Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο"

Transcript

1 Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο ρ Νικόλαος Σ. Γρηγοριάδης Αντιπρόεδρος Ε Ε & Αναπλ. ασολόγος-ερευνητής ΕΛΓΟ- ΗΜΗΤΡΑ/Ι Ε Θεσ/νίκης Αξιότιµοι προσκεκληµένοι, αγαπητοί συνάδελφοι/-σες και φοιτητές, Κυρίες και κύριοι, Κατ αρχήν σας ευχαριστώ θερµά για την σηµερινή σας παρουσία. Επίσης ευχαριστίες επιθυµώ να εκφράσω προς την Οργανωτική Επιτροπή για την τιµή που έκανε στο πρόσωπο µου, αλλά και προς την Ε Ε, να είµαι ο κεντρικός οµιλητής αναπτύσσοντας το θέµα: «Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο». Η 21η Μαρτίου, πρώτη ηµέρα της Άνοιξης στο βόρειο ηµισφαίριο, καθιερώθηκε από τον Οργανισµό Τροφίµων και Γεωργίας (FAO) των Ηνωµένων Εθνών (ΟΗΕ) ως ηµέρα ευαισθητοποίησης και προβληµατισµού για τα δάση. Ως γνωστόν τα δασικά οικοσυστήµατα αποτελούν τον κορµό των φυσικών χερσαίων οικοσυστηµάτων του πλανήτη και κατ επέκταση και της χώρας µας. Συνιστούν δηλαδή συστατικό στοιχείο του τοπίου και ταυτόχρονα «σπίτι» για τον άνθρωπο και για πολλά άλλα έµβια όντα. Επίσης επιτελούν πολλές και αλληλένδετες λειτουργίες - κοινωνικές, οικονοµικές και περιβαλλοντικές - προσφέροντας θέσεις εργασίας, εισόδηµα και πρώτες ύλες, ενώ µπορούν να αναπτυχθούν σ αυτά µια σειρά από σηµαντικές παραγωγικές δραστηριότητες. Προσφέρουν, όµως, και άλλες ανεκτίµητες υπηρεσίες που σχετίζονται µε την προστασία του εδάφους, των υποδοµών, τη ρύθµιση της δίαιτας του γλυκού νερού, τη δασική αναψυχή, την εκπαίδευση, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και έχουν θετική προσφορά στην επερχόµενη κλιµατική αλλαγή. Όµως σήµερα τα δάση και η σύγχρονη Ελληνική ασοπονία αντιµετωπίζουν πολλές προκλήσεις, άλλες µεγάλες και άλλες µικρότερες. Στη συνέχεια θα αναφερθώ στις έξι (6) πιο σηµαντικές από αυτές. (1) Η πρώτη πρόκληση έχει σχέση µε το πνεύµα της σηµερινής γιορταστικής ηµέρας και είναι η ενηµέρωση-ευαισθητοποίηση για τα δάση.

2 Ενώ τα δάση και οι δασικές εκτάσεις καταλαµβάνουν το µισό της έκτασης της χώρας µας και διαθέτουν αξιοσηµείωτα ποιοτικά χαρακτηριστικά, όπως µεγάλη δασική βιοποικιλότητα, παρ όλα αυτά µέχρι σήµερα από το οργανόγραµµα της δασικής υπηρεσίας απουσιάζει ένα γραφείο ενηµέρωσης-ευαισθητοποίησης. Έτσι οι συνάδελφοι που ενηµερώνουν το κοινό, τα σχολεία κλπ το κάνουν πέρα από τα καθήκοντά τους, εθελοντικά και αυτοσχεδιάζοντας! Πώς είναι δυνατόν µια υπηρεσία µε κατ εξοχήν δηµόσιο χαρακτήρα (65%) και µε τεράστια περιβαλλοντική και κοινωφελή προσφορά να υστερεί στον τοµέα της ενηµέρωσης? Μήπως το αποτέλεσµα δεν εµφανίζεται στην πολιτεία και στην κοινωνία µας ως έλλειµµα περιβαλλοντικής (δασικής) ευαισθησίας? Πως αλλιώς εξηγούνται τα κατά καιρούς εµφανιζόµενα δασοκτόνα νοµοσχέδια ή το υψηλό ποσοστό (50%) των δασικών πυρκαγιών από αµέλεια ή από εµπρησµούς? Γιατί επικρατεί στη χώρα µας ορεινή κατά τα άλλα - το πρότυπο «ήλιος- θάλασσα -παραλία»? Προφανώς η αποσπασµατική και ασυντόνιστη προσπάθεια περιβαλλοντικής ενηµέρωσης που γίνεται σε όλα τα επίπεδα πχ σχολεία, ΚΠΕ, φορείς διαχείρισης των ΠΠ, Κεντρική Υ, και τις ΜΚΟ φαίνεται ότι δεν αρκεί. Ασφαλώς η έλλειψη της περιβαλλοντικής ευαισθησίας για τα δάση αποδίδεται εν µέρει στην µη αποτιµηµένη προσφορά τους σε υπηρεσίες και αγαθά δηλ. την «αθέατη» πλευρά των δασών. Έτσι, αν ζητούσαµε να ζωγραφίσει κάποιος οποιασδήποτε ηλικίας - το δάσος είναι πολύ πιθανό ότι θα το αποτύπωνε µε µια σειρά από δένδρα χωρίς την πολυπλοκότητα που τα διακρίνει και φυσικά χωρίς τις περιβαλλοντικές υπηρεσίες του! Η περιβαλλοντική ευαισθησία σε µια κοινωνία εκφράζεται µέσα από το αξιακό της υπόβαθρο και από τις προτεραιότητες που αυτή θέτει κάθε φορά. Στη σύγχρονη ανθρωποκεντρική κοινωνία µας, όπου τα δένδρα δεν ψηφίζουν και οι οικονοµικοί δείκτες φαίνεται να έχουν την προτίµηση µας, δικαιολογείται η υστέρηση της γνώσης και της ευαισθησίας σε τέτοια ζητήµατα. Να, λοιπόν, ένα σηµείο από το οποίο θα πρέπει να αρχίσει η µεταρρύθµιση της ασικής Υπηρεσίας. (2) Η δεύτερη πρόκληση αναφέρεται στην προστασία των δασικών εδαφών από διάβρωση και στην υδρονοµική τους λειτουργία. Πρόκειται για θεµελιώδεις, αλλά «αθέατες» υπηρεσίες, οι οποίες ολοένα και περισσότερο αναγνωρίζονται. Από την αρχαιότητα ο Όµηρος στην Ιλιάδα και ο Πλάτωνας στον «Κριτία» κάνουν σχετικές αναφορές για την αποδάσωση και την υποβάθµιση του αρχαίου τοπίου. Τα δάση, ως ανοικτά συστήµατα, δέχονται συνεχείς επιδράσεις από τον άνθρωπο και κατά συνέπεια

3 αλόγιστες επεµβάσεις που τα υποβαθµίζουν. Η Ελλάδα λόγω του ορεινού της χαρακτήρα, - 50% της έκτασης µε κλίσεις πάνω από 10% - του µεσογειακού κλίµατος (ραγδαιότητα βροχοπτώσεων) δεν προστατεύεται επαρκώς από το δάσος µε αποτέλεσµα έντονες διαβρώσεις των εδαφών της. Οι παραπάνω κατά άλλα φυσικές διαδικασίες σε συνδιασµό µε την µεγάλη πίεση που ασκείται από τον άνθρωπο επάνω στους εδαφοϋδατικούς πόρους αποτελούν τις κύριες αιτίες της υποβάθµισης και της ερηµοποίησης στην χώρα µας. Είναι γνωστό ότι µεγάλο µέρος της χώρας µας (34%) έχει ήδη ερηµοποιηθεί ή απειλείται σοβαρά. 750 χείµαρροι συνεχίζουν το καταστροφικό τους έργο σε υποδοµές ορισµένες φορές ακόµη και µε ανθρώπινα θύµατα - διαβρώνοντας την ενδοχώρα και παρασέρνοντας στη θάλασσα κάθε χρόνο τόνους γόνιµης γης ( m3/έτος) στο µέγεθος ενός κυκλαδίτικου νησιού! Ο Πρόεδρος Ρούσβελτ (1937) είχε πει ότι «Το έθνος που καταστρέφει τα εδάφη του αυτοκαταστρέφεται». Η ερηµοποίηση ως η καταστροφή του βιολογικού δυναµικού της γης, αποτελεί υποβάθµιση των φυσικών µας οικοσυστηµάτων κάτω από τη συνδυασµένη πίεση του δυσµενούς µεσογειακού µας κλίµατος καθώς και της υπερεκµετάλλευσης. Οι βασικές αιτίες που οδηγούν στην ερηµοποίηση δασικών εδαφών είναι η αποψίλωση και η υποβάθµιση των δασών και δασικών εκτάσεων εξ αιτίας κυρίως των υπερκαρπώσεων και των δασικών πυρκαγιών. Σύµφωνα µε τις στατιστικές οι δασικές πυρκαγιές τις τελευταίες δεκαετίες έχουν τετραπλασιασθεί ( στρέµµατα/χρόνο στη δεκαετία ). Όταν η συχνότητα πυρκαγιών στις ίδιες εκτάσεις είναι µεγάλη και αυτές συνοδεύονται από βόσκηση, η καταστροφή είναι ανεπανόρθωτη για το έδαφος και τη βλάστηση. Η υποβάθµιση των δασικών µας πόρων συνεπάγεται απώλεια της βιοποικιλότητας, µείωση της παραγωγικότητας του εδάφους, µεταβολή των τοπικών κλιµατικών συνθηκών, µείωση της διαθεσιµότητας του γλυκού νερού, αύξηση της συχνότητας και του µεγέθους των πληµµυρών στις χαµηλότερες περιοχές, πρόσχωση των φραγµάτων, µείωση του αγροτικού εισοδήµατος, εγκατάλειψη της γης, µετανάστευση του πληθυσµού και κατά συνέπεια δηµογραφική κατάρρευση. Είναι µέγιστη ανάγκη να βρεθεί µια ισορροπία ανάµεσα στις ανθρώπινες ανάγκες και τις ασκούµενες πιέσεις στους εδαφικούς και υδάτινους πόρους. Αυτό είναι απόλυτα αναγκαίο για την προστασία του δασικού περιβάλλοντος και την αειφορία, για την εξασφάλιση των αναγκών όχι µόνο των παρουσών γενεών, αλλά και των επερχοµένων. Στα χέρια του ανθρώπου εναπόκειται η επιτυχής αντιµετώπιση του φαινοµένου της

4 υποβάθµισης των εδαφοϋδατικών µας πόρων, διαφορετικά το µέλλον διαγράφεται ζοφερό για τις µέλλουσες γενιές. (3) Μια άλλη µεγάλη πρόκληση που έχουν να αντιµετωπίσουν τα δάση είναι η κλιµατική αλλαγή. Πρόκειται για µια καινούρια απειλή αλλά και για µια νέα διάσταση των περιβαλλοντικών ωφελειών των δασικών οικοσυστηµάτων στην σύγχρονη ανθρωπότητα. Στη διάρκεια του περασµένου αιώνα το κλίµα της γης άλλαξε και θα συνεχίσει να αλλάζει προς το χειρότερο απειλώντας την ανθρωπότητα και τον πλανήτη. Η σηµερινή κλιµατική αλλαγή οφείλεται στην αύξηση της συγκέντρωσης των αερίων του θερµοκηπίου στην ατµόσφαιρα, ως αποτέλεσµα των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, όπως η καύση ορυκτών πόρων και η αποδάσωση. Κατά τη διάρκεια των χρόνων, από το τέλος της τελευταίας παγετώδους περιόδου και µέχρι την βιοµηχανική περίοδο, οι φυσικές πηγές CO2 ήταν σε ισορροπία µε τις φυσικές αποθήκες ( ppm κατά όγκο). Σύγχρονες µετρήσεις καταγράφουν µεγάλη αύξηση της συγκέντρωσης CO2 στην ατµόσφαιρα (390 ppm το 2010) αποτυπώνοντας έτσι το πρόβληµα. Μέχρι τον 19 ο αιώνα, οι ανθρωπογενείς εκποµπές CO2 προέρχονταν κυρίως από την αποδάσωση στις εύκρατες περιοχές του πλανήτη (Ευρώπη και βόρεια Αµερική) κατά τη µετατροπή τους σε γεωργικές καλλιέργειες. Έκτοτε, το ισοζύγιο των εκποµπών άλλαξε, καθώς άρχισε η χρήση των ορυκτών καυσίµων, η αποδάσωση στις εύκρατες περιοχές µειώθηκε µεν, αλλά αυξήθηκε στις τροπικές. Σε κάθε περίπτωση τα δάση αποδείχθηκαν ότι αποτελούν την «κρυφή αποθήκη» του άνθρακα (της τάξης των 1-2 Gt). Περίπου το 50% των χερσαίων αποθεµάτων άνθρακα του πλανήτη βρίσκεται στα δασικά οικοσυστήµατα (80% υπέργεια και περίπου 40% υπόγεια), ενώ το περισσότερο από το υπόλοιπο βρίσκεται στους τυρφώνες και στους υγρότοπους. Τα δάση όµως µπορεί να λειτουργούν είτε ως αποθήκη (χοάνη), είτε ως πηγή άνθρακα, ανάλογα µε το ισοζύγιο µεταξύ απορροφήσεων άνθρακα (φωτοσύνθεση) και των εκποµπών (αναπνοή, αποσύνθεση, καύση ή αποµάκρυνση µέσω των καρπώσεων δηλ. υλοτοµιών). Οι κλιµατική αλλαγή επηρεάζουν άµεσα ή έµµεσα την αύξηση και την παραγωγικότητα των δασών: άµεσα λόγω των αλλαγών στο ατµοσφαιρικό διοξείδιο του άνθρακα και το κλίµα και έµµεσα µέσω πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων στα δασικά οικοσυστήµατα. Η κλιµατική αλλαγή θα αλλάξει πιθανώς τη συχνότητα και την ένταση των δασικών διαταραχών, συµπεριλαµβανοµένων των πυρκαγιών, καταιγίδων, έξαρση προσβολών από έντοµα, και την εµφάνιση ξενικών (εισβολέων) ειδών. Η αλλαγή του κλίµατος είναι πιθανό να επιδεινώσει τα

5 προβλήµατα που ήδη αντιµετωπίζουν τα δάση από τις υπάρχουσες πιέσεις στις χρήσεις γης και την ατµοσφαιρική ρύπανση. Επίσης το κλίµα θα επηρεάσει τη δοµή και τη λειτουργία των δασικών οικοσυστηµάτων και θα παίξει σηµαντικό ρόλο στην υγεία τους. Αναµένεται επίσης να υπάρξει µια µετατόπιση ειδών και δασικών οικοτόπων µέχρι και εξαφανίσεις ορισµένων από αυτά που βρίσκονται στα δασοόρια πχ τυρφώνες, σηµύδα, ερυθρέλατη και δασική πεύκη στα βόρεια σύνορα της χώρα µας. Έτσι περιοχές µε µεγάλη ποικιλοµορφία µπορεί να γίνουν πιο πτωχές στο µέλλον. Η αύξηση της θερµοκρασίας θα µπορούσε επίσης να µετατοπίσει το γεωγραφικό εύρος ορισµένων ειδών ή οικοτόπων προς τα βόρεια ή προς µεγαλύτερα υψόµετρα. Σε υψηλότερα µελλοντικά επίπεδα του CO2 θα µπορούσαν να επωφεληθούν τα δάση µε ικανοποιητικά κατακρηµνίσµατα και εύφορα εδάφη όπως είναι κάποιες ορεινές περιοχές. Ωστόσο, η αύξηση του CO2 µπορεί να µην είναι τόσο αποτελεσµατική στην ευνόηση της ανάπτυξης δηλ. σε πεδινά και άγονα, όπου το διαθέσιµο νερό είναι περιορισµένο. Επίσης αύξηση της θερµοκρασίας θα µπορούσε να αυξήσει την επιµήκυνση της αυξητικής περιόδου. Η αλλαγή του κλίµατος είναι πιθανό να αυξήσει τον κίνδυνο ξηρασίας σε ορισµένες περιοχές και τον κίνδυνο των ακραίων βροχοπτώσεων και πληµµυρών σε άλλες. Αυξηµένες θερµοκρασίες θα µεταβάλλουν το χρόνο που λιώνουν τα χιόνια, επηρεάζοντας την εποχιακή διαθεσιµότητα του νερού. Η διαχείριση των δασών και η δασοπονία, µπορούν να συµβάλλουν στους στόχους µετριασµού της κλιµατικής αλλαγής, επιβραδύνοντας τη συσσώρευση CO2 στην ατµόσφαιρα. Το 50% περίπου της ξηρής βιοµάζας των δασών είναι άνθρακας ο οποίος προέρχεται από την ατµόσφαιρα και το µεγαλύτερο µέρος του οποίου θα επιστρέψει, αργά ή γρήγορα, πάλι σε αυτή. Τα µέτρα στον δασικό τοµέα ενδείκνυνται γιατί α) τα δάση έχουν σηµαντικό δυναµικό δέσµευσης και αποθήκευσης άνθρακα, β) η ίδρυση και η αποκατάσταση των δασών είναι δοκιµασµένη µέθοδος και γ) ότι το κόστος των µέτρων στον δασικό τοµέα είναι σχετικά µικρό. Επίσης, η χρήση των δασών ως αποθήκες άνθρακα εξυπηρετεί και άλλους περιβαλλοντικούς σκοπούς όπως η προστασία της βιοποικιλότητας, του εδάφους και των υδατικών πόρων. Το Ευρωπαϊκό Υπουργικό Συµβούλιο (Περιβάλλοντος) για την Ατµοσφαιρική Ρύπανση και την Κλιµατική Αλλαγή (1989), κατέληξε σε µια κοινή δήλωση, αποτελώντας έτσι την πρώτη διακρατική συµφωνία ειδικά για την αντιµετώπιση της κλιµατικής αλλαγής. Μέσα από την παραπάνω συµφωνία συνυπολογίζονται οι εκποµπές και οι απορροφήσεις από τις δραστηριότητες άσωση, Αναδάσωση και Αποδάσωση από το 1990 και µετά, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα τα

6 κράτη-µέλη να αυξήσουν τις δασώσεις/αναδασώσεις και να µειώσουν τις αποδασώσεις για την επίτευξη του στόχου τους. Εδώ θα πρέπει να αναφερθούν και ορισµένες επιφυλάξεις, όπως ότι οι χερσαίες αποθήκες, όπως τα δάση είναι σηµαντικές, αλλά προσωρινές αποθήκες άνθρακα. Επίσης, ότι οι δασικές αποθήκες προσφέρουν τεράστιες δυνατότητες στις κυβερνήσεις για αλλοιώσεις των στοιχείων και ότι ο διαχωρισµός µεταξύ των φυσικών φαινοµένων και των ανθρώπινων δράσεων παραµένει ένα από τα πιο δύσκολα θέµατα. Σύµφωνα µε αυτήν την τελευταία απογραφή (LULUCF) του 2005 εκτιµήθηκε ότι η απορρόφηση/αποθήκευση άνθρακα ανέρχεται σε περίπου 2,2-3,3 Mt eq CO2 το χρόνο, για την περίοδο , το οποίο αντιστοιχεί στο 2-3% περίπου των συνολικών ανθρωπογενών εκποµπών της Ελλάδας. Η απορρόφηση αυτή οφείλεται κατά 2/3 περίπου στον δασικό τοµέα (αύξηση της βιοµάζας των δασών), και κατά 1/3 περίπου στον γεωργικό τοµέα (αύξηση των δενδρωδών καλλιεργειών). Για να µπορέσουµε, ωστόσο, να έχουµε µια καλή εκτίµηση του ισοζυγίου του άνθρακα στη χώρα µας και να καλυφθούν τα σηµαντικά κενά της απογραφής, θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα αξιόπιστο σύστηµα παρακολούθησης των δασών στο πλαίσιο µιας σύγχρονης και διευρυµένης Εθνικής Απογραφής ασών, η οποία θα πρέπει να επεκταθεί και να καλύπτει σύγχρονες ανάγκες (αποθέµατα άνθρακα, αλλαγές χρήσεων γης, υγεία των δασών κά). (4) Η παραγωγική ανασυγκρότηση των δασών µε έµφαση την αειφορική τους διαχείριση αποτελεί από παλιά µια πρόκληση µε στόχο την ενσωµάτωση σύγχρονων απαιτήσεων (πχ βιοποικιλότητα) και µεγιστοποίηση της συµβολής στην οικονοµία, την απασχόληση και το περιβάλλον. Συνηθίζεται να λέµε ότι η κλασική Ελλάδα υπήρξε το λίκνο του δυτικού πολιτισµού και το τίµηµα γι αυτό υπήρξε η υποβάθµιση των φυσικών µας πόρων µε έµφαση τον δασικό µας πλούτο. Στα χρόνια που ακολούθησαν οι περιπέτειες που βίωσε η χώρα µας επιδείνωσαν την υποβάθµιση του φυσικού (δασικού) µας περιβάλλοντος µε ιδιαίτερη αναφορά στις κρίσιµες στιγµές του έθνους, όπως ήταν οι επαναστάσεις, οι καταστροφές και φυσικά οι οικονοµικές κρίσεις, όπως αυτή που βιώνουµε στις µέρες µας. Σε αυτή λοιπόν τη δύσκολη οικονοµική συγκυρία και ο κλάδος µας µόνος του, αλλά και σε συνεργασία µε τους άλλους, θα πρέπει να καταβάλλει τη µέγιστη δυνατή προσπάθεια, ώστε να συµβάλλει ουσιαστικά στην έξοδο της χώρας από την κρίση. Αυτό βέβαια θα πρέπει να γίνει µέσα από την άσκηση µιας αειφόρου και πολυλειτουργικής ασοπονίας στη βάση πάντοτε του γνωστού τρίπτυχου (της αειφόρου ανάπτυξης): κοινωνία-οικονοµία-περιβάλλον.

7 Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να συνδυαστούν ισόρροπα και ιεραρχηµένα κατά περιοχή, οι κύριες λειτουργίες των δασών οι οποίες είναι: - Η παραγωγική και κοινωνικοοικονοµική λειτουργία, - Η προστατευτική & υδρονοµική λειτουργία, - Η λειτουργία του ενδιαιτήµατος & της διατήρησης της δασικής βιοποικιλότητας, - Η λειτουργία της δασικής αναψυχής και της υγιεινής, - Η λειτουργία της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης-ευαισθητοποίησης. Τα δάση και η δασοπονία είναι γνωστό ότι αποτελούν πηγή διαφόρων προσδοκιών, συχνά αντικρουόµενων µεταξύ των δυο κύριων πυλώνων της που είναι η παραγωγική αξιοποίηση (εκµετάλλευσης) και η προστασία τους. Συχνά, λοιπόν, το βασικό διακύβευµα της δασικής διαχείρισης είναι ο συνδυασµός αυτής της αντινοµίας. Ο σύγχρονος ρόλος των δασών και της δηµόσιας δασοπονίας στην αντιµετώπιση της οικονοµικής κρίσης διαφαίνεται σηµαντικός, αφού δάση και οι δασικές εκτάσεις της χώρας µας καλύπτουν περίπου το µισό (49%) της επικράτειας µε τα 2/3 αυτών να ανήκουν στο δηµόσιο. υστυχώς οι πιστώσεις προς τη δασοπονία δεν ξεπερνούν το 0,35% του κρατικού προϋπολογισµού παρά το γεγονός ότι η δασοπονία ως πρωτογενής τοµέας της οικονοµίας µας διαθέτει σηµαντική προστιθέµενη αξία και µπορεί να συµβάλλει αποφασιστικά στο πρόβληµα της ανθρωπιστικής και οικονοµικής κρίσης. Ιδιαίτερα κάτω από τις τρέχουσες συνθήκες το ελληνικό δάσος καλείται να έχει και πάλι επιβιωτικό και ταυτόχρονα «αναπτυξιακό» χαρακτήρα. Σε αυτή την περίπτωση το δάσος και οι διαχειριστές του - µε πρωταγωνιστή τη δασική υπηρεσία καλούνται να δώσουν έξυπνες και αποδοτικές λύσεις οι οποίες να διασφαλίζουν πρώτον τη διατήρησή του και δεύτερον να προσφέρουν στον ελληνικό λαό το µέγιστο της προσφοράς του σε εγχώρια δασικά προϊόντα και υπηρεσίες. Πώς µπορεί όµως να γίνει αυτό όταν γνωρίζουµε για τη µείωση της ξυλοπαραγωγής - µετά από το έτος 2008 και όταν αυτή αποδίδεται κυρίως στην απουσία διαχείρισης των δασών (65%!)? Υπάρχουν δυνατότητες βελτίωσης ταυτόχρονα της ποιότητας και της αξίας των παραγόµενων δασικών προϊόντων, καθώς και της διεύρυνσης της παραγωγικής βάσης προς νέες κατευθύνσεις πχ αξιοποίηση της ξυλώδους βιοµάζας για ενεργειακούς και άλλους σκοπούς, της απόληψης µη ξυλωδών προϊόντων (µανιτάρια, κάστανα, τρούφες, κράνα, αρωµατικά και φαρµακευτικά φυτά, µέλι κ.α.), της απόληψης βοσκήσιµης ύλης κυρίως από τις δασικές εκτάσεις και των παροχής υπηρεσιών πχ δασική αναψυχή, ορεινός τουρισµός κά. Εκτιµάται ότι η οικονοµική αξία των δασικών αγαθών, τα οποία δεν αποτιµώνται και δε

8 συµπεριλαµβάνονται σήµερα στο ΑΕΠ της χώρας, είναι πολλαπλάσια της αξίας της µέχρι σήµερα εκτιµώµενης δασικής παραγωγής. Υπάρχουν σηµαντικές πτυχές της πράσινης ανάπτυξης οι οποίες µπορούν να προωθηθούν µέσω της δασοπονίας, µε ταυτόχρονη προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Αποθήκευση άνθρακα, µείωση εκποµπών, που προκαλούν το φαινόµενο του θερµοκηπίου, και συµµετοχή της δασοπονίας στη νέα αγορά «εµπορίου ρύπων», συµβολή στους τοµείς των ανανεώσιµων πηγών ενέργειας (βιοµάζα, νερόυδατοπτώσεις κά), φυσικά ανανεώσιµα και βιολογικά προϊόντα, συνδροµή στη βελτίωση της ποιότητας ζωής (εκπαίδευση, αναψυχή και υγεία), συνδροµή στη διατήρηση των γενετικών πόρων, της δασικής βιοποικιλότητας και της φυσικής µας κληρονοµιάς συνολικότερα. Τα παραπάνω ανοίγουν νέους ορίζοντες στον τοµέα της πράσινης οικονοµίας και του πράσινου µάρκετινγκ, στα οποία τα δασικά προϊόντα και οι υπηρεσίες θα πρέπει να παίξουν σηµαντικό ρόλο. Τέλος είναι άξιες λόγου οι υπάρχουσες δυνατότητες προώθησης συστηµάτων πιστοποίησης της αειφορικής δασικής διαχείρισης και της σήµανσης των παραγόµενων δασικών προϊόντων άρα άνοιγµα σε νέες αγορές, αλλά και προώθηση µιας καλύτερης εικόνας για τη διαχείριση που ασκείται στα δάση µας. Είναι, λοιπόν, ευθύνη µας να ευνοήσουµε και να διατηρήσουµε ένα υγιές δάσος για τις µελλοντικές γενιές, συµβάλλοντας ταυτόχρονα θετικά στις προσφερόµενες υπηρεσίες, όπως: η συσσώρευση του άνθρακα, η υδρολογικός κύκλος, η προστασία του εδάφους, η υγεία και η προστασία του πληθυσµού και των υποδοµών, το εισόδηµα και η απασχόληση, οι ψυχαγωγικές και πολιτιστικές αξίες. Για την πραγµατοποίηση των παραπάνω στόχων, υπάρχει µόνο ένας τρόπος, εκείνος της εφαρµογής των αρχών της «φυσικής δασοκοµίας», δηλ. εκείνης που βασίζεται κυρίως σε βιολογικές αρχές και ακολούθως σε κοινωνικο-οικονοµικά και τεχνικά κριτήρια. (5) Μια άλλη σύγχρονη πρόκληση για τα δάση µας είναι ότι αποτελούν ενδιαίτηµα για πολλά είδη της άγριας ζωής, γνωστής και ως δασικής βιοποικιλότητας, µε σηµαντική εκπροσώπηση στο Ευρωπαϊκό οικολογικό δίκτυο, το γνωστό δίκτυο ΦΥΣΗ2000 (ή Natura2000). Η γνώση µας για την ποικιλότητα της ελληνικής πανίδας ξεκινά από τον Αριστοτέλη, ο οποίος πριν από χρόνια, στο έργο του «Των περί τα ζώα ιστοριών» περιγράφει περίπου 600 ζωικά είδη. Ασφαλώς η

9 σύγχρονη πρόκληση «δάση και άγρια ζωή» αναφέρεται στην ποιότητα των δασικών οικοσυστηµάτων της χώρας µας ως ενδιαιτήµατα της άγριας ζωής. Είναι άραγε τα ελληνικά δάση ακόµη ζωντανά? δηλ. φιλοξενούν ακόµη τέτοια πανίδα που να δικαιολογούν τη µοναδική µας βιογεωγραφική θέση στη Ευρώπη? Πόσο καλά εναρµονίζονται σήµερα η προστασία της άγριας ζωής και η διαχείριση των δασών κυρίως από τη ασική Υπηρεσία µε την ασκούµενη θηραµατοπονία? Εφαρµόζονται άραγε στο κυνήγι οι κλασικές αρχές της αειφορίας, όταν είναι γνωστό ότι αφαιρούµε από τα δάση µας ζώα (θηράµατα) χωρίς προηγουµένως να γνωρίζουµε το βιοτικό κεφάλαιο! Είναι οι προστατευόµενες δασικές περιοχές «παράδεισος» για τα ζώα που ενδιαιτούν εκεί? Αποτελούν οι δασικές ΠΠ της χώρας µας χώρους έµπνευσης και καλλιτεχνικής δηµιουργίας? Πόσο καλά εξοπλισµένα µε κατάλληλες υποδοµές είναι τα δάση αυτά? Τα παραπάνω ερωτήµατα απευθύνονται τόσο προς όλους τους αρµόδιους φορείς όσο και σ εµάς ξεχωριστά ως πολίτες. Είναι καιρός πια να γίνουµε διαχειριστές του δάσους µε την ολιστική έννοια στηριζόµενοι σε σύγχρονα διαχειριστικά σχέδια για το δασικό οικοσύστηµα! Είναι γνωστό πια στη γηραιά ήπειρο ότι ο στόχος του 2010 για τη διακοπή της απώλειας της βιοποικιλότητας συνολικά δεν έχει επιτευχθεί, παρά κάποιες µεγάλες επιτυχίες, όπως είναι η συγκρότηση του µεγαλύτερου παγκοσµίως δικτύου προστατευόµενων περιοχών, του γνωστού δικτύου Natura Οι ηγέτες της ΕΕ έθεσαν ένα νέο Όραµα για τη βιοποικιλότητα του 2050 καθώς επίσης έναν Πρωταρχικό στόχο για το 2020 που είναι η «ανάσχεση της απώλειας βιοποικιλότητας και της υποβάθµισης των οικοσυστηµικών υπηρεσιών στην Ευρώπη». Από βιολογικής άποψης, τα δάση αποτελούν τα πιο ποικίλα χερσαία οικοσυστήµατα. Η Ελλάδα, αναλογικά µε το µέγεθός της, χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα ποικιλότητας ζωικών ειδών, καθώς επίσης και από µεγάλο αριθµό ενδηµικών. Εξάλλου, η Βαλκανική Χερσόνησος και ειδικότερα η Ελλάδα αποτέλεσε «καταφύγιο» ειδών κατά την τελευταία παγετώδη περίοδο. Στους παραπάνω παράγοντες πρέπει να προστεθούν και οι επιρροές από τη µακραίωνη δραστηριότητα του ανθρώπου. Τα περισσότερα άγρια θηλαστικά στην Ελλάδα αποτελούν τµήµα της δασικής πανίδας, και συνήθως όταν µιλάµε για µελέτη, προστασία και διαχείριση τους αναφερόµαστε σε χαρακτηριστικά είδη µεγάλων σαρκοφάγων, όπως η αρκούδα, ο λύκος, ο λύγκας, ή µεγάλων φυτοφάγων θηλαστικών, όπως ο αγριόχοιρος, ελάφι και ζαρκάδι. Μάλιστα, σύµφωνα µε το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούµενων Ζώων της Ελλάδας, τα περισσότερα από αυτά εντάσσονται σε κάποια Κατηγορία Κινδύνου, µε αποκορύφωµα τον λύγκα και το ελάφι ως «Κρισίµως Κινδυνεύοντα» µε εξαφάνιση. Ιδιαίτερη αναφορά πρέπει να γίνει στις νυχτερίδες, για αρκετά είδη των οποίων τα δασικά

10 οικοσυστήµατα αποτελούν βασικούς χώρους αναζήτησης τροφής. Για τα είδη αυτά η µείωση των δένδρων µεγάλης ηλικίας και γενικότερα των ώριµων δασών είναι η κυριότερη απειλή. Η σύνθεση και η κατανοµή της ορνιθοπανίδας στα ελληνικά δάση εξαρτάται από τον τύπο του δάσους, από ζωογεωγραφικούς παράγοντες, καθώς και από την εποχή. Συνολικά, από τα 348 είδη πτηνών που καταγράφονται τακτικά στην Ελλάδα, τουλάχιστον 118 (ποσοστό 34%) είναι δασικά είδη και κατά το µάλλον ή ήττον εξαρτώνται από τα δάση της χώρας µας (τουλάχιστον 16 αναπαράγονται στα ελληνικά δάση). Επίσης τυπικά δασικά είδη είναι οι δρυοκολάπτες και στα ελληνικά δάση καταγράφηκαν δέκα από τα έντεκα είδη αυτής της οικογένειας που υπάρχουν στην Ευρώπη. Τα πλατύφυλλα φυλλοβόλα δάση έχουν τη µεγαλύτερη ποικιλία ειδών πουλιών και ερπετών. Αντίθετα, τα δάση κωνοφόρων, και ιδιαίτερα στα µεγαλύτερα υψόµετρα, είναι λιγότερο πλούσια σε είδη και µε πιο αραιούς πληθυσµούς. Ορισµένα πευκοδάση σε νησιά παρουσιάζουν εξαιρετικό ενδιαφέρον για σπάνια είδη, για παράδειγµα τα πευκοδάση της Λέσβου αποτελούν τη µοναδική περιοχή αναπαραγωγής στη χώρα µας και το δυτικότερο όριο εξάπλωσης του τουρκοτσοπανάκου. Επίσης από ζωογεωγραφική άποψη τα ορεινά δάση της Ροδόπης παρουσιάζουν µοναδικό ενδιαφέρον για πολλά είδη της ορνιθοπανίδας, µιας και αποτελούν το νοτιότερο όριο εξάπλωσης αρκετών ειδών, όπως ο αγριόκουρκος, η δασόκοτα και η σπουργιτόγλαυκα, ενώ αποτελούν από τις ελάχιστες περιοχές στην Ελλάδα όπου φωλιάζει ο καρυοθραύστης, ο χιονοκότσυφας και η βουνοπαπαδίτσα. Οι απειλές για τη δασική πανίδα είναι πολλές και ποικίλες µε προεξάρχουσα τον κατακερµατισµό των φυσικών περιοχών λόγω ανθρωπογενών επεµβάσεων. Υπάρχουν πολλές µελέτες που περιγράφουν τις αρνητικές επιπτώσεις του κατακερµατισµού των ενδιαιτηµάτων σε διάφορες οµάδες ζωικών ειδών όπως πουλιά, ερπετά, αµφίβια και ασπόνδυλα. Στατισιτκές δείχνουν ότι ο αριθµός των ειδών µειώνεται σηµαντικά όταν το 80% του αρχικού ενδιαιτήµατος έχει απωλεσθεί και τα υπολειπόµενα ενδιαιτήµατα υπόκεινται σταδιακά σε αυξανόµενη αποµόνωση. Tο ακριβές «κατώφλι» (threshold) του βαθµού κατακερµατισµού, πέραν του οποίου αρχίζουν να γίνονται εµφανείς οι αρνητικές επιπτώσεις σε ένα είδος, εξαρτάται από την κινητικότητα του είδους, τις συγκεκριµένες χωρικές απαιτήσεις του, καθώς και από τη χωρική κατανοµή των ενδιαιτηµάτων. Έτσι µεγάλα θηλαστικά, όπως η αρκούδα και ο λύκος, εξαρτώνται από την ύπαρξη σχετικά µεγάλων και αδιατάρακτων εκτάσεων κατάλληλου ενδιαιτήµατος, µε αποτέλεσµα να απειλούνται από τον κατακερµατισµό που προκαλούν σε αυτές τις περιοχές έργα όπως η κατασκευή µεγάλων οδικών αξόνων. Αξίζει να σηµειωθεί ότι αποµονωµένοι πληθυσµοί έχουν µεγαλύτερο κίνδυνο

11 εξαφάνισης, εξαιτίας γενετικών παραµέτρων όπως είναι η µείωση ή/και απώλεια γενετικής βιοποικιλότητας. Συνεπώς, είναι ιδιαίτερα σηµαντική η διατήρηση συνδετικών ζωνών (corridors) για τη διατήρηση της επικοινωνίας των υποπληθυσµών µεταξύ τους και της λειτουργικότητας των δασικών οικοσυστηµάτων δηλ. των δασών και των δασικών εκτάσεων. Η θήρα υπό πολύ συγκεκριµένες προϋποθέσεις θα µπορούσε να αποτελέσει διαχειριστικό εργαλείο του δασικού και να συνυπάρξει µε άλλες χρήσεις στα φυσικά οικοσυστήµατα, προσφέροντας επιπλέον οφέλη. Από την άλλη πλευρά, η έλλειψη σχετικών απογραφών, σωστής ενηµέρωσης-κυνηγετικής παιδείας και η ελλιπής φύλαξη-έλεγχος µπορούν να οδηγήσουν στην υπερθήρευση, αλλά και σε έµµεσες επιπτώσεις, όπως π.χ. όχληση σε άλλα είδη της άγριας πανίδας. Το κυνήγι στη χώρα µας είναι αρκετά δηµοφιλής δραστηριότητα (κατά µέσο όρο το έτος κυνηγετικές άδειες στη δεκαετία ). Tουλάχιστον δύο από τα πέντε είδη θηρεύσιµων θηλαστικών είναι δασικά, ενώ από τα 32 θηρεύσιµα είδη πτηνών, τουλάχιστον δέκα ζουν σε δάση. Η καταγραφή των ειδών που εντοπίζονται τραυµατισµένα ή νεκρά από τα κέντρα περίθαλψης της άγριας πανίδας θα µπορούσε να αποτελέσει έναν δείκτη (αρνητικό) της υφιστάµενης κατάστασης. Μια ιδιαίτερη περίπτωση είναι η χρήση παράνοµων µέσων εξόντωσης (π.χ. δηλητηριασµένα δολώµατα) για την εξόντωση ειδών της δασικής πανίδας, όπως τα σαρκοφάγα (αρκούδα, λύκος, τσακάλι, αλεπού κ.ά.), εξαιτίας των ζηµιών που προκαλούν στην αγροτική οικονοµία και στα θηραµατικά είδη. Η καλύτερη ενηµέρωση των κυνηγών αλλά και ο έλεγχος από τις δασικές υπηρεσίες και την οµοσπονδιακή θηροφυλακή των κυνηγετικών οργανώσεων, ενδεχοµένως να περιορίσουν το πρόβληµα της λαθροθηρίας στα ελληνικά δάση. Επίσης θα πρέπει να αποφεύγεται ο εµπλουτισµός από εκτροφές ειδών (κυρίως θηραµατικών) που παρουσιάζουν µειωµένη γενετική ποικιλότητα ως αποτέλεσµα έντονης οµοµιξίας. Τέλος οι πυρκαγιές επηρεάζουν την πανίδα µε έναν σύνθετο τρόπο, που εξαρτάται από τα επηρεαζόµενα είδη, την ένταση της φωτιάς και τον αριθµό και τη διάταξη καµένων και άκαυτων χωροψηφίδων. Η διαχείριση της άγριας πανίδας (wildlife management) είναι η εφαρµογή επιστηµονικά τεκµηριωµένων µέτρων για την ικανοποίηση των αναγκών της. Γνωστά παραδείγµατα διαχείρισης ειδών της πανίδας στην Ελλάδα αποτελούν οι προσπάθειες διατήρησης απειλούµενων αρπακτικών πουλιών (µαυρόγυπας, γυπαετός κ.ά.) και µεγάλων σαρκοφάγων (αρκούδα και λύκος). Σηµαντική παράµετρος της διαχείρισης είναι η συστηµατική παρακολούθηση (monitoring). Είναι

12 κοινά αποδεκτό, τα τελευταία χρόνια, ότι οι υφιστάµενες προδιαγραφές εκπόνησης δασικών διαχειριστικών µελετών χρειάζονται εναρµόνιση σύµφωνα µε τις παραπάνω απαιτήσεις, παράλληλα µε την σύνταξη των Ειδικών ιαχειριστικών Σχεδίων, έτσι ώστε να αποτελέσουν κάποτε σύγχρονα εργαλεία διαχείρισης του δάσους µε την ολιστική του προσέγγιση. (6) Μια άλλη η τελευταία - πρόκληση που αντιµετωπίζει η σύγχρονη Ελληνική ασοπονία είναι η ανάγκη εκσυγχρονισµού των διοικητικών και νοµοθετικών της θεσµών και η εναρµόνισής τους µε το Κοινοτικό πλαίσιο. Η δασική νοµοθεσία παραµένει µέχρι σήµερα δαιδαλώδης και αναποτελεσµατική, ενώ χρειάζεται επειγόντως επικαιροποίηση και κωδικοποίηση. Οι επιµέρους διατάξεις της δασικής νοµοθεσίας εµφανίζουν πολλές αδυναµίες, επικαλύψεις, και αντιφάσεις, οι οποίες σε ορισµένες περιπτώσεις περιορίζουν την ασφάλεια δικαίου και την αποτελεσµατική εφαρµογή των ρυθµίσεων. Επιπλέον, στο δαιδαλώδες πλαίσιο της δασικής νοµοθεσίας, προστίθενται οι ερµηνείες της νοµολογίας, των γνωµοδοτήσεων του Νοµικού Συµβουλίου του Κράτους, και η ελλειµµατική ενσωµάτωση του κοινοτικού δικαίου που ρυθµίζει περιβαλλοντικά ζητήµατα. Ακραίες περιπτώσεις αποτελούν οι παλινδροµήσεις της δασικής νοµοθεσίας ακόµη και στον ορισµό του δάσους και των δασικών εκτάσεων παρά το θετικό γεγονός της άµεσης προστασίας τους από ίδιο το Σύνταγµα. Ως αιτίες του κακού µπορεί να αναφερθούν η πολυνοµοθεσία 6 βασικοί νόµοι τα πρώτα 186 έτη (µέχρι το 1979) και 11 ακολούθως (µέχρι σήµερα) η άλλοτε δυσκαµψία της δασικής υπηρεσίας, η ανυπαρξία κοινής στρατηγικής για τα δάση στην Ευρώπη, η υποχρεωτική ενσωµάτωση του Ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού δικαίου χωρίς τις αναγκαίες προσαρµογές π.χ. νοµοθεσία για τις προστατευόµενες εκτάσεις (δίκτυο ΦΥΣΗ2000), ρυθµίσεις για τα βοσκοτόπια κλπ. Τέλος ας µη ξεχνάµε τους αποσπασµατικούς νόµους όπως οι τελευταίες νοµοθετικές ρυθµίσεις οι οποίες καταστρατηγούν την προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων, η µη κύρωση δασικών χαρτών, η απουσία ασολογίου, η χρονίζουσα ανασυγκρότηση της ασικής ιοίκησης, ο κατακερµατισµός των δασικών υπηρεσιών - µέχρι πριν από λίγο σε τρια υπουργεία (ΥΠΕΚΑ, ΥΠ.ΕΣ., ΥΠΑΑΤ) -, οι παλιές και ακατάλληλες δοµές της δασικής διοίκησης, οι συχνές εξωτερικές παρεµβάσεις, η διασπορά ευθυνών και ο κατακερµατισµός αρµοδιοτήτων διαχείρισης και προστασίας δασών, είναι µερικά φαινόµενα που καθιστούν αδύνατη την αποτελεσµατική άσκηση δασικής διοίκησης και πολιτικής και οδηγούν στην αναποτελεσµατική διαχείριση και ελλιπή προστασία των δασών.

13 Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η διαµόρφωση των δασικών πολιτικών είναι αρµοδιότητα των κρατών µελών στο πλαίσιο ενός σαφώς καθορισµένου πλαισίου κεκτηµένων δικαιωµάτων ιδιοκτησίας µε µακρά ιστορία των εθνικών και περιφερειακών νόµων και κανονισµών που βασίζονται σε µακροπρόθεσµο σχεδιασµό. Εδώ πρέπει να οµολογήσουµε τις ιδιαιτερότητες και τις σηµαντικές διαφορές της ελληνικής µε την Ευρωπαϊκή δασοπονία: διαφορές στο ιδιοκτησιακό, στους πόρους, τη διάρθρωση, τη διαχείριση και τη χρήση των δασών µεταξύ των διαφόρων περιφερειών. Παρά το γεγονός ότι οι Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν προβλέπουν µια Κοινή δασική πολιτική, υπάρχει µια µακρά ιστορία µέτρων της ΕΕ που υποστηρίζουν ορισµένες δράσεις που αφορούν τα δάση, σε συντονισµό µε τα κράτη µέλη, κυρίως µέσω της Μόνιµης ασικής Επιτροπής. Η στρατηγική της ΕΕ για τα δάση που εγκρίθηκε το 1998, προβάλλει ως γενικές αρχές της, την αρχή της αειφόρου δασικής διαχείρισης και τον πολυλειτουργικό τους ρόλο. Επίσης η διαχείριση, συντήρηση και αειφόρος ανάπτυξη των δασών αποτελούν ζωτικής σηµασία θέµατα για τις υπάρχουσες κοινές πολιτικές, όπως η ΚΑΠ και οι πολιτικές αγροτικής ανάπτυξης, περιβάλλοντος, εµπορίου, εγχώριας αγοράς, έρευνας, βιοµηχανίας, αναπτυξιακής συνεργασίας και ενέργειας. Στόχος της νέας δασικής στρατηγικής της ΕΕ είναι η διαµόρφωση µιας βιοοικονοµίας που βασίζεται στις ανανεώσιµες πρώτες ύλες µε µια ολιστική προσέγγιση και µια απόπειρα βελτίωσης του συντονισµού στον τοµέα των δασών. Για να επιτευχθούν οι στόχοι τα κράτη µέλη καλούνται να προγραµµατίσουν και εφαρµόσουν κατάλληλα µέτρα υπέρ των δασών. Τα σηµαντικότερα µέτρα που αφορούν ειδικά τα δάση, αφορούν τις επενδύσεις στην ανάπτυξη των δασών και τη βελτίωση της βιωσιµότητας των δασών (αναδάσωση, δηµιουργία αγροδασικών συστηµάτων), την πρόληψη και αποκατάσταση των ζηµιών στα δάση (πυρκαϊές, φυσικές καταστροφές), τη βελτίωση της επαναδηµιουργίας και της περιβαλλοντικής αξίας των δασικών οικοσυστηµάτων, τις επενδύσεις στις δασικές τεχνικές και την µεταποίηση, την µεταφορά και την διάθεση στο εµπόριο των δασικών προϊόντων, καθώς και των δασικών, περιβαλλοντικών και κλιµατικών υπηρεσιών. Τα κράτη µέλη θα πρέπει να έχουν προετοιµάσει το νέο πρόγραµµά τους για την ανάπτυξη της υπαίθρου και να επιλέξουν τα δασικά µέτρα που θα θέσουν σε εφαρµογή. Αλήθεια πού βρίσκεται το δικό µας Στρατηγικό Σχέδιο για τα άση? Ειδικότερα η παρούσα Ευρωπαϊκή στρατηγική (Ευρώπη 2020) αποσκοπεί στην αντιστροφή της απώλειας βιοποικιλότητας και της υποβάθµισης των οικοσυστηµάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) µέχρι το 2020, θέτοντας τους παρακάτω 6 (έξι) στόχους προτεραιότητας.

14 Ειδικός στόχος 1: διατήρηση και αποκατάσταση της φύσης (οδηγίες για «τα πουλιά» και «τα ενδιαιτήµατα»). Ειδικός στόχος 2: διατήρηση και βελτίωση των οικοσυστηµάτων και των υπηρεσιών που παρέχουν (αποκατάσταση του 15 % των υποβαθµισµένων οικοσυστηµάτων µέχρι το 2020 και η επίτευξη της προσέγγισης «µηδενική καθαρή απώλεια» για τα οικοσυστήµατα και τις υπηρεσίες που παρέχουν µέχρι το 2015) Ειδικός στόχος 3: διασφάλιση της αειφορίας της δασοκοµίας και της γεωργίας (Μεγιστοποίηση των καλλιεργούµενων εκτάσεων σε όλο το φάσµα των βοσκοτόπων, αρόσιµων γαιών και µόνιµων καλλιεργειών οι οποίες υπάγονται σε µέτρα σχετιζόµενα µε τη βιοποικιλότητα, µέχρι το Εφαρµογή σχεδίων δασικής διαχείρισης που διασφαλίζουν αειφόρο δασική διαχείριση). Ειδικός στόχος 4: εξασφάλιση αειφόρου χρήσης των αλιευτικών πόρων (επίτευξη Μέγιστης Βιώσιµης Απόδοσης (ΜΒΑ) µέχρι το 2015). Ειδικός στόχος 5: καταπολέµηση των χωροκατακτητικών (εισβολέων) ξένων ειδών (τα είδη αποτελούν πραγµατική απειλή για τη βιοποικιλότητα της ΕΕ) Ειδικός στόχος 6: αντιµετώπιση της παγκόσµιας κρίσης της βιοποικιλότητας (εκπληρώνοντας τις υποχρεώσεις που ανέλαβε η χώρα µας κατά τη 10η διάσκεψη των µερών (CdP10) της σύµβασης των Ηνωµένων Εθνών). Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο η κύρια πολιτική πρωτοβουλία για τα δάση παραµένει το «άση της Ευρώπης» (Forest Europe). Επί του παρόντος διεξάγονται συζητήσεις για µια νοµικά δεσµευτική συµφωνία σχετικά µε τη βιώσιµη διαχείριση και χρήση των δασών. Η χώρα µας θα πρέπει να συµµετέχει ενεργά στους παραπάνω θεσµούς και πρωτοβουλίες ενόψει των ιδιαιτεροτήτων αλλά και των προκλήσεων που αντιµετωπίζουν τα δάση µέσα στη χώρα και έξω απ αυτή. Τέλος εύχοµαι η χώρα µου, βιώνοντας µια κρίση και όντας µπροστά σε κρίσιµες µεταρρυθµίσεις και για τα δασικά θέµατα «να δει το δάσος και να παραβλέψει το δέντρο». Σας ευχαριστώ θερµά για την προσοχή σας!

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 Κυριακή 18 Μαρτίου 2012, ώρα 11:00 ενδροφύτευση - Τριάδι Θέρµης ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΕΣ: Τετάρτη 21 Μαρτίου 2012, ώρα 18:00 ΚΤΙΡΙΟ ΠΑΛΑΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ - Αίθουσα Τελετών Σχολή ασολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Γενικά σχόλια Το κείµενο παρουσιάζεται σε γενικές γραµµές ικανοποιητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του αγροδιατροφικού τομέα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Αργυρώ Ζέρβα, ΥΠΕΚΑ/Ειδική Γραμματεία Δασών Σοφία Πουρνάρα, Διαχειριστική Αρχή ΥΠΑΑΤ 1η Συνάντηση ομάδας ΘΟΣΣ 5, Τρίτη 25 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/941cb9fc-5bbf-4c9e-aefd-6b18fc083b9a?draftid= d-d be6f- 7e7a2c858b73&surveylanguage=EL&serverEnv=

https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/941cb9fc-5bbf-4c9e-aefd-6b18fc083b9a?draftid= d-d be6f- 7e7a2c858b73&surveylanguage=EL&serverEnv= Δημόσια διαβούλευση στο πλαίσιο του ελέγχου καταλληλότητας της νομοθεσίας της ΕΕ για τη φύση (οδηγίες για τα πτηνά και τους οικοτόπους) https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/941cb9fc-5bbf-4c9e-aefd-6b18fc083b9a?draftid=3396364d-d304-4358-be6f-

Διαβάστε περισσότερα

Ταδάσηκαλύπτουντοένατρίτοτουεδάφους της γης. Σχηµατίστηκαν πριν από 350 εκατοµµύρια χρόνια ως διαρκής µορφή βλάστησης µε πλούσια παραγωγή βιοµάζας

Ταδάσηκαλύπτουντοένατρίτοτουεδάφους της γης. Σχηµατίστηκαν πριν από 350 εκατοµµύρια χρόνια ως διαρκής µορφή βλάστησης µε πλούσια παραγωγή βιοµάζας Οικονομικές βάσεις της Δασικής Διαχειριστικής Ταδάσηκαλύπτουντοένατρίτοτουεδάφους της γης. Σχηµατίστηκαν πριν από 350 εκατοµµύρια χρόνια ως διαρκής µορφή βλάστησης µε πλούσια παραγωγή βιοµάζας και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές

Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές Γιάννης Φερμαντζής Προϊστάμενος Τμήματος Προστασίας Φυσικού Κεφαλαίου Γεωργίας Δ/νση Χωροταξίας Περιβάλλοντος &

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Οι επιμέρους μελέτες ανέδειξαν τον πλούτο των φυσικών πόρων που διαθέτει η χώρα μας αλλά και τους κινδύνους που απειλούν το φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020)

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020) ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΔΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ (ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ) Το 2015 θεωρείται μια πολύ σημαντική χρονιά για τα δάση σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς τουλάχιστον τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Χλωρίδα και Πανίδα ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ Προστασία και Διαχείριση Περιβάλλοντος Ευριπίδου 18, Αθήνα 2103213695 www.forest.gr

ΥΛΗ Προστασία και Διαχείριση Περιβάλλοντος Ευριπίδου 18, Αθήνα 2103213695 www.forest.gr Τα Ελληνικά δάση και η Κλιματική Αλλαγή Το ιοξείδιο του άνθρακα Τα τελευταία χρόνια, που η Κλιματική αλλαγή έχει μπει στις συζητήσεις όλης της ανθρωπότητας, εμείς στην Ελλάδα κοιτάζουμε με αληθινή λύπη

Διαβάστε περισσότερα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, ΓΕΩΤΕΕ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΡΟΔΑΣΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ Η Αγροδασοπονία στα Πλαίσια της Νέας ΚΑΠ 2014 2020 Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2014 Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΒΙΟΤΟΠΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΕΡΓΑ, ΟΧΙ ΛΟΓΙΑ

ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΒΙΟΤΟΠΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΕΡΓΑ, ΟΧΙ ΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΚΥΝΗΓΕΤΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΑΔΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΒΙΟΤΟΠΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΕΡΓΑ, ΟΧΙ ΛΟΓΙΑ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2016 Ξενοδοχείο Divani Palace Acropolis

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 3 Ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ (2 Ο κεφάλαιο) ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο για το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης για την Ελλάδα

Ενημερωτικό δελτίο για το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης για την Ελλάδα Ενημερωτικό δελτίο για το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης 2014-2020 για την Ελλάδα Το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) για την Ελλάδα εγκρίθηκε επίσημα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 11 Δεκεμβρίου 2015,

Διαβάστε περισσότερα

Ο χώρος του πανεπιστηµίου περικλείεται από εκτάσεις βλάστησης σε όλη την περίµετρο του λόφου µε συνολική έκταση 18 στρεµµάτων. Για την καταγραφή των

Ο χώρος του πανεπιστηµίου περικλείεται από εκτάσεις βλάστησης σε όλη την περίµετρο του λόφου µε συνολική έκταση 18 στρεµµάτων. Για την καταγραφή των . ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΤΟΥ CO 2.1 Γενικά Η υπερθέρµανση του πλανήτη και οι κλιµατικές αλλαγές ως αποτέλεσµα της αύξησης των εκλυόµενων αερίων του θερµοκηπίου, λόγω των ανθρώπινων δραστηριοτήτων,

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ

Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ Η κλιματική αλλαγή (IPCC 2014 - AR5) Οι τελευταίες 3 δεκαετίες είναι οι θερμότερες από το 1850 και πιθανότατα οι θερμότερες των τελευταίων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 Γενική Περιγραφή: Το Πρόγραµµα Αγροτικής Ανάπτυξης 2007-2013 (ΠΑΑ) αποτελεί το µέσο για την υλοποίηση του Εθνικού Στρατηγικού

Διαβάστε περισσότερα

Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ):

Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ): Η Πολιτική της Ε.Ε. για τη ασοπροστασία Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ): Πρώτα από όλα θα ήθελα να ευχαριστήσω τους διοργανωτές της ηµερίδας και ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας.

Προστατεύει το. περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. Προστατεύει το περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 αξιοποιεί τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Με την αξιοποίηση των ΑΠΕ αναδεικνύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ

ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ Δρ. Γιάννης Α. Μυλόπουλος, Καθηγητής Πολυτεχνικής Σχολής Α.Π.Θ. 1. Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας

Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας Ιωάννης Ελευθεριάδης, ΚΑΠΕ 08 Απριλίου 2016 Metropolitan Expo Ξυλώδης βιομάζα και τάσεις 70% της παραγωγής ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ

Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ Η σχέση μας με τη γη ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΗΛΙΑ *Φέρουσα χωρητικότητα Ο μέγιστος αριθμός ατόμων ενός είδους που μπορεί να υποστηρίζεται από ένα δεδομένο οικοσύστημα. Ο προσδιορισμός της για τον άνθρωπο

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΑΕΙΦΟΡΑ ΑΓΡΟ- ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ ΕΛΑΙΩΝΑ Χρονική Διάρκεια: Οκτώβριος 2010 Ιούνιος 2014 Προϋπολογισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Ιούνιος 2014 Αρχή της οικολογίας ως σκέψη Πρώτος οικολόγος Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΟ ΝΑΤURA Ελενα Στυλιανοπούλου. Τμήμα Περιβάλλοντος Μάϊος 2014

ΔΙΚΤΥΟ ΝΑΤURA Ελενα Στυλιανοπούλου. Τμήμα Περιβάλλοντος Μάϊος 2014 ΔΙΚΤΥΟ ΝΑΤURA 2000 Ελενα Στυλιανοπούλου Τμήμα Περιβάλλοντος Μάϊος 2014 Το Δίκτυο Natura 2000 Είναι Δίκτυο Οικολογικών Περιοχών το οποίο δημιουργήθηκε το 1992 με την υιοθέτηση της Οδηγίας των Οικοτόπων

Διαβάστε περισσότερα

αειφορία και περιβάλλον

αειφορία και περιβάλλον ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αειφορία και Περιβάλλον ΠΟΜ 215 Ι ΑΡΧΕΣ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ http://www.evangelosakylas.weebly.com Ευάγγελος Ακύλας Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ΕΘΝΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ (ΕΘΙΑΓΕ) ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ρ. Σ. Γκατζογιάννης, Τακτικός ερευνητής Ι Ε/ ΕΘΙΑΓΕ 1. Το σύστηµα αξιών

Διαβάστε περισσότερα

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013»

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» 1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» Πώς η ΚΓΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Προκλήσεις Οικονομικές 3 στόχοι πολιτικής Βιώσιμη παραγωγή τροφίμων συμβολή στο γεωργικό εισόδημα και μείωση των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΙ ΩΝ ΠΑΝΙ ΑΣ Α. Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο Πανεπιστηµίου Αθηνών Η παρακολούθηση των ειδών της πανίδας µιας προστατευόµενης περιοχής είναι µια ιδιαίτερα πολύπλοκη διαδικασία γιατί ο αριθµός

Διαβάστε περισσότερα

H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή φυτ

H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή φυτ ΗΓΕΩΡΓΙΚΗΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΛΑΜΠΡΙΝΗ ΚΑΡΑΣΑΒΒΑ Α 2 H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Σύνοψη της Σύμβασης Εταιρικής Σχέσης για την Κύπρο, 2014-2020

Σύνοψη της Σύμβασης Εταιρικής Σχέσης για την Κύπρο, 2014-2020 ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2014 Σύνοψη της Σύμβασης Εταιρικής Σχέσης για την Κύπρο, 2014-2020 Συνολική πληροφόρηση Η σύμβαση εταιρικής σχέσης με την Κύπρο καθορίζει ένα ορόσημο για επενδύσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β.

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πίνδος) Τα δάση μαύρης πεύκης: ένα πολύτιμο φυσικό απόθεμα

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση & Αξιολόγηση με τη νέα ΚΑΠ Λογική της παρέμβασης και προτεινόμενοι δείκτες

Παρακολούθηση & Αξιολόγηση με τη νέα ΚΑΠ Λογική της παρέμβασης και προτεινόμενοι δείκτες Παρακολούθηση & Αξιολόγηση με τη νέα ΚΑΠ Λογική της παρέμβασης και προτεινόμενοι δείκτες 3 η Τεχνική Συνάντηση Ομάδας Καθοδήγησης 27 Απριλίου 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013 ΕΥΔ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΓΕΩΧΗΜΕΙΑ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΓΕΩΧΗΜΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΓΕΩΧΗΜΕΙΑ Ενότητα 10: Αναλυτική Γεωχημεία και Οικολογία Χαραλαμπίδης Γεώργιος Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000 Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Το Δίκτυο Natura 2000 Πανευρωπαϊκό Δίκτυο Οικολογικών Περιοχών το οποίο δημιουργήθηκε το 1992 με την

Διαβάστε περισσότερα

ΓΣΕΕ-GREENPEACE-ATTAC Ελλάς

ΓΣΕΕ-GREENPEACE-ATTAC Ελλάς ΓΣΕΕ-GREENPEACE-ATTAC Ελλάς Το Πρωτόκολλο του Κιότο Μια πρόκληση για την ανάπτυξη και την απασχόληση «Από το Ρίο στο Γιοχάνεσµπουργκ και πέρα από το Κιότο. Ποιο µέλλον για τον Πλανήτη;» ρ Μιχαήλ Μοδινός

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων. Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ

ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων. Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ 1 ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΕΙΝΑΙ Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ OΜΩΣ, Η ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ (όπως όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 2014-2020 Το νέο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020 ανέρχεται στα 4,7 δις κοινοτικής συμμετοχής, που μαζί με την εθνική και την ιδιωτική συμμετοχή θα κινητοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ Ο (2007 2013) ΑΘΗΝΑ 14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2006

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ Ο (2007 2013) ΑΘΗΝΑ 14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2006 ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΣΣΑΑ) ΓΙΑ ΤΗΝ 4 Η ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ Ο (2007 2013) ΑΘΗΝΑ 14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2006 ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΓΕΩΡΓΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΓΤΑΑ) ΚΑΝ.. 1698/2005 ΕΠΙΤΕΥΞΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210.

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210. ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Το πρόγραμμα αυτό απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα

Δεύτερος πυλώνας της ΚΓΠ: η πολιτική για την αγροτική ανάπτυξη

Δεύτερος πυλώνας της ΚΓΠ: η πολιτική για την αγροτική ανάπτυξη Δεύτερος πυλώνας της ΚΓΠ: η πολιτική για την αγροτική ανάπτυξη Η τελευταία μεταρρύθμιση της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΚΓΠ) διατήρησε την διάρθρωση σε δύο πυλώνες της εν λόγω πολιτικής ενώ η αγροτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή του ΒΙΟ4LIFE στις πολιτικές της Ε.Ε. και της Κύπρου. Ελενα Στυλιανοπούλου Τμήμα Περιβάλλοντος

Η συμβολή του ΒΙΟ4LIFE στις πολιτικές της Ε.Ε. και της Κύπρου. Ελενα Στυλιανοπούλου Τμήμα Περιβάλλοντος Η συμβολή του ΒΙΟ4LIFE στις πολιτικές της Ε.Ε. και της Κύπρου Ελενα Στυλιανοπούλου Τμήμα Περιβάλλοντος ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού για την αξία της βιοποικιλότητας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση των εδαφικών πόρων στις ορεινές περιοχές υπό το πρίσμα της κλιματικής μεταβολής. Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής, ΑΠΘ

Διαχείριση των εδαφικών πόρων στις ορεινές περιοχές υπό το πρίσμα της κλιματικής μεταβολής. Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής, ΑΠΘ Διαχείριση των εδαφικών πόρων στις ορεινές περιοχές υπό το πρίσμα της κλιματικής μεταβολής Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής, ΑΠΘ Τα paleosols θεωρούνται και ως λείψανα εδαφών των οποίων η μελέτη αποτελεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Πανελλήνιο Λιβαδοπονικό Συνέδριο Καρπενήσι 4-6 Σεπτεµβρίου 2002 Λιβαδοπονία και ανάπτυξη ορεινών περιοχών

3 ο Πανελλήνιο Λιβαδοπονικό Συνέδριο Καρπενήσι 4-6 Σεπτεµβρίου 2002 Λιβαδοπονία και ανάπτυξη ορεινών περιοχών 3 ο Πανελλήνιο Λιβαδοπονικό Συνέδριο Καρπενήσι 4-6 Σεπτεµβρίου 2002 Λιβαδοπονία και ανάπτυξη ορεινών περιοχών Συµπεράσµατα Συµβολή των λιβαδιών στην ανάπτυξη των ορεινών περιοχών Τα λιβάδια της χώρας αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία ΧΑΤΖΗΠΑΝΤΕΛΗ Μονάδα Α, ΕΥΔ ΠΑΑ Θεοδώρα Παπανικολάου

Σοφία ΧΑΤΖΗΠΑΝΤΕΛΗ Μονάδα Α, ΕΥΔ ΠΑΑ Θεοδώρα Παπανικολάου Ιστιαία, 25 Οκτωβρίου 2012 1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» Σοφία ΧΑΤΖΗΠΑΝΤΕΛΗ Μονάδα Α, ΕΥΔ ΠΑΑ Θεοδώρα Παπανικολάου Μονάδα Α, ΕΥΔ ΠΑΑ Γιάννενα, 21 Σεπτεμβρίου 2012 Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α.

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Τοµέας Οικολογίας, Τµήµα Βιολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Υφιστάµενη κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Tο Μέλλον της Αλιείας EΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΑΛΑΣΣΑΣ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Tο Μέλλον της Αλιείας EΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΑΛΑΣΣΑΣ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ EΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΑΛΑΣΣΑΣ 2014-2020 Tο Μέλλον της Αλιείας ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΌΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Eιδική Υπηρεσία

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Αξίες και προκλήσεις στον τομέα της αιγο-προβατοτροφίας. Ποιες είναι οι προοπτικές για την ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας;

Διαβάστε περισσότερα

Κωδικός Υπο- Άρθρο Καν. (ΕΕ) 1305/2013. Κωδικός. Τίτλος Υπο-Δράσης Επενδύσεις για την ίδρυση/ δημιουργία μη γεωργικών δραστηριοτήτων 19 Μ 6.

Κωδικός Υπο- Άρθρο Καν. (ΕΕ) 1305/2013. Κωδικός. Τίτλος Υπο-Δράσης Επενδύσεις για την ίδρυση/ δημιουργία μη γεωργικών δραστηριοτήτων 19 Μ 6. 19.2.1 Τίτλος ΔΡΑΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΓΝΩΣΕΩΝ & ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ 19.2.1.1 19.2.1.2 19.2.1.3 Τίτλος Άρθρο Στήριξη για δράσεις επαγγελματικής κατάρτισης & απόκτησης δεξιοτήτων 14 M 1.1 Στήριξη για δραστηριότητες επίδειξης

Διαβάστε περισσότερα

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου;

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής Εργαστήριο Δασικής Εδαφολογίας ΑΠΘ Αύξηση του ρυθμού δέσμευσης του διοξειδίου του άνθρακα

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικό και Αστικό Περιβάλλον. Αειφορική Διαχείριση & Βιώσιμη Ανάπτυξη

Φυσικό και Αστικό Περιβάλλον. Αειφορική Διαχείριση & Βιώσιμη Ανάπτυξη Φυσικό και Αστικό Περιβάλλον Αειφορική Διαχείριση & Βιώσιμη Ανάπτυξη Δημήτρης Μπότσης 1 Περιβάλλον Το σύνολο των φυσικών και ανθρωπογενών παραγόντων και στοιχείων που βρίσκονται σε αλληλεπίδραση και επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΧΕΔΙΟ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΔΗΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ» Ιωάννης Αναστασάκης, Αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων, Αυτεπιστασίας & Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων

«ΣΧΕΔΙΟ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΔΗΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ» Ιωάννης Αναστασάκης, Αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων, Αυτεπιστασίας & Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων «ΣΧΕΔΙΟ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΩΝ ΑΣΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΔΗΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ» Ιωάννης Αναστασάκης, Αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων, Αυτεπιστασίας & Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΣΟΑΠ Το Σχέδιο Ολοκληρωμένων Αστικών Παρέμβασεων

Διαβάστε περισσότερα

4η ΘΟΣΣ: Γεωργοπεριβαλλοντικές Δράσεις Κλιματική Αλλαγή. Αθήνα, 25 Σεπτεμβρίου 2012

4η ΘΟΣΣ: Γεωργοπεριβαλλοντικές Δράσεις Κλιματική Αλλαγή. Αθήνα, 25 Σεπτεμβρίου 2012 4η ΘΟΣΣ: Γεωργοπεριβαλλοντικές Δράσεις Κλιματική Αλλαγή Αθήνα, 25 Σεπτεμβρίου 2012 Σκοπός και Διαδικασίες Εργασιών των ΘΟΣΣ Σκοπός: η διαμόρφωση προτάσεων βασικών στρατηγικών επιλογών για την αγροτική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΟΙ ΕΠΙ ΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΑΛΙΕΙΑ ρ. Κώστας Παπακωνσταντίνου τ /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων τ. /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΕΠ ΑΝ. ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Νίκος Μποµπόλιας Πληθυσµός: ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ Α.Μ.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης Τουρισµός Κλιµατική Αλλαγή Επιπτώσεις της Κλιµατικής Αλλαγής στον Τουρισµό Πράσινη Οικονοµία και Τουρισµός ράσεις Προσαρµογής Τουρισµός µ Η Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Ελένη Τρύφων Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας Πόσο επίκαιρο είναι το ερώτημα; Η Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

9. Για την αντιµετώπιση της κατάστασης πρέπει να προωθηθεί άµεσα

9. Για την αντιµετώπιση της κατάστασης πρέπει να προωθηθεί άµεσα 1 Προς το Περιφερειακό Συµβούλιο Αττικής Συνοπτική έκθεση της κατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος στην Πάρνηθα & Αττική και των µέτρων που πρέπει να ληφθούν (εν όψει της συζήτησης στο Π.Σ. για την Πάρνηθα)

Διαβάστε περισσότερα

«Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα»

«Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα» «Η Επίδραση της Βόσκησης στη Βιοποικιλότητα του Ακάμα» Αειφόρος Αγροτική Ανάπτυξη Ακάμα Περιφερειακό Συνέδριο ΕΕ-Κύπρος 24/01/2015 Μηνάς Παπαδόπουλος Τομέας Πάρκων και Περιβάλλοντος Τμήμα Δασών ΤΜΗΜΑ ΔΑΣΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες»

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τρίκαλα, 27/12/2011 Συνεντεύξεις «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τι επισημαίνει στην ΕΡΕΥΝΑ για την περιοχή μας ο κ. Σοφοκλής Ε. Δρίτσας, ερευνητής στο Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων

Διαβάστε περισσότερα

Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος

Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος Στην Πρόταση Κανονισμού για τη στήριξη της Αγροτικής Ανάπτυξης μετά το 2013, δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην καινοτομία αφού, όπως φαίνεται και στο παρακάτω διάγραμμα,

Διαβάστε περισσότερα

Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό οικονομικό, αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό πόρο.

Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό οικονομικό, αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό πόρο. Ολοκληρωμένη Διαχείριση Υδατικών πόρων Από την Οδηγία 2000/60 στη διαχείριση σε επίπεδο υδατικής λεκάνης Σωκράτης Φάμελλος Χημικός Μηχανικός MSc Αντιδήμαρχος Θέρμης Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις;

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Αναπτυξιακό Συνέδριο Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Ανακοίνωση της Επιτροπής Η ΚΑΠ προς το Προκλήσεις 2020 3 στόχοι πολιτικής Οικονομικές για την Προγραμματική περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός «η θέσπιση πλαισίου για την προστασία των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων».

Σκοπός «η θέσπιση πλαισίου για την προστασία των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων». ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: «Κλιματική Αλλαγή, επιπτώσεις στο περιβάλλον και την υγεία. Ενσωμάτωση Γνώσης και Εφαρμογή πολιτικών προσαρμογής στην τοπική αυτοδιοίκηση» Δρ. Ιωάννης Ματιάτος Υδρογεωλόγος, Επιστημονικός

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οικολογίας και Περιβαλλοντικής Χηµείας

Αρχές Οικολογίας και Περιβαλλοντικής Χηµείας Αρχές Οικολογίας και Περιβαλλοντικής Χηµείας Ανθρωπογενής κλιµατική αλλαγή -Ερηµοποίηση Νίκος Μαµάσης Τοµέας Υδατικών Πόρων Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Αθήνα 2014 ιακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus 4// Bιολογική ποικιλότητα ή Bιοποικιλότητα ποικιλότητα των διαφόρων μορφών ζωής Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus Επίπεδα βιοποικιλότητας Γενετική ποικιλότητα Ποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ

ΕΠΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ ΕΠΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΕΣ 30 Απριλίου 2014 Ως γνωστόν, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει την αρμοδιότητα για τα σημαντικότερα περιβαλλοντικά προβλήματα που αφορούν τον τόπο μας, ενώ η Ευρωβουλή

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

1 Ενισχυμένος ρόλος για τη ΜΕΓΕ

1 Ενισχυμένος ρόλος για τη ΜΕΓΕ Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 2 Δεκεμβρίου 2015 (OR. en) 14927/15 AGRI 635 RECH 300 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Προεδρία Αντιπροσωπίες Διαδικασία ανάλυσης προοπτικών της ΜΕΓΕ με

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή

Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή Βασιλική Χρυσοπολίτου και Πέτρος Κακούρος, ΕΚΒΥ Το κλίμα και τα δάση στο μέλλον Υπάρχουν αβεβαιότητες σχετικά με:

Διαβάστε περισσότερα

Συζητάμε σήμερα για την πράσινη επιχειρηματικότητα, ένα θέμα πού θα έπρεπε να μας έχει απασχολήσει πριν από αρκετά χρόνια.

Συζητάμε σήμερα για την πράσινη επιχειρηματικότητα, ένα θέμα πού θα έπρεπε να μας έχει απασχολήσει πριν από αρκετά χρόνια. Ομιλία του Προέδρου του ΣΘΕΒ κ. Νίκου Ρώμνιου με θέμα Πράσινη Επιχειρηματικότητα στην Εκδήλωση της ΕΕΔΕ (Τμήμα Θεσσαλίας και Κεντρικής Ελλάδος) με θέμα «Πράσινη Επιχειρηματικότητα Περιβαλλοντικά Πρότυπα»

Διαβάστε περισσότερα

Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας

Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας Εργαστήριο Δασικής Γενετικής και Βελτίωσης Δασοπονικών Ειδών Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας Διαχείριση της Γενετικής Ποικιλότητας (με έμφαση στα μεσογειακά δάση) 1 Βιοποικιλότητα Ορίζεται,

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ ΦΥΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Η ΣΧΕΣΗ ΜΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΗ Δ. ΑΡΖΟΥΜΑΝΙΔΟΥ είναι οι παραγωγικές δυνάμεις ή το αποτέλεσμα των παραγωγικών δυνάμεων που υπάρχουν και δρουν στο φυσικό περιβάλλον και που για τον σημερινό άνθρωπο μπορούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ Τι είναι βιοποικιλότητα και γιατί είναι σημαντική Η βιοποικιλότητα αναφέρεται στην ποικιλία των μορφών της ζωής, δηλαδή στα διάφορα φυτά, τα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΕΣ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ: Πρόληψη & καταστολή

ΔΑΣΙΚΕΣ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ: Πρόληψη & καταστολή ΔΑΣΙΚΕΣ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ: Πρόληψη & καταστολή Νικόλαος Γρηγοριάδης, Πρόεδρος Ελληνικής Δασολογικής Εταιρείας ( Δασολόγος-Ερευνητής), Δρ.Δασοκομίας-Οικολογίας - Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών Θεσ-νίκης/ΕΛΓΟ -ΔΗΜΗΤΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ»

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» Άρθρο 1 Ορισμός Για τις ανάγκες του παρόντος νόμου, βοσκήσιμες γαίες καλούνται οι εκτάσεις που δύνανται να χρησιμοποιηθούν για βόσκηση ζώων, στις οποίες αναπτύσσεται

Διαβάστε περισσότερα

Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν

Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν Γ. Ν. Σκαράκης Γεωπονικό Πανεπιστήµιο Αθηνών Συνέδριο Αγροτικής Επιχειρηµατικότητας Αθήνα, 10 Μαΐου 2015 Βασικοί στόχοι γεωργικής ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η έννοια του οικοσυστήματος 11

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η έννοια του οικοσυστήματος 11 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 9 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η έννοια του οικοσυστήματος 11 Κεφάλαιο Πρώτο: Το μοντέλο του οικοσυστήματος 1.1. Βασικές αρχές και ορισμοί της Οικολογίας των Οικοσυστημάτων 1.2. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΙ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΑ ΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΙ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΑ ΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΙ Υ ΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΑ ΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ρ. Κ. ΤΣΑΓΚΑΡΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο πολυλειτουργικός

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών 30-12-2014 EVA PAPASTERGIADOU Ανακύκλωση των Θρεπτικών είναι η χρησιμοποίηση, ο μετασχηματισμός, η διακίνηση & η επαναχρησιμοποίηση των θρεπτικών στοιχείων στα οικοσυστήματα

Διαβάστε περισσότερα

Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012. Πέπη Θεοδώρου. S.M.R. Consultants

Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012. Πέπη Θεοδώρου. S.M.R. Consultants Training Session Ευκαιρίες χρηµατοδότησης για έργα σχετικά µε την προστασία του περιβάλλοντος στην Περιφερειακή Ενότητα Πρέβεζας και στην Περιφέρεια Ηπείρου γενικότερα Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012 «Ειδικές

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Παπαδημητρίου Δότη Δρ. Βιολόγος Το χρονικό των Προστατευόμενων Περιοχών Ινδία, 2000 χρόνια πριν: Περιοχές ελεύθερες με στόχο την προστασία των φυσικών πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Η βιώσιμη ανάπτυξη έχει πυροδοτήσει αρκετές διαφωνίες ως προς την έννοια, τη χρησιμότητα αλλά και τη σκοπιμότητά της τα τελευταία χρόνια.

Η βιώσιμη ανάπτυξη έχει πυροδοτήσει αρκετές διαφωνίες ως προς την έννοια, τη χρησιμότητα αλλά και τη σκοπιμότητά της τα τελευταία χρόνια. Ν. Χατζηαργυρίου: «Έξυπνη προσαρμογή ή θάνατος;» Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά τον Economist για το σημερινό Συνέδριο που έχει ως επίκεντρο ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα,

Διαβάστε περισσότερα

ενεργειακό περιβάλλον

ενεργειακό περιβάλλον Προστατεύει το ενεργειακό περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ δημιουργεί ένα βιώσιμο Ενεργειακό Περιβάλλον βελτιώνει την

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων

ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων Εφαρµοσµένη ασική Γενετική ιαχείριση και προστασία γενετικών πόρων Θερινό εξάµηνο 2006 ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Ορεστιάδα Τµήµα ασολογίας & ιαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων Εργαστήριο ασικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020 ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ 1 1. ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ 1.1 Αναφερθείτε

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006. Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος

Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006. Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος Συνέδριο για την Αειφόρο Ανάπτυξη των Νησιών Αθήνα 9 Σεπτεμβρίου 2006 Εισαγωγική ομιλία κ. Στ. Δήμα Επιτρόπου Περιβάλλοντος Κυρίες και κύριοι, Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την πρόσκλησή σας να προλογίσω

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 19.11.2014 L 332/5 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 1232/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 18ης Νοεμβρίου 2014 σχετικά με την τροποποίηση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 215/2014 της Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Θ. Δ. Ζάγκα Καθηγητή ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Σχολή Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Τομέας Δασικής Παραγωγής-Προστασίας Δασών-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση: Γεώργιος Αναστ. Καραντούνιας Καθηγητής Υδραυλικών Έργων ΓΠΑ

Εισήγηση: Γεώργιος Αναστ. Καραντούνιας Καθηγητής Υδραυλικών Έργων ΓΠΑ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΤΩΝ ΑΣΩΝ & ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΣΤΙΣ ΠΥΡΟΠΛΗΚΤΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Εισήγηση: Γεώργιος Αναστ. Καραντούνιας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Η κρίση του περιβάλλοντος των τελευταίων δεκαετιών ήταν το έναυσµα µιας νέας δυναµικής, η οποία οδήγησε και στην αναγκαιότητα της δηµιουργίας ειδικών σπουδών για την

Διαβάστε περισσότερα

74,6 100 59,4 EΕ 25 = 63,1 % (2004) 10,5 EΕ-25 = 9,2 % (2004) 2,9 17,5 % (1999/2000) 0,13 SI) = 0,18 5 (2003) 82,0 EΕ- 25 = 100

74,6 100 59,4 EΕ 25 = 63,1 % (2004) 10,5 EΕ-25 = 9,2 % (2004) 2,9 17,5 % (1999/2000) 0,13 SI) = 0,18 5 (2003) 82,0 EΕ- 25 = 100 Παράρτηµα 1. Κατάλογος κοινών δεικτών βάσης, εκροών, αποτελεσµάτων και επιπτώσεων I. Κοινοί δείκτες βάσης 1. είκτες βάσης σε σχέση µε τους στόχους / Όχι *1 Οικονοµική ανάπτυξη Κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε µονάδες

Διαβάστε περισσότερα