Προσεγγίσεις στην κοινωνιολογική σκέψη: κοινωνιολογική θεώρηση και κοινωνιολογική φαντασία. Νικολάου Σουζάννα Μαρία, Λέκτορας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Προσεγγίσεις στην κοινωνιολογική σκέψη: κοινωνιολογική θεώρηση και κοινωνιολογική φαντασία. Νικολάου Σουζάννα Μαρία, Λέκτορας"

Transcript

1 Προσεγγίσεις στην κοινωνιολογική σκέψη: κοινωνιολογική θεώρηση και κοινωνιολογική φαντασία Νικολάου Σουζάννα Μαρία, Λέκτορας Περίληψη: Η Κοινωνιολογία είναι µια σύγχρονη επιστήµη. Υπό την έννοια, όµως, του αντικειµένου που εξετάζει, η Κοινωνιολογία δεν είναι κάτι νέο, δεδοµένου ότι η Φιλοσοφία αρχικά ήταν συνδεδεµένη µε τη διδασκαλία περί κοινωνίας. Άρα πολλά στοιχεία της Κοινωνιολογίας προέρχονται από το φιλοσοφικό στοχασµό. Εκείνος που σκέφτεται κοινωνιολογικά θα πρέπει να έχει αποκτήσει φιλοσοφική παιδεία που θα του επιτρέπει να εξετάζει τα κοινωνικά ζητήµατα στη βάση του κοινωνιολογικού στοχασµού, δηλαδή να εφαρµόζει στον κοινωνικό κόσµο µια φιλοσοφία της γνώσης του Modus operandi. Αξιοποιώντας στην πράξη τη φράση του Mills (1970) ότι η εργασία του κοινωνιολόγου είναι προϊόν κοινωνιολογικής φαντασίας θα αναλύσουµε στην παρούσα εργασία τη δυνατότητα ανάπτυξης της φαντασίας ως απαραίτητο στοιχείο κοινωνιολογικής θεώρησης και ευρύτερης οπτικής θεώρησης των πραγµάτων. 1. Η ανάπτυξη της κοινωνιολογικής σκέψης: η επιστήµη της Κοινωνιολογίας Η παρατήρηση της κοινωνίας, των κοινωνικών θεσµών και µεταβολών, η ανάλυση πολιτικών συστηµάτων έχουν τις απαρχές τους στα έργα των φιλοσόφων, των θρησκευτικών διανοητών και των νοµοθετών κάθε πολιτισµού. Η προγενέστερη κοινωνική σκέψη αποτελεί τη βάση στην οποία στηρίχτηκε η ανάπτυξη της Κοινωνιολογίας ως νέας επιστήµης (Bottomore, 1983, σ. 90 κ.ε.). Σύµφωνα µε τον Ginsberg (1947: 2) οι πηγές της Κοινωνιολογίας είναι η Πολιτική Φιλοσοφία, η Φιλοσοφία της Ιστορίας, οι βιολογικές θεωρίες της εξέλιξης των ειδών και τα κινήµατα κοινωνικής µεταρρύθµισης, τα οποία προκάλεσαν την ανάγκη ανάληψης ερευνών για τις κοινωνικές συνθήκες (αρχαιότερη µάλιστα αυτών η Πολιτική Φιλοσοφία, πρβλ. και Γιούλτση, 2000, σ. 103 και 181 κ.ε.). Η φιλοδοξία µάλιστα της Φιλοσοφίας να ερµηνεύσει την πορεία του ανθρώπου στην ιστορία και ιδιαίτερα την κοινωνική κρίση που αντιµετώπισε η κοινωνία µε τη βιοµηχανική επανάσταση και η ανάγκη να διαµορφωθεί µια κοινωνική θεώρηση, στην οποία θα στηριζόταν η κοινωνική πολιτική, αποτέλεσε τη βάση για την ανάπτυξη της Κοινωνιολογίας. Αν µάλιστα θεωρήσει κανείς την Κοινωνιολογία ως µια θεωρία και διδασκαλία περί κοινωνίας τότε διαπιστώνει ήδη στην «Πολιτεία» του Πλάτωνα µια θεωρία περί της «δίκαιης και ορθής κοινωνίας» (δες και Αριστοτέλους, «Πολιτικά», «Ηθικά Νικοµάχεια», «Αθηναίων Πολιτεία»). Ο Πλάτων καταθέτει ένα «σχέδιο για την ιδανική πολιτεία», που απορρέει από τον πυρήνα της φιλοσοφικής του σκέψης (θεωρία των Ιδεών) και την κριτική της κοινωνίας της συγκεκριµένης εποχής, µε απώτερο στόχο τη δηµιουργία της δίκαιης αθηναϊκής πόλης ( εσποτόπουλος, 1978, σ. 46, υποσ. 1). Προτείνει την «έλλογη οργάνωση του όλου» µε µια ουσιαστική µεταρρύθµιση στο έκτο βιβλίο: τη διαµόρφωση των κοινωνικών τάξεων µε κυρίαρχη την τάξη των φιλοσόφων (Πλάτωνος, Πολιτεία 473 C11-E2). Αυτή η πρόθεση ενός σχεδίου της ιδανικής πολιτείας επέδρασε σε όλη τη µεταγενέστερη κοινωνική φιλοσοφία: η διαµόρφωση της ιδεώδους κοινωνίας ήταν πάντοτε σε άµεση συνάρτηση µε την κατάσταση που επικρατεί στην εκάστοτε κοινωνία (Τσάτσου, - 1 -

2 1980, σ ; εσποτόπουλος, 1978, σ , 31,33). Στη θεωρία περί «δίκαιης και ορθής κοινωνίας» εντάσσεται και η αναγκαιότητα του καταµερισµού της εργασίας για την ικανοποίηση των υλικών αναγκών (Πλάτωνος, Πολιτεία 369BC, 370A). Είναι ξεκάθαρη η αντίληψη ότι κάθε άνθρωπος µπορεί να ανταπεξέλθει µε επιτυχία σε ένα µόνο πράγµα, ενώ αν επιχειρήσει να κάνει πολλά θα αποτύχει παντελώς (Πλάτωνος, Πολιτεία 394E, 370B, 433A). Εποµένως, η αντίληψη που διαµορφώνεται ως προς την κοινωνικοποίηση είναι άµεσα συνδεδεµένη µε τις κοινωνικές συνθήκες που µπορεί για παράδειγµα να έχουν σχέση µε την αύξηση του πληθυσµού και να χαρακτηρίζουν µια ποσοτική µεταβολή ή ακόµα µε τη διαφοροποίηση των ρόλων που χαρακτηρίζουν µια ποιοτική µεταβολή της κοινωνικής δοµής (Πλάτωνος, Νόµοι 676Β και Αριστοτέλους, Πολιτικά Ι, 2) (πρβλ. αναλυτικά στο: Αντόρνο & Χορκχάιµερ, 1987, σ. 13 κ.ε. 31 κ.ε.). Γενικότερα επισηµαίνεται, ότι οι κοινωνικοφιλοσοφικές αντιλήψεις επηρεάζουν την κοινωνική πραγµατικότητα ακόµα περισσότερο, όταν διαλύεται η ιεραρχηµένη και κλειστή φεουδαρχική κοινωνία και διαµορφώνονται οι κατάλληλες συνθήκες για τις κατηγορίες της εξέλιξης και της κοινωνικής ανέλιξης (Αντόρνο & Χορκχάιµερ, 1987, σ ). Σύµφωνα µε τον Τερλεξή (1999, σ ) «για ένα µεγάλο µέρος του 19 ου αιώνα οι κοινωνικές επιστήµες στα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια στηρίζονταν ως επί πλείστον σε φιλοσοφικές αφετηρίες και προεκτείνονταν σε µακροκοινωνιολογικούς υπολογισµούς και κατευθύνσεις [ ]». Μάλιστα κατά τον Bottomore (1983, σ. 105 κ.ε.) οι ισχυρές σχέσεις µεταξύ Κοινωνιολογίας και Φιλοσοφίας ακόµη και σήµερα διακρίνονται στις εξής διαπιστώσεις: Πρώτα απ όλα υπάρχει και είναι αναγκαία µια φιλοσοφική ανάλυση των εννοιών, των µεθόδων και των επιχειρηµάτων που χρησιµοποιούνται στην Κοινωνιολογία, µια φιλοσοφία της Κοινωνιολογίας. εύτερον, η µελέτη της κοινωνικής συµπεριφοράς του ανθρώπου, της κοινωνικής αλληλεπίδρασης προϋποθέτει τη γνώση του επιστηµονικού διαλόγου περί των αξιών στην ηθική και κοινωνική φιλοσοφία. Και τέλος, τρίτον, η φιλοσοφική σκέψη είναι άµεσα συνδεδεµένη µε την Κοινωνιολογία, επειδή η κοινωνιολογική έρευνα δεν µπορεί να αγνοήσει τα µεγάλα προβλήµατα της κοινωνικής ζωής, όπως αυτά διατυπώνονται σε φιλοσοφικές κοσµοθεωρίες. Η Κοινωνιολογία διατυπώνει προβλήµατα έχοντας αφετηρία τη φιλοσοφία της κοινωνίας, στην οποία και επιστρέφει για να διαφωτίζει νέα προβλήµατα που αναδεικνύονται από την επιστηµονική ερµηνεία. Εξετάζοντας, λοιπόν, η Κοινωνιολογία την κοινωνική ζωή των ανθρώπων συνδέεται a priori µε τις άλλες επιστήµες, όπως την Κοινωνική Ανθρωπολογία, την Ψυχολογία, την Οικονοµική και Πολιτική επιστήµη, τη Φιλοσοφία και την Ιστορία, που από τη δική τους οπτική και µε τη δική τους επιστηµονική προσέγγιση εµπλέκουν στις διερευνήσεις τους την κοινωνική ζωή των ανθρώπων (Bottomore, 1983, σ. 90 κ.ε.). Ως πολυσήµαντη λέξη, κατά τον M.Weber (1983, σ. 217), η Κοινωνιολογία είναι µια επιστήµη που επιδιώκει να κατανοήσει ερµηνευτικά την κοινωνική συµπεριφορά και να προβεί στην «αιτιώδη εξήγηση της πορείας της και - 2 -

3 των συνεπειών της». Μεγάλη υπήρξε ωστόσο η δυσκολία της ως ύστερη επιστήµη να διαφοροποιήσει το αντικείµενό της από εκείνα των άλλων εµπειρικών κοινωνικών επιστηµών. Η ανάδειξή της ως επιστήµη µέσω του αιτήµατος της οριοθέτησής της ως πειθαρχηµένης και συστηµατικής συναγωγής και σύνθεσης γνώσεων που θεµελιώνονται και ελέγχονται µε τη χρήση συστηµατικών µεθόδων εµπειρικής έρευνας, όπως οι φυσικές επιστήµες, προσέκρουε στο ίδιο το αντικείµενό της δεδοµένου ότι η µελέτη της ανθρώπινης συµπεριφοράς διαφέρει από την παρατήρηση των γεγονότων του φυσικού κόσµου (Giddens, 2002, σ. 63). Όσο όµως περισσότερο προόδευε η διαµόρφωση των φυσικών επιστηµών µε νόµους προσδιορισµένους µε ακρίβεια, τόσο περισσότερο προωθούνταν το αίτηµα να διαµορφωθεί ένα αντίστοιχο µοντέλο για την κοινωνία. Αυτή η εξέλιξη οδήγησε στη θετική κοινωνιολογία του Comte µε την αναγνώριση φυσικών νόµων στις µεταβολές και αλλαγές στην κοινωνία, µε µέσα την καθαρή παρατήρηση, το πείραµα και τη συγκριτική µέθοδο. [Υπό το πλαίσιο αυτής της εξέλιξης, σύµφωνα µε τους Αντόρνο και Χορκχάιµερ (1987, σ. 20) διαφοροποιείται η Κοινωνιολογία, όπως προβάλλεται από τον Comte, από τη διδασκαλία περί κοινωνίας του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη]. Η εξέλιξη στη συνέχεια οδήγησε στην ανάπτυξη της νέας επιστήµης, όπου όµως το θεωρητικό στοιχείο διατηρήθηκε χωρίς να χαθεί, τόσο ως προς την ύπαρξη ενός σκιαγραφήµατος της ολότητας όσο και ως προς το σχήµα της µεθοδολογίας, της θεωρίας που στηρίζει την επιστήµη ή των επιµέρους κλάδων της. Στο δεύτερο µισό του 19ου αιώνα και τις αρχές του 20ου διαµορφώνεται η Κοινωνιολογία ως αυτόνοµη επιστήµη. Σηµαντική υπήρξε η συµβολή στην πρόοδο της επιστήµης των Comte, Durkheim, Spencer και Marx σε ό,τι αφορά στην αυτονοµία της και το αντικείµενό της. Η νέα επιστήµη, όπως εξελίχθηκε, έχει αντικείµενό της τη συστηµατική παρατήρηση των προϋποθέσεων και µορφών της κοινωνικής ζωής, τις σχέσεις των ανθρώπων µεταξύ τους, τις σχέσεις των οµάδων και των κοινωνικών συστηµάτων, τη δοµή της κοινωνίας (κοινωνική στρωµάτωση, κοινωνική µεταβολή) (Γέµτος, 2003, σ. 160). Μπορεί, δηλαδή, να αναλύει, να παρατηρεί και να εξετάζει µε τη χρήση συστηµατικών µεθόδων εµπειρικής έρευνας: α. τις µορφές κοινωνικοποίησης β. τα διάφορα πεδία της κοινωνικής πραγµατικότητας, τις διάφορες «περιοχές» της συνολικής κοινωνίας, όπως τις κοινωνικές τάξεις, τα κοινωνικά στρώµατα, τις κοινωνικές οµάδες και τη δυναµική τους, τις κοινωνικές οργανώσεις, τον κοινωνικό έλεγχο κ.ά. και ποτέ το άτοµο έξω από τους κοινωνικούς του προσδιορισµούς και τελικώς να αποτιµά λογικά τα επιχειρήµατά της (Αντόρνο & Χορκχάιµερ, 1987, σ. 21 κ.ε Παναγιωτόπουλος, 2007, σ. 9-15). 2. Ο τρόπος σκέψης του Κοινωνιολόγου Κάθε κοινωνιολογική θεώρηση προϋποθέτει ένα ευρύτερο οπτικό πεδίο, µια κοινωνιολογική οπτική (Μπέργκερ, 1983, σσ. 44; 68). Ο Durkheim (1994: 92) πρώτος επισηµαίνει ότι τα κοινωνικά φαινόµενα καθαυτά πρέπει να εξετάζονται ανεξάρτητα από τα συνειδητά υποκείµενα που τα αντιλαµβάνονται, πρέπει να µελετηθούν απ έξω σαν εξωτερικά πράγµατα. Εποµένως, κάθε κοινωνιολογική - 3 -

4 προσέγγιση ενός κοινωνικού ζητήµατος προϋποθέτει τη διερεύνηση της πραγµατικότητας που βρίσκεται κάτω από τα επιφαινόµενα, πέρα από τα εµφανή εξωτερικά πλαίσια, κοντολογίς την ανίχνευση νέων επιπέδων της πραγµατικότητας (Charon, 2000). Απαραίτητο στοιχείο της κοινωνιολογικής οπτικής είναι η «κοινωνιολογική φαντασία». Ο όρος πρόεκυψε από τις εργασίες του C. W. Mills, όταν πρότεινε την ανάληψη ερευνών για τα σηµαντικά κοινωνικά και πολιτικά ζητήµατα του µεταπολεµικού κόσµου µε περισσότερη φαντασία. Η κοινωνιολογική φαντασία αποτελεί απαραίτητο εργαλείο κάθε κοινωνιολόγου και απαιτεί την αποστασιοποίησή του από τις κοινωνικές διαδικασίες της καθηµερινής ζωής, προκειµένου να τις θεωρήσει από άλλη οπτική γωνία. «Με την κοινωνιολογική φαντασία αποκτά κανείς τη δυνατότητα να συλλάβει το νόηµα που έχει η µεγάλη ιστορική πορεία για την εσωτερική ζωή και τη σταδιοδροµία των ατόµων. Αποκτάει τη δυνατότητα να κατανοήσει µε ποιον τρόπο τα άτοµα αυτά, στη δίνη των καθηµερινών τους εµπειριών, αναπτύσσουν συχνά µια ψεύτικη συνείδηση της κοινωνικής τους θέσης. [ ] Με τον τρόπο αυτό, η προσωπική ανησυχία των ατόµων διοχετεύεται σε ορισµένα σαφή κοινωνικά προβλήµατα και η αδιαφορία του κοινού µετασχηµατίζεται σε ενεργό συµµετοχή στα προβλήµατα αυτά» (Mills, 1985, σ ). Ο κοινωνιολόγος θα θεωρήσει τα κοινωνικά γεγονότα όχι µόνο από την οπτική της επίδρασής ή επιρροής τους σε ένα µεµονωµένο άτοµο, αλλά υπό τη γενικότερη σκοπιά του δηµόσιου ενδιαφέροντος, της επιρροής ή των επιπτώσεών τους στην κοινωνία (Mills, 1985, σ. 13). Ένα παράδειγµα: η φτώχεια µπορεί να αποτελεί για τον άνθρωπο που τη βιώνει ουσιαστικό πρόβληµα, που τον ταλανίζει µε προεκτάσεις στην προσωπική, κοινωνική, ατοµική και οικογενειακή ζωή και µπορεί να τον οδηγήσει ακόµα και σε αδιέξοδο. Ο κοινωνιολόγος θεωρεί το ίδιο αυτό πρόβληµα πέρα από τα όρια της προσωπικής δυστυχίας και ανέχειας, επειδή εκατοµµύρια άνθρωποι στο πλανήτη αντιµετωπίζουν την ίδια κατάσταση: πρόκειται κατ ουσίαν για ένα κοινωνικό ζήτηµα που ενδιαφέρει όλους τους ανθρώπους και αποτελεί ευρύτερα ένα κοινωνικό γεγονός µε µεγάλες προεκτάσεις (Giddens, 2002, σσ ). Στην Κοινωνιολογία περισσότερο από άλλες επιστήµες τα σύνορα µεταξύ επιστήµης και κοινής γνώσης είναι πιο δυσδιάκριτα (Bourdieu, et al. 2007: 125). Γενικότερα, κυριαρχεί η αντίληψη ότι ο κοινωνιολόγος, επειδή ασχολείται µε τη διερεύνηση της κοινωνικής πραγµατικότητας, µε καθηµερινές καταστάσεις της κοινωνικής ζωής, την οποία διάγουµε, στην ουσία ασχολείται µε κάτι για το οποίο λίγο πολύ όλοι έχουν µια γνώµη, γνωρίζουν ή πιστεύουν πως γνωρίζουν κοντολογίς ο καθένας θα µπορούσε να είναι και κοινωνιολόγος (Κουζέλης, 1991, σ. 314; Μπέργκερ, 1983, σ. 25 κ.ε., 31). Ο κοινωνιολόγος, όµως, έχει διαφορετικές αξιώσεις παρατηρώντας ή διερευνώντας µια κοινωνική διαδικασία. Θα προσπαθήσουµε να αποσαφηνίσουµε αυτές τις αξιώσεις αναδεικνύοντας τη χρησιµότητα του κοινωνιολόγου και ευρύτερα της Κοινωνιολογίας. Ο Κοινωνιολόγος ζει σε µια συγκεκριµένη κοινωνία που έχει µια ορισµένη κοινωνική δοµή. Μελετά την κοινωνική ζωή και την ανθρώπινη συµπεριφορά. ιαφέρει όµως το έργο του, η µελέτη αυτή από το έργο π.χ. του φυσικού επιστήµονα - 4 -

5 που παρατηρεί τα αντικείµενα της φύσης. Ο κοινωνιολόγος ασχολείται µε ανθρώπους και δράσεις αυτών και όχι µε άψυχο υλικό. Έχει να παρατηρήσει, να αναλύσει και να ερµηνεύσει άτοµα µε συνείδηση, τα οποία δρουν σε ένα κοινωνικό περιβάλλον, µια κοινωνία µε συγκεκριµένη δοµή, και τα οποία προσδίδουν στις πράξεις τους νόηµα και σκοπό. Οι άνθρωποι µέσω των δραστηριοτήτων τους διαµορφώνουν τον κοινωνικό κόσµο και ταυτόχρονα διαµορφώνονται από αυτό. Η κοινωνική ζωή διαµορφώνεται από τις κοινωνικές πράξεις των ανθρώπων που διενεργούνται βάσει συγκεκριµένων σκοπών και άλλοτε έχουν αποτελέσµατα εκούσια και άλλοτε µη προβλεπόµενα και ακούσια (Giddens, 2002, σ. 63; Ritsert, 1996, σ. 21 κ.ε.; Μπέργκερ, 1983, σ , 40-41). Ο Κοινωνιολόγος ζει σε µια συγκεκριµένη κοινωνία που έχει µια ορισµένη κοινωνική δοµή. Στο πλαίσιο αυτό παρατηρεί τα κοινωνικά δρώµενα, παρατηρεί πώς ενεργούν οι άνθρωποι στις διάφορες κοινωνικές διαδικασίες και µελετά το νόηµα που δίνουν στην πράξη (συµπεριφορά) του άλλου σε κάθε τέτοια κοινωνική διαδικασία (δες αναλυτικά για το νόηµα, το υποκειµενικό νόηµα και τη σχέση µε την πράξη Μ. Weber, 1983, σ. 217). Γύρω από όλο αυτό διαµορφώνεται η αντίληψη για τη σηµασία της σχέσης µεταξύ των ανθρώπων. Ο κοινωνιολόγος, δηλαδή, προσπαθεί να αποσπάσει πληροφορίες για το νόηµα που δίνει στην πράξη (συµπεριφορά) κάθε άνθρωπος, να κατανοήσει, πώς σκέφτονται οι άνθρωποι που εξετάζει, για τη διαδικασία, τι γνωρίζουν, σε τι αποβλέπουν σε σχέση µε αυτήν κ.ά. Πρόκειται ουσιαστικά για µια µεµονωµένη διαδικασία, η οποία όµως εντάσσεται σε ευρύτερους κοινωνικούς συσχετισµούς, επειδή στη σχέση των ανθρώπων µπορεί να παρεµβάλλονται άµεσα ή έµµεσα και άλλες κοινωνικές διαδικασίες ή µπορεί οι άνθρωποι που εξετάζει ο κοινωνιολόγος να έχουν ισχύ και εξουσία, να επηρεάζουν από τη θέση τους την κατεύθυνση της κοινωνίας (Ritsert, 1996, σ. 26 κ.ε.). Με τη συµβολή της κοινωνιολογικής φαντασίας µπορεί να συλλάβει αυτό που συµβαίνει στον κόσµο και αυτό που συµβαίνει µέσα του. «Η συνειδητή αυτοθεώρηση του σύγχρονου ανθρώπου [ ] οφείλεται, σε µεγάλο βαθµό, στο ότι νιώθει βαθιά την κοινωνική σχετικότητα και τη µεταπλαστική δύναµη της ιστορίας. Η κοινωνιολογική φαντασία είναι η πιο γόνιµη µορφή αυτής της συνειδητότητας» (Mills, 1985, σ. 16). Ο Κοινωνιολόγος ζει σε µια συγκεκριµένη κοινωνία που έχει µια ορισµένη κοινωνική δοµή. Επειδή εξετάζει τα κοινωνικά γεγονότα από απόσταση, είναι έξω από αυτά, γνωρίζει τι σκέφτονται, τι επιθυµούν και σε τι αποβλέπουν οι άνθρωποι µε την πράξη (συµπεριφορά) τους µε µεγαλύτερη ακρίβεια από ό,τι οι ίδιοι. Αναγνωρίζει την επίδραση των κοινωνικών παραγόντων σε κάθε ανθρώπινη πράξη, δηλαδή διαφοροποιεί τους σκοπούς της συµπεριφοράς από τα ακούσια και εκούσια αποτελέσµατα αυτής ανάλογα µε την επίδραση κοινωνικών παραγόντων. Κάθε φορά που εξετάζει και διατυπώνει κοινωνικά ζητήµατα θα πρέπει να κάνει µια ξεκάθαρη αναφορά σε σειρά κοινωνικών και ατοµικών προβληµάτων και να δίνει διάσταση στην έρευνα για τις αιτιακές σχέσεις ανάµεσα στο ατοµικό περιβάλλον και την κοινωνική διάρθρωση (Mills, 1985, σ. 208). Εποµένως, ο κοινωνιολόγος είναι σε θέση α) να κάνει έναν ευρύτερο κοινωνικό συσχετισµό και να διαµορφώσει µια - 5 -

6 κριτική στάση απέναντι στην πράξη και τη σκέψη και β) µε τα µέσα της κοινωνιολογικής σκέψης να ερµηνεύσει κοινωνικά γεγονότα και να τα συνδέσει µε την κοινωνική δοµή και τη λειτουργία της κοινωνίας. Για παράδειγµα µπορεί να παρατηρήσει και να ερµηνεύει τη δυνατότητα χρήσης της «επίσηµης» γλώσσας του σχολείου που ευνοεί τους µαθητές συγκεκριµένων κοινωνικών στρωµάτων ως δυνατότητα κοινωνικής ανέλιξης. ηλαδή, ο τρόπος µε τον οποίο είναι δοµηµένη η ίδια η κοινωνία επηρεάζει κοινωνικές διαδικασίες µε τις οποίες έρχονται οι άνθρωποι σε επαφή καθηµερινά. Ο Κοινωνιολόγος ζει σε µια συγκεκριµένη κοινωνία που έχει µια ορισµένη κοινωνική δοµή. Χρησιµοποιεί την επιστήµη του (η Κοινωνιολογία είναι µια ακριβής επιστήµη, Ritsert, 1996, σ. 147 κ.ε.), τη θεωρία της, δηλαδή ένα σύνολο νόµων που είναι συνδεδεµένοι µεταξύ τους, έτσι ώστε να µπορεί να συναχθεί τουλάχιστον ένας νόµος από τους άλλους, για να ερµηνεύσει ένα συµβάν, ένα γεγονός (Τσαούση, 1983, σ. 104). Αναζητά τους νόµους και τις οριακές συνθήκες από τις οποίες µπορεί να συναχθεί ένα νόµος που θα είναι σε θέση να προβλέψει τυχόν µελλοντικά γεγονότα, να συναγάγει συµβάντα που δεν έχουν ακόµα παρατηρηθεί. Όταν αυτά θα εµφανιστούν τότε η πρόβλεψη / η πρόγνωση είναι σωστή. ηλαδή, ο κοινωνιολόγος εφαρµόζει στον κοινωνικό κόσµο µια ρασιοναλιστική φιλοσοφία της γνώσης και ένα τρόπο επιστηµονικής προσέγγισης µε στόχο να αντικειµενικοποιήσει το άρρητο «να αναδείξει το κρυφό και κεκαλυµµένο, να διασπάσει, συσχετίζοντας φαινοµενικά ασύµβατες διαστάσεις φαινοµένων, αυτό που η ιδεολογία ενώνει, µιας µεθόδου που βασίζεται σε µια αντίληψη για τις κοινωνικές σχέσεις, η οποία οργανώνεται γύρω από τις υλικές, συµβολικές και θεσµοθετηµένες σχέσεις κυριαρχίας [ ]» (Παναγιωτόπουλος, 2007, σ. 13). Η διαδικασία, την πορεία της οποίας ακολουθεί ο κοινωνιολόγος κατά την εργασία του, µπορεί να περιγραφεί πολύ συνοπτικά ως εξής: (1) Ο κοινωνιολόγος παρατηρεί µε ακρίβεια και καταγράφει µε προτάσεις παρατήρησης τις κοινωνικές διαδικασίες (2) Η παρατήρηση τον οδηγεί στη δηµιουργία υποθέσεων για την κατανόηση του τι συµβαίνει. ηλαδή, διατυπώνει µια υπόθεση για µια νοµοτελειακή σχέση στην κοινωνία και στη συνέχεια µπορεί βάσει των κανόνων της κριτικής ορθολογιστικής τέχνης (σύµφωνα µε την κριτικοορθολογιστική Κοινωνιολογία που συνιστά µια φιλοσοφική τοποθέτηση) να ασκεί κριτικό έλεγχο (3) Καταγράφει τις προσδοκίες στηριζόµενος σε λογικές βάσεις, δηλαδή ανάλογα µε το τι ορίζουν οι κανονιστικοί νόµοι της κοινωνίας για τη δραστηριότητα των ανθρώπων (Ritsert, 1996, σ ). Ο κοινωνιολόγος γνωρίζει τον επιστηµονικό κοινωνιολογικό χώρο και δεν περιορίζει την κοινωνιολογική τέχνη στην επανεπεξεργασία θεωρητικών και µεταθεωρητικών στοιχείων αλλά διαθέτει το απαραίτητο κοινωνιολογικό βλέµµα που στοιχειοθετείται αφενός στις κοινωνιολογικές του γνώσεις αφετέρου στο θεωρητικό Modus operandi, στον τρόπο λειτουργίας που συνοψίζει όλες τις εφαρµοσµένες αρχές, µεθόδους, πρακτικές που χρησιµοποιεί (Παναγιωτόπουλος, 2007, σ. 13). Είναι καρπός της κοινωνιολογικής φαντασίας να µπορεί να µετατοπίζεται από τον πολιτικό - 6 -

7 τοµέα στον ψυχολογικό, από την εξέταση µιας οικογένειας στις διάφορες µορφές οικογένειας σε όλον τον κόσµο, από τα θρησκευτικά δόγµατα στις στρατιωτικές εντολές κοκ. (Mills, 1985, σ. 16). Ο κοινωνιολόγος λαµβάνει υπόψη του την πολλαπλότητα των προσεγγίσεων και ερµηνειών του αντικειµένου που παρατηρεί, τη συνύπαρξη των διαφορετικών κοινωνιολογικών σχολών και σέβεται τον πολυπαραδειγµατικό χαρακτήρα της Κοινωνιολογίας (για την πολυπαραδειγµατική φύση της Κοινωνιολογίας δες αναλυτικά Κουζέλης, 1996, σ. 322 κ.ε). Έχοντας γνώση των διαφόρων ρευµάτων, που αποτελούν την προϋπόθεση της κατασκευής του λογικού νήµατος των κανονιστικών αρχών της κοινωνίας, ασκεί κριτικό έλεγχο των γεγονότων. Βάσει των παραπάνω παρουσιάζει τους πολλαπλούς κοινωνιολογικούς τρόπους σκέψης µέσα από τις έννοιές τους, µέσα από την αντιπαράθεση των εννοιακών τους πλαισίων, δηλαδή εξετάζει τι τους συνδέει, ποιες είναι οι διαφορές τους και ποια τα όρια µεταξύ τους. Σε αυτήν την αντιπαράθεση στοιχειοθετείται και η κριτική των διαφορετικών κοινωνιολογικών θεωριών. Η πολυπαραδειγµατικότητα της φύσης της Κοινωνιολογίας λόγω αντικειµένου είναι αναγκαία στο πλαίσιο και τους ορισµούς των εννοιών της. Εποµένως, ο κοινωνιολόγος προχωρά συνθετικά από τις γενικές έννοιες στις πιο συγκεκριµένες χρησιµοποιώντας διαφορετικά παραδείγµατα ως «αυτοτελή επιστηµονικά οικοδοµήµατα», κατασκευάζοντας µοντέλα ερµηνείας των κοινωνικών σχέσεων και πράξεων για κάθε παράδειγµα. Χρησιµοποιεί την άµεση εµπειρική καθηµερινότητα και το λόγο της ως υλικό, τα αποδοµεί και στη συνέχεια αναδοµεί την επιστηµονική σύλληψη µε τη χρήση των εννοιολογικών όρων κάνοντας µια άσκηση στο χειρισµό, µια κριτική άσκηση, ελέγχοντας τους όρους (Κουζέλης, 1991, σ. 239 Κουζέλης, 1996). Η µετάδοση ενός επιστηµονικού κοινωνιολογικού τρόπου σκέψης και λειτουργίας επιτυγχάνεται µέσω της εξοικείωσης του τρόπου παραγωγής εννοιών και αποφάνσεων και µέσω της συµµετοχής σε αυτή τη διαδικασία παραγωγής (Κουζέλης, 1996, σ. 329 Mendras, 1991, σ Παναγιωτόπουλος, 2007, σ. 14). 3. Σύνοψη Επειδή η Κοινωνιολογία επικεντρώνεται στον κοινωνικό κόσµο, στις κοινωνικές διαδικασίες, τις επιδράσεις αυτών στη ζωή µας και τη ζωή των άλλων, ο κοινωνιολογικός τρόπος σκέψης µας επιτρέπει να δούµε τον κοινωνικό κόσµο από όλες τις πλευρές, να τον κατανοήσουµε καλύτερα και να συνειδητοποιήσουµε τις διαφορές µας. Όσο περισσότερο κατανοούµε τον τρόπο δράσης µας και τη λειτουργία της κοινωνίας, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να προβλέψουµε το µέλλον µας και να το επηρεάσουµε. Μαθαίνω να σκέφτοµαι κοινωνιολογικά σηµαίνει πρωτίστως ότι έχω αυξηµένη αυτοσυνείδηση που µου δίνει τη δυνατότητα να κατανοήσω καλύτερα το νόηµα των πράξεών µου και της συµπεριφοράς µου, όπως και των άλλων, και µε τρόπο δηµιουργικό να συνδέσω τις καταστάσεις της ζωής µου µε πορίσµατα των κοινωνιολογικών ερευνών. Άρα µου δίνεται η δυνατότητα να αποτιµήσω κάθε µέτρο - 7 -

8 πολιτικής της κοινωνίας που ζω και µε επηρεάζει και να αντλώ οφέλη από την κοινωνιολογική έρευνα για την ζωή µου (Giddens, 2002: 64-66). ΚΟΙΝΩΝΙΑ (κοινωνική δοµή, κανόνες, νόµοι) ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΟΣ Κοινωνιολογική θεωρία: θεωρητικές προτάσεις, προσεγγίσεις, ερµηνείες, «θεωρία του κοινωνικού», «θεωρία γνώσης του κοινωνικού» Παρατήρηση κοινωνικού γεγονότος Υποθέσεις, προτάσεις βάσης (επιστηµονική µέθοδος αναζήτησης της κατάστασης της κοινωνικής πραγµατικότητας) ΑΤΟΜΟ Α: ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΑΝΕΡΓΙΑ Γνώση του γεγονότος, σηµασία που δίνει στην κατάσταση Ευρύτεροι κοινωνικοί συσχετισµοί: κοινωνικές διαδικασίες που ενδέχεται να επηρεάζουν την κατάσταση Έρευνα: η ανεργία ως φαινόµενο κοινωνικό (από πού εξαρτάται π.χ. δοµή της κοινωνίας, οικονοµική πολιτική, ποιος µπορεί να επηρεάσει, να ασκεί εξουσία στη συγκεκριµένη κατάσταση) ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΟΥ 1. Επιβεβαίωση της θεωρίας 2. Πρόβλεψη µελλοντικής κατάστασης Σχεδιάγραµµα 1. Ο τρόπος σκέψης του κοινωνιολόγου Βιβλιογραφία Bourdieu, Pierre, Chamboredon, Jean-Claude, Passeron, Jean-Claude (2007). Η τέχνη του κοινωνιολόγου. Επιστηµολογικά προαπαιτούµενα. (προλ. Ν. Παναγιωτόπουλος, µτφρ. Ε. Γιαννοπούλου,. Φιλιππουλίτης). Αθήνα: Μεταίχµιο. Charon, Joel, M. (2000). Ten Questions: A Sociological Perspective. Fourth Edition. Wadsworth. εσποτόπουλος, Κωνσταντίνος, Ι. ( ). Μελετήµατα Πολιτικής Φιλοσοφίας. Αθήνα: Παπαζήση. Giddens, Anthony (2002). Κοινωνιολογία. (µτφρ. επιµ..γ. Τσαούσης). Αθήνα: Gutenberg. Ginsberg, Morris (1947). Reason and Unreason in Society, Essays in Sociology and Social Philosophy. London School of Economics and Political Science. London

9 Keynes, John Maynard (1936). The General Theory of Employment, Interest and Money. Macmillan Cambridge University Press for Royal Economic Society. London: Macmillan (reprinted 2007). Κουζέλης, Γεράσιµος (1996), Η Κοινωνιολογία ως Άσκηση, στο: J. Ritsert, Τρόποι σκέψης και βασικές έννοιες της Κοινωνιολογίας: Μια εισαγωγή, Αθήνα: Κριτική Επιστηµονική Βιβλιοθήκη, σ Κουζέλης, Γεράσιµος (1991). Από το βιωµατικό στον επιστηµονικό κόσµο. Ζητήµατα κοινωνικής αναπαραγωγής της γνώσης. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική Επιστηµονική Βιβλιοθήκη. Μαρκούζε, Χέρµπερτ (1954). Λογική και Επανάσταση. Η άνοδος της κοινωνικής θεωρίας. Τόµ. Β. (µτφρ. Φ. Κονδύλης). Αθήνα: Ι.. Αρσενίδης. Mendras, Henri (1991). Στοιχεία Κοινωνιολογίας. (επιµ. µτφρ. προλ. Ι.Λαµπίρη- ηµάκη, µτφρ. Ο. Πολυχρονοπούλου). Αθήνα: ΕΚΚΕ. Mills, C. Wright (1985). Η κοινωνιολογική φαντασία. (µτφρ. Ν. Μακρυνικόλα, Σ. Τσακνιάς, επιµ. Γ.Η. Χάρης) Αθήνα: Παπαζήση. Mills, C. Wright (1970). The Sociological Imagination. Harmondsworth: Penguin. Μπέργκερ, Π. (1983). Πρόσκληση στην Κοινωνιολογία. Μια Ανθρωπιστική Προοπτική. (µτφρ. Ε. Τσελέπογλου). Αθήνα: Μπουκουµάνη. Παναγιωτόπουλος Νίκος (2007). Πρόλογος της ελληνικής έκδοσης. Στο: P. Bourdieu, J.C Chamboredon, J.C. Passeron. Η τέχνη του κοινωνιολόγου. Επιστηµολογικά προαπαιτούµενα. (µτφρ. Ε. Γιαννοπούλου,. Φιλιππουλίτης).(σσ. 9-15). Αθήνα: Μεταίχµιο. Τερλεξής, Πανταζής (1999). Max Weber. Το ξεµάγεµα του κόσµου. Τοµ. 1 ος. Αθήνα: Παπαζήση. Τσαούσης,.Γ. (1984). Χρηστικό λεξικό Κοινωνιολογίας. Αθήνα: Gutenberg. Τσάτσου, Κωνσταντίνου ( ). Η κοινωνική φιλοσοφία των αρχαίων Ελλήνων. Αθήνα: Βιβλιοπωλείον της «Εστίας». Weber Max (1983). Βασικές έννοιες Κοινωνιολογίας. (εισ. µτφρ. Μ. Κυπραίος). Αθήνα: Κένταυρος

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής Σε τι αναφέρεται το μάθημα ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία Σωτήρης Χτούρης,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ: ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ

Η ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ: ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ 1 Η ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ: ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ Η ποιοτική έρευνα έχει επιχειρηθεί να ορισθεί με αρκετούς και διαφορετικούς τρόπους εξαιτίας

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας 1. Ορισµός και αντικείµενο της Κοινωνιολογίας 1.1. Κοινωνιολογία και κοινωνία Ερωτήσεις του τύπου «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις ως Σωστές ή Λανθασµένες,

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΑΣΠΑΙΤΕ ΕΠΑΙΚ 2013-2014 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΜΑΥΡΙΚΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ «Ο ΕΝΣΤΕΡΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΞΙΩΝ-ΕΝΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ» ΣΤΑΜΑΤΑΚΗ ΜΑΡΙΑ ΤΣΕΜΕΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΥΝΤΥΧΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Γενικής Υποδομής Υποχρεωτικό. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις. Ελληνική

Γενικής Υποδομής Υποχρεωτικό. Δεν υφίστανται προϋποθέσεις. Ελληνική ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ GD0350 ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Κοινωνιολογία ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ σε περίπτωση που οι πιστωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες και υλικό του μαθήματος είναι διαθέσιμα ηλεκτρονικά στην πλατφόρμα eclass.uth.gr

Πληροφορίες και υλικό του μαθήματος είναι διαθέσιμα ηλεκτρονικά στην πλατφόρμα eclass.uth.gr Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κωδικός μαθήματος: SEAB109 (3Ω/Υ) Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο σπουδών: 3o και 4 ο Μονάδες ECTS: 6 Διδάσκων: Γιάννης Πεχτελίδης e mail: pechtelidis@uth.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ β. φιλιας, μ. κουρουκλη γ. ρουσσης, κ. κασιματη λ. μουσουρου, α. παπαριζος ε. χατζηκωνσταντη μ. πετρονωτη, γ. βαρσος φ. τσαλικογλου-κωστοπουλου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ PSY 301 Φιορεντίνα Πουλλή. Μάθημα 1ο

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ PSY 301 Φιορεντίνα Πουλλή. Μάθημα 1ο ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ PSY 301 Φιορεντίνα Πουλλή 1 ΚΥΡΙΩΣ ΒΙΒΛΙΟ Τίτλος : Κοινωνική Ψυχολογία: Εισαγωγή στη μελέτη της κοινωνικής συμπεριφοράς Συγγραφέας : Κοκκινάκη, Φ. 2 Μάθημα 1 ον -Δομή Μαθήματος Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Υγείας

Κοινωνιολογία της Υγείας Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Κοινωνιολογία της Υγείας Ενότητα 1:Βασικές κοινωνιολογικές έννοιες Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Νοσηλευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης 1 ηµ. Τζωρτζόπουλος ρ. Φιλοσοφίας Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ02 Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης Αριστοτέλης Ενότητα 15η 1. Μετάφραση Γι αυτόν που ασχολείται µε το σύστηµα διακυβέρνησης, πιο ειδικά µε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας. Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου

Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας. Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου Ηπόλη, όπως την αντιλαμβανόμαστε, είναι μια ιδέα του Διαφωτισμού Ο Ρομαντισμός την αμφισβήτησε Η Μετανεωτερικότητα την διαπραγματεύεται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Παιδαγωγική

Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Εισαγωγή στην Παιδαγωγική ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ Εαρινό εξάµηνο 2013-2014 ιδάσκουσα: Μαρία ασκολιά Επίκουρη καθηγήτρια Τµήµα Φ.Π.Ψ. Θεµατική του µαθήµατος Έννοια και εξέλιξη της Παιδαγωγικής ως επιστήµης

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Ποιός είναι ο σκοπός του μαθήματος μας? Στο τέλος του σημερινού μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

3. Κριτική προσέγγιση

3. Κριτική προσέγγιση Επιστημολογική προσέγγιση της σχέσης θεωρίας και πράξη 3. Κριτική προσέγγιση Καθηγητής Κώστας Χρυσαφίδης Πανεπιστήμιο Αθηνών ΤΕΑΠΗ e.mail:kchrys@ecd.uoa.gr Θεωρία και Πράξη Κριτική Προσέγγιση Οι θετικιστικές

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Προτάσεις Βιβλιογραφίας (ελληνική βιβλιογραφία) Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Οι προτάσεις αυτές σκοπόν έχουν να διευκολύνουν τους καθηγητές στην αναζήτηση υλικού, από το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY»

«CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AND BUSINESS MORALITY» Σ Υ Ν Ε Σ Μ Ο Σ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Ω Ν Β Ι Ο Μ Η Χ Α Ν Ι Ω Ν Οµιλία του Γενικού ιευθυντή, Μέλους του Σ του ΣΕΒ κ. Ιωάννη ραπανιώτη στο ιεθνές Συνέδριο για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη «Εξασφαλίζοντας ένα µέλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ 1. Να γράψετε ένα κείµενο, όπου θα αναφέρετε τα στοιχεία που συναγάγουµε για τη δοµή και τη λειτουργία της αθηναϊκής πολιτείας από τον «Ὑπὲρ Μαντιθέου» λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Φιλοσοφία της παιδείας

Φιλοσοφία της παιδείας Ενότητα 1 η : Εισαγωγή στη Φιλοσοφία της Παιδείας Ρένια Γασπαράτου Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης & της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας να γίνει

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση)

Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση) 18 Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση) Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ο John Turner και οι συνεργάτες του (Turner, 1985, Turner et al. 1987), θεωρητικοί και ερευνητές

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΞΕΚΙΝΩΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΡΩΤΗ: Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΞΕΚΙΝΩΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΡΩΤΗ: Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΡΩΤΗ: Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Τα φιλοσοφικά ερωτήματα: Δε μοιάζουν με τα επιστημονικά, γιατί δε γνωρίζουμε: από πού να ξεκινήσουμε την ανάλυσή τους ποια μέθοδο να ακολουθήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ Γιάννης Ιωάννου Β.Δ. MSc, MA 1 Θεωρητικό Υπόβαθρο Φιλοσοφία & Γνωστική Ψυχολογία Το Μεταμοντέρνο κίνημα Αποδοχή της διαφορετικότητας Αντίσταση στις συγκεντρωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ ΜΑΘΗΜΑ 3ο Μάνατζµεντ - Ορισµοί H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί... η τέχνη να φέρνεις εις πέρας κάθε έργο µε τη στήριξη και την συµµετοχή ατόµων οργανωµένων

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές του αντι θετικιστικού κινήματος. Τα άτομα έχουν πρόθεση και δημιουργικότητα στη δράση τους, δρουν εσκεμμένα και κατασκευάζουν νοήματα.

Βασικές αρχές του αντι θετικιστικού κινήματος. Τα άτομα έχουν πρόθεση και δημιουργικότητα στη δράση τους, δρουν εσκεμμένα και κατασκευάζουν νοήματα. Βασικές αρχές του αντι θετικιστικού κινήματος. Τα άτομα έχουν πρόθεση και δημιουργικότητα στη δράση τους, δρουν εσκεμμένα και κατασκευάζουν νοήματα. Τα άτομα κατασκευάζουν με ενεργό τρόπο τον κοινωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Περιεχόµενα 7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α Η ΠΑΙ ΑΓΩΓΟΥΣΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ... 17 Το αντικείµενο της Παιδαγωγικής, η παιδαγωγούσα διδασκαλία, ο ρόλος της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Οπτική αντίληψη. Μετά?..

Οπτική αντίληψη. Μετά?.. Οπτική αντίληψη Πρωτογενής ερεθισµός (φυσικό φαινόµενο) Μεταφορά µηνύµατος στον εγκέφαλο (ψυχολογική αντίδραση) Μετατροπή ερεθίσµατος σε έννοια Μετά?.. ΓΙΑ ΝΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΟΥΜΕ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

der großen Transformation..Artikel und Aufsätze(1920-1947),Band 3, Metropolis, Marburg, 2005. 522.

der großen Transformation..Artikel und Aufsätze(1920-1947),Band 3, Metropolis, Marburg, 2005. 522. Αϖόστολος Πανταζής (ειδικός εϖιστήµονας, Πανεϖιστήµιο Κρήτης) Θέµα εισήγησης: «Ο Ιστορικός λειτουργισµός του Karl Polanyi» Η εισήγηση ασχολείται µε το ζήτηµα της σχέσης των αξιών µε το εϖιστηµονικό ϖρότυϖο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς Θεσσαλονίκη, Σεπτέμβριος 2010 2 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Ι) ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ PROJECT

Ι) ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ PROJECT Ι) ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ PROJECT Μέθοδος Project Ως «µέθοδο Project» µπορούµε να θεωρήσουµε τον τρόπο της «Οµαδικής διδασκαλίας στην οποία συµµετέχουν αποφασιστικά όλοι

Διαβάστε περισσότερα

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης 120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης Σκοπός Σκοπός αυτού του Τμήματος είναι η ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύπτουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε προσωπικό για την διδασκαλία των μαθημάτων της

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com 1. Περιεχόμενα 2. Παιδαγωγική Επιστήμη (35 θέματα)... 4 1. Επιστημονικό αντικείμενο στο πεδίο των σπουδών Παιδαγωγικής Επιστήμης... 4 2. Σχέση Θεωρίας και Πράξης (6 προσεγγίσεις Duncker)... 4 3. Δυσχέρειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ o Ηγνωστική σύνδεση Η γνωστική σύνδεση, σύμφωνα με τον Ausebel, διαδραματίζει βασικότατο ρόλο στη διαδικασία της ουσιαστικής μάθησης, ηοποία σημαίνει τη διαδικασία σύνδεσης των νέων

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 9: ΕΓΩΚΕΝΤΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΤΗΤΑ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 9: ΕΓΩΚΕΝΤΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΤΗΤΑ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ Ενότητα 9: ΕΓΩΚΕΝΤΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΤΗΤΑ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Tο φαινόμενο της ανάγνωσης προσεγγίζεται ως ολική διαδικασία, δηλαδή ως λεξιλόγιο, ως προφορική έκφραση και ως κατανόηση. ημήτρης Γουλής Πρώτη Πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ. ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ. ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας Τηλ. 22510-36554 ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Εισαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ 33Οι επιπτώσεις της Βιομηχανικής Επανάστασης 33Η ανάπτυξη της εκπαίδευσης 33Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία της τέχνης 3 3 Η Ευρώπη και ο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Θέµατα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Το περιβάλλον ως σύστηµα

Το περιβάλλον ως σύστηµα Το περιβάλλον ως σύστηµα Σύστηµα : ηιδέατουστηθεώρησητουκόσµου Το σύστηµα αποτελεί θεµελιώδη έννοια γύρω από την οποία οργανώνεται ο τρόπος θεώρησης του κόσµου και των φαινοµένων που συντελούνται µέσα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος

TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος Τι Είναι ο Αυτισμός; 1. Διαταραχή Επικοινωνίας: Επηρεάζει την κατανόηση και τη χρήση όλων των

Διαβάστε περισσότερα

κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία».

κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία». } Σχολή της Φρανκφούρτης: η έννοια της «µαζικής κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία». } η«µαζική κουλτούρα» δεν είναι η κουλτούρα που προέρχεται από τις µάζες, αλλά αυτή που προορίζεται για αυτές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών. Πρακτική Άσκηση. Ενότητα 1: Εισαγωγικά

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών. Πρακτική Άσκηση. Ενότητα 1: Εισαγωγικά Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Πρακτική Άσκηση Ενότητα 1: Εισαγωγικά Αν. Καθηγήτρια: Σοφία Αυγητίδου E-mail: saugitidoy@uowm.gr Μέντορες: Βάσω Αλεξίου, Λίζα Θεοδωρίδου, Αγάπη Κοσκοσίδου Παιδαγωγικό Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ «Διαχρονικές αξίες στην εκπαίδευση σε ένα περιβάλλον που αλλάζει μέσα από τον ανατρεπτικό οραματιστή καλλιτέχνη Γιάννη Γαΐτη» (Βιωματικό εργαστήριο με την αξιοποίηση του μοντέλου PERKINS) ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η επιστημονική έρευνα στηρίζεται αποκλειστικά στη συστηματική μελέτη της εμπειρικής

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική Ψυχολογία / Γνωσιακή Επιστήµη Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών Οικονομικά της Εκπαιδευσης Ακαδημαικό έτος 2013-2014 Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Εισαγωγικά Οικονομική επιστημη και εκπαίδευση Τα οικονομικά της εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού Σαλτερής Νίκος Δρ. Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Σχολικός Σύμβουλος Δημοτικής Εκπαίδευσης (Π.Ε. 70) Νομαρχίας Πειραιά Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά

Διαβάστε περισσότερα

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο)

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) 138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) Σκοπός Το Τμήμα έχει σκοπό την ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύψουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε μαθήματα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής, Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Ένα ερµηνευτικό παράδειγµα από το Σύνταγµα» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Ένα ερµηνευτικό παράδειγµα από το Σύνταγµα» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 14 05 2010. Γ Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 14 05 2010. Γ Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 14 05 2010 Γ Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Α. Η δοκιμιογράφος προβληματίζεται για την αναγκαιότητα της αυτομόρφωσης στις σύγχρονες κοινωνίες. Αρχικά προσεγγίζει εννοιολογικά τον όρο,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ

Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ Διαθεματικότητα -Ιδανικό της ολιστικής γνώσης -Διασυνδέσεις με νόημα μεταξύ γνωστικών περιοχών -Μελέτη σύνθετων ερωτημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Α.Μ 30437 Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Περιεχόμενα Περιεχόμενα... 3 1. Εισαγωγή... 7 2. Θέματα νομικής ορολογίας... 9 2.1. Η νομική έννοια του διαδικτύου και του κυβερνοχώρου... 9 2.2. Το πρόβλημα της νομικής

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα»

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα» «ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα» Τα θέματά μας Γιατί «μεθοδολογία εκπαιδευτικής έρευνας» για εσάς; Ποιους τομείς είναι δυνατόν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα