = ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΓΝΩΣΗΣ ΧΩΡΟΣ / ΧΡΟΝΟΣ ΧΩΡΟΧΡΟΝΟΣ ΣΩΜΑ / ΥΝΑΜΗ ΥΛΗ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΣΤΟ Ι ΙΟ ΣΩΜΑΤΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΟΛΟ ΑΝΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΣΤΟ Ο- ΛΟ ΚΑΛΟ = ΧΡΗΣΙΜΟ ΚΑΛΟ = ΟΤΙ ΕΝ ΙΑΤΑΡΑΣΣΕΙ ΤΗΝ ΣΧΕΣΗ ΑΝΘΡΩΠΟΥ - ΦΥΣΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ = ΥΝΑΜΗ ΚΥΡΙΑΡΧΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ = ΠΛΗΡΟ- ΦΟΡΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΒΙΩΣΗ - ΛΟΓΟΣ ΣΥΝΥΠΑΡΞΗ- ΣΥΜΒΙΩΣΗ ΙΑ- ΛΟΓΟΣ ΙΚΑΙΟ ΙΣΧΥΟΣ ΙΣΧΥΣ ΙΚΑΙΟΥ 1 Οι πίνακες αυτοί προέρχονται από τις διδακτικές παραδόσεις του καθ. Μάριου Μπέγζου στο Ελληνοαµερικανικό Εκπαιδευτικό Ίδρυµα στο πλαίσιο των µαθηµάτων του προγράµµατος επιµόρφωσης ενηλίκων. 12

13 ΦΥΣΙΚΗ ΜΕΤΑΦΥΣΙ- ΚΗ ΛΟΓΙΚΗ ΗΘΙΚΗ 17 ος 19 ος αιώνας 20ος αιώνας ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΟΣΜΟΣ = ΜΗΧΑΝΗ ΚΟΣΜΟΣ = ΟΙΚΟΣ ΥΑΛΙΣΤΙΚΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΙΑΛΕΚΤΙΚΗ ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΑΝΘΡΩΠΟΣ Ή ΚΟΣΜΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΚΟΣΜΟΣ ΚΤΗΤΙΚΗ ΓΝΩΣΙΟΛΟΓΙΑ ΜΕΤΟΧΙΚΗ ΓΝΩΣΙΟΛΟΓΙΑ ΓΝΩΡΙΖΩ = ΚΑΤΕΧΩ ΓΝΩΡΙΖΩ = ΜΕΤΕΧΩ ΧΡΗΣΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΙΑ ΑΞΙΑ = ΤΟ ΧΡΗΣΙΜΟ ΑΞΙΑ = ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Σήµερα η ανθρωπότητα αντιµετωπίζει µια κρίση. Αυτή η κρίση εµφανίζεται ή µε τον τρόµο του πυρηνικού ολέθρου, ή µε την ένταση του οικολογικού προβλήµατος. Μόνη διέξοδος φαίνεται να είναι η κριτική επί των ιστορικών και κοσµοθεωρητικών προϋποθέσεων αυτού του πολιτισµού. Η κριτική και αυτοκριτική της επιστήµης για την µονοµέρεια και τις ευθύνες που έχει για το δηµιούργηµά της που λέγεται «µοντέρνος πολιτισµός», αλλά και της φιλοσοφίας και της θεολογίας που είναι συνυπαίτιοι µέσα από τον διαχωριστικό δρόµο που τράβηξαν από την επιστήµη για την σηµερινή κατάσταση. Οι επιστήµονες να σταθούν τίµια απέναντι στο έργο τους και τον εαυτό τους και χωρίς να απαξιώσουν και καταστρέψουν τα επιστηµονικά επιτεύγµατα να µετατρέψουν την γνώση αυτή, ώστε αντί να οδηγεί στην αβεβαιότητα και τον όλεθρο να οδηγεί στην ευηµερία και την ζωή. Παράλληλα οι φιλόσοφοι και οι θεολόγοι να αφήσουν τα ανθρωποκεντρικά και υπερβατικά τους πιστεύω και να τείνουν χέρι φιλίας και συµµετοχής στην επιστήµη ώστε να συµβάλλουν και αυτοί συνδιαλεγόµενοι στην σωτηρία του πλανήτη και στην πρόοδο των όντων που βρίσκονται σε αυτόν. 13

14 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Αριστοτέλης Μετά τα Φυσικά. Εκδ. Φέξη, Αθήνα 1912 Axon T. J. Πέρα από το Ταό και Φυσική. Εκδ. ίαυλος, Αθήνα 1994 Capra F. Το Ταό και η Φυσική. Εκδ. Ωρόρα, Αθήνα 1982 Heisenberg W. Φυσική και Φιλοσοφία. Εκδ. Κάλβος 1978 Θεοδοσίου Σ. ανέζης Μ. Στα Ίχνη του Ιχθύς. Εκδ. ίαυλος, Αθήνα Μπέγζος Μ. Πίστη και Ζωή. Άρθρο, περ. Πρόσβαση τευχ. 9 Μπέγζος Μ. Θρησκεία και Σύγχρονη Φυσική. ιδακτικές Σηµειώσεις. Αθήνα 1998 Μπέγζος Μ. Νεοελληνική Φιλοσοφία της Θρησκείας. Εκδ. Ελληνικά Γράµµατα, Αθήνα 1998 Μπιτσάκης Ευχ. Το Είναι και το Γίγνεσθαι. Εκδ Στάχυ, 1996 Τσουκαλάς Ι. Η Φύση και η Ζωή. Άρθρο, εφηµ. Το Βήµα της Κυριακής 8/2/98 Talbot M. Μυστικισµός και Σύγχρονη Φυσική. Εκδ. Ιάµβλιχος, Αθήνα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

1.1.3 t. t = t2 - t1 1.1.4 x2 - x1. x = x2 x1 . . 1

1.1.3 t. t = t2 - t1 1.1.4  x2 - x1. x = x2 x1 . . 1 1 1 o Κεφάλαιο: Ευθύγραµµη Κίνηση Πώς θα µπορούσε να περιγραφεί η κίνηση ενός αγωνιστικού αυτοκινήτου; Πόσο γρήγορα κινείται η µπάλα που κλώτσησε ένας ποδοσφαιριστής; Απαντήσεις σε τέτοια ερωτήµατα δίνει

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

2009: 22892841 ή 22892832, Εmail: stavrost@ucy.ac.cy ή haris@ucy.ac.cy. www.ucy.ac.cy/fmweb/metaptihiaka.htm

2009: 22892841 ή 22892832, Εmail: stavrost@ucy.ac.cy ή haris@ucy.ac.cy. www.ucy.ac.cy/fmweb/metaptihiaka.htm ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΘΕΣΕΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 Το Πανεπιστήµιο Κύπρου ανακοινώνει ότι δέχεται αιτήσεις για περιορισµένο αριθµό θέσεων στο

Διαβάστε περισσότερα

e-mail@p-theodoropoulos.gr

e-mail@p-theodoropoulos.gr Ασκήσεις Μαθηµατικών Κατεύθυνσης Γ Λυκείου Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύµβουλος Μαθηµατικών e-mail@p-theodoropoulos.gr Στην εργασία αυτή ξεχωρίζουµε και µελετάµε µερικές περιπτώσεις ασκήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή της απροσδιοριστίας και διττή σωματιδιακή και κυματική φύση της ύλης.

Αρχή της απροσδιοριστίας και διττή σωματιδιακή και κυματική φύση της ύλης. 1 Αρχή της απροσδιοριστίας και διττή σωματιδιακή και κυματική φύση της ύλης. Μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα υπήρχε μια αντίληψη για τη φύση των πραγμάτων βασισμένη στις αρχές που τέθηκαν από τον Νεύτωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική και Μαθηματικά!!!

Μουσική και Μαθηματικά!!! Μουσική και Μαθηματικά!!! Η μουσική είναι ίσως από τις τέχνες η πιο δεμένη με τα μαθηματικά, με τη μαθηματική σκέψη, από την ίδια τη φύση της. Η διατακτική δομή μπορεί να κατατάξει τα στοιχεία ενός συνόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Κάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή του συγγραφέα Σειρά: Εκπαιδευση Σχολικά βοηθήματα (για το Λύκειο) Πλάτωνος Πρωταγόρας Γ Λυκείου Θεωρητική Κατεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Γουλιέλμος Μαρκόνι (1874-1937) (Ιταλός Φυσικός)

Γουλιέλμος Μαρκόνι (1874-1937) (Ιταλός Φυσικός) Γουλιέλμος Μαρκόνι (1874-1937) (Ιταλός Φυσικός) Υπήρξε εφευρέτης του πρώτου σήματος ασυρμάτου τηλεφώνου και εκμεταλλεύτηκε εμπορικά την εφεύρεση. Ίδρυσε το 1897 την Ανώνυμη Εταιρεία Ασυρμάτου Τηλεγράφου

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Ο ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ RICHARD DAWKINS «ΤΗΕ GOD DELUSION» («Η ΠΕΡΙ ΘΕΟΥ ΑΥΤΑΠΑΤΗ») Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 08/07/2007 00:00 Του Π. Ν. ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΥ Η ανθρωπότητα και

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο τρίτο. Κεφάλαιο τρίτο

Κεφάλαιο τρίτο. Κεφάλαιο τρίτο Κεφάλαιο τρίτο Αυτό που ξέρουµε σαν αρρώστια είναι το τελικό στάδιο µιας βαθύτερης ανωµαλίας και είναι φανερό ότι για να εξασφαλίσουµε πλήρη επιτυχία στη θεραπεία, το ν' αντιµετωπίσουµε µόνο το τελικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ασφάλεια στον LHC Ο Μεγάλος Επιταχυντής Συγκρουόµενων εσµών Αδρονίων (Large Hadron Collider, LHC) είναι ικανός να επιτύχει ενέργειες που κανένας άλλος επιταχυντής έως σήµερα δεν έχει προσεγγίσει. Ωστόσο,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΑ Α.Ε.Ι.

ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΑ Α.Ε.Ι. ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΑ Α.Ε.Ι. Με βάση το ελτίο Τύπου του Υπουργείου Παιδείας της 6.4.2015: Α. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Για να κατανοήσετε καλύτερα την προτεινόµενη

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ. 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας

ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ. 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας 1. Μια διαδεδομένη αντίληψη περί επιστήμης Γνώση / Κατανόηση των φαινομένων του φυσικού κόσμου

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά σπούδασε Ιατρική, όμως ο καθηγητής του Οστίλιο Ρίτσι (μαθηματικός) τον έστρεψε στις Θετικές Επιστήμες.

Αρχικά σπούδασε Ιατρική, όμως ο καθηγητής του Οστίλιο Ρίτσι (μαθηματικός) τον έστρεψε στις Θετικές Επιστήμες. Γαλιλαίος (1581-1643) Γεννήθηκε στην Πίζα το 1581 Αρχικά σπούδασε Ιατρική, όμως ο καθηγητής του Οστίλιο Ρίτσι (μαθηματικός) τον έστρεψε στις Θετικές Επιστήμες. Ως δευτεροετής φοιτητής ανακάλυψε: 1. Τον

Διαβάστε περισσότερα

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης 1 ηµ. Τζωρτζόπουλος ρ. Φιλοσοφίας Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ02 Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης Αριστοτέλης Ενότητα 15η 1. Μετάφραση Γι αυτόν που ασχολείται µε το σύστηµα διακυβέρνησης, πιο ειδικά µε

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24, 31, 32, 33, 34, 41, 42, 43, 44.

11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24, 31, 32, 33, 34, 41, 42, 43, 44. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΤΑΜΕΤΡΗΣΗΣ Η καταµετρηση ενος συνολου µε πεπερασµενα στοιχεια ειναι ισως η πιο παλια µαθηµατικη ασχολια του ανθρωπου. Θα µαθουµε πως, δεδοµενης της περιγραφης ενος συνολου, να µπορουµε να ϐρουµε

Διαβάστε περισσότερα

Το παράδοξο του Albert Eistein

Το παράδοξο του Albert Eistein Το παράδοξο του Albert Eistein O Einstein Σαν παιδί ήταν αρκετά ήσυχο και μοναχικό. Σαν μαθητής ήταν καλός, ειδικά στα μαθηματικά, χωρίς όμως να ξεχωρίζει ιδιαίτερα. Η κακή του μνήμη και ο αργός τρόπος

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Β Γυμνασίου - Κεφάλαιο 2: Κινήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΙΝΗΣΕΙΣ. Φυσική Β Γυμνασίου

Φυσική Β Γυμνασίου - Κεφάλαιο 2: Κινήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΙΝΗΣΕΙΣ. Φυσική Β Γυμνασίου ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΙΝΗΣΕΙΣ Φυσική Β Γυμνασίου Εισαγωγή Τα πάντα γύρω μας κινούνται. Στο διάστημα όλα τα ουράνια σώματα κινούνται. Στο μικρόκοσμο συμβαίνουν κινήσεις που δεν μπορούμε να τις αντιληφθούμε άμεσα.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... 2 Εισαγωγή... 3 Οι αρχές του σύμπαντος κατά τον Αριστοτέλη... 3 Ο υποσελήνιος χώρος... 3 Ο χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο Η παρακάτω εργασία παρουσιάστηκε στο εισαγωγικό σεµινάριο στα οµαδικά δυναµικά στην Ελληνική Εταιρεία Οµαδικής Ανάλυσης και Ψυχοθεραπείας, τον Ιανουάριο του 2000. Στην οµάδα που συνεργάστηκε µαζί µου για

Διαβάστε περισσότερα

Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης

Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης Ο Καταστατικός Χάρτης της Γης Προσαρµογή για παιδιά Εισαγωγή Η γη είναι το σπίτι µας - Ζούµε σε µια πολύ σηµαντική εποχή και πρέπει να προστατεύσουµε τη Γη. - Όλοι οι λαοί του κοσµού φτιάχνουν µια µεγάλη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γιώργος Πρέσβης ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο : ΚΩΝΙΚΕΣ ΤΟΜΕΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Φροντιστήρια Φροντιστήρια ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ η Κατηγορία : Ο Κύκλος και τα στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

Κανονικ ες ταλαντ ωσεις

Κανονικ ες ταλαντ ωσεις Κανονικες ταλαντωσεις Ειδαµε ηδη οτι φυσικα συστηµατα πλησιον ενος σηµειου ευαταθους ισορροπιας συ- µπεριφερονται οπως σωµατιδια που αλληλεπιδρουν µε γραµµικες δυναµεις επαναφορας οπως θα συνεαινε σε σωµατιδια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Ο/Η κάθε εκπαιδευτικός µπορεί να επιλέξει να ακολουθήσει το προτεινόµενο πρόγραµµα, ή να το διαµορφώσει ανάλογα µε το πώς επιθυµεί και ταιριάζει στις ανάγκες και τις δυνατότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

Οι μεγάλες εξισώσεις....όχι μόνο σωστές αλλά και ωραίες...

Οι μεγάλες εξισώσεις....όχι μόνο σωστές αλλά και ωραίες... Οι μεγάλες εξισώσεις. {...όχι μόνο σωστές αλλά και ωραίες... Ερευνητική εργασία μαθητών της Β λυκείου. E = mc 2 Στοιχεία ταυτότητας: Ε: ενέργεια (joule) m: μάζα (kg) c: ταχύτητα του φωτός στο κενό (m/s)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ «Προτάξτε τρεις βασικές προϋποθέσεις της Επιστημονικής Επανάστασης. Αναλύστε και τεκμηριώστε τις επιλογές σας» Επαναδιατύπωση του θέματος- Στόχοι της εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΤΕ ΙΣΧΥΕΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΛΑΧΙΣΤΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ. φυσικό σύστηµα; Πρόκειται για κίνηση σε συντηρητικό πεδίο δυνάµεων;

ΠΟΤΕ ΙΣΧΥΕΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΛΑΧΙΣΤΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ. φυσικό σύστηµα; Πρόκειται για κίνηση σε συντηρητικό πεδίο δυνάµεων; ΠΟΤΕ ΙΣΧΥΕΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΛΑΧΙΣΤΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ Είδαµε ότι η φυσική κίνηση ενός σωµατιδίου σε συντηρητικό πεδίο ικανοποιεί την αρχή ελάχιστης δράσης του Hamilton µε Λαγκρανζιανή, όπου η κινητική ενέργεια του

Διαβάστε περισσότερα

Άριστες κατά Pareto Κατανομές

Άριστες κατά Pareto Κατανομές Άριστες κατά Pareto Κατανομές - Ορισμός. Μια κατανομή x = (x, x ) = (( 1, )( 1, )) ονομάζεται άριστη κατά Pareto αν δεν υπάρχει άλλη κατανομή x = ( x, x ) τέτοια ώστε: U j( x j) U j( xj) για κάθε καταναλωτή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9 ο Κ 5, 4 4, 5 0, 0 0,0 5, 4 4, 5. Όπως βλέπουµε το παίγνιο δεν έχει καµιά ισορροπία κατά Nash σε αµιγείς στρατηγικές διότι: (ΙΙ) Α Κ

Κεφάλαιο 9 ο Κ 5, 4 4, 5 0, 0 0,0 5, 4 4, 5. Όπως βλέπουµε το παίγνιο δεν έχει καµιά ισορροπία κατά Nash σε αµιγείς στρατηγικές διότι: (ΙΙ) Α Κ Κεφάλαιο ο Μεικτές Στρατηγικές Τώρα θα δούµε ένα παράδειγµα στο οποίο κάθε παίχτης έχει τρεις στρατηγικές. Αυτό θα µπορούσε να είναι η µορφή που παίρνει κάποιος µετά που έχει απαλείψει όλες τις αυστηρά

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΥΣΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑΣ. Τι ονοµάζουµε διάνυσµα; αλφάβητου επιγραµµισµένα µε βέλος. για παράδειγµα, Τι ονοµάζουµε µέτρο διανύσµατος;

ΙΑΝΥΣΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑΣ. Τι ονοµάζουµε διάνυσµα; αλφάβητου επιγραµµισµένα µε βέλος. για παράδειγµα, Τι ονοµάζουµε µέτρο διανύσµατος; ΙΝΥΣΜΤ ΘΕΩΡΙ ΘΕΜΤ ΘΕΩΡΙΣ Τι ονοµάζουµε διάνυσµα; AB A (αρχή) B (πέρας) Στη Γεωµετρία το διάνυσµα ορίζεται ως ένα προσανατολισµένο ευθύγραµµο τµήµα, δηλαδή ως ένα ευθύγραµµο τµήµα του οποίου τα άκρα θεωρούνται

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë

ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΔÔ Û Ì Î È ÔÈ ÎÈÓ ÛÂÈ ÙË Ë Tα βασικά σημεία του μαθήματος Η Γη είναι ένα ουράνιο σώμα, που κινείται συνεχώς στο διάστημα. Το σχήμα της είναι γεωειδές, δηλαδή είναι ελαφρά συμπιεσμένο στις κορυφές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ O εικοστός αιώνας δικαίως χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑ Α Α Α.1 Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων της Στήλης Α και δίπλα το γράµµα της θέσης που αποδίδεται στον καθένα από αυτούς από τη Στήλη Β.

Διαβάστε περισσότερα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα Κ. Σ. Δ. Μ. Ο. Μ. Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα της Κάτω Ιταλίας. Η κοινότητα στεγαζόταν

Διαβάστε περισσότερα

Τα είδη της κρούσης, ανάλογα µε την διεύθυνση κίνησης των σωµάτων πριν συγκρουστούν. (α ) Κεντρική (ϐ ) Εκκεντρη (γ ) Πλάγια

Τα είδη της κρούσης, ανάλογα µε την διεύθυνση κίνησης των σωµάτων πριν συγκρουστούν. (α ) Κεντρική (ϐ ) Εκκεντρη (γ ) Πλάγια 8 Κρούσεις Στην µηχανική µε τον όρο κρούση εννοούµε τη σύγκρουση δύο σωµάτων που κινούνται το ένα σχετικά µε το άλλο.το ϕαινόµενο της κρούσης έχει δύο χαρακτηριστικά : ˆ Εχει πολύ µικρή χρονική διάρκεια.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΘΕΡΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΘΕΡΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ ΘΕΡΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΘΕΡΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ 1. Τι εννοούµε λέγοντας θερµοδυναµικό σύστηµα; Είναι ένα κοµµάτι ύλης που αποµονώνουµε νοητά από το περιβάλλον. Περιβάλλον του συστήµατος είναι το σύνολο των

Διαβάστε περισσότερα

Απολυτήριο Λυκείου ( Β' Λύκειο Κορίνθου)

Απολυτήριο Λυκείου ( Β' Λύκειο Κορίνθου) τ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΤΟ ΟΝΟΜΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ ΤΗΛΕΦΩΝΟ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΤΟΠΟΣ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΕΡΖΟΠΟΥΛΟΥ ΞΕΝΗ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗΣ 9 ΑΘΗΝΑ Τ.Κ. 104 41 210 5157874

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις στις σειρές

Σηµειώσεις στις σειρές . ΟΡΙΣΜΟΙ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Σηµειώσεις στις σειρές Στην Ενότητα αυτή παρουσιάζουµε τις βασικές-απαραίτητες έννοιες για την µελέτη των σειρών πραγµατικών αριθµών και των εφαρµογών τους. Έτσι, δίνονται συστηµατικά

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας. των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση

Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας. των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση Στόχοι και άξονες της έρευνας-δράσης Στόχος του προγράµµατος ήταν η επιµόρφωση εκπαιδευτικών ευτεροβάθ- µιας εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ & ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 1 )

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ & ΕΠΙ ΠΤΥΧΙΩ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-15 (ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 1 ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19/6/2015 ΠΕΜΠΤΗ 18/6/2015 ΤΕΤΑΡΤΗ 17/6/2015 ΤΡΙΤΗ 16/6/2015 ΔΕΥΤΕΡΑ 15/6/2015 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΩΝ ΕΞΑΜΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο.

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 63 6. Άσκηση 6 Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. 6.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης αυτής, καθώς και των δύο εποµένων, είναι η γνωριµία των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 Η Θεωρία Πιθανοτήτων είναι ένας σχετικά νέος κλάδος των Μαθηματικών, ο οποίος παρουσιάζει πολλά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στοιχεία. Επειδή η ιδιαιτερότητα

Διαβάστε περισσότερα

πίστη είναι κάτι ανεξήγητο. Αυτός είναι ο Θεός στην Ευρύτερη Κοινότητα. Και από εδώ πρέπει να ξεκινήσετε.

πίστη είναι κάτι ανεξήγητο. Αυτός είναι ο Θεός στην Ευρύτερη Κοινότητα. Και από εδώ πρέπει να ξεκινήσετε. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΘΕΟΣ; ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ, Ο ΘΕΟΣ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΗ. Στην Ευρύτερη Κοινότητα, ο Θεός είναι εμπειρία. Στην Ευρύτερη Κοινότητα, ο Θεός είναι επικοινωνία βαθιών ενοράσεων και αναγνώρισης του ενός

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Η ετυµολογία της λέξης µας µεταφέρει στην αρχαιότητα όπου άγγελοι ονοµάζονταν οι αγγελιαφόροι, οι µεταφορείς µηνυµάτων. Τέτοιους αγγέλους έχει κι ο θεός για να κάνει γνωστό το θέληµά

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Β Λυκειου, Γενικής Παιδείας 1ο Φυλλάδιο - Οριζόντια Βολή

Φυσική Β Λυκειου, Γενικής Παιδείας 1ο Φυλλάδιο - Οριζόντια Βολή Φυσική Β Λυκειου, Γενικής Παιδείας - Οριζόντια Βολή Επιµέλεια: Μιχάλης Ε. Καραδηµητρίου, M Sc Φυσικός http://perifysikhs.wordpress.com 1 Εισαγωγικές Εννοιες - Α Λυκείου Στην Φυσική της Α Λυκείου κυριάρχησαν

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ. Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός

Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ. Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός Η ΓΗ ΣΑΝ ΠΛΑΝΗΤΗΣ Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Σχήµα και µέγεθος της Γης - Κινήσεις της Γης Βαρύτητα - Μαγνητισµός ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Γεωγραφικά στοιχεία της Γης Η Φυσική Γεωγραφία εξετάζει: τον γήινο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ www.romvos.edu.gr ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1) Ο συγγραφέας αναφέρεται στην απαράµιλλη οµορφιά της Ελλάδας, καθώς επίσης και στον κίνδυνο καταστροφής της εξαιτίας του τουρισµού. Επισηµαίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ. Ενότητα 5: ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ. Αν. Καθηγητής Πουλάκης Νικόλαος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε.

ΦΥΣΙΚΗ. Ενότητα 5: ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ. Αν. Καθηγητής Πουλάκης Νικόλαος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. ΦΥΣΙΚΗ Ενότητα 5: ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ Αν. Καθηγητής Πουλάκης Νικόλαος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής

Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής Κ. Φραγκάκης, Εκπαιδευτικός ΔΕ Δ. Κολιόπουλος, Καθηγητής ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών Συνοπτική περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η φιλοσοφία; Εισαγωγή στη Φιλοσοφία

Τι είναι η φιλοσοφία; Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Τι είναι η φιλοσοφία; Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Μια απόπειρα ορισµού Έντονη, εσωτερικήδιάθεσηγιαέρευνα, γνώση, µάθηση. ΗΦιλοσοφίαδεµένειστοεπίπεδοτης απλής εµπειρίας ή περιέργειας αλλά γίνεται σοβαρή, µεθοδική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Περιεχόµενα 7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α Η ΠΑΙ ΑΓΩΓΟΥΣΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ... 17 Το αντικείµενο της Παιδαγωγικής, η παιδαγωγούσα διδασκαλία, ο ρόλος της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα

ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα Αντώνιος Τζες Αναπληρωτής Καθηγητής Τµήµατος Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Σε αυτή την ενότητα θα συνοψίσουµε τα σηµαντικότερα συµπεράσµατα που προκύπτουν από τις αναλύσεις που παρουσιάστηκαν παραπάνω και θα δοθούν κάποιες προτάσεις. 5.1 Συζήτηση Αντιµετωπίζουµε

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Συμπληρωματικό Φύλλο Εργασίας 3+ ( * ) Μετρήσεις Μάζας Τα Διαγράμματα

Συμπληρωματικό Φύλλο Εργασίας 3+ ( * ) Μετρήσεις Μάζας Τα Διαγράμματα Συμπληρωματικό Φύλλο Εργασίας 3+ ( * ) Μετρήσεις Μάζας Τα Διαγράμματα ( * ) + επιπλέον πληροφορίες, ιδέες και προτάσεις προαιρετικών πειραματικών δραστηριοτήτων, ερωτήσεις... Στην αρχαιότητα πίστευαν ότι

Διαβάστε περισσότερα

Tι είναι η κβαντική Φυσική

Tι είναι η κβαντική Φυσική Tι είναι η κβαντική Φυσική Η κβαντική Θεωρία είναι η μεγαλύτερη πνευματική δημιουργία του ανθρώπου αλλά συγχρόνως και η πιο παράξενη θεωρία η οποία αντιβαίνει σε πολλά από τη καθημερινή μας εμπειρία. Στη

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18673 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Α. Ο συγγραφέας του παρόντος κειμένου παρουσιάζει τον προβληματισμό του αναφορικά με

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ ΠΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΚΕ ΟΝΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜ ΕΦΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙ ΠΙΓΝΙΩΝ Εξετάσεις 13 Φεβρουαρίου 2004 ιάρκεια εξέτασης: 2 ώρες (13:00-15:00) ΘΕΜ 1 ο (2.5) α) Για δύο στρατηγικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΠΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗ ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΠΟΧΗ.

ΟΙ ΑΠΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗ ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΠΟΧΗ. 24 ΟΙ ΑΠΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗ ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΠΟΧΗ. Οι σκεπτικιστικές απόψεις υποχώρησαν στη συνέχεια και ως την εποχή της Αναγέννησης κυριάρχησε απόλυτα το αριστοτελικό μοντέλο. Η εκ νέου αμφιβολία για

Διαβάστε περισσότερα

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον Μα τι είναι ποια αυτή η Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή Η έννοια της επιχειρηµατικότητας είναι πολυδιάστατη και µπορεί να εµφανίζεται σε διάφορα πλαίσια (οικονοµικά ή µη)

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3ο ΤΥΧΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΥΧΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3ο ΤΥΧΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΥΧΑΙΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3ο ΤΥΧΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΥΧΑΙΟΤΗΤΑΣ 3.1 Τυχαίοι αριθμοί Στην προσομοίωση διακριτών γεγονότων γίνεται χρήση ακολουθίας τυχαίων αριθμών στις περιπτώσεις που απαιτείται η δημιουργία στοχαστικών

Διαβάστε περισσότερα

1 http://didefth.gr/mathimata

1 http://didefth.gr/mathimata Πυρηνική Ενέργεια Οι ακτινοβολίες που προέρχονται από τα ραδιενεργά στοιχεία, όπως είναι το ουράνιο, έχουν µεγάλο ενεργειακό περιεχόµενο, µ' άλλα λόγια είναι ακτινοβολίες υψηλής ενέργειας. Για παράδειγµα,

Διαβάστε περισσότερα

ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Παρουσίαση εργασίας φοιτητή (x,a) 1) (xy)a=x(ya) x,y G και a A 1) a(xy)=(ax)y 2) ae=a

ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Παρουσίαση εργασίας φοιτητή (x,a) 1) (xy)a=x(ya) x,y G και a A 1) a(xy)=(ax)y 2) ae=a ικτυωτά διαγράµµατα και οµάδες αυτοµορφισµών Ν. Λυγερός Παρουσίαση εργασίας φοιτητή Θα µιλήσουµε για το θεώρηµα του Lagrange. Αλλά προτού φτάσουµε εκεί, θα ήθελα να εισάγω ορισµένες έννοιες που θα µας

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ 3.1 Η έννοια της δύναμης ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Στο κεφάλαιο των κινήσεων ασχοληθήκαμε με τη μελέτη της κίνησης χωρίς να μας απασχολούν τα αίτια που προκαλούν την κίνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Γενικά Λαμβάνοντας υπόψη τις μέχρι σήμερα Εγκυκλίους για τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Δρ. Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύμβουλος κλάδου ΠΕ03 www.p-theodoropoulos.gr Περίληψη Στην εργασία αυτή επιχειρείται μια ερμηνεία της λογικής αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Games)

Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Games) Κεφάλαιο 13ο Eπαναλαµβανόµενα παίγνια (Repeated Gaes) Το δίληµµα των φυλακισµένων, όπως ξέρουµε έχει µια και µοναδική ισορροπία η οποία είναι σε αυστηρά κυρίαρχες στρατηγικές. C N C -8, -8 0, -10 N -10,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ

ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ Κύρια έννοια: Φιλία ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ A ΛΥΚΕΙΟΥ «Ποια πρέπει να είναι τα κριτήρια επιλογής των φίλων µας;» ευτερεύουσες έννοιες: Κριτήρια επιλογής Ζητούµενο: Το θέµα Φιλία αποκαλείται το κοινωνικό συναίσθηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1.1 Γενικά

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1.1 Γενικά ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Γενικά Η γραπτή επίδοση στις Πανελλήνιες εξετάσεις της Β και Γ τάξης Λυκείου έχει πολύ µεγάλη βαρύτητα για την εισαγωγή στην Τριτοβάθµια εκπαίδευση. Αυτό συµβαίνει επειδή ο γραπτός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΥΠΩΣΗ ΚΑΙ ΛΥΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΥΠΩΣΗ ΚΑΙ ΛΥΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΙΑΤΥΠΩΣΗ ΚΑΙ ΛΥΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ Στις φυσικές επιστήµες για να λύσουµε προβλήµατα ακολουθούµε συνήθως τα εξής βήµατα: 1. Μαθηµατική διατύπωση. Για να διατυπώσουµε µαθηµατικά ένα πρόβληµα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΖΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ, ΑΝ Η ΖΩΗ ΤΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΦΡΟΝΗΣΗ, ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΚΑΙ ΟΥΤΕ ΠΑΛΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη

ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη ΤΑ ΔΥΟ ΦΥΛΑ... Η άποψη της Εκκλησίας Η κοινωνική, ιατρική άποψη 1 ΤΑ ΦΥΛΑ ΠΡΟ ΤΗΣ ΠΤΩΣΗΣ Η συγκλίνουσα άποψη των ερμηνευτών πατέρων της εκκλησίας μας είναι ότι κατά το σχέδιο του Θεού, αν δεν συνέβαινε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

THOMAS SAMUEL KUHN (1922-1996) (Τόμας Σάμιουελ Κουν) Το Παράδειγμα και οι επιστημονικές επαναστάσεις.

THOMAS SAMUEL KUHN (1922-1996) (Τόμας Σάμιουελ Κουν) Το Παράδειγμα και οι επιστημονικές επαναστάσεις. 25 THOMAS SAMUEL KUHN (1922-1996) (Τόμας Σάμιουελ Κουν) Το Παράδειγμα και οι επιστημονικές επαναστάσεις. «Με μια έννοια που δεν μπορώ να εξηγήσω περισσότερο, οι οπαδοί αντίθετων Παραδειγμάτων ασκούν το

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Στασίνου 36, Γραφ. 102, Στρόβολος 2003 Λευκωσία, Κύπρος Τηλ: 22378101- Φαξ:22379122 cms@cms.org.cy, www.cms.org.cy ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Η Κυπριακή Μαθηματική Εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γιώργος Πρέσβης ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ο : ΕΞΙΣΩΣΗ ΕΥΘΕΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Φροντιστήρια Φροντιστήρια ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ 1η Κατηγορία : Εξίσωση Γραμμής 1.1 Να εξετάσετε

Διαβάστε περισσότερα