Πανεπιστήμιο Πειραιώς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πανεπιστήμιο Πειραιώς"

Transcript

1 Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Ψηφιακών Συστημάτων ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Διδακτικής της Τεχνολογίας & Ψηφιακών Συστημάτων» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ : «Πλαίσιο Ελέγχου Λογισμικού» Γεωργία Μπαρνασά ΑΜ : ΜΕ09065 Επιβλέπουσα : Επικ, Καθ. A.Πρέντζα Πειραιάς

2 Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Ψηφιακών Συστημάτων ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ψηφιακών Συστημάτων» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ : «Πλαίσιο Ελέγχου Λογισμικού» Εγκρίθηκε από την εξεταστική επιτροπή την Ιουνίου Αθήνα, Ιούνιος

3 Αφιερώνεται στην Οικογένειά μου για την αγάπη τους και την υπομονή τους όλα αυτά τα χρόνια και στους φίλους μου για τη συμπαράστασή τους Ευχαριστώ ιδιαιτέρως την καθηγήτρια μου Κ. Ανδριάνα Πρέντζα η οποία με εμπιστεύτηκε αναθέτοντας μου την παρούσα πτυχιακή εργασία. Καθώς επίσης και για την πολύτιμη βοήθεια και καθοδήγησή της, καθ όλη την διάρκεια εκπόνησης της πτυχιακής μου εργασίας, η οποία με τις παρατηρήσεις και συμβουλές της βοήθησε στη βελτίωση της υλοποίησης. Ευχαριστώ θερμά την εταιρία στην οποία εργάζομαι (Unisystems) η οποία μου επέτρεψε την χρήση του εργαλείου ελέγχου, τον έλεγχο του συστήματος καθώς και την πρόσβαση σε δεδομένα της εταιρίας. Γεωργία Π. Μπαρνασά 3

4 Software Testing Γεωργία Μπαρνασά

5 5

6 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ο έλεγχος των προγραμμάτων στις μέρες μας είναι μια αναπόφευκτη διαδικασία και ένα σημαντικό, απαραίτητο στοιχείο της ανάπτυξης λογισμικού. Αρκετοί επιστήμονες ασχολήθηκαν με τεχνικές ελέγχου οι οποίες θα προσφέρουν αυτοματοποιημένα ποιοτικά και αξιόπιστα αποτελέσματα σε σύντομο χρονικά διάστημα, χωρίς την επιβάρυνση του ανθρώπου 1. Στην παρακάτω εργασία παρουσιάζονται και προτείνονται κάποια αυτοματοποιημένα εργαλεία ελέγχου λογισμικού με σκοπό την βελτίωση των τεχνικών ελέγχου και της διαδικασίας ελέγχου λογισμικού γενικότερα. Έχοντας αποδεχθεί το γεγονός αυτό και εφόσον ο έλεγχος αποτελεί ούτως ή άλλως μια καθοριστική φάση της ανάπτυξης του λογισμικού, η παρούσα εργασία, επιχειρεί να εστιαστεί στη φάση του ελέγχου και να διερευνήσει τη συσχέτισή της με τα κατάλληλα εργαλεία ελέγχου λογισμικού. Η διαδικασία ελέγχου λογισμικού δεν θεωρείται καθόλου εύκολη λειτουργία. Αντιθέτως είναι μια επίπονη και δαπανηρή εργασία μιας και καταλαμβάνει το 25% - 50% του συνολικού κόστους στη διαδικασία παραγωγής ενός λογισμικού. Ακόμη ο χρόνος που χρειάζεται για τη διεκπεραίωση της μπορεί να είναι και μεγαλύτερος από αυτόν του χρόνου κατασκευής του λογισμικού. Είναι εμφανές λοιπόν το πόσο επιτακτική είναι η ανάγκη εύρεσης ενός αποτελεσματικού αυτοματοποιημένου συστήματος ελέγχου. Ο αναγνώστης εδώ θα πρέπει να σημειώσει ότι μπορεί να μην είναι δυνατόν να βρεθεί μια αυτοματοποιημένη λύση από έναν και μόνο οργανισμό ο οποίος θα καλύψει πλήρως και επαρκώς τις ανάγκες ελέγχου της επιχείρησης αλλά θα δει πως μπορούν να υπάρξουν και συνδυασμοί τεχνικών ώστε να δοθεί η βέλτιστη και αποτελεσματικότερη λύση στις ανάγκες ελέγχου ενός οργανισμού. Στην μελέτη περίπτωσης ελέγχου ηλεκτρονικού συστήματος μεταφοράς χρημάτων που παρουσιάζεται επιλέγεται το καταλληλότερο εργαλείο ελέγχου, για το σύστημα WinRunner, το οποίο δίνει την δυνατότητα για ένα εύκολο, γρήγορο και αποδοτικό τρόπο ελέγχου της απόδοσης και αντοχής του συστήματος κάτω από συνθήκες πίεσης του συστήματος. Τέλος δίνεται μια μελλοντική πρόβλεψη για τον αυτοματοποιημένο έλεγχο μιας και η δημοτικότητα της αυτοματοποίησης ελέγχου έχει αυξηθεί τα τελευταία έτη επειδή οι εταιρίες λογισμικού δεν έχουν το χρόνο ή τα χρήματα για να επενδύσουν σε μεγάλες ομάδες ελέγχου ώστε να εξασφαλίσουν ότι οι εφαρμογές λειτουργούν σύμφωνα με τις καθορισμένες προδιαγραφές. 6

7 Περιεχόμενα ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Ορισμός προβλήματος Σκοπός της διπλωματικής εργασίας Δομή ς Μελλοντικοί στόχοι και προκλήσεις στην έρευνα ελέγχου λογισμικού Τι είναι ο έλεγχος λογισμικού; Το Κλασικό Μοντέλο Ελέγχου Το Roadmap της έρευνας ελέγχου λογισμικού Ιστορική αναφορά στον έλεγχο Λογισμικού Προβλήματα κατά τον έλεγχο Λογισμικού Κριτήρια ελέγχου Σύγκριση μεταξύ των κριτηρίων ελέγχου Στόχος : Καθολική θεωρία ελέγχου Πρόκληση: Ρητές υποθέσεις ελέγχου Πρόκληση: Αποτελεσματικότητα ελέγχου Πρόκληση: Σύνθεση ελέγχου Πρόκληση: Το εμπειρικό σύνολο των τεκμηρίων ελέγχου Αντικειμενοστραφής έλεγχος (Object-oriented testing) Έλεγχος βασισμένος στα συστατικά Έλεγχος πρωτοκόλλου Έλεγχος αξιοπιστίας Στόχος : Έλεγχος βασισμένος στο πρότυπο

8 Πρόκληση: Έλεγχος με βάση το πρότυπο Πρόκληση: Έλεγχος μη βασισμένος στο πρότυπο Έλεγχος Βασιζόμενος στις Απαιτήσεις Πρόκληση: Χρησμοί ελέγχου (Oracle) Στόχος: 100% Αυτόματος έλεγχος Πρόκληση: Παραγωγή εισόδων ελέγχου Πρόκληση: Προσεγγίσεις εξειδικευμένου ελέγχου Πρόκληση: On-line έλεγχος Στόχος: Μέγιστη αποτελεσματικότητα στον έλεγχο λογισμικού Πρόκληση: Ελέγχοντας την εξέλιξη Πρόκληση: Αύξηση του πληθυσμού των χρηστών και των πόρων Πρόκληση: Σχέδια ελέγχου Πρόκληση: Κατανόηση του κόστους ελέγχου Πρόκληση: Εκπαίδευση των ελεγκτών λογισμικού Εγκάρσιες προκλήσεις Πρόκληση: Έλεγχος κατανόησης των λειτουργικών ιδιοτήτων Μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε Το είδος της έρευνας Τι αξιολογείται Γιατί επιλέχτηκε η συγκεκριμένη μελέτη περίπτωσης Τεχνικές και επίπεδα ελέγχου λογισμικού Κατηγορίες Ελέγχου Στατικός έλεγχος - Δομικός έλεγχος Έλεγχος White Box Δυναμικός - Συμπεριφοριστικός έλεγχος Έλεγχος Black Box Η μέθοδος ελέγχου record / playback

9 4.5. Έλεγχος Gray Box Η σημασία επιλογής της σωστής τεχνικής Ομάδα Ελέγχου Επίπεδα ελέγχου λογισμικού Έλεγχος μονάδων Επιλογή περιπτώσεων ελέγχου Λειτουργικός έλεγχος Έλεγχος ολοκλήρωσης Αρχές του ελέγχου συστήματος Διαδικασία Ελέγχου Συστήματος Έλεγχος εγκατάστασης Έλεγχος βασισμένος στις προδιαγραφές Έλεγχος ασφάλειας Έλεγχος παλινδρόμησης Εκδόσεις λογισμικού (Versions) Σύγχρονες τεχνολογίες ελέγχου και εργαλεία Σύγχρονα εργαλεία ελέγχου Βελτιωμένος έλεγχος απόδοσης Προϋπολογισμός κόστους εργαλείων Σχεδιασμός και οπτικά εργαλεία διαμόρφωσης Εργαλεία της φάσης επιχειρησιακής ανάλυσης Εργαλεία επιχειρησιακής διαμόρφωσης Εργαλεία διαχείρισης διαμόρφωσης Εργαλεία ανίχνευσης λαθών Τεχνική επιθεώρηση των εργαλείων διαχείρισης Εργαλεία φάσης καθορισμού των απαιτήσεων Εργαλεία διαχείρισης απαιτήσεων

10 Εργαλεία φάσης προγραμματισμού Εργαλεία διορθωτές σύνταξης Εργαλεία διαρροής μνήμης και εργαλεία ανίχνευσης λάθους Στατικές και δυναμικές συσκευές ανάλυσης Εργαλεία μετρήσεων Γεννήτριες στοιχείων ελέγχου Τα Εργαλεία προσομοίωσης Εργαλεία διαχείρισης ελέγχου Εργαλεία ελέγχου δικτύων Εργαλεία ελέγχου εφαρμογής GUI Έτοιμα συστήματα ελέγχου GUI λογισμικών συστημάτων Εργαλεία ελέγχου φορτίων/απόδοσης/πίεσης Μειονεκτήματα χρήσης αυτοματοποιημένων εργαλείων ελέγχου Επιλογή εργαλείου ελέγχου Αυτοματοποιημένα εργαλεία ελέγχου Κριτήρια του για την επιλογή του σωστού εργαλείου Σύγκριση εργαλείων Πίνακες Σύγκρισης Επιλογή εργαλείου ελέγχου WinRunner Μελέτη Περίπτωσης Εφαρμογή ελέγχου σε τραπεζικό σύστημα Τι είναι ένα κεντρικό τραπεζικό σύστημα; Το bmaster Τα στοιχεία του συστήματος Σύστημα EFT Έλεγχος συνένωσης, ολοκλήρωσης στην μελέτη περίπτωσης Έλεγχος UAT της εφαρμογής EFT Προκλήσεις εφαρμογής

11 8.6. Σενάριο ελέγχου συστήματος EFT Διαδικασία ελέγχου Win Runner Πώς αναγνωρίζει τα αντικείμενα ο Win Runner Δημιουργία του αρχείου χαρτών GUI και η φόρτωση του Καταγραφή ελέγχου Επιλογή του τρόπου καταγραφής Εκτελώντας τον έλεγχο διεπαφής Καταγραφή ελέγχου EFT Έλεγχος συστήματος EFT με την μέθοδο data driven Διαδικασία Data Driven ελέγχου EFT Συγχρονισμός δεδομένων Batch Test Τα αποτελέσματα ελέγχου του συστήματος EFT: Αποτελέσματα ελέγχου απόδοσης της εφαρμογής EFT Αποτελέσματα ελέγχου πίεσης της εφαρμογής EFT Συμπεράσματα χρήσης του WinRunner Επισκόπηση Μελλοντική εργασία Βιβλιογραφία

12 Περιεχόμενα Εικόνων Εικόνα 1 «Διαδικασία ελέγχου λογισμικού» Εικόνα 2 «Παρουσίαση τεχνικών ελέγχου» Εικόνα 3 «Η αρχιτεκτονική του συστήματος bmaster» Εικόνα 4«Αρχική οθόνη του συστήματος» Εικόνα 5«Παράδειγμα λειτουργίας του συστήματος» Εικόνα 6 «Ροή διαδικασίας ελέγχου με το εργαλείο WinRunner» Εικόνα 7 «Ανάλυση της διεπαφής του WinRunner» Εικόνα 8 «Αποτελέσματα ελέγχου του συστήματος» Εικόνα 9 «Αποτελέσματα ελέγχου του συστήματος στην περίπτωση ανίχνευσης λαθών». 133 Εικόνα 10 «Αρχείο log καταγραφής λαθών» Εικόνα 11 «Αρχείο με δεδομένα (data driven test)» Περιεχόμενα Διαγραμμάτων Διάγραμμα 1. Παγκόσμια ανάπτυξη της αγοράς ελέγχου λογισμικού ( ) Διάγραμμα 2 Επίπεδα ελέγχου λογισμικού Διάγραμμα 3 Η ανάπτυξη της αγοράς οργανισμών ελέγχου λογισμικού Διάγραμμα 4 Μερίδιο αγοράς για τους οργανισμούς ελέγχου λογισμικού το Διάγραμμα 5 Στάδια διαδικασίας ελέγχου data-driven

13 Περιεχόμενα Πινάκων Πίνακας 1 Κατάταξη του παράγοντα Εμπειρία Ομάδας Ελέγχου Πίνακας 2 «Παρουσίαση της λειτουργικότητας των εργαλείων ελέγχου» Πίνακας 3 Σύγκριση λειτουργικότητας κάθε εργαλείου Περιεχόμενα Σχημάτων Σχήμα 1 Κλασικό μοντέλο σχεδίασης ελέγχου Σχήμα 2 Roadmap Σχήμα 3 «Τεχνικές σχεδιασμού ελέγχου.» Σχήμα 4 «Ταξινόμηση συστημάτων με βάση την λειτουργικότητα» Σχήμα 5 Σύστημα EFT

14 Εισαγωγή Ορισμός προβλήματος Είναι γνωστό πως στις μέρες μας η ευρεία χρήση γραφικού περιβάλλοντος στα σύγχρονα λογισμικά συστήματα έχει προκαλέσει την δημιουργία ακόμη πιο πολύπλοκων γραφικών περιβαλλόντων. Λόγω της αύξησης της πολυπλοκότητας αυτής δημιουργήθηκαν προβλήματα στον έλεγχο της ορθότητας αυτών των λογισμικών συστημάτων, αφού όσο διευκολύνουν την αλληλεπίδραση του χρήστη, τόσο δυσκολεύουν στην διαδικασία παραγωγής τους τον προγραμματιστή. Έτσι, δεδομένου της σημαντικής θέσης που έχει το γραφικό περιβάλλον στα σύγχρονα λογισμικά συστήματα, ο έλεγχος της ορθότητας του επηρεάζει την ευρωστία, την ασφάλεια και τη δυνατότητα χρησιμοποίησης του. Πιο συγκεκριμένα ο έλεγχος λογισμικού είναι μια τεχνική για την επαλήθευση της ποιότητας των προϊόντων και επίσης για την έμμεση βελτίωση τους, με τον προσδιορισμό των ατελειών και των προβλημάτων του λογισμικού. Ο έλεγχος αυτών των συστημάτων γραφικού περιβάλλοντος είναι η διαδικασία με την οποία ένα πρόγραμμα υπόκειται σε έλεγχο κατά πόσο τηρεί τις καταγραμμένες προδιαγραφές που τέθηκαν κατά το δεύτερο στάδιο κύκλου ζωής λογισμικού, όπως αυτό ορίζεται από την Τεχνολογία Λογισμικού. Συνεπώς ο έλεγχος λογισμικού αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι τις διαδικασίας παραγωγής λογισμικού. Για να γίνει ο έλεγχος αυτός, απαιτείται τεράστια προσπάθεια από την πλευρά του προγραμματιστή σε χρόνο, κόπο και χρήμα για να δημιουργήσει τέτοια σενάρια ελέγχου ώστε να είναι σίγουρος ότι το λογισμικό δουλεύει σωστά. Είναι κατανοητό λοιπόν πως ο έλεγχος της ορθότητας ενός συστήματος με γραφικό περιβάλλον είναι δύσκολος για διάφορους λόγους: Καταρχήν ο χώρος των δυνατών αλληλεπιδράσεων σε ένα γραφικό περιβάλλον είναι τεράστιος. Κάθε διαφορετική 14

15 ακολουθία αλληλεπίδρασης με το πρόγραμμα θα προκαλέσει το σύστημα λογισμικού να μεταβεί σε διαφορετική κατάσταση κάτι θα οδηγήσει να δημιουργηθούν διαφορετικά αποτέλεσμα. Με βάση αυτό, θα πρέπει ο ελεγκτής να δημιουργήσει τα απαραίτητα σενάρια ελέγχου, ώστε να καλύψει όλες τις δυνατές περιπτώσεις. Τα σενάρια αυτά μέχρι τώρα δημιουργούνταν στο χέρι και στη συνέχεια ο ελεγκτής θα έπρεπε να τα εκτελέσει και πάλι χειροκίνητα και να καταγράψει τα αποτελέσματα. Αυτό όμως δημιουργεί το εξής πρόβλημα. Ο ελεγκτής ή ο οποιοσδήποτε άλλος δημιουργός αυτών των σεναρίων, λόγω της εμπειρίας και της γνώσης που κατέχει, είναι δυνατόν να αγνοήσει περιπτώσεις - σενάρια τα οποία γνωρίζει πως δεν έχουν κάποια λογική συνοχή και που ο εξειδικευμένος χρήστης του υπό έλεγχο λογισμικού συστήματος δεν θα χρησιμοποιήσει. Αυτά τα σενάρια όμως ενδέχεται να περιέχουν λάθη και κάποιος ανειδίκευτος χρήστης πιθανόν να τα εκτελέσει. Σε αυτή την περίπτωση, το σύστημα λογισμικού θα παράγει λάθος αποτέλεσμα κατά την εκτέλεση του. Συμπεραίνουμε λοιπόν πως για το λόγο αυτό, επιβάλλεται η ύπαρξη κάποιου συστήματος αυτόματου ελέγχου λογισμικού συστήματος με γραφικό περιβάλλον στο οποίο θα πρέπει να παράγονται εντελώς τυχαία σενάρια ελέγχου χωρίς να υπάρχει εκ των προτέρων καμία γνώση για το είδος και την λειτουργία του υπό έλεγχο λογισμικού συστήματος Σκοπός της διπλωματικής εργασίας Πρωταρχικός στόχος της συγκεκριμένης εργασίας είναι η μελέτη και η κατανόηση των βασικών αρχών του ελέγχου λογισμικού και κατ επέκταση των εργαλείων αυτών που εκτελούν τον έλεγχο λογισμικού. Στην συνέχεια η έρευνα επεκτείνεται στην ανάλυση του αναφερόμενου θέματος και προτείνεται μια νέα προσέγγιση στον αυτόματο έλεγχο λογισμικού συστήματος με γραφικό περιβάλλον με αυτόματη παραγωγή και εκτέλεση τυχαίων σεναρίων ελέγχου. Πιο συγκεκριμένα παρουσιάζεται η μελέτη περίπτωσης ελέγχου ηλεκτρονικού συστήματος μεταφοράς χρημάτων όπου παρουσιάζεται το καταλληλότερο εργαλείο ελέγχου για το 15

16 συγκεκριμένο σύστημα το WinRunner το οποίο χρησιμοποιείται για τον έλεγχο της διεπαφής χρήστη δίνοντας την δυνατότητα για ένα εύκολο, γρήγορο και αποδοτικό τρόπο ελέγχου της αναμενόμενης συμπεριφοράς των επιλεγμένων ενοτήτων τους συστήματος. Το WinRunner το οποίο αυτοματοποιεί ολόκληρη την διαδικασία του έλεγχου λογισμικών συστημάτων δέχεται ως είσοδο το υπό έλεγχο λογισμικό σύστημα, εξαγάγει όλα τα στοιχεία του γραφικού του περιβάλλοντος και τα παρουσιάζει. Στην συνέχεια, δέχεται ως δεύτερη είσοδο τις προδιαγραφές και με βάση αυτές, παράγει γενικά ή ειδικά, ανάλογα με το πόσο συγκεκριμένα θέλει να κάνει έλεγχο ο χρήστης, τα σενάρια ελέγχου. Τέλος εκτελεί τα σενάρια ελέγχου αυτόματα, και παρουσιάζει τα αποτελέσματα της εκτέλεσης στον χρήστη Δομή ς Κεφάλαιο 1 : Στο κεφάλαιο αυτό αναφέρονται οι στόχοι της διπλωματική εργασίας και ποια είναι η συνεισφορά της διπλωματικής στον τομέα ελέγχου λογισμικού. Επίσης πιο κάτω γίνεται ανάλυση εννοιών και όρων του υπό μελέτη θέματος. Κεφάλαιο 2 : Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζονται οι μελλοντικοί στόχοι στον τομέα ελέγχου λογισμικού, τα όνειρα, οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε σήμερα στην έρευνα ελέγχου λογισμικού. Τέλος αναλύεται και η μεθοδολογία ελέγχου που χρησιμοποιήθηκε για να πραγματοποιηθεί αυτή η έρευνα. Κεφάλαιο 3 : Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζονται συνοπτικά οι επικρατέστερες τεχνικές ελέγχου λογισμικού. Κεφάλαιο 4 : Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζονται τα επίπεδα ελέγχου λογισμικού. Αν ο έλεγχος λογισμικού αναφέρεται στην ολοκλήρωση του συστήματος στον έλεγχο μονάδας ή στον έλεγχο εγκατάστασης κτλ. 16

17 Κεφάλαιο 5 : Στο κεφάλαιο αυτό αναφέρονται τα σύγχρονα εργαλεία ελέγχου και παρουσιάζεται ο αυτοματοποιημένος έλεγχος, τα οφέλη του και τα μειονεκτήματα του. Κεφάλαιο 6 : Στο κεφάλαιο αυτό γίνεται σύγκριση των επικρατέστερων εργαλείων ελέγχου και επιλέγεται το καλύτερο για τον έλεγχο της μελέτης περίπτωσης που έχει επιλεχτεί να εφαρμοστεί ο έλεγχος λογισμικού. Κεφάλαιο 7 : Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζεται η μελέτη περίπτωσης του ηλεκτρονικού συστήματος μεταφοράς χρημάτων (EFT). Πιο συγκεκριμένα αναλύεται τι είναι ένα κεντρικό τραπεζικό σύστημα και τι συστήματα περιέχει ενώ αναφέρεται και ο λόγος που επιλέχθηκε για να εξεταστεί. Κεφάλαιο8 : Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζεται μια επισκόπηση της έρευνας ελέγχου λογισμικού και προτείνονται κάποιες μελλοντικές εργασίες. Κεφάλαιο 9 : Στο Κεφάλαιο αυτό αναφέρεται η βιβλιογραφία της εργασίας. 17

18 2. Μελλοντικοί στόχοι και προκλήσεις στην έρευνα ελέγχου λογισμικού 2.1. Τι είναι ο έλεγχος λογισμικού; Οι επενδύσεις στην τεχνολογία πληροφοριών (ΤΠ) συνεχίζουν να αυξάνονται με έναν επιταχύνοντας ρυθμό. Αυτό είναι κατά ένα μέρος συνδεδεμένο από τη συνεχώς αυξανόμενη εξάρτηση από την Τεχνολογία της πληροφορίας. Συνεπώς, το ζήτημα του ελέγχου ενός πληροφοριακού συστήματος γίνεται ολοένα και σημαντικότερο. Πιο συγκεκριμένα η διαδικασία ελέγχου λογισμικού είναι μια επίπονη και δαπανηρή εργασία μιας και καταλαμβάνει το 25% - 50% του συνολικού κόστους στη διαδικασία παραγωγής ενός λογισμικού. Ακόμη ο χρόνος που χρειάζεται για τη διεκπεραίωση της μπορεί να είναι και μεγαλύτερος από αυτόν του χρόνου κατασκευής του λογισμικού. Πριν από την παράδοση οποιουδήποτε προϊόντος ή εφαρμογής, είναι απαραίτητο να διεξάγεται απαραίτητα έλεγχος του λογισμικού, όπου αφενός μεν να ελέγχεται η ορθότητα των προϊόντων κάθε φάσης του κύκλου ζωής ανάπτυξής του σύμφωνα με την διαδικασία της επαλήθευσης (verification) και αφετέρου να εκτιμάται το κατά πόσο το λογισμικό ικανοποιεί τις απαιτήσεις (requirements) που έχουν τεθεί, δηλαδή να πραγματοποιείται η λεγόμενη διαδικασία της επικύρωσης (validation). Βέβαια πρέπει να επισημανθεί πως ο έλεγχος αποσκοπεί στην εύρεση παρουσίας λαθών και όχι στην υπόδειξη έλλειψης λαθών. Πιο συγκεκριμένα, ο έλεγχος μπορεί να αποδείξει την ύπαρξη αδυναμιών του λογισμικού με την εύρεση κάποιων σφαλμάτων, αλλά δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να αποδείξει την τελειότητα του λογισμικού, εάν δεν ανεβρεθούν σφάλματα. Σε μια τέτοια περίπτωση το πιο πιθανό είναι να μην πραγματοποιήθηκε κατάλληλος και επαρκής έλεγχος. Λόγω της δυσκολίας αυτής της διεργασίας, αρκετοί επιστήμονες ασχολήθηκαν με τεχνικές ελέγχου οι οποίες θα προσφέρουν αυτοματοποιημένα ποιοτικά και αξιόπιστα αποτελέσματα σε σύντομο χρονικά διάστημα, χωρίς την επιβάρυνση του ανθρώπου 2. Όταν γίνεται αναφορά σε ποιοτικά και αξιόπιστα αποτελέσματα εννοείται η εύρεση πιθανών λαθών στον πηγαίο κώδικα. Εάν αυτό γίνει εφικτό τότε αυτή η διαδικασία θα πάψει να είναι τόσο δύσκολη και επίπονη, καθώς επίσης θα μειωθεί και το κόστος ανάπτυξης λογισμικού. Η σωστή τοποθέτηση ως προς την ποιότητα είναι η πρόληψη. Αφού, είναι σαφέστατα πολύ καλύτερο να αποφεύγονται τα προβλήματα, παρά να διορθώνονται. Είναι ίσως προφανές, αλλά 18

19 άξιο προσοχής, ότι ακόμα και μετά από έναν επιτυχώς ολοκληρωμένο έλεγχο σε όλο το σύστημα, το λογισμικό θα μπορούσε ακόμα να περιέχει λάθη. Αλλά ακόμα και η αναγνώριση σφαλμάτων, τις περισσότερες φορές, οδηγεί σε αλλαγές του κώδικα, πράγμα που μπορεί να καταλήξει σε βελτίωση της κατάστασης, αλλά μπορεί και να εισάγει επιπρόσθετα προβλήματα, ιδιαίτερα στην περίπτωση που πρόκειται για αλλαγές σε έναν κώδικα μεγάλου μεγέθους και υψηλής πολυπλοκότητας. Αν λοιπόν θεωρηθεί ότι ο απώτερος σκοπός για κάθε προϊόν, είναι να πραγματοποιείται ο πλέον αποδοτικός ως προς το κόστος έλεγχος, που να διαβεβαιώνει ότι είναι αρκετά αξιόπιστο, αρκετά ασφαλές και ικανοποιεί τις απαιτήσεις του χρήστη/πελάτη, διαπιστώνεται ότι κάτι τέτοιο είναι εξαιρετικά δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο να επιτευχθεί, από τη στιγμή που δεν υπάρχει ποτέ αρκετός χρόνος για να ελεγχθούν τα πάντα ολοκληρωτικά. Γίνεται λοιπόν φανερό, ότι προκειμένου να πραγματοποιηθεί σωστός έλεγχος, απαιτείται κατανόηση των κινδύνων που σχετίζονται με την ύπαρξη σφαλμάτων στο λογισμικό, κίνδυνοι για τον χρήστη ή τον πελάτη, τον υπεύθυνο ανάπτυξης ή τον προμηθευτή, ή ακόμα και τους συντηρητές. Με την πάροδο των χρόνων, η άποψη του Ελέγχου λογισμικού έχει εξελιχθεί προς μια εποικοδομητικότερη τοποθέτηση. Ο έλεγχος δεν φαίνεται πλέον ως δραστηριότητα που αρχίζει μόνο όταν είναι πλήρης η φάση κωδικοποίησης, με μοναδικό σκοπό την εύρεση αποτυχιών του συστήματος. Ο έλεγχος λογισμικού φαίνεται σήμερα ως δραστηριότητα που πρέπει να καλύψει ολόκληρη την αναπτυξιακή διαδικασία, και είναι το ίδιο σημαντικό σαν μέρος της πραγματικής κατασκευής του προϊόντος. Ο προγραμματισμός για τον έλεγχο πρέπει να αρχίσει από τα πρώτα στάδια ανάλυσης της απαίτησης, και τα σενάρια ελέγχου και οι διαδικασίες πρέπει να είναι συστηματικές και συνεχώς καθορισμένες καθώς η ανάπτυξη προχωρά. Αυτές οι δραστηριότητες του προγραμματισμού και του σχεδιασμού των ελέγχων αποτελούν μια χρήσιμη εισαγωγή για τους σχεδιαστές ώστε να δώσουν έμφαση στις πιθανές αδυναμίες (όπως, π.χ., παραλείψεις ή αντιφάσεις σχεδίου, και παραλείψεις ή ασάφειες στην τεκμηρίωση). Ο έλεγχος λογισμικού είναι ένας ευρύς όρος που καλύπτει ένα μεγάλο φάσμα διαφορετικών δραστηριοτήτων, από τον έλεγχο που γίνεται σε ένα μικρό μέρους του κώδικα από τον προγραμματιστή (Unit Testing), στην επικύρωση πελατών ενός μεγάλου συστήματος πληροφοριών (acceptance testing) και στην παρακολούθηση του χρόνου εκτέλεσης μιας δίκτυο-κεντρικής εφαρμογής προσανατολισμένης στις υπηρεσίες. Στα διάφορα στάδια, οι περιπτώσεις ελέγχου θα μπορούσαν να κατηγοριοποιηθούν σε διαφορετικούς στόχους, όπως η έκθεση των αποκλίσεων από τις απαιτήσεις του χρήστη, ή η αξιολόγηση της προσαρμογής σε μια τυποποιημένη προδιαγραφή, ή η αξιολόγηση της ευρωστίας στους απαιτητικούς όρους φορτίων ή στις κακόβουλες εισαγωγές, ή η μέτρηση των δεδομένων 19

20 χαρακτηριστικών, όπως η απόδοση ή η δυνατότητα χρησιμοποίησης, ή ο υπολογισμός της λειτουργικής αξιοπιστίας, και ούτω καθεξής. Εκτός αυτού, ο έλεγχος θα μπορούσε να συνεχιστεί σύμφωνα με μια επίσημη ελεγχόμενη διαδικασία, που απαιτεί τον αυστηρό προγραμματισμό και την τεκμηρίωση, ή καλύτερα ανεπίσημα και κατά περίπτωση (ad hoc) διερευνητικό έλεγχο (exploratory testing). Τέλος το μερίδιο της επένδυσης που λαμβάνει ένα μεγάλο ποσοστό των οργανωτικών εξόδων ενώ η αιτιολόγηση τέτοιων επενδύσεων αφού έχει γίνει ένα σημαντικό θέμα για τους ιθύνοντες. Η δικαιολόγηση των δαπανών στην ΤΠ είναι ένα από μακρο υφιστάμενο πρόβλημα, και οι διευθυντές για τις προηγούμενες λίγες δεκαετίες έχουν εκφράσει τις ανησυχίες τους για την αξία που παίρνουν από τις επενδύσεις της ΤΠ. Βασικές αρχές Ελέγχου Λογισμικού Κάθε έλεγχος πρέπει να αφορά μια συγκεκριμένη απαίτηση Η προετοιμασία των ελέγχων αρχίζει πολύ πριν την εκτέλεσή τους Αρχή του Pareto: 80% των λαθών θα αφορούν 20% των τμημάτων του λογισμικού Ο έλεγχος πρέπει να αρχίζει από τις μικρές δομικές μονάδες και να καταλήγει στο ολοκληρωμένο σύστημα Δεν είναι δυνατό να ελεγχθεί ένα σύστημα πλήρως Ο αποτελεσματικός έλεγχος εκτελείται από τρίτους Οι έλεγχοι λογισμικού περιλαμβάνουν τα εξής: Όσο καλύτερα δουλεύει η εφαρμογή τόσο πιο αποτελεσματικά μπορεί να ελεγχθεί. Όσο καλύτερα μπορεί το λογισμικό να ελεγχθεί τόσο καλύτερα μπορεί ο έλεγχος να αυτοματοποιηθεί και να βελτιστοποιηθεί. Ένας επιτυχής έλεγχος είναι αυτός που ανακαλύπτει ένα λάθος που ήταν πολύ δύσκολο να εντοπιστεί. Ο έλεγχος είναι μια διαδικασία για να προσδιοριστεί η ακρίβεια και η πληρότητα του λογισμικού. 20

21 Ο γενικός στόχος του ελέγχου λογισμικού είναι να βεβαιωθεί η ποιότητα του συστήματος λογισμικού ασκώντας έλεγχο συστηματικά στο λογισμικό μέσα σε προσεκτικά ελεγχόμενες καταστάσεις. Ταξινομώντας με βάση το σκοπό ο έλεγχος λογισμικού μπορεί να διαιρεθεί σε 1. Έλεγχο ακρίβειας 2. Έλεγχο απόδοσης 3. Έλεγχο αξιοπιστίας 4. Έλεγχο ασφάλειας. Αυτοί οι έλεγχοι συνήθως πραγματοποιούνται από τρίτα άτομα για να διαπιστώσουν οι χρήστες και οι ιδιοκτήτες της εταιρείας για την οποία παράγεται το λογισμικό σύστημα αν το προϊόν που παράγγειλαν είναι αυτό που θα τους παραδοθεί. Συνεπεία αυτής της ποικιλίας των στόχων και του σκοπού, είναι η δημιουργία μιας πολλαπλότητας εννοιών για τον όρο «έλεγχος λογισμικού», το οποίο έχει παράγει πολλές και ιδιαίτερες ερευνητικές προκλήσεις. Στο υπόλοιπο κείμενο γίνεται μια προσπάθεια για ταξινόμηση των πολλών εννοιών του ελέγχου λογισμικού. Ο έλεγχος αποτελείται πάντα από την παρατήρηση ενός δείγματος εκτελέσεων, και την παραγωγή μιας τελικής απόφασης για αυτές. Αρχίζοντας από αυτήν την πολύ γενική άποψη, μπορούν έπειτα να συγκεκριμενοποιηθούν οι διαφορετικές περιπτώσεις, με τη διάκριση συγκεκριμένων πτυχών που μπορούν να χαρακτηρίσουν το δείγμα των παρατηρήσεων: ΓΙΑΤΙ: το γιατί γίνεται σε αυτό το αντικείμενο έλεγχος; Αυτή η ερώτηση αφορά το αντικείμενο ελέγχου, π.χ.: γίνεται έλεγχος για ελαττώματα; ή, πρέπει να αποφασίσουν οι χρήστες για το εάν το προϊόν μπορεί να προωθηθεί; ή μήπως πρέπει να αξιολογηθεί η δυνατότητα χρησιμοποίησης της πλατφόρμας του χρήστη (User Interface); ΠΩΣ: ποιο δείγμα παρατηρείται, και πώς επιλέχθηκε; Αυτό είναι το πρόβλημα της επιλογής ελέγχου, το οποίο μπορεί να γίνει adhoc, τυχαία, ή με συστηματικό τρόπο με την εφαρμογή κάποιας αλγοριθμικής ή στατιστικής τεχνικής. Έχει εμπνεύσει πολύ έρευνα, σχετικά με το πώς επιλέγονται οι υποθέσεις - το κριτήριο ελέγχου επηρεάζει πολύ την αποτελεσματικότητα ελέγχου. ΠΟΣΟ: πόσο μεγάλο είναι το δείγμα; Μαζί με την ερώτηση του πώς επιλέγονται οι παρατηρήσεις δειγμάτων (επιλογή ελέγχου), είναι πόσες από αυτές επιλέγονται 21

22 (επάρκεια ελέγχου test adequacy, ή stopping rule). Η αξιοπιστία κάλυψης ή η ανάλυση μετρήσεων αποτελούν δύο «κλασσικές» προσεγγίσεις που απαντούν μια τέτοια ερώτηση. ΤΙ: Ποιο είναι το αντικείμενο που εκτελείται; Λαμβάνοντας υπόψη (πιθανή σύνδεση possibly composite) το σύστημα υπό έλεγχος, παρατηρείται η εκτέλεσή του είτε συνολικά, είτε εστιάζοντας μόνο στο α μέρος του, που μπορεί να είναι λίγο ή πολύ μεγάλο (έλεγχος τμημάτων unit test, έλεγχος συστατικών υποσυστημάτων component/ subsystem test, έλεγχος ολοκλήρωσης integration test), λίγο ή πιο πολύ καθορισμένο: αυτή η πτυχή αναδεικνύεται σε διάφορα επίπεδα ελέγχου, και αποτελεί προϋπόθεση για τα πρώτα επίπεδα που βοηθούν στο να επιτραπεί η εκτέλεση ελέγχου μέρους ενός μεγαλύτερου συστήματος. Στις περισσότερες των περιπτώσεων, ο καθορισμός του τι πρέπει να ελεγχθεί ή το πόσο έλεγχος πρέπει να διεξαχθεί, δεν βασίζεται στους εμπλεκόμενους κινδύνους. Αυτή ακριβώς η αντιμετώπιση έχει ως συνέπεια οι περισσότεροι οργανισμοί να πραγματοποιούν εξαντλητικούς ελέγχους, πιστεύοντας ότι με αυτό τον τρόπο θα σιγουρευτούν ότι δεν υπάρχουν λάθη στο σύστημα, αντί να προσπαθούν να επιτύχουν ένα επίπεδο εμπιστοσύνης ανάλογο προς τους κίνδυνους που εμπλέκονται. Φυσικά αποτυγχάνουν, διότι όπως προαναφέρθηκε, ο εξαντλητικός έλεγχος είναι πάντα αδύνατος. Όμως, είναι πολύ πιθανό να μην έχουν επίγνωση αυτή τους της αποτυχίας. Μπορεί να πιστεύουν ότι επειδή πραγματοποίησαν έναν διεξοδικό έλεγχο, το σύστημα είναι απαλλαγμένο από λάθη. Αυτή είναι και η πιο επικίνδυνη κατάσταση: όχι μόνο ανυπαρξία κριτηρίων βασιζόμενων στους κινδύνους, αλλά και μη αναγνώριση του γεγονότος ότι παραμένει κίνδυνος και μετά τον έλεγχο του συστήματος λογισμικού. ΠΟΥ: πού εκτελείται η παρατήρηση; Αφορά αυστηρά αυτά που εκτελούνται, είναι η ερώτηση εάν αυτό γίνεται στο εσωτερικό, σε ένα μιμούμενο περιβάλλον ή στο τελικό στοχευόμενο περιεχόμενο. Αυτή η ερώτηση αφορά την υψηλή σχετικότητα όσον αφορά τον έλεγχο ενσωματωμένων συστημάτων. ΟΤΑΝ: πότε εκτελούνται οι έλεγχοι στον κύκλο ζωής των προϊόντων; Το συμβατικό επιχείρημα είναι το πιο πρόωρο, το καταλληλότερο, δεδομένου ότι το κόστος της αφαίρεσης των ελαττωμάτων / λαθών αυξάνονται καθώς ο κύκλος ζωής προχωρά. Αλλά, μερικές παρατηρήσεις, συνήθως εκείνες που εξαρτώνται από το περιβάλουν πλαισίου, δεν μπορούν πάντα να παρατηρηθούν στο εργαστήριο, και δεν μπορεί να παρατηρηθεί και οτιδήποτε περαιτέρω σημαντικό μέχρι το σύστημα να εγκατασταθεί και να τεθεί σε λειτουργία. Αυτές οι ερωτήσεις παρέχουν ένα πολύ απλό και διαισθητικό σχήμα χαρακτηρισμού των δραστηριοτήτων της διαδικασίας 22

23 ελέγχου λογισμικού, οι οποίες μπορούν να βοηθήσουν στην οργάνωση μιας χαρτογράφησης (roadmap) για μελλοντικές ερευνητικές προκλήσεις. Εικόνα 1 «Διαδικασία ελέγχου λογισμικού». Πηγή: «Mohd. Ehmer Khan, Different Forms of Software Testing Techniques for Finding Errors» Το Κλασικό Μοντέλο Ελέγχου Το κλασικό μοντέλο σχεδίασης ελέγχου σπάει την διαδικασία ελέγχου σε τρείς φάσεις: 1. Έλεγχος μονάδας και συστατικού - Unit, module and component testing 2. Έλεγχος ολοκλήρωσης- Integration testing 3. Έλεγχος συστήματος - System testing 4. Έλεγχος αποδοχής- Acceptance testing Ο έλεγχος παλινδρόμησης είναι ειδικός αφού δεν αποτελεί φάση ελέγχου αλλά μια συνεχή δραστηριότητα που συμβαίνει από την φάση 1 μέχρι την 3 23

24 V Model for Planning and Testing Feasibility study Requirements Analysis System Design Module Design Coding Operational Testing Acceptance Testing System Testing Integration Testing Unit Testing Σχήμα 1 Κλασικό μοντέλο σχεδίασης ελέγχου Το κλασικό μοντέλο σχεδίασης ελέγχου απεικονίζεται συχνά ως V για να επεξηγήσει πιο σαφώς τη σχέση μεταξύ της ανάπτυξης και του ελέγχου λογισμικού. Σύμφωνα με αυτό το πρότυπο, οι περιπτώσεις ελέγχου που εκτελούνται κατά τη διάρκεια των φάσεων ελέγχου στα δεξιά προγραμματίζονται κατά τη διάρκεια των φάσεων ανάπτυξης στα αριστερά. Η μελέτη σκοπιμότητας εφοδιάζει τις περιπτώσεις ελέγχου για τον λειτουργικό έλεγχο, η ανάλυση απαιτήσεων παρέχει τις περιπτώσεις ελέγχου για τον έλεγχο αποδοχής, και ο έλεγχος συστημάτων επηρεάζεται από το σχέδιο του συστήματος. Το σχέδιο ενότητας διευκρινίζει τις διεπαφές που περιλαμβάνονται στον έλεγχο ολοκλήρωσης. Αφότου η κωδικοποίηση είναι εν εξελίξει, οι περιπτώσεις ελέγχου μπορούν να έχουν προτεραιότητα για τον έλεγχο μονάδων βασισμένο στο σύνολο χαρακτηριστικών γνωρισμάτων και τη δομή συγκεκριμένων μονάδων (κατηγορίες, μέθοδοι, λειτουργίες, κ.λπ.). Αυτό το διάγραμμα δεν προορίζεται να υπονοήσει ένα "Μεγάλο Bang" ανάπτυξης έργου. Λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες πρακτικές ανάπτυξης, η ανάπτυξη και οι φάσεις ελέγχου που παρουσιάζονται εδώ πιθανότερο να αντιπροσωπεύουν τη ροή μιας ενιαίας επανάληψης. Σύμφωνα με τα όσα έως τώρα αναφέρθηκαν, προκύπτει μια συνολική εικόνα της όλης διαδικασίας διαχείρισης του λογισμικού σε συσχέτιση πάντα με την φάση του ελέγχου του. Έτσι, πρώτα απ όλα και προκειμένου να παρθούν οι διάφορες αποφάσεις ελέγχου, πρέπει απαραιτήτως να έχει προηγηθεί καθορισμός μιας συγκεκριμένης πολιτικής σχετικά με την εκτίμηση του χρόνου και των πόρων που διατίθενται για τη διεξαγωγή του ελέγχου. Στη συνέχεια, σύμφωνα με τα δεδομένα που υπάρχουν, γίνονται οι διάφορες επιλογές από την ομάδα ελέγχου, ή και από άλλα υπεύθυνα για το έργο άτομα και πραγματοποιείται ο έλεγχος του λογισμικού. Έχοντας αποδεχθεί τα όσα προαναφέρθηκαν, η παρούσα εργασία, αφού πρώτα 24

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού Περιεχόμενα Παρουσίαση μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Περιγραφή τριών γενικών μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Γενική περιγραφή των διαδικασιών που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιαστής Ιστοσελίδων

Σχεδιαστής Ιστοσελίδων Σχεδιαστής Ιστοσελίδων 1. Περιγραφή Ρόλου Τίτλος Προφίλ Σχεδιαστής Ιστοσελίδων Γνωστό και ως Συνοπτική Ένας σχεδιαστής ιστοσελίδων κατασκευάζει και ενημερώνει ιστοσελίδες ως προς τη σχεδίαση και τη διαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή στην επιτυχία ενός οργανισμού, παρουσιάζοντας σχετικά δεδομένα με τη χρήση τεχνικών 2Δ ή 3Δ τεχνολογίας. Αρμοδιότητα

Η συμβολή στην επιτυχία ενός οργανισμού, παρουσιάζοντας σχετικά δεδομένα με τη χρήση τεχνικών 2Δ ή 3Δ τεχνολογίας. Αρμοδιότητα Σχεδιαστής Ψηφιακών Κινούμενων Σχεδίων ή Digital Animator 1. Περιγραφή Ρόλου Τίτλος Προφίλ Σχε Σχεδιαστής Ψηφιακών Κινούμενων Σχεδίων ή Digital Animator Γνωστό και ως Ειδικός Σχεδιασμού 2Δ- 3Δ γραφικών,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420)

Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420) Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420) Έλεγχος Λογισμικού Προβλήματα Λογισμικού 2 Μια ματιά στα παλιά: Σφάλμα: Ελάττωμα: Ανθρώπινο λάθος (σε προδιαγραφές, τεκμηρίωση κλπ) «Κωδικοποίηση του σφάλματος» στο

Διαβάστε περισσότερα

6. Διαχείριση Έργου. Έκδοση των φοιτητών

6. Διαχείριση Έργου. Έκδοση των φοιτητών 6. Διαχείριση Έργου Έκδοση των φοιτητών Εισαγωγή 1. Η διαδικασία της Διαχείρισης Έργου 2. Διαχείριση κινδύνων Επανεξέταση Ερωτήσεις Αυτοαξιολόγησης Διαχείριση του έργου είναι να βάζεις σαφείς στόχους,

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική 2. Τεχνολογία Λογισμικού

Πληροφορική 2. Τεχνολογία Λογισμικού Πληροφορική 2 Τεχνολογία Λογισμικού 1 2 Κρίση Λογισμικού (1968) Στην δεκαετία του 1970 παρατηρήθηκαν μαζικά: Μεγάλες καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση κατασκευής λογισμικών Μεγαλύτερα κόστη ανάπτυξης λογισμικού

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Πληροφοριακά Συστήµατα: Κατηγορίες και Κύκλος Ζωής. Π.Σ. ιαχείρισης Πράξεων. Π.Σ. ιοίκησης. Κατηγορίες Π.Σ. Ο κύκλος ζωής Π.Σ.

Περιεχόµενα. Πληροφοριακά Συστήµατα: Κατηγορίες και Κύκλος Ζωής. Π.Σ. ιαχείρισης Πράξεων. Π.Σ. ιοίκησης. Κατηγορίες Π.Σ. Ο κύκλος ζωής Π.Σ. Πληροφοριακά Συστήµατα: Κατηγορίες και Κύκλος Ζωής Περιεχόµενα Κατηγορίες Π.Σ. ιαχείρισης Πράξεων ιοίκησης Υποστήριξης Αποφάσεων Έµπειρα Συστήµατα Ατόµων και Οµάδων Ο κύκλος ζωής Π.Σ. Ορισµός Φάσεις Χρήστες

Διαβάστε περισσότερα

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Πίνακας περιεχομένων Τίτλος της έρευνας (title)... 2 Περιγραφή του προβλήματος (Statement of the problem)... 2 Περιγραφή του σκοπού της έρευνας (statement

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών 44 Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών Διδακτικοί στόχοι Σκοπός του κεφαλαίου είναι οι μαθητές να κατανοήσουν τα βήματα που ακολουθούνται κατά την ανάπτυξη μιας εφαρμογής.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί Η επιτυχία των επιχειρήσεων βασίζεται στην ικανοποίηση των απαιτήσεων των πελατών για: - Ποιοτικά και αξιόπιστα προϊόντα - Ποιοτικές

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Η/Υ. Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο. Μέρος 1 ό. ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής

Προγραμματισμός Η/Υ. Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο. Μέρος 1 ό. ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής Προγραμματισμός Η/Υ Προτεινόμενα θέματα εξετάσεων Εργαστήριο Μέρος 1 ό ΤΕΙ Λάρισας- Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Πολιτικών Έργων Υποδομής Ιανουάριος 2011 Καλογιάννης Γρηγόριος Επιστημονικός/ Εργαστηριακός

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικό Σχεδιασµό Πληροφοριακών Συστηµάτων

Στρατηγικό Σχεδιασµό Πληροφοριακών Συστηµάτων Μέθοδοι και Τεχνικές για τον Στρατηγικό Σχεδιασµό Πληροφοριακών Συστηµάτων (SISP) Στρατηγική και Διοίκηση Πληροφοριακών Συστηµάτων Μάθηµα 2 No 1 Δοµή της Παρουσίασης l 1. Εισαγωγή l 2. Μεθοδολογία SISP

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων. μέρος A 1 Εισαγωγή στην Τεχνολογία Λογισμικού

Πίνακας Περιεχομένων. μέρος A 1 Εισαγωγή στην Τεχνολογία Λογισμικού Πρόλογος...21 μέρος A Εισαγωγή στην Τεχνολογία Λογισμικού 1 Εισαγωγή στην Τεχνολογία Λογισμικού 1.1 Το λογισμικό...25 1.1.1 Ο ρόλος και η σημασία του λογισμικού...26 1.1.2 Οικονομική σημασία του λογισμικού...28

Διαβάστε περισσότερα

5.1. Χωροταξικός Σχεδιασμός Κριτήρια αξιολόγησης Χωροταξικού Σχεδιασμού Δραστηριότητες Χωροταξικού Σχεδιασμού...

5.1. Χωροταξικός Σχεδιασμός Κριτήρια αξιολόγησης Χωροταξικού Σχεδιασμού Δραστηριότητες Χωροταξικού Σχεδιασμού... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Περιεχόμενα 5.1. Χωροταξικός Σχεδιασμός... 2 5.2. Κριτήρια αξιολόγησης Χωροταξικού Σχεδιασμού... 4 5.3. Δραστηριότητες Χωροταξικού Σχεδιασμού... 5 5.4. Τύποι Χωροταξίας...

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Προβλέψεων. Προβλέψεις

Τεχνικές Προβλέψεων. Προβλέψεις ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μονάδα Προβλέψεων & Στρατηγικής Forecasting & Strategy Unit Τεχνικές Προβλέψεων Προβλέψεις http://www.fsu.gr - lesson@fsu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία λογισμικού στην πράξη

Τεχνολογία λογισμικού στην πράξη Τεχνολογία λογισμικού στην πράξη Έλεγχος λογισμικού Διομήδης Σπινέλλης Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών dds@aueb.gr http://www.dmst.aueb.gr/dds @CoolSWEng 2016-06-27

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΕΙ ΚΑΤΑ ΤΟ ΜΕΡΟΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΑ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΙΣΧΥΟΥΝ ΤΟ ΔΕΠΠΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Εισαγωγή Μεθοδολογία της Έρευνας ΕΙΚΟΝΑ 1-1 Μεθοδολογία της έρευνας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Εισαγωγή Μεθοδολογία της Έρευνας ΕΙΚΟΝΑ 1-1 Μεθοδολογία της έρευνας. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή Η Μεθοδολογία της Έρευνας (research methodology) είναι η επιστήμη που αφορά τη μεθοδολογία πραγματοποίησης μελετών με συστηματικό, επιστημονικό και λογικό τρόπο, με σκοπό την παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα. Motor Challenge

Το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα. Motor Challenge ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Γενική Διεύθυνση Ενέργειας και Μεταφορών Προώθηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας & Απαιτούμενη Διαχείριση Το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Motor Challenge Ενότητα Πολιτικής Ενεργειακής Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 4

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 4 Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού Στόχοι Παρουσίαση μοντέλων παραγωγής λογισμικού Περιγραφή τριών γενικών μοντέλων παραγωγής λογισμικού και πότε μπορούν να χρησιμοποιούνται Γενική περιγραφή των μοντέλων

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ

1 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΑΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΤ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ Σκοπός της άσκησης 1 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Σκοπός αυτής της άσκησης είναι η εξοικείωση των σπουδαστών με τα σφάλματα που

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος Λογισμικού. Software Testing

Έλεγχος Λογισμικού. Software Testing Έλεγχος Λογισμικού Software Testing Γενικά ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ: Ο κώδικας εξετάζεται για τον εντοπισμό λαθών ή αδυνάμων σημείων ΔΥΝΑΜΙΚΟΣΕΛΕΓΧΟΣ: Ένα συστατικό κώδικα εκτελείται µε ένα σύνολο από δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΡΓΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΡΓΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΕΡΓΩΝ 1. Διαχείριση έργων Τις τελευταίες δεκαετίες παρατηρείται σημαντική αξιοποίηση της διαχείρισης έργων σαν ένα εργαλείο με το οποίο οι διάφορες επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Committed to Excellence

Committed to Excellence Committed to Excellence Δέσµευση στην Επιχειρηµατική Αριστεία Προσέγγιση 2: EFQM Committed to Excellence Assessment 2 Star Διεθνής Πιστοποίηση Επιχειρήσεων Επίπεδα Επιχειρηµατικής Αριστείας EFQM COMMITTED

Διαβάστε περισσότερα

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης

Balanced Scorecard ως σύστημα μέτρησης απόδοσης Balanced Scorecard Η ΜΕΘΟΔΟΣ BALANCED SCORECARD Όπως είναι γνωστό οι εταιρείες αντιµετωπίζουν πολλά εµπόδια στην ανάπτυξη συστηµάτων µέτρησης επίδοσης τα οποία πραγµατικά µετρούν τα κατάλληλα µεγέθη. Αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Δασική Πληροφορική

Εισαγωγή στη Δασική Πληροφορική ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Δασική Πληροφορική Ενότητα 3: Θεωρία, Ανάλυση και Σχεδιασμός Πληροφοριακών Συστημάτων Ζαχαρούλα Ανδρεοπούλου Δασολογίας &

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλή Συστήματα Μέθοδοι ελέγχου και εξακρίβωσης ορθής λειτουργίας

Ασφαλή Συστήματα Μέθοδοι ελέγχου και εξακρίβωσης ορθής λειτουργίας Λειτουργικά Συστήματα Πραγματικού Χρόνου 2006-07 Ασφαλή Συστήματα Μέθοδοι ελέγχου και εξακρίβωσης ορθής λειτουργίας Μ.Στεφανιδάκης Ενσωματωμένα Συστήματα: Απαιτήσεις Αξιοπιστία (reliability) Χρηστικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΥ562 Προχωρημένα Θέματα Βάσεων Δεδομένων Efficient Query Evaluation over Temporally Correlated Probabilistic Streams

ΗΥ562 Προχωρημένα Θέματα Βάσεων Δεδομένων Efficient Query Evaluation over Temporally Correlated Probabilistic Streams ΗΥ562 Προχωρημένα Θέματα Βάσεων Δεδομένων Efficient Query Evaluation over Temporally Correlated Probabilistic Streams Αλέκα Σεληνιωτάκη Ηράκλειο, 26/06/12 aseliniotaki@csd.uoc.gr ΑΜ: 703 1. Περίληψη Συνεισφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας:

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Συστηματική περιγραφή και κατανόηση των ψυχολογικών φαινομένων. Η ψυχολογική έρευνα χρησιμοποιεί μεθόδους συστηματικής διερεύνησης για τη συλλογή, την ανάλυση και την ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχέση μεταξύ εμβολίων και αυτισμού Θέση ύπνου των βρεφών και συχνότητα εμφάνισης του

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή του εκπαιδευτικού/ μαθησιακού υλικού (Teaching plan)

Περιγραφή του εκπαιδευτικού/ μαθησιακού υλικού (Teaching plan) On-the-fly feedback, Upper Secondary Περιγραφή του εκπαιδευτικού/ μαθησιακού υλικού (Teaching plan) Τάξη: Β Λυκείου Διάρκεια ενότητας Μάθημα: Φυσική Θέμα: Ταλαντώσεις (αριθμός Χ διάρκεια μαθήματος): 6X90

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τεχνολογίες εισάγονται ή χρησιµοποιούνται

Νέες τεχνολογίες εισάγονται ή χρησιµοποιούνται special report τoυ Γιώργου Φετοκάκη / gfetokakis@boussias.com Jobs scheduling Η χρυσή τοµή της αυτοµατοποίησης Μια λύση job scheduling πρέπει να είναι αρκετά περιεκτική. Πρέπει να υποστηρίζει την ενσωµάτωση

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικό Περίγραμμα Ειδικός Συντήρησης σε Περιβάλλον Υποβοηθούμενης Αυτόνομης Διαβίωσης

Επαγγελματικό Περίγραμμα Ειδικός Συντήρησης σε Περιβάλλον Υποβοηθούμενης Αυτόνομης Διαβίωσης Επαγγελματικό Περίγραμμα Ειδικός Συντήρησης σε Περιβάλλον Υποβοηθούμενης Αυτόνομης Διαβίωσης Ευρωπαϊκά Περιγράμματα για Επαγγέλματα Υποβοηθούμενης Αυτόνομης Διαβίωσης 1 Ειδικός Συντήρησης σε Περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ενότητα 6: Τεχνολογία Λογισμικού-Software Engineering Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 4

Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 4 Διαδικασίες παραγωγής λογισμικού Περιεχόμενα Παρουσίαση μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Περιγραφή τριών γενικών μοντέλων διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Γενική περιγραφή των διαδικασιών που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΥΚΛΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Βασίλης Καραγιάννης Η παρέμβαση πραγματοποιήθηκε στα τμήματα Β2 και Γ2 του 41 ου Γυμνασίου Αθήνας και διήρκησε τρεις διδακτικές ώρες για κάθε τμήμα. Αρχικά οι μαθητές συνέλλεξαν

Διαβάστε περισσότερα

Ρετσινάς Σωτήριος ΠΕ 1703 Ηλεκτρολόγων ΑΣΕΤΕΜ

Ρετσινάς Σωτήριος ΠΕ 1703 Ηλεκτρολόγων ΑΣΕΤΕΜ Ρετσινάς Σωτήριος ΠΕ 1703 Ηλεκτρολόγων ΑΣΕΤΕΜ Τι είναι η ερευνητική εργασία Η ερευνητική εργασία στο σχολείο είναι μια δυναμική διαδικασία, ανοιχτή στην αναζήτηση για την κατανόηση του πραγματικού κόσμου.

Διαβάστε περισσότερα

Η αβεβαιότητα στη μέτρηση.

Η αβεβαιότητα στη μέτρηση. Η αβεβαιότητα στη μέτρηση. 1. Εισαγωγή. Κάθε μέτρηση, όσο προσεκτικά και αν έχει γίνει, περικλείει κάποια αβεβαιότητα. Η ανάλυση των σφαλμάτων είναι η μελέτη και ο υπολογισμός αυτής της αβεβαιότητας στη

Διαβάστε περισσότερα

H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού. Αθανασία Καρακίτσιου, PhD

H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού. Αθανασία Καρακίτσιου, PhD H Έννοια και η Φύση του Προγραμματισμού Αθανασία Καρακίτσιου, PhD 1 Η Διαδικασία του προγραμματισμού Προγραμματισμός είναι η διαδικασία καθορισμού στόχων και η επιλογή μιας μελλοντικής πορείας για την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΤΟ BIZAGI ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΤΟ BIZAGI ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Ανάλυση - Προσομοίωση ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΤΟ BIZAGI ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 1 Προσομοίωση Η προσομοίωση είναι μέθοδος μελέτης ενός συστήματος και εξοικείωσης με τα χαρακτηριστικά του με

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Λογισµικού Ι Κεφάλαιο 6

Τεχνολογία Λογισµικού Ι Κεφάλαιο 6 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα σπουδών "ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ" - Θ.Ε. ΠΛΗ11 Τεχνολογία Λογισµικού Ι Κεφάλαιο 6 Βασίλειος Βεσκούκης ιδάκτωρ Ηλεκτρολόγος Μηχανικός και Μηχανικός Υπολογιστών v.vescoukis@cs.ntua.gr

Διαβάστε περισσότερα

Τα κύρια σηµεία της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι: Η πειραµατική µελέτη της µεταβατικής συµπεριφοράς συστηµάτων γείωσης

Τα κύρια σηµεία της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι: Η πειραµατική µελέτη της µεταβατικής συµπεριφοράς συστηµάτων γείωσης Κεφάλαιο 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Το σηµαντικό στην επιστήµη δεν είναι να βρίσκεις καινούρια στοιχεία, αλλά να ανακαλύπτεις νέους τρόπους σκέψης γι' αυτά. Sir William Henry Bragg 5.1 Ανακεφαλαίωση της διατριβής

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ενότητα 12

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ενότητα 12 Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ιονίων Νήσων ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ενότητα 12: Σχεδιασμός Προϊόντος Το περιεχόμενο του μαθήματος διατίθεται με άδεια Creative Commons εκτός και αν αναφέρεται διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΜΟΝΤΕΛΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης, Επ. Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο του μαθήματος

Περιεχόμενο του μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Απαιτήσεις Λογισμικού Περιπτώσεις χρήσης Δρ Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εαρινό Εξάμηνο 2012-2013 1 Περιεχόμενο του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Risk Assessment

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Risk Assessment ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Risk Assessment Η ανάλυση και η διαχείριση του κινδύνου (Risk Assessment) μπορεί να είναι απλό καθήκον για την διαχείριση μιας κρίσης. Η διαδικασία είναι απλή Aρχικά

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua. Μέρος Β /Στατιστική Μέρος Β Στατιστική Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.gr/gpapadopoulos) Από τις Πιθανότητες στη Στατιστική Στα προηγούμενα, στο

Διαβάστε περισσότερα

Στάδιο Εκτέλεσης

Στάδιο Εκτέλεσης 16 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο 1.4.2.2 Στάδιο Εκτέλεσης Το στάδιο της εκτέλεσης μίας έρευνας αποτελεί αυτό ακριβώς που υπονοεί η ονομασία του. Δηλαδή, περιλαμβάνει όλες εκείνες τις ενέργειες από τη στιγμή που η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ INTRAWAY ΕΠΕ Μετα-ανάλυση των ερευνών που έχουν διεξαχθεί για τη μετανάστευση σε σημαντικά και σχετικά με την ένταξη πεδία (υγεία, κοινωνική ασφάλιση, εργασία, εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Πρώτο στάδιο: λειτουργικοί ορισμοί της ανεξάρτητης και της εξαρτημένης μεταβλητής Επιλογή της ανεξάρτητης μεταβλητής Επιλέγουμε μια ανεξάρτητη μεταβλητή (ΑΜ), την οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 435: ΑΛΛΗΛΕΠΙ ΡΑΣΗ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Ακαδηµαϊκό Έτος 2004 2005, Χειµερινό Εξάµηνο 2 Η ΟΜΑ ΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΡΧΙΚΗΣ Ι ΕΑΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΑ XIII, XIV. Εκσφαλμάτωση προγράμματος - Κύκλος Ζωής Λογισμικού

ΚΕΦΑΛΑΙΑ XIII, XIV. Εκσφαλμάτωση προγράμματος - Κύκλος Ζωής Λογισμικού ΚΕΦΑΛΑΙΑ XIII, XIV Ένας προγραμματιστής ανεξάρτητα από το πόσο ικανός είναι, όταν δημιουργεί ένα πρόγραμμα, είναι φυσικό να κάνει ορισμένα λάθη. Σε ένα πρόγραμμα είναι δυνατό να παρουσιαστούν διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα

Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 1

Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 1 Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 1 Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 2 Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 3 Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν. Αθηνών 4 Μάιος 02. Αναγνωστόπουλος - Παν.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Μ. Γρηγοριάδου Ρ. Γόγουλου Ενότητα: Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Περιεχόμενα Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

G. Johnson, R.Whittington, K. Scholes, D. Angwin, P. Regnér. Βασικές αρχές στρατηγικής των επιχειρήσεων. 2 η έκδοση. Chapter 1

G. Johnson, R.Whittington, K. Scholes, D. Angwin, P. Regnér. Βασικές αρχές στρατηγικής των επιχειρήσεων. 2 η έκδοση. Chapter 1 G. Johnson, R.Whittington, K. Scholes, D. Angwin, P. Regnér Βασικές αρχές στρατηγικής των επιχειρήσεων 2 η έκδοση Chapter 1 Κεφάλαιο 3 Στρατηγικές ικανότητες Chapter 2 Μαθησιακά αποτελέσματα (1) Έπειτα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Διδάσκοντες: Αναπλ. Καθ. Δ. Καραλέκας Λέκ. Ι. Γιαννατσής Διαφάνειες Διαλέξεων Προγραμματισμός Ανάπτυξης Νέων Προϊόντων Ο προγραμματισμός ανάπτυξης νέων προϊόντων (product

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΤΠΩΣΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΤΠΩΣΕΙΣ ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΤΠΩΣΕΙΣ ΚΩΔΙΚΟΣ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟΥ: Π18 ΑΡΙΘΜΟΣ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΈΡΓΟΥ: ΤΠΕ/ΟΡΖΙΟ/0308(ΒΕ)/03 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: ΓΕΝΙΚΕΥΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΣΑΦΟΥΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΑΡΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι κ. ΠΕΤΑΛΙΔΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΕ 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ ΔΕΤΣΕΡΗ ΔΙΑΛΕΞΗ ΔΙΑΔΙΚΑΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ

ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ ΔΕΤΣΕΡΗ ΔΙΑΛΕΞΗ ΔΙΑΔΙΚΑΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ ΔΕΤΣΕΡΗ ΔΙΑΛΕΞΗ ΔΙΑΔΙΚΑΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΙΜΙΚΟΤ ΠΕΡΙΕΦΟΜΕΝΑ Δομικά τοιχεία Λογισμικού Διαδικασία Παραγωγής Λογισμικού Αυτοματοποίηση Διαδικασιών Παραγωγής Λογισμικού Θεμελιώδεις Δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών 1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών Τα Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση καταχωρήσεων βιβλιοθηκών. Τα περιεχόμενα των βιβλιοθηκών αυτών είναι έντυπα έγγραφα, όπως βιβλία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ& ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ& ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ& ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Διδάσκοντες: Καθ. Δ. Καραλέκας Λέκτ. Ι. Γιαννατσής Διαφάνειες Διαλέξεων Προγραμματισμός Ανάπτυξης Νέων Προϊόντων Ο προγραμματισμός ανάπτυξης νέων προϊόντων (product planning)

Διαβάστε περισσότερα

2017 ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΣΤΑΣΕΩΝ

2017 ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΣΤΑΣΕΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΣΤΑΣΕΩΝ 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 10.1. Στόχοι και σκοποί της επί των συστάσεων 3 10.2. Αντικείμενο της... 3 10.3. Χρονική στιγμή της... 4 10.4. Μέθοδος

Διαβάστε περισσότερα

Διαφορές single-processor αρχιτεκτονικών και SoCs

Διαφορές single-processor αρχιτεκτονικών και SoCs 13.1 Τα συστήματα και η επικοινωνία μεταξύ τους γίνονται όλο και περισσότερο πολύπλοκα. Δεν μπορούν να περιγραφούνε επαρκώς στο επίπεδο RTL καθώς αυτή η διαδικασία γίνεται πλέον αρκετά χρονοβόρα. Για αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Μοντελοποίηση Συστημάτων

Μοντελοποίηση Συστημάτων Εργασία για το μάθημα Μοντελοποίηση Συστημάτων 29 Οκτωβρίου 204 Α. Στόχος Στην εργασία αυτή θα εξοικειωθείτε με τα πρώτα στάδια σχεδιασμού λογισμικού. Συγκεκριμένα, μετά την εκπόνηση της εργασίας θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Μεθοδολογίες Ανάπτυξης Συστημάτων Πληροφορικής Απαντούν στα εξής ερωτήματα Ποιά βήματα θα ακολουθηθούν? Με ποιά σειρά? Ποιά τα παραδοτέα και πότε? Επομένως,

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητική Επιστήμη. Ενότητα # 3: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ. Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος

Διοικητική Επιστήμη. Ενότητα # 3: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ. Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διοικητική Επιστήμη Ενότητα # 3: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Is είναι βιώσιμη η επιχείρηση

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Is είναι βιώσιμη η επιχείρηση ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Is είναι βιώσιμη η επιχείρηση Ent-teach κεφαλαιο 3 - Ανάλυση Αγοράς Περιγραφή της εκπαιδευτικής δραστηριότητας Αυτή η εκπαιδευτική δραστηριότητα απευθύνεται σε μαθητές από όλους

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία.

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Η παρακολούθηση ενός project κινητικότητας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός διακρατικού project κινητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΕΤΡΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ι. ΓΙΑΝΝΑΤΣΗΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Η Μέτρηση Εργασίας (Work Measurement ή Time Study) έχει ως αντικείμενο τον προσδιορισμό του χρόνου που απαιτείται από ένα ειδικευμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΕΦΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Επιχειρηματική Μοντελοποίηση. Ιωάννης Σταμέλος Βάιος Κολοφωτιάς Πληροφορική

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΕΦΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Επιχειρηματική Μοντελοποίηση. Ιωάννης Σταμέλος Βάιος Κολοφωτιάς Πληροφορική ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΣΤΡΕΦΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Επιχειρηματική Μοντελοποίηση Ιωάννης Σταμέλος Βάιος Κολοφωτιάς Πληροφορική Θεσσαλονίκη, Σεπτέμβριος 2013 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 2 Κοινωνικοτεχνικά συστήματα 49

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 2 Κοινωνικοτεχνικά συστήματα 49 Περιεχόμενα Πρόλογος 5 Μέρος 1 Επισκόπηση 27 Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή 29 1.1 Συχνές ερωτήσεις για την τεχνολογία λογισμικού 31 1.2 Επαγγελματική και ηθική ευθύνη 41 Κύρια σημεία 46 Πρόσθετες πηγές 46 Ασκήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί Ορισμοί Ηγεσία είναι η διαδικασία με την οποία ένα άτομο επηρεάζει άλλα άτομα για την επίτευξη επιθυμητών στόχων. Σε μια επιχείρηση, η διαδικασία της ηγεσίας υλοποιείται από ένα στέλεχος που κατευθύνει

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του

Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του 4 η ενότητα Τομέας Βιομηχανικής Διοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας ΕΜΠ Απαιτήσεις του ISO9001:2015 1. Αντικείμενο 2. Τυποποιητική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΙΟΡΔΑΝΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ jordan@uom.gr Κτήριο Η- Θ γραφείο 402 Τηλ. 2310-891-591 DAN BORGE «Η διαχείριση του κινδύνου είναι δυνατό να μας βοηθήσει να αρπάξουμε μια ευκαιρία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ Σκοπός του έργου Σκοπός του έργου είναι: 1. η δημιουργία μιας on line εφαρμογής διαχείρισης ενός επιστημονικού λεξικού κοινωνικών όρων 2. η παραγωγή ενός ικανοποιητικού

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Μέθοδοι Διδασκαλίας Φυσικής

Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Μέθοδοι Διδασκαλίας Φυσικής Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Αθήνα, 28 IAN 2016 Υποθέστε ότι πρόκειται να διδάξετε σε μαθητές Λυκείου τα φαινόμενα: της θέρμανσης και της φωτοβολίας μεταλλικού αγωγού που διαρρέεται από ηλεκτρικό ρεύμα. Περιγράψτε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΕΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης, Επ. Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Προσομοίωσης

Εφαρμογές Προσομοίωσης Εφαρμογές Προσομοίωσης H προσομοίωση (simulation) ως τεχνική μίμησης της συμπεριφοράς ενός συστήματος από ένα άλλο σύστημα, καταλαμβάνει περίοπτη θέση στα πλαίσια των εκπαιδευτικών εφαρμογών των ΤΠΕ. Μπορούμε

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο. Τρόποι χορήγησης: α) Με αλληλογραφία β) Με απευθείας χορήγηση γ) Τηλεφωνικά

Ερωτηματολόγιο. Τρόποι χορήγησης: α) Με αλληλογραφία β) Με απευθείας χορήγηση γ) Τηλεφωνικά Ερωτηματολόγιο Το ερωτηματολόγιο αποτελείται από μια σειρά ερωτήσεων, οι οποίες έχουν ως στόχο την καταγραφή των απόψεων, γνώσεων ή στάσεων μιας ομάδας ατόμων. Τρόποι συμπλήρωσης: α) άμεσος (ο ίδιος ο

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης και συγγραφή ερευνητικής έκθεσης / διατριβής. Δρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π.,., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΗ,ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙ- ΣΜΟΥ

ΕΙΔΗ,ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙ- ΣΜΟΥ Κεφάλαιο 7 ΕΙΔΗ,ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙ- ΣΜΟΥ Ερωτήσεις 1. Να αναφέρετε διαφορές μεταξύ γλωσσών μηχανής και γλωσσών χαμηλού επιπέδου. Οι γλώσσες μηχανής κωδικοποιούν τις εντολές τους με ομάδες

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική Διαχείριση) Θέμης Λιακόπουλος Σύμβουλος Επιχειρησιακής Ανάπτυξης OTS. Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα διπλωματικών εργασιών σε. Συστοιχίες παράλληλης εξυηρέτησης εφαρμογών Διαδικτύου

Θέματα διπλωματικών εργασιών σε. Συστοιχίες παράλληλης εξυηρέτησης εφαρμογών Διαδικτύου Θέματα διπλωματικών εργασιών σε συστοιχίες παράλληλης εξυπηρέτησης εφαρμογών Διαδικτύου Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Τομέας Τεχνολογίας Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική διαδικασία και συγγραφή διατριβής: Μεθοδολογικές παρατηρήσεις ρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας Τα βασικά στάδια για την εκπόνηση

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του μαθήματος

Σκοπός του μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εισαγωγή Βασικές Έννοιες Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εαρινό Εξάμηνο 2012-2013 1 Σκοπός του μαθήματος Η απόκτηση των γνώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 14: Συμβουλές προς έναν νέο προγραμματιστή

Κεφάλαιο 14: Συμβουλές προς έναν νέο προγραμματιστή Κεφάλαιο 14: Συμβουλές προς έναν νέο προγραμματιστή Φτάσαμε σιγά σιγά στο τέλος του βιβλίου. Αντί για κάποιον επίλογο σκέφτηκα να συλλέξω κάποια πράγματα που θα ήθελα να πω σε κάποιον ο οποίος αρχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Λογιστική Θεωρία και Έρευνα

Λογιστική Θεωρία και Έρευνα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Λογιστική & Χρηματοοικονομική Master of Science (MSc) in Accounting and Finance ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Λογιστική Θεωρία και Έρευνα Εισαγωγή στη Λογιστική Έρευνα Η αναζήτηση της αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Συνταγματικών Υποθέσεων 26.1.2016 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά με μια ετήσια πανευρωπαϊκή συζήτηση στο πλαίσιο της νομοθετικής έκθεσης πρωτοβουλίας σχετικά με τη θέσπιση

Διαβάστε περισσότερα