Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ"

Transcript

1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: Κάντα Άννα Μαρία Αριθµός Μητρώου: ΜΑΘΗΜΑ: Συνταγµατικά ικαιώµατα ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Ανδρέας ηµητρόπουλος ΕΞΑΜΗΝΟ: 4ο ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Ι. Η Τέχνη της Αµφισβήτησης ΙΙ. Η Σχέση της Τέχνης µε το ίκαιο µια Σχέση Φύση Εχθρική ΙΙΙ. Η Εννοιολογική Προσέγγιση της Τέχνης από το Νοµικό ΕΝΟΤΗΤΑ 2 Ι. Η Συνταγµατική Κατοχύρωση της Ελευθερίας της Τέχνης και η Σηµασία της ΙΙ. Η Έννοια της Έλλειψης Επιφύλαξης Νόµου ΙΙΙ. Η Γενική Οριοθέτηση της Ελευθερίας της Τέχνης IV. Εξέταση των Επιµέρους Γενικών Οριοθετήσεων Α. Το Σύνταγµα και η Αρχή της Ενότητάς του Β. Τα ικαιώµατα των Άλλων και η Αρχή της Πρακτικής Εναρµόνισης, Κατευθυντήρια Αρχή η Αξία του Ανθρώπου Γ. Το Πρόβληµα µε τα Χρηστά Ήθη V. Το Άσεµνο ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Ι. Η Απόλυτη Προστασία της Ζωής. Η Σωµατική και Ψυχική Ακεραιότητα ΙΙ. Η Προστασία της Ανήλικης Νεότητας ΙΙΙ. Η Θρησκευτική Ελευθερία Επίλογος Βιβλιογραφία ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η Τέχνη είναι ένας ζωντανός χώρος που συνεχώς εξελίσσεται. Εκφράζει και αποτυπώνει την αιώνια ανάγκη του ανθρώπου για δηµιουργία, για έκφραση των συναισθηµάτων του, για επικοινωνία µε τους συνανθρώπους τους. Θεωρείται ένα πεδίο που το χαρακτηρίζει η ελευθεριότητα, καθώς δίνει την ευκαιρία στον άνθρωπο να απελευθερωθεί µέσω της καλλιτεχνικής δηµιουργίας. Η καλλιτεχνική δηµιουργία αποτελεί για το λόγο αυτό αναπόσπαστο στοιχείο της πνευµατικής υπόστασης του ανθρώπου.

2 Ο συντακτικός νοµοθέτης γι αυτόν ακριβώς τον λόγο και λόγω της πικρής πείρας του παρελθόντος κατοχυρώνει την ελευθερία της Τέχνης στο άρθρο 16 παρ 1Σ. ως ανεπιφύλακτο δικαίωµα του καθενός. Θέµα της εργασίας αυτής είναι να εξακριβωθεί το ακριβές νόηµα της διάταξης αυτής και η πρόθεση (αν είναι δυνατό) του συντακτικού νοµοθέτη. Γιατί από την στιγµή που εντάσσει ο συντακτικός νοµοθέτης την ελευθερία της Τέχνης στο προστατευτικό πεδίο του Συντάγµατος αναπόφευκτα την οριοθετεί. Παύει λοιπόν η Τέχνη να είναι ένας χώρος ελεύθερος, δίκαιος. Επιχειρείται λοιπόν να βρεθεί µια ισορροπία ανάµεσα στην επιταγή της Τέχνης για πλήρη ελευθερία και συνεχή ανατροπή και τη συνταγµατική επιταγή για ενότητα της συνολικής έννοµης τάξης. ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Ι. Η ΤΕΧΝΗ ΤΗΣ ΑΜΦΙΣΒΗΤΗΣΗΣ Ανώτερη τέχνη θα είναι εκείνη η οποία µέσα στο συνειδητό περιεχόµενό της θα παρουσιάζει τα χιλιάδες προβλήµατα της εποχής, η Τέχνη που θα φανεί καθαρά ότι «ράγισε» από τις εκρήξεις της προηγούµενης εβδοµάδας. Η Τέχνη του 20ου αιώνα «ραγίζει» από τις εκρήξεις που ταράζουν τον δυτικό κόσµο κατά τη διάρκεια της πρώτης του δεκαετίας. «Όπως ο Κολόµβος, που πήγαινε να ανακαλύψει τις Αντίλλες, νόµιζε ότι ακολουθούσε πορεία για τις Ινδίες, στον εικοστό αιώνα ο ζωγράφος βρέθηκε µπροστά σ ένα καινούριο κόσµο πριν αντιληφθεί ότι µπορούσε να βγει από τον παλιό». Η Γέννηση των Ονείρων του Freud το 1900, η θεωρία των Quanta του Max Planc το 1901, η Ραδιενέργεια της Ύλης του Becquerel το 1903, η θεωρία της Σχετικότητας του Einstein το 1905, η ηµιουργός Εξέλιξη του Bergsai το 1907, η Τέταρτη ιάσταση, ο Χωροχρόνος του Minkowski το 1909 και άλλες επιστηµονικές µελέτες, εισάγουν την επίθεση κατά του γνωστού κόσµου και αποτελούν βασική πηγή έµπνευσης και σηµείο αναφοράς για τους νέους καλλιτέχνες. Όχι όµως τόσο οι επιστηµονικές θεωρίες, παρά οι κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις είναι αυτές που τελικά επηρεάζουν αποφασιστικά την Τέχνη του 20ου αιώνα και την χαρακτηρίζουν. Ο Α Παγκόσµιος Πόλεµος φέρνει τους ανθρώπους αντιµέτωπους µε µια πραγµατικότητα, που είναι ανήµποροι να συλλάβουν. Ο πόλεµος αποτελεί ουσιαστικά το υπόβαθρο για την κρίση των θεσµών και των αξιών της εποχής. Στην Ευρώπη, επικρατεί καθ όλη τη διάρκεια του µεσοπολέµου ένα κλίµα ανησυχίας, ανασφάλειας, αβεβαιότητας και αµφισβήτησης. Κλίµα τι οποίο συντηρούν και οι αλλεπάλληλες οικονοµικές και πολιτικές κρίσεις και οι συνακόλουθοι ταξικοί ανταγωνισµοί και η κοινωνική αναταραχή. Οι καλλιτέχνες δε, µένουν θεατές µπροστά σε όλα αυτά. «Κάθε έργο τέχνης είναι παιδί της εποχής του» γράφει ο Kandinsky, «συχνά είναι µητέρα των αισθηµάτων µας». Τα έργα του 20ου αιώνα φέρουν τη σφραγίδα της εποχής της Αµφισβήτησης: Αµφισβήτησης στο χώρο της Πολιτικής, της Ηθικής, της Κοινωνίας και της Αισθητικής. Οι καλλιτέχνες διαρρηγνύουν τις σχέσεις τους µε το καλλιτεχνικό παρελθόν, αποδοκιµάζουν έντονα τα κινήµατα του 19ου αιώνα, κηρύσσουν την προσωπική τους ανεξαρτησία και αυτονοµία και κυρίως το ανεπιφύλακτο δικαίωµά τους να αµφισβητούν. Η ιδιότητα του καλλιτέχνη του 20ου αιώνα, είναι σύµφυτη προς τη δυνατότητά του να θέτει τα πάντα υπό αµφισβήτηση και ταυτόχρονα να πειραµατίζεται µε οτιδήποτε νέο και πρωτότυπο. Είναι η εποχή του Μοντερνισµού: όλα επιτρέπονται και τα πάντα µπορούν να ανατραπούν. Γιατί όχι άλλωστε; Η τέχνη µιµείται τη ζωή: σε στενή πάντα επαφή µε την ιστορική πορεία η τέχνη εγκαταλείπει το αντικειµενικό για το υποκειµενικό, το εξωτερικό για το εσωτερικό, την ερµηνεία του γνωστού για την

3 αποκάλυψη των νέων δυνάµεων της ζωής, αµφισβητεί τις γνωστές αισθητικές φόρµες. Όχι όµως µόνο αυτό. Αµφισβητούν την ίδια αξία µιας τέχνης, που τελεί σε αγαστή συνύπαρξη µε την κοινωνία. Πρώτοι οι ντανταϊστές εισάγουν σαν πραγµατική αρχή την διαµαρτυρία και την άρνηση τόσο της καλλιτεχνικής δηµιουργίας όσο και της ιστορικής ζωής. Σε σχέση µε την τραγωδία του Πρώτου Παγκοσµίου Πολέµου ο Ντανταϊσµός εµφανίζεται σαν άρνηση όλων των ψεύτικων αρχών που οδήγησαν την ανθρωπότητα στην καταστροφή. Ουσιαστικά η µηδενιστική αυτή τάση αποτελεί το εναρκτήριο κίνηµα και το έναυσµα για την πλήρη απελευθέρωση και αυτονόµηση της Τέχνης, δίνει όµως παράλληλα και το στίγµα της Μοντέρνας Τέχνης. Η Τέχνη δεν περιορίζεται σε µια µόνο περιοχή της ζωής, ενδιαφέρεται για την Φιλοσοφία και την Ποίηση την Κοινωνιολογία και την Πολιτική. Και ο καλλιτέχνης δεν είναι αποκοµµένος από την πραγµατικότητα, αφετηρία για το έργο του είναι η ίδια η πραγµατικότητα και η άσκηση κοινωνικής κριτικής. Η κοινωνική αυτή διάσταση της Τέχνης του 20ου αιώνα είναι το κύριο χαρακτηριστικό της και είναι αυτή που προκάλεσε τις περισσότερες φιλοσοφικές συζητήσεις όχι τόσο για το τι είναι Τέχνη (συζήτηση τόσο παλιά όσο και η Τέχνη) όσο για το τι επιτρέπεται στην Τέχνη. ΙΙ. Η ΣΧΕΣΗ Της ΤΕΧΝΗΣ ΜΕ ΤΟ ΙΚΑΙΟ: ΜΙΑ ΣΧΕΣΗ ΦΥΣΗ ΕΧΘΡΙΚΗ Ασχολούµενος κανείς µε τη σχέση δικαίου και Τέχνης οφείλει να συµφωνήσει µε τον επιφανή Γερµανό νοµικό Gustav Radbruch, ο οποίος στο δοκίµιό του Αισθητική του δικαίου διαπιστώνει ότι δίκαιο και τέχνη συνυπάρχουν σε µια φυσική εχθρότητα. Η σύγκρουση µεταξύ τέχνης και ικαίου δεν είναι κάτι το καινούριο, σηµειώνει ο Daniel Baisel, πολλοί καλλιτέχνες διώχθηκαν λόγω των έργων τους. Σίγουρα έχει να κάνει µε το ότι το δίκαιο είναι στατικό, ενώ η τέχνη εκφράζει το «αιωνίως µεταβαλλόµενο πνεύµα κάθε εποχής» και αποτυπώνει αυτή την αναπόφευκτη κοινωνική µεταβολή, πολλές φορές προηγείται µάλιστα αυτής ή και την προκαλεί. Το δίκαιο πάλι εµφανίζεται υπό την µορφή νοµικού συστήµατος µε κανόνες που παρουσιάζονται αυτονοµηµένα από την κοινωνική πραγµατικότητα. Τούτο σηµαίνει ότι οι κανόνες του έχουν την ικανότητα να εντάσσουν στο δεοντικό τους περιεχόµενο οποιοδήποτε κανονιστικό πρόταγµα, έστω και αν αυτό δεν συµβαδίζει µε ό,τι επικρατεί στην κοινωνική πρακτική. Είναι αναµενόµενη λοιπόν αυτή η «φυσική» εχθρότητα δικαίου και τέχνης, καθώς η ιδεολογική λειτουργία του δικαίου έγκειται στην δηµιουργία προτύπων συµπεριφοράς και στην συντήρησή τους, ενώ η ιδεολογική λειτουργία της τέχνης πολλές φορές έγκειται στο χλευασµό και στην ανατροπή αυτών των προτύπων. Υπό αυτό το πρίσµα το δίκαιο εµφανίζεται να επιτελεί ρόλο συνεκτικό, αναπαράγοντας τις υφιστάµενες κοινωνικές σχέσεις, ενώ η τέχνη και οι καλλιτέχνες «διαταράσσουν» συχνά τις σχέσεις αυτές. Αποτελεί λοιπόν η Τέχνη ως κοινωνική δραστηριότητα, απειλή για το δίκαιο; Όπως και να έχει το κράτος ως µηχανισµός παραγωγής του δικαίου σπεύδει να οικειοποιηθεί τις κάθε λογής κοινωνικές δραστηριότητες µε τη µέθοδο της πρόβλεψης και σκοπό την ένταξη και εναρµόνισή τους µε το κοινωνικό περιβάλλον. Έτσι οικειοποιείται και την τέχνη, την ορίζει δηλαδή εννοιολογικά, προκειµένου να µπορεί να την χειριστεί και να την προστατεύσει. Όπως θα δούµε όµως ο δικαστικός προσδιορισµός της έννοιας της Τέχνης έχει δηµιουργήσει στο παρελθόν (και συνεχίζει να δηµιουργεί πολλά προβλήµατα και έχει οδηγήσει σε αδιέξοδα. ΙΙΙ. Η ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΑΠΟ ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ

4 Πολύ σωστά έχει ειπωθεί πως η τέχνη δεν διαθέτει αντικειµενικές διαδικασίες παραγωγής, αφήνεται στην υποκειµενική κρίση του ατοµικού βιώµατος ή της προσωπικής αντίληψης και δεν µπορεί να ελεγχθεί αποκλειστικά από τη λογική. Ένας γενικά αποδεκτός ορισµός που να καλύπτει µε πληρότητα όλες τις µορφές της τέχνης δεν υπάρχει και - κατά την ορθότερη άποψη δεν µπορεί να υπάρξει λόγω του πολυδιάστατου και δυναµικού χαρακτήρα της τέχνης. Αυτή είναι και η πρώτη δυσχέρεια µε την οποία έρχεται αντιµέτωπος ο νοµικός κατά την προσπάθεια οριοθέτησης του προστατευόµενου πεδίου της διάταξης του άρθρου 16 παρ. 1 εδ. α Σ. προσπαθώντας ο νοµικός να προστατεύσει την Τέχνη και την ακώλυτη άσκησή της, ξεκινάει λογικά από τον ορισµό του περιεχοµένου της. Η αδυναµία όµως εύρεσης ενός γενικά αποδεκτού ορισµού της Τέχνης, αφενός και η αναγκαιότητα διακρίβωσης του εάν ένα συγκεκριµένο έργο συνιστά Τέχνη (προκειµένου να υπάγεται στο ρυθµιστικό πεδίο της διάταξης του άρθρου 16 παρ. 1 εδ. α Σ.) αφετέρου οδήγησαν κατά καιρούς σε αδιέξοδο. υο χαρακτηριστικές δίκες αποτελούν ένα εξαιρετικά σηµαντικό τεκµήριο για τη σχέση των νοµικών κανόνων και των κανόνων της αισθητικής. Στις δυο αυτές δίκες το δικαστήριο κλήθηκε να δώσει απάντηση στο ερώτηµα «τι είναι Τέχνη και ποια είναι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της». ΟΙ ΙΚΕΣ Whistler κατά Ruskin Το 1877 ο αµερικανός ζωγράφος Abbot Mc Neil Whistler, πραγµατοποιεί έκθεση, η οποία περιλαµβάνει και το έργο «Νυκτερινό σε µαύρο και χρυσό». Επηρεασµένος από το έργο των ιµπρεσιονιστών και κυρίως από την δουλειά του Monet, ο Whistler προσπαθεί να συλλάβει µε τους πίνακές τους µια «εντύπωση» απ ότι καταγράφει το µάτι τη συγκεκριµένη στιγµή. Στις 2 Ιουλίου του 1877 ο Ruskin, γιος πλούσιου εµπόρου και κριτικός µοντέρνας τέχνης δηµοσιεύει στο περιοδικό Fors Clavigera κριτική, στην οποία αποκαλεί τον Whistler «ανόητο», ενώ κατηγορεί παράλληλα για «αλαζονεία και έλλειψη εκπαίδευσης», το δε έργο του δεν είναι γι αυτόν παρά «ένα βάζο µπογιά πεταγµένο στα µούτρα του κοινού». Ο Whistler καταφεύγει µετά από αυτά στη δικαιοσύνη κατηγορώντας τον Ruskin για δυσφήµιση και ζητώντας λίβρες ως αποζηµίωση. Στη δίκη που ακολουθεί το δικαστήριο καλείται να εξακριβώσει κατά πόσο ο Whistler είναι καλλιτέχνης, ώστε να διαπιστωθεί εάν πληρούται το πραγµατικό του κανόνα δικαίου που αφορά στη δυσφήµηση του καλλιτέχνη. Ο Γενικός Εισαγγελέας προκειµένου να εξακριβώσει εάν ο πίνακας του Whistler αποτελεί έργο τέχνης ρωτάει τον καλλιτέχνη πόσες ηµέρες χρειάστηκε για να διεκπεραιωθεί ο πίνακας, εάν δυο ηµέρες δουλειάς αξίζουν τόσα λεφτά και εάν αυτό που απεικονίζεται στον πίνακα αντιστοιχεί στην πραγµατικότητα. Ο δικηγόρος πάλι του Ruskin αρνείται στον πίνακα του Whistler την ιδιότητα του έργου τέχνης και ζητά να προσκοµιστεί στο δικαστήριο ο πίνακας του Τισιανού που απεικονίζει το όγη Andrea Gritti, που αποτελεί τέλειο παράδειγµα του πιο τελειωµένου πίνακα. Ο πίνακας αντίθετα του Whistler είναι ηµιτελής, του λείπει η λεπτοµέρεια και η σύνθεση, ιδιότητες απαραίτητες για ένα έργο τέχνης. «Η απόφαση που εκδόθηκε στη δίκη αυτή ήταν τελικά υπέρ του Whistler. Το δικαστήριο στήριξε την απόφασή του στην αδυναµία του Ruskin να αποδείξει ότι το έργο του Whistler δεν είναι έργο τέχνης και ξεπέρασε το σκόπελο του να συµπληρώσει το νοµοθετικό κενό φτιάχνοντας τον ίδιο τον κανόνα που θα ορίζει τι είναι έργο τέχνης και βάσει αυτού να κρίνει το επίδικο έργο». Brancusi κατά του κράτους των Η.Π.Α.

5 Το 1926 ο γάλλος γλύπτης (ρουµανικής καταγωγής) Constantin Brancusi φτάνει στην Η.Π.Α. για να κάνει την πρώτη του έκθεση. Σύµφωνα µε τον Tatif Act του 1922 η εισαγωγή έργων τέχνης στις Η.Π.Α. ήταν απαλλαγµένη από δασµούς. Όµως ένα από τα έργα του Brancusi, το «πουλί στο χώρο» κρίθηκε από τις τελωνιακές αρχές των Η.Π.Α. όχι έργο τέχνης παρά χρηστικό αντικείµενο. Ο Brancusi, αρνούµενος να πληρώσει σύµφωνα µε το νόµο το τέλος εισαγωγής του γλυπτού, καταφεύγει στην ικαιοσύνη ζητώντας να αναγνωριστεί ότι το «Πουλί στον χώρο» είναι έργο τέχνης. Με αφορµή τη δίκη αυτή, όπως αναφέρει η Βασιλική Παπαδοπούλου, συζητήθηκαν στο δικαστήριο ορισµένα από τα σηµαντικά ζητήµατα που απασχολούν την τέχνη και µάλιστα σε επίπεδο ιδιαίτερα υψηλό. Είναι η τέχνη αναπαράσταση και ποιο είναι το περιεχόµενο της λέξης, τι είναι έργο τέχνης και ποιος είναι ο αρµόδιος να τι κρίνει; Η απόφαση τελικά του αµερικανικού δικαστηρίου εκδόθηκε υπέρ του Brancusi και είναι χαρακτηριστική για το σκεπτικό του πάνω στην υπόθεση, το δικαστήριο δέχθηκε πως η έννοια της τέχνης έχει διευρυνθεί σηµαντικά, υπό την επιρροή των µοντέρνων σχολών και κινηµάτων µε αποτέλεσµα και τα δικαστήρια να πρέπει να δεχθούν ως έργα τέχνης ανθρώπινα δηµιουργήµατα που παλιότερα δεν µπορούσαν να θεωρηθούν έργα τέχνης. Στις παραπάνω δίκες, οι αντίδικοι επιστράτευσαν διάφορα κριτήρια, προκειµένου να πετύχουν τον επιδιωκόµενο σκοπό τους. Από το ποια τεχνική χρησιµοποιεί ο καλλιτέχνης και πόσο χρόνο χρειάζεται για να διεκπεραιώσει το έργο του µέχρι την αποδοχή που έχει ο καλλιτέχνης ή το έργο του από τους ειδήµονες. Όλα τα κριτήρια όµως αποδείχτηκαν ανεπαρκή, ώστε να οδηγήσουν σε έναν ασφαλή και κοινώς αποδεκτό ορισµό της Τέχνης. Το αισθητικό πρόβληµα «τι είναι έργο τέχνης» και «ποια καλλιτεχνική του αξία» δεν πρέπει να µετατρέπεται σε νοµικό, καθώς µια νοµοθετική πρόβλεψη, του τι µπορεί να είναι τέχνη θα αποτελούσε θα αποτελούσε ουσιαστικό εµπόδιο για την εξέλιξη της καλλιτεχνικής δηµιουργίας. Η Τέχνη είναι ελεύθερη. Αυτό σηµαίνει πως µπορεί όχι µόνο να ασκείται ελεύθερα, αλλά και να αυτοπροσδιορίζεται και να µεταβάλλει το περιεχόµενο και την έννοια της. Πολλές φορές η δικαιοσύνη αποχαρακτήρισε πολλά έργα ως έργα τέχνης και εποµένως ως άξια να τύχουν δικαστικής προστασίας. Οι παραπάνω δίκες έκαναν όµως φανερά πως η ρυθµιστική παρέµβαση της δικαιοσύνης στον χώρο της τέχνης δε µπορεί να συνίσταται, στην αξιολόγηση της έννοιας της Τέχνης, αλλά στην αξιολόγηση του περιεχοµένου της όποιας προστατευτικής διάταξης για την Τέχνη και την εναρµόνιση του δικαιώµατος της ελευθερίας της Τέχνης µε τα υπόλοιπα δικαιώµατα της έννοµης τάξης. ΕΝΟΤΗΤΑ 2 Ι. Η ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ Της ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ. «Μια από τις πιο ευτυχείς στιγµές του συντακτικού νοµοθέτη του 1975 υπήρξε ασφαλώς η κατοχύρωση στο άρθρο 16 παρ. 1 της ελευθερίας της τέχνης». Με την επιλογή αυτή εµπλουτίσθηκε το σύστηµα προστασίας των θεµελιωδών δικαιωµάτων και φάνηκε να κλείνει ο φαύλος κύκλος των ανιστόρητων περιορισµών και των ελεγκτικών µηχανισµών που, µε ανεπαίσθητες µάλλον διαφοροποιήσεις, κυριάρχησαν στη χώρα µας, καθ όλη τη διάρκεια της ταραγµένης µεταπολεµικής περιόδου, στην ευαίσθητη περιοχή της καλλιτεχνικής δηµιουργίας». Το Σύνταγµα προστατεύει µε µια σειρά διατάξεων παράλληλα µε την υλική φυσική υπόσταση

6 του ανθρώπου, το ανθρώπινο πνεύµα, την πνευµατική υπόσταση του ανθρώπου. Προστατεύει δηλ. τη διαµόρφωση του ανθρώπινου πνεύµατος. Στο πνευµατικό σε χώρο ανήκουν οι κάθε µορφής πεποιθήσεις του ανθρώπου, πολιτικές, κοινωνικές, θρησκευτικές, οικονοµικές. Αυτή την ελευθερία της γνώµης και της κίνησης των ιδεών γενικά συµπληρώνουν οι µακροσκελείς διατάξεις του άρθρου 16 παρ. 1Σ. σχετικά µε την τέχνη, την επιστήµη και την παιδεία. Οι τρεις όµως αυτές εκδηλώσεις του ανθρώπινου πνεύµατος θα µπορούσαν να βρουν έρεισµα, σε ότι αφορά τουλάχιστον την αµυντική τους διάσταση στο άρθρο 14 παρ. 1Σ. Η ιδιαίτερη αναφορά τους στο άρθρο 16 και µάλιστα η καθιέρωση σχετικής γενικής αρχής στην παράγραφο 1 του άρθρου αυτού υποδηλώνει την αυξηµένη ήδη κατοχύρωσή τους συγκριτικά µε άλλες µορφές έκφρασης και διάδοσης στοχασµών. Η αυξηµένη αυτή κατοχύρωση ενισχύεται ακόµη περισσότερο από το γεγονός «ότι η ελευθερία της τέχνης είναι ένα ανεπιφύλακτο δικαίωµα». Το γεγονός βέβαια ότι ένα ατοµικό δικαίωµα κατοχυρώνεται χωρίς νοµοθετική επιφύλαξη δε σηµαίνει ταυτόχρονα ότι είναι και απεριόριστο». Ποιο είναι λοιπόν το ακριβές νόηµα και το περιεχόµενο της συνταγµατικής κατοχύρωσης της ελευθερίας της Τέχνης στο άρθρο 16 παρ. 1Σ; Η ελευθερία της Τέχνης προστατεύεται κατ αρχάς ως αµυντικό και µε την έννοια αυτή ως απόλυτο δικαίωµα. Ως αµυντικό δικαίωµα στρέφεται κατ αρχήν κατά του κράτους. Το κράτος και οι µηχανισµοί του υποχρεούνται να σεβαστούν τον αυτόνοµο χώρο της Τέχνης. «Με τη συνταγµατική κατοχύρωση της ελευθερίας της τέχνης το κράτος υποχρεώνεται σε µια καλλιτεχνική ή αισθητική ουδετερότητα, δεσµευόµενο να απέχει από κάθε προσπάθεια µετουσίωσης της τέχνης σε µορφή γενικής βουλήσεως (volonté générale) ή ταύτισης της». Γι αυτό και η ρυθµιστική επέµβαση του δικαίου στο χώρο της Τέχνης δε µπορεί, όπως είδαµε παραπάνω, να συνιστάται στην αξιολόγηση της έννοιας της Τέχνης, καθώς το κράτος υποχρεούται σε καλλιτεχνική και αισθητική ουδετερότητα. Ο συντακτικός νοµοθέτης δεν αρκείται όµως µόνο στην προστασία της Τέχνης από το κράτος. Αναγνωρίζει και διεκδικητική διάσταση του δικαιώµατος ορίζοντας ότι η ανάπτυξη και η προαγωγή της τέχνης αποτελεί υποχρέωση του κράτους. Και ενώ σε ό,τι αφορά την αµυντική διάσταση (status negativus) του δικαιώµατος, το κράτος, οφείλει κατ αρχήν να αφήνει ελεύθερη την καλλιτεχνική δηµιουργία, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισµούς, αποδεχόµενο µια ευρεία έννοια της τέχνης, σε ό,τι αφορά την διεκδικητική διάσταση (status positivus) του δικαιώµατος, η θέση ποιοτικών κριτηρίων από το κράτος και η επιλεκτική χορήγηση παροχών είναι ως ένα σηµείο αναπόφευκτη. Σε κάθε όµως περίπτωση πρέπει να εξασφαλίζεται ο πλουραλισµός της καλλιτεχνικής ζωής και να τηρούνται οι επιταγές που απορρέουν από την γενική αρχή της ισότητας. Το κράτος λοιπόν είναι συνταγµατικά ο αποδέκτης της υποχρέωσης αποχής από επέµβασης αλλά και παράλληλα ενίσχυσης και προαγωγής του χώρου της τέχνης. Το κράτος είναι πέραν τούτου αποδέκτης της υποχρέωσης να χειρίζεται το δίκαιο κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να υλοποιούνται όλες οι συνταγµατικές επιταγές και να σταθµίζονται τα σε κάθε περίπτωση αντικρουόµενα έννοµα συµφέροντα. ΙΙ. Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΕΙΨΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ ΝΟΜΟΥ Τα ατοµικά και κοινωνικά δικαιώµατα δεν είναι βέβαια ανεπίδεκτα περιορισµών. Ένας πρώτος, εγγενής περιορισµός προέρχεται από το γεγονός ότι προβλέπονται από δικαιϊκούς κανόνες, οι οποίοι αναπόφευκτα καθορίζουν για το καθένα από αυτά ένα ευρύτερο ή στενότερο ρυθµιστικό αντικείµενο, καθώς και σε ποια έκταση κατοχυρώνεται το σχετικό δικαίωµα. Η κατοχύρωση εξάλλου ενός δικαιώµατος

7 µπορεί να συνοδεύεται από περιορισµούς που να αφορούν µόνο αυτό (ειδικοί περιορισµοί). Πρόκειται για την επιφύλαξη νόµου, δηλ. για την κάθε µορφής συνταγµατικά προβλεπόµενης σύµπραξης, του κοινού νοµοθέτη στο πεδίο των συνταγµατικών δικαιωµάτων. Υπάρχουν πάντως και ατοµικά δικαιώµατα τα οποία κατοχυρώνονται στο Σύνταγµα χωρίς καµία επιφύλαξη. Στην κατηγορία αυτή εµπίπτει και η ρύθµιση της διάταξης του άρθρου 16 παρ. 1Σ για την ελευθερία της Τέχνης. Η ελευθερία της Τέχνης είναι εποµένως ανεπιφύλακτο δικαίωµα, γεγονός που αποδεικνύει την πρόθεση του νοµοθέτη, αφενός να εξασφαλίσει και να διευρύνει όσο το δυνατόν περισσότερο το πεδίο προστασίας της συγκεκριµένης ανθρώπινης δραστηριότητας που κατοχυρώνει, αφετέρου να αποτρέψει οποιουσδήποτε νοµοθετικούς περιορισµούς. Πράγµατι όπου ο συντακτικός νοµοθέτης είναι κατηγορηµατικός και απόλυτος και δεν «επιφυλάσσεται» δεν είναι δυνατή η επέµβαση του κοινού νοµοθέτη. Και ενώ, είναι γεγονός ότι η επιφύλαξη νόµου επιτρέπει κατ αρχήν την παρεµβολή κοινωνικών κριτηρίων κατά τη συγκεκριµενοποίηση και άσκηση των συνταγµατικών δικαιωµάτων, µε την ανεπιφύλακτη κατοχύρωση µιας ανθρώπινης δραστηριότητας στο Σύνταγµα, ο συντακτικός νοµοθέτης την προκρίνει δίνοντάς της το προβάδισµα έναντι του γενικού κοινωνικού συµφέροντος. Το γεγονός βέβαια ότι ένα ατοµικό δικαίωµα κατοχυρώνεται συνταγµατικά χωρίς νοµοθετική επιφύλαξη, δεν σηµαίνει ταυτόχρονα ότι είναι και «απεριόριστο». Κάθε ατοµικό δικαίωµα εµφανίζει ένα προστατευόµενο πεδίο, δηλ. ένα πεδίο εφαρµογής, το οποίο καλύπτει ορισµένες µόνο εκφάνσεις της ανθρώπινης δραστηριότητας. Τίθεται λοιπόν το ερώτηµα, εφόσον τα δικαιώµατα αυτά είναι δεκτικά περιορισµών, ποια θα είναι η βάση του περιορισµού τους. Σε αυτό θα µπορούσε να επιτευχθεί µια γενική απάντηση µέσω του άρθρου 5 παρ. 1 Σ. και της τριάδας των περιορισµών που αυτό περιέχει (την προσβολή των δικαιωµάτων των άλλων, µη παραβίαση του Συντάγµατος και των χρηστών ηθών). Η απάντηση πάντως δε µπορεί να αναζητηθεί κατά τρόπο ενιαίο για όλα τα ανεπιφύλακτα δικαιώµατα. Καθένα από αυτά επιδέχεται αφενός µεν, ερµηνευτικό καθορισµό του κανονιστικού του περιεχοµένου, συνεπώς και των ορίων του, αφετέρου δε ειδικούς περιορισµούς σε περιπτώσεις σύγκρουσης µε άλλα συνταγµατικά δικαιώµατα ή αρχές µε βάση την αρχή της πρακτικής εναρµόνισης. ΙΙΙ. Η ΓΕΝΙΚΗ ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Κάθε θεµελιώδες δικαίωµα δεν είναι γενικό και αόριστο. Αντίθετα έχει περιεχόµενο ορισµένο και συγκεκριµένο. Αυτή η ίδια η ρύθµιση του θεµελιώδους δικαιώµατος συνεπάγεται τη συγκεκριµενοποιήσή του, δηλαδή τον καθορισµό των προϋποθέσεων και του νοµικού περιβάλλοντος µέσα στο οποίο προστατεύεται το δικαίωµα. Πρόκειται για την οριοθέτηση (ή προσδιορισµό) των συνταγµατικών δικαιωµάτων, δηλαδή για του µε διατάξεις δικαίου πραγµατοποιούµενο καθορισµό του γενικού τους περιεχοµένου. Η οριοθέτηση διακρίνεται σε γενική και ειδική. Ειδική είναι ο µε διατάξεις πραγµατοποιούµενος καθορισµός του γενικού περιεχοµένου κάθε συγκεκριµένου θεµελιώδους δικαιώµατος. Παράλληλα γενική οριοθέτηση είναι ο µε γενικός διατάξεις καθορισµός του γενικού περιεχοµένου του δικαιώµατος. Αντίθετα όµως προς την ειδική, η γενική οριοθέτηση των συνταγµατικών δικαιωµάτων εµφανίζει προβλήµατα. Αµφισβητείται δηλ. η ίδια η υπόστασή της, το ζήτηµα δηλαδή αν το Σύνταγµα εκτός από τις ειδικές οριοθετήσεις που προβλέπει για κάθε συγκεκριµένο θεµελιώδες δικαίωµα περιέχει επίσης και γενικές οριοθετήσεις, εφαρµοζόµενες σε όλα τα δικαιώµατα. Ιδιαίτερη προβληµατική παρουσιάζει η γενική οριοθέτηση στα ανεπιφύλακτα δικαιώµατα. Πάντως πρέπει να γίνει δεκτό ότι οι

8 γενικές οριοθετήσεις πρέπει να εφαρµόζονται και στα «ανεπιφύλακτα» δικαιώµατα καθώς αυτά τα περιορίζουµε όχι επειδή δεν µπορούν να είναι κατ αρχήν απεριόριστα, αλλά προκειµένου να διασφαλίσουµε τη δεσµευτικότητα και ενότητα του Συντάγµατος. Οι γενικές οριοθετήσεις προβλέπονται στο άρθρο 5 παρ. 1 Σ µε το οποίο δε θεσπίζεται ένα επιπλέον αυτοτελές δικαίωµα αλλά µια γενική κατευθυντήρια αρχή για το νοµοθέτη και ένας ερµηνευτικός κανόνας για την διοίκηση και τα δικαστήρια «Αν και η πρακτική σηµασία της διάταξης είναι εκ πρώτης όψεως επικουρική», αναφέρει ο Γ. Θεοδόσης «δίνει σαφείς και δεσµευτικές κατευθύνσεις για το νοµοθέτη και γενικότερα για τον εφαρµοστή του Συντάγµατος, συγκαθορίζοντας έτσι το κοινωνικοπολιτικό σύστηµα της χώρας µας, αλλά και ενισχύοντας αποφασιστικά την κοινωνική συναίνεση». Εποµένως η τριάδα που προβλέπεται στο άρθρο 5 παρ. 1Σ το Σύνταγµα µπορεί να µεταφερθεί στο πεδίο της διάταξης του άρθρου 1 παρ. 1Σ και συνιστά τον προσδιορισµό και τα όρια της συνταγµατικά προστατευόµενης ελευθερίας της τέχνης. IV. ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΓΕΝΙΚΩΝ ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΕΩΝ Α. ΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΚΑΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ. Το Σύνταγµα προσλαµβάνεται σήµερα κυρίως ως κανονιστικό θεµέλιο της έννοµης τάξης και ύπατη πηγή ικαίου, που συµµετέχει στην παραγωγή κανόνων δικαίου και γενικά στη διαδικασία της έννοµης ρύθµισης. Όπως αναφέρει ο Α. Μανιτάκης «η κανονιστική υφή του αποκαλύπτεται σε όλο της το µεγαλείο µε την αναπαράσταση του Συντάγµατος ως θεµελιώδους νόµου του κράτους ή εφόσον συλλάβουµε το κράτος ως έννοµη τάξη, ως θεµελιώδους κανόνα της έννοµης τάξης». Ενεργεί εποµένως ως «µήτρα κανονιστική θεµελιωδών αρχών και δικαιωµάτων», παρέχοντας την πρώτη ύλη µε βάση την οποία πλάθονται όλοι οι άλλοι κανόνες δικαίου. Ως κανονιστικό θεµέλιο της έννοµης τάξης και µήτρα δικαιωµάτων και αρχών, το Σύνταγµα οφείλει να οργανώνεται µε τρόπο ορθολογικό. εν µπορεί εποµένως να εκφράζει δυο αντιφατικές ή ασυµβίβαστες µεταξύ τους βουλήσεις. Οι διατάξεις του πρέπει να ερµηνεύονται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να αποφεύγονται εντάσεις που προκύπτουν, ή που ενδεχοµένως θα προκύψουν από την ερµηνεία και εφαρµογή των υπολοίπων διατάξεων. Εξασφαλίζεται δε κατ αυτόν τον τρόπο η δεσµευτικότητα και η ενότητα του Συντάγµατος. Στην περίπτωση της ελευθερίας της Τέχνης, το Σύνταγµα οφείλει να την προασπίζεται ως ειδική εκδήλωση της γενικότερης ελευθερίας, ενώ η ελευθερία της Τέχνης περιορίζεται µόνο από αυτό, όπου και όταν η βασική αρχή της ενότητάς του καθιστά αναγκαίους τους περιορισµούς της τέχνης. Β. ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ ΚΑΙ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗΣ, ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ ΑΡΧΗ Η ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ. Ο σπουδαιότερος ίσως περιορισµός των ατοµικών αλλά και των κοινωνικών δικαιωµάτων προέρχεται από την ανάγκη οριοθέτησης των βιοτικών σχέσεων που ρυθµίζουν, καθώς και ένταξής τους στο συνολικό πλαίσιο της συνταγµατικής τάξης, κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η συστηµατική και τελολογική ενότητα του Συντάγµατος. Κατά την οριοθέτηση αυτή συµβαίνει πολλές φορές η άσκηση ενός δικαιώµατος να αποτελεί περιορισµό ή να κωλύει την άσκηση ενός άλλου θεµελιώδους δικαιώµατος. Προκύπτει έτσι το πρόβληµα της νοµικής σύγκρουσης των δικαιωµάτων. Πρόκειται για την ταυτόχρονη αναγνώριση και νόµιµη άσκηση των δικαιωµάτων

9 περισσότερων φορέων κατά τρόπο ώστε η νόµιµη άσκηση του δικαιώµατος του ενός να περιορίζει την επίσης νόµιµη άσκηση του δικαιώµατος του άλλου. Η ιδιοµορφία της νόµιµης σύγκρουσης, αλλά και η αντίθεσή της, έγκειται στο εξής: παρά το ότι η άσκηση όλων των δικαιωµάτων από όλους τους φορείς είναι νόµιµη, εντούτοις θίγεται κάποιο θεµελιώδες δικαίωµα. Αφετηρία της επίλυσης αυτού του προβλήµατος πρέπει να αποτελεί η θεµελιώδης παραδοχή της τυπικής ισοδυναµίας όλων των διατάξεων, οι οποίες περιλαµβάνονται στο Σύνταγµα. Μεταξύ εποµένως των συνταγµατικών κανόνων δεν υπάρχει και δεν µπορεί να υπάρξει σχέση ιεραρχίας που θα επέτρεπε την προτεινόµενη από µέρους της θεωρίας και της νοµολογίας στάθµισης των συµφερόντων. Εφαρµόζοντας στην πράξη ο δικαστής την αρχή της τυπικής ισοδυναµίας όλων των διατάξεων, σε περίπτωση σύγκρουσης δικαιωµάτων, οφείλει να αποφύγει τη βιαστική στάθµιση των εκατέρωθεν συνταγµατικά αναγνωρισµένων αγαθών, καθώς βέβαια και την επιλογή του ενός, µε πλήρη παραµερισµό του άλλου. Οφείλει δηλαδή να ακολουθήσει την µέθοδο της πρακτικής εναρµόνισης, υποβάλλοντας τα συγκρουόµενα δικαιώµατα ή τις συνταγµατικές ελευθερίες σε αµοιβαίους περιορισµούς, ώστε να επιτευχθεί η καλύτερη δυνατή πρακτική εφαρµογή του Συντάγµατος ως συνόλου. Μπορούµε δε να συλλάβουµε τα δικαιώµατα, ως οντότητες αποτελούµενες από µια περιφέρεια και έναν πυρήνα, που αποτελεί και την ουσία του ίδιου του δικαιώµατος. Σε περίπτωση σύγκρουσης δυο δικαιωµάτων, τοµής, δηλαδή, των περιφερειών τους, οφείλει να υποχωρήσει το δικαίωµα, του οποίου προσβάλλεται η περιφέρειά του και να υπερτερήσει εκείνο, του οποίου προσβάλλεται ο πυρήνας του. σε καµιά περίπτωση η άσκηση ενός συνταγµατικού αγαθού δεν επιτρέπεται να καθίσταται απαγορευτική χάριν της άσκησης ενός άλλου (ισότιµου) συνταγµατικού αγαθού. Σε σχέση αντίθετα µε τη θεµελιώδη αρχή του σεβασµού και της προστασίας της αξίας του ανθρώπου υφίσταται µια σχέση ιεράρχησης. Κύριος γνώµονας εποµένως της πρακτικής εναρµόνισης, αποτελεί σε κάθε περίπτωση η αξία του ανθρώπου, την οποία το άρθρο 2 παρ. 1Σ κατοχυρώνει ως πρωταρχική υποχρέωση της πολιτείας δικαιολογώντας έτσι την ύπαρξη και λειτουργία του κράτους ως δικαιοπαραγωγικού ρυθµιστή της κοινωνίας. Πράγµατι στο άρθρο 2 παρ. 1Σ καθιερώνει αντικειµενική συνταγµατική αρχή από την οποία απορρέουν ατοµικά δικαιώµατα. Η διάταξη καθιερώνει αυτοτελές δικαίωµα και µάλιστα το ανώτατο µητρικό. Πρόκειται για την καταστατική αρχή της σύγχρονης κοινωνικής ανθρωπιστικής έννοµης τάξης. Η αρχή µάλιστα είναι θετική δεσµευτική συνταγµατική αρχή και όχι προγραµµατική πρόταση. Όσο αναφορά εποµένως την ελευθερία της τέχνης, σε περίπτωση σύγκρουσής της µε άλλα προστατευόµενα δικαιώµατα, πρέπει µε βάση τη µέθοδο της πρακτικής εναρµόνισης να επιχειρείται η εξισορρόπηση των αντικρουόµενων αγαθών µε γνώµονα όµως πάντοτε την αξία του ανθρώπου, που αποτελεί ανώτατη καταστατική αρχή. Γ. ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΜΕ ΤΑ ΧΡΗΣΤΑ ΗΘΗ. Την τριάδα των περιορισµών του άρθρου 5 παρ 1Σ., ολοκληρώνει η αναφορά στα «χρηστά ήθη». Η ρήτρα των χρηστών ηθών έχει δηµιουργήσει ερµηνευτικά προβλήµατα κατά καιρούς σε θεωρητικό και νοµολογιακό επίπεδο, καθώς είναι αµφίβολο, το κατά πόσο ο συντακτικός νοµοθέτης θέλησε µε τη ρήτρα αυτή να θεσπίσει µια γενική απαγόρευση της ανήθικης συµπεριφοράς ή ακόµα να προωθήσει και να επιβάλλει «θεµιτά πρότυπα συµπεριφοράς». Πολύ περισσότερο η έννοια των

10 χρηστών ηθών, δεν µπορεί να προσδιορισθεί µε βάση κάποιον «προϋπάρχοντα εξωσυνταγµατικό κώδικα ηθικών αξιών», ενώ διακατέχεται από µεγάλο βαθµό αοριστίας και αβεβαιότητας και είναι εµπειρικά προσδιορίσιµη. Φαίνεται λοιπόν ο ρόλος των χρηστών ηθών να αποβαίνει ανταγωνιστικός εκείνου του Συντάγµατος: και οι δυο αποσκοπούν στη ρύθµιση της κοινωνικής συµβίωσης, όµως η αοριστία της έννοιας των χρηστών ηθών δρα υποµονετικά για το Σύνταγµα, το οποίο ως θεµελιώδης κανόνας της έννοµης τάξης διαθέτει ένα σταθερό σύστηµα αξιών, το οποίο δεν µπορεί να υποκαθίσταται από γενικές και αόριστες έννοιες, όπως αυτή των χρηστών ηθών. Εξάλλου αν ο συντακτικός νοµοθέτης ήθελε να υιοθετήσει έναν κώδικα ηθικών αξιών θα µπορούσε ασφαλώς να το πράξει ευθέως και ρητά. Εφόσον όµως κάτι τέτοιο δε συνέβη, είναι απαραίτητη η κατά περίπτωση εξέταση του οποιουδήποτε προϋπάρχοντος κώδικα ή συστήµατος. Όσο αναφορά την ελευθερία της τέχνης, ο ηθικός νόµος ή τα εκάστοτε χρηστά ήθη υπήρξαν ο σοβαρότερος λόγος περιορισµού της. Οι καλλιτέχνες ένοιωθαν να περιορίζονται ασφυκτικά από τα χρηστά ήθη, που δεν επέτρεπαν αποκλίνουσες συµπεριφορές και οι θεµατοφύλακες των χρηστών ηθών ένοιωθαν να απειλούνται από την ελευθεριότητα που χαρακτηρίζει την καλλιτεχνική δηµιουργία. Τα δικαιώµατα των άλλων όµως, ως ρήτρα όµως γενικής εφαρµογής και η αρχή ενότητας του Συντάγµατος αποτελούν επαρκή στοιχεία και σταθερό σηµείο αναφοράς για την οριοθέτηση του περιεχοµένου της ελευθερίας της τέχνης και τον περιορισµό της σε περίπτωση σύγκρουσης µε άλλα συνταγµατικώς προστατευόµενα αγαθά. Μπορούµε να πούµε ότι η ελευθερία της Τέχνης (όπως και κάθε δικαίωµα, ανεπιφύλακτο ή µη), οφείλει να σέβεται τελικά την ηθική του Συντάγµατος, δηλ. το σταθερό σύστηµα αξιών που προβλέπει και µε τις διατάξεις του, εξειδικεύει και αποκωδικοποιεί. V. ΤΟ ΑΣΕΜΝΟ. Στο ελληνικό Σύνταγµα γίνεται ρητή αναφορά στα άσεµνα στο άρθρο 14 παρ. 3 περ. δ. Σ. που ορίζει ότι η κατάσχεση εφηµερίδων και άλλων εντύπων, είτε πριν από την κυκλοφορία τους είτε µετά από αυτήν κατ εξαίρεση επιτρέπεται (µετά την κυκλοφορία) για άσεµνα δηµοσιεύµατα που προσβάλλουν ολοφάνερα τη δηµόσια αιδώ στις περιπτώσεις που ορίζει ο νόµος. Στην περίπτωση αυτή ο νοµικός και ο νοµοθετικός βρίσκονται και πάλι αντιµέτωποι µε µια αόριστη αξιολογική έννοια, που µόνο εµπειρικά µπορούν να προσδιορίσουν. «Στην Ελλάδα το άσεµνο από το 1911 και µετά βασίζεται πάνω σε µια σεξοκεντρική ηθική. Εντούτοις η έννοια του άσεµνου, ως αµιγής κοινωνιολογική έννοια, βρίσκεται σε συνεχή εξέλιξη. Ό,τι πριν από µερικές δεκαετίες ήταν ικανό να προκαλέσει κοινωνικά σκάνδαλα, το συναντούµε σήµερα στους δρόµους µας σε διαφηµιστικές αφίσες ή το βιώνουµε καθηµερινά µέσα από τους κάθε λογής δέκτες µας». Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει µάλιστα η νοµοθεσία περί άσεµνων εντύπων, στα οποία περιλαµβάνονται και τα βιβλία. Ο Ν. 5060/1931 ρυθµίζει τα ζητήµατα περί άσεµνων εντύπων. Το άρθρο 30 του Ν. 5060/1931 δίνει τον ορισµό του άσεµνου εντύπου, σε µια προσπάθεια να προσφέρει καθοδήγηση στον δικαστή κατά την κρίση του. Σύµφωνα µε το άρθρο: «άσεµνα, κατά τις περιπτώσεις του προηγούµενου άρθρου, θεωρούνται τα χειρόγραφα, έντυπα, εικόνες και λοιπά αντικείµενα όταν, σύµφωνα µε το κοινό αίσθηµα προσβάλλουν την αιδώ. εν θεωρούνται άσεµνα τα έργα τέχνης ή επιστήµης και ιδίως αυτά που ανήκουν στην πολιτιστική δηµιουργία της ανθρωπότητας ή που συµβάλλουν στην προώθηση της ανθρώπινης γνώσης, εκτός από την περίπτωση όπου προσφέρονται προς πώληση, πωλούνται ή παρέχονται ειδικά

11 σε πρόσωπα ηλικίας κάτω των 18 ετών και για σκοπούς άλλους εκτός από την σπουδή. Για το χαρακτηρισµό έργου ως ανήκοντος στις παραπάνω εξαιρέσεις ο εισαγγελέας µπορεί να προκαλέσει συµβουλευτική γνωµοδότηση πενταµελούς επιτροπής, την οποία διορίζει ο ίδιος από παιδαγωγούς καθηγητές της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών και µέλη συλλόγων για την προστασία της παιδικής ηλικίας ή όπου δεν υπάρχουν τέτοια πρόσωπα, τριµελούς επιτροπής από παιδαγωγούς και λογίους». ηµιουργείται λοιπόν ζήτηµα, καθώς τα βιβλία περιλαµβάνονται µεν στα έντυπα, οπότε θα µπορούσαν να υπάγονται στη διάταξη του άρθρου 14, όµως αποτελούν από την άλλη έργα τέχνης και προστατεύονται από τη διάταξη του άρθρου 10 παρ. 1Σ. που κατοχυρώνει το ανεπιφύλακτο δικαίωµα της ελευθερίας της Τέχνης. Γίνεται δεκτό ότι, εφόσον το υπό συζήτηση βιβλίο γίνει αποδεκτό ως έργο τέχνης, υπερισχύει η προστατευτική διάταξη του άρθρου 16. Βέβαια κρίσιµο παραµένει το ζήτηµα του χαρακτηρισµού του βιβλίου ως έργου τέχνης. Ο χαρακτηρισµός αυτός αποτελεί ιδιαίτερα επίπονα, αν όχι και ανώφελο έργο, καθώς ένας ορισµός της Τέχνης και των χαρακτηριστικών της, δύσκολα µπορεί να δοθεί. Σε κάθε πάντως περίπτωση το άσεµνο, ως εµπειρικά προσδιορίσιµη αόριστη έννοια κοινωνιολογικής προέλευσης δε µπορεί να λειτουργήσει ως περιορισµός της ελευθερίας της Τέχνης. ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ - Α.Π. 546/1983 Τµ. Ε, Νοβ ζ ζ 31,714 Στην υπόθεση αυτή το δικαστήριο έκρινε ότι για το χαρακτηρισµό βιβλίου ως άσεµνου πρέπει να ερευνάται το περιεχόµενο και ο σκοπός της έκδοσής τους για να κριθεί αν ήταν αναγκαία για την επιτυχηµένη απόδοση του βιβλίου η χρησιµοποίηση των λέξεων και φράσεων του βιβλίου, που κρίθηκαν άσεµνες. - Εφ. Αθ. 6518/69 Στην υπόθεση αυτή, το δικαστήριο ερµηνεύοντας την έννοια του άσεµνου, σύµφωνα µε το άρθρο 30ν. 5060/1930 έκρινε ότι φράσεις ωµές, τολµηρές, µέχρι χυδαιότητας από µόνες τους, αν αποµονωθούν, δεν προσβάλλουν τη δηµόσια αιδώ του µέσου κοινωνικού ανθρώπου, γιατί στο σύνολό του το βιβλίο, στο οποίο περιέχονται, αποτελεί λογοτεχνικό έργο τέχνης. Συµπέρασµα: Τα δικαστήρια στις δυο αυτές περιπτώσεις αναγνωρίζοντας στα παραπάνω βιβλία την ιδιότητα του έργου τέχνης, αν και θεώρησαν την χρησιµοποίηση ορισµένων λέξεων ή φράσεων άσεµνες, θεώρησαν ότι ως έργα τέχνης δεν θεωρούνται βάσει του άρθρου 30ν. 5060/1930 άσεµνα και δε προσβάλλουν τη δηµόσια αιδώ. - Τριµ. Πληµ. Θες. 1760/1983 το δικαστήριο σ αυτήν την υπόθεση έκρινε ότι όταν το περιεχόµενο κινηµατογραφικής ταινίας είναι άσεµνο, η προβολή της σε κινηµατογράφο προσιτό σε όλους προβάλει την δηµόσια αιδώ. Το δικαστήριο προσπάθησε να δώσει ορισµό του έργου τέχνης. Συγκεκριµένα σύµφωνα µε το δικαστήριο «ο όρος έργο τέχνης είναι ταυτόσηµος προς τον όρο καλλιτέχνηµα δια την τέχνην, διότι ο καλλιτέχνης δίνει αισθητήν µορφήν εις µιαν ιδέαν πνευµατικήν, το δε σχηµατίζει την µορφήν αυτήν µε κάλλος, δηλ. µε αρµονίαν τόνων, χρωµάτων, µεγεθών και τα λοιπά και σκοπεί να επικοινωνήσει µε τον άλλον δια του έργου του και να του µεταδώσει τα συναισθήµατά του ή εν µήνυµα γενικότερον, να τον αναγάγη εκτός από αισθητόν σύµβολον εις των ιδεατών αλήθεια που ελευθερώνει». Το δικαστήριο κατέληξε ότι αν το µήνυµα αυτό όµως τείνει στη γενετήσια διερέθηση, τότε το έργο, ανεξάρτητα από

12 την καλλιτεχνική του σηµασία λειτουργεί ως άσεµνο. Ο νοµοθέτης κατά το δικαστήριο πάντα απαγορεύει όχι µόνο την κυκλοφορία άσεµνων και αποκρουστικών εικόνων αλλά και την κυκλοφορία «της ωραιοποιηµένης προκλήσεως διαφθοράς». - Εφ. Πειρ. 1073/1984 Το δικαστήριο έκρινε ότι ταινία «πορνό» δεν προσβάλλει κατ ανάγκη την αιδώ, εφόσον προβάλλεται εις αίθουσαν προβολής πορνογραφικών ταινιών και το κοινό προειδοποιείται για το είδος του θεάµατος, ώστε όλοι οι εισερχόµενοι γνωρίζουν τι περίπου θα αντικρίσουν. εν προσβάλλεται µάλιστα ο µέσος κοινωνικός άνθρωπος, ως φορέας και εκφραστής του φυσιολογικού και συνήθους αισθήµατος της αιδούς, δεδοµένου ότι αυτό το αίσθηµα δεν το έχουν ή το αποβάλλουν όσοι αποτελούν το ειδικό κοινό τέτοιου είδους ταινιών. Συµπέρασµα: Το δικαστήριο προσπάθησε στην πρώτη υπόθεση να ορίσει το έργο τέχνης. Είπαµε σε παραπάνω κεφάλαιο, πως η εννοιολογική προσέγγιση της τέχνης από το νοµικό παρουσιάζει πολλά ερµηνευτικά προβλήµατα και είναι καλύτερα ο δικαστής να παρακάµπτει έναν ορισµό. Το δικαστήριο όµως, αν και έκρινε τη συγκεκριµένη κινηµατογραφική ταινία ως έργο τέχνης, στηριζόµενο εσφαλµένα σε αισθητικά κριτήρια θεώρησε ότι το έργο προσβάλλει τη δηµόσια αιδώ και ως εκ τούτο απαγορεύεται η προβολή του. αγνόησε έτσι επιδεικτικά τη συνταγµατική επιταγή του άρθρου 16 παρ. 1Σ και στηρίχτηκε σε µια αόριστη έννοια κοινωνιολογικής και εξωσυνταγµατικής προσέγγισης της έννοιας του άσεµνου. Και ενώ στο ευρύ κινηµατογραφικό κοινό απαγορεύθηκε ουσιαστικά να παρακολουθήσει τη συγκεκριµένη ταινία προκειµένου να µην προσβληθεί το «φυσιολογικό και σύνηθες αίσθηµα της αιδούς» τους, το «ειδικό κοινό» που έχει αποβάλλει το αίσθηµα αυτό, είχε ειδική µεταχείριση στη δεύτερη υπόθεση. Το δικαστήριο έκρινε ότι η ταινία πορνό δεν προσβάλλει τη δηµόσια αιδώ, αν προβάλλεται σε αίθουσα ειδική προβολής. Είναι προφανής η αντιφατικότητα ανάµεσα στις δυο υποθέσεις, αλλά και η ασάφεια και έλλειψη µιας σαφούς γραµµής, που να χαρακτηρίζει τη δικαστηριακή πρακτική. Μια ταινία υψίστης αισθηµατικής και καλλιτεχνικής αξίας, όπως έκρινε το δικαστήριο έτυχε δυσµενέστερη κρίση από µια ταινία πορνό. ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Ι. Η ΑΠΟΛΥΤΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Η ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑ Το φαινόµενο της ζωής αποτελεί πράγµατι την κορωνίδα της δηµιουργίας. Η ζωή αποτελεί φυσικό υπέρτατο αγαθό και η προστασία της στο άρθρο 5 παρ 2Σ. αποτελεί πρωταρχική και αναγκαία συνέπεια της καταστατικής αρχής του απαραβίαστου της ανθρώπινης αξίας. Η αρχή αυτή, που αποτελεί αντικειµενικό συνταγµατικό κανόνα δικαίου µε εφαρµογή στη συνολική έννοµη τάξη, επαναλαµβάνεται στο Σύνταγµα και σε άλλα άρθρα, όπως στο άρθρο 7 παρ. 2, όπου ορίζεται ότι «τα βασανιστήρια, οποιαδήποτε σωµατική κάκωση, βλάβη υγείας ή άσκηση ψυχολογικής βίας, καθώς και κάθε άλλη προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας απαγορεύονται και τιµωρούνται». Το δικαίωµα δε της ζωής, ως αµυντικό δικαίωµα, έχει απόλυτο χαρακτήρα και στρέφεται κατά παντός (erga omnes). Αποδέκτες της ενέργειας του αµυντικού δικαιώµατος της ζωής είναι όχι µόνο η κρατική αλλά και η ιδιωτική εξουσία. Είναι λοιπόν φανερό ότι οποιαδήποτε προσβολή της ζωής δε µπορεί να δικαιολογηθεί βάσει της ελευθερίας της τέχνης. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγµα του φόνου επί σκηνής, όπου ο παθιασµένος ηθοποιός συναινεί στη θανατική του όσο

13 και σύγχρονων ταινιών µε ρεαλιστικούς ακρωτηριασµούς ή θανατώσεις (snuff film). Είναι αυτονόητο µάλιστα σε αυτήν την περίπτωση, ούτε καν η σφαίρα δηµιουργίας του καλλιτεχνικής θεωρίας υποστηρίζει. Καταλαβαίνουµε λοιπόν πως η ελευθερία της Τέχνης υποχωρεί σε οποιαδήποτε περίπτωση προσβάλλει τον πυρήνα της ανθρώπινης ζωής και της σωµατικής ή ψυχικής ακεραιότητας. ΙΙ. Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΝΗΛΙΚΗΣ ΝΕΟΤΗΤΑΣ Η προστασία της ανήλικης νεότητας προβλέπεται στο Ελληνικό Σύνταγµα άµεσα βάσει του άρθρου 21 παρ. 1 όπου ορίζεται ότι η παιδική ηλικία τελεί υπό την προστασία του κράτους και του άρθρου 21 παρ 3, όπου ορίζεται ότι το κράτος παίρνει ειδικά µέτρα για την προστασία της νεότητας. Η προστασία δε αυτή ενισχύεται από τις συνταγµατικές διατάξεις των άρθρων 2 παρ 1, 5 παρ. 1 και ανάγεται κατ αυτόν τον τρόπο σε αδιαφιλονίκητο συνταγµατικό αγαθό, ικανό σε περίπτωση σύγκρουσης να περιορίσει την ελευθερία της τέχνης, πάντα βέβαια στο πλαίσιο της πρακτικής εναρµόνισης. Στην περίπτωση δε αυτή (της σύγκρουσης) ο ίδιος ο νοµοθέτης έχει κληθεί να επιλύσει τη διαφορά, ακολουθώντας τη συνταγµατική επιταγή περί προστασίας της νεότητας και λήψης ειδικών µέτρων. Χαρακτηριστικές νοµοθετικές διατάξεις που θεσπίζουν περιορισµούς της ελευθερίας της Τέχνης για λόγους προστασίας της νεότητας απαντώνται (µεταξύ άλλων) στο πεδίο της ραδιοτηλεόρασης. Η Υ. Α. 6138/Ε (τύπου) της προβλέπει τον τρόπο κατάταξης και σήµανσης των τηλεοπτικών προγραµµάτων λαµβάνοντας υπόψη το άρθρο 21 παρ. 1 και 3Σ. κατατάσσει τα προγράµµατα σε 5 κατηγορίες «ανάλογα µε το βαθµό της δυσµενούς επίδρασης που µπορεί να έχει το περιεχόµενό τους στην προσωπικότητα και στην εν γένει σωµατική, ηθική, πνευµατική και διανοητική ανάπτυξη των ανηλίκων. Την κατάταξη αυτή πραγµατοποιεί επιτροπή που απαρτίζεται από ειδικούς επιστήµονες (π.χ. ψυχολόγους, παιδαγωγούς, νοµικούς), ενώ µπορεί να γίνεται από επιτροπές ελέγχου κινηµατογραφικών ταινιών. Παράλληλα προβλέπεται και η ζώνη στην οποία επιτρέπεται να µεταδίδεται κάθε πρόγραµµα, ανάλογα µε την κατηγορία στην οποία εµπίπτει καθώς και η διάρκεια εµφάνισης του συµβόλου, που δηλώνει τη σχετική κατηγορία τέτοιου είδους ρυθµίσεις είναι απαραίτητες και αποτελούν θεµιτό περιορισµό της τέχνης και της ελευθερίας διάδοσής της, καθώς οι κίνδυνοι µιας αρνητικής επιρροής στις ευαίσθητες νεανικές ψυχές είναι µεγάλος και συνεπώς επίµοχθο και δύσκολο το έργο της πρόληψής τους. Από την άλλη παιδιά και έφηβοι δεν παύουν ως άτοµα να απολαµβάνουν δικαιώµατα όπως και το δικαίωµα επιλογής και το δικαίωµα απολαβής της τέχνης. Και στη συγκεκριµένη περίπτωση διαµαίνεται η σπουδαιότητα της µεθόδου της πρακτικής εναρµόνισης. Ο νοµοθέτης πρέπει στη συγκεκριµένη περίπτωση να φροντίσει τα δυο αντιτιθέµενα έννοµα αγαθά (ελευθερία της τέχνης και προστασία της νεότητας) να διατηρούν την κανονιστική τους εµβέλεια και κανένα απ αυτά να µην επιβάλλεται απολύτως εις βάρος του άλλου. Ο νοµοθέτης πρέπει να προστατεύσει την ανήλικη νεότητα και να της δώσει ακόµα και προβάδισµα, διασφαλίζονταν, όµως ταυτόχρονα το δικαίωµα του καλλιτέχνη για διάδοση τα επικίνδυνα για τη νεότητα έργου στους ανήλικους πολίτες. ΙΙΙ. Η ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ Η θρησκεία κατείχε και κατέχει σηµαντικό ρόλο στη ζωή του ανθρώπου. Η πιστή και αυστηρή τήρηση από µέρους µιας οµάδας του κώδικα ηθικής ενός συγκεκριµένου

14 θρησκευτικού δόγµατος αποτελεί κοινωνικό φαινόµενο µε µεγάλη σηµασία. Οι κοινωνιολογικές εργασίες ουκ ολίγες: όλες εστιάζονται στον τρόπο γένεσης της θρησκείας, αλλά κυρίως στο ρόλο που επιτελεί σε µια κοινωνία. Χαρακτηριστική είναι η άποψη του Ντυρκάιµ που αντιλαµβάνεται τη θρησκεία ως ένα ενοποιηµένο σύστηµα πεποιθήσεων και συνηθειών σχετικά µε τα ιερά πράγµατα, µε τα πράγµατα δηλαδή που είναι ξεχωρισµένα και απαγορευµένα, πεποιθήσεις και συνήθειες που συνένωναν όλους όσοι τις ακολουθούν σε µια ενιαία ηθική κοινότητα καλούµενη «εκκλησία». Το ζήτηµα είναι κατά πόσο επιτρέπεται στην Τέχνη να ασχολείται µε τα ιερά και τα ανίερα πράγµατα, αν µπορεί τελικά να αµφισβητήσει τις «πεποιθήσεις και τις συνήθειες» που συνενώνουν τους πιστούς στην «ενιαία ηθική κοινότητα». Το ελληνικό Σύνταγµα κατοχυρώνει στο άρθρο 13 τη θρησκευτική ελευθερία και την ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης. Θρησκευτική συνείδηση είναι δε, η ενδιάθετη πίστη και η εξωτερίκευσή της προς οποιοδήποτε δόγµα για την υπόσταση του θείου. Αποτελεί µάλιστα, θεµελιώδες δικαίωµα που απορρέει από την αντικειµενική αρχή της ελευθερίας της θρησκείας. Στο χώρο της τέχνης είναι πολύ συχνό το φαινόµενο της σύγκρουσής της, ή της γνώσης της µε την θρησκεία. Πολλοί καταξιωµένοι καλλιτέχνες έχουν προκαλέσει µε το έργο τους εντονότατες αντιδράσεις στο χώρο των πιστών, γιατί θεωρήθηκε πως µε το έργο τους προσβάλλεται η θρησκευτική τους συνείδηση και το θρησκευτικό συναίσθηµα. Όπως και µε τα υπόλοιπα συνταγµατικά αγαθά, έτσι και εδώ ο εφαρµοστής του δικαίου πρέπει σε περίπτωση σύγκρουσης να στραφεί στη µέθοδο της πρακτικής εναρµόνισης, για να αναζητήσει τη λύση. Πρέπει πάντως να πούµε πως στο χώρο της θρησκείας, που επικρατεί ένας σαφής και αυστηρός κώδικας ηθικής οι οποιεσδήποτε και από οπουδήποτε αποκλίνουσες συµπεριφορές αντιµετωπίζονται σαφώς µε ανεπιείκεια. Ο δικαστής πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός στο έργο του και βέβαια να µην αφήνει την προσωπική του θρησκευτική συνείδηση να παρεισφρήσει στο έργο του. ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ Μον. Πρωτ. Αθ /1988 Ο ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ Μια από τις πιο πολυσυζητηµένες ταινίες έγινε δεκτή µε έντονες επιδοκιµασίες και ακόµη εντονότερες αποδοκιµασίες υπήρξε «Ο Τελευταίος Πειρασµός», κινηµατογραφική µεταφορά του οµώνυµου βιβλίου του Ν. Καζαντζάκη από τον παραγωγό και σκηνοθέτη Μάρτιν Σκορτσέζε. Η ταινία, όπως ήταν επόµενο, προκάλεσε εντονότατες αντιδράσεις στο χώρο της Εκκλησιάς και στο χώρο των πιστών. Αποτελεί δε, χαρακτηριστικό παράδειγµα σύγκρουσης της τέχνης µε την θρησκεία που µεταφέρθηκε από το χώρο των δικαστηρίων στους δρόµους καθώς προκάλεσε εντονότατες αντιδράσεις, διαµαρτυρίες και διαδηλώσεις. Αποτέλεσµα των αντιδράσεων αυτών ήταν και η παρακάτω δίκη, όπου οι αιτούντες νοµικά και φυσικά πρόσωπα στράφηκαν κατά εταιρίας εισαγωγής και εκµετάλλευσης κινηµατογραφικών ταινιών (που εισήγαγε και τη συγκεκριµένη ταινία) και ζήτησαν τη λήψη ασφαλιστικών µέτρων και συγκεκριµένα: 1) την απαγόρευση της εισαγωγής, διάθεσης και προβολής της ταινίας, 2) την κατάσχεση της ταινίας, 3) την καταβολή στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών χρηµατική ποινή δραχµών για κάθε παράβαση της απόφασης. Οι αιτούντες υποστήριξαν στην αγωγή τους ότι µε την ταινία αυτή προσβλήθηκε το θρησκευτικό τους συναίσθηµα και η προσωπικότητά τους, κατά το άρθρο 57 Λ.Κ., ενώ παραβιάστηκε παράλληλα το Σύνταγµα και τα

15 χρηστά ήθη, έγινε κατάχρηση άσκησης του εν λόγω δικαιώµατος και προσβλήθηκε η δηµόσια αιδώς. Το δικαστήριο έκρινε πως ο Ιησούς Χρηστός, πράγµατι στην ταινία χλευάζεται και γελοιοποιείται δηµοσίως, ειδικά αφού ο κινηµατογράφος, είναι τόπος προσιτός στο κοινό. Αυτή δε, η εικόνα του Ιησού Χριστού που παρουσιάζεται στην ταινία, έστω και αν αυτή αποτελεί καλλιτεχνική δηµιουργία που προστατεύεται συνταγµατικά, αντιστρατεύεται προς τα χρηστά ήθη που εκπηγάζουν από τις θεµελιώδεις πολιτειακές, κοινωνικές, οικονοµικές και ηθικές αρχές και αντιλήψεις που κυριαρχούν στην ελληνική πολιτεία και αντιπροσωπεύουν την περί του πρέποντος λαϊκή συνείδηση και επιπλέον προφανώς αντίκειται στον κοινωνικό και οικονοµικό σκοπό του ασκούµενου δικαιώµατος, που και αυτό, δεν επιτρέπεται, σύµφωνα µε τις διατάξεις των άρθρων 25 παρ. 3Σ. και 281 Α.Κ. Πιθανολογήθηκε τελικά ότι δεν υπήρχε προστατεύσιµο δικαίωµα, που θα µπορούσε να τεθεί ως αντιµέτωπο του προσβαλλόµενου δικαιώµατος της προσωπικότητας των αιτούντων, έκφανση του οποίου αποτελεί το θρησκευτικό τους συναίσθηµα που προσβάλλεται. Το δικαστήριο αποφάσισε ότι η άσκηση έπρεπε να γίνει δεκτή. Το δικαστήριο στην παραπάνω υπόθεση δεν ακολούθησε την µέθοδο της πρακτικής εναρµονίσεως, παρά εφήρµοσε τη στάθµιση των συµφερόντων προκρίνονταν τελικά το ένα συνταγµατικό αγαθό (θρησκευτική ελευθερία), θεωρώντας το, ως αξιολογικά ανώτερο και αποκλείοντας την άσκηση του άλλου (την ελευθερία της Τέχνης) προσβάλλοντας κατ αυτήν τον τρόπο όχι µόνο την περιφέρεια αλλά και τον πυρήνα του. ΕΠΙΛΟΓΟΣ Στην παρούσα εργασία επιχειρήθηκε να ιδωθεί συνοπτικά, αλλά και σφαιρικά η σχέση της Τέχνης και ικαίου, καθώς και η θέση της Τέχνης στο συνολικό δικαιϊκό οικοδόµηµα. Το ζήτηµα παρουσιάζει πολλές πτυχές και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή κατά την προσέγγισή του, καθώς επιχειρήθηκε να βρεθεί η αλληλεπίδραση δυο διαφορετικών επιστηµονικών κλάδων, της Θεωρίας της Τέχνης και του ικαίου, καθώς και δυο διαφορετικών δραστηριοτήτων της καλλιτεχνικής δηµιουργίας και της νοµοθετικής παραγωγής νοµικών κανόνων και της εφαρµογής τους. Αρχικά παρουσιάστηκε µέσα από µια σύντοµη ιστορική αναδροµή ο δυναµικός χαρακτήρας της Τέχνης, που καθιστά πολλές φορές προβληµατική κάθε προσπάθεια ορισµού της από τη θεωρία (της Τέχνης). Ο δυναµικός χαρακτήρας της Τέχνης είναι και το βασικότερο πρόβληµα που θα αντιµετωπίσει ο νοµικός προκειµένου να εντάξει την Τέχνη στο δικαιϊκό σύστηµα και να την προστατεύσει πρέπει να την ορίσει. Προτάθηκε δε, στην εργασία η αποφυγή ενός νοµικού ορισµού της Τέχνης από το νοµοθέτη. Τεκµηριώθηκε µάλιστα ότι κάθε τέτοια προσπάθεια είναι αντισυνταγµατική. Στη συνέχεια µε βάση τη γενική θεωρία των συνταγµατικών δικαιωµάτων παρουσιάστηκε η γενική οριοθέτηση της ελευθερίας της Τέχνης. Τέλος παρουσιάστηκε η σύγκρουση, της ελευθερίας της Τέχνης µε άλλα συνταγµατικά δικαιώµατα και προκρίθηκε η µέθοδος της πρακτικής εναρµόνισης, ως ασφαλής και νοµικά ορθή τεχνική επίλυσης συγκρούσεων στο πλαίσιο του Συντάγµατος. Θέση και συµπέρασµα της εργασίας είναι, αυτό ακριβώς, πως για ένα ανεπιφύλακτο δικαίωµα, όπως η ελευθερία της Τέχνης, η κατά περίπτωση εξέταση µε τη βοήθεια της µεθόδου της πρακτικής εναρµόνισης και µε γνώµονα την αρχή ενότητας του Συντάγµατος είναι ασφαλέστερη από µια δογµατική αντιµετώπιση του ζητήµατος, που θα οδηγούσε σε άκαµπτους κανόνες γενικής εφαρµογής σε κάθε περίπτωση σύγκρουσης της Τέχνης µε άλλα συνταγµατικά αγαθά.

16 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ - ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΣΠ., Η Ελευθερία της Τέχνης τα όρια ενός ανεπιφύλακτου ατοµικού δικαιώµατος, ζα Νο 1/1999, σελ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΝ., Συνταγµατικά ικαιώµατα, τ. ΙΙΙ, Ι έκδοση Αθήνα ΘΕΟ ΟΣΗ ΓΕΡ. Η Ελευθερία της Τέχνης, εκδ. Καστανιώτης, Αθήνα ΛΑΜΠΙΡΗ, ΗΜΑΚΗ, ΠΑΠΑΧΡΗΣΤΟΥ, Θεσµατική Ελληνικής Κοινωνίας, τ.μ., εκδόσεις Σάκκουλα, Αθήνα Κοµοτηνή ΛΑΜΠΙΡΗ, ΗΜΑΚΗ, ΠΑΠΑΧΡΗΣΤΟΥ, Θεσµατική Ελληνιής Κοινωνίας, τ. 16, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα Κοµοτηνή ΜΑΝΙΤΑΚΗ ΑΝΤ., Ελληνικό Συνταγµατικό ίκαιο, τ. Ι, εκδόσεις Σάκκουλα, Αθήνα Θεσσαλονίκη ΠΑΠΑ ΟΠΟΥΛΟΥ ΒΑΣ., Η Παρέµβαση του ικαίου στο Χώρο της Τέχνης, νοµική επιθεώρηση, τ. - ΧΡΥΣΑΝΘΟΥ ΧΡ. Η Ζωγραφική του Εικοστού Αιώνα, Αθήνα ΧΡΥΣΟΓΟΝΟΥ Κ., Ατοµικά και Κοινωνικά ικαιώµατα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα Κοµοτηνή ΞΕΝΗ - Baisel Daniel, Die Kunst Freiheitsgarautie des Grundgeselres und ihrestrafrechtlichen Grenzen, Heidelberg R. v. Decoker Bottomore B., Κοινωνιολογία, εκδ. Guttenberg, Αθήνα Breton Andre, Υπερρεαλισµός και ζωγραφική, εκδ. Ύψιλον, Kandisky Wassily, Για το πνευµατικό στην Τέχνη, εκδ. Νεφέλη, Read Herbert, Η Φιλοσοφία της Μοντέρνας Τέχνης, εκδ. Κάλβος. - Richter Haus, Νταντα, εκδ. Υποδοµή, 1983.

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης»

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης» Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου ----------------------------------------------------- Μεταπτυχιακό ίπλωµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Σχολιασµός της υπ αριθµ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Βιβλιογραφία... 23 Εισαγωγή... 27 ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΑ ΕΝΝΟΙΑ - ΠΗΓΕΣ 1. Έννοια κ.λ.π... 29 Α. Εισαγωγικά... 29 Β. Εξωτερική συμπεριφορά... 30 Γ. Διατάξεις... 31

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4. Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.2000 Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χειριστής: Γιώργος Καµίνης

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Αθήνα, 3 Φεβρουαρίου 2005 Αριθ.Πρωτ.: 893 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Η Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών, συνήλθε μετά από πρόσκληση του Προέδρου της σε τακτική συνεδρίαση την 2α Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Έξοδα κηδείας αποτέφρωση διάθεση του σώµατος µετά θάνατον ελεύθερη ανάπτυξη προσωπικότητας άρθρο 5 παρ. 1 Σ άρθρο 32 Α.Ν.

Έξοδα κηδείας αποτέφρωση διάθεση του σώµατος µετά θάνατον ελεύθερη ανάπτυξη προσωπικότητας άρθρο 5 παρ. 1 Σ άρθρο 32 Α.Ν. ΠΟΡΙΣΜΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΑΡΙΘΜ. ΠΡΩΤ: ****/2003 Καταβολή από το ΙΚΑ εξόδων κηδείας που ολοκληρώνεται µε αποτέφρωση Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Μαρία Μητροσύλη Ειδική Επιστήµονας: Κωνσταντίνα Πρεβεζάνου Λέξεις-

Διαβάστε περισσότερα

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Ικανότητα δικαίου έχει κάθε πρόσωπο, φυσικό και νομικό. Η φράση αυτή σημαίνει ότι όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η :

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 4 4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΗΜΟΣΙΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας Τ.Ε.Ι. Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Λογιστική και Χρηματοοικονομική Ειδικά θέματα Δικαίου Δρ. Μυλωνόπουλος Δ. Αν. Καθηγητής δίκαιο άδικο ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το

Διαβάστε περισσότερα

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος Πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής από δασική έκταση και δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης του διοικουμένου: παρατηρήσεις επί της απόφασης 27/2012 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Νάξου Administrative eviction act

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη

28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη 28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη Κύριο Μιχάλη Κοντογιάννη Ειδικό Γραµµατέα Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης Υπουργείο Παιδείας, ια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ [Ν. 3094/03 Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις, άρ. 4 6] Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ανδρέας Τάκης Ειδικός Επιστήμονας:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ... 2 1. Η έννοια της μεταβολής του προσώπου του εργοδότη... 2 Πηγές... 7 Συντακτική ομάδα... 7 1 ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ. ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014

ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ. ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014 ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014 Σήµερα ηµέρα Τρίτη 14 Οκτωβρίου 2014 και ώρα 11:00 το Εθνικό Συµβούλιο Ραδιοτηλεόρασης συνήλθε σε συνεδρίαση, στην οποία παρέστησαν ο Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού με απλά λόγια Όλα τα παιδιά έχουν δικαιώματα που προβλέπονται από νόμους και διεθνείς συμβάσεις. Το σημαντικότερο κείμενο για τα δικαιώματα των παιδιών,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ)

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Σύμφωνα με το άρθρο 19 του ελληνικού Συντάγματος: "1. Το απόρρητο των

Διαβάστε περισσότερα

Τί πρέπει να προσέχει κανείς σε µια σύµβαση έκδοσης έργου σε ψηφιακό περιβάλλον; ΜΑΡΙΑ ΑΦΝΗ ΠΑΠΑ ΟΠΟΥΛΟΥ,.Ν. ΙΚΗΓΟΡΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΟΠΙ 9 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΥΠΠΟΤ Μερικά νούµερα αντί εισαγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1. Ταυτότητα, Παιδική Ηλικία, Ελευθερία Έκφρασης. Άρθρο 1 : Ορισμός του Παιδιού Άρθρο 7 : Όνομα και εθνικότητα Άρθρο 8 : Κατοχύρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32. H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32. H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32 3 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2006 H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες Δρ.Ν.,., Μαρία Δάφνη Παπαδοπούλου, LL.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1)

ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1) 1 ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1) 1.Πολύ συχνά άγονται ενώπιον των δικαστηρίων υποθέσεις, κυρίως οικογενειακής υφής, στις οποίες ένα εκ των εµπλεκοµένων µερών, παρουσιάζει σοβαρά προβλήµατα υγείας,

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ *****

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ ***** ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ/ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΤΟΥ ΕΝΣΤΑΣΗ Της/του., µονίµου υπαλλήλου µε βαθµό Α κλάδου., υπηρετούσας-ντος στο ως άνω Ίδρυµα, κατοίκου., οδός αριθµός ΚΑΤΑ Των καταρτισθέντων βάσει του άρθρου

Διαβάστε περισσότερα

94/14.04.2014) προστασίας και αξιοποίησης

94/14.04.2014) προστασίας και αξιοποίησης Άρθρο 23 του 94/14.04.2014) ν. 4258/2014 Ακίνητα του Δημοσίου Περιφερειακών Πάρκων προστασίας και αξιοποίησης (ΦΕΚ Α Δημιουργία περιβαλλοντικής 1. Ακίνητα που ανήκουν κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ DATE. Γενικές πληροφορίες για χρήση της υπηρεσίας

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ DATE. Γενικές πληροφορίες για χρήση της υπηρεσίας ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ DATE Γενικές πληροφορίες για χρήση της υπηρεσίας Η Υπηρεσία Date by InternetQ (εφεξής καλούµενη η Υπηρεσία ) έχει δηµιουργηθεί από την εταιρία «ΙΝΤΕRNETQ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΟΣ Κ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ. Οδός Βαλαωρίχου 12, 10671 ΛΟήνα. ΓνωίΛοδόιηση. Α' Εοώτηαα

ΝΙΚΟΣ Κ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ. Οδός Βαλαωρίχου 12, 10671 ΛΟήνα. ΓνωίΛοδόιηση. Α' Εοώτηαα ΝΙΚΟΣ Κ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ Οδός Βαλαωρίχου 12, 10671 ΛΟήνα ΓνωίΛοδόιηση Α' Εοώτηαα Το Σωματείο Εργαζομένων του Κέντρου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (εφεξής ΚΑΠΕ) μου ζήτησε

Διαβάστε περισσότερα

: ERA Romanian Institute of Magistracy. : Bucharest. : The Charter of Fundamental Rights of the European Union in Practice: Seminar for Judges

: ERA Romanian Institute of Magistracy. : Bucharest. : The Charter of Fundamental Rights of the European Union in Practice: Seminar for Judges Φορέας Υλοποίησης : ERA Romanian Institute of Magistracy Τόπος ιεξαγωγής : Bucharest Ηµεροµηνία : 22-23/4/2013 Τίτλος Σεµιναρίου : The Charter of Fundamental Rights of the European Union in Practice: Seminar

Διαβάστε περισσότερα

Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας. Κοινοποίηση:

Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας. Κοινοποίηση: 1 Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας Κοινοποίηση: -Πρόεδρο της Βουλής, κ. Δ. Σιούφα -Υπουργό Δικαιοσύνης, κ. Σ. Χατζηγάκη -Γενικούς Γραμματείς Κοινοβουλευτικών Ομάδων -Πρόεδρο Εθνικού Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Δημοσίου δικαίου. Θέμα εργασίας εαρινού εξαμήνου 2009 : Η κατάσχεση εντύπων με ασφαλιστικά μέτρα

Εφαρμογές Δημοσίου δικαίου. Θέμα εργασίας εαρινού εξαμήνου 2009 : Η κατάσχεση εντύπων με ασφαλιστικά μέτρα ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Εφαρμογές Δημοσίου δικαίου Θέμα εργασίας εαρινού εξαμήνου 2009 : Η κατάσχεση εντύπων με ασφαλιστικά

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας συµπεριφοράς και δεοντολογίας για τον κλάδο της ιδιωτικής ασφάλειας I. Γιατί ο κλάδος χρειάζεται έναν κώδικα συµπεριφοράς και δεοντολογίας; Ο τοµέας της ιδιωτικής ασφάλειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών. Γ Οµάδα

Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών. Γ Οµάδα Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών Γ Οµάδα Διδάσκων: Αθ. Στογιαννίδης Λέκτορας 11ο Μάθηµα Διερεύνηση Προϋποθέσεων Διδασκαλίας - Α : Η θεωρία του Jean Piaget για τη νοητική ανάπτυξη του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Η SCA δεσμεύεται για τη δημιουργία αξιών για τους υπαλλήλους, τους πελάτες, τους καταναλωτές, τους μετόχους καθώς και για τους

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 25/06/2002 ΑΠ: 1143Α Ταχ. /νση: ΟΜΗΡΟΥ 8 105 64 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 33.52.604-605 FAX: 33.52.617 Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 Η Αρχή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ. Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις»

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ. Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις» ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις» Θέµα: Τροποποίηση άρθρου 200 Α Κώδικα Ποινικής ικονοµίας Α. Αιτιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Αρ. Φακ.: Α.Κ.Ι. 101/2007, Α.Κ.Ι. 2/2008 και Α.Κ.Ι. 20/2008

Αρ. Φακ.: Α.Κ.Ι. 101/2007, Α.Κ.Ι. 2/2008 και Α.Κ.Ι. 20/2008 Αρ. Φακ.: Α.Κ.Ι. 101/2007, Α.Κ.Ι. 2/2008 και Α.Κ.Ι. 20/2008 Έκθεση της Αρχής Ισότητας αναφορικά με καταγγελία για διάκριση λόγω ηλικίας στις διατάξεις που ρυθμίζουν το όριο υποχρεωτικής αφυπηρέτησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 2774 ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΣΤΟΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΌ ΤΟΜΕΑ ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ / ΑΡ.ΦΥΛΛΟΥ 287 / 22 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1999

ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 2774 ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΣΤΟΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΌ ΤΟΜΕΑ ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ / ΑΡ.ΦΥΛΛΟΥ 287 / 22 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1999 ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 2774 ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΣΤΟΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΌ ΤΟΜΕΑ ΤΕΥΧΟΣ ΠΡΩΤΟ / ΑΡ.ΦΥΛΛΟΥ 287 / 22 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1999 Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο

Διαβάστε περισσότερα

φορολογική νομολογία περιοδικά με οποιαδήποτε μορφή εί- Τόμος 65

φορολογική νομολογία περιοδικά με οποιαδήποτε μορφή εί- Τόμος 65 Προστιθέμενης Αξίας. Πάγια αντιμισθία. Κανονιστική απόφαση διοίκησης. Aριθ. Aπόφ. 909/2011 (Β τμ. Σ.τ.Ε.) Πρόεδρος: Φ. Αρναούτογλου, Αντιπρόεδρος. Εισηγητής: Ε. Νίκα, Σύμβουλος. Δικηγόροι: Π. Γιαννόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ)

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 1 ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ 3. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η πρόταση απλοποιεί και καθιστά περισσότερο ευέλικτους τους κανόνες διαφήμισης. Ενθαρρύνει επίσης και την από κοινού ρύθμιση στον τομέα.

Η πρόταση απλοποιεί και καθιστά περισσότερο ευέλικτους τους κανόνες διαφήμισης. Ενθαρρύνει επίσης και την από κοινού ρύθμιση στον τομέα. Αναθεώρηση της Οδηγίας «Τηλεόραση χωρίς Σύνορα» Ελάφρυνση των κανόνων που διέπουν τη διαφήμιση Η πρόταση απλοποιεί και καθιστά περισσότερο ευέλικτους τους κανόνες διαφήμισης. Ενθαρρύνει επίσης και την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας

Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας ΠΟΡΙΣΜΑ [Ν. 3094/03 Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις, άρ. 4 6] Θέµα: Η Α ΥΝΑΜΙΑ ΠΡΟΣΚΟΜΙΣΗΣ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΗΛΩΣΕΩΝ ΛΟΙΠΩΝ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΩΣ ΛΟΓΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Βρυξέλλες, 29 Οκτωβρίου 2008

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Βρυξέλλες, 29 Οκτωβρίου 2008 ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Βρυξέλλες, 29 Πρόταση κανονισµού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου σχετικά µε κοινούς κανόνες και πρότυπα για τους οργανισµούς επιθεώρησης και εξέτασης πλοίων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΘΕΜΑ: Νομική αξιολόγηση των διατάξεων του σχεδίου νόμου για τις προτεινόμενες «Ρυθμίσεις για την εξυγίανση του Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 40 ν. 2773/1999 και λοιπές διατάξεις»

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ Ι ΙΟΚΤΗΣΙΑΣ

ΓΕΝΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ Ι ΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΟΙ ΟΡΟΙ O δικτυακός τόπος cloudlog.gr (domain) (στο εξής ο «δικτυακός τόπος») που είναι καταχωρημένος στο Μητρώο Ονομάτων Internet με αριθμό πρωτοκόλλου 1835106, καθώς και όλοι οι υποχώροι του (subdomains),

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου 1 Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστηµα δεν υπάρχουν µόνο οι µεγάλες δυνάµεις αλλά επίσης υπάρχουν µεσαίες, µικρές ή και πολύ µικρές δυνάµεις. Βέβαια η διαµόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Ο ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ RICHARD DAWKINS «ΤΗΕ GOD DELUSION» («Η ΠΕΡΙ ΘΕΟΥ ΑΥΤΑΠΑΤΗ») Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 08/07/2007 00:00 Του Π. Ν. ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΥ Η ανθρωπότητα και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14) ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14) 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΑΙΟ (ΩΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΝΝΟΙΑ) 2.ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΑΝΟΝΑΣ ΔΙΚΑΙΟΥ 3.ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ 4.ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γενικοί Όροι Συμμετοχής

Γενικοί Όροι Συμμετοχής Γενικοί Όροι Συμμετοχής Όροι Συμμετοχής στην ενέργεια THE BIG SCRATCH by ThinkDigital Η Μ. ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «ThinkDigital Internet και Διαφήμιση» (στο εξής η «Διοργανώτρια»), που εδρεύει

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ Α) ΕΚΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΚΩΔΙΚΑ

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ Α) ΕΚΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΚΩΔΙΚΑ Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ Α) ΕΚΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΚΩΔΙΚΑ Ο Κώδικας αφορά όλες τις διαφημίσεις για κάθε είδους προϊόντα και υπηρεσίες. Ο Κώδικας ορίζει τους κανόνες επαγγελματικής δεοντολογίας και

Διαβάστε περισσότερα

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1

Πολύ περισσότερα από ένα απλό φροντιστήριο! σ. 1 ΚΕΙΜΕΝΟ Η Δημοκρατία στην εποχή της παγκόσμιας ανομίας Θα αρχίσω από μιαν αναδρομή. Οι έννοιες του «Λαού» και της «Κοινωνίας» δεν είναι ούτε διϊστορικές ούτε αυτονόητες. Αποκρυσταλλώθηκαν από τη νεωτερική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΚΑΖΛΑΡΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Θέμα εργασίας: ΤΟ ΙΣΠΑΝΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ Με το παρόν καθορίζονται οι όροι χρήσης των υπηρεσιών που παρέχονται διαδικτυακά µέσω της ιστοσελίδας https://client.offersaroundme.

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ Με το παρόν καθορίζονται οι όροι χρήσης των υπηρεσιών που παρέχονται διαδικτυακά µέσω της ιστοσελίδας https://client.offersaroundme. ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ Με το παρόν καθορίζονται οι όροι χρήσης των υπηρεσιών που παρέχονται διαδικτυακά µέσω της ιστοσελίδας https://client.offersaroundme.mobi (στο εξής «η Ιστοσελίδα») και της αντίστοιχης εφαρµογής

Διαβάστε περισσότερα

Όροι χρήσης διαδικτυακού τόπου της Nestlé

Όροι χρήσης διαδικτυακού τόπου της Nestlé Όροι χρήσης διαδικτυακού τόπου της Nestlé Ευχαριστούμε που επισκεφτήκατε αυτόν τον διαδικτυακό τόπο. Παρακαλούμε διαβάστε προσεκτικά τους όρους χρήσης του διαδικτυακού τόπου της Nestlé που περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 Περιεχόμενα Πρόλογος... 15 Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 1 Πολίτευμα...19 Θεωρία... 19 1. ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ... 19 Το κράτος... 20 Το πολίτευμα... 21 Το συνταγματικό δίκαιο... 21 2. ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ 1. Εισαγωγή 1.1. Η λειτουργία του παρόντος διαδικτυακού τόπου www.transparency.gr υποστηρίζεται από το σωματείο «Διεθνής Διαφάνεια Ελλάς» (στο εξής: ο «Φορέας») με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ 14/2013/Β. (Άρθρο 77 παρ. 3 Ν.3852/2010) Προς: 1) Κύριο *** *** Κοινοποίηση:

ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ 14/2013/Β. (Άρθρο 77 παρ. 3 Ν.3852/2010) Προς: 1) Κύριο *** *** Κοινοποίηση: Διαμεσολάβηση 14/2013/Β Σελίδα 1 Ι. Εξελίξεις σχετικές με την καταγγγελία ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ 14/2013/Β (Άρθρο 77 παρ. 3 Ν.3852/2010) Προς: 1) Κύριο *** *** 2) Διεύθυνση Aστικής Κατάστασης Κυρία Π.Ρούμπου, Διευθύντρια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΩΝ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ 2015-2016

ΥΛΗ ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΩΝ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ 2015-2016 ΥΛΗ ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΩΝ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ 2015-2016 Γενικές Αρχές Αστικού Δικαίου Ι. Έννοια και λειτουργία του δικαίου πηγές κανόνες δικαίου. ΙΙ. Δικαίωμα : Έννοια διακρίσεις γένεση κτήση αλλοίωση απώλεια άσκηση.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακά Θέματα. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη

Εργασιακά Θέματα. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη Εργασιακά Θέματα Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη Ιούλιος 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-CRETE Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδοµής για τις ανθρωπιστικές επιστήµες ΥΑΣ»

«DARIAH-CRETE Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδοµής για τις ανθρωπιστικές επιστήµες ΥΑΣ» «DARIAH-CRETE Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδοµής για τις ανθρωπιστικές επιστήµες ΥΑΣ» ΑΚΑ ΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΚ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ι

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ;

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Απάντηση: Η μορφή της αγοράς καθορίζεται από μια σειρά παραγόντων. Οι σπουδαιότεροι από τους παράγοντες αυτούς είναι οι εξής: Πρώτον, ο αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με την οδοντιατρική διαφήμιση, ενημερωτικά για το ΔΣ αναφέρονται τα εξής:

Σχετικά με την οδοντιατρική διαφήμιση, ενημερωτικά για το ΔΣ αναφέρονται τα εξής: ΑΝΑΦΟΡΑ/ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ Σχετικά με την οδοντιατρική διαφήμιση, ενημερωτικά για το ΔΣ αναφέρονται τα εξής: ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Οι διατάξεις του Κώδικα Οδοντιατρικής Δεοντολογίας (άρθρο 21, 22, 24,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ Greek version ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ 7η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΙΑΣΚΕΨΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑ Μ.Μ.Ε. (ΚΙΕΒΟ, 10-11/3/05) ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΑΚΗΡΥΞΗ 1. Οι Υπουργοί των κρατών που συµµετέχουν στην 7η

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Α) Το νοµοθετικό έργο ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Η παλαιότερη ιστορικά, αλλά και σηµαντικότερη αρµοδιότητα της Βουλής είναι η νοµοθετική, δηλαδή η θέσπιση γενικών και απρόσωπων κανόνων δικαίου. Τη νοµοθετική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 6η. Α)Εφ.ΑΘ. 4585\2002

ΕΡΓΑΣΙΑ 6η. Α)Εφ.ΑΘ. 4585\2002 ΕΡΓΑΣΙΑ 6η ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΕ ΜΕΡΙΚΟΤΕΡΕΣ ΕΝΝΟΜΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Α)Το δικαίωµα της ιδιοκτησίας και η παραχώρηση της χρήσης της οικογενειακής στέγης σε µη κύριο σύζυγο Β)Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ

ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ ΕΜΠΙΣΤΕΥΟΜΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΕΛΕΓΧΩ ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΑΝΑΠΤΥΣΣΩ ΕΝΙΣΧΥΩ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2004 ««««««««««««2009 Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων 13.6.2007 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά με τη διπλωματική και προξενική προστασία των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

Η απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα:

Η απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα: Η απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Ταχ. Δ/νση: ΟΜΗΡΟΥ 8 105 64 ΑΘΗΝΑ ΊΉΛ.: 33 52 604-605 ΑΘΗΝΑ 08-02-2002

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Δικαιώματα πολιτών - Καταπολέμηση Γραφειοκρατίας και Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση - Ν. 4325/2015».

ΘΕΜΑ: «Δικαιώματα πολιτών - Καταπολέμηση Γραφειοκρατίας και Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση - Ν. 4325/2015». ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Ταχ. Δ/νση: Βασ. Σοφίας 15 Ταχ. Κώδικας: 106 74 Αθήνα FAX:

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας ΠΟΡΙΣΜΑ

Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας ΠΟΡΙΣΜΑ Κύκλος Κοινωνικής Προστασίας ΠΟΡΙΣΜΑ (ΝΟΜΟΣ 2477/1997 Συνήγορος του Πολίτη και Σώµα Ελεγκτών-Επιθεωρητών ηµόσιας ιοίκησης Άρθρο 4, Παράγραφος 6) [ΑΡ. ΠΡΩΤ. ΑΝΑΦΟΡΑΣ 10488/21-10-1999] Θέµα: Προστασία ψυχικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΔΙΑΔΟΧΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ... 2 1. Συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ορισμένου και αορίστου χρόνου... 2 1.1 Σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου... 3

Διαβάστε περισσότερα

Θεματικοί τομείς- πολιτισμικό περιβάλλον 2.6. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ [100]

Θεματικοί τομείς- πολιτισμικό περιβάλλον 2.6. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ [100] 2.6. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ [100] ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΟΣ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΗΘΙΚΟΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 1. Οικονομία - εργασία 2. Επιστήμη - τεχνολογία 3. Δομημένο περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ: Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΡΓΑΣΙΑ: Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ: Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ ΙΚΑΙΟΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Αναγκαία προϋπόθεση για την εφαρµογή των κανόνων δικαίου συνιστά σε πρώτο επίπεδο η ερµηνεία τους προκειµένου να διακριβωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος 1 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος 1. - Αποτελεί σταθερή επιλογή της Ελληνικής δημοκρατικής Πολιτείας η ουσιαστική προώθηση της ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών

Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών Ο παρόν Κώδικας θεσπίζεται μεταξύ των Εταιρειών Παροχής Υπηρεσιών Κινητής Τηλεφωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ CENTRE FOR EUROPEAN CONSTITUTIONAL LAW THEMISTOKLES AND DIMITRIS TSATSOS FOUNDATION Victims Protection eu Protecting Victims Rights in the EU: The theory and practice of diversity of treatment during the

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΟΥΜΕ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΑΚΥΡΩΝΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΑΙΜΗΤΟΜΟ

ΔΡΟΥΜΕ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΑΚΥΡΩΝΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΑΙΜΗΤΟΜΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Προπυλαίων 7, 11742 Αθήνα Τηλ/fax: 210 9239913 - email:pesa@pesa.com.gr, - http:www.pesa.gr Αθήνα 3 7 2014 Αριθμ. Πρωτ.:2140 Προς: Όλα τα μέλη ΔΡΟΥΜΕ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΑΚΥΡΩΝΟΥΜΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ Τεχνολογική προστασία & ψηφιακή διαχείριση του βιβλίου. ββ Τετάρτη 19 Ιανουαρίου 2011, EKEBI Ευαγγελία Βαγενά, ΔΝ, DEA ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ vagena@dsa.gr Από τον Γουτεμβέργιο ως τον Bill

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Βιβλιογραφία... 29 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΘΕΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1. Έννοια κ.λ.π... 37 2. Σχέση με επιείκεια... 40 3. Σχέση με ηθική... 42 ΠΗΓΕΣ - ΙΣΧΥΣ - ΑΣΦΑΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα: Προτάσεις Νόµου για ποσόστωση στην εργοδότηση που εκκρεµούν στην Επιτροπή σας.

Θέµα: Προτάσεις Νόµου για ποσόστωση στην εργοδότηση που εκκρεµούν στην Επιτροπή σας. 20 Ιουνίου, 2007 Πρόεδρο και Μέλη Επιτροπής Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Βουλής των Αντιπροσώπων, Βουλή των Αντιπροσώπων, Λευκωσία. Κύριε Πρόεδρε, Κυρίες και κύριοι Μέλη της Επιτροπής, Θέµα: Προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Νάντια Παπαπαναγιωτάκη

Νάντια Παπαπαναγιωτάκη Νάντια Παπαπαναγιωτάκη Στην ένταξη µε πάνε σαράντα κύµατα Οι περιοχές στις οποίες δραστηριοποιηθήκαµε από τον Νοέµβριο µέχρι σήµερα ήταν τα Άνω Λιόσια, το Ζεφύρι, το Ίλιον και οι Αχαρνές µε έντεκα (11)

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης

ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης Αρ. Πρωτ. 1290 Αθήνα 26/11/2014 Προς Συλλόγους Εκπαιδευτικών Π.Ε. ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης Το Δ.Σ. της Δ.Ο.Ε. έχει τονίσει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. Α.

ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. Α. ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Η Ι ΙΩΤΙΚΗ ΖΩΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΓΡΥΠΙΩΤΗ ΜΑΡΙΑ Α.Μ. 1340200300085

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Ποιοι είμαστε Οι διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις που προσυπογράφουμε τον Καταστατικό Χάρτη Αυτοδέσμευσης Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα