Dynamic Capabilities and Strategic Management. Teece, D., J., Pisano, G. και Shuen, A.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Dynamic Capabilities and Strategic Management. Teece, D., J., Pisano, G. και Shuen, A."

Transcript

1 Dynamic Capabilities and Strategic Management Teece, D., J., Pisano, G. και Shuen, A. Strategic Management Journal, vol. 18:7, σελ , 1997 Μεταφρασμένο από τις Αγγλικές Σημειώσεις Σχόλια: Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εισαγωγή στην ανάγκη για συνεργασίες, καθώς αφήνει σαφείς αιχμές. Επίσης εισάγει στις έννοιες των θεμελιωδών και δυναμικών ικανοτήτων, καθώς και στη μάθηση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην αρχή της διατριβής, πριν από την εισαγωγή στις συνεργασίες. Ι. Υποδείγματα Στρατηγικής με Έμφαση στην Εκμετάλλευση της Ισχύος στην Αγορά Ανταγωνιστικές Δυνάμεις Σ. 1 Το κυρίαρχο παράδειγμα στη στρατηγική, τουλάχιστον στη διάρκεια της δεκαετίας του 80, ήταν η προσέγγιση των ανταγωνιστικών δυνάμεων, την οποία εισήγαγε ο Porter 1. Στο υπόδειγμα των ανταγωνιστικών δυνάμεων υπάρχουν πέντε δυνάμεις σε επίπεδο κλάδου οι φραγμοί εισόδου, η απειλή από τα υποκατάστατα προϊόντα, η διαπραγματευτική ισχύς των αγοραστών, η διαπραγματευτική ισχύς των προμηθευτών και η ένταση του ανταγωνισμού μεταξύ των εταιριών οι οποίες καθορίζουν τις δυνατότητες για αποκομιδή κερδών που παρουσιάζει κάθε βιομηχανικός κλάδος, ή τμήμα του κλάδου. Προκειμένου να γίνει πιο εύκολη η σύγκριση με άλλες προσεγγίσεις θα τονισθούν μερικά από τα χαρακτηριστικά του υποδείγματος των πέντε δυνάμεων. Η οικονομική πρόσοδος στο πλαίσιο του υποδείγματος των πέντε δυνάμεων είναι μονοπωλιακή πρόσοδος 2. Οι εταιρίες σε έναν κλάδο αποκομίζουν πρόσοδο όταν είναι σε θέση να εμποδίσουν με κάποιον τρόπο τις δυνάμεις του ανταγωνισμού, οι οποίες έχουν την τάση να μειώνουν μέχρι μηδενισμού τα οικονομικά κέρδη. Οι ανταγωνιστικές στρατηγικές αποσκοπούν συχνά στην αλλαγή της θέσης που κατέχει η εταιρία μέσα στον κλάδο, απέναντι στους ανταγωνιστές και στους προμηθευτές της. Η διάρθρωση του κλάδου παίζει κεντρικό ρόλο στον προσδιορισμό των στρατηγικών δράσεων που είναι εφικτές. 1 Porter, Teece,

2 Κάποιοι κλάδοι, ή τομείς κλάδων, καθίστανται περισσότερο ελκυστικοί επειδή παρουσιάζουν διαρθρωτικούς φραγμούς στις δυνάμεις του ανταγωνισμού (εμπόδια εισόδου). Οι πρόσοδοι δημιουργούνται κατά βάση στο επίπεδο του κλάδου, ή του τομέα, παρά στο επίπεδο της εταιρίας. Αν και αναγνωρίζεται μερικά η σημασία των πόρων που είναι ιδιαίτεροι σε κάθε εταιρία, οι διαφορές μεταξύ των εταιριών στο υπόδειγμα των πέντε δυνάμεων έχουν να κάνουν κυρίως με το μέγεθος και την κλίμακα παραγωγής των εταιριών. Στρατηγική Σύγκρουση Σ. 2 Η προσέγγιση του Carl Shapiro 3 χρησιμοποιεί τα εργαλεία της θεωρίας παιγνίων προκειμένου να αναλύσει τη φύση του ανταγωνισμού μεταξύ αντίπαλων εταιριών. Η προσέγγιση αυτή έχει στραφεί κυρίως στην ανάλυση του τρόπου με τον οποίο μια εταιρία μπορεί να επηρεάσει τη συμπεριφορά και τη δράση αντίπαλων εταιριών και, κατά συνέπεια, το περιβάλλον της αγοράς στην οποία δραστηριοποιείται. Προκειμένου να είναι αποτελεσματικές, αυτές οι στρατηγικές κινήσεις της εταιρίας απαιτούν την ανάληψη μη αναστρέψιμων δεσμεύσεων. Οι κινήσεις δεν θα έχουν καμία επίδραση αν τα αποτελέσματά τους μπορούν να αναστραφούν δίχως κόστος. Η κεντρική ιδέα είναι ότι με την κατάλληλη διαχείριση της αγοράς μια εταιρία μπορεί να είναι σε θέση να αυξήσει τα κέρδη της. Μέσα από τον εξορθολογισμό της πραγματικής συμπεριφοράς των εταιριών με τη χρήση κατάλληλα σχεδιασμένων παιγνίων, αυτά τα υποδείγματα ερμηνεύουν τα πάντα και τίποτε, καθώς δεν παράγουν προβλέψεις που να μπορούν να δοκιμασθούν πρακτικά 4. Πολλά σχετικά υποδείγματα που χρησιμοποιούν θεωρία παιγνίων αποδέχονται την ύπαρξη πολλαπλών σημείων ισορροπίας, ενώ υπάρχει πολύ μεγάλη ελευθερία στο σχεδιασμό της κατάλληλης κάθε φορά μορφής του παιγνίου. Δυστυχώς, όσο και προφανώς, τα αποτελέσματα συχνά εξαρτώνται από τον ακριβή ορισμό του εκάστοτε υποδείγματος. Στα υποδείγματα που επιχειρούν την ερμηνεία της στρατηγικής συμπεριφοράς των εταιριών, η ισορροπία συνήθως εξαρτάται άμεσα από το τι πιστεύει ο ένας αντίπαλος πως θα πράξει ο άλλος σε μια συγκεκριμένη περίπτωση. 3 Shapiro, Sutton,

3 Σε περιπτώσεις που οι ανταγωνιστές δεν διαθέτουν περιχαρακωμένα παγιωμένα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα, οι κινήσεις και οι απαντήσεις των ανταγωνιστών μπορούν να ορισθούν σε όρους θεωρίας παιγνίων. Ωστόσο, η προσέγγιση δυστυχώς δεν λαμβάνει υπόψη της τον ανταγωνισμό ως μια διαδικασία που περιλαμβάνει την ανάπτυξη, συσσώρευση, συνδυασμό και προστασία μοναδικών εταιρικών ικανοτήτων και δεξιοτήτων. Καθώς σημείο εστίασης είναι οι στρατηγικές αλληλεπιδράσεις μεταξύ των εταιριών, η εντύπωση που αποδίδει η βιβλιογραφία αυτής της κατεύθυνσης είναι πως η επιτυχία στην αγορά είναι το αποτέλεσμα εξεζητημένων κινήσεων και απαντήσεων, κάτι που δεν αποκρίνεται καθόλου στην πραγματικότητα. ΙI. Υποδείγματα Στρατηγικής με Έμφαση στην Αποτελεσματικότητα Η Προσέγγιση των Πόρων και Ικανοτήτων Η προσέγγιση πόρων και ικανοτήτων θεωρεί τις εταιρίες ως δομές και συστήματα τα οποία είναι επικερδή όχι επειδή εμπλέκονται σε στρατηγικές επενδύσεις που μπορεί να εμποδίζουν την είσοδο ανταγωνιστών και να αυξάνουν τις τιμές, αλλά επειδή έχουν σημαντικά χαμηλότερο κόστος από τους ανταγωνιστές, ή επειδή προσφέρουν σημαντικά καλύτερη ποιότητα ή απόδοση. Αυτή η προσέγγιση εστιάζει στις προσόδους που αποκομίζουν οι κάτοχοι σπάνιων εταιρικών πόρων, αντί στα οικονομικά κέρδη από την κατάλληλη τοποθέτηση στην αγορά. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα βρίσκεται πριν την αγορά, στους ιδιαίτερους και δύσκολους στη μίμηση πόρους των εταιριών. Σ. 3 Από την πλευρά της προσέγγισης πόρων και ικανοτήτων, οι εταιρίες είναι ανομοιογενείς σε ότι αφορά τους πόρους, τις ικανότητες και τις δεξιότητες. Επιπλέον, θεωρείται πως οι πόροι, οι ικανότητες και οι δεξιότητες είναι σε κάποιο βαθμό δεδομένες: τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα οι εταιρίες πρέπει να λειτουργήσουν με ότι διαθέτουν, και να επιζήσουν δίχως αυτά που δεν διαθέτουν. Με δεδομένο ότι στην προσέγγιση αυτή οι εταιρίες διαθέτουν ανομοιογενείς και βραχυπρόθεσμα σταθερούς πόρους και ικανότητες, η απόφαση για την είσοδο (ή όχι) μιας εταιρίας σε κάποια αγορά εξάγεται μέσα από την ακόλουθη λογική 5 : Εντοπισμός των μοναδικών πόρων και ικανοτήτων της εταιρίας 5 Teece, 1980,

4 Προσδιορισμός της αγοράς στην οποία αυτοί οι πόροι και οι ικανότητες μπορούν να αποδώσουν τη μέγιστη πρόσοδο Απόφαση σχετικά με το αν η πρόσοδος από αυτούς τους πόρους και τις ικανότητες μπορεί να αξιοποιηθεί πιο αποτελεσματικά μέσα από: (α) την ολοκλήρωση στη σχετική αγορά, (β) των πώληση της σχετικής ενδιάμεσης εισροής σε εταιρίες που βρίσκονται ήδη στην αγορά και, (γ) την πώληση των ίδιων των πόρων και των ικανοτήτων σε εταιρία στη σχετική αγορά. Ωστόσο, η προσέγγιση των πόρων και ικανοτήτων συμπεριλαμβάνει και την εξέταση στρατηγικών μέσα από τις οποίες μπορούν να αναπτυχθούν νέοι πόροι και ικανότητες. Πράγματι, αν ο έλεγχος επί σπανίων πόρων είναι η πηγή του οικονομικού κέρδους, τότε ζητήματα όπως η απόκτηση δεξιοτήτων, η διαχείριση της γνώσης και της τεχνογνωσίας, καθώς και η εταιρική μάθηση, καθίστανται θεμελιώδη ζητήματα στρατηγικής. Η Προσέγγιση των Δυναμικών Ικανοτήτων Στις παγκόσμιες αγορές, νικήτριες είναι εκείνες οι εταιρίες που κατορθώνουν να έχουν έγκαιρη απόκριση και γρήγορη και ευέλικτη καινοτομία προϊόντος, συνδυασμένα με την ικανότητα της διοίκησής τους να συντονίζουν και να αξιοποιούν αποτελεσματικά τις εσωτερικές και εξωτερικές τους ικανότητες. Δεν αποτελεί έκπληξη το ότι οι ερευνητές έχουν παρατηρήσει πως κάποιες εταιρίες μπορεί να συσσωρεύουν μεγάλες ποσότητες πολύτιμων τεχνολογικών πόρων, αλλά παρόλα αυτά να μη διαθέτουν πολλές χρήσιμες τεχνολογικές ικανότητες. Οι Teece, Pisano και Shuen 6 αναφέρονται στην ικανότητα δημιουργίας νέων μορφών ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος ως «δυναμικές ικανότητες». Σ. 4 Μια πλευρά του στρατηγικού προβλήματος που αντιμετωπίζει μια καινοτομική εταιρία σε έναν κόσμο Σουμπετεριανού ανταγωνισμού είναι ο εντοπισμός των δύσκολων στη μίμηση εσωτερικών και εξωτερικών ικανοτήτων οι οποίες μπορούν να υποστηρίξουν την παραγωγή πολύτιμων προϊόντων και υπηρεσιών. Έτσι, όπως υποστηρίζουν οι Dierickx και Cool 7, οι επιλογές σχετικά με το πόσο «πρέπει» να επενδύσουν οι εταιρίες σε διαφορετικούς πιθανούς τομείς πόρων και ικανοτήτων αποτελεί ένα κεντρικό ζήτημα της εταιρικής στρατηγικής. Ωστόσο, οι επιλογές σχετικά με το ποιοι πόροι και ποιες ικανότητες πρέπει να αναπτυχθούν 6 Teece, Pisano και Shuen, Dierickx και Cool,

5 επηρεάζονται από αντίστοιχες επιλογές του παρελθόντος. Σε οποιοδήποτε δεδομένη χρονική στιγμή, οι εταιρίες υποχρεωτικά ακολουθούν ένα συγκεκριμένο μονοπάτι, ή τροχιά, ανάπτυξης των ικανοτήτων τους. Αυτό το μονοπάτι όχι μόνο ορίζει ποιες επιλογές είναι ανοικτές για την εταιρία σήμερα, αλλά θέτει και περιορισμούς στο τι θα είναι σε θέση να επιτύχει στο μέλλον. Μονάχα πρόσφατα ξεκίνησαν οι ερευνητές να εστιάζουν στον τρόπο με τον οποίο κάποιες εταιρίες ξεκινούν να αναπτύσσουν ιδιαίτερες εταιρικές ικανότητες, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο ανανεώνουν αυτές τις ικανότητες προκειμένου να αποκριθούν σε αλλαγές στο επιχειρηματικό περιβάλλον 8. Η προσέγγιση των δυναμικών ικανοτήτων επιζητά την ανάπτυξη ενός συνεκτικού πλαισίου, το οποίο να μπορεί τόσο να ενσωματώνει την υπάρχουσα θεωρητική και εμπειρική γνώση, όσο και να διευκολύνει την πρόβλεψη. Στην αναζήτησή της αυτή, η προσέγγιση χρησιμοποιεί τα θεωρητικά θεμέλια που έχουν προσφέρει οι Schumpeter, Penrose, Williamson, Barney, Nelson και Winter, Teece και οι Teece et al. 9. ΙII. Προς ένα Πλαίσιο Δυναμικών Ικανοτήτων Ορολογία Στη σελίδα 516 του άρθρου υπάρχουν ορισμοί: Των συντελεστών παραγωγής Των πόρων Των οργανωσιακών πρακτικών και ικανοτήτων Των θεμελιωδών ικανοτήτων Των δυναμικών ικανοτήτων Των προϊόντων Αγορές και Στρατηγικές Ικανότητες Σ. 5 Κεντρικό σημείο για τη δημιουργία ενός εννοιολογικού πλαισίου σχετικά με τις δυναμικές ικανότητες είναι ο προσδιορισμός των θεμελίων πάνω στα οποία μπορούν να οικοδομηθούν, να διατηρηθούν και να βελτιωθούν ικανότητες που να είναι μοναδικές και δύσκολες στη μίμηση. 8 Iansiti και Clark, 1994, Henderson, Schumpeter, 1934, Penrose, 1959, Williamson, 1975 και 1985, Barney, 1986, Nelson και Winter, 1982, Teece, 1988 και οι Teece et al.,

6 Ένας χρήσιμος τρόπος αρχικής εστίασης στα στρατηγικά στοιχεία μιας εταιρίας είναι καταρχήν ο εντοπισμός των στοιχείων που δεν είναι στρατηγικά. Για να είναι στρατηγική, μια ικανότητα θα πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στην ανάγκη κάποιου χρήστη (έτσι ώστε να υπάρχει μια πηγή εσόδων), να είναι μοναδική (ώστε τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες να τιμολογούνται χωρίς μεγάλη σκέψη για τον ανταγωνισμό) και δύσκολη στη μίμηση και αναπαραγωγή της (ώστε να μην εξανεμισθούν τα κέρδη). Τι είναι λοιπόν εκείνο που διασφαλίζει το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των εταιριών; Για να απαντηθεί αυτό το ερώτημα θα πρέπει κανείς πρώτα να κάνει κάποιες βασικές διακρίσεις μεταξύ της αγοράς και της εσωτερικής (ή ιεραρχικής) οργάνωσης (εταιρίες). Η ουσία της εσωτερικής οργάνωσης έγκειται στο ότι πρόκειται για ένα περιβάλλον μη μοχλευμένων κινήτρων. Λέγοντας μη μοχλευμένων εδώ εννοείται ότι οι αμοιβές καθορίζονται σε επίπεδο ομάδων εργαζομένων, ή σε επίπεδο εταιρίας, και όχι σε ατομικό, σε μια προσπάθεια ενθάρρυνσης της ομαδικότητας, αντί του ατομικισμού. Πράγματι, εκείνο που διακρίνει τις εταιρίες είναι το ότι αποτελούν περιβάλλοντα στα οποία η μορφή οργάνωσης των παραγωγικών δραστηριοτήτων διαφέρει από τη μορφή που θα λάμβαναν οι ίδιες δραστηριότητες στην ελεύθερη αγορά. Συνεπώς, (καθώς συνεχίζει η συζήτηση σχετικά με το τι διακρίνει τις εταιρίες από την ελεύθερη αγορά) τονίζονται οι εταιρικές ικανότητες, οι οποίες αφορούν τρόπους οργάνωσης και διεξαγωγής δραστηριοτήτων οι οποίες δεν μπορούν να συντονισθούν και να εκπληρωθούν με τη χρήση του συστήματος των τιμών. Η πεμπτουσία των περισσότερων εταιρικών ικανοτήτων και δεξιοτήτων είναι ακριβώς το ότι δεν μπορούν να συγκεντρωθούν και να χρησιμοποιηθούν μέσω της ελεύθερης αγοράς. Είναι πολλές οι διαστάσεις των εταιριών που πρέπει να γίνουν κατανοητές αν επιθυμεί κανείς να καταλάβει τις εταιρικές ικανότητες / δεξιότητες. Μπορούν, ωστόσο, να ταξινομηθούν σε τρεις κατηγορίες: διαδικασίες, θέσεις και μονοπάτια. Διαδικασίες, Θέσεις και Μονοπάτια Σ. 6 Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των εταιριών έγκειται στις διαχειριστικές και οργανωσιακές τους διαδικασίες, οι οποίες καθορίζονται (α) από τη θέση που κατέχουν ως προς τους πόρους τους και (β) από τα μονοπάτια που είναι διαθέσιμα. Οι διαχειριστικές και οργανωσιακές διαδικασίες αναφέρονται στον τρόπο με τον οποίο 6

7 γίνονται τα πράγματα μέσα στην κάθε εταιρία, κάτι που ενίοτε περιγράφεται ως εταιρική πρακτική, πρότυπα λειτουργίας και μάθηση. Με τη λέξη θέση αναφερόμαστε στο τρέχον εταιρικό απόθεμα τεχνολογίας, πνευματικής ιδιοκτησίας, συμπληρωματικών πόρων, βάσης πελατών, καθώς και στις εξωτερικές σχέσεις με τους προμηθευτές και τους συμπληρωματικούς παίκτες. Τέλος, με τη λέξη μονοπάτι, αναφερόμαστε στις στρατηγικές εναλλακτικές που είναι διαθέσιμες στις εταιρίες, καθώς και στην παρουσία ή απουσία αυξανόμενων αποδόσεων. (1) Διαχειριστικές και οργανωσιακές διαδικασίες. Οι οργανωσιακές διαδικασίες παίζουν τρεις ρόλους: συντονισμού ολοκλήρωσης (μια στατική έννοια), μάθησης (μια δυναμική έννοια) και αναπροσαρμογής (μια έννοια μετασχηματισμού). (α) Σε ότι αφορά το συντονισμό ολοκλήρωση, ενώ το σύστημα τιμών υποτίθεται πως συντονίζει την οικονομία, οι μάνατζερς μιας εταιρίας συντονίζουν ολοκληρώνουν τις ενδο εταιρικές δραστηριότητες. Το πόσο αποδοτικά και αποτελεσματικά επιτυγχάνεται αυτός ο εσωτερικός συντονισμός ολοκλήρωση είναι εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα. Το ίδιο σημαντικό είναι όμως και ο εξωτερικός συντονισμός ολοκλήρωση. Όλο και περισσότερο, η επίτευξη στρατηγικού πλεονεκτήματος απαιτεί την ολοκλήρωση στην εταιρία εξωτερικών δραστηριοτήτων και τεχνολογιών. Η βιβλιογραφία σχετικά με τις στρατηγικές συμμαχίες, τις οιονεί εταιρίες, τις σχέσεις αγοραστή προμηθευτή και τις τεχνολογικές συνεργασίες αποδεικνύει τη σημασία της εξωτερικής ολοκλήρωσης. Υπάρχουν εμπειρικές μελέτες, οι οποίες δείχνουν πως ο τρόπος με τον οποίο οργανώνεται η παραγωγή μέσα στην εταιρία από τη διοίκηση αποτελεί και την πηγή διαφοροποίησης της ανταγωνιστικότητας των εταιριών σε διάφορους τομείς. Η μελέτη του Garvin 10 αφορούσε 18 εργοστάσια παραγωγής κλιματιστικών και αποκάλυψε πως η ποιότητα δεν σχετίζονταν άμεσα είτε με την επένδυση σε κεφάλαιο, είτε με το βαθμό αυτοματισμού των εγκαταστάσεων. Αντίθετα, η απόδοση ως προς την ποιότητα ήταν αποτέλεσμα ιδιαίτερων οργανωσιακών πρακτικών. Στις πρακτικές αυτές συμπεριλαμβάνονταν ο τρόπος συλλογής και επεξεργασίας πληροφόρησης, ο τρόπος σύνδεσης της εμπειρίας των πελατών με τις σχεδιαστικές επιλογές των εταιριών, καθώς και ο τρόπος συντονισμού μεταξύ των κεντρικών εργοστασίων και των προμηθευτών τμημάτων. 10 Garvin,

8 Σ. 7 Επίσης, η αντίληψη ότι οι ικανότητες / δεξιότητες είναι εμπεδωμένες (με διαφορετικό σε κάθε εταιρία τρόπο) στο συντονισμό και στην ολοκλήρωση των δραστηριοτήτων των εταιριών βοηθά να γίνει κατανοητός ο τρόπος με τον οποίο φαινομενικά ελάσσονες τεχνολογικές αλλαγές μπορεί να έχουν καταστρεπτικά αποτελέσματα στην ικανότητα των εταιριών να ανταγωνίζονται. Οι Henderson και Clark 11, για παράδειγμα, έδειξαν με ποιον τρόπο οι καθιερωμένες εταιρίες στον κλάδο του φωτολιθογραφικού εξοπλισμού καταστράφηκαν από μια σειρά φαινομενικά μικρών καινοτομιών, οι οποίες είχαν όμως σημαντική επίδραση στον τρόπο με τον οποίο έπρεπε να είναι διαρθρωμένο ολόκληρο το σύστημα παραγωγής. Αποδίδουν δε αυτές τις δυσκολίες στο γεγονός ότι οι συστημικές καινοτομίες συχνά απαιτούν εντελώς νέες πρακτικές προκειμένου να επιτευχθεί ο συντονισμός και η ολοκλήρωση της διαδικασίας παραγωγής. Αυτά τα ευρήματα υποδεικνύουν πως τα συστήματα παραγωγής είναι σε μεγάλο βαθμό αλληλένδετα και πως συχνά δεν είναι δυνατή η αλλαγή ενός από αυτά χωρίς την ταυτόχρονη αλλαγή και κάποιων (ή όλων) από τα υπόλοιπα. Με άλλα λόγια, η αποσπασματική μίμηση ή αναπαραγωγή ενός επιτυχημένου υποδείγματος μπορεί να αποφέρει μηδενικά αποτελέσματα. (β) Ακόμα πιο σημαντική ίσως από την ολοκλήρωση, είναι η μάθηση. Μάθηση είναι η διαδικασία μέσα από την οποία η επανάληψη και ο πειραματισμός κάνουν δυνατή την όλο και καλύτερη και ταχύτερη εκπλήρωση κάποιων λειτουργιών. Η μάθηση επιτρέπει επίσης τον εντοπισμό νέων ευκαιριών. Στο πλαίσιο της εταιρίας, αλλά και γενικότερα, η μάθηση έχει κάποια σημαντικά χαρακτηριστικά. Πρώτο, η μάθηση αφορά τόσο οργανωσιακές (εταιρικές), όσο και ατομικές, δεξιότητες. Η μάθηση απαιτεί κοινό κώδικα επικοινωνίας και συντονισμένες διαδικασίες αναζήτησης και έρευνας. Δεύτερο, η οργάνωση και η γνώση που παράγεται μέσα από τη μάθηση παραμένει εμπεδωμένη σε νέα πρότυπα δράσης, νέες πρακτικές, ή σε μια νέα λογική εταιρικής οργάνωσης. Η έννοια των δυναμικών ικανοτήτων ως διαδικασίας συντονισμού ανοίγει την πόρτα στη δυνατότητα για μάθηση μεταξύ εταιριών. Ερευνητές 12 έχουν δείξει πως η συνεργασία και οι σχέσεις με άλλες εταιρίες μπορεί να αποτελέσει όχημα νέας οργανωσιακής μάθησης, βοηθώντας τις εταιρίες να αναγνωρίζουν μη λειτουργικές πρακτικές τους, και «φωτίζοντας» τα στρατηγικά «τυφλά σημεία». 11 Henderson και Clark, Doz και Shuen, 1990, Mody,

9 Σ. 8 (γ) Σε ότι αφορά την αναπροσαρμογή και το μετασχηματισμό, σε ταχέως εξελισσόμενα περιβάλλοντα είναι προφανώς σημαντική η ικανότητα αντίληψης της ανάγκης για αναπροσαρμογή της εταιρίας, της διάρθρωσης των πόρων της, και της επίτευξης του αναγκαίου εσωτερικού και εξωτερικού μετασχηματισμού. Η ικανότητα αυτή προϋποθέτει διαρκεί επιτήρηση των αγορών και των τεχνολογιών, καθώς και μια προθυμία για την υιοθέτηση των εκάστοτε βέλτιστων πρακτικών. Από αυτή την άποψη, το benchmarking έχει ιδιαίτερη αξία ως μια οργανωμένη διαδικασία αντίληψης της εξέλιξης του περιβάλλοντος. (2) Θέσεις. Η στρατηγική στάση μιας εταιρίας δεν καθορίζεται μόνον από τη μάθησή της και από τη συνοχή των εσωτερικών και εξωτερικών διαδικασιών και κινήτρων, αλλά επίσης από τους συγκεκριμένους πόρους που έχει στη διάθεσή της. (α) Τεχνολογικοί πόροι. Αν και υπάρχει μια αναδυόμενη αγορά τεχνογνωσίας, μεγάλο μέρος των διαθέσιμων τεχνολογιών δεν είναι εμπορικά διαθέσιμες. Αυτό συμβαίνει είτε επειδή η εταιρία που κατέχει μια τεχνολογία δεν είναι διατεθειμένη να την πουλήσει, ή επειδή υπάρχουν δυσκολίες στην ίδια την αγορά τεχνογνωσίας. Οι τεχνολογικοί πόροι μιας εταιρίας μπορεί να προστατεύονται από τα συνήθη εργαλεία προστασίας πνευματικών δικαιωμάτων. Σε κάθε περίπτωση πάντως, η προστασία και η χρήση των τεχνολογικών πόρων είναι θεμελιώδες στοιχείο διαφοροποίησης μεταξύ των εταιριών. Το ίδιο συμβαίνει δε και με τους συμπληρωματικούς πόρους. (β) Συμπληρωματικοί πόροι. Η τεχνολογική καινοτομία απαιτεί τη χρήση και κάποιων άλλων σχετιζόμενων πόρων, προκειμένου να παραχθούν νέα προϊόντα και υπηρεσίες. Οι προηγούμενες διαδικασίες εμπορευματοποίησης επιτρέπουν στην εταιρίες να οικοδομήσουν τέτοιες συμπληρωματικότητες. Αυτές οι ικανότητες και οι πόροι, αν και είναι αναγκαίοι για τις τρέχουσες δραστηριότητες της εταιρίας, μπορεί να έχουν και άλλες χρήσεις. Βρίσκονται δε τυπικά «προς τα εμπρός» στην αλυσίδα αξίας. Τα νέα προϊόντα και οι υπηρεσίες μπορούν είτε να αυξήσουν είτε να καταστρέψουν την αξία τέτοιων συμπληρωματικών πόρων. Έτσι, η ανάπτυξη των ηλεκτρονικών υπολογιστών βελτίωση την αξία της ΙΒΜ σε ότι αφορά την πώληση προϊόντων γραφείου, ενώ τα δισκόφρενα απαξίωσαν μεγάλο μέρος της επένδυσης της βιομηχανίας σε ταμπούρα (παλαιότερο είδος φρένων). (γ) Χρηματοοικονομικοί πόροι. Βραχυπρόθεσμα, η ταμιακή θέση της εταιρίας και η χρηματοοικονομική μόχλευσή της μπορούν να έχουν στρατηγικές επιπτώσεις. Αν και τίποτε δεν μπορεί να καταπολεμήσει διάφορα προβλήματα όπως το χρήμα, συχνά δεν είναι δυνατή η συγκέντρωση χρήματος από εξωτερικές πηγές χωρίς να 9

10 χρειασθεί να αποκαλυφθούν σημαντικές πληροφορίες στους δυνητικούς επενδυτές. Κατά συνέπεια, το τι είναι σε θέση μια εταιρία να πράξει βραχυπρόθεσμα είναι συνάρτηση του ισολογισμού της. Μεσο μακροπρόθεσμα η κατάσταση θα πρέπει να αλλάζει, καθώς καθίστανται περισσότερο σημαντικές οι ταμιακές ροές. (δ) Πόροι φήμης. Οι εταιρίες έχουν, όπως και τα άτομα, τη δική τους φήμη. Η φήμη συχνά περικλείει αρκετή πληροφόρηση σχετικά με την εταιρία, ενώ προσδιορίζει την αντιμετώπισή της από τους πελάτες, τους προμηθευτές και τους ανταγωνιστές της. Είναι κάποιες φορές δύσκολο να απεμπλακεί η φήμη από την τρέχουσα θέση της εταιρίας όσον αφορά τους πόρους και την αγορά. Ωστόσο, οι πόροι φήμης μπορούν να θεωρηθούν ως ένας άυλος πόρος που επιτρέπει στις εταιρίες την επίτευξη διάφορων στόχων τους στην αγορά. Η αξία της φήμης είναι κατά βάση εξωτερική, καθώς εκείνο που είναι κρίσιμο είναι το ότι αποτελεί ένα είδος περίληψης σχετικά με την τρέχουσα θέση και κατάσταση της εταιρίας, καθώς και σχετικά με τη μελλοντική της συμπεριφορά. Καθώς υπάρχει ισχυρή ασυμμετρία μεταξύ εκείνου που είναι γνωστό από την ίδια την εταιρία (για τον εαυτό της), και εκείνου που γίνεται ευρύτερα γνωστό γι αυτήν, η φήμη μπορεί να αποδίδει μια επίπλαστη εικόνα της εταιρίας, με την έννοια ότι οι εξωτερικοί παράγοντες θα πρέπει να κρίνουν με βάση αυτά που γνωρίζουν, και όχι με βάση αυτά που θα μπορούσαν να γνωρίζουν για την εταιρία. (ε) Διαρθρωτικοί πόροι. Η επίσημη και η άτυπη δομή των οργανισμών, καθώς και οι εξωτερικές τους διασυνδέσεις, παίζουν σημαντικό ρόλο στην κατεύθυνση και στο ρυθμό εισαγωγής καινοτομιών, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο αναπτύσσονται παράλληλα οι πόροι και οι ικανότητές τους. Ο βαθμός στον οποίο χαρακτηρίζονται από ιεραρχία και από κάθετη και οριζόντια ολοκλήρωση είναι στοιχεία ιδιαίτερα στην κάθε εταιρία. Μπορεί να γίνει διάκριση μεταξύ διαφόρων μορφών διακυβέρνησης των εταιριών (π.χ. ολοκληρωμένες εταιρίες με πολλά προϊόντα, ευέλικτες εταιρίες, οιονεί εταιρίες, όμιλοι) και η κάθε μια από αυτές τις μορφές υποστηρίζει διαφορετικού τύπου καινοτομική δραστηριότητα. Για παράδειγμα, οι μορφές οιονεί εταιριών (virtual firms) λειτουργούν αποδοτικά όταν η καινοτομία είναι αυτόνομης φύσης, ενώ οι ολοκληρωμένες εταιρίες λειτουργούν καλύτερα με τις συστημικές καινοτομίες. (ζ) Θεσμικοί πόροι. Το περιβάλλον των εταιριών δεν περιορίζεται στην αγορά. Αν και αναγνωρίζεται η σημασία των δημόσιων πολιτικών για τον περιορισμό της ελευθερίας κινήσεων των εταιριών, υπάρχει μια τάση να θεωρείται πως οι πολιτικές 10

11 αυτές εφαρμόζονται μέσα από την αγορά, ή μέσα από την παροχή διαφόρων ειδών κινήτρων. Ωστόσο, και οι ίδιοι οι θεσμοί αποτελούν ένα κρίσιμο στοιχείο του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Τα κανονιστικά συστήματα, όπως και το καθεστώς προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας, το νομοθετικό πλαίσιο αποζημιώσεων, οι αντιμονοπωλιακοί νόμοι, όλα αποτελούν τμήμα του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Το ίδιο και το σύστημα ανώτερης και ανώτατης εκπαίδευσης και η Εθνική κουλτούρα. Υπάρχουν σημαντικές Εθνικές διαφορές, οι οποίες αποτελούν έναν από τους λόγους για τους οποίους η γεωγραφική θέση των εταιριών έχει σημασία. Αυτοί οι θεσμικοί πόροι μπορεί να μην είναι ιδιαίτεροι για κάθε εταιρία εταιρίες διαφορετικής Εθνικής ή περιφερειακής προέλευσης μπορεί να διαθέτουν πολύ διαφορετικούς θεσμικούς πόρους στους οποίους μπορούν να βασισθούν. (η) Πόροι αγοράς (διαρθρωτικοί). Η θέση μιας εταιρίας στην αγορά έχει μεν σημασία, αλλά συχνά δεν αποτελεί σημαντικό προσδιοριστικό παράγοντα της θέσης μιας εταιρίας σε σχέση με το εξωτερικό της περιβάλλον. Μέρος του προβλήματος έγκειται στον ορισμό της αγοράς στην οποία δραστηριοποιείται μια εταιρία με τέτοιον τρόπο ώστε να έχει οικονομικό νόημα. Πιο σημαντικό, η θέση μιας εταιρίας σε μια ταχέως εξελισσόμενη αγορά μπορεί να είναι πολύ ευμετάβλητη. Επιπλέον, η σχέση μεταξύ του μεριδίου της αγοράς και της καινοτομικότητας κάποιας εταιρίας έχει προ πολλού πάψει, αν ίσχυσε ποτέ. Όλα τα παραπάνω υποδεικνύουν πως η θέση μιας εταιρίας στην αγορά είναι μεν σημαντική, αλλά συχνά η αληθινή της σημασία είναι μικρότερη από εκείνη που της αποδίδεται. Η εταιρική στρατηγική θα πρέπει να σχηματίζεται με βάση περισσότερο θεμελιώδεις πλευρές της εταιρικής απόδοσης, οι οποίες έχουν τις ρίζες τους στους εταιρικούς πόρους και ικανότητες, όπως αυτές καθορίζονται από τις θέσεις και τα μονοπάτια που περιγράφηκαν. (θ) Όρια της εταιρίας. Μια σημαντική διάσταση της θέσης μιας εταιρίας είναι και ο προσδιορισμός των ορίων της. Με άλλα λόγια, ο βαθμός ολοκλήρωσης τον οποίο παρουσιάζει (κάθετη, παράλληλη και οριζόντια) έχει πολύ μεγάλη σημασία. Τα όρια δεν είναι σημαντικά μόνο ως προς τους τεχνολογικούς και συμπληρωματικούς πόρους τους οποίους συμπερικλείουν, αλλά επίσης ως προς τη φύση του συντονισμού της παραγωγής που μπορεί να αναληφθεί ενδοεταιρικά, αντί μέσα από την αγορά. Όταν υπάρχει πρόβλημα προστασίας των ιδιαίτερων εταιρικών ικανοτήτων ή του πνευματικού και γνωστικού τους κεφαλαίου, τότε η συναλλαγή μέσα από την αγορά 11

12 εκθέτει τις εταιρίες σε κίνδυνο, οπότε η ιεραρχική μορφή οργάνωσης μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική από τις αγοραίες συναλλαγές. (3) Μονοπάτια. Το προς τα που μπορεί να κινηθεί μια εταιρία είναι συνάρτηση τόσο της τρέχουσας θέσης της, όσο και των μονοπατιών που βρίσκονται μπροστά της. Η τρέχουσα θέση της εταιρίας καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από το μονοπάτι που έχει ακολουθήσει μέχρι εκείνη τη στιγμή. Οι προηγούμενες επενδύσεις της εταιρίας και το φάσμα των πρακτικών της «φωτογραφίζουν» τη μελλοντική συμπεριφορά της. Αυτό συμβαίνει γιατί η μάθηση τείνει να είναι «τοπική». Δηλαδή, οι ευκαιρίες που υπάρχουν για μάθηση θα είναι «κοντά» στις παρελθούσες δραστηριότητες και, κατά συνέπεια, θα είναι ιδιαίτερες για κάθε εταιρία. Η σημασία της εξάρτησης κάθε εταιρίας από τα τεχνολογικά της μονοπάτια αυξάνει όταν επικρατούν συνθήκες στις οποίες υπάρχουν σημαντικά οφέλη από την υιοθέτηση μιας συγκεκριμένης τεχνολογία που δεν κατέχει η εταιρία. Ο ανταγωνισμός ανάμεσα και μεταξύ των διαφορετικών τεχνολογιών χαρακτηρίζεται από αύξουσες αποδόσεις. Κάποιο αρχικό προβάδισμα μιας τεχνολογίας εξαιτίας καλής τύχης ή ειδικών συνθηκών μπορεί να ενισχυθεί σημαντικά από τις αύξουσες αποδόσεις από τη διευρυνόμενη χρήση της συγκεκριμένης τεχνολογίας. Αυτό δεν συνεπάγεται βέβαια πως οι εταιρίες που κινούνται πρώτες κερδίζουν πάντοτε. Καθώς οι αύξουσες αποδόσεις έχουν πολλαπλές πηγές, η προηγούμενη θέση των εταιριών μπορεί να επηρεάσει την ικανότητά τους να τις εκμεταλλευθούν. Σ. 11 Όταν υπάρχουν αύξουσες αποδόσεις, οι εταιρίες μπορεί να ανταγωνίζονται παθητικά, ή στρατηγικά μέσα από δράσεις υποστήριξης συγκεκριμένων τεχνολογιών. Η πραγματικότητα διδάσκει πως η εταιρία με το καλύτερο προϊόν δεν θα κερδίσει πάντοτε την αγορά, καθώς τυχαία (ή μη) γεγονότα μπορούν να εγκλωβίσουν τους αγοραστές σε υποδεέστερες τεχνολογίες, ή ακόμα να δημιουργήσουν για τους αγοραστές μεγάλο κόστος μεταπήδησης από τη μια τεχνολογία στην άλλη. Ωστόσο, αν και το κόστος μεταπήδησης μπορεί να ευνοεί τις παγιωμένες εταιρίες, σε περιβάλλοντα γρήγορης τεχνολογικής αλλαγής το όφελος από τη μεταπήδηση μπορεί πολύ γρήγορα να ξεπεράσει το κόστος της. Τεχνολογικές ευκαιρίες. Η έννοια της εξάρτησης από τα τεχνολογικά μονοπάτια αποκτά ακόμα μεγαλύτερη σημασία μέσα από την εξέταση των τεχνολογικών ευκαιριών που παρουσιάζονται σε κάποιον κλάδο. Είναι αναγνωρισμένο πως το πόσο πολύ και πόσο γρήγορα μπορεί να εξελιχθεί μια συγκεκριμένη βιομηχανική δραστηριότητα εξαρτάται εν μέρει από τις τεχνολογικές 12

13 ευκαιρίες που της είναι διαθέσιμες. Αυτές οι ευκαιρίες είναι συνήθως συνάρτηση (με χρονική υστέρηση) της κύησης διαφόρων τεχνολογιών στη βασική επιστήμη, καθώς και της ταχύτητας με την οποία γίνονται οι νέες επιστημονικές ανακαλύψεις. Ωστόσο, οι τεχνολογικές ευκαιρίες μπορεί να μην είναι απολύτως εξωγενείς ως προς τη βιομηχανία, όχι μόνο γιατί κάποιες εταιρίες έχουν τη δυνατότητα να εμπλακούν (ή τουλάχιστον να υποστηρίξουν) σε βασική έρευνα, αλλά επίσης γιατί οι τεχνολογικές ευκαιρίες τροφοδοτούνται συχνά από την ίδια την καινοτομική δραστηριότητα. Σημαντικός είναι ο ρυθμός και η κατεύθυνση προς την οποία ωθούνται προς τα πίσω τα εκάστοτε σχετικά επιστημονικά όρια. Το βάθος και το εύρος των τεχνολογικών ευκαιριών που βρίσκονται κοντά στις παρελθούσες ερευνητικές δραστηριότητες μιας εταιρίας μπορούν συνεπώς να επηρεάσουν τις επιλογές που είναι ανοικτές σε αυτή, τόσο ως προς το ύψος, όσο και ως προς την κατεύθυνση, της Ε&Α που είναι διατεθειμένη να αναλάβει. Αποτίμηση. Το τι μπορεί να κάνει μια εταιρία, καθώς και η κατεύθυνση προς την οποία μπορεί να κινηθεί, περιορίζονται από τη θέση και τα μονοπάτια που έχει ακολουθήσει στο παρελθόν. Τους ίδιους περιορισμούς αντιμετωπίζουν και οι ανταγωνιστές της. Συνεπώς, τα κέρδη τείνουν να απορρέουν όχι μονάχα από τη διάρθρωση των πόρων των εταιριών, και από το βαθμό στον οποίο αυτοί μπορούν να γίνουν αντικείμενο μίμησης, αλλά επίσης από την ικανότητα της εταιρίας να αναπροσαρμόζεται και να μετασχηματίζεται. Επιπλέον, η εταιρία αποτελεί κάτι περισσότερο από το άθροισμα των μερών της. Πράγματι, σε κάποιο βαθμό μπορούν να έλθουν ή να φύγουν άτομα από τον οργανισμό και, για όσο τουλάχιστον παραμένουν αναλλοίωτες οι εσωτερικές διαδικασίες και δομές, αυτή η ροή να μην επηρεάσει την απόδοσή του. Μια ριζική μεταβολή του επιχειρηματικού περιβάλλοντος αποτελεί μια πολύ πιο σοβαρή απειλή για την εταιρία, απ ότι είναι η απώλεια μερικών ατόμων, καθώς τα άτομα μπορούν να αντικατασταθούν πιο εύκολα απ ότι μπορεί να μετασχηματισθεί ολόκληρη η εταιρία. Επιπλέον, η προσέγγιση των δυναμικών ικανοτήτων των εταιριών υποδεικνύει πως η συμπεριφορά και η απόδοση συγκεκριμένων εταιριών είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αποτελέσει αντικείμενο μίμησης. 13

14 ΙV. Δυνατότητα Αντιγραφής και Μίμησης των Οργανωσιακών Διαδικασιών και Θέσεων Σ. 12 Αντιγραφή. Η αντιγραφή αφορά τη μεταφορά ή την εκ νέου ανάπτυξη των ικανοτήτων από ένα συνεκτικό οικονομικό πλαίσιο σε ένα άλλο (από την ίδια πάντοτε εταιρία). Καθώς η σχετική με την παραγωγή γνώση είναι ενσωματωμένη σε ανθρώπους και υλικό, η αντιγραφή της δεν είναι δυνατή μονάχα με τη μετάδοση των πληροφοριών. Η αντιγραφή και μεταφορά ικανοτήτων είναι συχνά αδύνατη αν δεν υπάρξει ταυτόχρονη μεταφορά ανθρώπων, αν και αυτή η μεταφορά μπορεί να ελαχιστοποιηθεί εφόσον αναληφθούν επενδύσεις μετατροπής της σιωπηρής γνώσης σε κωδικοποιημένη. Συχνά, ωστόσο, αυτή η μετατροπή είναι απλώς αδύνατη. Η αντιγραφή ικανοτήτων μπορεί επίσης να παρεμποδίζεται από το γεγονός ότι ελάχιστες εταιρικές πρακτικές είναι αυτόνομες και αυτοδύναμες στις περισσότερες περιπτώσεις η ανάγκη για συνοχή μεταξύ των διαφορετικών πρακτικών συνεπάγεται πως οποιαδήποτε αλλαγή πρακτικής σε ένα τμήμα της εταιρίας (π.χ. στην παραγωγή) απαιτεί αλλαγές και σε κάποιο άλλο τμήμα της (π.χ. στην Ε&Α). Η ύπαρξη ικανότητας αντιγραφής ικανοτήτων άλλων εταιριών αποδεικνύει, πάντως, ότι η εν λόγω εταιρία διαθέτει τις βάσεις που είναι αναγκαίες για τη μάθηση και τη βελτίωσή της. Υπάρχουν αρκετές εμπειρικές ενδείξεις που υποστηρίζουν πως η κατανόηση των διαδικασιών, τόσο της παραγωγής όσο και του μάνατζμεντ, αποτελεί το κλειδί για τη βελτίωση των εταιρικών διαδικασιών. Κοντολογίς, ένας οργανισμός δεν είναι σε θέση να βελτιώσει κάτι που δεν κατανοεί. Η βαθιά κατανόηση των διαδικασιών είναι συχνά προαπαιτούμενο προκειμένου να υπάρξει κωδικοποίηση της γνώσης. Πράγματι, αν η εταιρική γνώση είναι στο μεγαλύτερο μέρος της σιωπηρή, αυτό αποτελεί ένδειξη πως οι υποκείμενες δομές στις οποίες βασίζεται δεν είναι απολύτως κατανοητές, κάτι το οποίο περιορίζει τις δυνατότητες για εταιρική μάθηση, καθόσον δεν είναι δυνατή η συστηματική εφαρμογή επιστημονικών και τεχνικών αρχών. Μίμηση. Η μίμηση είναι απλώς η αντιγραφή την οποία εκτελεί κάποιος ανταγωνιστής. Αν είναι δυσχερής η αντιγραφή και μεταφορά των ικανοτήτων της ίδιας εταιρίας (π.χ. από ένα εργοστάσιό της σε ένα άλλο), η μίμηση από τους ανταγωνιστές θα είναι φυσικά ακόμα δυσχερέστερη. Οι παράγοντες που καθιστούν δυσχερή την αντιγραφή, δυσκολεύουν επίσης τη μίμηση. Έτσι, (1) όσο περισσότερο σιωπηρή είναι η παραγωγική γνώση μιας 14

15 εταιρίας, τόσο πιο δύσκολο είναι να την αναπαράγει, είτε η ίδια η εταιρία, είτε οι ανταγωνιστές της. Ένα δεύτερο (2) σύνολο φραγμών που εμποδίζει τη μίμηση συγκεκριμένων ικανοτήτων είναι, στις προηγμένες βιομηχανικές χώρες, το σύστημα προστασίας πνευματικών δικαιωμάτων. (3) Αρκετοί επιπλέον παράγοντες προκαλούν μια διαφορά μεταξύ του κόστους αντιγραφής (από την ίδια την εταιρία) και του κόστους μίμησης (από τους ανταγωνιστές της εταιρίας) των ικανοτήτων. Ο βαθμός στον οποίο η τεχνολογία, ή η ίδια η εταιρία, μπορεί να παρατηρηθεί είναι ένας τέτοιος σημαντικός παράγοντας. Μια εταιρία δεν είναι υποχρεωμένη να εκθέσει την τεχνολογία της διαδικασίας παραγωγής της στον ανταγωνισμό προκειμένου να ωφεληθεί από αυτήν. Εταιρίες με τεχνολογία προϊόντος, από την άλλη πλευρά, βρίσκονται στη δυσάρεστη θέση ότι πρέπει να εκθέσουν στον ανταγωνισμό την τεχνολογία τους προκειμένου να ωφεληθούν από αυτή. Συνολικά, η δυνατότητα ιδιοποίησης μιας ικανότητας ή τεχνολογίας από τρίτες εταιρίες αποτελεί συνάρτηση τόσο της ευκολίας με την οποία μπορεί να γίνει η αντιγραφή ή η μίμησή της, όσο και του καθεστώτος προστασίας πνευματικών δικαιωμάτων ως φραγμού στη μίμηση. V. Συμπεράσματα Αποτελεσματικότητα ενάντια στην Ισχύ στην Αγορά Σ. 13 Οι προσεγγίσεις των ανταγωνιστικών δυνάμεων και της στρατηγικής σύγκρουσης αντιλαμβάνονται γενικά πως τα κέρδη των εταιριών απορρέουν από τις στρατηγικές τους κινήσεις, δηλαδή από τον περιορισμό του ανταγωνισμού τον οποίο οι εταιρίες επιτυγχάνουν μέσα από την αύξηση του κόστους εισόδου ανταγωνιστών στον κλάδο, και μέσα από την απαγορευτική τους συμπεριφορά. Οι προσεγγίσεις των πόρων και ικανοτήτων και των δυναμικών ικανοτήτων έχουν σαφώς διαφορετικό προσανατολισμό. Θεωρούν πως το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα απορρέει από υψηλής απόδοσης πρακτικές που εφαρμόζονται μέσα στην εταιρία, οι οποίες σχηματίζονται μέσα από τις εταιρικές διαδικασίες και θέσεις. Εξαιτίας της ατελούς αγοράς των συντελεστών παραγωγής ή, ακριβέστερα, της μη εμπορευσιμότητας «μαλακών» πόρων όπως είναι οι αξίες, η κουλτούρα και η οργανωσιακή εμπειρία, οι ιδιαίτερες εταιρικές ικανότητες και δεξιότητες γενικά δεν μπορούν να αγορασθούν πρέπει να δημιουργηθούν από την ίδια την εταιρία. Η ανταγωνιστική επιτυχία είναι εν μέρει αποτέλεσμα πολιτικών, πρακτικών, εμπειρίας και αποδοτικότητας που έχει αποκτήσει η εταιρία σε προγενέστερες περιόδους. 15

16 Απόδοση υπερβολικής σημασίας στις στρατηγικές κινήσεις, όπως αυτές εννοούνται στις προσεγγίσεις των ανταγωνιστικών δυνάμεων και της στρατηγικής σύγκρουσης, μπορεί να οδηγήσει τις εταιρίες σε υπο επένδυση στις θεμελιώδεις ικανότητές τους και στην παραμέληση των δυναμικών ικανοτήτων, κάτι που θα επιδράσει αρνητικά στη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητά τους. Κανονιστικές Συνέπειες Σ. 14 Έχει ήδη γίνει σαφής ο υπαινιγμός πως η προσέγγιση των ικανοτήτων τείνει να ωθεί τα στελέχη προς τη δημιουργία ιδιαίτερων και δύσκολων στη μίμηση πλεονεκτημάτων, και προς την αποφυγή παιγνίων με τους πελάτες και τους ανταγωνιστές. Στρατηγικές εισόδου. Σε ότι αφορά τις στρατηγικές εισόδου, η προσέγγιση πόρων και ικανοτήτων υποστηρίζει πως οι αποφάσεις για είσοδο σε κάποια αγορά ή κλάδο πρέπει να λαμβάνονται εξετάζοντας τις ικανότητες και δεξιότητες που έχει η κάθε εταιρία σε σχέση με τον ανταγωνισμό. Ενώ η προσέγγιση της αποτροπής εισόδου νέων ανταγωνιστών υποστηρίζει μια γενική αναζήτηση νέων επιχειρηματικών ευκαιριών, η προσέγγιση των πόρων και ικανοτήτων υποστηρίζει πως τέτοιες ευκαιρίες μπορούν να αναζητηθούν μονάχα «κοντά» στους υπάρχοντες τομείς δραστηριότητας της εταιρίας. Χρονισμός εισόδου. Ενώ η προσέγγιση στρατηγικής σύγκρουσης δεν βοηθά στον εντοπισμό δυνητικών ανταγωνιστών, η προσέγγιση πόρων και ικανοτήτων προσδιορίζει τους δυνητικούς ανταγωνιστές, όπως και τον πιθανό χρόνο εισόδου τους στην αγορά. Οι Brittain και Freeman 13 υποστήριξαν πως ένας οργανισμός μπορεί να επεκταθεί γρήγορα όταν υπάρχει σημαντική επικάλυψη μεταξύ των θεμελιωδών ικανοτήτων του και εκείνων των ικανοτήτων που χρειάζεται για να επιβιώσει σε μια νέα αγορά. Διαφοροποίηση. Η συσχετισμένη διαφοροποίηση δηλαδή η διαφοροποίηση που αξιοποιεί ή επεκτείνει υπάρχουσες ικανότητες είναι η μοναδική μορφή διαφοροποίησης που η προσέγγιση πόρων και ικανοτήτων μπορεί να θεωρήσει ευεργετική. Εστίαση και εξειδίκευση. Η εστίαση θα πρέπει να ορισθεί σε όρους ιδιαίτερων εταιρικών ικανοτήτων και δεξιοτήτων, και όχι σε όρους προϊόντων. Η προσέγγιση πόρων και ικανοτήτων δίδει έμφαση στις εσωτερικές διαδικασίες που χρησιμοποιεί 13 Brittain και Freeman,

17 μια εταιρία, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο αυτές αξιοποιούνται και εξελίσσονται. Η προσέγγιση έχει το πλεονέκτημα ότι δείχνει πως το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα δεν είναι μονάχα θέμα του πως παίζει μια εταιρία το επιχειρηματικό παιχνίδι το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα είναι επίσης συνάρτηση των πόρων με τους οποίους μπορεί να παίξει η εταιρία, καθώς και του τρόπου με τον οποίο αυτοί οι πόροι μπορούν να αξιοποιηθούν σε μια διαρκώς εξελισσόμενη αγορά. Βιβλιογραφία Barney, J., B., Strategic Factor Markets: expectations, luck and business strategy, Management Science, vol. 32 (10), pp , 1986 Dierickx, I. and Cool, K., Asset Stock Accumulation and Sustainability of Competitive Advantage, Management Science, vol. 35 (12), pp , 1989 Doz, Y. and Shuen, A., From Intent to Outcome: a process framework for partnerships, INSEAD Working Paper, 1990 Garvin, D., Managing Quality, Free Press, New York, 1988 Henderson, R., M. and Clark, K., B., Architectural Innovation: the reconfiguration of existing product technologies and the failure of established firms, Administrative Science Quarterly, vol. 35, pp. 9 30, 1990 Henderson, R., M., The Evolution of Integrative Capability: innovation in cardiovascular drug discovery, Industrial and Corporate Change, vol. 3 (3), pp , 1994 Iansiti, M. and Clark, K., B., Integration and Dynamic Capability: evidence from product development in automobiles and mainframe computers, Industrial and Corporate Change, vol. 3 (3), pp , 1994 Mody, A., Learning through Alliances, Journal of Economic Behaviour and Organization, vol. 20 (2), pp , 1993 Nelson, R. and Winter, S., An Evolutionary Theory of Economic Change, Harvard University Press, Cambridge, MA, 1982 Penrose, E., The Theory of the Growth of the Firm, Basil Blackwell, London, 1959 Porter, M., Competitive Strategy, Free Press, New York, 1980 Schumpeter, J., A., Theory of Economic Development, Harvard University Press, Cambridge, MA, 1934 Shapiro, C., The Theory of Business Strategy, RAND Journal of Economics, vol. 20 (1), pp , 1989 Sutton, J., Implementing Game Theoretical Models in Industrial Economies, in Del Monte, A., (ed.), Recent Developments in the Theory of Industrial Organization, University of Michigan Press, Ann Arbor, MI, pp , 1992 Teece, D., J., Economic Analysis and Strategic Management, California Management Review, vol. 26 (3), pp ,

18 Teece, D., J., Economics of Scope and the Scope of the Enterprise, Journal of Economic Behaviour and Organization, vol. 1, pp , 1980 Teece, D., J., Technological Change and the Nature of the Firm, in Dosi, G., Freeman, C., Nelson, R., Silverberg, G. and Soete, L., (eds.), Technical Change and Economic Theory, Pinter Publishers, New York, pp , 1988 Teece, D., J., Towards an Economic Theory of the Mutliproduct Firm, Journal of Economic Behaviour and Organization, vol. 3, pp , 1982 Teece, D., J., Rumelt, R., Dosi, G. and Winter, S., Understanding Corporate Coherence: theory and evidence, Journal of Economic Behaviour and Organization, vol. 23, pp. 1 30, 1994 Williamson, O., E., Markets and Hierarchies, Free Press, New York, 1975 Williamson, O., E., The Economic Institutions of Capitalism, Free Press, New York,

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 6: Εισαγωγή στη Διοίκηση της Καινοτομίας

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 6: Εισαγωγή στη Διοίκηση της Καινοτομίας Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 6: Καθηγητής: Κώστας Τσεκούρας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Σκοποί ενότητας Σκοπός της παρούσας ενότητας είναι η παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 6η: ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Eπιχείρησης. Εισηγητής : Γιάννης Χατζηκιάν

Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Eπιχείρησης. Εισηγητής : Γιάννης Χατζηκιάν 3 Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Eπιχείρησης Εισηγητής : Γιάννης Χατζηκιάν 3-1 Στην προηγούμενη εισήγηση παρουσιάσαμε την εξέλιξη της Θεωρίας της Διοίκησης 3-2 Στόχος της σημερινής εισήγησης : Θα αναπτύξω

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΑΣ, ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ, ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ/ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΝΔΟ- ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ & ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ ΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΟΡΟΙ & ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΣΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ-ΟΡΙΑΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΟΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΑΝ ΠΗΓΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών»

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών» ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ A ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Τι είναι η στρατηγική; «καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο προσδιορισμός των μέσων για την επίτευξη τους»

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κεφάλαιο 1 Οικονομικά των Επιχειρήσεων Ε.Σ. Σαρτζετάκης 1 Εισαγωγή Το διοικητικό στέλεχος είναι ο άνθρωπος που κατευθύνει τις εισροές μιας επιχείρησης για

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά της Τεχνολογίας

Οικονομικά της Τεχνολογίας Οικονομικά της Τεχνολογίας Μέγεθος Επιχείρησης, Καινοτομία και Μεγέθυνση Κώστας Τσεκούρας Περίγραμμα Η Schumpeterian Υπόθεση Το τεχνολογικό περιβάλλον Καινοτομικότητα και μέγεθος Καινοτομικότητα: SMEs

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ & ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ Σ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ Σ SESSION 5 ΧΡΗΣΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ

Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ Ανάλυση λογιστικών καταστάσεων Ένας από τους σκοπούς της χρηματοοικονομικής επιστήμης αποτελεί η αξιολόγηση και αξιοποίηση των στοιχείων που έχουν συγκεντρωθεί και καταγραφεί

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος εισήγησης : Στρατηγική των Επιχειρήσεων. Mέθοδοι ανάλυσης. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Τίτλος εισήγησης : Στρατηγική των Επιχειρήσεων. Mέθοδοι ανάλυσης. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Τίτλος εισήγησης : Στρατηγική των Επιχειρήσεων. Mέθοδοι ανάλυσης Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Στόχος της σημερινής εισήγησης : H εξοικείωση και η κατανόηση των αρχών του στρατηγικού σχεδιασμού στο

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση περιβάλλοντος. Στρατηγικές επιλογές. Απόκτηση τεχνογνωσίας. Υλοποίηση

Διερεύνηση περιβάλλοντος. Στρατηγικές επιλογές. Απόκτηση τεχνογνωσίας. Υλοποίηση Διερεύνηση περιβάλλοντος Μάθηση & προσπάθεια για νέες καινοτομίες Στρατηγικές επιλογές Απόκτηση τεχνογνωσίας Υλοποίηση Tidd J., Bessant J., Pavitt K. Managing Innovation. (2000) Διερεύνηση περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ «ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ» ΔΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΒΑΣΙΚΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ V.R.I.N. SESSION 2 ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΑΛΑΒΑΚΗΣ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ «ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ» ΔΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΒΑΣΙΚΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ V.R.I.N. SESSION 2 ΧΡΗΣΤΟΣ ΜΑΛΑΒΑΚΗΣ 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ «ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ» ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩ ΜΕΡΩΝ Η ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΞΙΑΣ Η ΘΕΩΡΙΑ ΠΟΡΩΝ & ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΟΡΙΑΚΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΟΙ 4 ΜΟΡΦΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Ραφαηλίδης Τμ. Ε.Σ.Π.Σ.

Δρ. Απόστολος Ραφαηλίδης Τμ. Ε.Σ.Π.Σ. Δρ. Απόστολος Ραφαηλίδης Τμ. Ε.Σ.Π.Σ. Thomas Edison: >1000 διπλώματα ευρεσιτεχνίας Πρακτική φωτιστική λυχνία Φιλμ 35mm Φωνόγραφος 21.6δισ. $ το 1920 Καινοτομία κάτι περισσότερο από μια καλή ιδέα: διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά:

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: 8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: Σχετίζονται με τους σκοπούς και την αποστολή του οργανισμού. Αναφέρονται στη

Διαβάστε περισσότερα

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 ΕΞΥΠΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ/ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΥΦΥΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Η «ΔΟΜΗΣΗ» ΤΗΣ ΟΙ 5 ΠΕΙΘΑΡΧΙΕΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ/ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΜΠΟΔΙΑ/ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικά Εργαλεία Marketing. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών

Στρατηγικά Εργαλεία Marketing. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών Στρατηγικά Εργαλεία Marketing Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών 1 @ Ιούνιος 2003 Περιεχόμενα ιατύπωση Οράματος Ανάλυση Αλυσίδας Αξίας

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Αναδημοσίευση από τις παρουσιάσεις Α) Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΘΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ T SWOT ANALYSIS - Μάθημα: Πολεοδομική και Οικιστική Ανάπτυξη και Πολιτική Β) Βαγής Σαμαθρακής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ: ΕΝΝΟΙΕΣ, ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ / ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΜΟΝΤΕΛΑ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΤΑ 7S ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ / ΠΟΤΕ & ΠΩΣ ΑΛΛΑΖΕΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΕΑΣ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΕΑΣ 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΙΔΕΑ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΣΥΝΔΕΣΗ«ΙΔΕΑΣ» ΜΕ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ / Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Κατανοώντας την επιχειρηματική ευκαιρία

Κατανοώντας την επιχειρηματική ευκαιρία Η Επιχειρηματική Ευκαιρία Κατανοώντας την επιχειρηματική ευκαιρία Υπάρχουν έρευνες οι οποίες δείχνουν ότι στους περισσότερους επιχειρηματίες που ξεκινούν για πρώτη φορά μια επιχείρηση, τελειώνουν τα χρήματα

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές ανάπτυξης καινοτομίας

Στρατηγικές ανάπτυξης καινοτομίας Στρατηγικές ανάπτυξης καινοτομίας ρ Αντώνης Λιβιεράτος Καινοτομία η μετατροπή μιας ιδέας, μιας πρακτικής ή ενός αντικείμενου που εκλαμβάνονται ως νέα από μια ομάδα ατόμων σε: o εμπορεύσιμο προϊόν/υπηρεσία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΕΞΤΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΕΡΓΑΣΙΕΣ. 1η ΕΡΓΑΣΙΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

ΕΠΙΛΕΞΤΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΕΡΓΑΣΙΕΣ. 1η ΕΡΓΑΣΙΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΕΠΙΛΕΞΤΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1η ΕΡΓΑΣΙΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ Μερικά από τα θέματα, ένα εκ των οποίων μπορείτε να επιλέξετε είναι τα εξής: 1. Συγκριτική προτυποποίηση σύγκριση επιδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Νικόλαος Μυλωνίδης Απρίλιος 2007 1 Η έννοια του Επιχειρηματία Αναλαμβάνει δράση Συνδυάζει καινοτομικά και δημιουργικά τους συντελεστές της παραγωγής Παράγει προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Η Ευρωπαϊκή τυποποίηση θα αποτελέσει ουσιαστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ Θέμα 1 (2 Μονάδες) Η Creta Farm είναι μια ελληνική αλλαντοβιομηχανία

Διαβάστε περισσότερα

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός)

1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) 1. Εκπαίδευση για την Εξυπηρέτηση Πελάτη (Customer Service Training) (Μικρός Οργανισμός) Περιγραφή Βραβείου Βραβεύονται συγκεκριμένες δράσεις ή προγράμματα που επιδρούν στη σκέψη, το χαρακτήρα και τη συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ»

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» Σεπτέμβριος 2005 1 ΣΚΟΠΟΣ ΕΡΓΟΥ o Ανάπτυξη, προώθηση καινοτομίας, o Αξιοποίηση εμπειρίας, o Διάχυση βέλτιστων πρακτικών,

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme Πρόγραμμα MED έργο WIDE growing of SMEs: organizational innovation and Development in med area Αντώνης Μπούμπουλας Προϊστάμενος

Διαβάστε περισσότερα

(γ) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται

(γ) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται Βασικές Έννοιες Οικονομικών των Επιχειρήσεων - Τα οικονομικά των επιχειρήσεων μελετούν: (α) Τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνουν τις αποφάσεις τους οι επιχειρήσεις. (β) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγρίνιο, 17-18 Ιανουαρίου 2004 1 Ερευνητικές Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση

Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση - Στη βραχυχρόνια περίοδο, υποθέτουμε ότι το πλήθος των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην αγορά ενός αγαθού παραμένει σταθερό. - Αντίθετα, στη μακροχρόνια περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Η Προσέγγιση της Εξυπνης Εξειδίκευσης στον Αναπτυξιακό Σχεδιασμό 2014-2020. Δρ Γιάννης Τόλιας

Η Προσέγγιση της Εξυπνης Εξειδίκευσης στον Αναπτυξιακό Σχεδιασμό 2014-2020. Δρ Γιάννης Τόλιας Η Προσέγγιση της Εξυπνης Εξειδίκευσης στον Αναπτυξιακό Σχεδιασμό 2014-2020 Δρ Γιάννης Τόλιας Διάρθρωση της παρουσίασης: 1. Τα πανευρωπαϊκά διδάγματα από 4 προγραμματικές περιόδους (ή Πακέτα ή ΚΠΣ ή ΕΣΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Kokkinoplitis Konstantinos is Expert to DG Regio, European Commission in Innovation

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Εφοδιαστικών Αλυσίδων (στη γεωργία) Φίλιππος Ι. Καρυπίδης, Καθηγητής Τμήμα: Τεχνολόγων Γεωπόνων Κατ. Αγροτικής Οικονομίας

Διαχείριση Εφοδιαστικών Αλυσίδων (στη γεωργία) Φίλιππος Ι. Καρυπίδης, Καθηγητής Τμήμα: Τεχνολόγων Γεωπόνων Κατ. Αγροτικής Οικονομίας Διαχείριση Εφοδιαστικών Αλυσίδων (στη γεωργία) Διδάσκων: Φίλιππος Ι. Καρυπίδης, Καθηγητής Τμήμα: Τεχνολόγων Γεωπόνων Κατ. Αγροτικής Οικονομίας Διαχείριση Εφοδιαστικών Αλυσίδων -Φ. Καρυπίδης 1 Εφοδιαστική

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

Satisfaction, Quality and Value

Satisfaction, Quality and Value Το marketing στη σύγχρονη εποχή ικανοποίηση, ποιότητα και αξία Satisfaction, Quality and Value Οικονομία, κοινωνία και Marketing Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Ποιός θα το παράγει Που θα παραχθεί Πότε

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Ομιλία Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Κοινοτικών & Άλλων Πόρων Του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Κυρίου Κωνσταντίνου

Διαβάστε περισσότερα

Γενική Εισαγωγή. I. Εξώφυλλο. II. Εισαγωγική Σελίδα. III. Περιεχόμενα. IV. Executive Summary

Γενική Εισαγωγή. I. Εξώφυλλο. II. Εισαγωγική Σελίδα. III. Περιεχόμενα. IV. Executive Summary Business Plan Γενική Εισαγωγή I. Εξώφυλλο II. Εισαγωγική Σελίδα III. Περιεχόμενα IV. Executive Summary 1 Εσωτερική Ανάλυση 1.1 Περιγραφή της επιχείρησης 1.2 Προϊόντα / Υπηρεσίες 1.3 Τοποθεσία 1.4 Ανθρώπινο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα Business Plan. -Στόχοι (Objectives) Επιγραµµατική περιγραφή οικονοµικών στόχων (µακροπρόθεσµων και

Περιεχόµενα Business Plan. -Στόχοι (Objectives) Επιγραµµατική περιγραφή οικονοµικών στόχων (µακροπρόθεσµων και Περιεχόµενα Business Plan Α. Περίληψη (Executive Summary) -Στόχοι (Objectives) Επιγραµµατική περιγραφή οικονοµικών στόχων (µακροπρόθεσµων και βραχυπρόθεσµων) της επιχείρησης -Αποστολή (Mission) Σύντοµη

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ.

ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΜΙΚΡΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΙΘΑΚΗ. Φωτεινή Ανδρέα Αναγνωστάτου Πτυχίο Οικονομικών Επιστημών, Πανεπιστημίου Πειραιώς. Υποβληθείσα για το Μεταπτυχιακό πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

«Επιχειρηματικό Σχέδιο: Τεχνικές Ανάλυσης & Έρευνας της Αγοράς» Μέρος Γ

«Επιχειρηματικό Σχέδιο: Τεχνικές Ανάλυσης & Έρευνας της Αγοράς» Μέρος Γ «Επιχειρηματικό Σχέδιο: Τεχνικές Ανάλυσης & Έρευνας της Αγοράς» Μέρος Γ Γιάννης Καλογήρου, Καθηγητής Τεχνολογικής Οικονομικής και Βιομηχανικής Στρατηγικής στο ΕΜΠ, Επιστημονικός υπεύθυνος Μονάδας Καινοτομίας

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ κεφάλαιο 1 ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Μ έχρι αρκετά πρόσφατα, η έννοια του μάρκετινγκ των υπηρεσιών αποτελούσε μια έννοια χωρίς ιδιαίτερη αξία αφού, πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών Οικονομικά της Εκπαιδευσης Ακαδημαικό έτος 2013-2014 Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Εισαγωγικά Οικονομική επιστημη και εκπαίδευση Τα οικονομικά της εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Πηγές Ανταγωνιστικού Πλεονεκτήματος

Πηγές Ανταγωνιστικού Πλεονεκτήματος Θεματική Ενότητα 5 Αντώνης Λιβιεράτος Επιχειρησιακή Πολιτική και Στρατηγική Παν/μιο Αθηνών, Τμήμα Οικονομικών Επιστημών, Χειμερινό Εξάμηνο 2013 2014 Όμοια Προϊόντα Χαμηλότερο Κόστος Πλεονέκτημα Κόστους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ BUSINESS PLAN

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ BUSINESS PLAN ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ BUSINESS PLAN Business Plan (Γραπτή Τελική Εταιρική Αναφορά) Το business plan (γραπτή αναφορά) είναι η ολοκληρωμένη και αναλυτική αποτύπωση της επιχειρηματικής σας ιδέας με τρόπο που να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ. ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και υποστήριξη προς τις τοπικές κοινωνίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ "ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ" «Στήριξη και Ανάδειξη Πολυνησιωτικών ΑΕΙ» ΔΡΑΣΗ 4: Εκπαίδευση και

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

«Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας»

«Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας» «Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας» Νίκος Γαβαλάκης «Η Ανθρώπινη Διάσταση της Εφοδιαστικής Αλυσίδας» 22 Οκτωβρίου 2013 Υποστήριξη Νέας Επιχειρηματικότητας Προώθηση Καινοτομίας

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 23. Πρόλογος στη δεύτερη έκδοση... 25

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 23. Πρόλογος στη δεύτερη έκδοση... 25 Περιεχόμενα Πρόλογος................................................... 23 Πρόλογος στη δεύτερη έκδοση.................................. 25 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Η ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ................. 27 1.1.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ 1. Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 203. Η προσέγγιση εστιάζει στις χαρακτηριστικές ιδιότητες της καινοτοµικής επιχείρησης και όλα τα χαρακτηριστικά των δραστηριοτήτων καινοτοµίας και

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμησης Ενέργειας

Εξοικονόμησης Ενέργειας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Πράσινη Επιχειρηματικότητα στον τομέα της Ενέργειας Γ. Βουγιουκλάκης Υπ. Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς ΚΑΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝ.

Διαβάστε περισσότερα

Θεματολογία Σεμιναρίου

Θεματολογία Σεμιναρίου Θεματολογία Σεμιναρίου Α. ΘΕΩΡΙΑ PLACE BRANDING Α1. Ανταγωνιστικότητα & Στρατηγικό Πλεονέκτημα Α2. Ταυτότητα & Brand Α3. Η Οικονομία της «Εμπειρίας» Β. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΕΜΠΕΙΡΙΩΝ Β1. Προϊόντα Β2. Υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 2

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 2 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 2 7 ΤΥΠΟΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΡΙΣΚΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ VS ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΙ 3 ΣΧΟΛΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ& ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΣΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΕΥΦΥΗΣ ΕΠΙΧΡΕΙΡΗΣΗ: ΤΕΧΝΙΚΕΣ, ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΑ 6 ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΑ 6 ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ SESSION 1 ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΜΥΘΟΙ O ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΟΙΚΟΚΥΚΛΟΣ ΤΟ ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΘΕΩΡΙΩΝ ΤΟΥ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, ΟΙ 7 ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το παγκόσμιο εξωτερικό περιβάλλον. Γεωργία Ζάχου, HR, ICBS

Το παγκόσμιο εξωτερικό περιβάλλον. Γεωργία Ζάχου, HR, ICBS Το παγκόσμιο εξωτερικό περιβάλλον Νέες προσεγγίσεις PEST? STEEPLE SOCIAL/ DEMOGRAPHIC TECHNOLOGICAL ECONOMIC ENVIRONMENTAL POLITICAL LEGAL ETHICAL SLEPT LEGAL PESTLE ή PESTEL LEGISLATION ENVIRONMENTAL

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2.

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2. Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 2 Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου ΓΝΩΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Καραολή & Δημητρίου 20, ΤΚ 55131 Καλαμαριά, Θεσσαλονίκη Τηλ-Φαξ: 2310 410121 E-mail: info@gnossi-ngo.org Θεσσαλονίκη, 20/03/2014 Ανακοίνωση για τη σύναψη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT MANAGEMENT ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT 1.ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation Παραδοτέο 4.1.2 ΣΥΝΟΨΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ: ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ «ΖΩΝΤΑΝΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ» ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ Θεσσαλονίκη, Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΝΑΤΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΝΑΤΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΝΑΤΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Απόστ. Παπαδούλης Πρόεδρος Εκτελεστικής Επιτροπής Συνδέσμου Βιομηχανιών Θεσσαλίας & Κεντρικής Ελλάδος 24 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2012 ΚΟΖΑΝΗ ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΚΥΡΙΑΡΧΟΥΝ ΣΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής

Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Ανάλυση και Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Το πεπρωµένο δεν είναι θέµα τύχης, είναι θέµα επιλογής. W.J. Bryan. Αξιολόγηση Επιχειρησιακής Στρατηγικής Σε έντονα διαφοροποιηµένους οµίλους ή οργανισµούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ: ΕΝΝΟΙΕΣ, ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ / ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΜΟΝΤΕΛΑ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΤΑ 7S ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ / ΠΟΤΕ & ΠΩΣ ΑΛΛΑΖΕΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΦΑΣΜΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΡΙΣΚΟΥ / ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΣΥΝΟΧΗΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΕΜΠΟΔΙΑ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Τεχνολογίες και. Επιχειρηματικές Ευκαιρίες: Σχεδιάζοντας το μέλλον με αξιοπιστία. Έλενα Ταβλάκη Μηχ. Ε.Μ.Π., ΜΒΑ ΟΤΕ Α.Ε. etavlaki@aegean.

Νέες Τεχνολογίες και. Επιχειρηματικές Ευκαιρίες: Σχεδιάζοντας το μέλλον με αξιοπιστία. Έλενα Ταβλάκη Μηχ. Ε.Μ.Π., ΜΒΑ ΟΤΕ Α.Ε. etavlaki@aegean. Νέες Τεχνολογίες και Επιχειρηματικές Ευκαιρίες: Σχεδιάζοντας το μέλλον με αξιοπιστία Μηχ. Ε.Μ.Π., ΜΒΑ ΟΤΕ Α.Ε. etavlaki@aegean.gr Νέα οικονομία: επιτυχίες αλλά και αποτυχίες Νέα οικονομία υπάρχουν πολλά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010 Management Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 Εισαγωγή Έννοια και Περιεχόμενο του Μάνατζμεντ Ποια είναι τα διοικητικά στελέχη και ποιος ο ρόλος τους στα διάφορα επίπεδα της ιεραρχίας Βάσικες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία

Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία , TEE 3-5 Ιουλίου 2006 Αντιφάσεις στην αξιοποίηση του τεχνικού επιστηµονικού δυναµικού στην ελληνική βιοµηχανία Γ. Συµεωνίδης, ρ. Αεροναυπηγός Μηχ/κός Γρ. Φρέσκος, ρ. Μηχανολόγος Μηχ/κός Ρ. Μαρίνη, ρ.

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ, ΔΕΙΚΤΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Περιεχόμενα

ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ, ΔΕΙΚΤΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Περιεχόμενα Specisoft www.specisoft.gr ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑ, ΔΕΙΚΤΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Περιεχόμενα Η Ρευστότητα των Επιχειρήσεων Διακρίσεις Ρευστότητας Προβλήματα κατά τον Προσδιορισμό της Ρευστότητας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ ΜΑΘΗΜΑ 3ο Μάνατζµεντ - Ορισµοί H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί... η τέχνη να φέρνεις εις πέρας κάθε έργο µε τη στήριξη και την συµµετοχή ατόµων οργανωµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY Το νομικό και κανονιστικό πλαίσιο (νομοθεσία) που διέπει τις δραστηριότητες της εταιρείας «ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση»

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Κοινωνική Σύμπραξη στο Ν. Κυκλάδων» σας καλωσορίζει στην Ημερίδα: «Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» 23 Οκτωβρίου 2015 Πνευματικό Κέντρο Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ECVET WORKSHOP 23-10-2012. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be. Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210 2120700, www.eiead.

ECVET WORKSHOP 23-10-2012. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be. Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210 2120700, www.eiead. http://www.youtube.com/watch?v=0w1bzgyftni&feature=youtu.be ECVET WORKSHOP 23-10-2012 Υπό την εποπτεία του Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Κωστή Παλαμά 6-8, 11141 Αθήνα, τηλ. 210

Διαβάστε περισσότερα