Αρκετοί είναι σήµερα αυτοί που αµφισβητούν έντονα το παραδοσιακό σύστηµα εκπαίδευσης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αρκετοί είναι σήµερα αυτοί που αµφισβητούν έντονα το παραδοσιακό σύστηµα εκπαίδευσης"

Transcript

1 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 37 ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ: ΚΥΡΙΑΡΧΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ Του Μάριου Στυλιανίδη Εισαγωγή Αρκετοί είναι σήµερα αυτοί που αµφισβητούν έντονα το παραδοσιακό σύστηµα εκπαίδευσης (Druker, 1994, Hammond, 2000), εκφράζοντας την άποψη ότι το σηµερινό σχολείο στηρίζεται περισσότερο στις ανάγκες και τις ιδιοµορφίες της µοντέρνας βιοµηχανικής κοινωνίας, όπως αυτή διαµορφώθηκε µετά το εύτερο Παγκόσµιο Πόλεµο, και ως τέτοιο δεν µπορεί να ανταποκριθεί πλέον στις ανάγκες της σηµερινής µετα-µοντέρνας κοινωνίας (Rubin & Linturi, 2001, Russell & Holkner, 2000). Ο προβληµατισµός αυτός για το παρόν και το µέλλον του σύγχρονου σχολείου, πέρα από την αναζήτηση καινούριων µοντέλων εκπαίδευσης, έδωσε ταυτόχρονα µια νέα ώθηση στην έρευνα για το µελλοντικό σχολείο, η οποία φέρνει συνεχώς στην επιφάνεια νέες ιδέες, τάσεις, πιθανά µελλοντικά γνωρίσµατα και εναλλακτικά σενάρια για το σχολείο του µέλλοντος (OECD, 2006). Άλλοι πάλι, αξιοποιώντας τα καινούρια δεδοµένα προχωρούν στην υλοποίηση ευφάνταστων σχεδίων που στοχεύουν στη δηµιουργία του σχολείου του µέλλοντος. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της εταιρείας Microsoft η οποία σε συνεργασία µε τις εκπαιδευτικές αρχές της πολιτείας της Φιλαδέλφειας δηµιούργησαν ένα τέτοιο σχολείο, φιλοδοξώντας να αποτελέσει πρότυπο µοντέλο εκπαίδευσης για ολόκληρο τον κόσµο (Microsoft, 2006). Το σχολείο αυτό µε τη χαρακτηριστική ονοµασία The School of the Future άρχισε τη λειτουργία του το Σεπτέµβριο του 2006, στοίχισε 63 εκατοµµύρια δολάρια και έχει ως βασικά χαρακτηριστικά το ριζικό επανασχεδιασµό του σχολικού χώρου, τη διαφοροποίηση των διδακτικών προσεγγίσεων ώστε να ικανοποιούνται οι ανάγκες όλων των µαθητών, και την πλήρη αξιοποίηση της τεχνολογίας (π.χ. δυνατότητες ασύρµατης επικοινωνίας σε όλο το κτίριο, έξυπνοι διαδραστικοί πίνακες κ.ά.). Προσανατολισµένη προς την κατεύθυνση της αναζήτησης του σχολείου του µέλλοντος και ενταγµένη στην ευρύτερη έρευνα για το µελλοντικό σχολείο ήταν και µια ερευνητική προσπάθεια που έγινε πρόσφατα στην Κύπρο, η πρώτη στο είδος της στον ελληνικό χώρο, για πρόγνωση της µελλοντικής πορείας και εξέλιξης του σύγχρονου σχολείου. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου θα παρουσιάσουµε στη συνέχεια ένα µέρος του πιο πάνω ερευνητικού εγχειρήµατος που αναφέρεται στις προγνώσεις και τις εκτιµήσεις των ειδικών για τα σηµαντικότερα πιθανά και επιθυµητά χαρακτηριστικά του µελλοντικού κυπριακού σχολείου. Ο Μάριος Στυλιανίδης είναι ιδάκτορας Εκπαιδευτικής ιοίκησης, στο Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής Πανεπιστηµίου Κύπρου.

2 38 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH Η έρευνα για το µελλοντικό σχολείο Ηέρευνα για το σχολείο του µέλλοντος επικεντρώνεται σήµερα στην προσπάθεια για ε- ντοπισµό συγκεκριµένων µελλοντικών τάσεων και ανάπτυξη σεναρίων για το µελλοντικό σχολείο, µε βασικό στόχο να βοηθηθούν οι υπεύθυνοι να αναγνωρίσουν έγκαιρα τις πιθανές αλλαγές που θα συµβούν και να προετοιµάσουν ανάλογα το περιβάλλον (Fulmer & Sashkin, 1995). Τέτοια σενάρια για το µέλλον περιγράφονται από τους Chong & Leong (1998). Πρόκειται για τέσσερα εναλλακτικά σενάρια που οριοθετούν το σχολείο και την κοινωνία της Σιγκαπούρης το έτος 2030, και στηρίζονται σε οκτώ διαφορετικές έρευνες Delphi που έγιναν για το σκοπό αυτό. Στο πρώτο σενάριο επικρατεί το στοιχείο της δια βίου µάθησης που αναγκάζει το σχολείο να διαφοροποιηθεί και να προσφέρει ένα πλούσιο αναλυτικό πρόγραµµα αλλά και αυξηµένες ευκαιρίες για µάθηση, προετοιµάζοντας τόσο για τη δια βίου εκπαίδευση όσο και για τις συχνές αλλαγές επαγγέλµατος και καριέρας. Στο δεύτερο σενάριο κυριαρχεί το στοιχείο των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών µε τα σχολεία να γίνονται αποκλειστικά κέντρα ψηφιακού αλφαβητισµού. Το τρίτο σενάριο κυριαρχείται από την έννοια της δηµιουργικότητας και περιγράφει τα σχολεία ως κέντρα δηµιουργικής σκέψης, δεξιοτήτων επίλυσης προβληµάτων, αυτοµόρφωσης και πειραµατικής µάθησης µέσα σε συνθήκες προσοµοίωσης. Στο τελευταίο σενάριο κυριαρχεί η παγκοσµιοποίηση και παρατηρείται αυξηµένη εξαγωγή εµπειρογνωµοσύνης, δεξιοτήτων και γνώσης προς άλλες χώρες, µε ανάλογες µετακινήσεις του εργατικού δυναµικού, ενώ στην εκπαίδευση δίνεται έµφαση στην καλλιέργεια των αξιών της οικογένειας, των σωστών συνηθειών και του υγιεινού τρόπου ζωής. Ο Caldwell (2000) στη δική του έρευνα περιγράφει τρία πιθανά σενάρια για το µέλλον του δηµόσιου σχολείου µέσα στην επόµενη εικοσαετία, στηριζόµενος στις διαµορφούµενες τάσεις όπως αυτές έχουν εµφανιστεί στη διεθνή βιβλιογραφία. Το πρώτο από τα σενάρια αυτά προβλέπει µια µαζική φυγή προς τα ιδιωτικά σχολεία κυρίως από τη µεσαία τάξη, στην προσπάθεια των γονιών να εξασφαλίσουν καλύτερη εκπαίδευση για τα παιδιά τους, ενώ τα δηµόσια σχολεία λειτουργούν περισσότερο ως µια δικλίδα ασφαλείας για αυτούς που δεν έχουν την ευχέρεια να φοιτήσουν σε ιδιωτικά σχολεία. Το δεύτερο σενάριο προβλέπει την παρακµή του σχολείου ως θεσµού και την αντικατάστασή του από νέες δοµές και διευθετήσεις που διευκολύνουν τη δια βίου µάθηση µέσα στις τοπικές κοινότητες, όπως είναι το οικοσχολείο (home schooling). Αντίθετα, το τελευταίο σενάριο προβλέπει ότι το δηµόσιο σχολείο θα φτάσει σε υ- ψηλά επίπεδα προόδου, µε την κυβέρνηση να εγκαταλείπει σταδιακά το ρόλο του παροχέα εκπαίδευσης και να επικεντρώνεται περισσότερο στην εξεύρεση πόρων για στήριξη όλων των σχολείων, µε ένα όµως απαιτητικό σύστηµα λογοδοσίας. Ο Οργανισµός Οικονοµικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) σε µια πρόσφατη έκδοσή του µε το χαρακτηριστικό τίτλο What Schools for the Future (OECD, 2001) περιγράφει λεπτοµερώς έξι εναλλακτικά σενάρια για το σχολείο του µέλλοντος σε ένα χρονικό ορίζοντα χρόνων. Τα σενάρια αυτά ήταν το αποτέλεσµα του προγράµµατος Schooling for Tomorrow που ξεκίνησε το 1997 και ολοκληρώθηκε το 2001 µε τη συµµετοχή σ αυτό πολλών ειδικών και εµπειρογνωµόνων από αρκετές χώρες. Ο βασικός σκοπός ήταν να κατανοηθεί ο τρόπος µε τον οποίο τα σχολεία µπορούν να αναπτυχθούν στα χρόνια που έρχονται, καθώς και ο πιθανός ρόλος της εκπαιδευτικής πολιτικής στο να βοηθήσει στη διαµόρφωση ενός επιθυµητού µέλλοντος.

3 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 39 Τα σενάρια που προέκυψαν οµαδοποιούνται ανά δύο σε τρεις βασικές κατηγορίες. Τα δύο πρώτα (Γραφειοκρατία, Μοντέλο της αγοράς), συνιστούν ουσιαστικά µια εξέλιξη των σηµερινών σχολείων και τοποθετούνται κάτω από την κατηγορία: Επέκταση του σηµερινού status quo. Τα επόµενα δύο (Άνοιγµα στην κοινωνία, Σχολεία-οργανισµοί που µαθαίνουν) περιγράφουν την ουσιαστική ισχυροποίηση του σχολείου και την απόκτηση νέου δυναµισµού και ευρύτερης αναγνώρισης, συνθέτοντας µαζί την κατηγορία: Αναγέννηση του σχολείου. Τα δύο τελευταία σενάρια (Πολλαπλά δίκτυα µάθησης, Έξοδος-έλλειψη δασκάλων) οµαδοποιούνται κάτω από την κατηγορία: Παρακµή του σχολείου, και απεικονίζουν ένα µελλοντικό σχολείο παρακµής. Τα σενάρια όµως αυτά, όπως ξεκάθαρα αναφέρεται, δεν αποτελούν τελικές καταστάσεις για το µέλλον αλλά αρχικά σηµεία για συζήτηση και διάλογο, τα οποία θα πρέπει να ε- παναδιατυπωθούν στη βάση των πραγµατικοτήτων και των ιδιαιτεροτήτων που ισχύουν σε κάθε χώρα (OECD, 2001, σ.97). Μεθοδολογία Στην παρούσα έρευνα για την πρόγνωση του µέλλοντος της κυπριακής εκπαίδευσης αξιοποιήθηκε η τεχνική Delphi, η οποία χρησιµοποιείται ως προγνωστικό εργαλείο σε παρό- µοιας φύσης έρευνες (Bordeaux, 2001 Cabaniss, 2001 Carman, 1999 Uchida κ.ά, 1996). Βασικά χαρακτηριστικά της είναι η συγκρότηση µιας οµάδας ατόµων που θεωρούνται ειδήµονες στο θέµα που διερευνάται, η ανωνυµία των απαντήσεων που δίνονται, η επανάληψη των ερωτήσεων µέσα σε διάφορους γύρους και η συνεχής ανατροφοδότηση των συµµετεχόντων για τις επιλογές της οµάδας σε κάθε προηγούµενο γύρο (McCuskey, 2003), ώστε να επιτυγχάνεται σταδιακά η µεγαλύτερη δυνατή σύγκλιση στις απόψεις. Για τους σκοπούς της έρευνας αυτής είχε συσταθεί µια οµάδα 50 ειδικών µε σηµαντικές ε- µπειρίες στο χώρο της κυπριακής εκπαίδευσης αλλά και επιρροή στη διαµόρφωση της εκπαιδευτικής πολιτικής ή στη λήψη αποφάσεων. Στον πρώτο γύρο της έρευνας είχε επιδιωχθεί, µέσα από ατοµικές συνεντεύξεις και µε τη χρήση της τεχνικής της ιδεοθύελλας να παραχθούν συγκεκριµένες ιδέες και προβλέψεις για µελλοντικές αλλαγές και εξελίξεις στο κυπριακό σχολείο. Αυτές αποτέλεσαν τη βάση του ερωτηµατολογίου του δεύτερου γύρου, για να εκτιµηθεί από ό- λους ο βαθµός πιθανότητας να πραγµατοποιηθούν. Με βάση τα αποτελέσµατα και του γύρου αυτού ετοιµάστηκε το ερωτηµατολόγιο του τρίτου και τελευταίου γύρου της έρευνας, το οποίο συµπληρώθηκε από τους ειδικούς µέσω του διαδικτύου, µε τη βοήθεια ειδικού λογισµικού και χρήση κωδικών πρόσβασης. Σε αυτό συµπεριελήφθησαν οι επικρατέστερες δηλώσεις του προηγούµενου γύρου, ώστε οι συµµετέχοντες να έχουν την ευκαιρία να τις κρίνουν ξανά, έχοντας στη διάθεσή τους τόσο τις επιλογές της οµάδας (διάµεσος) όσο και τις δικές τους αρχικές ατοµικές επιλογές. Λόγω του µεγάλου αριθµού των δηλώσεων στο µέρος αυτό καταβλήθηκε συστηµατική προσπάθεια για περαιτέρω ανάλυση, σύνθεση και οµαδοποίησή τους, ανάλογα µε το περιεχόµενό τους και την ευρύτερη θεµατική στην οποία αναφερόταν η κάθε µια. Βασικό ρόλο στην προσπάθεια αυτή είχε µια τετραµελής οµάδα από τους συµµετέχοντες στην έρευνα, τα µέλη της οποίας κατάφεραν µέσα από µια συνεχή διαδικασία ανταλλαγής απόψεων να συµφωνήσουν στην οµαδοποίηση των δηλώσεωνπροβλέψεων σε 12 κατηγορίες, που συνιστούσαν ταυτόχρονα ισάριθµα γενικά χαρακτηριστικά του µελλοντικού κυπριακού σχολείου. Τόσο τα χαρακτηριστικά αυτά όσο και οι επιµέρους προβλέψεις για αλλαγές κρίθηκαν αναφορικά µε το βαθµό πιθανότητας και επιθυµίας να επαληθευτούν στο µέλλον.

4 40 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH Αποτελέσµατα - Συζήτηση Oβαθµός πιθανότητας και ο βαθµός επιθυµίας των 12 χαρακτηριστικών να καταστούν ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσµατα του κυπριακού σχολείου µέχρι το 2020 φαίνονται στον επόµενο πίνακα. Πίνακας 1 Βαθµός πιθανότητας και επιθυµίας των 12 χαρακτηριστικών Κατηγορίες Προβλέψεων-Χαρακτηριστικά Πιθανότητα Επιθυµία Μελλοντικού Σχολείου X TA X TA Αύξηση της µαθητικής παραβατικότητας 3,83 * 0,78 1,15 * 0,36 Συµπόρευση µε το ευρωπαϊκό σχολείο 3,80 0,82 4,23 0,77 Έµφαση στην αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου 3,73 0,72 4,45 0,81 Σύγκλιση του σχολείου µε την κοινωνία της πληροφορίας 3,73 0,82 4,18 0,68 Έµφαση στη συνεχή επιµόρφωση των εκπαιδευτικών 3,70 0,76 4,80 0,41 Επιδράσεις από το χώρο της ελεύθερης οικονοµίας 3,56 0,84 3,18 1,14 Ανασχεδιασµός της λειτουργίας του σχολείου 3,40 0,67 4,38 0,81 Άνοιγµα του σχολείου στην κοινωνία των πολιτών 3,23 0,90 4,31 0,83 Ενίσχυση γραφειοκρατιστικών προσεγγίσεων 3,18 0,78 1,35 0,62 Ανοίγµατα του σχολείου στην τουρκοκυπρ. κοινότητα 3,13 0,79 3,98 1,19 Ανάδειξη του σχολείου σε οργανισµό που µαθαίνει 2,95 0,88 4,73 0,45 Αυτονοµία της σχολικής µονάδας 2,85 0,80 4,13 1,02 * Κλίµακα: 1=ελάχιστος βαθµός, 5=µέγιστος βαθµός Τα πιο πάνω χαρακτηριστικά µπορούν να οµαδοποιηθούν σε δύο οµάδες µε κριτήριο το βαθµό πιθανότητας και το βαθµό επιθυµίας που συγκέντρωσαν. Όσα συγκέντρωσαν µέσο όρο στο βαθµό επιθυµίας µεγαλύτερο από τη µέση τιµή της κλίµακας που χρησιµοποιήθηκε (κλί- µακα πέντε διαβαθµίσεων µε το 1 να σηµαίνει ελάχιστο βαθµό και το 5 µέγιστο βαθµό), δηλαδή µεγαλύτερο από την τιµή 3, σχηµατίζουν την οµάδα µε τα επιθυµητά χαρακτηριστικά, ενώ ε- κείνα που συγκέντρωσαν τέτοιες τιµές στο βαθµό πιθανότητας σχηµατίζουν την οµάδα µε τα πιθανά χαρακτηριστικά. Εκείνα που κατάφεραν κάτι τέτοιο και στο βαθµό επιθυµίας και στο βαθµό πιθανότητας αποτελούν την τοµή των δύο συνόλων-οµάδων, όπως παρουσιάζονται µε βέννεια διαγράµµατα στο επόµενο γράφηµα και συνεπώς θεωρούνται ότι είναι τόσο πιθανά ό- σο και επιθυµητά χαρακτηριστικά για το µελλοντικό κυπριακό σχολείο. Σύµφωνα µε το παρακάτω γράφηµα τα πιθανά και ταυτόχρονα επιθυµητά χαρακτηριστικά γνωρίσµατα του κυπριακού σχολείου αναφέρονται στη συµπόρευση µε το ευρωπαϊκό σχολείο, την έµφαση στη συνεχή αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου, τη σύγκλιση του σχολείου µε την κοινωνία της πληροφορίας, την έµφαση στη συνεχή επιµόρφωση των εκπαιδευτικών, τις επιδράσεις από το χώρο της ελεύθερης οικονοµίας, τον ανασχεδιασµό του σχολείου, το άνοιγµα στην κοινωνία των πολιτών και τα ανοίγµατα στην τουρκοκυπριακή κοινότητα. Τα οκτώ αυτά χαρακτηριστικά θα παρουσιαστούν πιο αναλυτικά στη συνέχεια.

5 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 41 Γράφηµα 1: Πιθανά και επιθυµητά χαρακτηριστικά του µελλοντικού κυπριακού σχολείου Σχολείο που µαθαίνει Aυτόνοµο σχολείο Eυρωπαϊκό σχολείο Συνεχής αξιολόγηση Nέες τεχνολογίες Συνεχής επιµόρφωση Mοντέλο της αγοράς Aνασχεδιασµός σχολείου Άνοιγµα στην κοινωνία Άνοιγµα σε Tουρκοκύπριους Mαθητική παραβατικότητα Γραφειοκρατία EΠIΘYMHTA XAPAKTHPIΣTIKA ΠIΘANA XAPAKTHPIΣTIKA Συµπόρευση µε το ευρωπαϊκό σχολείο Το χαρακτηριστικό αυτό σχετίζεται άµεσα µε το πρόσφατο ιστορικό γεγονός της ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ίσως µάλιστα αυτή η συγκυρία να βοήθησε τους ειδικούς να δουν σε µεγαλύτερο βάθος και έκταση τις πιθανές µελλοντικές συνέπειες στο κυπριακό εκπαιδευτικό σύστηµα, ιδιαίτερα µέσα στις σηµερινές συνθήκες της παγκοσµιοποίησης (Cheng, 2000, Giddens, 1999) και της προοπτικές που διαγράφονται για την ευρωπαϊκή ενοποίηση, η οποία κατά το Μαραθεύτη (2002) συνιστά µια µορφή περιφερειακής παγκοσµιοποίησης. Οι επιµέρους προβλέψεις που σχετίζονται µε το πιο πάνω χαρακτηριστικό και συγκέντρωσαν ψηλό βαθµό πιθανότητας να πραγµατοποιηθούν είναι οι ακόλουθες: Πίνακας 2 Προβλέψεις που σχετίζονται µε το ευρωπαϊκό σχολείο Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA ιαµόρφωση κοινής ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής πολιτικής για πολλά επιµέρους θέµατα 4,10 0,78 3,81 0,79 Σηµαντικές συνεργασίες µε ευρωπαϊκά σχολεία 4,08 0,86 4,28 0,74 Κοινοί δείκτες αξιολόγησης των ευρωπαϊκών συστηµάτων 3,95 0,81 3,97 0,97 εσµευτικοί ευρωπαϊκοί δείκτες για την αναλογία δασκάλων-µαθητών ανά τάξη 3,89 0,69 4,14 0,65 Έµφαση στα προγράµµατα που εµπεδώνουν το σεβασµό της ιδιαιτερότητας και διαφορετικότητας 3,89 1,11 4,44 0,69 Πιέσεις για σύγκλιση µε το ευρωπαϊκό σχολείο 3,75 0,93 3,57 1,12 εσµευτικοί ευρωπαϊκοί δείκτες για την αναλογία επιµέρους πόρων και δαπανών ανά µαθητή 3,71 0,84 3,92 0,91 Ευρωπαϊκά πρότυπα για την υλικοτεχνική υποδοµή 3,66 0,94 4,25 0,87

6 42 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH Οι πιο πάνω προβλέψεις δίνουν µια συνοπτική εικόνα αυτού που αναµένεται όσον αφορά τη συµπόρευση του κυπριακού µε το ευρωπαϊκό σχολείο. Εντύπωση πάντως προκαλεί η διαπίστωση ότι πολλές από αυτές αναφέρονται ακριβώς στο ενδεχόµενο καθορισµού κοινής ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής πολιτικής και καθιέρωσης δεσµευτικών ευρωπαϊκών δεικτών στην εκπαίδευση. Βέβαια είναι γνωστό ότι σύµφωνα και µε τη συνθήκη του Άµστερνταµ υπάρχει εκ µέρους της ΕΕ η δέσµευση για πλήρη σεβασµό στην αρµοδιότητα των κρατών µελών όσον αφορά το περιεχόµενο της διδασκαλίας και την οργάνωση των εθνικών εκπαιδευτικών συστηµάτων (Ευρωπαϊκή Ένωση, 1997). Από την άλλη όµως κανένας δεν µπορεί να είναι σίγουρος ότι η συγκεκριµένη αυτή πολιτική θα συνεχίσει και στο µέλλον να παραµένει η ίδια. Εξάλλου, η προσπάθεια της ΕΕ για καθορισµό συγκεκριµένων δεικτών για αποτίµηση της ποιότητας της εκπαίδευσης στα διάφορα κράτη (European Commission, 2000) συνιστά από µόνη της µια προσπάθεια για καθορισµό κοινού µέτρου σύγκρισης και αξιολόγησης των εκπαιδευτικών συστη- µάτων σε εθνικό επίπεδο, που έµµεσα ωθεί σε ένα είδος σύγκλισης και συµπόρευσης των συστηµάτων αυτών σε συγκεκριµένους, τουλάχιστο προς το παρόν, τοµείς. Η µεγάλη σηµασία πάντως αυτής της κατηγορίας προβλέψεων έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι αναδεικνύει τον ευρωπαϊκό παράγοντα ως µια από τις δεσπόζουσες δυνάµεις που θα ε- πηρεάσει τη µελλοντική πορεία και εξέλιξη του κυπριακού σχολείου. Η πολύ µεγάλη επιθυµία βέβαια των ειδικών για συµπόρευση του κυπριακού µε το ευρωπαϊκό σχολείο δεν µπορεί να είναι άσχετη και µε τις προσδοκίες που αφορούν τη διοχέτευση στην Κύπρο της τεχνογνωσίας και εµπειρογνωµοσύνης που πιθανό να διαθέτει η ΕΕ σε θέµατα εκπαίδευσης, όπως διατυπώνεται και σε µια από τις πιο πάνω προβλέψεις. Συνεχής αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου Ηέµφαση στη συνεχή αξιολόγηση και αποτίµηση του εκπαιδευτικού έργου αποτελεί ακόµη ένα πιθανό και επιθυµητό χαρακτηριστικό του µελλοντικού σχολείου. Ήδη παρόµοιες έ- ρευνες στο εξωτερικό προβλέπουν ότι οι φορολογούµενοι θα είναι στο µέλλον πιο απαιτητικοί σε θέµατα που σχετίζονται µε την εκπαίδευση των παιδιών τους (Friebel, 1999), ενώ είναι γενικά παραδεκτό ότι η κοινωνία απαιτεί πλέον να γνωρίζει µε ποιό τρόπο αξιοποιούνται τα κονδύλια που διατίθενται για τη δηµόσια παιδεία, δηµιουργώντας την υποχρέωση για λογοδότηση των εκπαιδευτικών συστηµάτων προς τις οργανωµένες κοινωνίες που τα συντηρούν. Όπως ε- ξάλλου πολύ εύστοχα σηµειώνει ο Μπουζάκης (2003), τα εκπαιδευτικά συστήµατα που δεν α- ξιολογούν την πορεία τους και τα αποτελέσµατα αυτής της πορείας δεν µπορούν να χαρακτηριστούν καν συστήµατα, δεν έχουν ταυτότητα, στίγµα, και προσανατολισµό. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι ακόλουθες επιµέρους προβλέψεις που προέκυψαν µέσα από την έρευνα και σχετίζονται µε το πιο πάνω χαρακτηριστικό. Οι ειδικοί φαίνεται να εκτιµούν ότι θα εισαχθεί ο θεσµός των εθνικών επιπέδων, ένας οργανωµένος και συστηµατικός τρόπος για έλεγχο των επιπέδων και της ποιότητας της εκπαίδευσης. Αυτό υποδηλώνεται τόσο από την πρόβλεψη για εισαγωγή εθνικών επιπέδων και δεικτών αξιολόγησης, όσο και από τις προβλέψεις που αναφέρονται στην ετοιµασία κοινών δοκιµίων και εξετάσεων για όλους τους µαθητές σε συγκεκριµένες ηλικίες, το συνδυασµό πολλών εναλλακτικών µορφών αξιολόγησης του µαθητή, και την εισαγωγή τέτοιων µηχανισµών που να ε- λέγχουν και να πιστοποιούν την ποιότητα της εκπαίδευσης. Τρεις εξάλλου προβλέψεις που συγκεντρώνουν επίσης ψηλό βαθµό πιθανότητας να συµβούν, έχουν άµεση ή έµµεση σχέση µε το σύστηµα αξιολόγησης των εκπαιδευτικών το οποίο φαίνεται να παρουσιάζει σήµερα αρκετές αδυναµίες (Kyriakides & Campbell, 2003, Μιχαήλ κ.ά., 2003). Οι προβλέψεις αυτές αναφέρονται στο διαχωρισµό της αξιολόγησης του προσωπι-

7 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 43 Πίνακας 3 Προβλέψεις που σχετίζονται µε την αξιολόγηση Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Εθνικά επίπεδα και δείκτες αξιολόγησης κατά µάθηµα 4,03 0,94 4,17 1,00 Κοινές εξετάσεις για όλους τους µαθητές σε συγκεκριµένες ηλικίες 3,95 0,90 4,06 1,12 ιαχωρισµός της αξιολόγησης προσωπικού από την αξιολόγηση του σχολείου 3,80 1,04 4,06 1,01 Προγράµµατα επιστηµονικής κατάρτισης συµβούλων και αξιολογητών 3,78 1,10 4,55 0,70 Συνδυασµός πολλών µορφών αξιολόγησης του µαθητή 3,76 0,97 4,47 0,77 Μηχανισµοί ελέγχου της ποιότητας της εκπαίδευσης 3,58 0,96 4,39 0,90 Έγκυρο σύστηµα αξιολόγησης του σχολικού έργου 3,55 1,24 4,56 0,73 κού από την αξιολόγηση της σχολικής µονάδας, την επιστηµονική κατάρτιση των συµβούλων και των αξιολογητών και την εισαγωγή έγκυρου συστήµατος αξιολόγησης του έργου που επιτελείται στη σχολική µονάδα. Όλες αυτές οι προβλέψεις συγκεντρώνουν πολύ ψηλό βαθµό ε- πιθυµίας να πραγµατοποιηθούν. Σύγκλιση του σχολείου µε την κοινωνία της πληροφορίας Το χαρακτηριστικό αυτό σχετίζεται άµεσα µε µία από τις βασικότερες δεσπόζουσες δυνά- µεις που καθοδηγούν τη σηµερινή κοινωνία αλλά και το σχολείο στη µελλοντική τους πορεία και εξέλιξη. Πρόκειται για τη δύναµη της τεχνολογίας και ειδικότερα τις επιδράσεις που α- σκεί η σύγχρονη κοινωνία της πληροφορίας για ανασχεδιασµό του παραδοσιακού σχολείου έ- τσι που αυτό να συµβαδίζει µε τα σύγχρονα δεδοµένα και να ανταποκρίνεται καλύτερα στις νέες απαιτήσεις και ανάγκες που δηµιουργούνται (Russell and Holkner, 2000, Strain, 2000). Ταυτισµένες σε µεγάλο βαθµό µε τις επιδράσεις αυτές φαίνεται να είναι και οι ακόλουθες προβλέψεις. Οι παρακάτω προβλέψεις δίνουν το στίγµα της αναµενόµενης σύγκλισης του σχολείου µε την κοινωνία της πληροφορίας. Αρκετά ψηλές πιθανότητες συγκεντρώνει η πρόβλεψη που α- ναφέρεται στην εισαγωγή της σύγχρονης τεχνολογίας για διοικητικούς σκοπούς, ενδεχόµενο που κρίνεται ταυτόχρονα και ως πολύ επιθυµητό. Αναµφίβολα η τεχνολογία µπορεί να προσφέρει πολλά στη διοικητική υποστήριξη των σχολείων αλλά και του ίδιου του εκπαιδευτικού συστήµατος, εξοικονοµώντας και ανθρώπινη προσπάθεια και πόρους. Η διαδικασία της στελέχωσης των σχολείων, το σύστηµα µεταθέσεων και µετακινήσεων των εκπαιδευτικών, η οικονοµική και ορθολογική διαχείριση των πόρων, οι εγγραφές των µαθητών, είναι µόνο µερικά τέτοια παραδείγµατα. Ο επανασχεδιασµός επίσης του σχολείου έτσι που αυτό να συµβαδίζει πληρέστερα µε την ψηφιακή κοινωνία της πληροφορίας είναι ακόµη µια πρόβλεψη που συγκεντρώνει ψηλό βαθµό πιθανότητας, αλλά και αρκετά ψηλή επιθυµία για πραγµατοποίηση. Πρόκειται για σηµαντική

8 44 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH Πίνακας 4 Προβλέψεις που σχετίζονται µε την κοινωνία της πληροφορίας Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Αξιοποίηση σύγχρονης τεχνολογίας στην εκπαιδευτική διοίκηση 4,18 0,84 4,61 0,60 Επανασχεδιασµός του σχολείου έτσι που να συµβαδίζει µε την κοινωνία της πληροφορίας 3,70 0,97 4,25 0,77 Ανασχεδιασµός προγραµµάτων ώστε να συνάδουν µε τις νέες τεχνολογίες 3,95 0,87 4,31 0,71 Πίεση για συνεχή αγορά-αναβάθµιση συστηµάτων πληροφορικής 3,89 1,01 4,00 0,80 Μετασχηµατισµός των χώρων για να είναι λειτουργικοί στην αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών 3,61 1,05 4,25 0,77 Εισαγωγή µαθήµατος για διαχείριση της πληροφορίας 3,55 1,03 4,14 0,69 Αδυναµία του κράτους να ελέγξει τα πολλαπλά δίκτυα µάθησης που δηµιουργούνται έξω από το οργανωµένο σχολείο 3,53 1,01 2,20 1,25 εκτίµηση που ενισχύεται περαιτέρω και µε την επόµενη πρόβλεψη για ανασχεδιασµό των εκπαιδευτικών προγραµµάτων έτσι που αυτά να συνάδουν µε τις σύγχρονες τεχνολογίες. Είναι γεγονός ότι µετά την αλµατώδη ανάπτυξη που σηµείωσε η τεχνολογία της πληροφορικής δηµιουργήθηκε η ανάγκη για αναπροσαρµογή του συµβατού σχολείου κατά τρόπο που να εναρµονίζεται η παιδαγωγική του σχολείου µε τη σύγχρονη ψηφιακή τεχνολογία. Βέβαια κάτι τέτοιο είναι ακόµα ζητούµενο, είναι όµως συνάµα και ελπιδοφόρο το µήνυµα που προκύπτει από τις πιο πάνω εκτιµήσεις όσο αφορά τις µελλοντικές εξελίξεις. Ιδιαίτερη όµως προσοχή απαιτείται στην πρόβλεψη που αναφέρεται στο ενδεχόµενο να βρεθεί το επίσηµο κράτος σε µια κατάσταση ουσιαστικής αδυναµίας να ελέγξει και να εποπτεύσει τα πολλαπλά δίκτυα µάθησης που θα δηµιουργηθούν έξω από το οργανωµένο σχολείο. Η πρόβλεψη αυτή έχει συγκεντρώσει βέβαια χαµηλό βαθµό επιθυµίας και συνεπώς θεωρείται από τους ειδικούς ως ανεπιθύµητη, παράλληλα όµως παρουσιάζει ψηλό βαθµό πιθανότητας να πραγµατοποιηθεί. Συµβαδίζει εξάλλου σε µεγάλο βαθµό µε τις προβλέψεις του Οργανισµού Οικονοµικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης για το µελλοντικό σχολείο και ειδικότερα µε το σενάριο που προβλέπει τη δηµιουργία, µέσω της σύγχρονης τεχνολογίας, πολλαπλών δικτύων ά- τυπης µάθησης που θα οδηγήσουν σε κάποιο στάδιο στην αποδυνάµωση και τη διάλυση των οργανωµένων σχολικών συστηµάτων (OECD, 2001). Αρκετοί επισηµαίνουν επίσης µια παρό- µοια κατάσταση που προέρχεται από την παρατηρούµενη ραγδαία εξάπλωση των οικοσχολείων τα τελευταία χρόνια, λόγω και των αυξηµένων δυνατοτήτων που προσφέρει η σύγχρονη τεχνολογία (Hargreaves, 1997, Russell and Holkner, 2000). Πρόκειται βέβαια για φαινόµενα που δεν έχουν ακόµη εµφανιστεί τουλάχιστο στην κυπριακή εκπαίδευση, αλλά κανένας δεν µπορεί να τα αποκλείσει.

9 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 45 Συνεχής επιµόρφωση των εκπαιδευτικών Το χαρακτηριστικό αυτό αναφέρεται σε ένα τοµέα στον οποίο το κυπριακό εκπαιδευτικό σύστηµα παρουσιάζει αρκετές αδυναµίες (Θεοφιλίδης κ.ά, 2004), χωρίς µέχρι σήµερα να καταστεί δυνατή µια συγκροτηµένη εκπαιδευτική πολιτική και στρατηγική για θέµατα επιµόρφωσης και ανάπτυξης του εκπαιδευτικού δυναµικού. Τέτοια πολιτική όµως που να µετατρέπεται σε οργανωµένα προγράµµατα ενδοϋπηρεσιακής επιµόρφωσης, προσωπικής ανάπτυξης και συνεχούς ανανέωσης του εκπαιδευτικού είναι εκ των ων ουκ άνευ για κάθε εκπαιδευτικό σύστηµα που θέτει ψηλά τον πήχη των προσδοκιών του και θέλει να ατενίζει µε αισιοδοξία το µέλλον. Μέσα στα πλαίσια αυτά αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και οι πιο κάτω προβλέψεις οι ο- ποίες συνοδεύουν και ενισχύουν περαιτέρω το πιο πάνω χαρακτηριστικό. Πίνακας 5 Προβλέψεις που σχετίζονται µε την επιµόρφωση Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Επιχορήγηση αγοράς ατοµικών φορητών υπολογιστών 4,00 1,05 4,24 0,89 Έµφαση στη συνεχή εξειδίκευση των εκπαιδευτικών 3,77 0,84 4,05 0,66 Σηµαντική αύξηση χρόνου στα προγράµµατα αρχικής κατάρτισης και επιµόρφωσης για χρήση των νέων τεχνολογιών 3,64 0,96 4,27 0,69 Έµφαση στα προγράµµατα επαγγελµατικής ανάπτυξης µέσα στη σχολική µονάδα 3,59 0,88 4,27 0,65 Σηµαντική αύξηση των υποτροφιών για µετεκπαίδευση δασκάλων 3,56 0,99 4,22 0,67 Προγράµµατα επιµόρφωσης που οδηγούν σε ένα εύρος τεχνολογικών και παιδαγωγικών δεξιοτήτων 3,56 0,97 4,43 0,65 Επιχορήγηση σηµαντικού αριθµού εκπαιδευτικών για συµµετοχή σε µικρής διάρκειας επιµορφωτικά προγράµµατα 3,51 1,17 4,22 0,75 Είναι καταρχήν ενδεικτικό ότι όλες οι πιο πάνω προβλέψεις συγκεντρώνουν αρκετά ψηλό βαθµό επιθυµίας να πραγµατοποιηθούν. Οι πέντε επίσης προβλέψεις για τις οποίες συναινούν οι ειδικοί, όσον αφορά τον ψηλό βαθµό πιθανότητας που συγκεντρώνουν, δίνουν το στίγµα µιας πιθανής µελλοντικής έµφασης στη συνεχή επιµόρφωση του εκπαιδευτικού δυναµικού. Οι προβλέψεις µάλιστα αυτές συµβαδίζουν πλήρως µε τις ιδέες για συνεχή επαγγελµατική ανάπτυξη και βελτίωση του προσωπικού, οι οποίες έχουν αναπτυχθεί και διαδοθεί τις τελευταίες δεκαετίες στο εξωτερικό (Wideen & Andrews, 1987), αλλά και µε την έµφαση που έχει δοθεί τα τελευταία χρόνια από την Ευρωπαϊκή Ένωση σε θέµατα που αφορούν τη συνεχή κατάρτιση και επιµόρφωση των εκπαιδευτικών (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2001). Ανάµεσα σ αυτές ξεχωρίζουν οι προβλέψεις που αναφέρονται στη συνεχή εξειδίκευση των εκπαιδευτικών, στη σηµα-

10 46 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH ντική αύξηση του χρόνου στα προγράµµατα αρχικής κατάρτισης και επιµόρφωσης για χρήση και αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών, στην αύξηση των υποτροφιών για µετεκπαίδευση, στην ανάπτυξη προγραµµάτων επιµόρφωσης που οδηγούν σε ένα εύρος τεχνολογικών και παιδαγωγικών δεξιοτήτων, καθώς επίσης και στα προγράµµατα επιµόρφωσης µέσα στη σχολική µονάδα. Τέτοια προγράµµατα εφαρµόζονται ήδη µε επιτυχία σε άλλες χώρες, έχοντας ως αφετηρία και αντικείµενό τους τις ανάγκες και προτεραιότητες της κάθε σχολικής µονάδας, σε συνάρτηση µε τις ανάγκες και επιθυµίες των ίδιων των εκπαιδευτικών (Ξωχέλλης & Παπαναούµ, 2000). Επιδράσεις από το χώρο της ελεύθερης οικονοµίας Συγκρίνοντας µεταξύ τους τα οκτώ πιθανά και επιθυµητά χαρακτηριστικά, µπορούµε εύκολα να διαπιστώσουµε ότι το χαρακτηριστικό που περιγράφει τις επιδράσεις από το χώρο της οικονοµίας είναι το µοναδικό που δεν συγκέντρωσε ψηλό βαθµό επιθυµίας. Αυτό δείχνει µια επιφυλακτική τουλάχιστο τοποθέτηση των ειδικών απέναντι στο χαρακτηριστικό αυτό και κατ επέκταση στην επίδραση των δυνάµεων της αγοράς ή της ελεύθερης οικονοµίας στην εκπαίδευση, η οποία µε τον ένα ή τον άλλο τρόπο φαίνεται να αποτελεί ήδη µια τάση στο χώρο της σύγχρονης παγκόσµιας εκπαίδευσης (Whitty & Power, 2000). Η τάση µάλιστα αυτή, σύµφωνα µε κάποιες εκτιµήσεις, δεν αποκλείεται να επιδράσει σηµαντικά ή ακόµη και να κυριαρχήσει στο µελλοντικό παγκόσµιο σχολείο (OECD, 2001). Η κάπως επιφυλακτική στάση απέναντι στο µοντέλο της αγοράς αντικατοπτρίζει ίσως την ανησυχία των ειδικών µήπως τελικά φτάσουµε σε ένα σηµείο εµπορευµατοποίησης της γνώσης ή εκµετάλλευσης της ανάγκης για µόρφωση και αγωγή από διάφορα ιδιωτικά συµφέροντα που έχουν ως απώτερο στόχο το κέρδος. Οι επιφυλάξεις αυτές εξάλλου δεν µπορεί να είναι άσχετες και µε τη διχοστασία που συνήθως παρατηρείται στο διεθνή χώρο όσον αφορά την αποτελεσµατικότητα τέτοιων πρακτικών. Χαρακτηριστικό παράδειγµα αποτελεί η κίνηση για εισαγωγή των δυνάµεων της αγοράς στην εκπαίδευση µε την παροχή του δικαιώµατος στους γονείς να επιλέγουν σχολεία, ώστε να αυξηθεί ο συναγωνισµός µεταξύ των σχολείων και να οδηγηθούµε στη βελτίωση των επιπέδων. Αρκετοί όµως διαπιστώνουν σήµερα, µερικά χρόνια µετά την ε- φαρµογή της πρακτικής αυτής, ότι ακόµη δεν υπάρχουν χειροπιαστά στοιχεία που να πείθουν ότι όντως τα επίπεδα στην εκπαίδευση έχουν βελτιωθεί ως αποτέλεσµα της πιο πάνω πρακτικής (Gorard & Taylor, 2002). Παρόµοια είναι και η περίπτωση της παροχής κινήτρων στους εκπαιδευτικούς µε διάφορα συστήµατα αµοιβών, ανάλογα µε το επιτελούµενο έργο, όπου και ε- δώ εντοπίζονται σοβαρές διαφωνίες (Adnett, 2003). Συνεπώς, οι διαφωνίες και οι επιφυλάξεις για τέτοιες πρακτικές υπάρχουν και στο διεθνή χώρο και θα ήταν παράξενο να µην παρατηρούνται και µεταξύ των Κυπρίων ειδικών. Όσο αφορά τις επικρατέστερες επιµέρους προβλέψεις που συνοδεύουν το πιο πάνω χαρακτηριστικό, αυτές συνοψίζονται στα ακόλουθα: Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για δηµιουργία µηχανισµών λογοδοσίας για όσους διαχειρίζονται δηµόσιο χρήµα, η οποία συγκέντρωσε πολύ µεγάλο βαθµό πιθανότητας. Η πρόβλεψη αυτή συνδέεται µε την ευρύτερη απαίτηση της κοινωνίας για λογοδότηση ό- λων όσων διαχειρίζονται δηµόσιο χρήµα. Οι προβλέψεις εξάλλου για αγορά υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τοµέα για υπηρεσίες που είναι συναφείς µε την εκπαίδευση και για αναδόµηση των αναλυτικών προγραµµάτων, ώστε να ικανοποιούνται καλύτερα οι ανάγκες της αγοράς εργασίας, συνιστούν επιµέρους πτυχές του µοντέλου της αγοράς. Η πρώτη µάλιστα πρόβλεψη συνδέεται ως ένα βαθµό µε την ιδέα της ιδιωτικοποίησης της εκπαίδευσης, ιδιαίτερα µετά τη διεθνώς παρατηρούµενη κατάρρευση των παραδοσιακών διαχωριστικών ορίων που υπήρχαν

11 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 47 Πίνακας 6 Προβλέψεις που σχετίζονται µε το µοντέλο της αγοράς Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Μηχανισµοί λογοδοσίας για όσους διαχειρίζονται δηµόσιο χρήµα 4,03 1,05 4,54 0,73 Αγορά υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τοµέα για υπηρεσίες συναφείς µε την εκπαίδευση 3,70 0,99 3,70 1,18 Αναδόµηση των αναλυτικών προγραµµάτων για ικανοποίηση των αναγκών της αγοράς εργασίας 3,61 0,97 3,84 1,14 Εισαγωγή δεικτών µέτρησης της αποδοτικότητας 3,58 1,06 3,97 0,87 παλαιότερα µεταξύ του δηµοσίου και των οργανισµών της ελεύθερης αγοράς (Meyer κ.ά., 2000). Ήδη και στην Κύπρο έχει αρχίσει, τα τελευταία κυρίως χρόνια, να παρατηρείται ένα α- νάλογο φαινόµενο, µε χαρακτηριστικό παράδειγµα στο χώρο της εκπαίδευσης την ανάθεση του σχεδιασµού των νέων σχολικών κτιρίων σε ιδιώτες αρχιτέκτονες και όχι στις τεχνικές υπηρεσίες του αρµόδιου υπουργείου. εν θα αποτελούσε λοιπόν έκπληξη να δούµε στο µέλλον παρόµοιες ρυθµίσεις για αγορά υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τοµέα και σε άλλους τοµείς της εκπαίδευσης όπως είναι η επιµόρφωση και αξιολόγηση του προσωπικού, η αξιολόγηση των σχολικών προγραµµάτων, η συγγραφή σχολικών εγχειριδίων και η ανάπτυξη λογισµικού. Αξίζει τέλος να επισηµανθεί ότι παρ όλο που το πιο πάνω ενδεχόµενο αγοράς υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τοµέα κρίνεται ως πολύ επιθυµητό από τους ειδικούς, οι ίδιοι θεωρούν ως α- νεπιθύµητη µια µελλοντική µεγέθυνση της ιδιωτικής εκπαίδευσης, αν και κάτι τέτοιο συγκεντρώνει σύµφωνα µε τους ίδιους πολλές πιθανότητες να συµβεί στο µέλλον. Ανασχεδιασµός της λειτουργίας του σχολείου Το χαρακτηριστικό αυτό αναφερόταν στο ενδεχόµενο γενικού ανασχεδιασµού της λειτουργίας του σχολείου, κυρίως όσον αφορά την υποδοµή και τα προγράµµατά του. Η ανάγκη για ένα τέτοιο ανασχεδιασµό είναι θεµελιωµένη και εκπηγάζει από τη γενική παραδοχή ότι το σηµερινό σχολείο έχει σχεδιαστεί πριν από αρκετές δεκαετίες για να ικανοποιήσει ουσιαστικά τις συγκεκριµένες ανάγκες και απαιτήσεις της τότε βιοµηχανικής εποχής (Hammond, 2000). Όσο όµως προχωρούµε στον 21 ο αιώνα δεν µπορεί παρά να συνειδητοποιούµε περισσότερο ό- τι η νέα εποχή είναι εντελώς διαφορετική και συνεπώς επιβάλλονται τέτοιες αναπροσαρµογές ή ακόµα και ριζικός ανασχεδιασµός του σχολείου, έτσι που αυτό να είναι περισσότερο κοντά στην εποχή αυτή και τις ιδιαιτερότητές της, εξυπηρετώντας τις νέες ανάγκες που αυτή δηµιουργεί για τους ανθρώπους. Συνεπώς, θα ανέµενε κανείς ότι το χαρακτηριστικό αυτό θα συγκέντρωνε ψηλότερο βαθµό πιθανότητας από αυτό που συγκέντρωσε, δεδοµένου µάλιστα ότι είχε συγκεντρώσει και αρκετά ψηλό βαθµό επιθυµίας. Φαίνεται όµως ότι το ευκταίο και το επιθυµητό στην περίπτωση αυτή δεν συµπίπτει απόλυτα µε τις εκτιµήσεις για το πιθανό. Αυτό µπορεί να οφείλεται σε διάφορους λόγους. Ένας από αυτούς ίσως να σχετίζεται µε µια γενική στάση απαισιοδοξίας ή επιφυλακτικότητας που µπορεί να δηµιούργησε στους συµµετέχοντες στην έρευνα η µέχρι σήµερα α- δυναµία του συστήµατος να επιδείξει µια ευελιξία και προσαρµοστικότητα στις σύγχρονες εξε-

12 48 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH λίξεις και απαιτήσεις. Ίσως πάλι να οφείλεται στην εκτίµηση ότι ένας τέτοιος ανασχεδιασµός α- ποτελεί ιδιαίτερα δύσκολο εγχείρηµα, λόγω κυρίως σηµαντικών ανατροπών που θα επιφέρει στα καθιερωµένα, δηµιουργώντας έτσι ισχυρές αντιστάσεις και εµπόδια από εκείνους που δεν θα είναι έτοιµοι να αποδεχθούν αυτές τις ανατροπές. Μπορεί τέλος οι ειδικοί να µην έδωσαν ι- διαίτερα ψηλές τιµές στο βαθµό πιθανότητας, επειδή πιστεύουν ενδεχοµένως ότι µπορεί µεν να γίνουν περιορισµένες αλλαγές που να αφορούν τον ανασχεδιασµό του σχολείου, αλλά προβλέπουν ότι αυτές δεν θα γίνουν σε τέτοια έκταση ώστε όντως να συνιστούν ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσµατα του µελλοντικού κυπριακού σχολείου. Πέρα όµως από τις πιο πάνω πιθανές επιφυλάξεις, ο ανασχεδιασµός της λειτουργίας του σχολείου βρίσκει ερείσµατα και θεµελιώνεται στην ανάγκη το σχολείο να συµβαδίζει µε την κάθε εποχή και τις ιδιαιτερότητες που αυτή δηµιουργεί. Οι δύο µάλιστα πτυχές που συνόδευαν το συγκεκριµένο χαρακτηριστικό και αφορούσαν την υποδοµή και τα προγράµµατα περιγράφουν ακριβώς το στίγµα ενός τέτοιου ανασχεδιασµού που αναµένεται να επικεντρωθεί σε θέ- µατα που σχετίζονται τόσο µε την υλικοτεχνική υποδοµή, όσο και µε τα ωρολόγια και αναλυτικά προγράµµατα. Τα σχολεία επιβάλλεται να ξανασχεδιαστούν µε βάση τις σύγχρονες αντιλήψεις της σχολικής αρχιτεκτονικής έτσι που να βρίσκονται πιο κοντά στην ψυχολογία του µαθητή και να εξυπηρετούν καλύτερα την όλη διαδικασία της διδασκαλίας και της µάθησης (Γερ- µανός, 1998). Η λειτουργικότητα και η ελκυστικότητα των χώρων, οι σύγχρονες ανέσεις και διευκολύνσεις, οι πρόνοιες για πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων της σύγχρονης τεχνολογίας, τα εργαστήρια προσοµοίωσης, ακόµα και το χρώµα στους τοίχους και τα έπιπλα δεν είναι παρά µόνο µερικές από τις πτυχές ενός πιθανού ανασχεδιασµού της σχολικής υποδοµής. Από την άλλη ο ανασχεδιασµός του ωραρίου λειτουργίας και γενικότερα των προγραµµάτων σπουδών συνιστά το δεύτερο βασικό άξονα µιας πραγµατικής αναδόµησης του σχολείου, έτσι που αυτό να ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες της εποχής του. Μερικές επιµέρους ιδέες µέσα στα πιο πάνω προδιαγραφόµενα πλαίσια, συνιστούν και οι πιο κάτω προβλέψεις που προέκυψαν µέσα από την έρευνα αυτή και ενισχύουν περαιτέρω την εκτίµηση για ανασχεδιασµό του σηµερινού σχολείου. Πίνακας 7 Προβλέψεις που σχετίζονται µε τον ανασχεδιασµό του σχολείου Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Ένταξη προδηµοτικής στην υποχρεωτική βασική εκπαίδευση 4,40 0,90 4,72 0,61 Κλειστή αίθουσα πολλαπλής χρήσης σε όλα τα σχολεία 4,13 1,04 4,64 0,49 Έµφαση στη δυνατότητα επιλογής µαθηµάτων από τους µαθητές 3,82 0,87 4,06 0,79 ηµιουργία σχολείων δεύτερης ευκαιρίας για µαθητές που αποτυγχάνουν στη δευτεροβάθµια εκπαίδευση 3,70 0,88 4,08 1,05 Σηµαντικές επενδύσεις για αναβάθµιση κτιρίων και εξοπλισµού 3,82 1,04 4,56 0,65 Εξειδικευµένες αίθουσες για κάθε µάθηµα 3,79 1,04 4,50 0,65 Εγκατάσταση συστηµάτων κλιµατισµού 3,63 1,02 4,11 0,95

13 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 49 Άνοιγµα του σχολείου στην κοινωνία των πολιτών Το χαρακτηριστικό αυτό φαίνεται να παρουσιάζει αρκετά κοινά σηµεία µε το σενάριο που θέλει το µελλοντικό σχολείο να αποκτά ηγετική παρουσία µέσα στην τοπική κοινότητα και να αναπτύσσει ισχυρούς δεσµούς και δίκτυα επικοινωνίας µε τα τοπικά κοινωνικά σύνολα και φορείς αλλά και την κοινωνία ευρύτερα (OECD, 2001). Φαίνεται όµως ότι κάτι τέτοιο, παρ ό- λο που θεωρείται από τους ειδικούς ως αρκετά επιθυµητό να συµβεί, δεν παρουσιάζει αυξηµένες πιθανότητες, παρόλο που ο µέσος όρος του βαθµού πιθανότητας που συγκέντρωσε ξεπερνά οριακά τη µέση τιµή της κλίµακας που χρησιµοποιήθηκε. Η επιφυλακτική όµως αυτή στάση των ειδικών επιβεβαιώνει τους ενδοιασµούς για τους οποίους αναφερθήκαµε ήδη, σχολιάζοντας το προηγούµενο χαρακτηριστικό. Ίσως µάλιστα στην περίπτωση αυτή οι ενδοιασµοί να ε- πεκτείνονται και πέρα από το σύστηµα εκπαίδευσης και να αφορούν και την ετοιµότητα της ί- διας της κοινωνίας, σηµερινής ή αυριανής, να στηρίξει ένα τέτοιο άνοιγµα του σχολείου στην κοινωνία, αφού η ενεργός στήριξη και συµµετοχή της ίδιας της κοινωνίας είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχία ενός τέτοιου εγχειρήµατος. Το χαρακτηριστικό αυτό συνοδεύεται και ενισχύεται από τις ακόλουθες επιµέρους προβλέψεις. Πίνακας 8 Προβλέψεις που σχετίζονται µε το άνοιγµα στην κοινωνία Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA Συστηµατική αξιοποίηση των σχολικών εγκαταστάσεων για δια βίου εκπαίδευση 3,80 1,18 4,49 0,56 Έµφαση σε προγράµµατα προετοιµασίας του µαθητή ως ενεργού πολίτη 3,47 1,06 4,32 0,71 Έµφαση σε προγράµµατα κοινωνικής ενσωµάτωσης 3,42 0,92 4,35 0,59 Άνοιγµα σχολικών εγκαταστάσεων στην κοινότητα 3,38 1,10 4,30 0,78 Νέες µορφές συνεργασίας σχολείου-κοινότητας 3,38 1,08 4,00 0,82 Χαρακτηριστικό της επιφύλαξης που υπάρχει όσον αφορά τις πιθανότητες πραγµατοποίησης αυτού που περιγράφει το πιο πάνω χαρακτηριστικό είναι και το γεγονός ότι από τις προβλέψεις που υπήρχαν και σχετίζονταν µε ένα τέτοιο ενδεχόµενο µόνο µία κατάφερε τελικά να συγκεντρώσει ψηλό βαθµό πιθανότητας. Ακόµα όµως και αυτή η πρόβλεψη δεν αναφέρεται σε κάποια διαφοροποίηση της σχολικής πρακτικής αλλά απλώς στη συστηµατική αξιοποίηση των εγκαταστάσεων του σχολείου για τη δια βίου εκπαίδευση των πολιτών, κάτι που κρίνεται από τους ειδικούς ως αρκετά επιθυµητό. Αρκετές άλλες προβλέψεις που σχηµατοποιούν κατά πιο συγκεκριµένο τρόπο το επιθυµητό άνοιγµα του σχολείου στην κοινωνία και την ισχυροποίηση των µεταξύ τους δεσµών συνεργασίας και αµφίδροµης στήριξης, δεν κατάφεραν να εξασφαλίσουν το ίδιο ψηλό βαθµό πιθανότητας, αν και συγκέντρωσαν αρκετά ψηλό βαθµό επιθυµίας να επαληθευτούν. Οι προβλέψεις αυτές αναφέρονται στην αναδόµηση των προγραµµάτων του σχολείου, έτσι που να καλλιεργείται περισσότερο ο πολιτισµός, η συνεργατική µάθηση, η αγωγή του µαθητή ως µελλοντικού πολίτη, η αξιοποίηση της περιβάλλουσας κοινότητας ως µιας α-

14 50 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH κόµη επιπρόσθετης πηγής µάθησης και η ανάπτυξη κοινών συνεταιριστικών δράσεων µε κοινοτικούς παράγοντες και φορείς. Εξίσου σηµαντικό στοιχείο όµως είναι και η εµπέδωση ενός συνεταιριστικού πνεύµατος µεταξύ σχολείου και σπιτιού, η εισαγωγή της γονικής εκπαίδευσης µε κέντρο το σχολείο, το άνοιγµα των σχολικών εγκαταστάσεων στην τοπική κοινωνία και η θεσµοθετηµένη εµπλοκή της κοινωνίας στην ίδια τη λειτουργία του σχολείου. Όλα τούτα έχουν πολλά κοινά χαρακτηριστικά και οµοιότητες µε τα επονοµαζόµενα community schools, τα ο- ποία είναι πολύ διαδεδοµένα στο εξωτερικό, έχοντας ως βασικό σκοπό να φέρουν το σχολείο και την κοινότητα πιο κοντά, ώστε να δηµιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επιτυχία του παιδιού τόσο στο σχολείο όσο και στη ζωή. Τα σχολεία αυτά φαίνεται µάλιστα να είναι αποτελεσµατικά στη βελτίωση των επιπέδων µάθησης, στην ισχυροποίηση των δεσµών της οικογένειας µε τους µαθητές και το σχολείο, προσθέτοντας επίσης ζωτικότητα και ζωντάνια στην τοπική κοινότητα (Blank κ.ά., 2003). Ανοίγµατα του σχολείου στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα Το χαρακτηριστικό αυτό έχει επίσης συγκεντρώσει οριακά ψηλό βαθµό πιθανότητας να α- ποτελέσει ένα από τα γνωρίσµατα του µελλοντικού κυπριακού σχολείου. Τα ανοίγµατα για τα οποία κάνει λόγο το χαρακτηριστικό αυτό έχουν ήδη αρχίσει να απασχολούν την κοινή γνώ- µη, ιδιαίτερα µετά και την υποβολή των τελευταίων σχεδίων του Οργανισµού Ηνωµένων Εθνών για επίλυση του κυπριακού προβλήµατος µε βάση την ιδέα της διζωνικής οµοσπονδίας (United Nations, 2004). Αποτελεί βέβαια γεγονός ότι στο σχέδιο αυτό δεν γίνονται εκτενείς α- ναφορές σε θέµατα που αφορούν την εκπαίδευση, πέρα από την πρόνοια για υποχρεωτική διδασκαλία των επίσηµων γλωσσών του νέου κράτους σε όλους τους µαθητές της δευτεροβάθ- µιας εκπαίδευσης και την πρόταση για ίδρυση µιας επιτροπής συµφιλίωσης η οποία µεταξύ άλλων θα εκδίδει οδηγίες για τη σύνταξη των σχολικών βιβλίων, που θα προάγουν την αµοιβαία κατανόηση των διαφορετικών απόψεων του παρελθόντος. Η κατάθεση όµως του συγκεκριµένου σχεδίου που έγινε ήδη αποδεκτό από την τουρκοκυπριακή κοινότητα, ενώ απορρίφθηκε α- πό την ελληνοκυπριακή, οι ζυµώσεις που γίνονται για επανέναρξη των συνοµιλιών, αλλά και µια σειρά άλλων πραγµατικοτήτων όπως είναι η, υπό όρους έστω, ελεύθερη διακίνηση που ξεκίνησε την άνοιξη του 2003 αλλά και η επίσηµη ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ, έχουν δηµιουργήσει ήδη µια ξεχωριστή δυναµική που δικαιολογηµένα δηµιουργεί ελπίδες για µια µελλοντική ε- πανένωση του νησιού και των δύο κοινοτήτων σε ένα οµόσπονδο κράτος. Είναι όµως χαρακτηριστικό το εύρηµα της έρευνας ότι το ενδεχόµενο ενός τέτοιου ανοίγ- µατος προς την άλλη κοινότητα δεν συγκέντρωσε παρά µόνο οριακά ψηλό βαθµό πιθανότητας να είναι ένα από τα χαρακτηριστικά του κυπριακού σχολείου µέχρι το 2020, παρ όλο που κάτι τέτοιο θεωρείται επιθυµητό. Μια ερµηνεία φυσικά για το χαµηλό βαθµό πιθανότητας µπορεί να βρίσκεται στην απαισιοδοξία που έχει για πολλά χρόνια εµπεδωθεί στη συνείδηση πολλών ό- σον αφορά το ενδεχόµενο επίλυσης του κυπριακού προβλήµατος. Μερικές επιµέρους ιδέες που σχετίζονται µε το πιο πάνω χαρακτηριστικό περιγράφουν και οι πιο κάτω προβλέψεις που έχουν προκύψει µέσα από την έρευνα αυτή. Οι παρακάτω προβλέψεις, µερικές από τις οποίες έχουν ήδη αρχίσει να επαληθεύονται, δίνουν ακριβώς το στίγµα ενός τέτοιου ανοίγµατος του σχολείου στην τουρκοκυπριακή κοινότητα. Η πρώτη για παράδειγµα πρόβλεψη έχει ήδη γίνει πραγµατικότητα µόλις πρόσφατα µε τη διοργάνωση τον Οκτώβρη του 2003 του πρώτου κοινού εκπαιδευτικού συνεδρίου µεταξύ Ελληνοκυπριακών και Τουρκοκυπριακών εκπαιδευτικών οργανώσεων, κάτι που αναµένεται να έχει συνέχεια στο µέλλον µε τη διοργάνωση και άλλων παρόµοιων δραστηριοτήτων. Η πρόβλεψη εξάλλου για προαιρετική εκµάθηση της τουρκικής γλώσσας στη δευτεροβάθµια εκπαί-

15 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 51 Πίνακας 9 Προβλέψεις που σχετίζονται µε τα ανοίγµατα στους τουρκοκύπριους Eπιµέρους Προβλέψεις Πιθανότητα Επιθυµία X TA X TA ιοργάνωση κοινών εκπαιδευτικών συνεδρίων 4,08 0,96 4,32 0,88 Ανάπτυξη προγραµµάτων πρόληψης εθνικιστικών συγκρούσεων 3,63 0,91 4,19 0,84 Ανταλλαγές επισκέψεων µαθητών και δασκάλων 3,85 1,06 4,16 0,87 Σηµαντική χρηµατοδότηση προγραµµάτων εκπαιδευτικής συνεργασίας µεταξύ των δύο κοινοτήτων 3,79 1,02 4,05 1,05 Κοινά επιµορφωτικά µαθήµατα 3,64 1,22 4,27 0,87 Ανάπτυξη προγραµµάτων πρόληψης εθνικιστικών συγκρούσεων 3,63 0,91 4,19 0,84 Προαιρετική εκµάθηση της τουρκικής γλώσσας στη δευτεροβάθµια εκπαίδευση 3,61 1,03 3,97 0,99 δευση έχει ήδη επαληθευθεί µετά το πέρας της έρευνας µε την πειραµατική εισαγωγή τέτοιας ρύθµισης στο ενιαίο λύκειο. Το ενδεχόµενο επίσης σηµαντικής χρηµατοδότησης από εξωτερικές πηγές (ΟΗΕ, ΗΠΑ, Ευρώπη κ.ά.) προγραµµάτων που θα προάγουν τη συνεργασία µεταξύ των δύο κοινοτήτων µπορεί να πει κάποιος ότι συνδέεται µε τις µικρής έκτασης χρηµατοδοτήσεις που έχουν ήδη γίνει κατά καιρούς στο παρελθόν, κυρίως όσον αφορά διάφορα προγράµµατα επαναπροσέγγισης. Είναι όµως εµφανές ότι η έµφαση στη συγκεκριµένη πρόβλεψη βρίσκεται περισσότερο στα µεγάλης έκτασης χρηµατοδοτικά προγράµµατα και κυρίως σε αυτά που θα στοχεύουν στην εµπέδωση µιας κοινής συνεργασίας στον εκπαιδευτικό τοµέα. Μια ενδεχόµενη επίλυση του κυπριακού προβλήµατος ίσως ενεργοποιήσει στο µέλλον τέτοια προγράµµατα. Όσο περνούν εξάλλου τα χρόνια και βελτιώνεται το κλίµα µεταξύ των δύο κοινοτήτων δεν µπορεί να αποκλειστεί ούτε και η πραγµατοποίηση της πρόβλεψης για ανταλλαγές ε- πισκέψεων µαθητών και δασκάλων στα σχολεία των δύο κοινοτήτων. Επίλογος Κανένα βέβαια από τα οκτώ επικρατέστερα χαρακτηριστικά του µελλοντικού κυπριακού σχολείου, που έχουν παρουσιαστεί και αναλυθεί πιο πάνω, δεν λειτουργεί κατά τρόπο που να αποκλείει τα υπόλοιπα, αφού αυτά δεν τίθενται ως εναλλακτικές επιλογές, ώστε η ύπαρξη του ενός να αποκλείει κατ ανάγκη την ύπαρξη των υπολοίπων. Η µεγάλη σηµασία τέτοιων χαρακτηριστικών βρίσκεται ακριβώς στο γεγονός ότι παρέχουν κάποιες γενικές ενδείξεις για τις πιθανές κατευθύνσεις προς τις οποίες αναµένεται να κινηθούν οι αλλαγές στο µέλλον (Hutmacher, 2001), έτσι ώστε να διευκολύνεται ο έγκαιρος, και όπου είναι δυνατό, ελεγχόµενος προγραµµατισµός των αλλαγών αυτών, αλλά και η παραγωγή της αντίστοιχης εκπαιδευτικής πολιτικής που θα τις θεµελιώνει και θα τις στηρίζει. Ο εντοπισµός µάλιστα πιθανών χαρακτηριστικών, που είναι ταυτόχρονα και επιθυµητά, διευκολύνει τους αρµόδιους να επικεντρωθούν περισσότερο σε αυτά και να επισπεύσουν µε προσεκτικούς σχεδιασµούς την επικράτησή τους. Ο εντοπισµός, από την άλλη, πιθανών χαρακτηριστικών τα οποία κρίνονται ως ανεπιθύµητα, διευκολύνει την έγκαιρη µεθόδευση για πρόληψη και αποτροπή.

16 52 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH Ακόµα και οι προβλέψεις εκείνες που αν και κρίθηκαν επιθυµητές δεν συγκέντρωσαν ψηλό βαθµό πιθανότητας να συµβούν, συνιστούν επίσης χρήσιµες ιδέες για το µελλοντικό προγραµ- µατισµό της εκπαίδευσης. Από τη στιγµή που οι ιδέες αυτές κρίνονται ως επιθυµητές από τους ειδικούς της εκπαίδευσης θα πρέπει να τεθούν προς συζήτηση, να µελετηθούν προσεκτικά και να αναζητηθούν οι συγκεκριµένοι σχεδιασµοί που θα αυξήσουν τις πιθανότητες υλοποίησής τους. Κάτι τέτοιο φυσικά προϋποθέτει την ύπαρξη µιας σύγχρονα οργανωµένης και ευέλικτης µονάδας στρατηγικού σχεδιασµού που θα κοιτάζει µπροστά, θα αξιοποιεί µεταξύ άλλων και τα σύγχρονα δεδοµένα της έρευνας για το µελλοντικό σχολείο και θα σχεδιάζει την εκπαίδευση σε βάθος χρόνου, µε προοπτική και όραµα. Βιβλιογραφία Αγγλική Adnett, N. (2003). Reforming teachers pay: incentive payments, collegiate ethos and UK policy. Cambridge Journal of Economics, 27, Blank, M. Ϊ Melaville, A & Shah, B. (2003). Making the Difference: research and practice in community schools. Washington: Coalition for Community Schools. Available: CCSFullReport.pdf Bordeaux, A.V. (2001). Science Education Reform for the 21 st Century: analyzing policy imperatives for effective teaching through recruitment, renewal, and retention. Doctoral Dissertation, George Mason University in Fairfax, Virginia. Buchen, Ir. (1999). Creating the Future: innovation and the unlearning organization. Foresight, 1(2), Cabaniss, K. (2001). Counseling and Computer Technology in the New Millennium: an internet Delphi study. Doctoral Dissertation, Virginia Polytechnic Institute and State University. Blacksburg, Virginia. Caldwell, Br. (2000). A Public Good test to Guide the Transformation of Public Education. Journal of Educational Change, 1, Carman W. H. (1999). An Application of the Delphi Method of Forecasting to the Future of Technology Infrastructure in West Virginia High Schools. Doctoral Dissertation. West Virginia University. Morgantown. Cheng, Y. (2000). A CMI-triplization Paradigm for Reforming Education in the new Millennium. The International Journal of Educational Management, 14(4), Chong, K.C. & Leong, W.F. (1998). Scenarios for School Management: trends from futures studies. International Studies in Educational Administration: 26(1), Drucker, P. (1994). The Age of Social Transformation. Atlantic Month, 274(5), European Commission, (2000c). European Report on Quality of School Education: sixteen quality indicators. Brussels. Friebel, C. H. (1999). An Application of the Delphi Method of Forecasting to the Future of Public Education in West Virginia. Doctoral Dissertation. West Virginia University. Morgantown. Fulmer, R. & Sashkin, M. (1995). Tools for the Global Learning Organization. American Journal of Management Development, 1(3), Giddens, A. (1999). Runaway World: How globalization is reshaping our lives. London: Profile Books. Gorard, St. & Taylor, Chr. (2002). Market Forces and Standards in Education: a preliminary consideration. British Journal of Sociology of Education, 23(1), Hammond, L. (2000). Futures of Teaching in American Education. Journal of Educational Change, 1, Hargreaves, D. (1997). A Road to the Learning Society. School Leadership and Management, 17(1), Horton, A. (1999). A Simple Guide to Successful Foresight, Foresight, 1(1), 5-9. Hutmacher, W. (2001). Visions of Decision-makers and Educators for the Future of Schools. In OECD, (2001). Schooling for Tomorrow: trends and scenarios. Paris: OECD,

17 IOIKHTIKH ENHMEPΩΣH 53 Kyriakides, L. & Campbell, R.J. (2003). Teacher Evaluation in Cyprus: some conceptual and methodological issues arising from teacher and school effectiveness research. Journal of Personnel Evaluation in Education, 17(1), Leigh, A. (2003). Thinking Ahead: Strategic Foresight and Government. Australian Journal of Public Administrations, 62(2), McCuskey, B.M. (2003). The Future of the University Housing Profession and Implications for Practitioners: a delphi study. Doctoral Dissertation. West Virginia University. Morgantown. Meyer, H. Boyd, W. & Cooper, Br. (2000). Two Cheers for Educational Entrepreneurs. Unpublished paper, College of Education, Penn State University, University Park, PA. Microsoft, (2006). Building the School of the Future. ιαθέσιµο στο: OECD, (2001). What Schools for the Future. Paris: CERI. OECD, (2006). Think Scenarios Rethink Education. ParisQ CERI. Rubin, A. & Linturi, H. (2001). Transition in the Making. The images of the future in education and decisionmaking. Futures, 33, Russell, G. & Holkner, B. (2000). Virtual Schools. Futures, 32, Strain, M. (2000). Schools in a Learning Society. New purposes and modalities of learning in late modern society. Educational Management and Administration, 28(3), Uchida, D. Cetron, M. & Mckenzie, Fl. (1996). Preparing Students for the 21 st Century. Arlington: American Association of School Administrators. United Nations, (2004). Basis for a Comprehensive Settlement of the Cyprus Problem. New York: United Nations. Waddell, D. & Sohal, A.(1994). Forecasting: the key to managerial decision making. Management Decision, 32(1), Whitty, G. & Power, S. (2000). Marketization and Privatization in mass Education Systems. International Journal of Educational Development, 20, Wideen, M.F. & Andrews, I. (1987). Staff Development for School Improvement a focus on the teacher. Lewes, Sussex, Falmer. Ελληνική Γερµανός,. (1998). Χώρος και ιαδικασίες Αγωγής: Η παιδαγωγική ποιότητα του χώρου. Αθήνα: Gutenberg. Ευρωπαϊκή Ένωση, (1997). Ενοποιηµένες Συνθήκες: συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Λουξεµβούργο: Υπηρεσία Επισήµων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. ιαθέσιµο στο: (16/4/2002). Ευρωπαϊκή Επιτροπή, (2001). Οι Συγκεκριµένοι Μελλοντικοί Στόχοι των Εκπαιδευτικών Συστηµάτων. Βρυξέλλες. ιαθέσιµο στο: (11/5/2004). Θεοφιλίδης, Χρ., Μιχαηλίδου, Α., Στυλιανίδης, Μ. & Χαραλάµπους, Κ. (2004). Ο Βοηθός ιευθυντής στο ηµοτικό Σχολείο: αναβάθµιση ενός αθέατου ρόλου. Λευκωσία. Μαραθεύτης, Μ. (2002). Η Παγκοσµιοποίηση και το Πρόσωπο (Πρόλογος). Κυπριακή Μαρτυρία, 21, 7-8. Μιχαήλ, Κ., Σαββίδης, Ι., Στυλιανίδης, Μ., Τσιάκκιρος, Α. & Πασιαρδής Π. (2003). Η Αξιολόγηση των Εκπαιδευτικών Λειτουργών: µια νέα προσέγγιση. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 36, Μπουζάκης, Σ. (2003). Η Αξιολόγηση στην Εκπαίδευση: ιστορικές διαστάσεις, σύγχρονες τάσεις στην ε- ποχή της παγκοσµιοποίησης. Οικογένεια και Σχολείο, 164, Ξωχέλλης, Π. & Παπαναούµ, Ζ. (2000). Η Ενδοσχολική Επιµόρφωση των Εκπαιδευτικών: ελληνικές ε- µπειρίες Θεσσαλονίκη.

ΤΟ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΕΤΟΣ 2020: ΠΡΟΣ ΕΝΑ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ

ΤΟ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΕΤΟΣ 2020: ΠΡΟΣ ΕΝΑ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Στρατηγικός Σχεδιασµός στην Εκπαίδευση ΤΟ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΕΤΟΣ 2020: ΠΡΟΣ ΕΝΑ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Μάριος Στυλιανίδης, Πέτρος Πασιαρδής Τµήµα

Διαβάστε περισσότερα

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών 3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών Παρουσίαση βασισμένη στο κείμενο: «Προδιαγραφές ψηφιακής διαμόρφωσης των

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πετυχημένη Σχολική Ηγεσία: 10 ισχυρές παραδοχές-προκλήσεις για βελτίωση. Δρ Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ ΥΠΠ stylmarios@cytanet.com.cy

Πετυχημένη Σχολική Ηγεσία: 10 ισχυρές παραδοχές-προκλήσεις για βελτίωση. Δρ Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ ΥΠΠ stylmarios@cytanet.com.cy Πετυχημένη Σχολική Ηγεσία: 10 ισχυρές παραδοχές-προκλήσεις για βελτίωση Δρ Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ ΥΠΠ stylmarios@cytanet.com.cy Δέκα ισχυρές παραδοχές για μια πετυχημένη σχολική ηγεσία Day, Sammons, Hopkins,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ Εισαγωγή Η έρευνα στην Ευρώπη δείχνει ότι οι άνθρωποι με αναπηρίες όλων των ηλικιών έχουν προσωπική εμπειρία με την τεχνολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες:

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες: 1 Σχέδια Δράσης Πεδία: 1. Εκπαιδευτικές διαδικασίες. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Τομείς: 1. Επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης Ερευνητικό Πρόγραμμα «Αξιολόγηση Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας στα δημόσια σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης της Κύπρου» 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού

Διαβάστε περισσότερα

O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ

O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ O ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΣΤΟΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΕΩΣ ΚΥΠΡΟΥ ΜΑΡΤΙΟΣ 1997 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου

ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου ΚΒ Παγκύπριο Συνέδριο Διευθυντών Δημοτικής Εκπαίδευσης Ο ρόλος του Διευθυντή στη Δημιουργία του Ανθρώπινου και Δημοκρατικού Σχολείου Δρ Μάριος Στυλιανίδης ΕΔΕ, ΥΠΠ 15 Μαΐου 2012 Δομή Παρουσίασης 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ

Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση. Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ Διασφάλιση της Ποιότητας και η εφαρμογή της στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Ανδρέας Έλληνας Εκπαιδευτής ΜΤΕΕ 1 Η Επαγγελματική αποτελεί κεντρικό παράγοντα για την επιτυχία της Στρατηγικής της

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Συμμετοχή στο Πρόγραμμα του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ Σχολική χρονιά: 2015-2016 ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Χαράλαμπος Μπαμπαρούτσης Δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Χαράλαμπος Μπαμπαρούτσης Δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Χαράλαμπος Μπαμπαρούτσης Δρ. Πανεπιστημίου Αθηνών Σκοποί της αξιολόγησης του έργου του εκπαιδευτικού (N. 2986/02, Άρθρο. 5, παρ. 1) α. Η ενίσχυση της αυτογνωσίας

Διαβάστε περισσότερα

Οι Διαστάσεις του Λειτουργικού Αναλφαβητισμού στην Κύπρο [Σχολική χρονιά ]

Οι Διαστάσεις του Λειτουργικού Αναλφαβητισμού στην Κύπρο [Σχολική χρονιά ] Οι Διαστάσεις του Λειτουργικού Αναλφαβητισμού στην Κύπρο [Σχολική χρονιά 2010-2011] 1. Ταυτότητα της Έρευνας Η έρευνα «Οι Διαστάσεις του Λειτουργικού Αναλφαβητισμού στην Κύπρο» διεξήχθη από το ΚΕΕΑ για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιστημονική υπεύθυνη: Καθηγήτρια Ζωή Παπαναούμ Ημερίδα Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο. Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων.

Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο. Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων. Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων. Απόλυτη τιµή πραγµατικών αριθµών. Συµµεταβολή σηµείων. Θέµα: Στο περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ»

ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ» ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 6: «ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ» Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ ΚΕ Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Σάββατο, 25

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ηγέτης στο ημοτικό Σχολείο της Κύπρου

Ο Ηγέτης στο ημοτικό Σχολείο της Κύπρου Ο Ηγέτης στο ημοτικό Σχολείο της Κύπρου Περιορισμοί, Προκλήσεις και Προοπτικές Ημερίδα ΑΠΚΥ-ΚΟΕ ΚΟΕ 5/12/2009 Μάριος Στυλιανίδης Βασικά Σημεία Παρουσίασης 1. Τοπικό συγκείμενο και περιορισμοί 2. Ο ηγέτης

Διαβάστε περισσότερα

Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη

Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη Η υποστήριξη της επαγγελματικής μάθησης στη σχολική μονάδα: Ο ρόλος του ηγέτη Δρ Αθηνά Μιχαηλίδου Ευριπίδου Διευθύντρια Παιδαγωγικού Ινστιτούτου 4 Ιουνίου, 2016 Περιεχόμενο παρουσίασης Α. Πραγματικότητες

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Αξιολόγηση Σχολικής Μονάδας και Παιδαγωγική Ηγεσία. Εργαστήριο 1

Εξωτερική Αξιολόγηση Σχολικής Μονάδας και Παιδαγωγική Ηγεσία. Εργαστήριο 1 Εξωτερική Αξιολόγηση Σχολικής Μονάδας και Παιδαγωγική Ηγεσία Εργαστήριο 1 31/10/2015 Δρ Μάριος Στυλιανίδης (stylmarios@cytanet.com.cy) Συνέδριο ΚΟΕΔ, Συνεδριακό Κέντρο «Φιλοξενία», Λευκωσία Δομή Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στην Εκπαίδευση

Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στην Εκπαίδευση Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στην Εκπαίδευση Η Ε.Ε και οι πολιτικές εκπ/κών χρήσεων των ΤΠΕ Αρχή στις αρχές δεκαετίας του1990 Σύνοδος της Λισσαβόνας (2000) θέτει ως ορόσημο το 2010 για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Δρ. Παρασκευή Χατζηπαναγιώτου Επίκουρη Καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Διοίκησης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου P.Chatzipanagiotou@euc.ac.cy Ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία»

«Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» «Ολοήµερη εκπαίδευση. Η ευρωπαϊκή εµπειρία» H έρευνα του Ο.Ο.Σ.Α. «PISA» (Programme for International Student Assesment, Πρόγραµµα ιεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών) αναζωπύρωσε τη συζήτηση για τα προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο Παρουσίαση από τις: Φροσούλα Πατσαλίδου, ερευνήτρια, & Μαίρη Κουτσελίνη, επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 3 Μαρτίου 2012 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ. Συμβολή στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού

ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ. Συμβολή στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ Συμβολή στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ.

ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ. 1 Eργαστήριο 2: Καλές Πρακτικές Παιδαγωγικής Ηγεσίας ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ. «Η

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας.

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Εισαγωγή Στη σημερινή παρουσίαση εξετάζεται και αναλύεται μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική Υ.Α Γ2/6646/20-11-97 Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική ΥΠΕΠΘ-Γ2/6646120.Ι 1.97 Ενηµέρωση για το πρόγραµµα επιµόρφωσης Καθηγητών στο Σχολικό Επαγγελµατικό Προσανατολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή.

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή. Σενάριο 6. Συµµεταβολές στο ισοσκελές τρίγωνο Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΥ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα,

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα, Xαιρετισµός Υπουργού Εµπορίου, Βιοµηχανίας και Τουρισµού κ. Αντώνη Μιχαηλίδη στην εκδήλωση που διοργανώνεται από την Κυπριακή Τράπεζα Αναπτύξεως και το Cyprus College µε τη στήριξη των Price Waterhouse

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διδακτικής των Μαθηματικών με ΤΠΕ

Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διδακτικής των Μαθηματικών με ΤΠΕ ΞΑΝΘΗ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2016 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2017 Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διδακτικής των Μαθηματικών με ΤΠΕ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗΣ : ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΙΔΗΣ Μαθηματικός www.kutidis.gr Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΟΜΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Διδάσκων: Βασίλης Γραμματικόπουλος ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ Μάθημα 1 ο 14/3/2011 Περίγραμμα και περιεχόμενο του μαθήματος Μάθηση με την αξιοποίηση του Η/Υ ή τις ΤΠΕ Θεωρίες μάθησης Εφαρμογή των θεωριών μάθησης στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση των ΤΠΕ στο Εκπαιδευτικό Σύστημα της Κύπρου Έργα ΤΠΕ

Ενσωμάτωση των ΤΠΕ στο Εκπαιδευτικό Σύστημα της Κύπρου Έργα ΤΠΕ Ενσωμάτωση των ΤΠΕ στο Εκπαιδευτικό Σύστημα της Κύπρου Έργα ΤΠΕ Υλικοτεχνική Υποδομή για τις ΤΠΕ Εκπαιδευτική Πύλη (ΔΙΑ.Σ) Εξασφάλιση Εκπαιδευτικού Λογισμικού Σύστημα Διαχείρισης Διοικητικών Διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Αξιολόγησης 5.2: Ανάπτυξη και εφαρμογή σχεδίων δράσης για τη βελτίωση του εκπαιδευτικού έργου

Δείκτης Αξιολόγησης 5.2: Ανάπτυξη και εφαρμογή σχεδίων δράσης για τη βελτίωση του εκπαιδευτικού έργου Δείκτης Αξιολόγησης 5.2: Ανάπτυξη και εφαρμογή σχεδίων δράσης για τη βελτίωση του εκπαιδευτικού έργου ΤΟΜΕΑΣ 5: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Περιγραφή: Η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Έκθεσης. Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου

Σχέδιο Έκθεσης. Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου 1. Σχέδιο Έκθεσης Ετήσιου Προγραμματισμού του Σχολείου Εισαγωγή Ο ετήσιος προγραμματισμός αποτελεί βασική λειτουργία της οργάνωσης και της διοίκησης της σχολικής μονάδας και πραγματοποιείται στην αρχή

Διαβάστε περισσότερα

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου KENTΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΟ : ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Έντυπο Παρακολούθησης/ Ενδιάμεσης Αξιολόγησης του Σχεδίου Δράσης Αθήνα, Δεκέμβριος 2011 Το παρόν έντυπο

Διαβάστε περισσότερα

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Δρ Κώστας Χαμπιαούρης Επιθεωρητής Δημοτικής Εκπαίδευσης Συντονιστής Άξονα Αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: ευτεροβάθμιας Ευβοίας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο:

Τμήμα: ευτεροβάθμιας Ευβοίας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: Τμήμα: ευτεροβάθμιας Ευβοίας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Χώρος υλοποίησης: 3 ο ημοτικό Σχολείο Χαλκίδας Υπεύθυνος: Σιέκρη Φρειδερίκη Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων

Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων Αξιολόγηση του Προγράμματος Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων - Νεοεισερχομένων. Ταυτότητα της Έρευνας Το Πρόγραμμα της Εισαγωγικής Επιμόρφωσης Μεντόρων και Νεοεισερχομένων Εκπαιδευτικών προσφέρεται κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Ο κάθε εκπαιδευτικός λειτουργός αποτελεί ξεχωριστή περίπτωση και έτσι πρέπει να αντιμετωπίζεται κατά την αξιολόγηση του. Για αντικειμενική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

ΤΠΕ στα ηµοτικά Σχολεία. Κωνσταντίνος Χαρατσής ρ Ηλεκτρολόγος Μηχ & Μηχ. Η/Υ Εκπαιδευτικός ΠΕ19

ΤΠΕ στα ηµοτικά Σχολεία. Κωνσταντίνος Χαρατσής ρ Ηλεκτρολόγος Μηχ & Μηχ. Η/Υ Εκπαιδευτικός ΠΕ19 ΤΠΕ στα ηµοτικά Σχολεία Κωνσταντίνος Χαρατσής ρ Ηλεκτρολόγος Μηχ & Μηχ. Η/Υ Εκπαιδευτικός ΠΕ19 Παρουσίαση ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγράµµατος Σπουδών Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών, ΕΠΠΣ-ΑΠΣ Υλικό Επιµόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση. Σχέδιο Δράσης

Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση. Σχέδιο Δράσης Συνεργασία για την Ανοικτή Διακυβέρνηση Σχέδιο Δράσης 2016-2018 Δέσμευση : Ενίσχυση της εξωστρέφειας και της προσιτότητας του Κοινοβουλίου στον πολίτη Στόχος: Ενίσχυση της διαφάνειας των κοινοβουλευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΕ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αικατερίνη Πετροπούλου Βιβλιοθήκη, Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου

Αικατερίνη Πετροπούλου Βιβλιοθήκη, Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Παγκόσµια ηµέρα βιβλιοθηκών: ακαδηµαϊκές βιβλιοθήκες, εκπαιδευτική κοινότητα, τοπική κοινωνία Αικατερίνη Πετροπούλου Βιβλιοθήκη, Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Παγκόσµια ηµέρα βιβλιοθηκών Ο εορτασµός µιας παγκόσµιας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Σκοπός και περιεχόµενο του ολοήµερου δηµοτικού σχολείου Το ολοήµερο σχολείο έχει έντονο εκπαιδευτικό και κοινωνικό περιεχόµενο. Σχεδιάστηκε για να εξυπηρετήσει υψηλούς παιδαγωγικούς στόχους,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Πριν όµως περάσω στο θέµα που µας απασχολεί, θα ήθελα µε λίγα λόγια να σας µιλήσω για το ρόλο του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας.

Πριν όµως περάσω στο θέµα που µας απασχολεί, θα ήθελα µε λίγα λόγια να σας µιλήσω για το ρόλο του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας. Οµιλία του Προέδρου του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας κ. Γ. Καραµπάτου στο Α.Τ.Ε.Ι. Καλαµάτας µε θέµα: «Η ανάγκη συνεργασίας µεταξύ Επιµελητηρίου και Πανεπιστηµίων µέσω των γραφείων διασύνδεσης» Τρίτη, 30 Σεπτεµβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας. Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητες-ικανότ ητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) Το Πρόγραμμα πιστοποιήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών 4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών Στο προηγούμενο κεφάλαιο (4.1) παρουσιάστηκαν τα βασικά αποτελέσματα της έρευνάς μας σχετικά με την άποψη, στάση και αντίληψη των μαθητών γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Δρ. Χαράλαμπος Μουζάκης Διδάσκων Π.Δ.407/80 Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Στόχοι ενότητας Το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικό ερώτημα: Η εξέλιξη της τεχνολογίας της φωτογραφίας μέσω διαδοχικών απεικονίσεων της Ακρόπολης.

Ερευνητικό ερώτημα: Η εξέλιξη της τεχνολογίας της φωτογραφίας μέσω διαδοχικών απεικονίσεων της Ακρόπολης. Περιγραφή της ερευνητικής εργασίας Βασικοί σκοποί της έρευνας: Η οικοδόμηση γνώσεων όσον αφορά στη λειτουργία των φωτογραφικών τεχνικών (αναλογικών ψηφιακών) διερευνώντας το θέμα κάτω από το πρίσμα των

Διαβάστε περισσότερα

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση Ημερίδα για την ενσωμάτωση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, Λεμεσός 23/2/13

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΝ ΕΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΓΓ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Ιάκωβος Καρατράσογλου

ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΝ ΕΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΑΓΓ. ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Ιάκωβος Καρατράσογλου Federation of Greek Industries Greek General Confederation of Labour CONFERENCE LIFELONG DEVELOPMENT OF COMPETENCES AND QUALIFICATIONS OF THE WORKFORCE; ROLES AND RESPONSIBILITIES Athens 23-24 May 2003

Διαβάστε περισσότερα

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Τι εννοούμε με τον όρο «μαθησιακά αποτελέσματα»; ΓΝΩΣΕΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ Ποια είναι τα αναμενόμενα οφέλη από την

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 ΕΝΔΟΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 Εργαστήριο 6: Το Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού

Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Ομιλία Δρ. Τάσου Μενελάου με θέμα: Προγράμματα Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΣΕΕΚ) του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Εκλεκτοί προσκεκλημένοι, αγαπητοί σπουδαστές, με ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

(Nοέμβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας

(Nοέμβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας Ανατροφοδότηση από Διευθυντές/Διευθύντριες και εκπαιδευτικούς, σχετικά με τις ενέργειες για στήριξη των παιδιών με αυξημένες πιθανότητες για λειτουργικό αναλφαβητισμό (Nοέμβριος 2015) 1. Ταυτότητα της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ σε περίπτωση που οι πιστωτικές μονάδες απονέμονται σε διακριτά μέρη του

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 1: Εισαγωγή Ένταξη Ενσωμάτωση της Πληροφορικής στην Εκπαίδευση, Φάσεις και Μοντέλα Ένταξης Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο...

1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο... 1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο... Οι Επιμορφωτικές Ανάγκες των Διοικητικών Υπαλλήλων των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών: Μια Εμπειρική Διερεύνηση στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Η μέθοδος Delphi και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στις Επιστήμες της Αγωγής

Η μέθοδος Delphi και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στις Επιστήμες της Αγωγής Η μέθοδος Delphi και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στις Επιστήμες της Αγωγής Δρ Θεόδωρος Θεοδώρου και Καθηγητής Πέτρος Πασιαρδής Παρουσίαση στο συνέδριο «Επιστημολογικά και μεθοδολογικά ζητήματα της Επιστήμης

Διαβάστε περισσότερα

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου

Μανιάειο 6ο Δημοτικό Σχολείο Καλύμνου KENTΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΟ : ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Έντυπο Παρακολούθησης/ Ενδιάμεσης Αξιολόγησης του Σχεδίου Δράσης Αθήνα, Δεκέμβριος 2011 Το παρόν έντυπο

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

«Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών»

«Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών» Οµιλία στο Πρώτο Συνέδριο Κυπριακών Βιβλιοθηκών «Ο Ρόλος της Βιβλιοθήκης στον 21ον Αιώνα» 2 Νοεµβρίου 2001 Με θέµα «Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών» Εισαγωγή Επιτρέψετε

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη Αθήνα Απρίλιος 2008 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Στις επόμενες σελίδες γίνεται μια πρώτη προσπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών ΟιΤΠΕχαρακτηρίζουνόλαταμέσαπουείναιφορείς άυλων μηνυμάτων (χαρακτήρες, εικόνες, ήχοι). Η αξιοποίησή

Διαβάστε περισσότερα

Ανοικτά Ακαδηµα κά Μαθήµατα

Ανοικτά Ακαδηµα κά Μαθήµατα ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Ανοικτά Ακαδηµα κά Μαθήµατα Ανάλυση Σχεδίαση Υλοποίηση Αξιολόγηση Ανάλυση: Πληροφορίες σχετικά µε τις ανάγκες της εκπαίδευσης Σχεδίαση: Καθορισµός χαρακτηριστικών του εκπαιδευτικού λογισµικού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ (FUTURE SCENARIOS) Σκοπός

ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ (FUTURE SCENARIOS) Σκοπός ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ (FUTURE SCENARIOS) Σκοπός Με την ανάπτυξη σεναρίων για το μέλλον των σχολείων, οι συμμετέχοντες προκαλούνται να προσδιορίσουν τον τρόπο που οι τάσεις στην κοινωνία και τα σχολεία επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας 1 2 Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας μας, διεξήγαγε έρευνα ανάμεσα στους συμμαθητές μας.

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών

Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών 1ο Κεφάλαιο Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών Τις τελευταίες δεκαετίες, οι επιστημονικές ενώσεις, οι συνδικαλιστικοί φορείς και εκπαιδευτικοί της πράξης μέσω συνεδρίων

Διαβάστε περισσότερα

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση 390 παιδιά Το πλαίσιο εφαρμογής 18 τμήματα Μονάδα Ειδικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα