Επίδραση φαρµάκων στη θυρεοειδική λειτουργία και µεταβολισµό θυρεοειδικών ορµονών

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επίδραση φαρµάκων στη θυρεοειδική λειτουργία και µεταβολισµό θυρεοειδικών ορµονών"

Transcript

1 07 Επίδραση φαρµάκων στη θυρεοειδική λειτουργία και µεταβολισµό θυρεοειδικών ορµονών Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ Επιμελήτρια Ενδοκρινολογικής Κλινικής Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης «Ιπποκράτειο» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ένας μεγάλος αριθμός φαρμάκων μπορεί να επηρεάσει τη θυρεοειδική λειτουργία και η λίστα συνεχώς αυξάνει, καθώς νέα διαγνωστικά και θεραπευτικά σκευάσματα τίθενται στη διάθεση της ιατρικής. Οι οδοί σύνθεσης, έκκρισης, μεταφοράς στην κυκλοφορία και μεταβολισμού των θυρεοειδικών ορμονών προσφέρουν, πληθώρα στόχων για αλληλεπιδράσεις. Επιπλέον, οι φαρμακευτικές επιδράσεις συμβαίνουν σε όλα τα επίπεδα ρύθμισης του άξονα υποθάλαμος-υπόφυση-θυρεοειδής. Ας σημειωθεί δε, ότι πολλές ουσίες δρουν όχι μόνο σε ένα, αλλά σε περισσότερα επίπεδα. (Εικόνα 1) Το αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης μπορεί να είναι είτε κλινικά εμφανής θυρεοειδική δυσλειτουργία, είτε βιοχημικές μεταβολές χωρίς ιδιαίτερη κλινική σημασία, οι οποίες όμως προκαλούν σύγχυση στην ερμηνεία των αποτελεσμάτων. Πίνακας 1. Ουσίες που επηρεάζουν την έκκριση TSH -99-

2 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ Α. Επίδραση στην έκκριση TSH Υπάρχουν πολλές ουσίες που επηρεάζουν τον άξονα υποθαλάμου-υπόφυσηςθυρεοειδούς (Πίνακας 1). Η χρήση μερικών από αυτές τις ουσίες δεν δημιουργεί διακριτή μεταβολή στα επίπεδα της TSH, ωστόσο τροποποιεί την απάντηση της TSH μετά από διέγερση με TRH. Ελάττωση της TSH ή της απάντησής της στην TRH Η ισχυρότερη καταστολή της έκκρισης TSH επιτυγχάνεται από τις ίδιες τις θυρεοειδικές ορμόνες. Και άλλα φάρμακα προκαλούν ελάττωση της έκκρισης TSH, με αποτέλεσμα χαμηλότερες συγκεντρώσεις TSH στο πλάσμα. Ωστόσο, οι τιμές δεν φτάνουν ποτέ σε επίπεδα τόσο χαμηλά όσο σε υπερθυρεοειδισμό. Η ευχέρεια στη διάκριση μεταξύ της φαρμακευτικής καταστολής της TSH και του υπερθυρεοειδισμού εξαρτάται από την ευαισθησία της μεθόδου μέτρησης της TSH. Έτσι, εάν η ευαισθησία είναι 0.01 μu/ml και με δεδομένο ότι κατά την φαρμακευτική πτώση τα επίπεδα της ορμόνης κυμαίνονται μεταξύ 0.08 και 0.4 μu/ml, τότε εύκολα αυτή διακρίνεται από τον υπερθυρεοειδισμό, όπου συνήθως η TSH είναι μη ανιχνεύσιμη. Τέτοια φάρμακα είναι η ντοπαμίνη (σε δόση τουλάχιστον 1μg/kg/min), τα γλυκοκορτικοειδή σε φαρμακολογικές δόσεις (πχ υδροκορτιζόνη σε δόση από 100mg/ ημέρα) και η οκτρεοτίδη (σε δόση από 100μg/ημέρα). Ωστόσο, ασθενείς που λαμβάνουν χρονίως γλυκοκορτικοειδή και οκτρεοτίδη δεν παρουσιάζουν συνεχόμενη μείωση της TSH ούτε υποθυρεοειδισμό, πιθανώς λόγω ενεργοποίησης των αντιρροπιστικών μηχανισμών από την χαμηλή έκκριση θυρεοειδικών ορμονών. Εντούτοις, η έγχυση ντοπαμίνης για περισσότερες ημέρες οδηγεί σε ελάττωση έκκρισης θυρεοειδικών ορμονών που πρέπει να διαφοροδιαγνωσθεί από το σύνδρομο ευθυρεοειδικής νόσου. Οι αγωνιστές της ντοπαμίνης (L-Dopa, βρωμοκρυπτίνη) ασκούν επίσης κατασταλτική δράση στην TSH. Το αντινεοπλασματικό φάρμακο L-ασπαραγινάση σε συνδυασμό με πρεδνιζόνη φαίνεται ότι προκαλεί υποθαλαμικό ή υποφυσιακό υποθυρεοειδισμό ή απλώς κατάργηση της απάντησης της TSH σε διέγερση με TRH. Η φενκλοφαινάκη και τα σαλικυλικά καταστέλλουν την TSH πιθανώς αποκλειστικά μέσω απελευθέρωσης ελεύθερης Τ4 από την θυρεοδεσμευτική σφαιρίνη και όχι με άλλο αμεσότερο μηχανισμό. Το bexarotene που είναι συνδέτης των retinoid X υποδοχέων αναφέρεται να προκαλεί κεντρικό υποθυρεοειδισμό. Η μετφορμίνη σε μια αναφορά προκάλεσε καταστολή των επιπέδων TSH σε υποθυρεοειδικούς ασθενείς υπό υποκατάσταση με θυροξίνη, αλλά ο μηχανισμός δεν είναι ξεκάθαρος

3 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Αύξηση της TSH ή της απάντησής της στην TRH Το ιώδιο και τα οργανικά ιωδιούχα σκευάσματα προκαλούν μια ταχεία αύξηση των βασικών και των μετά διέγερση με TRH επιπέδων της TSH. Αυτή η αύξηση της TSH όμως δεν προκαλείται από άμεση επίδραση στον υποθάλαμο/υπόφυση, αλλά έμμεσα λόγω της μείωσης της έκκρισης θυρεοειδικών ορμονών από το θυρεοειδή ή και λόγω περαιτέρω επιλεκτικής μείωσης της Τ3 λόγω αναστολής της 5 - αποϊωδάσης. Οι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης επιφέρουν αύξηση στην έκκριση της TSH, που είναι εμφανής τόσο στα βασικά επίπεδα όσο και μετά διέγερση με TRH. Η θεραπεία με κλομιφαίνη οδηγεί σε αύξηση των επιπέδων της TSH, που πιθανώς οφείλεται σε μικρή ελάττωση των ελεύθερων ορμονικών κλασμάτων Τ4 και Τ3. Β. Επίδραση στην έκκριση θυρεοειδικών ορμονών Εκτός από τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα (μεθιμαζόλη/καρβιμαζόλη και προπυλθειουρακίλη), που χορηγούνται με σκοπό την ελάττωση παραγωγής θυρεοειδικών ορμονών σε υπερθυρεοειδισμό, υπάρχουν και αρκετά άλλα κοινά φάρμακα που επηρεάζουν την έκκριση θυρεοειδικών ορμονών. Φάρμακα που προκαλούν υποθυρεοειδισμό (Πίνακας 2) Το λίθιο φαίνεται να έχει πολλαπλές επιδράσεις στη θυρεοειδική λειτουργία. Η συγκέντρωσή του στο θυρεοειδή είναι 3-4 φορές περισσότερο από τα επίπεδά του στο πλάσμα. Αναστέλλει την έκκριση θυρεοειδικών ορμονών μέσω διαταραχής του πολυμερισμού της τουμπουλίνης, όσο και αναστολής του c-amp. Ακόμη, δρα κεντρικά αυξάνοντας ελαφρώς τα βασικά και μετά διέγερση με TRH επίπεδα της TSH. Το λίθιο μπορεί να επιδεινώσει προϋπάρχουσα θυρεοειδική αυτοανοσία. Η μακροχρόνια θεραπεία με λίθιο έχει σαν συνέπεια την εμφάνιση βρογχοκήλης σε 50% των ασθενών, υποκλινικού υποθυρεοειδισμού σε 20% και κλινικού υποθυρεοειδισμού σε 20%. Πίνακας 2. Ουσίες που αναστέλλουν την σύνθεση και έκκριση θυρεοειδικών ορµονών -101-

4 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ Η επίδραση της χορήγησης ιωδίου σε ασθενείς με θυρεοειδοπάθεια διαφέρει από αυτή σε φυσιολογικά άτομα. Έτσι, το ανόργανο ιώδιο όταν δοθεί σε δόσεις 1-2mg επιπλέον της συνήθους διαιτητικής πρόσληψης θα προκαλέσει μια παροδική πτώση των Τ3/Τ4 και παροδική αύξηση της TSH. Αυτό θα συμβεί γιατί η αυξημένη πρόσληψη ιωδίου σε φυσιολογικά άτομα οδηγεί σε μια παροδική ελάττωση της οργανικοποίησης του ιωδίου και της θυρεοειδικής ορμονοσύνθεσης (φαινόμενο Wolff-Chaikoff ). Ωστόσο, οι ασθενείς που πάσχουν από αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα και έχουν λάβει ραδιενεργό ιώδιο ως θεραπεία ή έχουν υποστεί μερική θυρεοειδεκτομή πιθανώς να εμφανίσουν μόνιμο υποθυρεοειδισμό μετά από αντίστοιχη πρόσληψη ιωδίου, γιατί αδυνατούν να αντιπαρέλθουν του φαινομένου Wolff- Chaikoff. Τα οργανικά σκευάσματα που περιέχουν ιώδιο (Πίνακας 3) είναι δυνατό να υποστούν μερική αποϊωδίωση in vivo και να προκαλέσουν με τον ίδιο μηχανισμό θυρεοειδική δυσλειτουργία. Τέτοια σκευάσματα είναι τα ιωδιούχα σκιαστικά που χρησιμοποιούνται ευρέως στη διαγνωστική σε δόσεις ml. Αυτά αποβάλλονται συνήθως σε 10 με 14 ημέρες, αλλά ακόμη και ελάχιστη αποϊωδίωση (0.1%) θα αποδώσει στον οργανισμό mg ιωδίου. Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται από του στόματος για χολοκυστεογραφία απεκκρίνονται ακόμη πιο αργά και προκαλούν ακόμη πιο παρατεταμένο υποθυρεοειδισμό. Η αμιοδαρόνη, ένα ιωδιούχο παράγωγο του βενζοφουρανίου, περιέχει πολύ υψηλό ποσοστό ιωδίου, το οποίο αποτελεί το 37% του μοριακού της βάρους. Ένα δισκίο 100mg αμιοδαρόνης παρέχει στον οργανισμό δόση ιωδίου 250 φορές Πίνακας 3. Σκευάσµατα που περιέχουν ιώδιο μεγαλύτερη από την ημερήσια συνιστώμενη δόση. Οι μεταβολές που επιφέρει στη θυρεοειδική λειτουργία οφείλονται τόσο στο υψηλό περιεχόμενό της σε ιώδιο όσο και σε άμεση τοξική δράση στο θυρεοειδικό παρέγχυμα. Η λήψη αμιοδαρόνης φαίνεται ότι προκαλεί υποθυρεοειδισμό κυρίως σε περιοχές όπου υπάρχει επάρκεια ιωδίου, ενώ αντίθετα σε ιωδοπενικές περιοχές είναι συνηθέστερη η εμφάνιση υπερθυρεοειδισμού. Η αμινογλουτεθιμίδη, οι σουλφοναμίδες και η τολβουταμίδη παρεμβάλλονται -102-

5 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ στην ιωδίωση της Τg και στη σύζευξη των ιωδοτυροσινών προκαλώντας μεταβολές των θυρεοειδικών ορμονών εντός των φυσιολογικών ορίων, αν και σποραδικά έχουν αναφερθεί περιπτώσεις υποθυρεοειδισμού. Η δράση της ΤΡΟ αναστέλλεται από φλαβονοειδή της διατροφής και η υπερκατανάλωσή τους μπορεί να οδηγήσει σε υποθυρεοειδισμό. Φάρμακα που προκαλούν υπερθυρεοειδισμό Το ιώδιο και φάρμακα που περιέχουν ιώδιο (ιωδιούχα σκιαστικά και αμιοδαρόνη) είναι δυνατόν να προκαλέσουν υπερθυρεοειδισμό σε ασθενείς που παρουσιάζουν θυρεοειδική αυτονομία, δηλαδή πολυοζώδη βρογχοκήλη ή αυτόνομο αδένωμα ή πάσχουν από νόσο του Graves, αλλά κατοικούν σε ιωδοπενικές περιοχές. Όσον αφορά την αμιοδαρόνη, της οποίας η δράση στη θυρεοειδική λειτουργία είναι πολύπλευρη και πολύπλοκη, προκαλεί θυρεοτοξίκωση στο 23% των ασθενών που την λαμβάνουν και φαίνεται πως είναι πιο συχνή αυτή η επιπλοκή σε ιωδοπενικές περιοχές. Διακρίνονται δύο τύποι θυρεοτοξίκωσης από αμιοδαρόνη, ο τύπος Ι ο οποίος χαρακτηρίζεται από αυξημένη παραγωγή και έκκριση θυρεοειδικών ορμονών από τον αδένα, οφείλεται στο ιώδιο και είναι πιθανότερο να εμφανιστεί σε άτομα με προϋπάρχουσες διαταραχές του θυρεοειδή, όπως πολυοζώδη βρογχοκήλη, και ο τύπος ΙΙ που συνίσταται σε καταστροφική θυρεοειδίτιδα και απελευθέρωση θυρεοειδικών ορμονών που υπήρχαν προσχηματισμένες στον κατεστραμμένο θυρεοειδικό ιστό. Συχνά η διάκριση μεταξύ των δύο τύπων υπερθυρεοειδισμού είναι πολύ δυσχερής, αφού ακόμη και η πρόσληψη 123Ι από τον αδένα δεν είναι διαγνωστική, καθώς είναι χαμηλή και στις δύο μορφές. Το λίθιο μπορεί επίσης να προκαλέσει υπερθυρεοειδισμό στα πλαίσια της άμεσης τοξικής επίδρασης στα θυρεοειδικά κύτταρα ή της εμφάνισης σποραδικής ανώδυνης θυρεοειδίτιδας. Γ. Επίδραση στην απορρόφηση Τ4 Οι μεταβολίτες των Τ3/Τ4 εκκρίνονται μέσω της χολής στο έντερο και εκεί ένα μέρος αποδεσμεύεται και επαναρροφάται (εντεροηπατικός κύκλος). Αυτό αποτελεί μια πολύ μικρή μερίδα της ημερήσιας παραγωγής Τ4 (λιγότερο από 10%), έτσι ώστε σε άτομα με φυσιολογική θυρεοειδική λειτουργία, τυχόν γαστρεντερικές διαταραχές ή και λήψη φαρμάκων που αναστέλλουν την εντερική απορρόφηση να μην προκαλούν μεταβολές στις θυρεοειδικές ορμόνες. Σε ασθενείς όμως που λαμβάνουν εξωγενώς θυροξίνη, η ελάττωση της απορρόφησης της Τ4 από την παρουσία αυτών των φαρμάκων στο έντερο θα μπορούσε να οδηγήσει και σε υποθυρεοειδισμό. Τέτοια φάρμακα είναι τα δεσμευτικά των χολικών οξέων χολεστυραμίνη και χολεστυπόλη, οι δεσμευτές φωσφόρου υδροχλωρική σεβελαμέρη και ανθρακικό λανθάνιο, το υδροξείδιο του αργιλίου, ο θειϊκός σίδηρος, η σουκραλφάτη και το ανθρακικό ασβέστιο

6 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ Αυτή η αλληλεπίδραση μπορεί να ελαχιστοποιηθεί εάν συσταθεί στον ασθενή να λαμβάνει την θυροξίνη σε απόσταση αρκετών ωρών από τα προαναφερθέντα φάρμακα. Μείωση της απορρόφησης της εξωγενώς χορηγούμενης θυροξίνης προκαλεί και η χρόνια χρήση αναστολέων αντλίας πρωτονίων. Δ. Επίδραση στην μεταφορά Τ4/Τ3 στο πλάσμα Σχεδόν όλα τα φάρμακα που επηρεάζουν την μεταφορά των Τ4/Τ3 το κάνουν μέσω μεταβολής της θυρεοδεσμευτικής σφαιρίνης (TBG) ή της συγγένειάς της με τις θυρεοειδικές ορμόνες (Πίνακας 4). Φάρμακα που αυξάνουν την TBG3 Πίνακας 4. Ουσίες που επηρεάζουν την µεταφορά Τ4 και Τ3 Η πιο συχνή αιτία αύξησης της TBG είναι η αύξηση παραγωγής οιστρογόνων, όπως συμβαίνει κατά την κύηση, ή η εξωγενής χορήγηση οιστρογόνων, είτε ως αντισύλληψη είτε ως οιστρογονική θεραπεία υποκατάστασης (ΟΘΥ). Τα οιστρογόνα οδηγούν σε αύξηση της σιαλυλοποίησης του γλυκοπρωτεϊνικού μορίου της TBG, με αποτέλεσμα το βραδύτερο καταβολισμό της από το ήπαρ και την αύξηση της συγκέντρωσής της στο πλάσμα. Η αύξηση αυτή είναι δοσοεξαρτώμενη, έτσι ώστε, στις συνήθεις δόσεις αιθυνυλοιστραδιόλης που περιέχεται στα σύγχρονα αντισυλληπτικά δισκία (20-35μg/ημέρα), η αύξηση της TBG αντιστοιχεί περίπου σε 30-50% και της συγκέντρωσης της ολικής Τ4 σε 20-35%. Οι μεταβολές αρχίζουν περίπου 2 εβδομάδες από την έναρξη της λήψης οιστρογόνων και η νέα ισορροπία επιτυγχάνεται περίπου σε 4-8 εβδομάδες. Οι περιγραφείσες επιδράσεις αφορούν μόνο τα χορηγούμενα από του στόματος οιστρογόνα, γιατί σε αυτά παρατηρείται το φαινόμενο της «πρώτης διόδου» από το ήπαρ. Έτσι, η διαδερμική ή άλλες οδοί χορήγησης οιστρογόνων δεν έχουν την ίδια επίδραση, παρόλο που οι τελικές συγκεντρώσεις στο αίμα δεν διαφέρουν σε σχέση με την εντερική οδό

7 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Τα προγεσταγόνα, είτε μόνα είτε ως συνδυασμός με οιστρογόνα, δεν επηρεάζουν τις θυρεοειδικές ορμόνες. Ας σημειωθεί ότι η κύηση ως μια φυσιολογική κατάσταση αυξημένων οιστρογόνων επιφέρει τις ίδιες μεταβολές. Σε γυναίκες που έχουν υποθυρεοειδισμό και λαμβάνουν θεραπεία υποκατάστασης θυροξίνης, θα χρειαστεί μια αύξηση της δοσολογίας της τάξεως του 45% περίπου για να διατηρήσουν φυσιολογικά επίπεδα TSH. Η ταμοξιφαίνη, ασκώντας ασθενή οιστρογονική δράση στο ήπαρ αυξάνει ελαφρά τη συγκέντρωση της TBG. Ακόμη, γυναίκες που λαμβάνουν ταμοξιφαίνη παρουσιάζουν μικρή αύξηση της TSH με φυσιολογικά επίπεδα FT4. Αύξηση της TBG προκαλεί και η ραλοξιφαίνη, χωρίς σημαντική μεταβολή των Τ4 και FT4. Η ηρωίνη και η μεθαδόνη αυξάνουν επίσης την TBG, ενώ η κοκαΐνη δεν φαίνεται να έχει αντίστοιχη δράση. Υπάρχουν ακόμη ενδείξεις ότι τα αντινεοπλασματικά φάρμακα 5-φθοριοουρακίλη και μιτοτάνη αυξάνουν την TBG, με αποτέλεσμα οι υπό θεραπεία ασθενείς να εμφανίζουν ελαφρώς αυξημένα ολικά κλάσματα Τ4 και Τ3 με φυσιολογική TSH και FT4. Φάρμακα που μειώνουν την TBG Αντίθετα με τα οιστρογόνα, τα ανδρογόνα και τα αναβολικά στεροειδή οδηγούν σε μείωση των επιπέδων της TBG και της ολικής Τ4, ενώ οι TSH και FT4 παραμένουν φυσιολογικές και οι ασθενείς ευθυρεοειδικοί. Επίσης η μακροχρόνια λήψη γλυκοκορτικοειδών οδηγεί σε μικρή μείωση της TBG. Το νικοτινικό οξύ ελαττώνει την TBG και τα επίπεδα της Τ4. Από τα αντινεοπλασματικά φάρμακα, η L-ασπαραγινάση, καθώς και η συνδυασμένη θεραπεία με αλκυλιωτικούς παράγοντες και ποδοφυλίνη, αναφέρονται ότι ελαττώνουν τα επίπεδα της TBG. Αναστολή της σύνδεσης των Τ4/Τ3 με την TBG Αρκετά είναι και τα φάρμακα που στις συνήθεις θεραπευτικές δόσεις παρεμβάλλονται ανταγωνιστικά και αναστέλλουν τη σύνδεση των θυρεοειδικών ορμονών στην TBG. Αυτό κατά την αρχική χορήγηση θα οδηγήσει σε παροδική αύξηση της συγκέντρωσης της FT4 που θα ακολουθηθεί, εφόσον συνεχιστεί η χορήγηση του φαρμάκου, από ελάττωση της ολικής Τ4, και επανάκτηση φυσιολογικών επιπέδων FT4 και TSH. Τέτοια φάρμακα είναι η φουροσεμίδη, όταν χορηγείται ενδοφλεβίως σε δόσεις>80mg ή όταν συσσωρεύεται λόγω νεφρικής ανεπάρκειας και ορισμένα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη. Το σαλυκιλικό οξύ σε δόσεις>2gr/ημέρα είναι ένα από αυτά. Οι αρχικές μεταβολές είναι αυτές που περιγράφονται παραπάνω και όταν οι θεραπευτικές συγκεντρώσεις παραμείνουν, τότε ως αποτέλεσμα θα επέλθει πτώση κατά 20-30% της ολικής Τ4 στο πλάσμα

8 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ Η ηπαρίνη οδηγεί σε ενεργοποίηση της λιποπρωτεϊνικής λιπάσης και τα ελεύθερα λιπαρά οξέα, που απελευθερώνονται από τη δράση της τελευταίας στο λιπώδη ιστό, ανταγωνίζονται τη θυροξίνη για τις θέσεις σύνδεσής της στις πρωτεΐνες μεταφορείς. Η χορήγηση κατά συνέπεια ηπαρίνης έχει ως αποτέλεσμα μια παροδική αύξηση της FT4. Ε. Επίδραση στο μεταβολισμό Τ4/Τ3 Τα ένζυμα που καταλύουν το μεταβολισμό των θυρεοειδικών ορμονών είναι ευαίσθητα σε αρκετά από τα χρησιμοποιούμενα φάρμακα (Πίνακας 5). Φάρμακα που επιδρούν στις οδούς που δεν σχετίζονται με αποϊωδίωση Πίνακας 5. Ουσίες που επηρεάζουν τον εξωθυρεοειδικό µεταβολισµό των θυρεοειδικών ορµονών Η φαινοβαρβιτάλη και η ριφαμπικίνη αυξάνουν το μεταβολισμό των Τ4/Τ3 μέσω επαγωγής των UGTs (Uridine Diphosphate Glucuronosyltranferases) και άλλων ηπατικών μικροσωμιακών ενζύμων. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία σε άτομα με υποθυρεοειδισμό που λαμβάνουν θυροξίνη ως υποκατάσταση. Η φαινυτοΐνη και η καρβαμαζεπίνη έχουν πιο πολύπλοκες δράσεις. Έτσι, αφενός αυξάνουν τον μεταβολισμό των θυρεοειδικών ορμονών μέσω ενζυμικής επαγωγής, αλλά αφετέρου δρουν όπως τα σαλικυλικά, οπότε, αναστέλλοντας τη σύνδεση των Τ4 και Τ3 με την TBG, προκαλούν μια κατάσταση χαμηλής TBG. Η χορήγηση σκευασμάτων βιταμίνης Β σε ασθενείς υπό αντιεπιληπτική αγωγή, ενώ προκαλεί μείωση των επιπέδων ομοκυστεΐνης (που συχνά αυξάνονται σε τέτοια αγωγή), δεν επηρεάζει τις τιμές των θυρεοειδικών ορμονών. Το αντιεπιληπτικό oxcarbazepine, η δράση του οποίου ελάχιστα σχετίζεται με τα ηπατικά ένζυμα, δεν επιδρά στον μεταβολισμό των θυρεοειδικών ορμονών, όμως έχουν περιγραφεί περιπτώσεις πρόκλησης κεντρικού υποθυρεοειδισμού κατά τη χρήση του

9 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Επίδραση στην 5 - αποϊωδάση Το μεγαλύτερο μέρος της Τ3 παράγεται εξωθυρεοειδικά από την Τ4 με τη δράση του ενζύμου 5 - αποϊωδάση. Φάρμακα τα οποία αναστέλλουν αυτό το ένζυμο οδηγούν σε μείωση των συγκεντρώσεων της Τ3, λόγω ελαττωμένης παραγωγής της από την Τ4, αλλά περιστασιακά θα οδηγήσουν και σε μικρή αύξηση των επιπέδων Τ4. Η προπυλθειουρακίλη, από τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα, είναι η μόνη που έχει ανασταλτική δράση σε αυτό το ένζυμο και αυτό την κάνει αποτελεσματικότερη στην ελάττωση των επιπέδων της Τ3 σε βαρύ υπερθυρεοειδισμό σε σχέση με τη μεθιμαζόλη/καρβιμαζόλη. Τα ιωδιούχα σκιαστικά iopanoic acid και sodium ipodate έχουν επίσης αυτή την ιδιότητα. Κατά τη λήψη τους παρατηρείται μια ταχεία πτώση της Τ3 και αύξηση των Τ4 και rt3. Οι μεταβολές αυτές συνοδεύονται από αύξηση της TSH, λόγω της αναστολής της παραγωγής Τ3 στην υπόφυση, και ενεργοποίηση του συστήματος θετικής επανατροφοδότησης. Τα φαινόμενα αυτά διαρκούν περίπου δύο εβδομάδες. Το μόριο της αμιοδαρόνης φαίνεται να έχει μια δομική ομοιότητα με αυτό της Τ4. Έτσι, εκτός των άλλων διαταραχών που προκαλεί στη θυρεοειδική λειτουργία, η πλειοψηφία των ατόμων που λαμβάνουν το φάρμακο και έμειναν ευθυρεοειδικά θα εμφανίσει αύξηση των Τ4 και FT4 που φτάνει μέχρι τα ανώτερα φυσιολογικά όρια και πτώση των επιπέδων της Τ3 ως τα κατώτερα φυσιολογικά όρια, ενώ η TSH θα παραμένει φυσιολογική ή ελαφρώς αυξημένη. Ο κύριος μηχανισμός είναι η αναστολή της 5 αποϊωδίωσης της Τ4, όμως φαίνεται ότι η αμιοδαρόνη έχει και άλλες δράσεις και συγκεκριμένα ελαττώνει την είσοδο των θυρεοειδικών ορμονών στα κύτταρα, τη σύνδεσή τους με τον υποδοχέα και τέλος ανταγωνίζεται τη δράση τους σε κυτταρικό επίπεδο. Η προπρανολόλη σε μεγάλες δόσεις μπορεί επίσης να αναστείλει την 5 - αποϊωδάση και να οδηγήσει στα ίδια ευρήματα, καθώς και η θεραπεία με γλυκοκορτικοειδή σε υψηλές δόσεις (πχ δεξαμεθαζόνη σε δόση πάνω από 4mg/ημέρα). Η αναστολή της παραγωγής Τ3, κατά τη θεραπεία με γλυκοκορτικοειδή θα οδηγήσει σε μείωση του λόγου Τ3/Τ4. ΣΤ. Κυτοκίνες και θυρεοειδική λειτουργία Η μακροχρόνια χορήγηση κυτοκινών για χρόνιες φλεγμονώδεις παθήσεις φαίνεται ότι μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχή της θυρεοειδικής λειτουργίας. Η ιντερφερόνη-α που χρησιμοποιείται κατά κόρον στην αντιμετώπιση της χρόνιας ηπατίτιδας C, σχετίζεται με δύο διακριτές κλινικές καταστάσεις: α)την αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα από ιντερφερόνη που εκδηλώνεται ως νόσος Graves, θ. Hashimoto ή απλή ανάπτυξη αντισωμάτων και β)τη μη αυτοάνοση μορφή που εκδηλώνεται ως καταστροφική θυρεοειδίτις ή/και υποθυρεοειδισμός. Στην παθογένεια φαίνεται να -107-

10 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ έχουν ρόλο τόσο οι ανοσολογικές δράσεις της ιντερφερόνης όσο και απευθείας τοξικές επιδράσεις στο θυρεοειδή, ενώ ο HCV φαίνεται επίσης να συμμετέχει στην ανάπτυξη θυρεοειδίτιδας από ιντερφερόνη. Επίσης, η ιντερλευκίνη-2 και η denileukin diftitox σχετίζονται με εμφάνιση παροδικής ανώδυνηςθυρεοειδίτιδας. Ζ. Αναστολείς τυροσινικών κινασών και θυρεοειδική λειτουργία Αυτή είναι μια νέα κατηγορία φαρμάκων για τον καρκίνο που φαίνεται ότι επηρεάζει τη θυρεοειδική λειτουργία και ρύθμιση τόσο σε αθυρεωτικούς ασθενείς σε υποκατάσταση, όσο και σε ασθενείς με φυσιολογικό θυρεοειδή. Αυτό γίνεται με διάφορους μηχανισμούς όπως επιτάχυνση της κάθαρσης εξωγενώς χορηγούμενης ορμόνης και αναστολή εντερικής απορρόφησης, ενώ ειδικότερα για τη σουνιτιμίμπη και σοραφεμπίμπη φαίνεται να υπάρχει τοξική δράση σε ακέραιο θυρεοειδή με πρόκληση αυτοάνοσης ή μη θυρεοειδίτιδας και τελικά υποθυρεοειδισμού. ΣΥΝΟΨΗ Υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός φαρμάκων και διαγνωστικών μέσων που επιδρούν στη θυρεοειδική λειτουργία είτε επηρεάζοντας τη ρύθμιση του άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-θυρεοειδούς είτε παρεμβαίνοντας στη μεταφορά, το μεταβολισμό, την απέκκριση και τη δράση των θυρεοειδικών ορμονών. Ορισμένα φάρμακα δρουν σε περισσότερα από ένα επίπεδα, όπως τα γλυκοκορτικοειδή και η αμιοδαρόνη. Κάποια φάρμακα δρουν μέσω αναστολής ή διέγερσης της έκκρισης της TSH. Στην πρώτη περίπτωση χαρακτηριστικά αναφέρονται η ντοπαμίνη και οι αγωνιστές της, τα γλυκοκορτικοειδή, και τα οπιοειδή. Αντίθετα, οι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης αυξάνουν την έκκριση TSH. Ωστόσο, στην πλειοψηφία τους οι αλλαγές που παρατηρούνται στην TSH δεν έχουν σημαντικές μεταβολικές συνέπειες. Άλλα σκευάσματα οδηγούν σε υποθυρεοειδισμό μέσω αναστολής της ορμονοσύνθεσης ή ορμονικής έκκρισης, όπως τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα (μεθιμαζόλη/ καρβιμαζόλη, προπυλθειουρακίλη), το λίθιο, το ιώδιο και τα σκευάσματα που περιέχουν ιώδιο. Τα οιστρογόνα, η ταμοξιφαίνη, η ραλοξιφαίνη η ηρωίνη, η μεθαδόνη, η μιτοτάνη, τα ανδρογόνα, τα αναβολικά στεροειδή, τα γλυκοκορτικοειδή, η ηπαρίνη και η φαινκλοφαινάκη παρεμβάλλονται στη μεταφορά των θυρεοειδικών ορμονών στο αίμα, είτε μεταβάλλοντας τα επίπεδα των πρωτεϊνών φορέων είτε παρεμβαλλόμενα στη σύνδεσή τους με τις θυρεοειδικές ορμόνες. Η συνέπεια της διαταραχής της ισορροπίας των πρωτεϊνών φορέων είναι η αύξηση ή η ελάττωση της συγκέντρωσης των ολικών κλασμάτων των θυρεοειδικών ορμονών

11 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Τα γλυκοκορτικοειδή, η προπρανολόλη, η αμιοδαρόνη και κάποια ιωδιούχα σκιαστικά αναστέλλουν την εξωθυρεοειδική παραγωγή Τ3. Το αποτέλεσμα είναι ελάττωση της συγκέντρωσης Τ3 και μικρή ή καθόλου αύξηση της Τ4. Ο μεταβολισμός των θυρεοειδικών ορμονών επιταχύνεται από την διφαινυλυδαντοΐνη και τη φαινοβαρβιτάλη μέσω επαγωγής ηπατικών ενζύμων. Η κατάσταση εξισορροπείται με αύξηση της θυρεοειδικής έκκρισης ορμονών. Οι υπολιπιδαιμικές ρεζίνες (χολεστυραμίνη και χολεστυπόλη) αυξάνουν την ορμονική απώλεια από το έντερο και αυτό προκαλεί πρόβλημα σε όσους λαμβάνουν εξωγενώς θυροξίνη. Υπάρχουν ακόμη φάρμακα που προκαλούν θυρεοειδίτιδα, όπως το λίθιο, η αμιοδαρόνη, η ιντερφερόνη και η ιντερλευκίνη. Είναι σημαντικό λοιπόν ο κλινικός γιατρός να έχει υπόψη του όλες αυτές τις επιδράσεις, για την σωστή ερμηνεία των εξετάσεων του θυρεοειδούς και για τη διαφορική διαγνωστική της θυρεοειδικής νόσου. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Surks MI, Sievert R. Drugs and thyroid function. N Engl J Med 1995; 333: Dong BJ. How medications affect thyroid function. West J Med 2000; 172: Yeung S-CJ, Chiu AC, Vassilopoulou-Sellin R, Gager RF. The endocrine effects of nonhormonal antineoplastic therapy. Endocr Rev 1998; 19: Vagenakis AG, Downs P, Braverman LE, Burger A, Ingbar SH. Control of thyroid hormone secretion in normal subjects receiving iodides. J Clin Invest 1973; 52: Philippou G, Koutras DA, Piperingos G, Souvatzoglou A, Moulopoulos SD. The effect of iodide on serum thyroid hormone levels in normal persons, in hyperthyroid patients, and in hypothyroid patients on thyroxine replacement. Clin Endocrinol (Oxf ) 1992; 36: Basaria S, Cooper DS. Amiodarone and the thyroid. Am J Med 2005; 118: Lazarus JH. Lithium and the thyroid. Best Clin Pract Res Clin Endocrinol Metab 2009;23:

12 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 14ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - ΘΥΡΕΟ ΕΙΔΗΣ Εικόνα 1. Άξονας υποθαλάµου-υπόφυσης-θυρεοειδούς και οδοί µεταβολισµού των θυρεοειδικών ορµονών -110-

13 Ζ.Α. ΕΥΣΤΑΘΙΑΔΟΥ: ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Αμιοδαρόνη και θυρεοειδική λειτουργία: ποιο από τα παρακάτω είναι σωστό; α. Μπορεί να έχει άμεση τοξική επίδραση στα κύτταρα του θυρεοειδούς β. Επάγει την 5 αποϊωδάση γ. Προκαλεί μείωση της TSH δ. Αυξάνει τα επίπεδα της TBG 2. Καταστολή της TSH προκαλούν τα εξής φάρμακα: α. Αμιοδαρόνη β. Οκτρεοτίδη γ. Ντοπαμίνη δ. Γλυκοκορτικοειδή 3. Γλυκοκορτικοειδή και θυρεοειδική λειτουργία: α. Αυξάνουν την TSH β. Καταστέλλουν την TSH γ. Αναστέλλουν την 5 αποϊωδάση δ. Τίποτα από τα παραπάνω 4. Αναστολή της 5 αποϊωδάσης προκαλούν α. Η προπρανολόλη β. Τα οιστρογόνα γ. Η αμιοδαρόνη δ. Το λίθιο 5. Λίθιο και θυρεοειδική λειτουργία α. Οδηγεί σε εμφάνιση βρογχοκήλης σε 50% των ασθενών που το λαμβάνουν β. Συχνότερα συνδέεται με υπερθυρεοειδισμό γ. Αναστέλλει την έκκριση θυρεοειδικών ορμόνων δ. Επιδεινώνει προϋπάρχουσα θυρεοειδική αυτοανοσία 6. Τα οιστρογόνα α. Δεν επηρεάζουν την TBG β. Αυξάνουν την TBG αυξάνοντας την παραγωγή της γ. Αυξάνουν την TBG συντελώντας στην επιβράδυνση του καταβολισμούς της δ. Ελαττώνουν την TBG Σωστές απαντήσεις κατά σειρά α,β,γ,α,α,α -111-

Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα

Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα 14 Σιωπηλή και µετά τοκετό θυρεοείτιδα Α. ΤΣΑΤΣΟΥΛΗΣ Καθηγητής Παθολογίας Ενδοκρινολογίας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Εισαγωγή σιωπηλή θυρεοειδίτιδα χαρακτηρίζεται από προσωρινή φάση θυρεοτοξίκωσης ακολουθούμενη

Διαβάστε περισσότερα

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου

Πεδίο Εφαρμογής. Πρόληψη και Παράγοντες Κινδύνου Εξετάσεις λειτουργίας του θυρεοειδούς: διάγνωση και παρακολούθηση των διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Πεδίο Εφαρμογής Οι παρούσες κατευθυντήριες οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ) Εργαστήριο Κλινικών Κατευθυντηρίων Οδηγιών για εργαστηριακές

Διαβάστε περισσότερα

35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 35. ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΟΡΙΣΜΟΙ Θυρεοτοξίκωση είναι η κλινική και βιοχημική κατάσταση που οφείλεται στην εκσεσημασμένη παραγωγή και έκθεση στις θυρεοειδικές ορμόνες κάθε αιτιολογίας. Αντίθετα, υπερθυρεοειδισμός

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο «Ενδοκρινολογική Κλινική» Διευθύντρια: Dr. Μαρίνα Κήτα Εργαστηριακοί προσδιορισμοί θυρεοειδικής λειτουργίας

Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο «Ενδοκρινολογική Κλινική» Διευθύντρια: Dr. Μαρίνα Κήτα Εργαστηριακοί προσδιορισμοί θυρεοειδικής λειτουργίας Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο «Ενδοκρινολογική Κλινική» Διευθύντρια: Dr. Μαρίνα Κήτα Εργαστηριακοί προσδιορισμοί θυρεοειδικής λειτουργίας Μαρία Πουλασουχίδου Ειδικευόμενη Ενδοκρινολογίας Εισαγωγή - 1 Οι εξετάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Υποθυρεοειδισμός. www.endokrinologos.com. Διάγνωση Η πιο σημαντική και απαραίτητα εξέταση για τη διάγνωση του

Υποθυρεοειδισμός. www.endokrinologos.com. Διάγνωση Η πιο σημαντική και απαραίτητα εξέταση για τη διάγνωση του ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ Υποθυρεοειδισμός Η ετυμολογία της λέξης θυρεοειδής δείχνει τη σημαντική θέση που κατέχει στην λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Προέρχεται από τη λέξη 'θυρεός' που σημαίνει έμβλημα και αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΕΛΕΓΧΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Ιφιγένεια Πηδώνια-Μανίκα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Κλινικής Βιοχημείας τηςιατρικήςσχολήςτουα.π.θ. τ. Διευθύντρια του Βιοχημικού Εργαστηρίου του Νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ ΑΔΕΝΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΟΡΜΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ (ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ

Ο ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ ΑΔΕΝΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΟΡΜΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ (ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ Ο ΘΥΡΕΟΕΙΔΗΣ ΑΔΕΝΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΟΡΜΟΝΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ (ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΩΝ) ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ Ο ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ Ο ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ Ο ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Νόσοι θυρεοειδούς Υποθυρεοειδισμός Υπερθυρεοειδισμός Υπερπλασία θυρεοειδούς : βρογχοκήλη (διάχυτη) οζώδης Νεοπλάσματα θυρεοειδούς Υπερπλασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΗ ΟΥΣΙΑ χημική ουσία που δεν παράγεται στον οργανισμό και εισαγόμενη στον οργανισμό δεν αξιοποιείται για την εξασφάλιση ενέργειας ή σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ 1 ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ Μήπως τελευταία νιώθετε υποτονικά, ή βρίσκεστε συνεχώς σε υπερένταση; Νυστάζετε συνεχώς και ενώ δεν έχετε αλλάξει τις διατροφικές σας συνήθειες, παίρνετε πολύ εύκολα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Θυρεοειδής αδένας: όσα πρέπει να γνωρίζει ο παιδίατρος

Θυρεοειδής αδένας: όσα πρέπει να γνωρίζει ο παιδίατρος Θυρεοειδής αδένας: όσα πρέπει να γνωρίζει ο παιδίατρος Συγγενής υποθυρεοειδισμός Επίκτητος υποθυρεοειδισμός Αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα Υποκλινικός υποθυρεοειδισμός Νόσος Graves Όζοι θυρεοειδούς Νεογνό μητέρας

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο οδηγιών χρήσης: Πληροφορίες για τον χρήστη. Euthyrox 50 μικρογραμμαρίων δισκία Euthyrox 100 μικρογραμμαρίων δισκία. Νατριούχος Λεβοθυροξίνη

Φύλλο οδηγιών χρήσης: Πληροφορίες για τον χρήστη. Euthyrox 50 μικρογραμμαρίων δισκία Euthyrox 100 μικρογραμμαρίων δισκία. Νατριούχος Λεβοθυροξίνη Φύλλο οδηγιών χρήσης: Πληροφορίες για τον χρήστη Euthyrox 50 μικρογραμμαρίων δισκία Euthyrox 100 μικρογραμμαρίων δισκία Νατριούχος Λεβοθυροξίνη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΔΡΑΣΕΩΣ

ΟΙ ΕΠΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΔΡΑΣΕΩΣ ΟΙ ΕΠΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΔΡΑΣΕΩΣ ΤΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ Κωνσταντίνος Καλλαράς Ιατρός Παθολόγος Καθηγητής Φυσιολογίας Εργαστήριο Πειραματικής Φυσιολογίας Ιατρικής Σχολής Α.Π.Θ. Γενικές έννοιες Ενδοκρινής έκκριση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Παθήσεις Θυρεοειδούς Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Η καρδιά είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στη δράση της θυρεοειδικής ορµόνης. Έτσι, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ;

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ; ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Ο σ τ ε ο π ό ρ ω σ η καλείται η ελάττωση της οστικής μάζας, χωρίς όμως να έχουμε διαταραχή της χημικής σύστασης του οστού. Η φυσιολογική αποδόμηση του οστού δεν ακολουθείται από αντίστοιχη

Διαβάστε περισσότερα

Oι αλληλεπιδράσεις φαρμάκων - θρεπτικών ουσιών διακρίνονται σε δύο είδη : Tις άμεσεις ή/και έμμεσες επιδράσεις της τροφής στο ρυθμό απορρόφησης ή

Oι αλληλεπιδράσεις φαρμάκων - θρεπτικών ουσιών διακρίνονται σε δύο είδη : Tις άμεσεις ή/και έμμεσες επιδράσεις της τροφής στο ρυθμό απορρόφησης ή AΛΛHΛEΠIΔPAΣEIΣ ΦAPMAKΩN - ΘPEΠTIKΩN OYΣIΩN Oι αλληλεπιδράσεις φαρμάκων - θρεπτικών ουσιών διακρίνονται σε δύο είδη : Tις άμεσεις ή/και έμμεσες επιδράσεις της τροφής στο ρυθμό απορρόφησης ή μεταβολισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ο θυρεοειδής αδένας στη γυναικεία αναπαραγωγή και εγκυμοσύνη*

Ο θυρεοειδής αδένας στη γυναικεία αναπαραγωγή και εγκυμοσύνη* Ο θυρεοειδής αδένας στη γυναικεία αναπαραγωγή και εγκυμοσύνη* Γεώργιος Μαοτοράκος Ενδοκρινολόγος, Επίκ. Καθηγητής, Ενδοκρινολογική Μονάδα, Β' Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική, Αρεταιειο Νοσοκομείο,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ Ο θυρεοειδής αδένας εκκρίνει: α) από τα θυλακιώδη κύτταρα τις ορμόνες θυροξίνη (Τ4) τρι-ιωδο ιωδο-θυρονίνη (Τ3) που ρυθμίζουν τα επίπεδα μεταβολισμού στους ιστούς, απαραίτητα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΑΝΟΣEΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΖΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΟΚΗΛΗ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ, ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ, ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΑΥΤΟΑΝΟΣEΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΖΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΟΚΗΛΗ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ, ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ, ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΥΤΟΑΝΟΣEΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΖΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΟΚΗΛΗ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ, ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ, ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Καλτσάς Γρηγόριος Συχνότητα Νόσηση από αυτοάνοσες παθήσεις του θυρεοειδούς 2-3% 10-15% πληθυσμού έχουν αντισώματα

Διαβάστε περισσότερα

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes Αλληλεπιδράσεις φυτο-οιστρογόνων της διατροφής με γονίδια που εμπλέκονται στον μεταβολισμό των οστών Ρωξάνη Τέντα Roxane Tenta Assistant Prof. in Human Physiology Interactions between diet-derived phytoestrogens

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού αρχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτό το φάρμακο,

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1

Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1 25 Αυτοανοσία και εγκυµοσύνη 1 ΣΤ.Χ. ΝΙΚΟΠΟΥΛΟΥ, 2 Ι. ΗΛΙΑΣ 1 Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια ΕΣΥ, Επιστημονική Υπεύθυνη Τμήματος Ενδοκρινολογίας-Διαβήτου και Μεταβολισμού, Νοσοκομείο-Μαιευτήριο Αθηνών «Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ. ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr

ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ. ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΟΡΜΟΝΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΚΜΗ 1) Σε γυναίκες που η συνήθης τοπική ή αντιβιοτική per os αγωγή έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 13: ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Η χορήγηση διατροφής δεν ΠΡΕΠΕΙ να ξεπερνά την ικανότητα χρησιμοποίησης/οξείδωσης τους απο τον οργανισμό ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Ενήβωση - Εφηβεία Puberty - Adolescence Puberty vs. Adolescence Ενήβωση vs. Εφηβεία 12-15 y 12- >>15

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος, της επισήμανσης και του φύλλου οδηγιών χρήσης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 6: ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΑ ΤΕΛΙΚΟΥ ΣΤΑΔΙΟΥ ΝΕΦΡΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Η νεφρική υποκατάσταση (αιμοδιάλυση) οδηγεί στις ακόλουθες απώλειες: αμινοξέων (2gr/ώρα διάλυσης) και γλουταμίνης

Διαβάστε περισσότερα

BITAMINEΣ Ένας σημαντικός σταθμός στη διαιτολογία ήταν η ανακάλυψη, στις πρώτες δεκαετίες του εικοστού αιώνα, των βιταμινών και του σημαντικού ρόλου

BITAMINEΣ Ένας σημαντικός σταθμός στη διαιτολογία ήταν η ανακάλυψη, στις πρώτες δεκαετίες του εικοστού αιώνα, των βιταμινών και του σημαντικού ρόλου BITAMINEΣ Ένας σημαντικός σταθμός στη διαιτολογία ήταν η ανακάλυψη, στις πρώτες δεκαετίες του εικοστού αιώνα, των βιταμινών και του σημαντικού ρόλου αυτών στον οργανισμό. Οι βιταμίνες κατατάσσονται στην

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Διαβήτης. Ακούμε καθημερίνα γύρω μας πως εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από διαβήτη ή παχυσαρκία. Όμως, τι πραγματικά είναι αυτό; Τι ειναι ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

O S T E O V I L E (Alfacalcidol)

O S T E O V I L E (Alfacalcidol) O S T E O V I L E (Alfacalcidol) 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ OSTEOVILE 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ OSTEOVILE 0,25 mcg/cap: Περιέχει 0,25 mcg/cap alfacalcidol

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Θυρεοειδής Αδένας

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Θυρεοειδής Αδένας Θυρεοειδής Αδένας 1 Ενδοκρινολογική Κλινική ΓΝΘ Ιπποκρατείου /ντής αµ. επ. καθηγητής Α. Αβραµίδης Υπερθυρεοειδισµός A. Αβραµίδης Ενδοκρινολόγος Ενδοκρινολογική Κλινική ΓΝΘ «Ιπποκράτειο» ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ

ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΚΑΙ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΒΕΣΤΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ε. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ(ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΩΝ) ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΟΙ ΠΑΡΑΘΥΡΕΟΕΙΔΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα Χ.Μ. Μουτσόπουλος Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ο ανοσολογικό (αμυντικό) σύστημα έχει σκοπό την προστασία του οργανισμού από ξένους εισβολείς, όπως είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 3: ΗΠΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη της απώλειας βάρους Ενίσχυση προγράμματος αποκατάστασης ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ DVM, GPCertSAM, GPCertEndo (ESVPS) 3Ο FORUM ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ 10-12 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΙΔΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙΔΟΥ

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ DVM, GPCertSAM, GPCertEndo (ESVPS) 3Ο FORUM ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ 10-12 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΙΔΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙΔΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ DVM, GPCertSAM, GPCertEndo (ESVPS) 3Ο FORUM ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΖΩΩΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑΣ 10-12 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΙΔΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙΔΟΥ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ALP ; ΕΤΕΡΟΓΕΝΗΣ ΟΜΑΔΑ ΕΝΖΥΜΩΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΛΥΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τελικό κείμενο της Μελέτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τα τελικά προϊόντα προχωρημένης γλυκοζυλίωσης (Advanced Glycation End products, ) είναι μόρια υψηλής δραστικότητας, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Παναγιώτης Κοκκόρης Ενδοκρινολόγος- ιαβητολόγος Επιµελητής Ενδοκρινολογικής Κλινικής του 251 Γενικού Νοσοκοµείου Αεροπορίας ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Η παχυσαρκία είναι µια κατάσταση που

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Εργαστήριο Έρευνας Παθήσεων Μυοσκελετικού Συστήματος Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2012 2013 Νοσοκομείο ΚΑΤ, 17 Ιανουαρίου 2013 Παραθυρεοειδείς αδένες 1880 Ο Σουηδός φοιτητής

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Τα τρόφιμα είναι σύνθετοι συνδυασμοί που προέρχονται από πολλές πηγες. Όλα τα τρόφιμα έχουν τη δυνατότητα αλλεπίδρασης (χημικής) σε διαφορετικό βαθμό.

Διαβάστε περισσότερα

Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά

Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά Κατά τη διάρκεια των φυσιολογικών ανθρώπινων διεργασιών παραγωγή ενέργειας, αποτοξίνωση από τοξικές ουσίες και ανοσολογική απόκριση, παράγονται από τον οργανισµό ελεύθερες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Π. Παππάς ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Κατηγορίες ιστικών ορµονών Αποκαρβοξυλιωµένα αµινοξέα (ισταµίνη, σεροτονίνη) Πολυπεπτίδια (κινίνες, ουσία Ρ) Εικοσανοειδή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΗΠΑΤΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Το ήπαρ To συκώτι (ήπαρ) είναι ένα από τα µεγαλύτερα και σηµαντικότερα όργανα. Βρίσκεται κάτω από τα πλευρά, δεξιά από την κοιλιά. Ζυγίζει

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Τα λίπη αποτελούν μια συμπυκνωμένη πηγή ενέργειας Ενεργούν σαν διαλύτες

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ

Τ.Ε.Ι. ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ Τ.Ε.Ι. ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΒΙΟΧΗΜΙΚΕΣ, ΟΡΜΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΣΤΑ ΑΥΤΟΑΝΟΣΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ BIOCHEMICAL, HORMONAL AND CLINICAL PARAMETERS

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα II Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την ανάκληση ή την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC 69 Επιστημονικά πορίσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Η οστεοπόρωση είναι μια πάθηση του σκελετού, η οποία χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και καταστροφή της μικρό- αρχιτεκτονικής του οστίτη ιστού, με αποτέλεσμα την αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Ειδικό φροντιστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά.

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΦΑΡΜΑΚΟ. Φάρμακο λέμε οποιαδήποτε ουσία που όταν χορηγηθεί στον άνθρωπο, τα ζώα ή τα φυτά με συγκεκριμένο τρόπο και σε συγκεκριμένη δόση έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION. ( ιακετυλρεΐνη)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION. ( ιακετυλρεΐνη) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION ( ιακετυλρεΐνη) 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ INFLABION 50 mg σκληρά καψάκια 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε καψάκιο περιέχει 50 mg διακετυλρεΐνη.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 12: HIV Ο HIV έχει συνδεθεί με κακή θρέψη και με το σύνδρομο απώλειας καθαρής σωματικής μάζας και λιπώδους ιστού (AIDS wasting syndrome). Η απώλεια σωματικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΑΔΕΝΑ ενημερωτικός οδηγός για τον ασθενή και την οικογένεια Ο θυρεοειδής αδένας: έχει σχήμα πεταλούδας, βρίσκεται στο λαιμό ακριβώς μπροστά από το λάρυγγα και αποτελείται από δύο λoβούς,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΝΟΣΟΣ στο σκύλο

ΧΡΟΝΙΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΝΟΣΟΣ στο σκύλο ΧΡΟΝΙΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΝΟΣΟΣ στο σκύλο Τ. Σ. Ράλλης, Καθηγητής Παθολογίας Ζώων Συντροφιάς, Τμήμα Κτηνιατρικής, ΑΠΘ Χρόνια Ηπατική Νόσος (ΧΗΝ) Ομάδα νοσημάτων του ήπατος χρόνιας διαδρομής με διακυμάνσεις στη βιοχημική

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία του θυρεοειδούς αδένα από τη νεογνική στην πρώτη παιδική ηλικία 1

Φυσιολογία του θυρεοειδούς αδένα από τη νεογνική στην πρώτη παιδική ηλικία 1 22 Φυσιολογία του θυρεοειδούς αδένα από τη νεογνική στην πρώτη παιδική ηλικία 1 Α. ΓΑΛΛΗ-ΤΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ, 2 Ι. ΜΑΓΓΑΝΑ 1 Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Ενδοκρινολογίας 2 Ειδικευόμενη Παιδιατρικής,

Διαβάστε περισσότερα

AMINOPLASMAL HEPA-10%

AMINOPLASMAL HEPA-10% AMINOPLASMAL HEPA-10% ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1.ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Αminoplasmal Hepa 10% 2.ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Τα 1000ml διαλύματος περιέχουν: L-Isoleucin

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Γυναικεία Ορµονικά Προφίλ (για την αναπαραγωγική και περιεµµηνοπαυσιακή ηλικία) Οι ωοθήκες βρίσκονται στο δεξιό και αριστερό τµήµα της πυελική κοιλότητας, πλησίον της µήτρας και

Διαβάστε περισσότερα

Yπερθυρεοειδισµός κατά την κύηση: Αντιµετώπιση του εµβρύου και του νεογνού ΜΑΡΙΑ ΚΑΡΑΝΤΖΑ-ΧΑΡΩΝΗ, MD FAAP

Yπερθυρεοειδισµός κατά την κύηση: Αντιµετώπιση του εµβρύου και του νεογνού ΜΑΡΙΑ ΚΑΡΑΝΤΖΑ-ΧΑΡΩΝΗ, MD FAAP 2 Yπερθυρεοειδισµός κατά την κύηση: Αντιµετώπιση του εµβρύου και του νεογνού ΜΑΡΙΑ ΚΑΡΑΝΤΖΑ-ΧΑΡΩΝΗ, MD FAAP Παιδίατρος - Ενδοκρινολόγος Επιστημονικός Συνεργάτης Α Παιδιατρικής Κλινικής Πανεπιστημίου Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3 Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) ανήκει σε μια ομάδα λειτουργικών διαταραχών του πεπτικού σωλήνα. Το κοιλιακό άλγος, ο μετεωρισμός και η εναλλαγή των συνηθειών του εντέρου αποτελούν τυπικά συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΣΤΙΚΗΣ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΣΤΙΚΗΣ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 2: ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 2: ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 2: ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια 25% - 40% των ασθενών με ΧΑΠ υποσιτίζονται. ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ*

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ* ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΘΥΡΕΟΕΙ ΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΙΑΤΡΟΦΗ

ΘΥΡΕΟΕΙ ΟΠΑΘΕΙΕΣ ΚΑΙ ΙΑΤΡΟΦΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ο θυρεοειδής αδένας είναι ένας από τους πιο σηµαντικούς αδένες του ενδοκρινικού µας συστήµατος και χρειάζεται το ιώδιο για την παραγωγή των ορµονών Τ4 και Τ3. Ο υποθάλαµος και η υπόφυση παίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία. Διαφορική Διάγνωση

Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία. Διαφορική Διάγνωση Άνδρας77 ετώνμεδύσπνοια, οιδήματακαιυποκαλιαιμία Διαφορική Διάγνωση Γεροβασίλη Βίκυ Ειδικευόµενη Ε Παθολογικής Κλινικής ιευθ: Αθανάσιος Σκουτέλης ΣτοιχείαΑπόΚλινικήΕικόνα Πρόσφατη έναρξη Απορρύθμιση Αρτηριακής

Διαβάστε περισσότερα

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 «Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 Κοιλιοκάκη Ι Η κοιλιοκάκη είναι ανοσολογική πάθηση, που προκαλεί κυρίως βλάβες στο λεπτό έντερο αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

(dietary fiber, nonnutritive fiber)

(dietary fiber, nonnutritive fiber) KΥΤΤΑΡΙΝΗ - ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ Στα τρόφιμα, παράλληλα με τους υδατάνθρακες που πέπτονται στον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή που υδρολύονται, απορροφώνται και μεταβολίζονται κατά τα γνωστά), υπάρχουν και υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών» ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ ΚΑΙ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΙΑΤΡΟΦΗ

ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ ΚΑΙ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΙΑΤΡΟΦΗ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΟΦΗΣ & ΙΑΙΤΟΛΟΓΙΑΣ ΘΥΡΕΟΕΙ ΗΣ Α ΕΝΑΣ ΚΑΙ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΙΑΤΡΟΦΗ ΠΤΥΧΙΑΚΗ: ΑΤΣΕΡΑΚΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΚΑΡΜΑΝΙΩΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΧΑΤΖΑΚΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΟΦΗΣ & ΙΑΙΤΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ FYSIOFOL 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: FYSIOFOL

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ FYSIOFOL 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: FYSIOFOL ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ FYSIOFOL 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: FYSIOFOL 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ Iron proteinsuccinylate + calcium folinate

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ Glucobay 50mg δισκία Glucobay 100mg δισκία Acarbose

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ Glucobay 50mg δισκία Glucobay 100mg δισκία Acarbose ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ Glucobay 50mg δισκία Glucobay 100mg δισκία Acarbose Διαβάστε προσεκτικά αυτό το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού αρχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτό το φάρμακο -

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Postinor 1500 1500 µικρογραµµάρια ισκίο 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε δισκίο περιέχει 1500 µικρογραµµάρια λεβονοργεστρέλης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ σε δραστικά συστατικά FISH OIL (EICOSAPENTAENOIC ACID) & (DOCOSAHEXAENOIC

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη

Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη Ενημέρωση των γονέων για την έγκαιρη διάγνωση των εγγενών διαταραχών στα βρέφη Αγαπητοί γονείς, το παιδί σας πρόκειται σύντομα να γεννηθεί ή μόλις έχει γεννηθεί.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC) 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ONOMAΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DAFLON 500 mg, επικαλυμμένο με λεπτό υμένιο δισκίο. 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ.

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις Παρουσίαση Περιστατικών Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Αεροπορίας Περιστατικό 1 Άρρεν ασθενής 41 ετών προσήλθε στο Ενδοκρινολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Πάντως η λήψη τροφής ρυθµίζεται από το νευρικό σύστηµα µε συνεργασία δύο κέντρων.

Πάντως η λήψη τροφής ρυθµίζεται από το νευρικό σύστηµα µε συνεργασία δύο κέντρων. ΛΗΨΗ ΤΗΣ ΤΡΟΦΗΣ H ανάγκη για λήψη τροφής, που ικανοποιείται µόνο µε σιτισµό, και προέρχεται από διέγερση του κέντρου θρέψης, αποτελεί το αίσθηµα της πείνας (hunger), ενώ η επιθυµία για λήψη ειδικής τροφής,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Αναστολή αντλίας πρωτονίων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΜΒΡΑΝΗΣ Περιγραφή της περίπτωσης Άνδρας 43 ετών εισάγεται σε κλινική λόγω επιγαστραλγίας. Μετά από έλεγχο ετέθη η διάγνωση του πεπτικού

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Στέργιος Κατσιουγιάννης PhD Μεταδιδακτορικός συνεργάτης Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Τµήµα Επιστήµης ιαιτολογίας και ιατροφής Μεταβολισµός και Ανοσολογία Ιστορικά το καλύτερο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΝΕΥΡΟΓΕΝΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Οι ασθενείς με νευρογενή ανορεξία παρουσιάζουν σημαντική απώλεια βάρους, είναι ανορεκτικοί και υποφέρουν από

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Εύα Ζιώζιου, Διατροφολόγος - Διαιτολόγος - Επιστήμων Τροφίμων ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ

Γράφει: Εύα Ζιώζιου, Διατροφολόγος - Διαιτολόγος - Επιστήμων Τροφίμων ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Εδώ και χρόνια υπάρχει ένας βομβαρδισμός από πληροφορίες οτι το αυγό, που είναι πλούσιο σε χοληστερόλη, μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, τον κίνδυνο δημιουργίας αρτηριοσκλήρωσης

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοανοσία θυρεοειδούς

Αυτοανοσία θυρεοειδούς 11 Αυτοανοσία θυρεοειδούς ΓΡ. ΕΥΦΡΑΙΜΙΔΗΣ Ενδοκρινολόγος Επιστημονικός συνεργάτης Department of Endocrinology and Metabolism, Academic Medical Centre, University of Amsterdam ΤΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΤΗΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι απόρριψης

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι απόρριψης Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι απόρριψης 4 Επιστημονικά πορίσματα Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Levothyroxine Alapis και των λοιπών εμπορικών ονομασιών του (βλ. Παράρτημα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος 1.1 Ονομασία ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος TRIVASTAL 50 mg, δισκία παρατεταμένης αποδέσμευσης 1.2 Σύνθεση Δραστική ουσία: Πιριβεδίλη Έκδοχα: Πυρήνας: Πολυβιδόνη,

Διαβάστε περισσότερα

PANADOL ADVANCE Επικαλυμμένο με λεπτό υμένιο δισκίο 500mg/TAB

PANADOL ADVANCE Επικαλυμμένο με λεπτό υμένιο δισκίο 500mg/TAB PANADOL ADVANCE 500mg/TAB ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ 1. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1.1 Oνομασία PANADOL ADVANCE 500mg /TAB Paracetamol 1.2 Σύνθεση: Δραστική Ουσία: Παρακεταμόλη Έκδοχα: Πυρήνας

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗ ΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΕΣ AΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ. Αγγελική Μπουσιώτου Επιμελήτρια Α Παθολογοανατομικό Τμήμα Ιπποκρατείου Νοσοκομείου Αθηνών.

ΜΗ ΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΕΣ AΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ. Αγγελική Μπουσιώτου Επιμελήτρια Α Παθολογοανατομικό Τμήμα Ιπποκρατείου Νοσοκομείου Αθηνών. ΜΗ ΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΕΣ AΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Αγγελική Μπουσιώτου Επιμελήτρια Α Παθολογοανατομικό Τμήμα Ιπποκρατείου Νοσοκομείου Αθηνών. ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ (1) Δύο πλάγιοι λοβοί συνδεόμενοι με λεπτό ισθμό

Διαβάστε περισσότερα

α/α Ενότητα Επιστημονικός υπεύθυνος 1 Εισαγωγή στην Ενδοκρινολογία Γ. Κουκούλης 2 Μοριακή Ενδοκρινολογία Ε. Οικονόμου

α/α Ενότητα Επιστημονικός υπεύθυνος 1 Εισαγωγή στην Ενδοκρινολογία Γ. Κουκούλης 2 Μοριακή Ενδοκρινολογία Ε. Οικονόμου ! Ι. Ενότητες,! e-ενδοκρινολογία, α/α Ενότητα Επιστημονικός υπεύθυνος 1 Εισαγωγή στην Ενδοκρινολογία Γ. Κουκούλης 2 Μοριακή Ενδοκρινολογία Ε. Οικονόμου 3 Γενετική στην Ενδοκρινολογία Ι. Γεωργίου 4 Εργαστηριακή

Διαβάστε περισσότερα