Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς"

Transcript

1

2 Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς ΚΕΙΜΕΝΟ-ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: Δημήτριος Γ. Θαλασσινός, Φιλόλογος Πριν από σχεδόν 440 χρόνια, μία σπουδαία μάχη που έγινε στα νερά της υπό οθωμανικής κατοχής Ελλάδας, έκρινε το μέλλον της Μεσογείου. Η ακόμη πανίσχυρη την εποχή αυτή Οθωμανική αυτοκρατορία αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει τον ενωμένο στόλο ενός συνασπισμού χριστιανικών δυνάμεων κοντά στη Ναύπακτο. Ήταν 7 Οκτωβρίου 1571, μία μέρα που θα έμενε στην Ιστορία ως εκείνη που απέτρεψε την προς Δυσμάς επέκταση των Οθωμανών. Έπρεπε να περάσουν εκατό χρόνια από την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως, για να αντιληφθούν, επιτέλους, οι Δυνάμεις της Δυτικής Μεσογείου το θανάσιμο κίνδυνο που διέτρεχαν, από τη συνεχή επέκταση της Τουρκίας και των συμμάχων της και την αύξηση σε ξηρά και θάλασσα της δύναμης των Οθωμανών. Η πανίσχυρη αριστοκρατική Δημοκρατία της Βενετίας έχανε, τη μία μετά την άλλη τις κτήσεις της στην Ελλάδα, ενώ οι Τούρκοι γίνονταν, σιγά-σιγά, απόλυτοι κύριοι της Ανατολικής Μεσογείου και ο στόλος τους αποτελούσε πλέον άμεσο κίνδυνο, όχι μόνο για τα ενετικά φρούρια στην Ανατολή, αλλά και γι αυτήν τη μητρόπολη. Εξάλλου οι σύμμαχοι της Τουρκίας, Μαροκινοί και πειρατές, τους οποίους υπέθαλπταν στις βορειοαφρικανικές ακτές, συνεχώς δημιουργούσαν ζητήματα στην Ισπανία, της οποίας εμπόδιζαν τις θαλάσσιες μεταφορές. Υπό τις συνθήκες αυτές, δημιουργήθηκε η Ιερή Συμμαχία. Ο πρωτεργάτης και ψυχή της, πάπας Πίος Ε, θέλησε να συμπεριλάβει σε αυτήν ολόκληρη την Ευρώπη, αλλά δεν το κατόρθωσε. Η Γαλλία, η Πορτογαλία, η Πολωνία και η Αυστρία αρνήθηκαν να συμμετάσχουν. Έτσι, η Συμμαχία συγκροτήθηκε από την Ισπανία, τα κρατίδια της Ιταλίας, τη Βενετία και τους Ιππότες της Μάλτας. Οι βλέψεις της, συνεπώς, ήταν κατ ανάγκη περιορισμένες, διότι δεν ήταν δυνατό να επιδιωχθεί ολοκληρωτικός κατά της Τουρκίας πόλεμος, χωρίς τη συμμετοχή των κύριων ηπειρωτικών δυνάμεων της Ευρώπης. Ο πάπας Πίος Ε. Σκιπιόνε Πουλσόνε (Ιλ Γκαετάνο). ( Μόσχα, Μουσείο Πούσκιν). Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 75 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

3 Η ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΜΑΧΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΤΟΥΡΚΟΥΣ Τους λόγους της σύστασης της συμμαχίας και των κατ ανάγκη περιορισμένων στόχων της μας δίνει ο ίδιος ο πάπας, ο οποίος, μεταξύ άλλων, είπε στους πληρεξούσιους της Ισπανίας και της Βενετίας τα εξής: «Θα εκπληρώσω τις υποχρεώσεις τις οποίες μου επιβάλλει η θέση μου ως κοινού Πατρός των πιστών. Προτού με καλέσει ο Θεός, θα μεταχειρισθώ όλα τα ανθρώπινα μέσα για να ενώσω τις χριστιανικές δυνάμεις έναντι του μεγαλύτερου εχθρού του χριστιανισμού. Απευθύνθηκα προς το βασιλιά της Ισπανίας και προς την Ενετική Δημοκρατία, διότι τα εδάφη των δύο αυτών δυνάμεων είναι περισσότερο εκτεθειμένα στη μανία της καταστροφής των Τούρκων. Θεία χάριτι, βρήκα τους πρίγκιπές σας καλώς διατεθειμένους. Τώρα σε σας μένει να επωφεληθείτε μίας περίστασης, η οποία μιλάει από μόνη της. Να συνομολογήσετε μια συμμαχία, της οποίας κύριος σκοπός θα είναι να τιμωρήσει και να εξουθενώσει την αυθάδεια και τη μανία των λυσσασμένων αυτών σκύλων ή τουλάχιστον να εμποδίσει κάθε περαιτέρω αύξηση των δυνάμεών τους. Όταν οι βασιλείς και οι χριστιανικοί λαοί της Ευρώπης οπλισθούν για να καταστρέψουν την Αυτοκρατορία της Ανατολής του Μωάμεθ, θα περάσουν από την Κωνσταντινούπολη. Αυτό είναι αδύνατον σήμερα. Αλλά ο Θεός, ο οποίος δεν θέλει να εγκαταλείψει τη χριστιανοσύνη, δίνει την ευκαιρία να διατηρήσουμε το Βασίλειο της Κύπρου και να αποκτήσουμε και άλλα. Οι μεταγενέστεροι θα μας αποδώσουν βαρύτατη αμέλεια, εάν αφήσουμε να περάσει μια τέτοια ευκαιρία. Το δίκαιο είναι μαζί μας, όπως είναι πάντοτε, όταν πολεμάμε ενάντια στους απίστους. Εάν πεισθώ ότι θα είμαι χρήσιμος σε αυτή την πολεμική επιχείρηση, θα είμαι πολύ ευτυχής, πιστέψτε με, να συμμετάσχω στους κινδύνους, να χύσω το αίμα μου και να πέσω για τη δόξα του θεού και υπέρ της Δημοκρατικής Χριστιανοσύνης». ΟΙ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗ ΝΑΥΜΑΧΙΑ Οι μεταξύ των συμμάχων συνεννοήσεις για τις λεπτομέρειες υπήρξαν επίπονες. Ενίοτε δε προσέκρουαν σε επουσιώδη ζητήματα γοήτρου. Τελικώς, όμως, αποφασίστηκαν: H Συμμαχία να στραφεί όχι μόνο κατά της Τουρκίας, αλλά και του σουλτάνου του Μαρόκου και των πειρατών των βορείων ακτών της Αφρικής. Κάθε έτος, τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο, οι συμμαχικές δυνάμεις, αποτελούμενες από 200 γαλέρες, 100 πλοία, στρατιώτες του πεζικού, ιππείς και 500 πυροβολητές, να εκστρατεύουν για να επιφέρουν, ανάλογα με την περίσταση, τη μεγαλύτερη ζημιά κατά του εχθρού και τη μεγαλύτερη ωφέλεια στους συμμάχους. Τα τρία πέμπτα των πολεμικών δαπανών να καταβάλει η Ισπανία, τα δε άλλα δύο πέμπτα η Βενετία. Η Πάρμα, η Φεράρα, η Σαβοΐα, η Τοσκάνη κλπ. υποχρεώθηκαν να καταβάλουν ορισμένα ποσά αναλογικά. Ο πάπας υποσχέθηκε να προσφέρει 12 γαλέρες, πεζούς και 270 ιππείς, παραχώρησε δε ειδικά προνόμια στην εκκλησιαστική περιουσία στην Ισπανία και την Βενετία. Το πρώτο έτος, δηλαδή το 1571, οι πολεμικές επιχειρήσεις της συμμαχίας να είναι αποκλειστικά και μόνο ναυτικές. Οι Ισπανοί ήθελαν όπως ο αρχηγός της εκστρατείας υποδειχθεί από αυτούς. Όμοια και οι Βενετοί. Για να βρεθεί κάποια μέση λύση, γινόταν λόγος για το δούκα Ντ Ανζού και το δούκα της Σαβοΐας. Ο πάπας, 76 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

4 όμως, επέλεξε και επέβαλε ως αρχηγό τον Δον Χουάν τον Αυστριακό. Αυτός ήταν νόθος γιος του Καρόλου Ε και της Βαρβάρας Πλόμπεργκ. Η καταγωγή του αποκαλύφθηκε μετά το θάνατο του πατέρα του. Αρχικώς προοριζόταν για εκκλησιαστική καριέρα. Ο αδελφός του, Φίλιππος Β βασιλεύς της Ισπανίας, τον αναγνώρισε και τον βοήθησε να συμπληρώσει τις σπουδές του. Οι συζητήσεις των λεπτομερειών και σκοπών της συμμαχίας ήταν μακρές και επίπονες και έληξαν τον Μάιο του 1571, διήρκεσαν δηλαδή συνολικά έντεκα μήνες. Μεταξύ των συμφωνηθέντων τελευταίων όρων της ήταν ότι ο Δον Χουάν θα είχε την αρχηγία των δυνάμεων της συμμαχίας σε ξηρά και θάλασσα, αλλά όταν επρόκειτο για σοβαρά ζητήματα, υποχρεούνταν να ζητάει τη γνώμή των Μαρκαντόνιο Κολόνα και Σεμπαστιάνο Βενιέρ, οι οποίοι ήταν επικεφαλείς των δυνάμεων του πάπα και των Ενετών αντίστοιχα. Ως τόπος συνάντησης του χριστιανικού στόλου ορίστηκε η Μεσσήνη στη Σικελία, γιατί βρίσκεται στο κέντρο της Μεσογείου. Ο ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟΣ ΣΤΟΛΟΣ Την 20 η Ιουλίου, η υπό τον Κολόνα μοίρα ανέπλευσε από τη Νεάπολη για τη Μεσσήνη και συναντήθηκε με άλλα πλοία της συμμαχίας. Ο στόλος της Βενετίας είχε συμφωνηθεί να πλεύσει και αυτός στη Σικελία. Και η μεν μοίρα της Κρήτης, με 60 γαλέρες, διατάχθηκε να μεταβεί πάραυτα εκεί, η δε άλλη παρέμεινε στην Κέρκυρα, όπου κινδύνευσε να αποκλεισθεί από τον τουρκικό στόλο. Ο Βενιέρ, ναύαρχος του ενετικού στόλου, δίσταζε να εγκαταλείψει την Κέρκυρα, τα υπόλοιπα νησιά και τις δαλματικές ακτές στη «διάθεση» του εχθρικού στόλου και να αφήσει απροστάτευτη από τη θάλασσα τη Βενετία. Το πολεμικό συμβούλιο που συγκροτήθηκε απεφάνθη ότι προτιμότερη είναι η ανάληψη των μεγάλων αυτών κινδύνων στην προκειμένη περίπτωση, παρά η αδράνεια και η καταστροφή των σχεδίων της Συμμαχίας. Η μοίρα της Κέρκυρας απέπλευσε και κατευθύνθηκε αρχικά στο Οτράντο (ο αρχαιοελληνικός Τάραντας) και κατόπιν στη Μεσσήνη. Έτσι, ο ενετικός στόλος απέφυγε μεν τον κίνδυνο να αποκλεισθεί από τον τουρκικό, αλλά άφησε ελεύθερο πεδίο δράσεως στον εχθρό. Ευτυχώς, για τη Βενετία ο ναύαρχος του τουρκικού στόλου, Αλή πασάς, δεν επωφελήθηκε της παντελούς έλλειψης προστασίας της από θαλάσσης και τούτο, διότι ήταν υποχρεωμένος να αναζητήσει σε Ήπειρο και Ακαρνανία στρατιώτες για να συμπληρώσει το στόλο του. Ο Αλή πασάς ήταν άπειρος περί τα ναυτικά στρατιωτικός διοικητής και αυτό θα είχε σημαντική επίδραση στα μελλούμενα. Η πολεμική δράση του περιορίστηκε στην κατάληψη ορισμένων ενετικών φρουρίων στην Ήπειρο και τη Δαλματία και στην καταστροφή μερικών χωριών της Κέρκυρας, τα οποία βρίσκονταν εκτός της ακτίνας δράσης των πυροβόλων του φρουρίου του νησιού που έλεγχαν οι Ενετοί. Από την Κέρκυρα ο οθωμανικός στόλος πήγε στην Πάργα, όπου ο Αλή πασάς έλαβε την είδηση της κατάληψης της Αμμοχώστου. Συγχρόνως, ο Αλή πασάς έλαβε εκεί και ρητή διαταγή του σουλτάνου να αναζητήσει οπωσδήποτε το χριστιανικό στόλο και να αντιπαραταχθεί προς αυτόν. Με τη διαταγή αυτή, η οποία υπήρξε μοιραία για τους Τούρκους, ο ναύαρχος στερήθηκε το δικαίωμα να παρασύρει το χριστιανικό στόλο σε ευνοϊκές για τον τουρκικό οχυρωμένες θέσεις ή ακόμη να τον αναγκάσει να παραμείνει αδρανής Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 77 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

5 Ο Δον Χουάν, ο Αυστριακός είχε μικρή πολεμική εμπειρία πριν από τη ναυμαχία της Ναυπάκτου, όμως έδειξε φυσική κλιση προς την ηγεσία και μία γεναιότητα, που συντέλεσε πάρα πολύ στη νίκη του χριστιανικού στόλου επί των Τούρκων. (Τζουζέπε ντε Ριβέρα, Μουσείο Πράντο, Μαδρίτη).

6 μέχρι το χειμώνα, ο οποίος πλησίαζε και θα σήμαινε τη διακοπή των επιχειρήσεων. Έτσι η πρόβλεψη του Πάπα ότι οι Τούρκοι, μεθυσμένοι από τις επιτυχίες τους, θα επεδίωκαν να ναυμαχήσουν με το χριστιανικό στόλο, αποδείχτηκε ορθή. Τις τελευταίες ημέρες του Ιουλίου, σχεδόν όλος ο χριστιανικός στόλος ήταν στη Μεσσήνη και όλοι περίμεναν με αγωνία τον Δον Χουάν. Τέλος, ήρθε την 23 Αυγούστου, σχεδόν έναν ολόκληρο μήνα μετά τους στόλους του πάπα και της Βενετίας. Ο στόλος αυτός, που θα λάμβανε μέρος στην τελευταία μεγάλη ναυμαχία με κωπήλατα πλοία, αποτελούνταν την 17 η Σεπτεμβρίου 1571, την ημέρα του απόπλου του από τη Μεσσήνη, από 6 μεγάλες γαλεάσσες, που έφεραν 120 πυροβόλα 209 γαλέρες και 70 φρεγάτες, με επι κεφαλής το ναυπηγικό θαύμα της εποχής, τη ναυαρχίδα Reale ένα πλοίο που ήταν έργο των σπουδαιότερων τεχνιτών της Βαρκελώνης. Είχε κατασκευαστεί το 1568 για το δούκα ντε Βιλαφράνκα, αντιβασιλέα της Καταλονίας, κινείτο με 60 κουπιά και η πρώρα της είχε ένα ξυλόγλυπτο, έργο του Vasquez, γλύπτη από τη Σεβίλλη. Σ αυτήν βρισκόταν ο αρχηγός της μεγάλης πολεμικής επιχείρησης και στο κατάστρωμά της κρίθηκε όλος ο αγώνας. Η διαδρομή από τη Μεσσήνη στην Κέρκυρα διήρκεσε εννέα ημέρες. Στη διάρκειά της ο Δον Χουάν πληροφορήθηκε ότι ο τουρκικός στόλος βρισκόταν στην Πρέβεζα. Η αρχική σκέψη ήταν να κατευθυνθεί αμέσως ο χριστιανικός στόλος εκεί και να προσβάλει τον τουρκικό. Την 26 η Σεπτεμβρίου ο στόλος βρισκόταν στην Κέρκυρα. Η θέα των κατεστραμμένων χωριών, των πτωμάτων και γενικώς της καταστροφής και της ερήμωσης προξένησε φοβερή εντύπωση στους αξιωματικούς και τα πληρώματα και συντέλεσε στο να αυξή- σει το ζήλο τους και να ενδυναμώσει την απόφασή τους για εκδίκηση. Ο κυβερνήτης του νησιού είχε τη γνώμη ότι το καλύτερο μέσο ασφαλείας της νήσου ήταν η ενίσχυση του στόλου και για το λόγο αυτό παραχώρησε από τους άνδρες που είχε στη διάθεσή του. Με αυτούς, ο αριθμός των στρατιωτών που ήταν διασκορπισμένος στα διάφορα πλοία ανήλθε σε εκ των οποίων ήταν Ιταλοί, Ισπανοί και εθελοντές από διάφορα μέρη. Στην Κέρκυρα, ο Δον Χουάν διέταξε να τεθεί ο στόλος σε πλήρη πολεμική παράταξη. Με την κίνησή του απέδειξε το αξιόμαχο του στόλου, την ταχυτάτη εκτέλεση των διαταγών, την ψυχραιμία και τον πλήρη συντονισμό ενεργείας αξιωματικών, στρατιωτών και ναυτικών, αλλά συνάμα τη μεταξύ των αρχηγών εχθρότητα, η οποία δεν προοιώνιζε αγαθά αποτελέσματα. Όταν ο Ντόρια, ως αντιπρόσωπος του Δον Χουάν, μετέβη για επιθεώρηση των ενετικών πλοίων, οι κυβερνήτες τους αρνήθηκαν να τον δεχθούν. Το επεισόδιο αυτό ακολούθησε άλλο σοβαρότερο, στις 2 Οκτωβρίου, όταν δόθηκε διαταγή να ετοιμαστεί ο στόλος για αναχώρηση: ενώ οι αξιωματικοί και ναύτες ενετικής γαλέρας, κυβερνώμενης από τον Κρητικό Ανδρέα Καλλέργη, ασχολούνταν πυρετωδώς με την προετοιμασία του πλοίου, οι Ισπανοί στρατιώτες, οι οποίοι επέβαιναν, συνεπλάκησαν με τους Ενετούς. Ο Μούτσο, αρχηγός των Ισπανών αρκεβουζιέρων, επενέβη υπέρ των ανδρών του. Η σύρραξη γενικεύθηκε και είχε ως αποτέλεσμα να φονευθούν αρκετοί Ισπανοί και Ενετοί. Ο Βενιέρ πληροφορήθηκε τα της συμπλοκής και έστειλε τον αρχηγό της ναυτικής αστυνομίας με δύναμη να την καταστείλει. Ο Μούτσιο τον φόνευσε, όπως και δύο από τους στρατιώτες του. Ο Βενιέρ μετέβη στον τόπο της συρράξεως, Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 79 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

7 συνέλαβε τον ταραξία και δύο συνενόχους του και διέταξε να τους κρεμάσουν στο μεγάλο ιστίο της ενετικής γαλέρας. Το γεγονός αυτό παρ ολίγο να λάβει μεγάλες διαστάσεις και προς στιγμή απειλήθηκε η διάλυση του στόλου. Τα ενετικά πλοία συγκεντρώθηκαν και από στιγμή σε στιγμή αναμενόταν σύρραξη. Η ψυχραιμία, η ευφυΐα και η συναίσθηση ευθύνης του Δον Χουάν συντέλεσαν, ώστε το θλιβερό αυτό επεισόδιο να μην έχει παραπέρα συνέπειες. ΤΑ ΠΡΟ ΤΗΣ ΝΑΥΜΑΧΙΑΣ Οι δυνάμεις των δύο αντίπαλων στόλων, χριστιανικού και οθωμανικού, ήταν σχεδόν ίσες. Ο οθωμανικός αποτελούνταν από 208 γαλέρες, 60 γαλιότες και ένα σημαντικό αριθμό μικρότερων πλοίων (πιθανότατα πάνω από 60), επέβαιναν δε επ αυτών στρατιώτες, μεταξύ αυτών γενίτσαροι, άριστοι πολεμιστές, οπλισμένοι με αρκεβούζια. Ο οθωμανικός στόλος υπερτερούσε του χριστιανικού μόνο κατά την ομοιογένεια. Οι οθωμανοί δεν στερούνταν πλέον, μετά από ενάμισυ αιώνα ναυτικών περιπετειών, με κύρια δραστηριότητα μάλιστα την πειρατεία, ναυτικών γνώσεων. Ωστόσο, υστερούσαν ακόμη σημαντικά σε σχέση με τους Ιταλούς θαλασσοπόρους. Ο χριστιανικός στόλος μεταστάθμευσε από την Κέρκυρα στην Ηγουμενίτσα, από την οποία απέπλευσε την 3 η Οκτωβρίου προς το Νότο. Κατά τον πλου, ο Δον Χουάν πληροφορήθηκε από ένα κρητικό μπρίκι ότι η Αμμόχωστος περιήλθε στα χέρια των Τούρκων. Η κατάληψη και του τελευταίου αυτού οχυρού της Κύπρου υπήρξε μέγα πλήγμα για το χριστιανικό κόσμο και ιδιαιτέρως για τους Ενετούς. Αν και αναμενόμενο, το γεγονός αυτό λύπησε βαθύτατα αξιωματικούς και πληρώματα του στόλου και τους φανάτισε ακόμα περισσότερο κατά του βάρβαρου εχθρού, που δεν σεβάστηκε τους όρους της παράδοσης της Αμμοχώστου και κατακρεούργησε τους τελευταίους ηρωικούς υπερασπιστές της. Ολόκληρος ο τουρκικός στόλος βρισκόταν συγκεντρωμένος εντός του κόλπου των Πατρών. Κατά το συγκροτηθέν πολεμικό συμβούλιο, ο Περτέβ πασάς υπήρξε ο μόνος που υποστήριξε ότι, υπό τις υφιστάμενες τότε συνθήκες, δεν έπρεπε ο τουρκικός στόλος να αντιπαραταχθεί του χριστιανικού. Έχω υπόψη μου, είπε, ότι οι στόλοι της Ισπανίας, της βενετίας, του πάπα και των άλλων χριστιανικών ηγεμόνων αποτελούν ήδη μία ισχυρή ναυτική δύναμη. Νομίζω ότι αποτελεί καθαρή παραφροσύνη να αντιπαραταχθούμε. Οι χριστιανοί δεν ήρθαν ως εδώ χάριν ναυτικής επίδειξης. Έχουν επικεφαλής τον Βενιέρο, του οποίου όλοι γνωρίζουμε τα προσόντα και τη γενναιότητα. Εάν οι χριστιανοί είχαν την πρόθεση να αδρανήσουν, θα παρέμεναν στην Κέρκυρα ή θα κατευθύνονταν στη Βενετία. Αλλά και από την παραβολή των δυνάμεων των δύο στόλων δεν δύναται να συναχθεί ότι ο δικός μας υπερτερεί του χριστιανικού. Έχουμε, βεβαίως, 208 γαλέρες, 60 γαλιότες, 20 μπρίκια και λοιπά μικρότερα πλοία. Και αν δεχθούμε ακόμη ότι ο εχθρός διαθέτει μόνο 200 πλοία, κανείς δεν μας βεβαιώνει ότι αυτά δεν είναι γαλέρες. Άλλωστε δεν πρέπει να λησμονούμε ότι διαθέτει και 6 γαλεάσσες, τις οποίες σοβαρώς πρέπει να υπολογίσουμε. Αλλά και από άποψη εμψύχου υλικού μειονεκτούμε. Οι σπαχήδες μας είναι νεοσύλλεκτοι, χωρίς πολεμική πείρα. Οι άλλοι είναι ικανοί για πόλεμο στην ξηρά, αλλά όχι στη θάλασσα. Όλοι σχεδόν έχουν μόνο τόξα και έχουν συνηθίσει να μάχονται μόνο εναντίον μικρότερων δυνάμεων. 80 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

8 Ο Στόλος των Οθωμανών και η Ιερή Συμμαχία στη Ναυμαχία της Ναυπάκτου. (Εργαστήρι Τζόρτζιο Βασάρι, Βασιλική Αίθουσα).

9 Οι Οθωμανοί δεν στερούνταν πλέον, μετά από ενάμιση αιώνα ναυτικών περιπετειών, των σχετικών γνώσεων. Ωστόσο, υστερούσαν ακόμη σημαντικά σε σχέση με τους Ιταλούς θαλασσοπόρους. Αντιθέτως, ο εχθρός διαθέτει εμπειροπόλεμους στρατιώτες της Ιταλίας και της Ισπανίας, που έχουν ασκηθεί στη θάλασσα και οι περισσότεροι είναι οπλισμένοι με αρκεβούζια. Εξάλλου πρέπει να φυλαχθούμε από τον εσωτερικό εχθρό. Οι χριστιανοί σκλάβοι του στόλου μας είναι σε αριθμό ίσο περίπου με τους στρατιώτες μας. Ο σουλτάνος μας έδωσε τη διαταγή να πολεμήσουμε, όχι όμως να οδηγήσουμε το στόλο μας σε μια βέβαιη και ανεπανόρθωτη καταστροφή. Δυστυχώς για τους Οθωμανούς και ευτυχώς για τους χριστιανούς, τα ορθά αυτά λόγια δεν ήταν διατεθειμένοι να τα ακούσουν οι αρχηγοί του τουρκικού στόλου. Τελικώς, επικράτησε η αντίθετη άποψη του Αλή πασά, την οποία αποδέχθηκαν οι υπόλοιποι αρχηγοί του στόλου. Ο Αλή πασάς είπε: Δεν νομίζω ότι οι χριστιανοί σκοπεύουν να ναυμαχήσουν, προτού ο στόλος τους συμπληρωθεί με πλοία και γαλέρες. Ο Βενιέρος θα θελήσει να δώσει ναυμαχία και άνευ αυτών, αλλά δεν είναι βέβαιο αν θα παρασύρει και τους λοιπούς αρχηγούς. Όσον αφορά σε εμένα, ποτέ δεν θα αρνιόμουν τη βοήθεια των μικρών πλοίων, διότι μαζί με αυτά, ο οθωμανικός στόλος εμφανίζεται μεγαλύτερος του χριστιανικού και έτσι, αν μη τι άλλο, θα εντυπωσιάσει τον εχθρό. Εξάλλου, το ευέλικτο των μικρών πλοίων συντελεί στο να παρέχουν βοήθεια στις γαλέρες. Είναι αλήθεια ότι ο σπαχήδες είναι νεοσύλλεκτοι στρατιώτες, αλλά είναι γενναίοι και μαζί με τους παλαιούς στρατιώτες αποτελούν αξιόλογο στρατιωτικό σώμα. Δεν έχουν, το ομολογώ, συνηθίσει στη θάλασσα, αλλά δεν πρόκειται περί μεγάλου πλου, αφού πρόκειται να πάμε στην Κεφαλληνία. Ο μεγάλος αριθμός των αρκεβουζιέρων των χριστιανών δεν με τρομάζει. Το αρκεβούζιο δεν υπερέχει του παλαιού οθωμανικού τόξου. Ο χρόνος που απαιτείται για να γεμίσει, είναι αρκετός για να στείλει το τόξο τριάντα βέλη. Φοβάστε την επανάσταση των χριστιανών σκλάβων κατά το διάστημα της ναυμαχίας. Αλλά ο κίνδυνος αυτός θα αποφευχθεί, διότι, μόλις συμπλεχθούν τα πλοία, θα υποχρεώσουμε τους κατάδικους να πάνε κάτω από τους πάγκους και θα δώσουμε διαταγή στους φύλακες να σκοτώσουν αμέσως καθένα που θα κινηθεί. Επίσης, μπορούμε να υπολογίσουμε στην έχθρα μεταξύ Ιταλών και Ισπανών. Αιχμάλωτοι, προερχόμενοι από την Ηγουμενίτσα μας ανέφεραν ότι, λόγω της αυστηρής τιμωρίας ορισμένων στρατιωτών, απειλήθηκε γενική σύρραξη μεταξύ των χριστιανικών δυνάμεων. Ο Ουλούτς Αλής, εξάλλου, είπε στο συμβούλιο μεταξύ άλλων και τα εξής: Μη χάνουμε ούτε στιγμή. Ας πλεύσουμε αμέσως αποφασισμένοι να συναντήσουμε τον εχθρό. Θα τον δούμε να φεύγει ή να αιχμαλωτίζεται. Η νίκη εξαρτάται από την άμεση ενέργειά μας. Εάν δεν ενεργήσουμε αμέσως στον εχθρικό στόλο, θα προστεθούν πλοία και γαλέρες. Οι αρχηγοί του χριστιανικού στόλου θα φθάσουν στο σημείο να έρθουν, προς αίσχος των Οθωμανών, να μας προσβάλλουν προ της Ναυπάκτου. Ο τουρκικός στόλος προχώρησε προς την είσοδο του κόλπου των Πατρών και αγκυροβόλησε σε θέση που απείχε 12 ναυτικά μίλια από το ακρωτήριο Σκρόφα και 14 από το νησί Οξειά που είναι η τελευταία 82 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

10 Ο εικοσιτετράχρονος Δον Χουάν, ο Αυστριακός αποδείχτηκε, ως επικεφαλής του στόλου της Ιερής Συμμαχίας, ικανός διπλωμάτης για να κρατήσει τη συμμαχία ενωμένη, παρά το νεαρό της ηλικίας του. Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 83 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

11 Ο Δον Χουάν, ο Αυστριακός και στην δίπλα σελίδα η Ναυμαχία της Ναυπάκτου. (Εργαστήρι Τζόρτζιο Βασάρι, Βασιλική Αίθουσα). νήσος των Κουζολαρίων. Τις πρωινές ώρες της 7 ης Οκτωβρίου ο συμμαχικός στόλος βρισκόταν στα Κουζολάρια, τις Εχινάδες νήσους, δηλαδή σε μικρή απόσταση από τον τουρκικό στόλο, ο οποίος ήταν πλέον ορατός. Ο Δον Χουάν έδωσε το σύνθημα του συναγερμού. Ο στόλος άρχισε να παρατάσσεται σε τάξη μάχης, επί μίας γραμμής, σε τρεις ομάδες. Η αριστερή πτέρυγα του στηριζόταν επί της ακτής για να αποφευχθεί ο κίνδυνος της υπερφαλαγγίσεώς της από τα ευάριθμα και ευέλικτα οθωμανικά σκάφη. Το κύριο σώμα κατείχε τη μέση και η δεξιά πτέρυγα έπλεε ταχέως προς το Νότο, για να αφήσει αρκετό χώρο για την ανάπτυξη της αριστερής πτέρυγας και του κέντρου. Η εφεδρεία ήταν πίσω από το κύριο σώμα του στόλου. Οι έξι ογκώδεις γαλεάσσες, καίτοι βραδυκίνητες, δεν κατόρθωσαν να φθάσουν εγκαίρως και να καταλάβουν τις θέσεις που είχαν οριστεί. Ο τουρκικός στόλος βγήκε από τον κόλπο των Πατρών και με τον τρόπο αυτό οι δύο στόλοι βρέθηκαν αντιμέτωποι τις πρωινές ώρες της 7 ης Οκτωβρίου 1571, κοντά στο ακρωτήριο Σκρόφα, το αιματηρό ακρωτήριο. Το σκηνικό είχε στηθεί για μία από τις σπουδαιότερες ναυμαχίες της ιστορίας. Ο τουρκικός στόλος παρατάχθηκε αντίκρυ στο χριστιανικό σε μία γραμμή και τρεις ομάδες: αριστερά πτέρυγα, κέντρο, δεξιά πτέρυγα. Κατά τη διάρκεια της ναυμαχίας, οι αντίπαλες δυνάμεις είχαν ως εξής: Aπό την πλευρά της χριστιανικής συμμαχίας, στην αριστερή πτέρυγα βρίσκονταν 50 πλοία με αρχηγό τον Μπαρμπαρίγκο. Στο κέντρο ήταν η κύρια δύναμη με 74 πλοία και αρχηγό τον γενικό αρχηγό των δυνάμεων ξηράς και θάλασσας της εκστρατείας, Δον Χουάν, που επέβαινε της Reale, η οποία δέσποζε στο μέσο της όλης παράταξής. Δεξιά είχε τη ναυαρχίδα του πάπα, 84 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

12 στην οποία επέβαινε ο ναύαρχος Κολόνα, αριστερά δε τη ναυαρχίδα της Βενετίας, στην οποία επέβαινε ο ναύαρχος Βενιέρ. Στη δεξιά χριστιανική πτέρυγα υπήρχαν ακόμη 50 πλοία υπό τον Αντρέα Ντόρια. Σε εφεδρεία είχαν παραμείνει συνολικά 30 πλοία, με αρχηγό τον Σάντα Κρουζ. 4 από τις συνολικά 6 γαλεάσσες, δύο με κυβερνήτες τους Αμπρόζιο και Αντόνιο Μπραγκαντίνο και άλλες δύο υπό τους Κουόρο και Ντουάντο -ο τελευταίος ήταν και επικεφαλής του στολίσκου των γαλεασσών- είχαν παραταχθεί μπροστά από το κέντρο της χριστιανικής παράταξης. Οι υπόλοιπες δύο, υπό τους Τσέζαρο και Πιζάνι, δεν πρόλαβαν να λάβουν τις θέσεις τους και έμειναν τελικώς εκτός ναυμαχίας. Στην πλευρά των Οθωμανών στη δεξιά πτέρυγα, έναντι της αριστερής του συμμαχικού στόλου, είχαν λάβει θέση 80 πλοία με αρχηγό τον Μεχμέτ-Σιρόκο. Στο κέντρο βρισκόταν και εδώ η κυρία δύναμη, με συνολικά 116 πλοία, στα οποία ωστόσο συμπεριλαμβάνονταν και τα πλοία που είχαν τηρηθεί σε εφεδρεία. Αρχηγός εδώ ήταν ο ίδιος ο ναύαρχος του οθωμανικού στόλου, ο Αλή πασάς. Τέλος, στην αριστερή πτέρυγα, έναντι της δεξιάς του χριστιανικού στόλου, είχαν παραταχθεί τα υπόλοιπα 80 πλοία με αρχηγό τον Ουλούτς Αλή. Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΑΥΜΑΧΙΑΣ Στις 11 το πρωί, μετά από αρκετές προσπάθειες των καπετάνιων και των πληρωμάτων των πλοίων, οι παρατάξεις των αντιπάλων στόλων είχαν ολοκληρωθεί. Ο Δον Χουάν, επιβαίνοντας σε μια ελαφριά φρεγάτα, διέρχεται του χριστιανικού στόλου κάτω από τις επευφημίες των αξιωματικών και ναυτών, κρατώντας σταυρό. Προσπαθεί να ανυψώσει το ηθικό των ανδρών του ενόψει της τρομερής σύγκρουσης που επίκειται. Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 85 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

13 Στο πλαίσιο αυτό οι ηγέτες του στόλου της συμμαχίας προχωρούν και σε μία ακόμη κίνηση: αφαιρούνται από τους χριστιανούς κατάδικους οι αλυσίδες και τους δίνουν όπλα. Με την επιστροφή του Δον Χουάν στη Reale, υψώνεται σε αυτήν υπό τους ήχους των πυροβόλων, η σημαία της Συμμαχίας, την οποία είχε στείλει ο πάπας, με την εντολή να αναρτηθεί μόνο κατά τη ναυμαχία. Συγχρόνως, υψώνεται στη ναυαρχίδα του Αλή πασά η σημαία του Προφήτη, λευκή με φράσεις από το Κοράνι, γραμμένες με χρυσά γράμματα και στις δύο πλευρές. Ο Ντόρια για να αποφύγει τον κίνδυνο (όπως ισχυρίστηκε μετά τη ναυμαχία) να κυκλωθεί από την αριστερή εχθρική πτέρυγα, συνέχισε τον προς Νότο πλουν του και απομακρύνθηκε επικίνδυνα από το δεξί άκρο του κέντρου, το οποίο άφησε τελείως ακάλυπτο. Παρόλα αυτά, ο Δον Χουάν δίνει, εντέλει, τη διαταγή της επίθεσης. Στο κέντρο της χριστιανικής παράταξης και μπροστά από το αριστερό, οι τέσσερις γαλεάσσες που ήταν το ισχυρό χαρτί των χριστιανών, αφού οι Τούρκοι δεν διέθεταν τόσο ισχυρά πλοία, βάλλουν με τα πυροβόλα τους εύστοχα κατά του τουρκικού στόλου. Τα άκρα του κέντρου του προς στιγμήν κάμπτονται. Αλλά ο Αλή πασάς τίθεται επικεφαλής στην παράταξή του και παρασύρει ολόκληρο τον τουρκικό στόλο ο οποίος, συνεχώς βαλλόμενος από τις γαλεάσσες, τις προσπερνάει και πλησιάζει τη χριστιανική παράταξη. Η αριστερή πτέρυγα του χριστιανικού στόλου και η δεξιά του τουρκικού εμπλέκονται και αρχίζει μια σκληρή και φονική μάχη. Οι Οθωμανοί επιδιώκουν να εκμεταλλευτούν την ευελιξία και ταχύτητα των μικρότερων πλοίων τους, ορισμένα εκ των οποίων διολισθαίνουν μεταξύ της ακτής και των χριστιανικών πλοίων και τα προσβάλλουν από τα μετόπισθεν. Ο Ντόρια, για να αποφύγει τον κίνδυνο να κυκλωθεί από την αριστερή εχθρική πτέρυγα, συνέχισε τον προς Νότο πλου του και απομακρύνθηκε επικίνδυνα. Το αριστερό των χριστιανών έχει εμπλακεί σε μια σύγκρουση φθοράς, κατά τη διάρκεια της οποίας φονεύεται ο επικεφαλής της πτέρυγας, Μπαρμπαρίγκο και οι Τούρκοι επιβιβάζονται στη γαλέρα του συγκρουόμενοι με τους Ιταλούς ναύτες. Τα συμμαχικά πλοία σπεύδουν προς τη ναυαρχίδα και συνάπτεται τρομερά συμπλοκή κατά την οποία φονεύεται ο Μεχμέτ-Σιρόκο και κυριεύεται η δική του ναυαρχίδα. Τα περισσότερα τουρκικά πλοία ρίχνονται στην ξηρά, ενώ τα υπόλοιπα αιχμαλωτίζονται από τους χριστιανούς. Στο κέντρο ο αγώνας είναι ακόμη πιο σκληρός, διότι και οι δύο πλευρές γνωρίζουν ότι εκεί θα κριθεί. Οι αρχηγοί αναγνωρίζονται αμοιβαίως από τις σημαίες των πλοίων τους και αλληλοεξοντώνονται μετά μανίας. Σε ελάχιστη απόσταση, η Reale βάλλει με τα πυροβόλα της κατά της τουρκικής Καπιτάνας, που και αυτή βάλλει κατά της Reale. Οι δύο εχθρικές ναυαρχίδες συγκρούονται. Το έμβολό της τουρκικής εισέρχεται μέχρι του τέταρτου πάγκου των κωπηλατών της χριστιανικής. Για να αποχωρισθούν τα πλοία, κάνουν όπισθεν. Μετά τη δύσκολη αποκόλλησή τους, γλιστρούν σιγά-σιγά το ένα δίπλα στο άλλο. Τα κουπιά αμφοτέρων σπάζουν στις πλευρές που εφάπτονται τα πλοία. Ρίχνονται οι άρπαγες και από τα δύο πλοία, τα οποία έτσι συνδέονται άρρηκτα πλέον και αποτελούν ένα ενιαίο πεδίο μάχης. Συγχρόνως, ο Περτέβ πασάς ορμά με τη ναυαρχίδα του κατά της ναυαρχίδας 86 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

14 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου αναχαίτισε τη oθωμανική επέκταση στη Μεσόγειο. (Χάντρικ Βρουμ ο νεώτερος, ).

15 Ο Αλή Πασάς αρχηγός εκστρατείας χωρίς καμία εμπειρία σε ναυτικές επιχειρήσεις, ήταν ο άμεσα υπαίτιος για την οθωμανική ήττα. 88 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

16 της Βενετίας και συγκρούεται με αυτήν, ενώ η γαλέρα στην οποία επιβαίνουν οι δύο γιοι του Αλή πασά, διέρχεται μεταξύ της ναυαρχίδας του πάπα και της αντίστοιχης της Σαβοίας και επιτίθεται κατά των δύο χριστιανικών γαλέρων, που είναι όπισθεν της Reale και προορισμός τους είναι να την υποστηρίξουν. Στη Reale επιβαίνουν 400 εμπειροπόλεμοι και οπλισμένοι με αρκεβούζια στρατιώτες του σώματος της Σαρδηνίας, ενώ στην τουρκική 300 γενίτσαροι, άριστοι μαχητές και οπλισμένοι και αυτοί με αρκεβούζια. Οι αξιωματικοί, τιτλούχοι Ισπανοί, αλλά και ο ίδιος ο Δον Χουάν μάχονται στην πρώτη γραμμή ως απλοί στρατιώτες. Δύο φορές οι Ισπανοί καταφέρνουν με ρεσάλτο να επιβιβασθούν στην τουρκική ναυαρχίδα και δύο φορές απωθούνται. Ο Αλή ενισχύεται από τουρκικές γαλέρες και επιχειρεί ρεσάλτο στη Reale. Ο Κολόνα επιτυγχάνει να εμπλέξει και αυτός το πλοίο του με την τουρκική ναυαρχίδα και η σύγκρουση γίνεται ακόμη σφοδρότερη. Οι χριστιανοί στρατιώτες ορμούν και αυτοί στην τουρκική ναυαρχίδα και έτσι οι Τούρκοι βρίσκονται μεταξύ δύο πυρών. Ο Αλή πασάς σκοτώνεται μετά από μία επική μάχη επί του τουρκικού πλοίου και η ναυαρχίδα του στόλου του σουλτάνου καταλαμβάνεται από τους χριστιανούς. Η τουρκική σημαία κατεβαίνει και υψώνεται η σημαία της Συμμαχίας. Ήταν η κρισιμότερη στιγμή της ναυμαχίας. Τυχόν επικράτηση της ναυαρχίδας των Οθωμανών θα είχε τραγικά αποτελέσματα ως προς το ηθικό των χριστιανών, ωστόσο, οι τελευταίοι, αναθαρρημένοι, αρχίζουν να επικρατούν σε όλες τις επιμέρους μάχες και τα πλοία του κέντρου της οθωμανική παράταξης καταλαμβάνονται το ένα μετά το άλλο. Οι σκλάβοι χριστιανοί που αναγκαστικά υπηρετούν ως κωπηλάτες, ελευθερώνονται και τις θέσεις τους παίρνουν οι μέχρι πριν από λίγο δυνάστες τους. Ο Περτέβ πασάς κατορθώνει να διαφύγει με το πλοίο του. Μέχρι τις 2:00 το μεσημέρι, λιγότερο από τρεις ώρες μετά την έναρξη της ναυμαχίας, οι χριστιανοί είναι νικητές στο κέντρο και στην αριστερή πτέρυγα, δηλαδή δεξιά του εχθρού. Στο δεξί της χριστιανικής παράταξης και αριστερό της οθωμανικής η μάχη δεν είχε καν ξεκινήσει! Ο Ντόρια αρκέστηκε όλο το διάστημα της ναυμαχίας να παρακολουθεί τις κινήσεις που έκανε ο Ουλούτς Αλής. Ξαφνικά ο τελευταίος, κατά τις 2:30, αλλάζει πορεία και σπεύδει ολοταχώς κατά του απροστάτευτου δεξιού πλευρού του κέντρου της χριστιανικής παρατάξεως. Η ναυαρχίδα της Μάλτας και 13 άλλα πλοία περικυκλώνονται από συντριπτικά υπερέχουσα εχθρική δύναμη. Μόνο η ναυαρχίδα των Ιπποτών της Μάλτας δέχεται την επίθεση 7 τουρκικών γαλέρων και τελικώς καταλαμβάνεται από τους Τούρκους, οι οποίοι φονεύουν χωρίς οίκτο και διάκριση σχεδόν όλους τους επιβαίνοντες. Τυχαίως σώθηκαν, και μόνοι διότι θεωρήθηκαν νεκροί, τρεις βαριά τραυματισμένοι. Αλλά και τα υπόλοιπα πλοία της ίδιας πλευράς καταλαμβάνονται από τον εχθρό. Ο Ντόρια βλέπει την καταστροφή, αναγνωρίζει, αργά πλέον, το σφάλμα του και σπεύδει στον τόπο της σύρραξης. Εκεί έχει ήδη φτάσει η υπό τον Σάντα Κρουζ εφεδρεία και ο Δον Χουάν με 12 γαλέρες. Ο Ουλούτς Αλής βλέπει το μάταιο του περαιτέρω αγώνα, εγκαταλείπει τα αιχμαλωτισθέντα πλοία και φεύγει συναποκομίζοντας ως τρόπαιο τη σημαία της ναυαρχίδας της Μάλτας, την οποία ο σουλτάνος, σε ανάμνηση της φοβερής για το στόλο του ημέρας, της 7 ης Οκτωβρίου 1571, την ανάρτησε στην Αγία Σοφία. Ωστόσο, ήταν μόνο μικρή παρηγοριά Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 89 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

17 Οι δύο στόλοι είχαν εμπλακεί σε σκληρή μάχη. Η κύρια τακτική ήταν ο εμβολισμός της εχθρικής γαλέρας και κατόπιν το ρεσάλτο στο κατάστρωμά της. Δεν υπήρχε έλεος στον αντίπαλο και οι απώλειες ήταν μεγάλες. (Ανωνύμου, Βενετία, Μουσείο Κορέρ). για το σουλτάνο η σημαία των μισητών για τους Οθωμανούς ιπποτών της Μάλτας. Στις 3:00 το μεσημέρι της 7 ης Οκτωβρίου 1571, ο κραταιός οθωμανικός στόλος, που μόλις τέσσερις ώρες πριν ήταν ο κυρίαρχος της Ανατολικής Μεσογείου, είχε πάψει να υπάρχει ως μάχιμη δύναμη. Η καταλυτική νίκη των δυνάμεων της Συμμαχίας είχε εξοντώσει την τεράστια δύναμη του σουλτάνου και είχε ανακόψει τη ραγδαία επέκταση της δύναμης των Οθωμανών προς Δυσμάς. Λίγα χρόνια αργότερα, η αποτυχία των τελευταίων να καταλάβουν τη Μάλτα, όπου αποκρούστηκαν μετά τη γενναία άμυνα των Ιωαννιτών, θα έθετε οριστικά τέρμα στις προσπάθειες της Υψηλής Πύλης να επεκτείνει την ισχύ της δυτικά του Ιονίου. Στο εξής, οι μόνοι που θα μετέφεραν την οθωμανική ισχύ σε αυτά τα νερά, θα ήταν οι Βορειοαφρικανοί πειρατές που δούλευαν για λογαριασμό των Οθωμανών. ΟΙ ΦΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΝΑΥΜΑΧΙΑΣ Ο Ζουριέν ντε λα Γκραβιέρ γράφει ότι η ναυμαχία είχε πέντε διαφορετικές φάσεις. Κατά την πρώτη, συγκρούονται οι Ενετοί και η δεξιά πτέρυγα των Τούρκων, προτού ακόμη αναπτυχθεί πλήρως ο χριστιανικός στόλος. Κατά τη δεύτερη, τα δύο σώματα της ναυμαχίας αντιμετωπίζονται και συμπλέκονται. Κατά την τρίτη, η δεξιά πτέρυγα του χριστιανικού, υπό τον Ντόρια, και η αριστερή του τουρκικού, υπό τον Ουλούτς Αλή, παρακολουθούνται και απομακρύνονται των δύο στόλων. Κατά το διάστημα που ο Ντόρια εξακολουθεί να πλέει προς το πέλα- 90 Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η ΣΕΠ. - ΟΚΤ. 2009

18 γος και αφήνει απροστάτευτο το κέντρο της χριστιανικής παρατάξεως, ο Ουλούτς Αλής αλλάζει αιφνιδίως κατεύθυνση, επιτίθεται σε μεμονωμένα χριστιανικά πλοία και, λόγω της καταφανώς ανώτερης αριθμητικά δύναμής του, κερδίζει μία εύκολη νίκη, τη στιγμή που οι χριστιανοί νομίζουν ότι είναι σε όλη τη γραμμή νικητές. Κατά την τέταρτη φάση, η υπό τον Σάντα Κρουζ εφεδρεία, η Reale, οι ναυαρχίδες των επιμέρους στόλων και πολλές γαλέρες του κέντρου σπεύδουν στον τόπο της συρράξεως και εντός ελαχίστου χρονικού διαστήματος γίνονται κύριοι της καταστάσεως. Κατά την πέμπτη και τελική φάση, ο Ουλούτς Αλής εγκαταλείπει τα πλοία που έχει αιχμαλωτίσει και σπεύδει να σωθεί με μερικές γαλέρες, τις οποίες τελικώς κατορθώνει να διασώσει. Ο ίδιος ο Ζουριέν ντε λ Γκραβιέρ γράφει για τον Ντόρια: Μελέτησα τον τρόπο ενεργείας του, με ειλικρινή διάθεση να τον βρω εντάξει και έτσι να τον απαλλάξω από κάθε κατηγορία, αλλά δεν δύναμαι παρά να επικρίνω την τακτική του. Διακηρύττω ότι οι σοφοί χειρισμοί του καλύτερου ναυτικού της εποχής του δεν δύνανται, υπό καμίαν αιτιολογία, να τύχουν επιδοκιμασίας. Κατά τη ναυμαχία της Ναυπάκτου, ο οθωμανικός στόλος υπέστη πρωτοφανή πανωλεθρία Τούρκοι, κατ άλλους , φονεύθηκαν. Οι περισσότεροι των Οθωμανών πολεμιστών, γράφει Τούρκος ιστορικός, φονεύθηκαν, επλήγησαν ή αιχμαλωτίσθηκαν. Όλοι οι σπαχήδες κατεσφάγησαν. 190 γαλέρες, πολλές γαλιότες και άλλα μικρότερα πλοία αιχμαλωτίσθηκαν από τους χριστιανούς, 15 άλλες γαλέρες των Οθωμανών βυθίστηκαν ή κάηκαν και σκλάβοι κωπηλάτες χριστιανοί ελευθερώθηκαν. Αλλά και ο χριστιανικός στόλος υπέστη αρκετές ζημιές. Σε πολλές γαλέρες και άλλα πλοία, τα οποία συμπολέμησαν με το χριστιανικό στόλο, ήταν κυβερνήτες Έλληνες. Σε εκθέσεις της εποχής ανφέρονται οι Αλέξ. Πιτζαμάνος, Γ. Καλλέργης, Χ. Κουδοκάλης, Σ. Χαλκιόπουλος. Π. Μπούας (φονεύθηκε κατά τη ναυμαχία) Α. Τζιμάρας, Α. Κουτούβαλης, Α. Καλλέγκας, Φ. Βομβίκος, Δ. Καλαφάτος, Μοδίνος, Σιγούρος κ.α. Οι συντάκτες των εν λόγω εκθέσεων, αλλά και οι ιστορικοί, όπως ο Σαγκρέδο, εξαίρουν την ανδρεία, τη ναυτική εμπειρία, την προσήλωση στο καθήκον των Ελλήνων αυτών, όπως και τη συμβολή τους στη ναυμαχία. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ BICHENO H, Crescent and Cross. The Battle of Lepanto London, HESS A, The battle of Lepanto and its place in Mediterranean history Past and Present 57, IMBER, C, The reconstruction of the Ottoman fleet after the battle of Lepanto, , in idem. Studies in Ottoman History and Law. Istanbul,1996. CUILMARTIN, J.F. Galleons and Galleys. London, KONSTAM, A, Lepanto 1571: The Greatest Naval Battle of the Renaissance. Oxford, Σ Τ ΡΑΤ Ι ΩΤ Ι Κ Η Ε Π Ι Θ Ε Ω Ρ Η Σ Η 91 Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου Οι Χριστιανοί Αναχαιτίζουν τους Οθωμανούς

Το τζαμί Αραπζάρ (προηγουμένως Σταυρός του Μισιρίκου) φραγκοβυζαντινή εκκλησία παρά την Εκκλησία Φανερωμένης σε φωτογραφία όπως

Το τζαμί Αραπζάρ (προηγουμένως Σταυρός του Μισιρίκου) φραγκοβυζαντινή εκκλησία παρά την Εκκλησία Φανερωμένης σε φωτογραφία όπως S-65 Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1578 Μια σειρά από επαναστάσεις πραγματοποιήθηκαν στην περίοδο της Τουρκοκρατίας (1571-1878) οι οποίες είχαν τη δική τους σημασία. Με αυτές τις επαναστάσεις ασχολήθηκε ο Κύπριος ερευνητής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 (σελ ) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου

Κεφάλαιο 5 (σελ ) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου Ιστορία ΣΤ τάξης Γ Ενότητα «Η Μεγάλη Επανάσταση (1821 1830) 1 Κεφάλαιο 5 (σελ. 90 93) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου Η επανάσταση διαδόθηκε γρήγορα στα νησιά του Αιγαίου. Σπουδαίοι ναυτικοί, όπως ο

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3. Οι Βαλκανικοί Πόλεµοι (σελ )

Κεφάλαιο 3. Οι Βαλκανικοί Πόλεµοι (σελ ) Ιστορία ΣΤ τάξης 5 η ενότητα «Η Ελλάδα στον 20 ο αιώνα» 1 Κεφάλαιο 3 Οι Βαλκανικοί Πόλεµοι (σελ. 186 189) Οι προσδοκίες, που καλλιέργησε στους υπόδουλους χριστιανικούς λαούς το κίνηµα των Νεοτούρκων το

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912)

Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912) Ενότητα 29 Οι Βαλκανικοί πόλεμοι 1912-1913 Ιστορία Γ Γυμνασίου Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης (26 Οκτωβρίου 1912) Χρονολόγιο 1897-1908 Μακεδόνικος Αγώνας 1912-1913 Βαλκανικοί πόλεμοι 1914-1918 Α' Παγκόσμιος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ. ΤΟ ΠΑΛΑΙΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ Χρονολογικό πλαίσιο: 17ος-18ος αι.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ. ΤΟ ΠΑΛΑΙΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ Χρονολογικό πλαίσιο: 17ος-18ος αι. ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΤΟ ΠΑΛΑΙΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ Χρονολογικό πλαίσιο: 17ος-18ος αι. 7.1 Προοίµιο Καθώς ο τροµερός σε εξελίξεις ευρωπαϊκός 16ος αιώνας πλησίαζε προς το τέλος του, το ευρωπαϊκό σύστηµα δυνάµεων είχε διαµορφωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ α. η αραβική εξάπλωση με την καθοδήγηση των δύο πρώτων χαλιφών οι Άραβες εισέβαλαν και κατέκτησαν σε σύντομο χρονικό διάστημα τις πλούσιες χώρες της Εγγύς

Διαβάστε περισσότερα

Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου, στις 7 Οκτωβρίου του 1571. [02-02-07 - Φάκελοι - Νίκος Πατούχας και ομώνυμο άρθρο από τη Wikipedia ]

Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου, στις 7 Οκτωβρίου του 1571. [02-02-07 - Φάκελοι - Νίκος Πατούχας και ομώνυμο άρθρο από τη Wikipedia ] Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου, στις 7 Οκτωβρίου του 1571 [02-02-07 - Φάκελοι - Νίκος Πατούχας και ομώνυμο άρθρο από τη Wikipedia ] Η Ανίκητη Οθωμανική Αυτοκρατορία Για να συλλάβει κανείς την εδαφική και στρατιωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ.. Τι είναι το Ρούπελ; Το Ρούπελ είναι οχυρό και πρόκειται για το μεγαλύτερο συγκρότημα της οχυρωμένης τοποθεσίας κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ. Όνομα :Βασίλης Μανουράς. Τάξη :Γ2. Εργασία Γαλλικών

ΜΕΓΑΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ. Όνομα :Βασίλης Μανουράς. Τάξη :Γ2. Εργασία Γαλλικών ΜΕΓΑΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ Όνομα :Βασίλης Μανουράς Τάξη :Γ2 Εργασία Γαλλικών ΜΕΓΑΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ ΚΑΤΑΓΩΓΗ Ο Ναπολέων Βοναπάρτης (Napoléon Bonaparte) (15 Αυγούστου 1769 5 Μαΐου 1821) ήταν Γάλλος στρατηγός

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΡΑΜΕΝΗΣ. Ο Θηραμένης ήταν ένας Αθηναίος πολιτικός, εξέχων στην τελευταία δεκαετία του

ΘΗΡΑΜΕΝΗΣ. Ο Θηραμένης ήταν ένας Αθηναίος πολιτικός, εξέχων στην τελευταία δεκαετία του ΘΗΡΑΜΕΝΗΣ Ο Θηραμένης ήταν ένας Αθηναίος πολιτικός, εξέχων στην τελευταία δεκαετία του ΖΩΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Ο Θηραμένης γεννήθηκε στην Κέα το 451π.Χ., αλλά υιοθετήθηκε από τον Άγνωνα, έναν αρχαίο πολιτικό

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 8. Η γερµανική επίθεση και ο Β' Παγκόσµιος Πόλεµος (σελ )

Κεφάλαιο 8. Η γερµανική επίθεση και ο Β' Παγκόσµιος Πόλεµος (σελ ) Ιστορία ΣΤ τάξης Ενότητα Ε - «Η Ελλάδα στον 20 ο αιώνα» 1 Κεφάλαιο 8 Η γερµανική επίθεση και ο Β' Παγκόσµιος Πόλεµος (σελ. 208 211) Μετά την αποτυχία των Ιταλών να καταλάβουν την Ελλάδα, έσπευσαν να τους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2)

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2) ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2) Εμφύλια διαμάχη στην Κέρκυρα Μετά την καταστολή της αποστασίας των Μυτιληναίων από τους Αθηναίους και την κατάληψη των Πλαταιών από τους Σπαρτιάτες(427π.Χ.),

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α.

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Χρονολόγιο 1844: Συνταγματική μοναρχία (σύνταγμα) 1862: Έξωση του Όθωνα

Διαβάστε περισσότερα

Το τίμημα της αθηναϊκής αλαζονείας

Το τίμημα της αθηναϊκής αλαζονείας Το τίμημα της αθηναϊκής αλαζονείας ΟΜΑΔΑ Β :ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΑΚΟΥΡΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΑΝΤΡΕΟΥ ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΕΡΡΑΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ 3 ο ΓΕΛ ΠΑΤΡΩΝ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ : 2013-2014

Διαβάστε περισσότερα

600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ

600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ 600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ ΠΛΗΣΙΑΣΕ, ΝΥΞΕ ΜΕ ΤΗ ΜΑΚΡΙΑ ΛΟΓΧΗ Ή ΤΟ ΞΙΦΟΣ ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΝΕΓΓΥΣ ΚΑΙ ΦΟΝΕΥΣΕ ΕΝΑΝ ΑΝΔΡΑ. ΑΝΤΙΤΑΞΕ ΠΕΛΜΑ ΣΤΟ ΠΕΛΜΑ, ΘΕΣΕ ΑΣΠΙΔΑ ΣΤΗΝ ΑΣΠΙΔΑ, ΠΡΟΤΑΞΕ ΛΟΦΙΟ ΣΤΟ ΛΟΦΙΟ, ΚΡΑΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανασκόπηση Στο προηγούμενο μάθημα είδαμε πως μετά το θάνατο του Βασιλείου Β : το Βυζάντιο έδειχνε ακμαίο, αλλά είχαν τεθεί οι βάσεις της κρίσης στρατι

Ανασκόπηση Στο προηγούμενο μάθημα είδαμε πως μετά το θάνατο του Βασιλείου Β : το Βυζάντιο έδειχνε ακμαίο, αλλά είχαν τεθεί οι βάσεις της κρίσης στρατι Εσωτερική κρίση εξωτερικοί κίνδυνοι 1054-10811081 Στο σημερινό μάθημα θα δούμε: 1. τα εσωτερικά προβλήματα 2. τους εξωτερικούς κινδύνους 3. κυρίως τη μάχη στο Ματζικέρτ και τις συνέπειές της Ανασκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

25η Μαρτίου 1821 Η 25η Μαρτίου αποτελεί διπλή εορτή για τους Έλληνες, μαζί με τον Ευαγγελισμός της Θεοτόκου εορτάζεται και ο ξεσηκωμός των Ελλήνων κατά των Τούρκων. Στην πραγματικότητα η επανάσταση είχε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ ΣΕΡ ΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ 1

Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ ΣΕΡ ΑΚΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ - Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ 1 Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ 1 Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΟΥ ΞΕΡΞΗ 10 χρόνια µετά το Μαραθώνα, ο νέος βασιλιάς των Περσών, Ξέρξης, ετοιµάζει µια µεγάλη εκστρατεία κατά της Ελλάδας : κατά τον

Διαβάστε περισσότερα

Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω όρων: α. Οργανικός νόµος 1900 β. Συνθήκη φιλίας και συνεργασίας γ. «Ηνωµένη αντιπολίτευσις»

Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω όρων: α. Οργανικός νόµος 1900 β. Συνθήκη φιλίας και συνεργασίας γ. «Ηνωµένη αντιπολίτευσις» Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω όρων: α. Οργανικός νόµος 1900 β. Συνθήκη φιλίας και συνεργασίας γ. «Ηνωµένη αντιπολίτευσις» Β. Να αντιστοιχίσετε τα γράµµατα της στήλης Α µε αυτά της στήλης 1.Επανάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Οι βυζαντινοί ήταν καλά πληροφορημένοι για τις γειτονικές χώρες από δικούς τους ανθρώπους. Όταν έφταναν επισκέπτες, έμποροι, μισθοφόροι ή στρατιωτικοί φυγάδες, ή ακόμα κρατικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ "

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΩΝ "ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ 1911-1913" Κεφάλαιο 2 Η πρώτη φάση του Α Βαλκανικού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου],

ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου], ΤΕΛΕΤΗ Α/Τ ΒΕΛΟΣ 2017 Κύριε Εκπρόσωπε της Κυβέρνησης - Υπουργέ Εθνικής Άμυνας, Κυρία Εκπρόσωπε της Βουλής των Ελλήνων [Μαρία Τριανταφύλλου], Κύριοι Αρχηγοί & Εκπρόσωποι των Κομμάτων της Βουλής των Ελλήνων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΦΟΡΜΕΣ ΤΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ - Ο ΑΡΧΙΔΑΜΕΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΦΟΡΜΕΣ ΤΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ - Ο ΑΡΧΙΔΑΜΕΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΦΟΡΜΕΣ ΤΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ - Ο ΑΡΧΙΔΑΜΕΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Ποιος πόλεμος ονομάζεται Πελοποννησιακός: Ο καταστροφικός εμφύλιος πόλεμος μεταξύ Αθήνας - Σπάρτης και των συμμαχικών τους πόλεων-κρ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ "

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΩΝ "ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ 1911-1913" Κεφάλαιο 4 Ο πόλεμος των τριάντα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ

ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ ΔΗΜΟΣΙΚΟ ΧΟΛΕΙΟ ΓΩΝΙΑ Δ ΣΑΞΗ ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ ΔΑΣΚΑΛΟΣ: ΦΑΡΜΑΚΗΣ ΗΛΙΑΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 ΗΓΟΤΜΕΝΟ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΑΡΙΝΑΚΗ Ήταν πρόεδρος της Επαναστατικής Επιτροπής Ρεθύμνης με καταγωγή από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ "

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΩΝ "ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ 1911-1913" Κεφάλαιο 3 Η δεύτερη φάση και το

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Τοποθετήστε τους δείκτες σκορ, στη θέση 0 του μετρητή βαθμολογίας. ΣΤ. Τοποθετήστε τον δείκτη χρόνου στη θέση Ι του μετρητή χρόνου.

Ε. Τοποθετήστε τους δείκτες σκορ, στη θέση 0 του μετρητή βαθμολογίας. ΣΤ. Τοποθετήστε τον δείκτη χρόνου στη θέση Ι του μετρητή χρόνου. ιαρκεια 90 λεπτα Παικτεσ 4 Ηλικια 12+ ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Το Autokrator είναι ένα μεσαιωνικό στρατιωτικό παιχνίδι, για τις μάχες μεταξύ Χριστιανών και Μουσουλμάνων μεταξύ 7ου και 11ου αιώνα μ.χ.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.)

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.) ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.) Ενότητα #2: H Δ Σταυροφορία και η άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους Σχόλια για τα γεγονότα της προηγούμενης ενότητας Νικόλαος

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

18 ος 19 ος αι. ΣΟ ΑΝΑΣΟΛΙΚΟ ΖΗΣΗΜΑ. «Σώστε με από τους φίλους μου!»

18 ος 19 ος αι. ΣΟ ΑΝΑΣΟΛΙΚΟ ΖΗΣΗΜΑ. «Σώστε με από τους φίλους μου!» 18 ος 19 ος αι. ΣΟ ΑΝΑΣΟΛΙΚΟ ΖΗΣΗΜΑ «Σώστε με από τους φίλους μου!» Σο Ανατολικό ζήτημα, ορισμός Είναι το ζήτημα της διανομής των εδαφών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, η οποία από τις αρχές του 18ου αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ "

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΩΝ "ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ" ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ "ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΝΩΣΗ 1911-1913" Κεφάλαιο 5 Ο χάρτης των Βαλκανίων

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΟΥ ΒΙΕΤΝΑΜ. Εργασία της μαθήτριας Έλλης Βελέντζα για το πρόγραμμα ΣινΕφηβοι

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΟΥ ΒΙΕΤΝΑΜ. Εργασία της μαθήτριας Έλλης Βελέντζα για το πρόγραμμα ΣινΕφηβοι Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΟΥ ΒΙΕΤΝΑΜ Εργασία της μαθήτριας Έλλης Βελέντζα για το πρόγραμμα ΣινΕφηβοι Ο πόλεμος του Βιετνάμ(1965-1975) ήταν η μεγαλύτερη ένοπλη σύγκρουση μεταξύ Δύσης και Ανατολής κατά την διάρκεια του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑΙ ΒΙΒΛΙΟ 3 ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑΙ ΒΙΒΛΙΟ 3 ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑΙ ΒΙΒΛΙΟ 3 ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 70 1 Οι Κερκυραίοι λοιπόν βρίσκονταν σε εμφύλιο πόλεμο, από τότε που επέστρεψαν σ αυτούς οι αιχμάλωτοι που είχαν συλληφθεί στις ναυμαχίες για την υπόθεση

Διαβάστε περισσότερα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Ενότητα 5: Δημήτριος Σταματόπουλος Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη

Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη Επανάληψη Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη Ο Κωνσταντίνος Βυζάντιο 1. Αποφασίζει τη μεταφορά της πρωτεύουσας στην Ανατολή κοντά στο αρχαίο Βυζάντιο: νέο διοικητικό κέντρο η Κωνσταντινούπολη 2. 313

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ ΤΟΥ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΣΤΗΝ ΑΓΓΛΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ Α ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ ΤΗΝ 21 η ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1918

ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ ΤΟΥ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΣΤΗΝ ΑΓΓΛΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ Α ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ ΤΗΝ 21 η ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1918 ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ ΤΟΥ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΣΤΗΝ ΑΓΓΛΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ Α ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ ΤΗΝ 21 η ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1918 Άρθρο του Marek Pruszewicz (BBC World Service, 20 Nov 2014) [Ελεύθερη μετάφραση Υποναυάρχου Μ. Μάστρακα

Διαβάστε περισσότερα

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Επώνυµο Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Όνοµα Υπογραφή Μανώλης Σφραγίδα Υπογραφές Αγωνιστών της Ελληνικής Επαναστάσεως, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1984 Σφραγίδες Ελευθερίας, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1983 Ιδιότητα Γέννησης Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.)

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.) ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΤΙΝΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ (13ος - 18ος αι.) Ενότητα #1: H Δ Σταυροφορία και η άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους Γεγονότα Νικόλαος Καραπιδάκης Τμήμα Ιστορίας Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία.

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία. Η Νίκη σε νομίσματα Νίκη: θεά της ελληνικής μυθολογίας προσωποποιούσε τη δόξα του ελληνικού πολιτισμού. Η Νίκη στέλνονταν από το Δία για να εξυμνήσει μία νίκη, να προσφέρει σπονδές ή να στεφανώσει ένα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία

Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Νεοελληνική Ιστορία Ενότητα 4η: Φιλική Εταιρεία Ελευθερία Μαντά, Λέκτορας Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ. Άρθρο 1

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ. Άρθρο 1 ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ Άρθρο 1 Παροχή υπηρεσιών από ένοπλους ιδιώτες φρουρούς 1. Επιτρέπεται με άδεια που εκδίδεται από τον Αρχηγό

Διαβάστε περισσότερα

«Καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή παρά σαράντα χρόνια σκλαβιά και φυλακή»

«Καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή παρά σαράντα χρόνια σκλαβιά και φυλακή» ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΤΕΙΟ ΤΗΣ 25 ης ΜΑΡΤΙΟΥ 1821 (2015) «Καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή παρά σαράντα χρόνια σκλαβιά και φυλακή» Ο Θούριος του Ρήγα Φεραίου εκφράζει με τον καλύτερο τρόπο την ανάγκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Με την πρώτη ημέρα από την άναδρη επίθεση της Τουρκίας να έχει περάσει, οι δυο χώρες έχουν εμπλακέι τόσο στην στεριά, όσο στην θάλασσα και στον αέρα. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Η εποχή του Ναπολέοντα ( ) και το Συνέδριο της Βιέννης (1815)

Η εποχή του Ναπολέοντα ( ) και το Συνέδριο της Βιέννης (1815) Η εποχή του Ναπολέοντα (1799 1815) και το Συνέδριο της Βιέννης (1815) 1799 1804: Πρώτος Ύπατος «ένας ισχυρός λαϊκός ηγέτης που δεν ήταν βασιλιάς» Ο Ναπολέων «σώζει» το Διευθυντήριο Μάρτιος 1797: οι πρώτες

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 ΕΝΑ ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΓΕΜΑΤΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ. 33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 Εικόνα 1 Εικόνα 2 Ρωμαϊκές λεγεώνες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΙΠΠΟΣ Β ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΦΙΛΙΠΠΟΣ Β ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ Β ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΦΙΛΙΠΠΟ Β Ο Φίλιππος της Μακεδονίας ή Φίλιππος Β o Μακεδών (382 336 π.χ.)ήταν ο βασιλιάς που έκανε τη Μακεδονία ισχυρό κράτος, ένωσε υπό την ηγεμονία του τα

Διαβάστε περισσότερα

α. Προς αναζήτηση νέων δρόμων της τουρκικής κατάκτησης που είχε διακόψει την επικοινωνία Ευρώπης Ασίας της έλλειψης πολύτιμων μετάλλων στην Ευρώπη

α. Προς αναζήτηση νέων δρόμων της τουρκικής κατάκτησης που είχε διακόψει την επικοινωνία Ευρώπης Ασίας της έλλειψης πολύτιμων μετάλλων στην Ευρώπη Σελ. 122 3. Οι ανακαλύψεις α. Προς αναζήτηση νέων δρόμων Η αναζήτηση νέων δρόμων είναι αναγκαία εξαιτίας : της τουρκικής κατάκτησης που είχε διακόψει την επικοινωνία Ευρώπης Ασίας της έλλειψης πολύτιμων

Διαβάστε περισσότερα

Μέσα στη μακραίωνη ιστορική διαχρονία των ισχυρών. ελληνορωσικών δεσμών και σχέσεων, σημαντική θέση. κατέχουν μεγάλες ιστορικές προσωπικότητες και από

Μέσα στη μακραίωνη ιστορική διαχρονία των ισχυρών. ελληνορωσικών δεσμών και σχέσεων, σημαντική θέση. κατέχουν μεγάλες ιστορικές προσωπικότητες και από Σεβασμιώτατε ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΚΥΘΗΡΩΝ κ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΥ ΑΘ. ΧΑΡΧΑΛΑΚΗ ΣΤΗΝ ΤΕΛΕΤΗ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΩΝ ΤΗΣ ΤΙΜΗΤΙΚΗΣ ΠΛΑΚΕΤΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΑΥΑΡΧΟ ΝΙΚΟΛΑΟ ΦΙΛΟΣΟΦΩΦ ΣΤΑ ΚΥΘΗΡΑ ΣΤΙΣ 31 ΙΟΥΛΙΟΥ 2016 Αξιότιμε κ. Υπουργέ Κύριε

Διαβάστε περισσότερα

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Θέμα της διδακτικής πρότασης Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Τάξη: Α Γυμνασίου Στοχοθεσία Επιδιώκεται οι μαθητές/τριες να προσδιορίσουν την πορεία που οδήγησε την Αθήνα σε ρόλο ηγεμόνα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΕΙΝΟΚΛΕΙΑ 2015 5 & 6 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015

ΑΜΕΙΝΟΚΛΕΙΑ 2015 5 & 6 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015 ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΑΜΕΙΝΟΚΛΕΙΑ 2015 5 & 6 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015 OPTIMIST LASER STD LASER RADIAL LASER 4,7 LASER MASTER (ΒΕΤΕΡΑΝΩΝ) ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΑΣΣΟΥ ΚΑΤΩ ΑΣΣΟΣ ΚΟΡΙΝΘΟΣ Τηλ. 2741088474 & 6944523634 Ο Ναυτικός Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

Το Φρούριο της Καντάρας. Κατεχόμενη Κύπρος

Το Φρούριο της Καντάρας. Κατεχόμενη Κύπρος Το Φρούριο της Καντάρας Κατεχόμενη Κύπρος Εισαγωγή Το φρούριο της Καντάρας αποτελεί ένα από τα τρία σημαντικά κάστρα κτισμένα πάνω στην οροσειρά του Πενταδάκτυλου στην επαρχία Αμμοχώστου στην κατεχόμενη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ Άρθρο 0201: Ορισµός του Πολεµικού Ναυτικού 1. Ο όρος "Πολεµικό Ναυτικό", όπως χρησιµοποιείται στο κείµενο των ιατάξεων, δηλώνει το σύνολο των Ναυτικών και Αεροναυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη. 3 Ο ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ ) Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ.

Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη. 3 Ο ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ ) Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ. Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη 3 Ο ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ. 15-19) Οι Περσικοί Πόλεμοι (κεφ. 15-19) ΑΣΚΗΣΗ 1. Αντιστοιχίζω ό,τι ταιριάζει : Μάχη Μαραθώνα Παυσανίας

Διαβάστε περισσότερα

1ο Σχέδιο. δεδοµένων της Β και Γ στήλης, που αντιστοιχούν στα δεδοµένα της Α στήλης. A. Βασικοί όροι των συνθηκών Β. Συνθήκες Γ.

1ο Σχέδιο. δεδοµένων της Β και Γ στήλης, που αντιστοιχούν στα δεδοµένα της Α στήλης. A. Βασικοί όροι των συνθηκών Β. Συνθήκες Γ. . ΣΧΕ ΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ 1ο Σχέδιο Ι ΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 (επαναληπτικό) ιάρκεια: 1 διδακτική ώρα Θέµατα: 3 ΘΕΜΑ 1ο Ι. Να συµπληρώσετε, στα κενά της Α στήλης,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Οι πρεσβευτές πρόσωπα σεβαστά και απαραβίαστα

Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Οι πρεσβευτές πρόσωπα σεβαστά και απαραβίαστα Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Α. Η βυζαντινή διπλωματία Οι πρεσβευτές πρόσωπα σεβαστά και απαραβίαστα Μέθοδοι της βυζαντινής διπλωματίας: Ευκαιριακές αποστολές πρέσβεων Χορηγίες ( χρήματα ή δώρα

Διαβάστε περισσότερα

Το κίνηµα στο Γουδί και η κυβέρνηση Βενιζέλου

Το κίνηµα στο Γουδί και η κυβέρνηση Βενιζέλου Το κίνηµα στο Γουδί και η κυβέρνηση Βενιζέλου Το κίνηµα στο Γουδί -1909 Τον Αύγουστο του 1909 αξιωµατικοί του στρατού, συγκεντρώθηκαν στο Γουδί της Αθήνας και κήρυξαν επανάσταση εναντίον του βασιλιά Γεωργίου

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Βίκινγκς Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Οι Βίκινγκς ζούσαν στους βόρειους λαούς της Ευρώπης: στη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Δανία και την Ισλανδία. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, εμφανίστηκαν ως εξερευνητές, πειρατές,

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-960-484-159-2

ISBN 978-960-484-159-2 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ Ο Μέγας Αλέξανδρος Κείμενο: Φίλιππος Μανδηλαράς Επιμέλεια κειμένου: Ράνια Ζωίδη Εικονογράφηση: Ναταλία Καπατσούλια Διόρθωση: Αντωνία Κιλεσσοπούλου 2010, Εκδόσεις Κυριάκος Παπαδόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας H ιστορία του κάστρου της Πάτρας Από την Αρχαιότητα μέχρι την Α' περίοδο Τουρκοκρατίας Μία εργασία της ομάδας Γ (Αβούρης Ε, Γεωργίου Ν, Καρατζιάς Γ, Παπατρέχας Ι) Το κάστρο βρίσκεται στα νότια της Ελλάδας,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η Μάχη της Κρήτης έχει µια ξεχωριστή θέση στη ροή των γεγονότων του Β' Παγκοσµίου Πολέµου. Ο Ελληνικός λαός στη Κρήτη, εγκαταλελειµµένος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οι Συρακούσες μέσα από τον Πλάτωνα και το Θουκυδίδη. Οβαλίδη Μελίνα Κατερίνα Νέζη

Οι Συρακούσες μέσα από τον Πλάτωνα και το Θουκυδίδη. Οβαλίδη Μελίνα Κατερίνα Νέζη Οι Συρακούσες μέσα από τον Πλάτωνα και το Θουκυδίδη. Κάντε Μία εργασία κλικ για των να επεξεργαστείτε : τον υπότιτλο του υποδείγματος Οβαλίδη Μελίνα Κατερίνα Νέζη 24/5/2011 Λατομεία και Ιστορία Τι μας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΩΝΕΣ ΙΣΤΙΟΠΛΟΪΑΣ ΑΝΟΙΚΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΕΙΟΙ»

ΑΓΩΝΕΣ ΙΣΤΙΟΠΛΟΪΑΣ ΑΝΟΙΚΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΕΙΟΙ» ΑΓΩΝΕΣ ΙΣΤΙΟΠΛΟΪΑΣ ΑΝΟΙΚΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΕΙΟΙ» 25-27 Μαρτίου, 2011 ΠΡΟΚΥΡΗΞΗ (3/3/2011) Ο Ναυτικός Όμιλος Χανίων (ΝΟΧ) και ο Ιστιοπλοϊκός Όμιλος Ρεθύμνου (ΙΟΡ) διοργανώνουν και προκηρύσσουν από κοινού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ, φιλόλογος

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ, φιλόλογος ΟΙ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ Η ιδέα των σταυροφοριών (σύμφωνα με επικρατέστερη άποψη) ήταν ξένη τότε στο Βυζάντιο. Η ιδέα των σταυροφοριών γεννιέται στη Δυτική Ευρώπη τον 11 ο αι., Οι αιτίες α. Η αναβίωση της αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 17 - Ο Ι. Καποδίστριας ως κυβερνήτης της Ελλάδας ( ) Η ολοκλήρωση της ελληνικής επανάστασης. Ιστορία Γ Γυμνασίου

Ενότητα 17 - Ο Ι. Καποδίστριας ως κυβερνήτης της Ελλάδας ( ) Η ολοκλήρωση της ελληνικής επανάστασης. Ιστορία Γ Γυμνασίου Ενότητα 17 - Ο Ι. Καποδίστριας ως κυβερνήτης της Ελλάδας (1828-1831) Η ολοκλήρωση της ελληνικής επανάστασης Ιστορία Γ Γυμνασίου Το Ναύπλιο την εποχή της άφιξης του Καποδίστρια (1828) Χρονολόγιο Ερειπωμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ Καθηγητής Δημήτριος Σουμπενιώτης ΣΗΜΕΙΩΣΕΣ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ Attilaisms: Selected Thoughts of Attila 1 Δρ. Δημήτριος Σουμπενιώτης, Καθηγητής Τμήματος Ο.Δ.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Σκεπτικό Με τη δραστηριότητα χαρτογράφησης της Ανατολικής Μεσογείου σε µία εποχή έντονων συγκρούσεων για την κυριαρχία στην περιοχή, επιδιώκεται ο

1.3 Σκεπτικό Με τη δραστηριότητα χαρτογράφησης της Ανατολικής Μεσογείου σε µία εποχή έντονων συγκρούσεων για την κυριαρχία στην περιοχή, επιδιώκεται ο 1 Χαρτογραφώντας την κυριαρχία στην ανατολική Μεσόγειο από το 13 ο έως το 18 ο αι. 1.1 Περίληψη Οι µαθητές καλούνται να δηµιουργήσουν χάρτες της Ανατολικής Μεσογείου που να απεικονίζουν τις αλλαγές στην

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12. Η δεύτερη πολιορκία του Μεσολογγίου - ο ιονύσιος Σολωµός (σελ )

Κεφάλαιο 12. Η δεύτερη πολιορκία του Μεσολογγίου - ο ιονύσιος Σολωµός (σελ ) Ιστορία ΣΤ τάξης Γ Ενότητα «Η Μεγάλη Επανάσταση (1821-1830)» 1 Κεφάλαιο 12 Η δεύτερη πολιορκία του Μεσολογγίου - ο ιονύσιος Σολωµός (σελ. 118 121) Τον Απρίλιο του 1825 ξεκίνησε η δεύτερη πολιορκία του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικότερα: Ο Εδαφικός Διακανονισμός της Συνθήκης της Λωζάννης και η Νομολογία Διεθνών Δικαιοδοτικών Οργάνων. Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος

Ειδικότερα: Ο Εδαφικός Διακανονισμός της Συνθήκης της Λωζάννης και η Νομολογία Διεθνών Δικαιοδοτικών Οργάνων. Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος 1 Ο Εδαφικός Διακανονισμός της Συνθήκης της Λωζάννης και η Νομολογία Διεθνών Δικαιοδοτικών Οργάνων Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ Η Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης της

Διαβάστε περισσότερα

Η μετάκληση του Βενιζέλου στην Αθήνα και οι επιπτώσεις στο Κρητικό Ζήτημα

Η μετάκληση του Βενιζέλου στην Αθήνα και οι επιπτώσεις στο Κρητικό Ζήτημα Η μετάκληση του Βενιζέλου στην Αθήνα και οι επιπτώσεις στο Κρητικό Ζήτημα Λίγους μήνες μετά την ανάληψη της προεδρίας της Κρητικής Κυβέρνησης από τον Ελευθέριο Βενιζέλο, που έλεγχε τα ελληνικά πολιτικά

Διαβάστε περισσότερα

A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou

A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou Kostas and Sofia pictures present... TA ΠΑΙΔΙΚΑ ΤΟΥ ΧΡΟΝΙΑ Γεννήθηκε στην Πίζα της Ιταλίας και από νωρίς έδειξε σημεία μιας αξιοσημείωτης ιδιοφυΐας. Ο πατέρας του

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 14

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 14 ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 14 Ο Δωδέκατος Αιώνας (α μέρος): Αλέξιος Α Κομνηνός (1081-1118) - Ιωάννης Β Κομνηνός (1118-1143) - Μανουήλ Α Κομνηνός (1143-1180) - Αλέξιος Β Κομνηνός (1180-1183) - Ανδρόνικος

Διαβάστε περισσότερα

1. Γράφουμε το όνομα της Κύπρου και του Ηνωμένου Βασιλείου στη θέση τους στον χάρτη.

1. Γράφουμε το όνομα της Κύπρου και του Ηνωμένου Βασιλείου στη θέση τους στον χάρτη. Ο Αντρέας είναι δέκα χρόνων, κάτοικος Λονδίνου στο Ηνωμένο Βασίλειο και προγραμματίζει να έρθει στην Κύπρο με τους γονείς του για να περάσει τις καλοκαιρινές του διακοπές. Μελετά διάφορες πληροφορίες για

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΣΤ Ο ΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΣΤ Ο ΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΣΤ Ο ΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ 152 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

Ανακαλύψεις (15 ος 16 ος αι.) «Ήρθαμε αναζητώντας Χριστιανούς και μπαχαρικά»

Ανακαλύψεις (15 ος 16 ος αι.) «Ήρθαμε αναζητώντας Χριστιανούς και μπαχαρικά» Ανακαλύψεις (15 ος 16 ος αι.) «Ήρθαμε αναζητώντας Χριστιανούς και μπαχαρικά» Τα αίτια και κίνητρα των ανακαλύψεων Η αναζήτηση νέων εμπορικών δρόμων προς την Ανατολή Επιθυμία για τα αγαθά της Ανατολής (μεταξωτά

Διαβάστε περισσότερα

Το τέλος της Επανάστασης και η ελληνική ανεξαρτησία (σελ )

Το τέλος της Επανάστασης και η ελληνική ανεξαρτησία (σελ ) Ιστορία ΣΤ τάξης Γ Ενότητα «Η Μεγάλη Επανάσταση (1821-1830)» 1 Κεφάλαιο 18 Το τέλος της Επανάστασης και η ελληνική ανεξαρτησία (σελ. 142 145) Μετά τη Ναυµαχία του Ναυαρίνου, οι διπλωµατικές ενέργειες για

Διαβάστε περισσότερα

3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι. α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου

3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι. α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου 3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου Στόχοι: Ο Μιχαήλ Η' (1261-1282) έπρεπε: να αντιμετωπίσει την επιθετικότητα των Λατίνων και να αποκαταστήσει

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού. Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού

Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού. Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού Η ψυχική δύναµη του ανθρώπου, αποτυπωµένη στον τρόπο που χειρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ Άρθρο 0301: Στρατιωτική εξουσία ΚΕΦΑΛΑΙΟ 03 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΙΟΙΚΗΣΕΩΣ 1. Η άσκηση ιοικήσεως στηρίζεται πάντοτε στην ανάθεση αντιστοίχου και συµφώνου προς τους νόµους στρατιωτικής εξουσίας. 2. Η στρατιωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντινούπολη. Βυζάντιο Νέα Ρώμη-Κωνσταντινούπολη Άλωση 1204 Άλωση Συγκέντρωση Υλικού-Επιμέλεια: Αμαλία Κ. Ηλιάδη

Κωνσταντινούπολη. Βυζάντιο Νέα Ρώμη-Κωνσταντινούπολη Άλωση 1204 Άλωση Συγκέντρωση Υλικού-Επιμέλεια: Αμαλία Κ. Ηλιάδη Κωνσταντινούπολη Βυζάντιο Νέα Ρώμη-Κωνσταντινούπολη Άλωση 1204 Άλωση 1453 Συγκέντρωση Υλικού-Επιμέλεια: Αμαλία Κ. Ηλιάδη 1 1 Ο Κωνσταντίνος ΙΑ Παλαιολόγος υπήρξε ο τελευταίος αυτοκράτορας τού Βυζαντίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Ιστορία Κεφ. 24 ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΩΝΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Ιστορία Κεφ. 24 ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΩΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Ιστορία Κεφ. 24 ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΩΝΑ Αρχική αντιμετώπιση του Αγώνα Η πολιτική της Αυστρίας Η πολιτική της Ρωσίας Οι προσπάθειες του Καποδίστρια Αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ.

ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ. ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ 479 323 π.χ. Α. Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟΥ Ή Α ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ (478 431 π.χ.) ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ 1. Οι ελληνικές πόλεις παραμέρισαν τις διαφορές τους και συμμάχησαν για την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

413 Ο Σπαρτιάτης Άγης, μετά την καταστροφή των Αθηναίων στη Σικελία, τειχίζει τη Δεκέλεια στην Αττική και αποκλείει τους Αθηναίους από ξηράς

413 Ο Σπαρτιάτης Άγης, μετά την καταστροφή των Αθηναίων στη Σικελία, τειχίζει τη Δεκέλεια στην Αττική και αποκλείει τους Αθηναίους από ξηράς Θέμα της διδακτικής πρότασης Η 3 η φάση του Πελοποννησιακού πολέμου: Δεκελεικός πόλεμος Τάξη: Α Γυμνασίου Στοχοθεσία Επιδιώκεται οι μαθητές/τριες να προσδιορίσουν τη δράση των αντιμαχόμενων ομάδων κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι Ενότητα #4: Για αρχάριους Οι Σταυροφορίες Νικόλαος Καραπιδάκης Τμήμα Ιστορίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι Ενότητα #2: Βασικές Γνώσεις I Εισαγωγή Νικόλαος Καραπιδάκης Τμήμα Ιστορίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Το καράβι της Κερύνειας

Το καράβι της Κερύνειας Το καράβι της Κερύνειας Το αρχαίο Καράβι της Κερύνειας Το 300π.Χ. το αρχαίο εμπορικό πλοίο ξεκινούσε από τη Σάμο απ όπου φόρτωσε κρασί. Αφού πέρασε από τα νησιά Κω και Ρόδο και πήρε αμφορείς ταξίδευε προς

Διαβάστε περισσότερα

Καρατάσος-Καρατάσιος,

Καρατάσος-Καρατάσιος, Επώνυµο Όνοµα Προσωνυµία Υπογραφή Καρατάσος-Καρατάσιος, Δηµήτρης Τσάµης Ιδιότητα Στρατιωτικός Τόπος Γέννησης Διχαλεύρι Νάουσας Χρόνος Γέννησης 1798 Τόπος Καταγωγής Μακεδονία Τόπος Θανάτου Βελιγράδι Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΟΜΑ Α Α

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΟΜΑ Α Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΟΜΑ Α Α ΘΕΜΑ Α1 Α.1.1. Πώς αντιμετώπισαν

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Ημερομηνία: Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Β Γυμνασίου Ενότητα 2 η «Το τέχνασμα του Θεμιστοκλή»

Ονοματεπώνυμο: Ημερομηνία: Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Β Γυμνασίου Ενότητα 2 η «Το τέχνασμα του Θεμιστοκλή» Ονοματεπώνυμο: Ημερομηνία: Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Β Γυμνασίου Ενότητα 2 η «Το τέχνασμα του Θεμιστοκλή» ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ Ο Πλούταρχος έζησε περίπου το 50 π.χ. - 120 π.χ. Γεννήθηκε στη Χαιρώνεια της Βοιωτίας.

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική 1 Δευτερότοκος γιος του Κωνσταντή και της Αιμιλίας Δούκα. Γεννήθηκε στις 6

Διαβάστε περισσότερα

Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική.

Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική. Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική. Κατά το 18 ο αιώνα η Αγγλία κατείχε δεκατρείς αποικίες στην Αμερική. Οι αποικίες αυτές παρουσίαζαν σημαντικές διαφορές που οφείλονταν: - Στη διαφορετική προέλευση

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ενότητα 5: Τουρκικός Εθνικισμός Δημήτριος Σταματόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

Το Κάστρο της Ναυπάκτου. Ερευνητική εργασία της Α τάξης 2 ου ΓΕΛ Ναυπάκτου Καθηγητής :κ. Γούλας Γεώργιος

Το Κάστρο της Ναυπάκτου. Ερευνητική εργασία της Α τάξης 2 ου ΓΕΛ Ναυπάκτου Καθηγητής :κ. Γούλας Γεώργιος Το Κάστρο της Ναυπάκτου Ερευνητική εργασία της Α τάξης 2 ου ΓΕΛ Ναυπάκτου Καθηγητής :κ. Γούλας Γεώργιος Το Κάστρο της Ναυπάκτου είναι ένα απ τα πλέον καλοδιατηρημένα παραδείγματα φρουριακής αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα