ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ Φωτεινή Παληογιάννη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ Φωτεινή Παληογιάννη"

Transcript

1 ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ Φωτεινή Παληογιάννη Η επιστημονική έρευνα ενώ έχει συνεισφέρει ουσιαστικά στην προαγωγή της υγείας, έχει προξενήσει τη γένεση σημαντικών ηθικών διλημμάτων τα οποία απασχόλησαν και απασχολούν όχι μόνο την επιστημονική κοινότητα. Επιστημονικά πειράματα στη διάρκεια του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου με αναφορές σε ανθρώπινα θύματα, έθεσαν τη βάση του κώδικα της Νυρεμβέργης ως ένα σύνολο κανόνων για την κρίση γιατρών και επιστημόνων που εκτελούσαν πειράματα σε βάρος αιχμαλώτων σε στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Ο κώδικας της Νυρεμβέργης έγινε το πρωτότυπο άλλων μεταγενέστερων που θεσπίστηκαν για να εξασφαλίσουν ότι η έρευνα που συμπεριλαμβάνει ανθρώπους καθοδηγείται από κανόνες ηθικής. Οι κανόνες αυτοί συχνά είναι ανεπαρκείς, μερικές φορές αλληλοσυγκρούονται και άλλες είναι δύσκολο να ερμηνευτούν ή να εφαρμοστούν. Πιο γενικευμένοι κανόνες αποτελούν τη βάση που ανάλογα με τον χρόνο ή τον τόπο εφαρμογής τους αναθεωρούνται και βελτιώνονται Θέματα που θα καλυφθούν 1. Ποια η διαφορά καινοτόμου θεραπείας και έρευνας; 2. Πώς το θέμα της ενσυνείδητης συγκατάθεσης είναι σημαντικό για τη συμμετοχή σε ερευνητικές/καινοτόμες θεραπείες; 3. Είναι αποδεκτό να μην ενημερώνεται ο ασθενής για ερευνητική θεραπεία στην οποία υποβάλλεται; 4. Πώς το ευρύ κοινό θα ενημερωθεί για την έρευνα; 5. Είναι λάθος να αποκλείονται από την έρευνα άτομα που δεν μπορούν να δώσουν συγκατάθεση προσωπικά; 6. Με ποια κριτήρια γίνεται αντιληπτή η επιστημονική / ερευνητική απάτη; Βασικά στοιχεία βιοηθικής για την έρευνα / καινοτόμα θεραπεία 1. Σεβασμός στην αυτονομία του ασθενούς και προστασία των ασθενών με περιορισμένη αυτονομία. 2. Ισότιμη κατανομή του κόστους και των ωφελειών της έρευνας στα μέλη της κοινωνίας. 3. Ελαχιστοποίηση της πιθανής βλαπτικής επίδραση της θεραπείας και μεγιστοποίηση της ωφέλειας. 1

2 ΟΡΙΣΜΟΙ Έρευνα: Είναι η προσπάθεια απόκτησης γενικευμένης νέας γνώσης με σαφώς οριοθετημένα ερωτήματα και χρήση συστηματικών μεθόδων. Σκοπός της έρευνας είναι η παραγωγή νέας γνώσης. Δεν αποσκοπεί στο όφελος των συμμετεχόντων, αν και μπορεί και αυτοί έμμεσα να ωφελούνται. Αυτοί που σίγουρα ωφελούνται είναι οι μελλοντικοί άρρωστοι. Στην περίπτωση που σκοπός της έρευνας είναι η παραγωγή νέας γνώσης παρά η αποκλειστική φροντίδα του αρρώστου ισχύουν οι περιορισμοί που ισχύουν για την αμιγή έρευνα. Εφ όσον ο θεράπων ιατρός χρησιμοποιεί θεραπείες που δεν συμπεριλαμβάνονται στην κοινή θεραπευτική πρακτική θα πρέπει οπωσδήποτε να ενημερωθεί ο άρρωστος. ΚΛΙΝΙΚΗ ή ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ: Η έρευνα που έχει σκοπό τη βελτίωση της θεραπευτικής φροντίδας του αρρώστου. ΜΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ: Η έρευνα που έχει σκοπό την απόκτηση της γνώσης αποκλειστικά. ΓΚΡΙΖΑ ΖΩΝΗ Η ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΜΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 2000: Κατάργηση του όρου θεραπευτική-μη θεραπευτική. Συνιστάται προσοχή στην έρευνα που εμπλέκει ασθενείς. Τονίζεται ότι θα πρέπει να θεσπιστούν εξωτερικά κριτήρια ασφάλειας των ασθενών. Καινοτόμες θεραπείες ΤΙ ΕΙΝΑΙ: Η όποια προσαρμογή αλλαγή στη θεραπεία που βασίζεται στην εμπειρία. Πολλές φορές ταυτίζεται με τον όρο θεραπευτική έρευνα. ΤΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ: Η χρήση μη αποδεδειγμένης χρησιμότητας φαρμάκων ή νέων χειρουργικών τεχνικών που εφαρμόζονται χωρίς την έγκριση επιτροπής βιοηθικής ή ομάδας εξωτερικού ελέγχου. Η καινοτόμα θεραπεία λίγο διαφέρει από την έρευνα όταν θέτει τον ασθενή σε μη υπολογίσιμο ή αυξημένο κίνδυνο για τον άρρωστο. ΣΚΟΠΟΣ: Η επίτευξη του καλύτερου θεραπευτικού αποτελέσματος για τον άρρωστο, ο οποίος έχει ενημερωθεί για τις διαφορές της νέας θεραπείας από την συμβατική και τους κινδύνους που περιλαμβάνει, όπως επίσης και αν ο ιατρός έχει άριστη εμπειρία με την νέα μεθοδολογία. 2

3 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ή ΚΑΙΝΟΤΟΜΟΥ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Ειλικρίνεια και αποτελεσματική επικοινωνία. Μετά γνώσεως συγκατάθεση και εθελοντική συμμετοχή του ασθενούς. Ο πρωταρχικός σκοπός είναι το όφελος του αρρώστου. Άλλοι επαγγελματίες υγείας που εμπλέκονται θα πρέπει να είναι ενήμεροι για την έρευνα. Τα οφέλη και οι ζημιές για τον άρρωστο θα πρέπει να ισοζυγιστούν. Ο πληθυσμός που θα συμμετέχει θα πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικός. Θα πρέπει να ληφθεί υπ όψιν η συμμετοχή ευάλωτων ομάδων. Προσεκτικός ανεξάρτητος έλεγχος για την διάκριση ερευνητικής και πειραματικής θεραπείας. Εχεμύθεια των συμμετεχόντων, διασφάλιση του απορρήτου του ιατρικού φακέλου. Οι επαγγελματίες υγείας ενεργούν μόνο εντός του πεδίου των ικανοτήτων τους. Ακρίβεια στην καταγραφή των αποτελεσμάτων. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Επίσημα θεσμοθετημένοι κανόνες που στην πορεία των χρόνων οριοθέτησαν την έρευνα σε παγκόσμιο επίπεδο υπήρξαν οι κάτωθι Nuremberg Code (1947). Helsinki Declaration ( ). Directives from WHO. (Manille, 1981-). Statements HUGO (1996 -). UNESCO Declaration (December ). Convention of Council of Europe (Oviedo, 1997). Recommendations ESHG (2001 -). US texts (NBAC) in USA (1999) Declaration of principles for research in genetics and in population genetics (Quebec, ) French and German National ethics committees working in on a statement on biobanks Το Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο το 2001 συμφώνησε στη θέσπιση όρων για την εφαρμογή κανόνων στις κλινικές δοκιμές φαρμακευτικών προϊόντων. Σαφής καθορισμός των όρων: εχεμύθεια, μετά γνώσεως συγκατάθεση, ανεξάρτητη επιτροπή Βιοηθικής, νόμιμα αποδεκτοί εκπρόσωποι, ευάλωτα άτομα. Καθορισμός του όρου καλή κλινική πρακτική: η υποχρέωση της εξισορρόπησης των ωφελειών και κινδύνων από την αρχή, η προστασία των δικαιωμάτων και του οφέλους του 3

4 ασθενή, η κατοχύρωση της ικανότητας των ατόμων που καθοδηγούν την κλινική δοκιμή, η προσφορά ελεύθερης μετά γνώσεως συγκατάθεσης από συμμετέχοντες, εμπιστευτικότητα στα δεδομένα. Υποχρεώσεις της επιτροπής Βιοηθικής (έλεγχος ασφάλειας, κατοχύρωσης δικαιωμάτων των ασθενών). Υποχρεώσεις του κύριου ερευνητή (διευκόλυνση ελέγχου, ιατρικής βοήθειας σε παρενέργειες, ενημέρωση συναδέλφων που εμπλέκεται στη φροντίδα του ασθενούς). Υποχρεώσεις του χορηγού. Το σύνολο των κανόνων που διέπουν την επιστημονική έρευνα εμπλουτίζεται και ανανεώνεται στην πορεία των χρόνων με βάση τα νέα επιστημονικά δεδομένα και ποικίλλει σύμφωνα με τους νόμους της κάθε χώρας πάντοτε όμως τηρούνται τα εθνικά και διεθνή standards. ΚΑΝΟΝΕΣ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ Πρέπει να εξασφαλίζεται η καλή κλινική πρακτική. Οι μελλοντικοί κίνδυνοι για κάθε άρρωστο θα πρέπει να ισοσταθμίζονται με τα πιθανά κλινικά οφέλη. Συμπεριλαμβάνονται και οι μελλοντικοί ασθενείς. Πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη για εγγύηση. Κατοχύρωση και διασφάλιση του δικαιώματος του ασθενούς για φυσική και πνευματική ακεραιότητα, μεθοδικότητα, προστασία προσωπικών δεδομένων. Πρόβλεψη για αρρώστους που δεν μπορούν να συγκατατεθούν. ΘΕΣΜΟΘΕΤΗΜΕΝΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Κανονισμοί των ανθρωπίνων δικαιωμάτων 1998 Κανονισμοί προστασίας δεδομένων 1998 Κανονισμοί Κοινωνικής Υγείας και Πρόνοιας 2001 Παραδείγματα: Συμμετοχή χωρίς συγκατάθεση σε πειραματική κλινική έρευνα είναι παραβίαση κανόνων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Χρησιμοποίηση προσωπικών δεδομένων είναι επίσης παραβίαση κανόνων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ποιος αποφασίζει: Η επιτροπή βιοηθικής της έρευνας η οποία φέρει την ευθύνη και προστατεύεται από τον νόμο. Τα δεδομένα ασθενών πρέπει να χρησιμοποιούνται με τρόπο που δεν υποβάλλουν τον ασθενή σε οποιοδήποτε κίνδυνο. 4

5 ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΔΙΛΗΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ Αρχή: Για να είναι ηθικά αποδεκτή η έρευνα / καινοτόμα θεραπεία πρέπει τα πιθανά οφέλη της να υπερβαίνουν σαφώς τους προβλεπόμενους κινδύνους. Οι συγκεκριμένοι ασθενείς που συμμετέχουν στην έρευνα ΠΟΤΕ δεν χρησιμοποιούνται ως μέσο για κατάκτηση γνώσης. Οι ασθενείς ενημερώνονται πλήρως και ο ιατρός / ερευνητής σέβεται τα δικαιώματά τους. Θα πρέπει να υπάρχει ισόρροπη εκπροσώπηση των πληθυσμών που συμμετέχουν σε ερευνητικές προσπάθειες. Π.χ. Αποκλείονται άνθρωποι που δεν μιλούν καλά τη γλώσσα της χώρας όπου διαβιώνουν. Παιδιά ή ασθενείς με μειωμένη ικανότητα επικοινωνίας. ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΟΔΗΓΙΩΝ ΤΗΣ ΒΙΟΗΘΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ Ειλικρίνεια και σαφής πληροφόρηση 5 Η μετά γνώσεως συγκατάθεση προϋποθέτει σαφή πληροφόρηση Π.χ. είναι απαράδεκτη η πολλαπλή αιματοληψία σε ασθενείς με χρόνια νόσο, με σκοπό την έρευνα, ενώ ο ασθενής «νομίζει» πως αυτό είναι απαραίτητο για την παρακολούθηση της νόσου του. Το παράδειγμα του ασθενούς δότη για hairy-cell leukemia. Ανάπτυξη κυτταρικού κλώνου από τα κύτταρά του και πώληση της κυτταρικής σειράς αντί αρκετών εκατομμυρίων δολαρίων (εν αγνοία του). Τι σημαίνει επαρκής πληροφόρηση; Ποικίλλει ανάλογα με τις απαιτήσεις των ασθενών, την πολυπλοκότητα της διαδικασίας, το πολιτισμικό και ψυχολογικό υπόβαθρο του ασθενούς. Επαρκής πληροφόρηση: Ενημέρωση για τα πιθανά οφέλη και κινδύνους καθώς και για τη γνώση που θα προκύπτει με τη χρήση ερευνητικών ή εναλλακτικών θεραπειών. Οι ασθενείς που συμμετέχουν σε έρευνα πρέπει να γνωρίζουν: Το σκοπό της έρευνας και την έγκριση από την επιτροπή βιοηθικής. Τη διαφορά μεταξύ έρευνας και θεραπείας. Τη σημασία όρων που σχετίζονται με την έρευνα (π.χ. placebo). Τη φύση κάθε διαδικασίας, πόσο συχνά και για πόσο θα συμβαίνει. Τι πιθανές ωφέλειες και κινδύνους (βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες). Τις διαδικασίες για την αναφορά παρενεργειών.

6 Τα νομικά δικαιώματα των συμμετεχόντων. Τις λεπτομέρειες αποζημίωσης εάν προκύψει βλαπτική επίδραση. Τον τρόπο φύλαξης, χρήσης και δημοσίευση αποτελεσμάτων που αφορούν την υγεία τους. Εάν ανθρώπινο υλικό δωρίζεται, με ποιο τρόπο θα χρησιμοποιηθεί στην έρευνα. Πώς το DNA από τα σωματικά τους κύτταρα θα απομονωθεί και στο όνομα ποιου ερευνητή θα καταχωρηθεί. Εάν ο ερευνητής θα ωφεληθεί και με ποιο τρόπο (αμοιβή). Το όνομα του ιατρού που είναι υπεύθυνος για τη θεραπεία τους. Πως μπορεί να παραιτηθούν από την ερευνητική προσπάθεια. Ποια πληροφορία θα λάβουν για την έκβαση της έρευνας. Ότι η παραίτηση δεν θα επηρεάσει την ποιότητα της παρεχόμενης ιατρικής φροντίδας. Οι ασθενείς που ενέχονται σε καινοτόμες θεραπείες πρέπει να γνωρίζουν: Γιατί θεραπεία προτείνεται στη δική τους περίπτωση. Τα γνωστά στοιχεία που την υποστηρίζουν και τα άγνωστα, όποια υπάρχουν. Εάν έχει ελεγχθεί και με ποιο τρόπο από την επιτροπή βιοηθικής. Την εμπειρία των κλινικών ιατρών σε αυτή. Τις εναλλακτικές λύσεις, αν υπάρχουν. Τα σημεία που διαφέρει από την καθιερωμένη θεραπεία. Τους πιθανούς κινδύνους και τα οφέλη για τους ίδιους. Τον τρόπο μέτρησης της ασφάλειάς τους και την υποστήριξη τους σε πιθανή βλάβη. Την μελλοντική χρήση της θεραπείας εάν είναι επιτυχής. ΕΙΝΑΙ ΠΟΤΕ ΑΠΟΔΕΚΤΟ ΝΑ ΜΗΝ ΕΝΗΜΕΡΩΝΕΤΑΙ Ο ΑΣΘΕΝΗΣ; Γενική αρχή: Αποτυχία στην ενημέρωση του ασθενούς είναι ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΗ. Εξαίρεση: ΜΟΝΟ σε διανοητική καθυστέρηση επείγουσες θεραπείες. ή σε συνθήκες αναζωογόνησης τμήματα εντατικής θεραπείας Σημείωση: Παρά το γεγονός ότι η επικοινωνία και σαφής ενημέρωση συναντά πολλά εμπόδια, ο ιατρός θα πρέπει σαφώς να εξηγήσει τους κινδύνους που θα προκύψουν από την έρευνα. 6

7 ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΓΙΑ «ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ» Την προσφορά της ερευνητικής προσπάθειας δεν είναι μόνο οι ασθενείς που χρειάζεται να την γνωρίζουν, αλλά και άλλοι πιθανοί «αποδέκτες» όπως: πιθανοί ασθενείς, εργαζόμενοι στο χώρο υγείας, μέρος του πληθυσμού που ελέγχεται μετά από έκθεση σε επικίνδυνα υλικά. Όσο ευρύτερο το κοινό που είναι πιθανοί αποδέκτες των αποτελεσμάτων της έρευνας τόσο μεγαλύτερες οι πιθανότητες να χρησιμοποιηθούν τα αποτελέσματά της. Γι αυτό είναι απαραίτητη η πληροφόρηση του κοινού για τις ερευνητικές προσπάθειες με τρόπο προσιτό στις γνώσεις και τη μέση αντίληψή τους. ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΙΘΑΝΟ ΚΙΝΔΥΝΟ Το πιο δύσκολο σημείο στην επικοινωνία θεράποντος ιατρού-ασθενούς είναι η ενημέρωση του αρρώστου για τον πιθανό κίνδυνο. Συχνά οι γιατροί κατηγορούνται για ελλιπή ενημέρωση. Δεν υπάρχει κανόνας γενικός για «αποδεκτό» κίνδυνο, κάθε περίπτωση εξετάζεται και συζητείται ξεχωριστά. Ο θεράπων εξηγεί ποια μέρη της θεραπείας είναι «καινοτόμα» και απαντά ειλικρινά σε ερωτήσεις για τα δικά του ποσοστά επιτυχίας. ΜΕΤΑ ΓΝΩΣΕΩΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗ Είναι η λυδία λίθος κάθε ερευνητικής / καινοτόμου θεραπείας. Οι ασθενείς ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΕΣΑ αλλά ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ στον επιδιωκόμενο σκοπό της απόκτησης γνώσης. Α. ΥΓΙΕΙΣ ΕΘΕΛΟΝΤΕΣ Το κυριότερο μέσο προσέλκυσης είναι η δημόσια ενημέρωση. Συχνά συμμετέχουν άνθρωποι με ποικίλη εξάρτηση από τους ερευνητές: μαθητές ή εργαζόμενοι. Διεθνή συνέδρια που στοιχειοθετούν τους κανόνες κλινικής έρευνας, αποκλείουν άτομα που με οποιοδήποτε τρόπο είτε επιδιώκουν όφελος, είτε φοβούνται επιπτώσεις σε δεδομένη άρνηση. Έργο της επιτροπής βιοηθικής είναι να αποκλείσει οποιαδήποτε είδους πίεση όπως επίσης ενδεχόμενη αμοιβή σε εθελοντές που υποβάλλονται σε κίνδυνο. 7

8 Β. ΑΤΟΜΑ ΣΕ ΘΕΣΗ ΕΞΑΡΤΗΣΗΣ Άτομα σε ιδρύματα Φυλακισμένοι Θα πρέπει να συμμετέχουν σε ερευνητική προσπάθεια που θέτει ερωτήματα που αφορά προβλήματα υγείας που τους αφορούν άμεσα. ΠΡΟΣΟΧΗ: Συγκατάθεση θα πρέπει να λαμβάνεται και από άτομα με ψυχική ασθένεια που μπορούν να επικοινωνήσουν. Η έρευνα θα πρέπει να αφορά άμεσα τη θεραπεία τους, γιατί ενδεχόμενα δεν είναι πάντα δυνατή η ελεύθερη συγκατάθεση. Γ. ΜΠΟΡΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΝΑ ΥΠΟΧΡΕΩΘΕΙ ΝΑ ΣΥΜΜΕΤΕΧΕΙ ΣΕ ΕΡΕΥΝΑ Η ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ? Φυσιολογικά ΚΑΝΕΙΣ ΔΕΝ ΥΠΟΧΡΕΟΥΤΑΙ να συμμετάσχει. ΕΞΑΙΡΕΣΕΙΣ: Ένστολοι που υποχρεούνται σε εμβολιασμό όταν αφορά στην προστασία τους και την προστασία των άλλων. π.χ υποχρεωτικός εμβολιασμός στρατιωτών που εκτέθηκαν σε χημικά ή βιολογικά όπλα. Δ. ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΔΩΣΟΥΝ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗ ΣΕ ΕΡΕΥΝΑ Η ΚΑΙΝΟΤΟΜΟ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Άτομα με φυσική αναπηρία (ελαττωμένη ικανότητα επικοινωνίας, νεογνά, μικρά παιδιά) ή διανοητική καθυστέρηση. Μη αυτόνομα άτομα θα πρέπει να συμπεριλαμβάνονται ΜΟΝΟ σε μελέτες που είναι σχεδιασμένες να βελτιώσουν την κατάστασή τους, ή ατόμων της ίδιας κατηγορίας. Άτομα σε πολύ σοβαρή κατάσταση ΔΕΝ θα πρέπει να εκτίθενται σε πειραματικές θεραπείες αν η πιθανότητα πιθανής ωφέλειας είναι μικρή. Νομική βοήθεια πρέπει να επιδιώκεται. π.χ. πειραματικό φάρμακο για βελτίωση ποιότητας ζωής στη νόσο Creutzfeldt-Jacobs. Η συμμετοχή αυτών των ατόμων σε μελέτες που δεν αφορούν στη βελτίωσή τους είναι θέμα συζητήσεων και διαφωνιών. Οι οικογένειες αυτών των ατόμων θα πρέπει να αποφασίζουν με βάση τι τα άτομα αυτά θα επιθυμήσουν. 8

9 ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΤΗΝ ΔΩΣΟΥΝ ΜΕ ΕΠΙΓΝΩΣΗ Θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί στο μέγιστο η όποια δυνατότητά τους να αποφασίσουν ελεύθερα. Εάν σαφώς αντιτίθενται ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ να συμμετάσχουν. Όποια άρνηση στη φάση που το άτομο ήταν ικανό να πάρει αποφάσεις θα πρέπει να γίνεται σεβαστή. Επί πλέον προφυλάξεις θα πρέπει να λαμβάνονται όταν τα άτομα δεν μπορούν να δώσουν προσωπική συγκατάθεση. Τα αναμενόμενα οφέλη θα πρέπει να υπερβαίνουν τους πιθανούς κινδύνους. Ενημέρωση των ατόμων (συγγενείς ή νομικοί εκπρόσωποι) που θα πάρουν την απόφαση για ανίκανα άτομα θα πρέπει να είναι λεπτομερής και σαφής. ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΕ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑΣ ΑΝΑΓΚΗΣ Οι ίδιοι οι ασθενείς σπάνια επικοινωνούν. Συνήθως δεν υπάρχει επαρκής χρόνος για ενημέρωση της οικογένειας. Οι νόμοι που καλύπτουν την χρήση θεραπευτικών σχημάτων υπό όρους ποικίλλουν από χώρα σε χώρα. Οι νόμοι βασίζονται στο γεγονός ότι ο ιατρός θα πρέπει να ενημερώνει πριν φθάσει η κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Στην Αγγλία επιτρέπεται σε νεογνά. Οι γονείς έχουν λίγο η καθόλου χρόνο να συναινέσουν. ΕΡΕΥΝΑ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΝΗΠΙΑ ΜΟΝΟ όταν συγκατατίθενται τα ίδια ή οι γονείς τους. ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟΚΛΕΙΕΤΑΙ ΕΡΕΥΝΑ σε νεογνά επειδή δεν μπορούν να δώσουν συγκατάθεση. Τα παιδιά έχουν ειδικές ανάγκες και ευαισθησίες. ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗ ΑΠΟ ΦΥΣΙΚΟΥΣ Η ΚΑΙ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΜΕΝΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ Θεσμοθετημένοι κανόνες ορίζουν ότι για παιδιά μικρότερα των 16 ετών, η συγκατάθεση θα πρέπει να δίνεται από γονείς ή νόμιμους εκπροσώπους. ΠΟΤΕ ΑΜΟΙΒΗ ΔΕΝ ΔΙΝΕΤΑΙ ΓΙΑ ΚΑΝΕΝΑ ΛΟΓΟ Καμία ενέργεια δεν γίνεται για άλλο σκοπό παρά μόνο το όφελος του παιδιού. Συνήθως ζητούνται επί πλέον αιμοληψίες, και εδώ θα πρέπει να υπάρχει συγκατάθεση γονέων ή των ίδιων των παιδιών. 9

10 Τι γίνεται όταν δεν συγκατατίθενται και οι δύο γονείς?- θέμα για συζήτηση. Η επιτροπή βιοηθικής θα πρέπει να λαμβάνει σοβαρά υπ όψιν την άρνηση των γονέων που αγωνιούν για την επιτάχυνση της θεραπευτικής αγωγής, ενώ η ερευνητική προσπάθεια μπορεί να επιμηκύνει το χρόνο θεραπείας. 10

11 ΑΤΟΜΙΚΟ ΟΦΕΛΟΣ ΤΩΝ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΣΕ ΕΡΕΥΝΑ: ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΝΑ ΕΞΑΣΦΑΛΙΖΕΤΑΙ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΚΑΙ ΝΑ ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΕΙΤΑΙ Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ Οδηγίες για την παγκόσμια ιατρική διακήρυξη του Ελσίνκι Το κοινό συμφέρον δεν πρέπει ποτέ να υπερβαίνει το ατομικό. Ποτέ δεν γίνεται έρευνα με άγνοια των συμμετεχόντων ειδικά όταν μία κατοχυρωμένη θεραπεία είναι διαθέσιμη. Όταν ο κίνδυνος παρενεργειών είναι μεγάλος πρέπει οι ασθενείς να ενημερώνονται και μετά την έναρξη της θεραπείας στη διάρκεια όλων των σταδίων τους. Παρ όλα αυτά η παντελής εξάλειψη του κινδύνου είναι αδύνατη ειδικά σε νέες θεραπείες όπου μακροπρόθεσμοι κίνδυνοι δεν είναι δυνατόν να υπολογιστούν. ΠΡΟΣΟΧΗ: σε άτομα με μακρό προσδόκιμο επιβίωσης. ΠΟΙΟΙ ΣΥΜΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ Όλοι που μπορούν να δώσουν εν επιγνώσει συγκατάθεση, εκπροσωπώντας όλες τις πληθυσμιακές ομάδες συμπεριλαμβάνοντας όποια μειονότητα. ΕΧΕΜΥΘΕΙΑ Η έρευνα θα πρέπει να χρησιμοποιεί ανώνυμα δεδομένα και τα άτομα που συμμετέχουν θα πρέπει να είναι ενήμεροι για την χρήση του ιατρικού τους φακέλου (πώς και από ποιους χρησιμοποιούνται). ΕΧΕΜΥΘΕΙΑ ΣΕ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΥ ΚΑΝΕΙ ΧΡΗΣΗ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Πρόσβαση σε ιατρικούς φακέλους έχουν οι θεράποντες ιατροί. Χρήση παρελθόντων στοιχείων θα πρέπει να γίνεται πάντα με ενημέρωση των ασθενών και τα δεδομένα να χρησιμοποιούνται ανώνυμα. Η συγκατάθεση του ασθενούς θα πρέπει να ζητείται ακόμα και όταν η περίπτωσή του δημοσιευθεί ως ανώνυμο case report. Η ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΤΟΥ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΩΝ ΟΡΙΩΝ ΤΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ Ο κάθε ιατρός ελέγχει την έκβαση του θεραπευτικού πρωτοκόλλου και συγκρίνει τα ποσοστά επιτυχίας του με άλλα παρόμοια. Όλοι οι ιατροί έχουν καθήκον να γνωρίζουν τα όρια της γνώσης και των δεξιοτήτων τους (π.χ. νέες χειρουργικές κλινικές). 11

12 ΕΙΔΙΚΑ ΠΕΔΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Έρευνα σε έμβρυα Ο χρόνος χρήσης τους και η δυνατότητα χρησιμοποίησής τους είναι αμφισβητούμενο θέμα και πεδίο διαφωνίας για τους νομικούς κάθε χώρας. ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ: Έμβρυα - Προϊόντα μόνο για έρευνα (υπογονιμότητα, αντισύλληψη, κληρονομικές νόσοι) «Περίσσευμα» στις διαδικασίες τεχνικής γονιμοποίησης. Μολονότι η ηθική του θέματος αμφισβητείται για την πρώτη πηγή προέλευσης και οι δύο πηγές νομικά καλύπτονται. Έρευνα σε εμβρυικά βλαστικά κύτταρα Stem cells από έμβρυα απομονώθηκαν και καλλιεργήθηκαν για πρώτη φορά το Δυνητικά μπορεί με κατάλληλους αυξητικούς παράγοντες να διαφοροποιηθούν σε: Νευρικά κύτταρα για τη θεραπεία της νόσου του Parkinson. Μυελό των οστών για λευχαιμικούς ασθενείς. Μυϊκό ιστό για κατεστραμμένες καρδιές. Δέρμα για θεραπεία εγκαυμάτων. Το 2001 ψηφίστηκε η έρευνα σε stem cells τόσο εμβρύων όσο και ενηλίκων παράλληλα αν και θεωρητικά η διαφοροποίηση των stem cells των ενηλίκων μπορεί να είναι περιορισμένη. ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΕΜΒΡΥΑ ή ΕΜΒΡΥΪΚΟΥΣ ΙΣΤΟΥΣ Δεν υπάρχουν σαφείς νόμοι αλλά κοινά αποδεκτοί κανόνες: Θα πρέπει σαφώς να οριοθετούνται οι αποφάσεις για διακοπή κύησης και χρήσης του εμβρυϊκού υλικού. Σε περίπτωση που το υλικό παρέχεται από τερματισμένη εγκυμοσύνη, η συγκατάθεση για διακοπή κύησης θα πρέπει να δίνεται πριν τη συγκατάθεση για χρήση του εμβρύου. Πάντα ζητείται έγγραφη συγκατάθεση της μητέρας. Ποτέ δεν δελεάζεται η μητέρα με αμοιβή. Δεν τροποποιείται η μέθοδος τερματισμού της εγκυμοσύνης προς όφελος της έρευνας. ΟΛΕΣ ΟΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΕΛΕΓΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΒΙΟΗΘΙΚΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Όταν η έρευνα στο DNA ακόμα και νεκρών ατόμων δίνει πληροφορίες για γνωστή κληρονομική νόσο τα δείγματα χρησιμοποιούνται ΠΑΝΤΑ ΑΝΩΝΥΜΑ. 12

13 ΑΛΛΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝ ΕΝΑΠΟΜΕΙΝΑΝΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΥΛΙΚΑ ΖΩΝΤΕΣ ΔΟΤΕΣ Ζώντες ασθενείς που υπόκεινται σε όποια διαγνωστική ή θεραπευτική διαδικασία είναι η πηγή που τροφοδοτεί την έρευνα. Οι ζώντες δότες πρέπει να γνωρίζουν. Τις θετικές και αρνητικές συνέπειες της συγκατάθεσης ή της άρνησής τους να συμμετάσχουν στην έρευνα. Το σκοπό χρήσης υλικού από το σώμα τους. Εάν το υλικό θα χρησιμοποιηθεί για γενετική έρευνα. Την πιθανή αποθήκευση του υλικού για μελλοντική χρήση. Τους κανόνες που διέπουν τη χρήση. Τους μηχανισμούς κωδικοποίησης της απόφασής τους. Ανθρώπινα δείγματα (αίμα, σάλιο, υγρά σώματος) που στέλλονται για διαγνωστικούς σκοπούς, μετά την έξοδο του ασθενούς από το νοσοκομείο μπορεί να χρησιμοποιηθούν ανώνυμα ΥΠΟ ΤΟΝ ΟΡΟΝ ότι έχουν λάβει έγκριση από την επιτροπή Βιοηθικής, και την έγκριση των ασθενών εφ όσον θα γίνει γενετική έρευνα. Για νεκρούς δότες απαιτείται η συγκατάθεση της οικογένειας. 13

14 ΑΠΑΤΗ ΚΑΙ ΗΘΙΚΗ ΠΑΡΕΚΤΡΟΠΗ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Ηθική παρεκτροπή περιλαμβάνει άγνοια ή καταστρατήγηση των κοινά αποδεκτών κανόνων, αποτυχία στη λήψη συγκατάθεσης από τους εμπλεκόμενους, προσπάθεια συγκάλυψης κακής πρακτικής. Απάτη στην έρευνα έχει σαν αποτέλεσμα παροχή ψευδών πληροφοριών πάνω στις οποίες θα βασιστούν μελλοντικές θεραπείες, θέτοντας σε κίνδυνο τη ζωή των ασθενών. Στον ορισμό συμπεριλαμβάνονται η παραποίηση αποτελεσμάτων, η αδυναμία παραδοχής στοιχείων που λείπουν και η κλοπή πνευματικής ιδιοκτησίας. Η προσπάθεια μείωσης του φαινομένου με ποικίλα μέτρα απέτυχε. Μέρος της αιτίας του προβλήματος είναι η έλλειψη εκπαίδευσης των ερευνητών. ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ Τα αποτελέσματα της έρευνας καταγράφονται λεπτομερώς και είναι ανοιχτά σε δημόσιο έλεγχο. Ο επιστημονικός υπεύθυνος έχει ΑΜΕΣΗ επίβλεψη και καθοδήγηση της έρευνας. Η επιστημονική αξιολόγηση κάθε ερευνητικού πρωτοκόλλου θα πρέπει να γίνεται από ανεξάρτητους εξωτερικούς κριτές. Οι ερευνητικές ομάδες θα πρέπει να εκπαιδευτούν στον εσωτερικό αυτοέλεγχο. Θα πρέπει να υπάρχει ισορροπία μεταξύ υπερενθουσιασμού ή υπερβολικού σκεπτικισμού στην αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Μεταξύ ερευνητών και ασθενών θα πρέπει να υπάρχει και τρίτο πρόσωπο που θα ζητά συγκατάθεση όταν οι ασθενείς ανήκουν σε «ευάλωτες» ομάδες. 14

15 ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Ιατροί που γίνονται μάρτυρες ανήθικων δραστηριοτήτων κατά τη διάρκεια επιστημονικής έρευνας θα πρέπει να εκθέτουν το πρόβλημα. Απόκρυψη λόγω φόβου ή ιδιοτέλειας έχει ποινική ευθύνη. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΗΘΙΚΗΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗΣ Συνεστήθη το 1997 στην Αγγλία με σκοπό: Την παροχή συμβουλής στους εκδότες όταν ζητείται σε θέμα που προκύπτει. Την ετήσια αναφορά που περιγράφει αυτά τα θέματα. Την σύνταξη οδηγιών για καλή πρακτική. Την ενθάρρυνση της έρευνας. Τη διδασκαλία και εκπαίδευση. Διαπιστώθηκαν 100 περιπτώσεις πιθανής επιστημονικής παραπλάνησης στην πρώτη τριετία θητείας της επιτροπής. Άρχισε η σύσταση τέτοιων επιτροπών και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΝΕΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΩΝ - ΕΡΕΥΝΑΣ Μετά το 2000 συνεστήθησαν νόμοι που αφορούν στην ορθή χρήση εμβρύων, παιδιών, φυλακισμένων, υλικών βιοψίας και νεκροτομών. Οι εθνικές επιτροπές Βιοηθικής προτείνουν και αντίστοιχα τα κράτη κατοχυρώνουν. 15

16 ΚΥΡΙΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΩΡΗΣΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΒΙΟΗΘΙΚΗΣ ΟΦΕΛΗ Μπορεί το άτομο να δώσει συγκατάθεση και πώς μπορεί να δοθεί σαφής ενημέρωση για οφέλη και κινδύνους; Το προτεινόμενο έργο σκοπεύει να ωφελήσει κυρίως τους εμπλεκόμενους ή άλλους που βρίσκονται στην ίδια θέση. Ποια είναι τα στοιχεία που υποδεικνύουν τα αναμενόμενα οφέλη. Ποια από αυτά αφορούν προσωπικά τον άρρωστο. Πώς η γνώση θα χρησιμοποιηθεί; Πόσο σοβαρό και κοινό είναι το πρόβλημα που ζητάει επίλυση; Πόσο πιθανή είναι η επιτυχία του σκοπού; ΖΗΜΙΕΣ Πόσο παρεμβατική είναι η διαδικασία της έρευνας; Πόσο σοβαρές είναι οι ζημιές που σχετίζονται μ αυτή; Πόσο πιθανές είναι οι παρενέργειες; Οι παρενέργειες είναι άμεσες; Πόσο διαρκούν; Είναι μακροπρόθεσμες; Μήπως κάποιοι ασθενείς συμμετέχουν σε πολλές μελέτες απλά επειδή είναι διαθέσιμοι. Μήπως οι εμπλεκόμενοι ασθενείς στην έρευνα έχουν ήδη πάρα πολλά προβλήματα; ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Research and innovative treatment in Medical Ethics Today: The BMA's Handbook of Ethics and Law, 2nd Edition BMA Ethics Department Belmont Report - University of Washington, Human Subjects Division Office for Human Research Protections Food and Drug Administration Health Resources and Services Administration Council for International Organizations of Medical Sciences (CIOMS) CITI Course in the Protection of Human Subjects [International Course] https://www.citiprogram.org/default.asp [http://www.irbtraining.org] Educational Resources on International Research Ethics Ethical Issues in International Health Research 16

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Πρόγραμμα Μαθημάτων Ακαδ. Έτος 2014-2015 Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική Ενότητα Διδάσκων / Διδάσκουσα ΜΑΘΗΜΑ 1ο 30/09/2014 Η έννοια της Βιο-ηθικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΗΘΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ AΡΘΡΟ 1. Πεδίο Εφαρμογής AΡΘΡΟ 2. Ευθύνη του Δ.Π.

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΗΘΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ AΡΘΡΟ 1. Πεδίο Εφαρμογής AΡΘΡΟ 2. Ευθύνη του Δ.Π. ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΗΘΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ AΡΘΡΟ 1 Πεδίο Εφαρμογής Ο κώδικας αυτός ισχύει για όλες τις ερευνητικές δραστηριότητες οι οποίες διεξάγονται στο Δ.Π.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Εισαγωγή Η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα διασφάλισης του επιπέδου φροντίδας για την υγεία των πολιτών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους )

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Όλοι οι φοιτητές έχουν δικαίωμα στο απόρρητο των πληροφοριών.το προσωπικό της Bloomsbury International δεν θα περάσει προσωπικές πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Ασθένεια και stress Ο φόβος της πιθανής ασθένειας και η αγωνία για την επιβίωση Ο φόβος της απώλειας του ελέγχου ζωτικών λειτουργιών Ο φόβος της καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

Βλαστοκύτταρο. Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5

Βλαστοκύτταρο. Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5 Βλαστοκύτταρο Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5 Τα βλαστοκύτταρα είναι κύτταρα που αναπαράγονται διαρκώς και έχουν την ικανότητα να μετατραπούν (να διαφοροποιηθούν) σε οποιοδήποτε άλλο είδος κυττάρου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΓΕΝΕΤΙΚΗ Ένας επιστημονικός κλάδος που με τα επιτεύγματά του προκάλεσε έντονες συζήσεις στο τέλος του 20 ου αιώνα και αναμένεται να απασχολήσει εξίσου έντονα, αν όχι να μονοπωλήσει το

Διαβάστε περισσότερα

Η συμμετοχή των νοσούντων στη λήψη αποφάσεων για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου τους (Shared Decision Making SDM).

Η συμμετοχή των νοσούντων στη λήψη αποφάσεων για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου τους (Shared Decision Making SDM). Η συμμετοχή των νοσούντων στη λήψη αποφάσεων για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου τους (Shared Decision Making SDM). Η συμμετοχή στη θεραπεία είναι πράξη θάρρους Οι πρώτες καταγραφές συμμετοχής νοσούντων

Διαβάστε περισσότερα

Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη

Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων Γεργιανάκη Ειρήνη Δωρεά Ομφαλικού Αίματος Τι είναι το ομφαλoπλακουντιακό αίμα; «Ομφαλοπλακουντιακό» ονομάζουμε το αίμα που μπορεί να ληφθεί από τον ομφάλιο λώρο και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Τίτλος Μελέτης: Ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος του εντέρου και προκαρκινικές αλλοιώσεις /καρκίνος του τραχήλου της μήτρας. Παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΪΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ Ζωικά πρότυπα, ονομάζουμε τα πειραματόζωα τα οποία χρησιμοποιούμε για να αναπαραγάγουμε μια νόσο η μια κατάσταση που ομοιάζει κατά το

ΖΩΪΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ Ζωικά πρότυπα, ονομάζουμε τα πειραματόζωα τα οποία χρησιμοποιούμε για να αναπαραγάγουμε μια νόσο η μια κατάσταση που ομοιάζει κατά το ΖΩΪΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ Ζωικά πρότυπα, ονομάζουμε τα πειραματόζωα τα οποία χρησιμοποιούμε για να αναπαραγάγουμε μια νόσο η μια κατάσταση που ομοιάζει κατά το δυνατόν με την αντίστοιχη στον άνθρωπο, με σκοπό την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυση Βιοτράπεζας με Εξειδίκευση στις Νεφροπάθειες και άλλες Γενετικές Ασθένειες

Ίδρυση Βιοτράπεζας με Εξειδίκευση στις Νεφροπάθειες και άλλες Γενετικές Ασθένειες ΚαθηγητήςΚωνσταντίνοςΔέλτας Διευθυντής,ΚέντροΕρευνώνΜοριακήςΙατρικής Διευθυντής,ΕργαστήριοΜοριακήςκαιΙατρικήςΓενετικής ΤμήμαΒιολογικώνΕπιστημών,ΣχολήΘετικώνκαιΕφαρμοσμένωνΕπιστημών Καλλιπόλεως75,1678Λευκωσία.Τηλ:+357

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΨΥΚΑΠ) Μιχαλακολούλου 173 115 27 ΑΘΗΝΑ Τηλ.: 2106462797 Δικτυακός Τόπος: http://www.psychodrama.gr Ηλεκτρονική Διεύθυνση: kostas.letsios@psychodrama.gr

Διαβάστε περισσότερα

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Τηλεφωνικό Κέντρο 210 69 66 000 Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ

ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΩΝ ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Υιοθετήθηκε ομόφωνα από την Ολομέλεια του ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ Ο ΟΝΤΙΑΤΡΩΝ στις 30 Νοεμβρίου 2007, με τροποποιήσεις

Διαβάστε περισσότερα

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Παρουσίαση: ρ Μαρία Λαβδανίτη Καθηγήτρια Εφαρμογών Τμήμα Νοσηλευτικής Ορισμός της Νοσηλευτικής Η Νοσηλευτική είναι ανθρωπιστική

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Κλινικές Μελέτες Δέσποινα Ν. Περρέα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Κλινικές Μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση Δράση: «Κατάρτιση δημοσίων λειτουργών (ιατρικών λειτουργών, ψυχολόγων κτλ) για διαπίστωση βασανιστηρίων και ανίχνευση ειδικών αναγκών σε θύματα βασανιστηρίων» Εκπαιδευτής: Dr. Thomas Wenzel Medical University

Διαβάστε περισσότερα

www.tuvaustriahellas.gr 1

www.tuvaustriahellas.gr 1 1 ΕΝ 15224 & ΟΙ 8 ΑΡΧΕΣ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΙΔΙΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ISO 9001:2008 ΑΡΧΗ 1: Εστίαση στον πελάτη ΑΡΧΗ 2: Ισχυρή διοίκηση - ηγεσία ΑΡΧΗ 3: Ενεργής συμμετοχή εργαζομένων ΑΡΧΗ 4: «Διεργασιακή»

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αυστραλιανός Καταστατικός Χάρτης Δικαιωμάτων Υγειονομικής Περίθαλψης στη Βικτώρια GREEK

Ο Αυστραλιανός Καταστατικός Χάρτης Δικαιωμάτων Υγειονομικής Περίθαλψης στη Βικτώρια GREEK Ο Αυστραλιανός Καταστατικός Χάρτης Δικαιωμάτων Υγειονομικής Περίθαλψης στη Βικτώρια GREEK 2 Ο Αυστραλιανός Καταστατικός Χάρτης Δικαιωμάτων Υγειονομικής Περίθαλψης Ο Αυστραλιανός Καταστατικός Χάρτης Δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση της Δεοντολογίας & Ηθικής. της έρευνας από την Ευρωπαϊκή. Επιτροπή

Αξιολόγηση της Δεοντολογίας & Ηθικής. της έρευνας από την Ευρωπαϊκή. Επιτροπή Αξιολόγηση της Δεοντολογίας & Ηθικής της έρευνας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κων/νος Α. ΧΑΡΙΤΙΔΗΣ Αναπλ. Καθηγητής (Αντικείμενο: Νανομηχανική & Νανοτεχνολογία) Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 Ευθύνη Ιατρού: Πειθαρχική ευθύνη: κυρώσεις για παραβιάσεις των καθηκόντων και των υποχρεώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΦΥΛΑΞΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΙΟΥ ΛΩΡΟΥ ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 1 Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα Τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα αποτελούν την πηγή δημιουργίας

Διαβάστε περισσότερα

1. Η εταιρεία αναλαμβάνει την υποχρέωση να εξηγήσει στους υπογράφοντες γονείς ή στους νόμιμα

1. Η εταιρεία αναλαμβάνει την υποχρέωση να εξηγήσει στους υπογράφοντες γονείς ή στους νόμιμα ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΗΤΙΚΟ ΦΥΛΑΞΗΣ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΙΟΥ ΛΩΡΟΥ Στην Αθήνα, σήμερα την / /2006 οι κάτωθι υπογεγραμμένοι: α)......... κάτοικοι. οδός. αριθμός..., κάτοχοι των υπ αριθμόν....δελτίων αστυνομικής

Διαβάστε περισσότερα

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com ΣΥΝΕΔΡΙΟ: ΠΡΟΛΗΨΗ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Limneon, Καστοριά, 19.12.15 «Ενημέρωση του ασθενούς & των συνοδών του με καρκίνο του πνεύμονα. Προβλήματα στην ελληνική πραγματικότητα»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819 e-mail: hmesogiaki@ippokratio.gr

Διαβάστε περισσότερα

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες,

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, διέπεται από τις αρχές του προτύπου Beveridge. «το κόστος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Greek Rights and Responsibilities Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Περιεχόμενα Η Περίθαλψη της Υγείας σας Τα Δικαιώματα & οι Υποχρεώσεις σας...3 Πρόσβαση Έχετε το δικαίωμα σε υγειονομική

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της. Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου

Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της. Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της Ποιότητας και Περιστολή της Δαπάνης Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας Χειρόγραφος Ιατρικός

Διαβάστε περισσότερα

Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα

Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα Νοσηλεία στο Εξωτερικό 1. Ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. παρέχει στους δικαιούχους του δαπάνες νοσηλείας στο εξωτερικό με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ύστερα από αιτιολογημένη γνωμάτευση των Ειδικών Υγειονομικών

Διαβάστε περισσότερα

1. Η εταιρεία αναλαμβάνει την υποχρέωση να εξηγήσει στους υπογράφοντες γονείς ή στους νόμιμα

1. Η εταιρεία αναλαμβάνει την υποχρέωση να εξηγήσει στους υπογράφοντες γονείς ή στους νόμιμα ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΗΤΙΚΟ ΦΥΛΑΞΗΣ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΙΟΥ ΛΩΡΟΥ Στην Αθήνα, σήμερα την / /2006 μεταξύ των κάτωθι υπογεγραμμένων: α).. κάτοικος οδός.. αριθμός, κάτοχος του υπ αριθμόν δελτίου αστυνομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η νοσηλευτική διεργασία : Αποτελεί συστηματική μέθοδο που κατευθύνει τον νοσηλευτή και τον ασθενή στον αμοιβαίο: Προσδιορισμό των αναγκών για νοσηλευτική φροντίδα σχεδιασμό και εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Κ.ΑΝΕΣΤΗ ΑΓΓΕΛΗ ΘΕΜΑ : ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Κ.ΑΝΕΣΤΗ ΑΓΓΕΛΗ ΘΕΜΑ : ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ Κ.ΑΝΕΣΤΗ ΑΓΓΕΛΗ ΘΕΜΑ : ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ο οποίος θέτει υπόψη της Επιτροπής Ποιότητας Ζωής τα παρακάτω: Λόγω των κοινωνικών και εργασιακών

Διαβάστε περισσότερα

Επομένως είναι πολύ σημαντικό για εμάς να αποκτήσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες γνώσεις πάνω σε αυτή τη νόσο.

Επομένως είναι πολύ σημαντικό για εμάς να αποκτήσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες γνώσεις πάνω σε αυτή τη νόσο. Έντυπο πληροφόρησης και συγκατάθεσης ασθενών για συμμετοχή στη μελέτη μητρώου της Αυτοσωματικής Υπολειπόμενης Πολυκυστικής Νόσου Νεφρών (Autosomal Recessive Polycystic Kidney Disease, ARPKD) Mελέτη ARegPKD

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» «ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ : Κωνσταντινίδου Εύα Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ηµητριάδου Αλεξάνδρα ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις µέρες µας επικρατεί µια παγκόσµια

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α 1. Πρόλογος 2. Τι είναι η Κατά Πλάκας Σκλήρυνση/Πολλαπλή Σκλήρυνση 3. Λίγα λόγια για τον Παγκύπριο Σύνδεσμο Πολλαπλής Σκλήρυνσης Π ρ ό λ ο γ ο ς Ο λόγος της σύνταξης

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση».

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». 1. Προϋποθέσεις για τη λήψη Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης (Μ.Δ.Ε.) Κάθε Μεταπτυχιακός

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο.

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. 01 Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Νιώστε ασφαλείς από τα απρόοπτα της ζωής! Τα απρόοπτα είναι μέρος της

Διαβάστε περισσότερα

Breaking. Β Προπαιδευτική Παθολογική Νικολαΐδου Βαρβάρα Ειδικευόμενη Παθολογίας

Breaking. Β Προπαιδευτική Παθολογική Νικολαΐδου Βαρβάρα Ειδικευόμενη Παθολογίας Breaking Β Προπαιδευτική Παθολογική Νικολαΐδου Βαρβάρα Ειδικευόμενη Παθολογίας Πώς θα την προσεγγίσετε; Γυναίκα 57 ετών πρόσφατα υποβλήθηκε σε κολονοσκόπηση. Κατά την εξέταση βρέθηκε μάζα μεγέθους 2cm

Διαβάστε περισσότερα

Το φαρμακείο στην εποχή του internet. Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας

Το φαρμακείο στην εποχή του internet. Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας Το φαρμακείο στην εποχή του internet Παπαδόπουλος Γιάννης Φαρμακοποιός Οικονομολόγος Υγείας Χαρακτηριστικά της εποχής μας Χαρακτηριστικά της εποχής μας είναι: η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας η ευρεία

Διαβάστε περισσότερα

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard Διεθνές Πρόγραμμα Υγείας Σύνοψη παροχών AXAPPP Ένα απλό γράφημα για να σας βοηθήσει να επιλέξετε το επίπεδο της κάλυψης που σας ταιριάζει Οι τέσσερις επιλογές που μπορείτε να επιλέξετε Prestige Plus Prestige

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι θεραπευτική εκπαίδευση Χάρης Βασιλόπουλος Ενδοκρινολόγος ιευθυντής Τµήµα Ενδοκρινολογίας & Μεταβολισµού ιαβητολογικό Κέντρο Νοσοκοµείο «Ο Ευαγγελισµός» Χρόνια νόσος 1. Η νόσος Συνήθως, δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Όπως συμβαίνει με κάθε ετησίως ανανεούμενο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, έτσι και το ασφαλιστήριο υγείας είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας Ιανουάριος 2013 Περιεχόμενα Υπόμνημα - Επεξηγήσεις... 3 Κεφάλαιο 1: Διαχείριση Προσωπικού... 4 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση Εξοπλισμού/ Εγκαταστάσεων... 5 Κεφάλαιο 3: Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ 2011 ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ 1 Κώδικας Δεοντολογίας Γραφείου Διασύνδεσης ΤΕΙ Λάρισας Περιεχόμενα Εισαγωγή... 2 Κώδικας δεοντολογίας με φοιτητές και αποφοίτους προπτυχιακών

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΓΙΑΤΡΩΝ ΓΙΑ ΑΝΘΡΩΠΟΚΤΟΝΙΑ Ή ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΒΛΑΒΗ ΑΠΟ ΑΜΕΛΕΙΑ

Η ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΓΙΑΤΡΩΝ ΓΙΑ ΑΝΘΡΩΠΟΚΤΟΝΙΑ Ή ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΒΛΑΒΗ ΑΠΟ ΑΜΕΛΕΙΑ Ε. Συμεωνίδου Καστανίδου Καθηγήτρια Ποινικού Δικαίου στο ΑΠΘ Η ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΓΙΑΤΡΩΝ ΓΙΑ ΑΝΘΡΩΠΟΚΤΟΝΙΑ Ή ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΒΛΑΒΗ ΑΠΟ ΑΜΕΛΕΙΑ Συχνή η ενασχόληση των δικαστηρίων με την ποινική ευθύνη των γιατρών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογίες Αξιοποίησης Δεδομένων

Μεθοδολογίες Αξιοποίησης Δεδομένων Μεθοδολογίες Αξιοποίησης Δεδομένων Βλάχος Σ. Ιωάννης Λέκτορας 407/80, Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Εργαστήριο Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Σ Χρηστέας» Στάδια Αξιοποίησης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΠΕΙΡIΑ ΤΩΝ ΓΤΚ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟXH ΙΑΤΡΟΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΣΕ ΕΥΑΛΩΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ

Η ΕΜΠΕΙΡIΑ ΤΩΝ ΓΤΚ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟXH ΙΑΤΡΟΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΣΕ ΕΥΑΛΩΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ Η ΕΜΠΕΙΡIΑ ΤΩΝ ΓΤΚ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟXH ΙΑΤΡΟΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΣΕ ΕΥΑΛΩΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ Ελένη Χρονοπούλου, Κοινωνική Λειτουργός Συντονίστρια Πολυιατρείου Περάματος socialperama@mdmgreece.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS)

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) 12 ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) Μεταφρασµένο από την Κατερίνα Πουγούνια και την Μαρία Τζέτη. Ιανουάριος 2009 Τροποποιήθηκε από φυλλάδια που εκδόθηκαν από τα νοσοκοµεία Guy s και St Thomas στο Λονδίνο,

Διαβάστε περισσότερα

κληρονοµικότητα Πληροφορίες για Ασθενείς και Οικογένειες

κληρονοµικότητα Πληροφορίες για Ασθενείς και Οικογένειες 12 Φυλοσύνδετη στο Χ Ή την τοπική σας κλινική γενετικής διάγνωσης: κληρονοµικότητα Εργαστήριο Ιατρικής Γενετικής Πανεπιστήµιο Αθηνών Νοσοκοµείο Παίδων " Αγία Σοφία" Αθήνα Τηλ: +210 7795553 http://iatriki-genetiki.med.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΣ ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΕΣ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΝΑΔΙΑΡθΡΩΣΗΣ ΔΑΝΕΙΩΝ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΣ ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΕΣ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΝΑΔΙΑΡθΡΩΣΗΣ ΔΑΝΕΙΩΝ ΕYΡΩΣYΣΤΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΣ ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΕΣ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΝΑΔΙΑΡθΡΩΣΗΣ ΔΑΝΕΙΩΝ Εισαγωγή H Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου ("Κεντρική Τράπεζα") στο πλαίσιο της ευρύτερης ευθύνης της έναντι του αυξημένου

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Η προστασία και ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων και των πληροφοριών υγείας είναι πρωταρχικής σημασίας για την εταιρεία Outcome Sciences, Inc.

Διαβάστε περισσότερα

Ανεπιθύμητες ενέργειες

Ανεπιθύμητες ενέργειες Ανεπιθύμητες ενέργειες Νοέμβριος 2010 Ορισμός Κάθε δυσμενής δράση ενός θεραπευτικού ή προληπτικού μέτρου πέρα από την κύρια θεραπευτική ή προληπτική του δράση. Επίταση θεραπευτικής δράσης Ανεξάρτητα από

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές Μέθοδοι

Εναλλακτικές Μέθοδοι Εναλλακτικές Μέθοδοι Δέσποινα Ν. Περρέα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Ιστορικά

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Έλενα Ριζά, MPH, PhD Επιδημιολόγος/ Υγιεινολόγος Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Κύριος Στόχος Αποτύπωση της υγείας του πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS).

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ Επικ. Καθηγητής Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Υγιεινή της Εργασίας είναι: η προάσπιση και προαγωγή της υγείας στον ψηλότερο βαθμό της φυσικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας των εργαζομένων σ όλα τα επαγγέλματα.

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Υπάρχουν περιπτώσεις που μια μέλλουσα μητέρα χρειάζεται να υποβληθεί σε κάποια ιατρική διαγνωστική εξέταση ή θεραπεία με ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Επίσης, δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ 3 ης ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ (ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ) Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΜΗΜΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας»

Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας» 1 Panel II: «Πλεονεκτήματα και οφέλη για τα νοσοκομεία από την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας» Συντονιστής: κ. Αιμίλιος Νεγκής, δημοσιογράφος, Pharma & Health Business,Virus.com.gr Ομιλητές: Δρ. Μιλτιάδης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρός Ακτινοδιαγνώστης 1. Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο 2. Μονάδα Έρευνας Ακτινολογίας Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα Συνηγορίας & Διεκδίκησης Δικαιωµάτων Ασθενών µε Kαρκίνο. Γνώρισε τα ικαιώµατά σου

Πρόγραµµα Συνηγορίας & Διεκδίκησης Δικαιωµάτων Ασθενών µε Kαρκίνο. Γνώρισε τα ικαιώµατά σου Πρόγραµµα Συνηγορίας & Διεκδίκησης Δικαιωµάτων Ασθενών µε Kαρκίνο Γνώρισε τα ικαιώµατά σου Γνωρίζεις τα δικαιώµατα σου ως ασθενής; Γνωρίζοντας τα δικαιώµατά σου µπορείς να τα διεκδικήσεις. Απαίτησε να

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ/ΕΚΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ Τα

Διαβάστε περισσότερα

Clinical Coordinator course A.T.L.S - D.S.T.C.,

Clinical Coordinator course A.T.L.S - D.S.T.C., ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΣΠΟΥ ΑΣΤΩΝ Α.Τ.Ε.Ι. Λ. ΣΤΟ Π.Γ.Ν.Λ. ΧΑΡΙΣΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ Τ.Ε. Ειδική Χειρουργική Νοσηλεύτρια - Μ.Sc, Υπεύθυνη Τοµέα Εκπαίδευσης Ν.Υ. - Π.Γ.Ν.Λ., Clinical Coordinator course A.T.L.S - D.S.T.C.,

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Παράρτημα 1 Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Η Επιτροπή Ορφανών Φαρμάκων (COMP), έχοντας εξετάσει την αίτηση, κατέληξε στα ακόλουθα: Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Επιτροπής Δεοντολογίας Χρήσης Ζώων (ΕΔΕΧΖΩ)

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Επιτροπής Δεοντολογίας Χρήσης Ζώων (ΕΔΕΧΖΩ) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Επιτροπής Δεοντολογίας Χρήσης Ζώων (ΕΔΕΧΖΩ) για διδακτικούς και ερευνητικούς σκοπούς στο Τμήμα Κτηνιατρικής της Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας 1. Ίδρυση, αποστολή

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΤΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΤΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΤΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Βάλια Τσοπόκη, Φωτεινή Τολίκα Γενική ΕΞΥΠΠ Προστασία Α.Ε. Νοσηλεύτριες Επαγγελματικής υγείας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Νοσηλευτική επαγγελματικής

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη 3 η Πανελλήνια Συνάντηση Συλλόγων Ατόμων και Γονέων Παιδιών με Ρευματικές παθήσεις Αθήνα 3-4 Οκτωβρίου 2014 Κατερίνα Κουτσογιάννη Πρόεδρος Σ Ρ Κ Ορισμός Ως "συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία 3 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ. Ροβίθης Μ. 2006

Επιδημιολογία 3 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ. Ροβίθης Μ. 2006 Επιδημιολογία 3 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ Ροβίθης Μ. 2006 1 Τα στάδια της επιδημιολογικής έρευνας ταξινομούνται με μια λογική σειρά στην οποία κάθε φάση εξαρτάται από την προηγούμενη. Μια εκτεταμένη λίστα είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛ4ΞΘ-ΞΚΨ ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Αθήνα, 28-3-2013 Αρ. Γ.Π. οικ.

ΑΔΑ: ΒΛ4ΞΘ-ΞΚΨ ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Αθήνα, 28-3-2013 Αρ. Γ.Π. οικ. ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστοτέλους 17 Ταχ. Κώδικας : 101 87 Πληροφορίες : Κ. Βουρλιώτου Αθ. Λύτρα Αικ. Δαμίγου Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση Επιστημονικού Συνεργάτη Αθήνα Νοέμβριος 2010

Πιστοποίηση Επιστημονικού Συνεργάτη Αθήνα Νοέμβριος 2010 Πιστοποίηση Επιστημονικού Συνεργάτη Αθήνα Νοέμβριος 2010 Το Περιβάλλον 2000 Η επιτυχία του προϊόντος βασιζότανε Σε κλιμάκωση των επενδύσεων Σε αυξημένο αριθμό πωλητών Αυξημένη η συχνότητα επισκέψεων Όφελος

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή Διακήρυξη για τη Νοσοκομειακή Φαρμακευτική

Η Ευρωπαϊκή Διακήρυξη για τη Νοσοκομειακή Φαρμακευτική Η Ευρωπαϊκή Διακήρυξη για τη Νοσοκομειακή Φαρμακευτική Οι επόμενες σελίδες αποτελούν την Ευρωπαϊκή Διακήρυξη για τη Νοσοκομειακή Φαρμακευτική. Τα άρθρα της Διακήρυξης είναι τα κοινώς συμφωνηθέντα σε ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ TEE TKM ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΙΚΡΗΣ ΙΑΡΚΕΙΑ ΣΤ ΚΥΚΛΟΣ2005 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Ν. Μαραγκός Μηχανολόγος Mηχ. Msc ΚΙΛΚΙΣ 2005 ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρική Παρουσίαση. 13 Ιουνίου 2013

Εταιρική Παρουσίαση. 13 Ιουνίου 2013 Εταιρική Παρουσίαση 13 Ιουνίου 2013 Κατά Κεφαλήν Δαπάνη Υγείας (μ.ο. ισοτιμίας US$) 3.500,00 3.000,00 2.500,00 2.373,38 3.232,51 2.864,20 2008 2.000,00 2009 1.500,00 2010 1.000,00 2011 500,00 - Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΝΑΝ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟ ΚΩ ΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΑ ΑΝΕΙΑ ("ΣΥΜΦΩΝΙΑ")

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΝΑΝ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟ ΚΩ ΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΑ ΑΝΕΙΑ (ΣΥΜΦΩΝΙΑ) ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΕΝΑΝ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟ ΚΩ ΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΑ ΑΝΕΙΑ ("ΣΥΜΦΩΝΙΑ") Τη συµφωνία διαπραγµατεύθηκαν και ενέκριναν οι ευρωπαϊκές ενώσεις καταναλωτών καθώς και οι ευρωπαϊκές

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions

Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions A Wolff, 1 J Browne, 1 W P Whitehouse 1,2 1 Family Health Division, Nottingham

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες προς ζώντες δότες οργάνων σχετικά µε τη διαδικασία Ανεξάρτητης Αξιολόγησης της Human Tissue Authority

Οδηγίες προς ζώντες δότες οργάνων σχετικά µε τη διαδικασία Ανεξάρτητης Αξιολόγησης της Human Tissue Authority Οδηγίες προς ζώντες δότες οργάνων σχετικά µε τη διαδικασία Ανεξάρτητης Αξιολόγησης της Human Tissue Σεπτέµβριος 2012 Σε ποιον απευθύνονται αυτές οι οδηγίες Οι παρούσες οδηγίες απευθύνονται σε άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΕΩΡΓΙΛΑ ΕΛΕΝΗ Απαρτιωμένη Διδασκαλία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Διάγνωση: είναι η πολύπλοκη διαδικασία αναγνώρισης και ταυτοποίησης μιας διαταραχής που γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα