Ο Δραματικός Χώρος στην «Ερωφίλη» του Γ. Χορτάτση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Δραματικός Χώρος στην «Ερωφίλη» του Γ. Χορτάτση"

Transcript

1

2 Ο Δραματικός Χώρος στην «Ερωφίλη» του Γ. Χορτάτση Τ ρ ι β ή λ ο υ Χ ρ ύ σ α Υπεύθυνος Διδάσκων : Σταύρος Σταυρίδης ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ - ΣΧΟΛΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ Δεκέμβριος 2008 Διπλωματική εργασία στα πλαίσια του Διατμηματικού πρόγραμματος μεταπτυχιακών σπουδών Αρχιτεκτονική-Σχεδιασμός του Χώρου Α : Σχεδιασμός- Χώρος - Πολιτισμός. Εξώφυλλο: Σχεδίασμα και μακέτα του σκηνικού από το Γιάννη Τσαρούχη για την παράσταση της «Ερωφίλης» από τη Λαϊκή Σκηνή του Καρόλου Κουν, το 1934.

3 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ

4 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Εισαγωγή 5 Α. Ο Σκηνικός Χώρος στο Κρητικό Θέατρο της Αναγέννησης. 9 Β. Ο Δραματικός Χώρος στην «Ερωφίλη» Παριστώμενος και Κειμενικός χώρος Ο Παριστώμενος Χώρος στην «Ερωφίλη» Ο Κειμενικός και Διηγητικός Χώρος στην «Ερωφίλη» 51 α. Το δωμάτιο της Ερωφίλης και ο θρόνος του Βασιλιά: Το δίπολο Αναγέννηση Μεσαίωνας 53 β. Ο Ενδιάμεσος Χώρος 71 γ. Αρμοί συνάντησης Χώρων 75 δ. Η κίνηση των χώρων Η τελική επικράτηση 83 Επίλογος 93 Βιβλιογραφία 103

5 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ

6 5 Ε ι σ α γ ω γ ή Το θέατρο στη βενετοκρατούμενη Κρήτη 1, στο τέλος του 16 ου και κατά τον 17 ο αιώνα ως την πτώση του Χάνδακα το 1669, αποτελεί το πρώτο σημαντικό κεφάλαιο της ιστορίας του νεοελληνικού θεάτρου. Περισσότερα από εκατό χρόνια τώρα, οι φιλόλογοι ασχολούνται με την αποκατάσταση του αρχικού κειμένου των Κρητικών θεατρικών έργων, με τη σύγκριση διαφόρων χειρογράφων και εκδόσεων, με την επίλυση γλωσσολογικών ή ετυμολογικών προβλημάτων της ελληνοβενετικής διαλέκτου, με προβλήματα χρονολόγησης, ταυτότητας του συγγραφέα, με την παραβολή με συγκεκριμένα ξένα πρότυπα κλπ. Μόνο για το κρητικό θέατρο έχουν γραφτεί πάνω από διακόσιες μελέτες. 2 Παρόλα αυτά, οι γνώσεις μας γι αυτό είναι περιορισμένες, προέρχονται από έμμεσες πηγές και είναι ως επί τω πλείστω υποθετικές. Οι κύριες έμμεσες πηγές είναι τα δραματικά κείμενα που σώζονται. Μόλις, τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η έρευνα άρχισε να ανιχνεύει τα θέματα της σκηνικής τους πραγμάτωσης. 3 Αν τα κρητικά δραματικά έργα γράφτηκαν για 1 Η Κρήτη, με τη θέση της στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων, δοκίμασε τρεις μακρές περιόδους ξένης κατοχής κατά τους μεσαιωνικούς και νεότερους χρόνους. Την αραβική κατοχή, από τα 827 ως τα 961, την κατοχή από τη Γαληνοτάτη Δημοκρατία της Βενετίας, από τα 1211 ως την πτώση του Χάνδακα στα 1669 και την Κατοχή από τους Οθωμανούς Τούρκους, που δεν τελείωσε παρά στα Μανούσακας, 1947, σ Σχετικά με τη διαμόρφωση του σκηνικού χώρου διατύπωσαν απόψεις οι Αλεξίου (1965), Πολίτης

7 6 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ θεατρική παράσταση, κι αν έχουν πραγματικά παρασταθεί δεν αποτελεί πλέον ζήτημα στη σχετική έρευνα. 4 Αυτό που σήμερα απασχολεί τους ερευνητές είναι σε ποια σκηνή παραστάθηκαν και γι αυτό ασχολούνται κυρίως με το ζήτημα των παραστάσεων, που έχει μεγάλη σημασία για τον καθορισμό του σκηνικού χώρου. Δεν ξέρουμε με απόλυτη βεβαιότητα πότε, πού για ποιόν και από ποιόν παίχτηκαν τα σωζόμενα έργα του Κρητικού ρεπερτορίου. Αυτή η πενιχρή εικόνα συμπληρώνεται από έμμεσες πληροφορίες στα ίδια τα κείμενα για τη σκηνική πραγματοποίησή τους, ή από συλλογισμούς με βάση διάφορες άλλες πληροφορίες. 5 Η δραματογραφία του Κρητικού θεάτρου του 17 ου αιώνα, καλύπτει και τα τρία κλασικά δραματικά είδη τραγωδία, κωμωδία και ποιμενικό δράμα. Ανάμεσα στις τραγωδίες του κρητικού θεάτρου η πιο διάσημη, όπως επιβεβαιώνουν οι σύγχρονες πηγές, ήταν η «Ερωφίλη» του Γεωργίου Χορτάτση, που άσκησε επιρροή στην ελληνική δραματουργία ως το 1800 περίπου και αποτελεί το δραματικό αρχέτυπο του νεοελληνικού θεάτρου 6. Η «Ερωφίλη», ως δραματικό έργο αγαπήθηκε πολύ από το λαό. Δείγμα της λαϊκότητας την οποία απέκτησε, είτε μέσω της σκηνικής της πραγμάτωσης, είτε μέσω των έντυπων εκδόσεών της, αποτελεί και η μέχρι τον 20 ο αιώνα παράστασή της σε διάφορες ελληνικές πόλεις, αλλά και τα παροιμιώδη δίστιχά της που κυκλοφορούν στο στόμα του λαού. (1964), Ευαγγελάτος (1973), Σολομός (1998), Δεδούση (1968), Bancroft-Marcus (1978), Puchner (1978),(1980). 4 Το ερώτημα αυτό θεωρείται πλέον ξεπερασμένο. Οι περισσότεροι μελετητές σήμερα συμφωνούν ότι τα έργα του κρητικού ρεπερτορίου γράφτηκαν για παράσταση. Ο Αλέξης Σολομός το υποστηρίζει με τα εξής επιχειρήματα: Οι εγκωμιαστικές αφιερώσεις σε γνωστές προσωπικότητες σκοπεύουν μάλλον στην κάλυψη των εξόδων μιας παράστασης, παρά μιας εκτύπωσης. Στοιχεία επίσης αποτελούν: οι πρόλογοι που αναπλάθονται κάθε φορά, οι σκηνικές οδηγίες, τα έργα που ταιριάζουν στη συμβατική σκηνή της εποχής, η ύπαρξη ιντερμέδιων και η αταξία τους, η προσφώνηση του κοινού σε κάποιους επιλόγους, το σημείωμα του Τρωίλου ότι δεν άφησε να κυκλοφορήσει το έργο του στο θέατρο άρα αυτό ήταν κανόνας. Σολομός, 1998, σ.183 κ.ε./236 κ.ε. Για σχόλια σχετικά με το θέμα βλέπε επίσης: Puchner, 1991, σ.156/ Puchner, 1978, σ Puchner, 1978, σ Puchner, 1999, σ.250.

8 Ε Ι Σ Α Γ Ω Γ Η 7 Σκοπός της μελέτης αυτής είναι η διερεύνηση του δραματικού χώρου που γεννάται μέσα από το ίδιο το κείμενο της «Ερωφίλης» και έχει αναφορές στο γενικότερο κοινωνικό και ιστορικό πλαίσιο της εποχής. Η περιγραφή μιας νέας χωρικής μορφής, που εντοπίζεται κυρίως στη συμβολική της διάσταση και πηγάζει μέσα από: - τις σκηνικές οδηγίες (stage directions) του συγγραφέα, - τον ποιητικό λόγο, που αποκαλύπτει το χαρακτήρα των ηρώων, τις μεταξύ τους σχέσεις και το αποτύπωμα αυτών πάνω στο χώρο. Οδηγός για την ανάγνωση των σχέσεων αυτών αποτελούν οι υποθέσεις των ερευνητών για τη διαμόρφωση της σκηνής το 16 ο αιώνα και οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες της εποχής που «γέννησε» το έργο, παράγοντας που αποδεικνύεται ως η ραχοκοκαλιά της τραγωδίας. Το αντικείμενο και η μέθοδος δεν επιτρέπουν τα αποτελέσματα μιας τέτοιας μελέτης να είναι απόλυτα. Επειδή όμως απουσιάζουν σαφέστερες και πολυπληθέστερες πληροφορίες για τα θεατρικά κείμενα της εποχής και τις παραστάσεις τους, τα σχετικά συμπεράσματα ίσως διαφωτίσουν μια πτυχή του έργου που είναι ο κειμενικός του χώρος και αποτελέσουν βοήθεια ή οδηγό για τη σκηνική πραγμάτωση του έργου στις μέρες μας.

9 8 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ. Εικ.1: Εξώφυλλο της έκδοσης της «Ερωφίλης» από το Εθνικό θέατρο, Δωδώνη, Αθήνα, 2006.

10 9 Α. Ο Σκηνικός Χώρος στο Κρητικό Θέατρο της Αναγέννησης. Υποθέτουμε ότι η αρχή του κρητικού θεάτρου τοποθετείται γύρω στα μέσα του 16 ου αιώνα. 7 Εκείνη ακριβώς την εποχή και ως τα μέσα του 17 ου αιώνα, στην κάτω από την επίδραση του βενετσιάνικου πολιτισμού Μεγαλόνησο, διαπιστώνεται μια άνθηση της θεατρικής παραγωγής και δραστηριότητας που αποτελεί αντικαθρέφτισμα του ιταλικού θεάτρου της εποχής. Η Βενετία λειτούργησε ως δίαυλος για τη διάδοση των επιτευγμάτων της Ιταλικής Αναγέννησης στην Κρήτη γεγονός που καρποφορεί μόνο στα τελευταία εκατό περίπου χρόνια της βενετοκρατίας, κυρίως στους τομείς της ζωγραφικής και της δραματικής, ποιμενικής και αφηγηματικής ποίησης. Μέσα σε λίγες δεκαετίες, η κρητική λογοτεχνία εισέρχεται σε μια περίοδο δημιουργικού αναβρασμού, κατά την οποία η τοπική διάλεκτος γίνεται το γλωσσικό όργανο δραματικών και ποιητικών έργων μιας ποιότητας τέτοιας, που οδήγησε στη γενική χρήση του όρου «Κρητική Αναγέννηση». Το συμπέρασμα για τον αναγεννησιακό χαρακτήρα του 17 ου αιώνα στην Κρήτη βγαίνει όχι μόνο από τη λογοτεχνία, αλλά και από τις καλές τέχνες της εποχής. Στη ζωγραφική, έχουμε συνέχεια της βυζαντινής τεχνοτροπίας, αλλά με ιταλικές επιδράσεις. 8 Αντίστοιχα και η αρχιτεκτονική δέχεται την επίδραση της Αναγέννησης 9, το ίδιο η γλυπτική και η διακοσμητική στο ξύλο, την πέτρα και το μέταλλο, που εξεργάζονται σύμφωνα με την ιταλική τεχνοτροπία Puchner, 1978, σ.77 8 Χαρακτηριστικά αναφέρουμε το Θεοφάνη και ακόμη περισσότερο τον Δαμασκηνό, που, σε μια φάση της τέχνης του, επιχειρεί μια σύνθεση των δύο τεχνοτροπιών πολύ ανάλογη με τη σύνθεση που τον ίδιο περίπου καιρό πραγματοποιήθηκε στη λογοτεχνία. Τη βαθμιαία εισαγωγή δυτικών στοιχείων στη ζωγραφική και τις άλλες τέχνες παραδέχεται γι αυτήν την εποχή και ο Ξανθουδίδης.Αλεξίου, 1985, σ Ως παράδειγμα αναφέρουμε τις προσόψεις των ναών στις ορθόδοξες μονές του Αρκαδίου και της Αγίας Τριάδας των Τζαγκαρόλων στο Ακρωτήρι των Χανίων, που είναι καθαρά αναγεννησιακές. Αλεξίου, 1985, σ Αλεξίου, 1985, σ.43.

11 10 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Είναι χαρακτηριστικό της περιόδου ότι δεν έχουμε να κάνουμε με μια πολιτισμική «κατάληψη» από ξένους, αλλά με διεύρυνση παραδοσιακών πολιτισμικών μορφών και αντιλήψεων σε ανταπόκριση προς την επίδραση ανοίκειων ιδεών, αισθητικών συμβάσεων και τεχνικών. Το παλαιό δεν αχρηστεύεται, αλλά προσαρμόζεται σε ένα νέο και προκλητικό σύνολο συμβάσεων. Ο Ανδρέας Πάνδημος, συμβολικά προβάλλει την «Αναγέννηση του Κρητικού Θεάτρου» σε μια χαλκογραφία του Το Κρητικό Δράμα, έχει πάνω του τη διπλή σφραγίδα της ιταλιάνικης αισθητικής και της ελληνικής έκφρασης, και όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο Αλέξης Σολομός «σκέφτεται ιταλικά και ανασαίνει ελληνικά». 11 Πρώτος ο Λ.Πολίτης μίλησε συστηματικά για τον αναγεννησιακό χαρακτήρα της ώριμης φάσης της κρητικής λογοτεχνίας με ρητή αναφορά στην «Ερωφίλη» τονίζοντας το γεγονός ότι η «Ερωφίλη», αναπνέει ολόκληρη τον αέρα του θεάτρου της εποχής, της κλασικιστικής τραγωδίας της Αναγέννησης. 12 Οι πολιτισμικές και πνευματικές παραδόσεις της Κρήτης στις αρχές της βενετικής περιόδου είναι ουσιαστικά οι παραδόσεις του Βυζαντίου. Τους δύο πρώτους αιώνες της βενετοκρατίας στην Κρήτη, όπου οι Έλληνες υπέφεραν από τη σκληρή εκκλησιαστική πολιτική της Βενετίας και την οικονομική και πολιτική καταπίεση, συνέχισαν ως επί το πλείστον να ταυτίζουν τις θρησκευτικές και πολιτισμικές τους απόψεις με εκείνες του Βυζαντίου. Η γνώση ανάγνωσης και γραφής ήταν σε χαμηλά επίπεδα, παρόλο που τα πρώτα υγιή σημάδια των αρχών μιας λογοτεχνίας σε δημώδη γλώσσα εμφανίζονται ήδη στις τελευταίες δεκαετίες του 14 ου αιώνα. Κατά το 15 ο αιώνα η Κρήτη εμφανίζεται στο δρομολόγιο σημαντικού αριθμού λογιών που περνούν από το Βυζάντιο στη Δύση, όπου συνέβαλαν ουσιαστικά στην ανάπτυξη των γραμμάτων κατά την Αναγέννηση, ως δάσκαλοι των ελληνικών, αντιγραφείς χειρογράφων και επιμελητές εκδόσεων ή διορθωτές στα τυπογραφία της Βενετίας και άλλων ευρωπαϊκών πόλεων. Αυτοί και άλλοι πρόσφυγες από τη βυζαντινή αυτοκρατορία αναμφίβολα συνέβαλαν στην ταχεία ανάπτυξη της πνευματικής δραστηριότητας που σημειώθηκε στην κρήτη κατά το δεύτερο μισό του 15 ου αιώνα. 11 Σολομός, σ Πολίτης, 1976, σ.67.

12 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 11 Η Βενετία ήταν ο φυσικός προορισμός μεγάλου αριθμού Ελλήνων λογίων από τα βυζαντινά εδάφη και από την Κρήτη ή άλλες βενετικές κτήσεις. Έλληνες ζούσαν στη Βενετία και από τον 15 ο αιώνα και εξής μπορούμε να μιλάμε για οργανωμένη ελληνική κοινότητα. Στο τελευταίο τέταρτο του 15 ου αιώνα, η Βενετία ήταν το πιο πολυάσχολο τυπογραφικό κέντρο σ ολόκληρη την Ευρώπη. Η νέα επιχείρηση της τυπογραφίας έδωσε δουλειά σε πολλούς έλληνες λόγιους και τεχνίτες. Εκεί τυπώθηκε το πρώτο βιβλίο που περιείχε ελληνικούς χαρακτήρες, εκεί επίσης έγινε η πρώτη συγκροτημένη απόπειρα έκδοσης λογοτεχνικών έργων στη δημώδη ελληνική, μια σημαντική εξέλιξη στην ιστορία του νεοελληνικού πολιτισμού. Δημώδη έργα Κρητικών ποιητών, αλλά και ποιητών από τα Επτάνησα, την Κορώνη και αλλού, μπορούσαν τώρα να φτάσουν σε ένα πλατύ κοινό σ όλο τον ελληνόφωνο κόσμο. Αυτά τα έργα, και τα λειτουργικά κείμενα, αποτέλεσαν για τους έλληνες τα κύρια αναγνώσματα, αλλά και υλικό διδασκαλίας για την απόκτηση βασικών γνώσεων γραφής και ανάγνωσης, για τους επόμενους δύο-τρεις αιώνες. Ένας άλλος μαγνήτης που ήλκυε τους Έλληνες στη βόρεια Ιταλία ήταν οι ανώτερες σπουδές που μπορούσαν να κάνουν στο Πανεπιστήμιο της Πάδοβας. Στον τομέα της παιδείας στη βενετοκρατούμενη Κρήτη, η ύπαρξη ιδιωτών δασκάλων που προσέφεραν στοιχειώδη εκπαίδευση στις κύριες πόλεις, είναι καλά τεκμηριωμένη. Παρά την έλλειψη δημόσιων εκπαιδευτηρίων, υπάρχουν κατά το 16 ο αιώνα τεκμήρια μιας γενικά υψηλού επιπέδου πνευματικής και πολιτισμικής δραστηριότητας στην Κρήτη. Επίκεντρο της πνευματικής ζωής αποτέλεσαν οι «Ακαδημίες» που ίδρυσαν οι διανοούμενοι των τάξεων των αστών και των ευγενών. Τα μέλη των Ακαδημιών οργάνωναν συγκεντρώσεις, στις οποίες απαγγέλλονταν τα ποιήματά τους ή ανεβάζονταν θεατρικές παραστάσεις. Από τις πιο γνωστές ήταν η Ακαδημία των Vivi στο Ρέθυμνο, των Stravaganti στο Ηράκλειο και των Sterili στα Χανιά. Έχουν γίνει απόπειρες να συνδεθεί ο Χορτάτσης με την Ακαδημία των Vivi στο Ρέθυμνο. Ο ρόλος της κρητικής ακαδημίας στην οργάνωση παραστάσεων θεατρικών έργων φαίνεται να έχει αποδειχθεί Ο Σ.Αλεξίου υποστηρίζει ότι οι Vivi είχαν προπαρασκευαστικό ρόλο στη γένεση του κρητικού θεάτρου, Αλεξίου, Η Bancroft-Marcus έχει εκφράσει τη γνώμη ότι ορισμένες φράσεις όπως «ζωντανός στον

13 12 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Άδη» ή «ζωντανός στον κόσμο» περιέχουν διγλωσσικά λογοπαίγνια και κρυπτογράμματα που σχετίζονται με την Ακαδημία των Vivi, Puchner, Τραγωδία, στο Holton, 1997, σ.172.

14 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 13 Εικ.2(αριστερά): Ο Ανδρέας Πάνδημος, συμβολικά προβάλλει την «Αναγέννηση του Κρητικού Θεάτρου» σε μια χαλκογραφία του Εικ.3: Η εικόνα της Βενετίας παριστάνεται αλληγορικά ως γυναίκα, με τις θαλάσσιες κτήσεις να την περιβάλλουν (Χειρόγραφο της Εθνικής Βιβλιοθήκης των Παρισίων).

15 14 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.4,5,6: Σκίτσα που απεικονίζουν τον τυπογραφικό οργασμό στη Βενετία στα τέλη του 15 ου αιώνα.

16 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 15 Κάτω από την επίδραση της ιταλικής Αναγέννησης, το κρητικό θέατρο μιμείται ως ένα βαθμό ιταλικά πρότυπα. Η σύνδεση της θεατρικής αυτής ζωής με την Ακαδημία των Stravaganti και ίσως και με αυτή των Vivi, κάνει πιθανή την εκδοχή, πως οι παραστάσεις αυτές δίνονταν σε αστικό (ή και αριστοκρατικό) περιβάλλον στις κρητικές πόλεις και είχαν το χαρακτήρα και τη λειτουργία λαμπρού κοινωνικού γεγονότος. 14 Ορισμένες ενδείξεις όμως υποδηλώνουν και την ύπαρξη ενός είδους πιο λαϊκού θεάτρου έξω από τις πόλεις, ίσως στις επαύλεις των μεγάλων γαιοκτημόνων. 15 Ευκαιρίες για θεατρικές παραστάσεις φαίνεται πως έδιναν οι γιορτές γάμων ή και η περίοδος του καρναβαλιού. Οι κωμωδίες παριστάνονταν σε δημόσιες πλατείες το απόγευμα, οι τραγωδίες ίσως σε κλειστό χώρο, στις ακαδημίες, στη λότζια ή και στο δουκικό παλάτι. 16 Οι ηθοποιοί είναι πιθανότατα νεαροί ερασιτέχνες των ανώτερων κοινωνικών τάξεων και τους γυναικείους ρόλους υποδύονται άνδρες. 17 Η «Amorosa fede» του Antonio Pandimo παίχτηκε με την ευκαιρία γάμου σε σπίτι πατρικίου 18 και σύμφωνα με την εικασία της Bancroft-Marcus και η «Ερωφίλη» και η «Πανώρια». 19 Η «Ερωφίλη» παραστάθηκε δημόσια πολλές φορές με επιτυχία, 20 ο «Φορτουνάτος» παίχτηκε κατά τον Σ.Αλεξίου, σε μεγάλη πλατεία του Χάνδακα, κοντά στις πύλες. 21 Ως το 1660 περίπου γίνονται δημόσιες παραστάσεις στο Χάνδακα. 22 Στους παλιούς χάρτες δεν υπάρχει καμία ένδειξη για μόνιμο θεατρικό κτίριο. 23 Παραστάσεις, σύμφωνα με τον Puchner θα μπορούσαν να γίνονται και στη μεγάλη πλατεία του Ρεθύμνου, μπροστά στις θεατρικές πύλες της επιβλητικής loggia 14 Bancroft-Marcus (1978), στο Puchner, 1991, σ Ό.π., σ Puchner, 1999, σ Ό.π., σ Σάθας, μ εξ. 19 Puchner, 1991, σ Papadopoulos, II, p Αλεξίου, 1965, σ Puchner, 1991, σ Αλεξίου, 1965, σ.164.

17 16 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.7: Tα σκίτσα του Δουκικού ανακτόρου του Χάνδακα (Ηρακλείου), των χρόνων της Ενετοκρατίας, σε τρεις απόψεις (σχεδιάσματα του ζωγράφου Θωμά Φανουράκη). Εκτός από την μεγάλη αίθουσά του, ενδέχεται να παιζόταν θέατρο και στην πλατεία που βρισκόταν μπροστά στο ανάκτορο του βενετού Δούκα της Κρήτης.

18 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 17 που την έχτισε ο Sanmichele, εμπνευσμένος από τα αρχιτεκτονικά σχέδια του Sebastiano Serlio, κι έτσι να συνδεθεί η αναγεννησιακή σκηνογραφία του τύπου του Serlio με την αρχιτεκτονική του. 24 Ο Αλεξίου αναφέρεται σε παραστάσεις σε πλατείες και ιδιωτικά σπίτια. 25 Όλα αυτά όμως είναι απλώς εικασίες. Σχετικά με τη διαμόρφωση του σκηνικού χώρου οι υποθέσεις που έχουν διατυπωθεί δεν είναι πολλές. Ο Αλεξίου που επιχειρεί μια σύγκριση με το πρώιμο ισπανικό θέατρο, συμπεραίνει, πως ο θεατρικός χώρος έπρεπε να είναι απομονωμένος και αναφέρει το ξύλινο θέατρο στην πλατεία της παλιάς Ζακύνθου, ως πιθανό παράδειγμα. 26 Οι Πολίτης και Δεδούση, υποθέτουν για τον «Κατζούρμπο» τη συνηθισμένη αναγεννησιακή σκηνογραφία με ένα δρόμο σε κεντροαξονική προοπτική. 27 Η Bancroft-Marcus, που ασχολείται με τα έργα του Χορτάτση υποστηρίζει μιαν ανυψωμένη σκηνή με αυλαία. 28 Ο Ευαγγελάτος αναλύει μέρος από τις πάμπολλες σκηνοθετικές υποδείξεις στο «Ζήνωνα» και ο Πούχνερ παρατηρεί πως η «Θυσία του Αβραάμ» και ο «Ζήνων» πρέπει να ανήκουν σε άλλη σκηνογραφική παράδοση. 29 Το πιο σημαντικό ίσως έργο αρχιτεκτονικής στο 16 ο αιώνα, το Sette Libri su l Architectura του Sebastiano Serlio ( ), αφιερώνει ένα ολόκληρο βιβλίο στη θεατρική αρχιτεκτονική 30. Το έργο αυτό ήταν διαδεδομένο στην εποχή του σ όλη την Ευρώπη, γνωστό επίσης και στην Κρήτη 31. Ο Serlio, που έκανε την εμφάνισή του το 1545, υπήρξε ο πρώτος καλλιτέχνης σκηνογράφος που τύπωσε τα σχέδιά του. 32 Η σκηνογραφία του Serlio προβλέπει μόνιμα στερεότυπα σκηνικά για 24 Puchner, 1991, σ.155. Για την αναγεννησιακή σκηνογραφία του τύπου του Serlio, βλέπε παρακάτω. 25 Αλεξίου, 1965, σ Ό.π. 27 Puchner, 1991, σ Bancroft-Marcus (1978), σ.180 στο Puchner, 1991, σ Puchner, 1991, σ S.Serlio, Il secondo libro di Perspettiva, Paris, Puchner, 1991, σ Hartnoll, σ.65.

19 18 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ τα τρία δραματικά είδη της Αρχαιότητας και της Αναγέννησης: αρχιτεκτονική σε κεντροαξονική προοπτική, ζωγραφισμένη σε αμβλυγώνια πλαίσια (κουίντες με φοδραρισμένα τα τελάρα) και στο βάθος, το παλάτι για την τραγωδία, αστικά σπίτια για την κωμωδία, δάση και λιβάδια για το ποιμενικό δράμα. 33 Τα τρία προοπτικά σκηνικά του, προορισμένα για ένα θέατρο στην αίθουσα των συμποσίων ενός αριστοκρατικού ή πριγκιπικού σπιτιού, πρόσφεραν τη βασική ιδέα που υιοθετήθηκε απ όλους τους Ευρωπαίους σκηνογράφους για τα επόμενα τετρακόσια χρόνια. 34 Και τα τρία σχέδια οργανώνονται πάνω στο ίδιο βασικό layout. Υπάρχει ένας κεντρικός δρόμος με τρία σπίτια στην κάθε του πλευρά. Στο πίσω μέρος υπάρχει μια αψίδα του θριάμβου (για τη τραγική σκηνή) ή μια είσοδος εκκλησίας (για την κωμική σκηνή). Ένα μεγάλο κομμάτι σκηνικού, στο πίσω μέρος της σκηνής, που καλύπτει τον πίσω τοίχο. Το θέατρο Farnese, που χτίστηκε στην επαρχία της Parma, το 1618, από τον Giovanni Battista Aleotti είναι βασισμένο στα γραπτά/ σχέδια του Serlio. Εικ. 8: Εξώφυλλο του βιβλίου της θεατρικής αρχιτεκτονικής του Sebastiano Serlio. 33 Για βιβλιογραφία σχετικά με την αναγεννησιακή σκηνή του Serlio βλέπε: Puchner, 1991, σ Πρόκειται για το αυτοσχέδιο teatro da sala, δηλαδή της διασκευασμένης αίθουσας συμποσίων με καθίσματα στις τρεις πλευρές και μικρή σκηνή στο βάθος. Τα σκηνικά αυτά, επηρέασαν τη σκηνογραφία της Αγγλικής «μάσκας», το θέατρο της Ισπανικής αυλής, το Μολιερικό θέατρο στο Παρίσι και το μελόδραμα του 19 ου αιώνα. Hartnoll, σ.68.

20 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 19 Εικ.9: Οι τραγικές σκηνές είναι σχεδιασμένες με κολώνες, αετώματα, αγάλματα και άλλα χαρακτηριστικά που αρμόζουν στην άρχουσα τάξη.

21 20 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.10-11: Οι κωμικές σκηνές εκθέτουν ιδιωτικές κατοικίες με μπαλκόνια και σειρές από παράθυρα κατά τη μορφή των συνηθισμένων για την εποχή κατοικιών.

22 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 21 Εικ.12: Οι σατυρικές σκηνές διακοσμούνται με δέντρα, σπηλιές, βουνά και άλλα αγροτικά στοιχεία, σχεδιασμένα στο ανάλογο φυσικό ύφος.

23 22 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.13-14: Theatre Farnese, Parma, 1618.

24 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 23 Η ιταλική σκηνογραφία, η οποία υπήρξε μια τέχνη του «θεάματος», της διακοσμητικής φαντασίας και της ψευδαίσθησης, αποκρυσταλλώθηκε στα μέσα του 17 ου αιώνα, ακολουθώντας διάφορες εξελικτικές φάσεις. Στην αρχή, από το 1508 ως το 1514, η σκηνή διαμορφωνόταν με μια μόνο προοπτικά ζωγραφισμένη επιφάνεια στο βάθος της, η οποία συμπληρωνόταν από δύο μεγάλες κουίντες σε πρώτο πλάνο, ζωγραφισμένες και αυτές προοπτικά με το ίδιο σημείο φυγής. Γύρω στα 1514 με τον αρχιτέκτονα Baldassare Peruzzi ( ) και στη συνέχεια με τους ζωγράφους και αρχιτέκτονες Serlio, Rafael ( ) και τον μηχανικό, γλύπτη και αρχιτέκτονα Giuliano Da Sangalo ( ) φθάνουμε στην προοπτική σκηνογραφία «βάθους», η οποία διαμορφώνεται με διαδοχικές, συμμετρικές και προοπτικά τοποθετημένες κουΐντες. Οι κουίντες ήταν στην αρχή ξύλινες και αργότερα τελάρα με ζωγραφισμένες ή και ανάγλυφες επιφάνειες. Η επόμενη σημαντική καινοτομία θα γίνει γύρω στα 1560 και θα είναι η «ταχυδακτυλουργική» αλλαγή σκηνικών μπροστά στα μάτια του θεατή.

25 24 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.15: Η Αναγεννησιακή Σκηνή του Serlio. Wing: Ένα κομμάτι σκηνικού (ένα ξύλινο πλαίσιο καλυμμένο με λινό ύφασμα) στο πλάι της σκηνής που χρησιμοποιείται για να καλύπτει τους πλαϊνούς τοίχους του θεάτρου. Border: Ένα κομμάτι σκηνικού που κρέμεται πάνω από τη σκηνή και κρύβει τα δοκάρια, τις τροχαλίες και τα σχοινιά που χρησιμοποιούσαν για τις σκηνικές αλλαγές. Backdrop: Ένα μεγάλο κομμάτι σκηνικού, στο πίσω μέρος της σκηνής, που κάλυπτε τον πίσω τοίχο. Σε πολλά θέατρα της αναγέννησης ήταν ουσιαστικά ένα ζευγάρι «παραθυρόφυλλα» (ένα τεράστιο ξύλινο πλαίσιο καλυμμένο με λινό ύφασμα), το οποίο μπορούσε να διπλώσει στη μέση για να αποθηκεύεται εκτός σκηνής.

26 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 25 Μέσα στο σκηνογραφικό οργασμό της Αναγέννησης, το προσγειωμένο σκηνικό δεν αργεί να πετάξει. Τα σκοινιά και οι τροχαλίες μπαίνουν σε λειτουργία και οι θεατές αντικρίζουν, καθώς γράφει ένας σύγχρονος, «ουρανούς με πολλά άστρα και πολλές ρόδες». Με τη βοήθεια του περίπλοκου εξοπλισμού της, η ιταλική σκηνή κάνει θαύματα. 35 Η τεχνοτροπία αυτή θα ταξιδέψει και στη Γαλλία. Αντίθετα, στην Αγγλία και την Ισπανία, όπου τα θεατρικά κτίρια είναι πρωτόγονα και δε διαθέτουν τεχνικά μέσα, χαρακτηριστικό που μάλλον πρέπει να υποθέσουμε και για τους χώρους των κρητικών παραστάσεων, οι ποιητές είναι αναγκασμένοι όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Σολομός «να οραματίζονται τα πάντα μέσα στο ξύλινο μηδενικό, δηλαδή στο γυμνό πατάρι της σκηνής». 36 Σύμφωνα με τον Puchner, για το δεύτερο μισό του 16 ου αιώνα, για τις όχι τόσο επίσημες, λόγιες και ουμανιστικές παραστάσεις (κι αυτή ίσως είναι η περίπτωση της Κρήτης), πρέπει, μάλλον, να υποθέσουμε έναν τύπο σκηνής πιο απλό και ευπροσάρμοστο, όπως μας τον δείχνουν τα σκαριφήματα των εξωφύλλων στα σενάρια της Commedia dell arte, της συλλογής Corsini. 37 Η μοναδική αυτή συλλογή, που περιέχει και πολλά έργα από τη θεματογραφία της Commedia Erudita, μας δίνει μια πολύτιμη εντύπωση από τη θεατρική πρακτική της εποχής. 38 Το 35 «Τα σύννεφα κατεβαίνουν μ αγγέλους καβάλα και τα υποσκήνια υψώνονται ανεβάζοντας διαβόλους. Ταυτόχρονα, φωτιές ανάβουν, βροντές ηχούν, αμάξια και καράβια διασχίζουν τη σκηνή και πολλά άλλα σημεία και τέρατα εμφανίζονται. Ψηλά κάστρα τυλιγμένα στις φλόγες, που ξεχώριζαν στην κορφή τους φρικαλέες φούριες με φίδια για μαλλιά και ρούχα κόκκινα σαν αίμα...τα δέντρα έβλεπες ν ανθούνε και να βγάζουν καινούρια φύλλα...στις άκρες της σκηνής παρουσιάζονταν απόγκρεμα βράχια που χύνονται πάνωθέ τους αληθινοί καταρράχτες...». Σολομός, σ Σολομός, σ.226. Στην περίπτωση αυτή, ο λόγος πρέπει να αντικαταστήσει το Θέαμα και να φορτωθεί μονάχος του όλο το βάρος της δημιουργίας. Έτσι, στις πιο σημαντικές εκδηλώσεις της δραματικής τέχνης, στην τραγωδία και στην κωμωδία, βλέπουμε τα Κρητικά θεατρικά κείμενα, όπως και τα αντίστοιχα του Σαίξπηρ, του Τζόνσον, του Λόπε και του Καλντερόν, να προχωρούν πιο μακριά το θεατρικό θαύμα, απ ότι οι θαυματοποιοί της Ιταλίας. 37 Puchner, 1991, σ.159. Για τα σχέδια της συλλογής Corsini βλέπε: Biblioteca Corsiana στη Ρώμη, Corsini ms 45 G.5-6, A.M. Nagler, σ.6-10, πιν.i-iv και Θέατρο 22, 1965, σ Η κρητική κωμωδία βασίζεται περισσότερο στην Commedia Erudita παρά στην Commedia dell arte (λείπουν τα προσωπεία και ο λεκτικός αυτοσχεδιασμός), όμως για την αφομοίωση των σκηνικών της συμβάσεων στην Κρήτη δεν υπάρχουν τα ίδια εμπόδια όπως στη μεταφορά των δραματουργικών

27 26 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ σκηνικό εδώ δεν είναι μόνιμο και στερεότυπο για κάθε δραματικό είδος, αλλά αλλάζει από έργο σε έργο, όπως το απαιτεί άλλωστε και το Κρητικό Θέατρο. Οι κανόνες προοπτικής του Serlio ακολουθούνται μόνο σε αδρές γραμμές, ενώ μας παρουσιάζεται ένας πλούτος από σκηνογραφικούς τύπους. Στις μικρογραφίες αυτές βρίσκονται, μεταξύ άλλων, και σκηνογραφικές λύσεις για την «Πανώρια», την «Ερωφίλη», τη «Θυσία» και μερικά ιντερμέδια. Παρόλο που δεσπόζει το ζωγραφικό σκηνικό, με την περίφημη και συχνά υπερβολική προοπτική του, τα πλαστικά στοιχεία δε λείπουν. Στα αγροτικά έργα παίζουν μεγάλο ρόλο οι σπηλιές, οι βρύσες και για κάθισμα τα βράχια. Στα αστικά πάλι οι πόρτες, τα παράθυρα και οι γνωστές από τα κρητικά έργα «καδέγλες». 39 συμβάσεων που δεν άφησε να ριζώσει το είδος αυτό. Puchner, 1991, σ Σολομός, σ.225.

28 Ο ΣΚΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΟ ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗΣ 27 Εικ : Σκαριφήματα από τα εξώφυλλα της συλλογής Corsini.

29 28 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.20: Σχέδιο της συλλογής Corsini

30 Β. Ο Δραματικός Χώρος στην «Ερωφίλη» 29

31 30 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Εικ.21: Σελίδα τίτλου της «Ερωφίλης» στην έκδοση του Κιγάλα (1637).

32 31 Η «Ερωφίλη» είναι μία από τις τρεις σωζόμενες τραγωδίες της κρητικής λογοτεχνίας 40 και αποτελείται από πρόλογο, πέντε πράξεις, χορικά στο τέλος κάθε πράξης και ιντερμέδια. 41 Αυτή η κλασικίζουσα τραγωδία των στίχων είναι η πιο διάσημη, η πιο συχνά δημοσιευμένη (ως λαϊκή φυλλάδα στη Βενετία) και η πιο πολυπαιγμένη τραγωδία του κρητικού θεάτρου. 42 Έχει επίσης τη μεγαλύτερη απήχηση, από τα έργα του κρητικού θεάτρου, στη λογοτεχνία και το λαϊκό πολιτισμό. Το έργο γράφτηκε στο Ρέθυμνο το 1600 ή λίγο πριν 43 από το Γεώργιο Χορτάτση και εκδόθηκε πρώτη φορά το 1637 στη Βενετία. Ο συγγραφέας ήταν πολύ γνωστός στην εποχή του, όμως, σήμερα, δε γνωρίζουμε πολλά γι αυτόν. Κατά τη σύνταξη της «Ερωφίλης», ο ποιητής, όπως έχει αποδειχθεί από τις σχετικές έρευνες, ακολούθησε ξένα πρότυπα. Η τραγωδία είναι στενά επηρεασμένη σε πλοκή, ύφος, θεατρικούς κανόνες, οικονομία, ακόμα και σε στίχους από τα ιταλικά έργα. Για το κυρίως δράμα μιμήθηκε την τραγωδία του Giraldi «Orbecche», αλλά επίσης, σε μικρότερο βαθμό, βασίστηκε στο δραματικό έργο του T.Tasso «Il re 40 Το θέατρο ήταν το λογοτεχνικό είδος που διέθετε τον μεγαλύτερο αριθμό έργων στην περίοδο της ακμής. Μπορεί κανείς να συμπεράνει με βεβαιότητα ότι η θεατρική παραγωγή ήταν πλουσιότερη από τα σωζόμενα έργα, αν κρίνει από το γεγονός ότι παραπάνω από τα μισά παραδόθηκαν σε ένα και μοναδικό χειρόγραφο, με αποτέλεσμα πολλά από αυτά να είναι εύκολο να χαθούν. Με την ανακάλυψη, ωστόσο, του Νανιανού κώδικα (ονομάζεται έτσι κατά τον Μπερνάρντο Νάνι και τον οποίο είχε στην κατοχή του ο Κεφαλλονίτης Πέτρος Κουτούφας) και άλλα θεατρικά έργα ήρθαν στο φως. Από τις σωζόμενες τραγωδίες, αν εξαιρέσουμε τη Fedra (1578) του Francesco Bozza, που είναι γραμμένη στα ιταλικά, οι άλλες δύο είναι ο Βασιλεύς ο Ροδολίνος του Ιωάννη Ανδρέα Τρωίλου και ο ανώνυμος Ζήνων. 41 Τα κρητικά θεατρικά συνοδεύονται από μια συνήθεια της Αναγέννησης, τα ιντερμέδια. Πρόκειται για μικρά, ανεξάρτητα θεατρικά έργα που παίζονται μεταξύ των πράξεων του έργου. Χαρακτηριστικό τους ήταν ο ψυχαγωγικός χαρακτήρας, η έμφαση στη δράση και το πλούσιο θέαμα, με μουσική, κοστούμια, σκηνικά εφέ και χορογραφίες και υπόθεση ολότελα δική τους (στην Ερωφίλη, τον έρωτα του σταυροφόρου Ρινάλντου με την Αρμίντα) και με δαίμονες που πότε μεταμορφώνονται σε όμορφες κορασίδες και πότε σε άγρια θηρία. 42 Puchner, Τραγωδία, στο Holton, 1997, σ Αυτή είναι η χρονολόγηση που δέχονται οι μελετητές από τον Ξανθουδίδη και εξής. Ωστόσο, η Bancroft-Marcus χρονολογεί το έργο γύρω στα Οι Αλεξίου και Αποσκίτη προτείνουν μια χρονολόγηση γύρω στα 1595, αφού αναφέρεται στην επιδημία πανούκλας που έπληξε την Κρήτη ανάμεσα στο 1592 και το 1595.

33 32 Ο ΔΡΑΜΑΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΣΤΗΝ «ΕΡΩΦΙΛΗ» ΤΟΥ Γ. ΧΟΡΤΑΤΣΗ Torrismondo». Στα χορικά φαίνεται να μιμήθηκε τη «Φαίδρα» του Seneca, την οποία γνώρισε όχι στην πρωτότυπη μορφή, αλλά στην ιταλική μετάφραση ή στη μίμησή της. Οι τελευταίες έρευνες οδηγούν και προς την «Sofonisba» του Trissino και τον «Aminta» του T.Tasso. Το έργο συντάχθηκε στο δυτικό κρητικό ιδίωμα σε ιαμβικούς 15σύλλαβους στίχους κατά δίστιχα και τα χορικά σε 11σύλλαβους στίχους σε τρίστιχες στροφές. Υπόθεση: Ο Φιλόγονος, βασιλιάς της Αιγύπτου, δολοφόνησε τον αδελφό του για να πάρει το θρόνο του και κατόπιν παντρεύτηκε τη χήρα του. Εκτός από την κόρη του Ερωφίλη, έχει αναθρέψει στο παλάτι και ένα αγόρι από βασιλικό αίμα, τον Πανάρετο. Όταν μεγάλωσε ο Πανάρετος έδειξε την ανδρεία του στη μάχη σώζοντας το βασίλειο από εχθρική επίθεση. Όταν αρχίζει το έργο, ο Πανάρετος και η Ερωφίλη έχουν ερωτευτεί ο ένας τον άλλον και έχουν παντρευτεί κρυφά. Ο Βασιλιάς όμως θέλει να δώσει την Ερωφίλη σε κάποιον άλλο, γιο βασιλιά και επιλέγει τον Πανάρετο ως μεσάζοντα. Η μυστική ένωση έρχεται στο φως και ο Φιλόγονος σκοτώνει τον Πανάρετο μετά από σκληρά βασανιστήρια. Στη συνέχεια, προσποιούμενος ότι αποδέχεται το γάμο, προσφέρει στην ανυποψίαστη κόρη του το κομμένο κεφάλι, την καρδιά και τα χέρια του εραστή της σε ένα «βατσέλι» ως γαμήλιο δώρο. Μετά την αποκάλυψη του μακάβριου δώρου, η Ερωφίλη επιλέγει την αυτοκτονία. Οι κορασίδες του χορού, οδηγημένες από την τροφό της Ερωφίλης, τη Χρυσόνομη, ρίχνουν κάτω το σκληρό Βασιλιά και τον σκοτώνουν. Εν συντομία, παρατίθεται η εξέλιξη της δραματικής πλοκής του έργου στον πρόλογο, τις πέντε πράξεις και τα χορικά που συνοδεύουν την κάθε μια από αυτές. Τον πρόλογο της τραγωδίας τον κάνει ο Χάρος, ο νεοελληνικός θεός του θανάτου, ο οποίος διακηρύσσει την παντοδυναμία του και τη ματαιότητα του πλούτου. Συγχρόνως, πληροφορεί τους θεατές ότι δε βρίσκονται πια στην Κρήτη, αλλά στην Αίγυπτο και προαναγγέλλει σε αδρές γραμμές την τύχη που περιμένει τον άδικο βασιλιά Φιλόγονο, την κόρη το και το στρατηγό του Πανάρετο. Στην Α Πράξη, το βασικό στοιχείο είναι η αφήγηση του Πανάρετου προς ένα φίλο του, τον Καρπόφορο. Ο Πανάρετος αποκαλύπτει την πραγματική του ταυτότητα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση

Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας. Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Ειδικά θέματα αρχιτεκτονικής μορφολογίας Κατεύθυνση Α: Σκηνογραφία, Ιστορική προσέγγιση Υπεύθυνος Καθηγητής: Σ. Γυφτόπουλος Σπουδάστριες: Χ. Τζοβλά, Χ. Χαρατσάρη Το θέατρο αποτελεί μια επικοινωνιακή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Της Χρυσής Τσιώτα Θα ξεκινήσω κάνοντας μια προσπάθεια να απαντήσω σε μερικά από τα ερωτήματα που θέτει η Συραγώ Τσιάρα στο κείμενό - αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική 1 Δευτερότοκος γιος του Κωνσταντή και της Αιμιλίας Δούκα. Γεννήθηκε στις 6

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής. Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ

Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής. Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ 2 μαθήματα πριν την ανάλυση της τραγωδίας του Σοφοκλή«Οιδίποδας Τύραννος» Προϋπoθέσεις: Οι μαθητές: 1)Να γνωρίζουν το περιεχόμενο της συγκεκριμένης τραγωδίας.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 3: Βυζαντινή Επιστολογραφία: είδη - χαρακτηριστικά. Συνέσιος ο Κυρηναίος: Βίος και Έργο Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Οι φοιτητές θα έρθουν

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ζώα στη ζωγραφική»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ζώα στη ζωγραφική» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Ζώα στη ζωγραφική» ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Το ταξίδι στην 11η διάσταση

Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το κείμενο αυτό δεν αντιπροσωπεύει το πώς παρουσιάζονται οι 11 διστάσεις βάση της θεωρίας των υπερχορδών! Είναι περισσότερο «τροφή για σκέψη» παρά επιστημονική άποψη. Οι σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά

Ο Παραμυθάς Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά 18 Ιαν 2014 Χανιά (18/1), Σταλός (19/1), Χανιά 18.01 έως 19.01 Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο Παραμυθάς των παιδικών μας χρόνων έρχεται στην Κρήτη Όταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΕΡΙΟ ΟΥ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2014

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΕΡΙΟ ΟΥ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΕΡΙΟ ΟΥ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2014 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ ΜΑΘΗΜΑ ΑΙΘΟΥΣΕΣ ΕΞ/ΝΟ Υπ./ Επ. ΕΥΤΕΡΑ 27/1 Αγγλικά Ι Β1, Β2, Βσ 1 ο (επιλ) Ι ΑΣΚΩΝ (Επιτηρητές) Σπηλιοπούλου Χορολογία στον χορό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα 1. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του δράματος και τι νέο προσέφερε στο κοινό σε σχέση με το έπος και τη λυρική ποίηση; 2. Ποια είναι η προσέλευση του δράματος και με ποια γιορτή συνδέθηκε;

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων ΕΔΩ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων Για μια εβδομάδα τα παιδιά θα μεταφερθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ τέχνη επικοινωνία προσωπική ανάπτυξη κοινωνική συνοχή Ο πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος

ΟΈντι, ένας συγγραφέας, βρίσκεται μετά από ατύχημα απομονωμένος Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΠΟΥ ΟΝΕΙΡΕΥΤΗΚΕΣ Σύγχρονη Λογοτεχνία Γιάννης Σκαραγκάς Επιμέλεια: Κατερίνα Σχινά ISBN: 978-960-218-942-9 Τιμή: 11.00 ευρώ Αριθμός σελίδων: 264 Διαστάσεις: 12,5x21 Γλώσσα: Ελληνικά Οκτωβρίου 2014

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

Η σημαντικότητα του ελληνικού πολιτισμού και μέσα διάδοσης αυτού στη Γεωργία. DR. MEDEA ABULASHVILI Καθηγήτρια του Κρατικού Πανεπιστημίου Τιφλίδας

Η σημαντικότητα του ελληνικού πολιτισμού και μέσα διάδοσης αυτού στη Γεωργία. DR. MEDEA ABULASHVILI Καθηγήτρια του Κρατικού Πανεπιστημίου Τιφλίδας Η σημαντικότητα του ελληνικού πολιτισμού και μέσα διάδοσης αυτού στη Γεωργία DR. MEDEA ABULASHVILI Καθηγήτρια του Κρατικού Πανεπιστημίου Τιφλίδας Ελληνικός πολιτισμός - το ενιαίο και διαχρονικό φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

Λούντβιχ Βιτγκενστάιν

Λούντβιχ Βιτγκενστάιν Λούντβιχ Βιτγκενστάιν Ο τάφος του Βίτγκεντάιν στο Κέιμπριτζ κοσμείται από το ομοίωμα μιας ανεμόσκαλας: «Οι προτάσεις μου αποτελούν διευκρινίσεις, όταν αυτός που με καταλαβαίνει, τελικά τις αναγνωρίσει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η Μάχη της Κρήτης έχει µια ξεχωριστή θέση στη ροή των γεγονότων του Β' Παγκοσµίου Πολέµου. Ο Ελληνικός λαός στη Κρήτη, εγκαταλελειµµένος

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Να περιγράψετε ένα μινωικό ανάκτορο; Μεγάλα Συγκροτήματα κτιρίων, Είχαν πολλές πτέρυγες-δωματίων, Διοικητικά, Οικονομικά, Θρησκευτικά και Καλλιτεχνικά κέντρα της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ Μεθοδολογία: Συνεργατική Βιωματική προσέγγιση. Στόχοι: Ανάπτυξη δεξιοτήτων δημιουργικού χειρισμού εννοιών σε κλίμα καλής επικοινωνίας και συνεργασίας. Απόπειρα δημιουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 1. Τι ήταν και γιατί γράφτηκαν οι επιστολές του αποστόλου Παύλου; Ήταν γράμματα που έστελνε ο απόστολος στις χριστιανικές κοινότητες που είχε ιδρύσει.

Διαβάστε περισσότερα

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της.

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Βρίσκεται στο κέντρο σχεδόν της ελληνικής χερσονήσου, πάνω στο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΣΤΟ ΠΕΛΕΝΤΡΙ Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι φαίνεται να χτίστηκε λίγο μετά τα μέσα του 12 ου αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

παραστάσεις - κατασκευές - εργαστήρια

παραστάσεις - κατασκευές - εργαστήρια Με την έγκριση του Υπουργείου Παιδείας Κουκλοθέατρο ΑΝΕΜΗ παραστάσεις - κατασκευές - εργαστήρια H πολύχρονη εμπειρία και η αγάπη μας για τα παιδιά, σας υπόσχονται μια μοναδική παράσταση κουκλοθεάτρου με

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες 11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες Συλλογή-επιλογή:Μ. ΛΟΟΣ Μετάφραση: Μ. ΣΚΟΜΠΑ Επιµέλεια: Β. ΚΑΝΤΖΑΡΑ Κλεοπάτρα 69 30 π.χ. Αίγυπτος -Βασίλισσα Η Κλεοπάτρα γεννήθηκε το 69 π.χ. Βασίλεψε στην Αίγυπτο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική

ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική ΒΑΣ. ΜΑΓΓΙΝΑΣ: Αναποτελεσματικές ενέργειες έγιναν αλλά η 19μηνη πορεία είναι ικανοποιητική Υπάρχουν τριβές αλλά από ζήλο... Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ «Είμαι ικανοποιημένος από τη δεκαεννιάμηνη πορεία της κυβέρνησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων!

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων! OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! & των ανθρώπων! συνδιοργάνωση Kαλοκαίρι 2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΕΡΓΕΡΗΣ Και να αδερφέ μου που

Διαβάστε περισσότερα

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν.

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν. Είναι γνωστή σε όλους η σειρά επιστημονικής φαντασίας Star Trek η οποία έχει φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο. Οι τεχνολογικές καινοτομίες και οι «φανταστικές» τεχνολογίες που είχε συμπεριλάβει στο

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά

Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Επίσκεψη στην Αρχαία Αγορά Η Αγορά ήταν η μεγαλύτερη πλατεία της πόλης. Η πλατεία άρχισε να χρησιμοποιείται ως δημόσιος χώρος από τα αρχαϊκά χρόνια. Μέχρι τότε στην περιοχή υπήρχαν σπίτια και τάφοι. Ο

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

DaVinci Σχολικό Έτος: 2012-2013 Ανατομία και Ιατρική

DaVinci Σχολικό Έτος: 2012-2013 Ανατομία και Ιατρική DaVinci Σχολικό Έτος: 2012-2013 Ανατομία και Ιατρική Υπεύθυνοι καθηγητές: Ζούλας Δημ. Αδαμάρα Αθαν. { Εργασία των μαθητών: Psyco Killers Πεταλωτή Χρήστου Σέρβου Αθανάσιου Χατζηγκόντζιου Χάρη Χατζηπαυλίδη

Διαβάστε περισσότερα

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που''

''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Μιλω ντας επιγραμματικα για την ανα γκη δημιουργι ας του νε ου ανθρω που'' ''Ο άνθρωπος δεν αρκείται πια στις μέχρι τώρα θεωρήσεις φιλοσοφικές και μη και νιώθει την ανάγκη δημιουργίας μιας δικής του

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ ΡΟ ΧΟΥΑΝ ΓΚΟΥΤΙΕΡΕΣ

ΠΕ ΡΟ ΧΟΥΑΝ ΓΚΟΥΤΙΕΡΕΣ Ηµερολόγιο 2016 28 ΔΕΥΤΕΡΑ iανουaριος 29 ΤΡΙΤΗ 30 ΤΕΤΑΡΤΗ 31 ΠΕΜΠΤΗ 51 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 62 Πρωτοχρονιά (αργία) ΣΑΒΒΑΤΟ ρεϊμοντ καρβερ dfsfsdfsdfsdfdsfsd Απέκτησες τελικά, έστω κι έτσι, αυτό που ήθελες από τούτη

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61)

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΨΕΙΣ - 119 - ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΑΝΟΨΕΙΣ - 119 - ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ - 119 - ΑΝΟΨΕΙΣ ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ ΣΑΛΟΝΙ Στον χώρο του σαλονιού αλλά και της τραπεζαρίας επιθυμία του ιδιοκτήτη της κατοικίας ηταν η πρόβλεψη διακόσμησης των οροφών αυτών κυρίως των χώρων με ζωγραφική. Στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Χρύσα Κουράκη, Δασκάλα, Δρ. Παιδικής Λογοτεχνίας Παν/μίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική πρόταση 1: 1 Πώς οργανώνονταν οι άνθρωποι της. Γεωμετρικής Εποχής»

Διδακτική πρόταση 1: 1 Πώς οργανώνονταν οι άνθρωποι της. Γεωμετρικής Εποχής» Διδακτική πρόταση 1: 1 Πώς οργανώνονταν οι άνθρωποι της Γεωμετρική ς Εποχής; Ερωτήματα - κλειδιά: 2 Πόσο μεγάλες ήταν οι ομάδες των ανθρώπων της Γεωμετρικής Εποχής; Υπήρχαν αρχηγοί στις ομάδες των ανθρώπων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: ΕΛΕΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΕΛΕΝΗ: Ικέτισσα, ω! παρθένα, σου προσπέφτω και σε παρακαλώ απ της δυστυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΘΟΙ ΚΑΤΩ ΑΠ ΤΙΣ ΦΤΕΛΙΕΣ

ΠΟΘΟΙ ΚΑΤΩ ΑΠ ΤΙΣ ΦΤΕΛΙΕΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ Ο ΝΗΛ ΠΟΘΟΙ ΚΑΤΩ ΑΠ ΤΙΣ ΦΤΕΛΙΕΣ Ειδκά θέματα μορφολογίας 7ου εξαμήνου- Σκηνογραφία Καθηγητής: Σ.Γυφτόπουλος Σπουδάστριες: Τσιρέπα Αικατερίνη Χαλκιαδάκη Ελένη Ανάλυση του έργου Στη Ν.Αγγλία του

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης

Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης Masaccio, ο πρόωρα χαμένος ιδρυτής της Αναγέννησης Εικόνα 1: Η πληρωμή του φόρου, παρεκκλήσιο Brancacci, Φλωρεντία Εικόνα 2: Η εκδίωξη από τον παράδεισο, παρεκκλήσιο Brancacci. Πριν και μετά την αποκατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα"

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο Σκανταλόπετρα Ημερομηνία 24/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link achaianews.gr Κατερίνα Σαμψώνα http://bit.ly/1qtceq0 Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα" Η Σκανταλόπετρα είναι το νέο βιβλίο του Σωτήρη

Διαβάστε περισσότερα

Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426. Διδακτικό σενάριο

Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426. Διδακτικό σενάριο Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426 Διδακτικό σενάριο Πόπη Χριστοφόρου-Πούγιουρου, Φιλόλογος Λειτουργός Γραφείου Αναλυτικών Προγραμμάτων Λευκωσία 2012 Δυο λόγια για το διδακτικό σενάριο Η ακόλουθη διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη.

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη. Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Τρίπολης Δολιανών 1,Τ.Κ. 22100 2710-224238 Δευτέρα - Παρασκευή 7:00-15:00 28 εκδηλώσεις 16 Ιουνίου, 6:00-8:00, το απόγευμα Η μέρα της γνώσης και όχι της αμάθειας. Το κουτί των

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ ΝΤΑ ΒΊΝΤΣΙ 1452-1519 ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΕΥΤΥΧΙΑ ΓΚΕΚΑΣ ΤΡΥΦΩΝ ΑΡΣΕΝΙΔΗΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ

ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ ΝΤΑ ΒΊΝΤΣΙ 1452-1519 ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΕΥΤΥΧΙΑ ΓΚΕΚΑΣ ΤΡΥΦΩΝ ΑΡΣΕΝΙΔΗΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ ΝΤΑ ΒΊΝΤΣΙ 1452-1519 ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΕΥΤΥΧΙΑ ΓΚΕΚΑΣ ΤΡΥΦΩΝ ΑΡΣΕΝΙΔΗΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ 1 Ο Λεονάρντο ντα Βίντσι ήταν Ιταλός αρχιτέκτονας, ζωγράφος, γλύπτης, μουσικός, εφευρέτης, μηχανικός, ανατόμος, γεωμέτρης

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη Νάγια Οικονομίδου 2014-2015 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 1. Γνωρίσματα Κυκλαδικής Τέχνης...4 Πτυόσχημα ειδώλια.5 Βιολόσχημα ειδώλια 6

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 ΕΝΑ ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΓΕΜΑΤΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ. 33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 Εικόνα 1 Εικόνα 2 Ρωμαϊκές λεγεώνες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Κεντρική Βιβλιοθήκη Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Δευτέρα 16 Ιουνίου, 11:00-1:00, το πρωί Πνευστά και κρουστά. Αντίθετοι κόσμοι κοινές μελωδίες Με τη συνοδεία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1 το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 2 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 3 ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΠΥΡΡΟΣ αντίγραφο από πρωτότυπο του 3ου π.χ. αι. της

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Ενότητα: 13. Ερμηνευτικές παρατηρήσεις στίχων 663-718 της Μήδειας Μενέλαος Χριστόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτόκριτος. Υπόθεση

Ερωτόκριτος. Υπόθεση Εργασία στο μάθημα της μουσικής: Καθηγήτρια: Ζωή Τσιλίκη Μαθητής: Πούλιος Ηλίας Ερωτόκριτος Ο Ερωτόκριτος είναι μία έμμετρη μυθιστορία που συντέθηκε από τον Βιτσέντζο Κορνάρο στην Κρήτη τον 17ο αιώνα.

Διαβάστε περισσότερα