Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο"

Transcript

1 Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο ρ Νικόλαος Σ. Γρηγοριάδης Αντιπρόεδρος Ε Ε & Αναπλ. ασολόγος-ερευνητής ΕΛΓΟ- ΗΜΗΤΡΑ/Ι Ε Θεσ/νίκης Αξιότιµοι προσκεκληµένοι, αγαπητοί συνάδελφοι/-σες και φοιτητές, Κυρίες και κύριοι, Κατ αρχήν σας ευχαριστώ θερµά για την σηµερινή σας παρουσία. Επίσης ευχαριστίες επιθυµώ να εκφράσω προς την Οργανωτική Επιτροπή για την τιµή που έκανε στο πρόσωπο µου, αλλά και προς την Ε Ε, να είµαι ο κεντρικός οµιλητής αναπτύσσοντας το θέµα: «Οι προκλήσεις της Ελληνικής ασοπονίας και η εναρµόνιση τους στο σύγχρονο Ευρωπαϊκό πλαίσιο». Η 21η Μαρτίου, πρώτη ηµέρα της Άνοιξης στο βόρειο ηµισφαίριο, καθιερώθηκε από τον Οργανισµό Τροφίµων και Γεωργίας (FAO) των Ηνωµένων Εθνών (ΟΗΕ) ως ηµέρα ευαισθητοποίησης και προβληµατισµού για τα δάση. Ως γνωστόν τα δασικά οικοσυστήµατα αποτελούν τον κορµό των φυσικών χερσαίων οικοσυστηµάτων του πλανήτη και κατ επέκταση και της χώρας µας. Συνιστούν δηλαδή συστατικό στοιχείο του τοπίου και ταυτόχρονα «σπίτι» για τον άνθρωπο και για πολλά άλλα έµβια όντα. Επίσης επιτελούν πολλές και αλληλένδετες λειτουργίες - κοινωνικές, οικονοµικές και περιβαλλοντικές - προσφέροντας θέσεις εργασίας, εισόδηµα και πρώτες ύλες, ενώ µπορούν να αναπτυχθούν σ αυτά µια σειρά από σηµαντικές παραγωγικές δραστηριότητες. Προσφέρουν, όµως, και άλλες ανεκτίµητες υπηρεσίες που σχετίζονται µε την προστασία του εδάφους, των υποδοµών, τη ρύθµιση της δίαιτας του γλυκού νερού, τη δασική αναψυχή, την εκπαίδευση, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και έχουν θετική προσφορά στην επερχόµενη κλιµατική αλλαγή. Όµως σήµερα τα δάση και η σύγχρονη Ελληνική ασοπονία αντιµετωπίζουν πολλές προκλήσεις, άλλες µεγάλες και άλλες µικρότερες. Στη συνέχεια θα αναφερθώ στις έξι (6) πιο σηµαντικές από αυτές. (1) Η πρώτη πρόκληση έχει σχέση µε το πνεύµα της σηµερινής γιορταστικής ηµέρας και είναι η ενηµέρωση-ευαισθητοποίηση για τα δάση.

2 Ενώ τα δάση και οι δασικές εκτάσεις καταλαµβάνουν το µισό της έκτασης της χώρας µας και διαθέτουν αξιοσηµείωτα ποιοτικά χαρακτηριστικά, όπως µεγάλη δασική βιοποικιλότητα, παρ όλα αυτά µέχρι σήµερα από το οργανόγραµµα της δασικής υπηρεσίας απουσιάζει ένα γραφείο ενηµέρωσης-ευαισθητοποίησης. Έτσι οι συνάδελφοι που ενηµερώνουν το κοινό, τα σχολεία κλπ το κάνουν πέρα από τα καθήκοντά τους, εθελοντικά και αυτοσχεδιάζοντας! Πώς είναι δυνατόν µια υπηρεσία µε κατ εξοχήν δηµόσιο χαρακτήρα (65%) και µε τεράστια περιβαλλοντική και κοινωφελή προσφορά να υστερεί στον τοµέα της ενηµέρωσης? Μήπως το αποτέλεσµα δεν εµφανίζεται στην πολιτεία και στην κοινωνία µας ως έλλειµµα περιβαλλοντικής (δασικής) ευαισθησίας? Πως αλλιώς εξηγούνται τα κατά καιρούς εµφανιζόµενα δασοκτόνα νοµοσχέδια ή το υψηλό ποσοστό (50%) των δασικών πυρκαγιών από αµέλεια ή από εµπρησµούς? Γιατί επικρατεί στη χώρα µας ορεινή κατά τα άλλα - το πρότυπο «ήλιος- θάλασσα -παραλία»? Προφανώς η αποσπασµατική και ασυντόνιστη προσπάθεια περιβαλλοντικής ενηµέρωσης που γίνεται σε όλα τα επίπεδα πχ σχολεία, ΚΠΕ, φορείς διαχείρισης των ΠΠ, Κεντρική Υ, και τις ΜΚΟ φαίνεται ότι δεν αρκεί. Ασφαλώς η έλλειψη της περιβαλλοντικής ευαισθησίας για τα δάση αποδίδεται εν µέρει στην µη αποτιµηµένη προσφορά τους σε υπηρεσίες και αγαθά δηλ. την «αθέατη» πλευρά των δασών. Έτσι, αν ζητούσαµε να ζωγραφίσει κάποιος οποιασδήποτε ηλικίας - το δάσος είναι πολύ πιθανό ότι θα το αποτύπωνε µε µια σειρά από δένδρα χωρίς την πολυπλοκότητα που τα διακρίνει και φυσικά χωρίς τις περιβαλλοντικές υπηρεσίες του! Η περιβαλλοντική ευαισθησία σε µια κοινωνία εκφράζεται µέσα από το αξιακό της υπόβαθρο και από τις προτεραιότητες που αυτή θέτει κάθε φορά. Στη σύγχρονη ανθρωποκεντρική κοινωνία µας, όπου τα δένδρα δεν ψηφίζουν και οι οικονοµικοί δείκτες φαίνεται να έχουν την προτίµηση µας, δικαιολογείται η υστέρηση της γνώσης και της ευαισθησίας σε τέτοια ζητήµατα. Να, λοιπόν, ένα σηµείο από το οποίο θα πρέπει να αρχίσει η µεταρρύθµιση της ασικής Υπηρεσίας. (2) Η δεύτερη πρόκληση αναφέρεται στην προστασία των δασικών εδαφών από διάβρωση και στην υδρονοµική τους λειτουργία. Πρόκειται για θεµελιώδεις, αλλά «αθέατες» υπηρεσίες, οι οποίες ολοένα και περισσότερο αναγνωρίζονται. Από την αρχαιότητα ο Όµηρος στην Ιλιάδα και ο Πλάτωνας στον «Κριτία» κάνουν σχετικές αναφορές για την αποδάσωση και την υποβάθµιση του αρχαίου τοπίου. Τα δάση, ως ανοικτά συστήµατα, δέχονται συνεχείς επιδράσεις από τον άνθρωπο και κατά συνέπεια

3 αλόγιστες επεµβάσεις που τα υποβαθµίζουν. Η Ελλάδα λόγω του ορεινού της χαρακτήρα, - 50% της έκτασης µε κλίσεις πάνω από 10% - του µεσογειακού κλίµατος (ραγδαιότητα βροχοπτώσεων) δεν προστατεύεται επαρκώς από το δάσος µε αποτέλεσµα έντονες διαβρώσεις των εδαφών της. Οι παραπάνω κατά άλλα φυσικές διαδικασίες σε συνδιασµό µε την µεγάλη πίεση που ασκείται από τον άνθρωπο επάνω στους εδαφοϋδατικούς πόρους αποτελούν τις κύριες αιτίες της υποβάθµισης και της ερηµοποίησης στην χώρα µας. Είναι γνωστό ότι µεγάλο µέρος της χώρας µας (34%) έχει ήδη ερηµοποιηθεί ή απειλείται σοβαρά. 750 χείµαρροι συνεχίζουν το καταστροφικό τους έργο σε υποδοµές ορισµένες φορές ακόµη και µε ανθρώπινα θύµατα - διαβρώνοντας την ενδοχώρα και παρασέρνοντας στη θάλασσα κάθε χρόνο τόνους γόνιµης γης ( m3/έτος) στο µέγεθος ενός κυκλαδίτικου νησιού! Ο Πρόεδρος Ρούσβελτ (1937) είχε πει ότι «Το έθνος που καταστρέφει τα εδάφη του αυτοκαταστρέφεται». Η ερηµοποίηση ως η καταστροφή του βιολογικού δυναµικού της γης, αποτελεί υποβάθµιση των φυσικών µας οικοσυστηµάτων κάτω από τη συνδυασµένη πίεση του δυσµενούς µεσογειακού µας κλίµατος καθώς και της υπερεκµετάλλευσης. Οι βασικές αιτίες που οδηγούν στην ερηµοποίηση δασικών εδαφών είναι η αποψίλωση και η υποβάθµιση των δασών και δασικών εκτάσεων εξ αιτίας κυρίως των υπερκαρπώσεων και των δασικών πυρκαγιών. Σύµφωνα µε τις στατιστικές οι δασικές πυρκαγιές τις τελευταίες δεκαετίες έχουν τετραπλασιασθεί ( στρέµµατα/χρόνο στη δεκαετία ). Όταν η συχνότητα πυρκαγιών στις ίδιες εκτάσεις είναι µεγάλη και αυτές συνοδεύονται από βόσκηση, η καταστροφή είναι ανεπανόρθωτη για το έδαφος και τη βλάστηση. Η υποβάθµιση των δασικών µας πόρων συνεπάγεται απώλεια της βιοποικιλότητας, µείωση της παραγωγικότητας του εδάφους, µεταβολή των τοπικών κλιµατικών συνθηκών, µείωση της διαθεσιµότητας του γλυκού νερού, αύξηση της συχνότητας και του µεγέθους των πληµµυρών στις χαµηλότερες περιοχές, πρόσχωση των φραγµάτων, µείωση του αγροτικού εισοδήµατος, εγκατάλειψη της γης, µετανάστευση του πληθυσµού και κατά συνέπεια δηµογραφική κατάρρευση. Είναι µέγιστη ανάγκη να βρεθεί µια ισορροπία ανάµεσα στις ανθρώπινες ανάγκες και τις ασκούµενες πιέσεις στους εδαφικούς και υδάτινους πόρους. Αυτό είναι απόλυτα αναγκαίο για την προστασία του δασικού περιβάλλοντος και την αειφορία, για την εξασφάλιση των αναγκών όχι µόνο των παρουσών γενεών, αλλά και των επερχοµένων. Στα χέρια του ανθρώπου εναπόκειται η επιτυχής αντιµετώπιση του φαινοµένου της

4 υποβάθµισης των εδαφοϋδατικών µας πόρων, διαφορετικά το µέλλον διαγράφεται ζοφερό για τις µέλλουσες γενιές. (3) Μια άλλη µεγάλη πρόκληση που έχουν να αντιµετωπίσουν τα δάση είναι η κλιµατική αλλαγή. Πρόκειται για µια καινούρια απειλή αλλά και για µια νέα διάσταση των περιβαλλοντικών ωφελειών των δασικών οικοσυστηµάτων στην σύγχρονη ανθρωπότητα. Στη διάρκεια του περασµένου αιώνα το κλίµα της γης άλλαξε και θα συνεχίσει να αλλάζει προς το χειρότερο απειλώντας την ανθρωπότητα και τον πλανήτη. Η σηµερινή κλιµατική αλλαγή οφείλεται στην αύξηση της συγκέντρωσης των αερίων του θερµοκηπίου στην ατµόσφαιρα, ως αποτέλεσµα των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, όπως η καύση ορυκτών πόρων και η αποδάσωση. Κατά τη διάρκεια των χρόνων, από το τέλος της τελευταίας παγετώδους περιόδου και µέχρι την βιοµηχανική περίοδο, οι φυσικές πηγές CO2 ήταν σε ισορροπία µε τις φυσικές αποθήκες ( ppm κατά όγκο). Σύγχρονες µετρήσεις καταγράφουν µεγάλη αύξηση της συγκέντρωσης CO2 στην ατµόσφαιρα (390 ppm το 2010) αποτυπώνοντας έτσι το πρόβληµα. Μέχρι τον 19 ο αιώνα, οι ανθρωπογενείς εκποµπές CO2 προέρχονταν κυρίως από την αποδάσωση στις εύκρατες περιοχές του πλανήτη (Ευρώπη και βόρεια Αµερική) κατά τη µετατροπή τους σε γεωργικές καλλιέργειες. Έκτοτε, το ισοζύγιο των εκποµπών άλλαξε, καθώς άρχισε η χρήση των ορυκτών καυσίµων, η αποδάσωση στις εύκρατες περιοχές µειώθηκε µεν, αλλά αυξήθηκε στις τροπικές. Σε κάθε περίπτωση τα δάση αποδείχθηκαν ότι αποτελούν την «κρυφή αποθήκη» του άνθρακα (της τάξης των 1-2 Gt). Περίπου το 50% των χερσαίων αποθεµάτων άνθρακα του πλανήτη βρίσκεται στα δασικά οικοσυστήµατα (80% υπέργεια και περίπου 40% υπόγεια), ενώ το περισσότερο από το υπόλοιπο βρίσκεται στους τυρφώνες και στους υγρότοπους. Τα δάση όµως µπορεί να λειτουργούν είτε ως αποθήκη (χοάνη), είτε ως πηγή άνθρακα, ανάλογα µε το ισοζύγιο µεταξύ απορροφήσεων άνθρακα (φωτοσύνθεση) και των εκποµπών (αναπνοή, αποσύνθεση, καύση ή αποµάκρυνση µέσω των καρπώσεων δηλ. υλοτοµιών). Οι κλιµατική αλλαγή επηρεάζουν άµεσα ή έµµεσα την αύξηση και την παραγωγικότητα των δασών: άµεσα λόγω των αλλαγών στο ατµοσφαιρικό διοξείδιο του άνθρακα και το κλίµα και έµµεσα µέσω πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων στα δασικά οικοσυστήµατα. Η κλιµατική αλλαγή θα αλλάξει πιθανώς τη συχνότητα και την ένταση των δασικών διαταραχών, συµπεριλαµβανοµένων των πυρκαγιών, καταιγίδων, έξαρση προσβολών από έντοµα, και την εµφάνιση ξενικών (εισβολέων) ειδών. Η αλλαγή του κλίµατος είναι πιθανό να επιδεινώσει τα

5 προβλήµατα που ήδη αντιµετωπίζουν τα δάση από τις υπάρχουσες πιέσεις στις χρήσεις γης και την ατµοσφαιρική ρύπανση. Επίσης το κλίµα θα επηρεάσει τη δοµή και τη λειτουργία των δασικών οικοσυστηµάτων και θα παίξει σηµαντικό ρόλο στην υγεία τους. Αναµένεται επίσης να υπάρξει µια µετατόπιση ειδών και δασικών οικοτόπων µέχρι και εξαφανίσεις ορισµένων από αυτά που βρίσκονται στα δασοόρια πχ τυρφώνες, σηµύδα, ερυθρέλατη και δασική πεύκη στα βόρεια σύνορα της χώρα µας. Έτσι περιοχές µε µεγάλη ποικιλοµορφία µπορεί να γίνουν πιο πτωχές στο µέλλον. Η αύξηση της θερµοκρασίας θα µπορούσε επίσης να µετατοπίσει το γεωγραφικό εύρος ορισµένων ειδών ή οικοτόπων προς τα βόρεια ή προς µεγαλύτερα υψόµετρα. Σε υψηλότερα µελλοντικά επίπεδα του CO2 θα µπορούσαν να επωφεληθούν τα δάση µε ικανοποιητικά κατακρηµνίσµατα και εύφορα εδάφη όπως είναι κάποιες ορεινές περιοχές. Ωστόσο, η αύξηση του CO2 µπορεί να µην είναι τόσο αποτελεσµατική στην ευνόηση της ανάπτυξης δηλ. σε πεδινά και άγονα, όπου το διαθέσιµο νερό είναι περιορισµένο. Επίσης αύξηση της θερµοκρασίας θα µπορούσε να αυξήσει την επιµήκυνση της αυξητικής περιόδου. Η αλλαγή του κλίµατος είναι πιθανό να αυξήσει τον κίνδυνο ξηρασίας σε ορισµένες περιοχές και τον κίνδυνο των ακραίων βροχοπτώσεων και πληµµυρών σε άλλες. Αυξηµένες θερµοκρασίες θα µεταβάλλουν το χρόνο που λιώνουν τα χιόνια, επηρεάζοντας την εποχιακή διαθεσιµότητα του νερού. Η διαχείριση των δασών και η δασοπονία, µπορούν να συµβάλλουν στους στόχους µετριασµού της κλιµατικής αλλαγής, επιβραδύνοντας τη συσσώρευση CO2 στην ατµόσφαιρα. Το 50% περίπου της ξηρής βιοµάζας των δασών είναι άνθρακας ο οποίος προέρχεται από την ατµόσφαιρα και το µεγαλύτερο µέρος του οποίου θα επιστρέψει, αργά ή γρήγορα, πάλι σε αυτή. Τα µέτρα στον δασικό τοµέα ενδείκνυνται γιατί α) τα δάση έχουν σηµαντικό δυναµικό δέσµευσης και αποθήκευσης άνθρακα, β) η ίδρυση και η αποκατάσταση των δασών είναι δοκιµασµένη µέθοδος και γ) ότι το κόστος των µέτρων στον δασικό τοµέα είναι σχετικά µικρό. Επίσης, η χρήση των δασών ως αποθήκες άνθρακα εξυπηρετεί και άλλους περιβαλλοντικούς σκοπούς όπως η προστασία της βιοποικιλότητας, του εδάφους και των υδατικών πόρων. Το Ευρωπαϊκό Υπουργικό Συµβούλιο (Περιβάλλοντος) για την Ατµοσφαιρική Ρύπανση και την Κλιµατική Αλλαγή (1989), κατέληξε σε µια κοινή δήλωση, αποτελώντας έτσι την πρώτη διακρατική συµφωνία ειδικά για την αντιµετώπιση της κλιµατικής αλλαγής. Μέσα από την παραπάνω συµφωνία συνυπολογίζονται οι εκποµπές και οι απορροφήσεις από τις δραστηριότητες άσωση, Αναδάσωση και Αποδάσωση από το 1990 και µετά, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα τα

6 κράτη-µέλη να αυξήσουν τις δασώσεις/αναδασώσεις και να µειώσουν τις αποδασώσεις για την επίτευξη του στόχου τους. Εδώ θα πρέπει να αναφερθούν και ορισµένες επιφυλάξεις, όπως ότι οι χερσαίες αποθήκες, όπως τα δάση είναι σηµαντικές, αλλά προσωρινές αποθήκες άνθρακα. Επίσης, ότι οι δασικές αποθήκες προσφέρουν τεράστιες δυνατότητες στις κυβερνήσεις για αλλοιώσεις των στοιχείων και ότι ο διαχωρισµός µεταξύ των φυσικών φαινοµένων και των ανθρώπινων δράσεων παραµένει ένα από τα πιο δύσκολα θέµατα. Σύµφωνα µε αυτήν την τελευταία απογραφή (LULUCF) του 2005 εκτιµήθηκε ότι η απορρόφηση/αποθήκευση άνθρακα ανέρχεται σε περίπου 2,2-3,3 Mt eq CO2 το χρόνο, για την περίοδο , το οποίο αντιστοιχεί στο 2-3% περίπου των συνολικών ανθρωπογενών εκποµπών της Ελλάδας. Η απορρόφηση αυτή οφείλεται κατά 2/3 περίπου στον δασικό τοµέα (αύξηση της βιοµάζας των δασών), και κατά 1/3 περίπου στον γεωργικό τοµέα (αύξηση των δενδρωδών καλλιεργειών). Για να µπορέσουµε, ωστόσο, να έχουµε µια καλή εκτίµηση του ισοζυγίου του άνθρακα στη χώρα µας και να καλυφθούν τα σηµαντικά κενά της απογραφής, θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα αξιόπιστο σύστηµα παρακολούθησης των δασών στο πλαίσιο µιας σύγχρονης και διευρυµένης Εθνικής Απογραφής ασών, η οποία θα πρέπει να επεκταθεί και να καλύπτει σύγχρονες ανάγκες (αποθέµατα άνθρακα, αλλαγές χρήσεων γης, υγεία των δασών κά). (4) Η παραγωγική ανασυγκρότηση των δασών µε έµφαση την αειφορική τους διαχείριση αποτελεί από παλιά µια πρόκληση µε στόχο την ενσωµάτωση σύγχρονων απαιτήσεων (πχ βιοποικιλότητα) και µεγιστοποίηση της συµβολής στην οικονοµία, την απασχόληση και το περιβάλλον. Συνηθίζεται να λέµε ότι η κλασική Ελλάδα υπήρξε το λίκνο του δυτικού πολιτισµού και το τίµηµα γι αυτό υπήρξε η υποβάθµιση των φυσικών µας πόρων µε έµφαση τον δασικό µας πλούτο. Στα χρόνια που ακολούθησαν οι περιπέτειες που βίωσε η χώρα µας επιδείνωσαν την υποβάθµιση του φυσικού (δασικού) µας περιβάλλοντος µε ιδιαίτερη αναφορά στις κρίσιµες στιγµές του έθνους, όπως ήταν οι επαναστάσεις, οι καταστροφές και φυσικά οι οικονοµικές κρίσεις, όπως αυτή που βιώνουµε στις µέρες µας. Σε αυτή λοιπόν τη δύσκολη οικονοµική συγκυρία και ο κλάδος µας µόνος του, αλλά και σε συνεργασία µε τους άλλους, θα πρέπει να καταβάλλει τη µέγιστη δυνατή προσπάθεια, ώστε να συµβάλλει ουσιαστικά στην έξοδο της χώρας από την κρίση. Αυτό βέβαια θα πρέπει να γίνει µέσα από την άσκηση µιας αειφόρου και πολυλειτουργικής ασοπονίας στη βάση πάντοτε του γνωστού τρίπτυχου (της αειφόρου ανάπτυξης): κοινωνία-οικονοµία-περιβάλλον.

7 Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να συνδυαστούν ισόρροπα και ιεραρχηµένα κατά περιοχή, οι κύριες λειτουργίες των δασών οι οποίες είναι: - Η παραγωγική και κοινωνικοοικονοµική λειτουργία, - Η προστατευτική & υδρονοµική λειτουργία, - Η λειτουργία του ενδιαιτήµατος & της διατήρησης της δασικής βιοποικιλότητας, - Η λειτουργία της δασικής αναψυχής και της υγιεινής, - Η λειτουργία της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης-ευαισθητοποίησης. Τα δάση και η δασοπονία είναι γνωστό ότι αποτελούν πηγή διαφόρων προσδοκιών, συχνά αντικρουόµενων µεταξύ των δυο κύριων πυλώνων της που είναι η παραγωγική αξιοποίηση (εκµετάλλευσης) και η προστασία τους. Συχνά, λοιπόν, το βασικό διακύβευµα της δασικής διαχείρισης είναι ο συνδυασµός αυτής της αντινοµίας. Ο σύγχρονος ρόλος των δασών και της δηµόσιας δασοπονίας στην αντιµετώπιση της οικονοµικής κρίσης διαφαίνεται σηµαντικός, αφού δάση και οι δασικές εκτάσεις της χώρας µας καλύπτουν περίπου το µισό (49%) της επικράτειας µε τα 2/3 αυτών να ανήκουν στο δηµόσιο. υστυχώς οι πιστώσεις προς τη δασοπονία δεν ξεπερνούν το 0,35% του κρατικού προϋπολογισµού παρά το γεγονός ότι η δασοπονία ως πρωτογενής τοµέας της οικονοµίας µας διαθέτει σηµαντική προστιθέµενη αξία και µπορεί να συµβάλλει αποφασιστικά στο πρόβληµα της ανθρωπιστικής και οικονοµικής κρίσης. Ιδιαίτερα κάτω από τις τρέχουσες συνθήκες το ελληνικό δάσος καλείται να έχει και πάλι επιβιωτικό και ταυτόχρονα «αναπτυξιακό» χαρακτήρα. Σε αυτή την περίπτωση το δάσος και οι διαχειριστές του - µε πρωταγωνιστή τη δασική υπηρεσία καλούνται να δώσουν έξυπνες και αποδοτικές λύσεις οι οποίες να διασφαλίζουν πρώτον τη διατήρησή του και δεύτερον να προσφέρουν στον ελληνικό λαό το µέγιστο της προσφοράς του σε εγχώρια δασικά προϊόντα και υπηρεσίες. Πώς µπορεί όµως να γίνει αυτό όταν γνωρίζουµε για τη µείωση της ξυλοπαραγωγής - µετά από το έτος 2008 και όταν αυτή αποδίδεται κυρίως στην απουσία διαχείρισης των δασών (65%!)? Υπάρχουν δυνατότητες βελτίωσης ταυτόχρονα της ποιότητας και της αξίας των παραγόµενων δασικών προϊόντων, καθώς και της διεύρυνσης της παραγωγικής βάσης προς νέες κατευθύνσεις πχ αξιοποίηση της ξυλώδους βιοµάζας για ενεργειακούς και άλλους σκοπούς, της απόληψης µη ξυλωδών προϊόντων (µανιτάρια, κάστανα, τρούφες, κράνα, αρωµατικά και φαρµακευτικά φυτά, µέλι κ.α.), της απόληψης βοσκήσιµης ύλης κυρίως από τις δασικές εκτάσεις και των παροχής υπηρεσιών πχ δασική αναψυχή, ορεινός τουρισµός κά. Εκτιµάται ότι η οικονοµική αξία των δασικών αγαθών, τα οποία δεν αποτιµώνται και δε

8 συµπεριλαµβάνονται σήµερα στο ΑΕΠ της χώρας, είναι πολλαπλάσια της αξίας της µέχρι σήµερα εκτιµώµενης δασικής παραγωγής. Υπάρχουν σηµαντικές πτυχές της πράσινης ανάπτυξης οι οποίες µπορούν να προωθηθούν µέσω της δασοπονίας, µε ταυτόχρονη προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Αποθήκευση άνθρακα, µείωση εκποµπών, που προκαλούν το φαινόµενο του θερµοκηπίου, και συµµετοχή της δασοπονίας στη νέα αγορά «εµπορίου ρύπων», συµβολή στους τοµείς των ανανεώσιµων πηγών ενέργειας (βιοµάζα, νερόυδατοπτώσεις κά), φυσικά ανανεώσιµα και βιολογικά προϊόντα, συνδροµή στη βελτίωση της ποιότητας ζωής (εκπαίδευση, αναψυχή και υγεία), συνδροµή στη διατήρηση των γενετικών πόρων, της δασικής βιοποικιλότητας και της φυσικής µας κληρονοµιάς συνολικότερα. Τα παραπάνω ανοίγουν νέους ορίζοντες στον τοµέα της πράσινης οικονοµίας και του πράσινου µάρκετινγκ, στα οποία τα δασικά προϊόντα και οι υπηρεσίες θα πρέπει να παίξουν σηµαντικό ρόλο. Τέλος είναι άξιες λόγου οι υπάρχουσες δυνατότητες προώθησης συστηµάτων πιστοποίησης της αειφορικής δασικής διαχείρισης και της σήµανσης των παραγόµενων δασικών προϊόντων άρα άνοιγµα σε νέες αγορές, αλλά και προώθηση µιας καλύτερης εικόνας για τη διαχείριση που ασκείται στα δάση µας. Είναι, λοιπόν, ευθύνη µας να ευνοήσουµε και να διατηρήσουµε ένα υγιές δάσος για τις µελλοντικές γενιές, συµβάλλοντας ταυτόχρονα θετικά στις προσφερόµενες υπηρεσίες, όπως: η συσσώρευση του άνθρακα, η υδρολογικός κύκλος, η προστασία του εδάφους, η υγεία και η προστασία του πληθυσµού και των υποδοµών, το εισόδηµα και η απασχόληση, οι ψυχαγωγικές και πολιτιστικές αξίες. Για την πραγµατοποίηση των παραπάνω στόχων, υπάρχει µόνο ένας τρόπος, εκείνος της εφαρµογής των αρχών της «φυσικής δασοκοµίας», δηλ. εκείνης που βασίζεται κυρίως σε βιολογικές αρχές και ακολούθως σε κοινωνικο-οικονοµικά και τεχνικά κριτήρια. (5) Μια άλλη σύγχρονη πρόκληση για τα δάση µας είναι ότι αποτελούν ενδιαίτηµα για πολλά είδη της άγριας ζωής, γνωστής και ως δασικής βιοποικιλότητας, µε σηµαντική εκπροσώπηση στο Ευρωπαϊκό οικολογικό δίκτυο, το γνωστό δίκτυο ΦΥΣΗ2000 (ή Natura2000). Η γνώση µας για την ποικιλότητα της ελληνικής πανίδας ξεκινά από τον Αριστοτέλη, ο οποίος πριν από χρόνια, στο έργο του «Των περί τα ζώα ιστοριών» περιγράφει περίπου 600 ζωικά είδη. Ασφαλώς η

9 σύγχρονη πρόκληση «δάση και άγρια ζωή» αναφέρεται στην ποιότητα των δασικών οικοσυστηµάτων της χώρας µας ως ενδιαιτήµατα της άγριας ζωής. Είναι άραγε τα ελληνικά δάση ακόµη ζωντανά? δηλ. φιλοξενούν ακόµη τέτοια πανίδα που να δικαιολογούν τη µοναδική µας βιογεωγραφική θέση στη Ευρώπη? Πόσο καλά εναρµονίζονται σήµερα η προστασία της άγριας ζωής και η διαχείριση των δασών κυρίως από τη ασική Υπηρεσία µε την ασκούµενη θηραµατοπονία? Εφαρµόζονται άραγε στο κυνήγι οι κλασικές αρχές της αειφορίας, όταν είναι γνωστό ότι αφαιρούµε από τα δάση µας ζώα (θηράµατα) χωρίς προηγουµένως να γνωρίζουµε το βιοτικό κεφάλαιο! Είναι οι προστατευόµενες δασικές περιοχές «παράδεισος» για τα ζώα που ενδιαιτούν εκεί? Αποτελούν οι δασικές ΠΠ της χώρας µας χώρους έµπνευσης και καλλιτεχνικής δηµιουργίας? Πόσο καλά εξοπλισµένα µε κατάλληλες υποδοµές είναι τα δάση αυτά? Τα παραπάνω ερωτήµατα απευθύνονται τόσο προς όλους τους αρµόδιους φορείς όσο και σ εµάς ξεχωριστά ως πολίτες. Είναι καιρός πια να γίνουµε διαχειριστές του δάσους µε την ολιστική έννοια στηριζόµενοι σε σύγχρονα διαχειριστικά σχέδια για το δασικό οικοσύστηµα! Είναι γνωστό πια στη γηραιά ήπειρο ότι ο στόχος του 2010 για τη διακοπή της απώλειας της βιοποικιλότητας συνολικά δεν έχει επιτευχθεί, παρά κάποιες µεγάλες επιτυχίες, όπως είναι η συγκρότηση του µεγαλύτερου παγκοσµίως δικτύου προστατευόµενων περιοχών, του γνωστού δικτύου Natura Οι ηγέτες της ΕΕ έθεσαν ένα νέο Όραµα για τη βιοποικιλότητα του 2050 καθώς επίσης έναν Πρωταρχικό στόχο για το 2020 που είναι η «ανάσχεση της απώλειας βιοποικιλότητας και της υποβάθµισης των οικοσυστηµικών υπηρεσιών στην Ευρώπη». Από βιολογικής άποψης, τα δάση αποτελούν τα πιο ποικίλα χερσαία οικοσυστήµατα. Η Ελλάδα, αναλογικά µε το µέγεθός της, χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα ποικιλότητας ζωικών ειδών, καθώς επίσης και από µεγάλο αριθµό ενδηµικών. Εξάλλου, η Βαλκανική Χερσόνησος και ειδικότερα η Ελλάδα αποτέλεσε «καταφύγιο» ειδών κατά την τελευταία παγετώδη περίοδο. Στους παραπάνω παράγοντες πρέπει να προστεθούν και οι επιρροές από τη µακραίωνη δραστηριότητα του ανθρώπου. Τα περισσότερα άγρια θηλαστικά στην Ελλάδα αποτελούν τµήµα της δασικής πανίδας, και συνήθως όταν µιλάµε για µελέτη, προστασία και διαχείριση τους αναφερόµαστε σε χαρακτηριστικά είδη µεγάλων σαρκοφάγων, όπως η αρκούδα, ο λύκος, ο λύγκας, ή µεγάλων φυτοφάγων θηλαστικών, όπως ο αγριόχοιρος, ελάφι και ζαρκάδι. Μάλιστα, σύµφωνα µε το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούµενων Ζώων της Ελλάδας, τα περισσότερα από αυτά εντάσσονται σε κάποια Κατηγορία Κινδύνου, µε αποκορύφωµα τον λύγκα και το ελάφι ως «Κρισίµως Κινδυνεύοντα» µε εξαφάνιση. Ιδιαίτερη αναφορά πρέπει να γίνει στις νυχτερίδες, για αρκετά είδη των οποίων τα δασικά

10 οικοσυστήµατα αποτελούν βασικούς χώρους αναζήτησης τροφής. Για τα είδη αυτά η µείωση των δένδρων µεγάλης ηλικίας και γενικότερα των ώριµων δασών είναι η κυριότερη απειλή. Η σύνθεση και η κατανοµή της ορνιθοπανίδας στα ελληνικά δάση εξαρτάται από τον τύπο του δάσους, από ζωογεωγραφικούς παράγοντες, καθώς και από την εποχή. Συνολικά, από τα 348 είδη πτηνών που καταγράφονται τακτικά στην Ελλάδα, τουλάχιστον 118 (ποσοστό 34%) είναι δασικά είδη και κατά το µάλλον ή ήττον εξαρτώνται από τα δάση της χώρας µας (τουλάχιστον 16 αναπαράγονται στα ελληνικά δάση). Επίσης τυπικά δασικά είδη είναι οι δρυοκολάπτες και στα ελληνικά δάση καταγράφηκαν δέκα από τα έντεκα είδη αυτής της οικογένειας που υπάρχουν στην Ευρώπη. Τα πλατύφυλλα φυλλοβόλα δάση έχουν τη µεγαλύτερη ποικιλία ειδών πουλιών και ερπετών. Αντίθετα, τα δάση κωνοφόρων, και ιδιαίτερα στα µεγαλύτερα υψόµετρα, είναι λιγότερο πλούσια σε είδη και µε πιο αραιούς πληθυσµούς. Ορισµένα πευκοδάση σε νησιά παρουσιάζουν εξαιρετικό ενδιαφέρον για σπάνια είδη, για παράδειγµα τα πευκοδάση της Λέσβου αποτελούν τη µοναδική περιοχή αναπαραγωγής στη χώρα µας και το δυτικότερο όριο εξάπλωσης του τουρκοτσοπανάκου. Επίσης από ζωογεωγραφική άποψη τα ορεινά δάση της Ροδόπης παρουσιάζουν µοναδικό ενδιαφέρον για πολλά είδη της ορνιθοπανίδας, µιας και αποτελούν το νοτιότερο όριο εξάπλωσης αρκετών ειδών, όπως ο αγριόκουρκος, η δασόκοτα και η σπουργιτόγλαυκα, ενώ αποτελούν από τις ελάχιστες περιοχές στην Ελλάδα όπου φωλιάζει ο καρυοθραύστης, ο χιονοκότσυφας και η βουνοπαπαδίτσα. Οι απειλές για τη δασική πανίδα είναι πολλές και ποικίλες µε προεξάρχουσα τον κατακερµατισµό των φυσικών περιοχών λόγω ανθρωπογενών επεµβάσεων. Υπάρχουν πολλές µελέτες που περιγράφουν τις αρνητικές επιπτώσεις του κατακερµατισµού των ενδιαιτηµάτων σε διάφορες οµάδες ζωικών ειδών όπως πουλιά, ερπετά, αµφίβια και ασπόνδυλα. Στατισιτκές δείχνουν ότι ο αριθµός των ειδών µειώνεται σηµαντικά όταν το 80% του αρχικού ενδιαιτήµατος έχει απωλεσθεί και τα υπολειπόµενα ενδιαιτήµατα υπόκεινται σταδιακά σε αυξανόµενη αποµόνωση. Tο ακριβές «κατώφλι» (threshold) του βαθµού κατακερµατισµού, πέραν του οποίου αρχίζουν να γίνονται εµφανείς οι αρνητικές επιπτώσεις σε ένα είδος, εξαρτάται από την κινητικότητα του είδους, τις συγκεκριµένες χωρικές απαιτήσεις του, καθώς και από τη χωρική κατανοµή των ενδιαιτηµάτων. Έτσι µεγάλα θηλαστικά, όπως η αρκούδα και ο λύκος, εξαρτώνται από την ύπαρξη σχετικά µεγάλων και αδιατάρακτων εκτάσεων κατάλληλου ενδιαιτήµατος, µε αποτέλεσµα να απειλούνται από τον κατακερµατισµό που προκαλούν σε αυτές τις περιοχές έργα όπως η κατασκευή µεγάλων οδικών αξόνων. Αξίζει να σηµειωθεί ότι αποµονωµένοι πληθυσµοί έχουν µεγαλύτερο κίνδυνο

11 εξαφάνισης, εξαιτίας γενετικών παραµέτρων όπως είναι η µείωση ή/και απώλεια γενετικής βιοποικιλότητας. Συνεπώς, είναι ιδιαίτερα σηµαντική η διατήρηση συνδετικών ζωνών (corridors) για τη διατήρηση της επικοινωνίας των υποπληθυσµών µεταξύ τους και της λειτουργικότητας των δασικών οικοσυστηµάτων δηλ. των δασών και των δασικών εκτάσεων. Η θήρα υπό πολύ συγκεκριµένες προϋποθέσεις θα µπορούσε να αποτελέσει διαχειριστικό εργαλείο του δασικού και να συνυπάρξει µε άλλες χρήσεις στα φυσικά οικοσυστήµατα, προσφέροντας επιπλέον οφέλη. Από την άλλη πλευρά, η έλλειψη σχετικών απογραφών, σωστής ενηµέρωσης-κυνηγετικής παιδείας και η ελλιπής φύλαξη-έλεγχος µπορούν να οδηγήσουν στην υπερθήρευση, αλλά και σε έµµεσες επιπτώσεις, όπως π.χ. όχληση σε άλλα είδη της άγριας πανίδας. Το κυνήγι στη χώρα µας είναι αρκετά δηµοφιλής δραστηριότητα (κατά µέσο όρο το έτος κυνηγετικές άδειες στη δεκαετία ). Tουλάχιστον δύο από τα πέντε είδη θηρεύσιµων θηλαστικών είναι δασικά, ενώ από τα 32 θηρεύσιµα είδη πτηνών, τουλάχιστον δέκα ζουν σε δάση. Η καταγραφή των ειδών που εντοπίζονται τραυµατισµένα ή νεκρά από τα κέντρα περίθαλψης της άγριας πανίδας θα µπορούσε να αποτελέσει έναν δείκτη (αρνητικό) της υφιστάµενης κατάστασης. Μια ιδιαίτερη περίπτωση είναι η χρήση παράνοµων µέσων εξόντωσης (π.χ. δηλητηριασµένα δολώµατα) για την εξόντωση ειδών της δασικής πανίδας, όπως τα σαρκοφάγα (αρκούδα, λύκος, τσακάλι, αλεπού κ.ά.), εξαιτίας των ζηµιών που προκαλούν στην αγροτική οικονοµία και στα θηραµατικά είδη. Η καλύτερη ενηµέρωση των κυνηγών αλλά και ο έλεγχος από τις δασικές υπηρεσίες και την οµοσπονδιακή θηροφυλακή των κυνηγετικών οργανώσεων, ενδεχοµένως να περιορίσουν το πρόβληµα της λαθροθηρίας στα ελληνικά δάση. Επίσης θα πρέπει να αποφεύγεται ο εµπλουτισµός από εκτροφές ειδών (κυρίως θηραµατικών) που παρουσιάζουν µειωµένη γενετική ποικιλότητα ως αποτέλεσµα έντονης οµοµιξίας. Τέλος οι πυρκαγιές επηρεάζουν την πανίδα µε έναν σύνθετο τρόπο, που εξαρτάται από τα επηρεαζόµενα είδη, την ένταση της φωτιάς και τον αριθµό και τη διάταξη καµένων και άκαυτων χωροψηφίδων. Η διαχείριση της άγριας πανίδας (wildlife management) είναι η εφαρµογή επιστηµονικά τεκµηριωµένων µέτρων για την ικανοποίηση των αναγκών της. Γνωστά παραδείγµατα διαχείρισης ειδών της πανίδας στην Ελλάδα αποτελούν οι προσπάθειες διατήρησης απειλούµενων αρπακτικών πουλιών (µαυρόγυπας, γυπαετός κ.ά.) και µεγάλων σαρκοφάγων (αρκούδα και λύκος). Σηµαντική παράµετρος της διαχείρισης είναι η συστηµατική παρακολούθηση (monitoring). Είναι

12 κοινά αποδεκτό, τα τελευταία χρόνια, ότι οι υφιστάµενες προδιαγραφές εκπόνησης δασικών διαχειριστικών µελετών χρειάζονται εναρµόνιση σύµφωνα µε τις παραπάνω απαιτήσεις, παράλληλα µε την σύνταξη των Ειδικών ιαχειριστικών Σχεδίων, έτσι ώστε να αποτελέσουν κάποτε σύγχρονα εργαλεία διαχείρισης του δάσους µε την ολιστική του προσέγγιση. (6) Μια άλλη η τελευταία - πρόκληση που αντιµετωπίζει η σύγχρονη Ελληνική ασοπονία είναι η ανάγκη εκσυγχρονισµού των διοικητικών και νοµοθετικών της θεσµών και η εναρµόνισής τους µε το Κοινοτικό πλαίσιο. Η δασική νοµοθεσία παραµένει µέχρι σήµερα δαιδαλώδης και αναποτελεσµατική, ενώ χρειάζεται επειγόντως επικαιροποίηση και κωδικοποίηση. Οι επιµέρους διατάξεις της δασικής νοµοθεσίας εµφανίζουν πολλές αδυναµίες, επικαλύψεις, και αντιφάσεις, οι οποίες σε ορισµένες περιπτώσεις περιορίζουν την ασφάλεια δικαίου και την αποτελεσµατική εφαρµογή των ρυθµίσεων. Επιπλέον, στο δαιδαλώδες πλαίσιο της δασικής νοµοθεσίας, προστίθενται οι ερµηνείες της νοµολογίας, των γνωµοδοτήσεων του Νοµικού Συµβουλίου του Κράτους, και η ελλειµµατική ενσωµάτωση του κοινοτικού δικαίου που ρυθµίζει περιβαλλοντικά ζητήµατα. Ακραίες περιπτώσεις αποτελούν οι παλινδροµήσεις της δασικής νοµοθεσίας ακόµη και στον ορισµό του δάσους και των δασικών εκτάσεων παρά το θετικό γεγονός της άµεσης προστασίας τους από ίδιο το Σύνταγµα. Ως αιτίες του κακού µπορεί να αναφερθούν η πολυνοµοθεσία 6 βασικοί νόµοι τα πρώτα 186 έτη (µέχρι το 1979) και 11 ακολούθως (µέχρι σήµερα) η άλλοτε δυσκαµψία της δασικής υπηρεσίας, η ανυπαρξία κοινής στρατηγικής για τα δάση στην Ευρώπη, η υποχρεωτική ενσωµάτωση του Ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού δικαίου χωρίς τις αναγκαίες προσαρµογές π.χ. νοµοθεσία για τις προστατευόµενες εκτάσεις (δίκτυο ΦΥΣΗ2000), ρυθµίσεις για τα βοσκοτόπια κλπ. Τέλος ας µη ξεχνάµε τους αποσπασµατικούς νόµους όπως οι τελευταίες νοµοθετικές ρυθµίσεις οι οποίες καταστρατηγούν την προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων, η µη κύρωση δασικών χαρτών, η απουσία ασολογίου, η χρονίζουσα ανασυγκρότηση της ασικής ιοίκησης, ο κατακερµατισµός των δασικών υπηρεσιών - µέχρι πριν από λίγο σε τρια υπουργεία (ΥΠΕΚΑ, ΥΠ.ΕΣ., ΥΠΑΑΤ) -, οι παλιές και ακατάλληλες δοµές της δασικής διοίκησης, οι συχνές εξωτερικές παρεµβάσεις, η διασπορά ευθυνών και ο κατακερµατισµός αρµοδιοτήτων διαχείρισης και προστασίας δασών, είναι µερικά φαινόµενα που καθιστούν αδύνατη την αποτελεσµατική άσκηση δασικής διοίκησης και πολιτικής και οδηγούν στην αναποτελεσµατική διαχείριση και ελλιπή προστασία των δασών.

13 Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η διαµόρφωση των δασικών πολιτικών είναι αρµοδιότητα των κρατών µελών στο πλαίσιο ενός σαφώς καθορισµένου πλαισίου κεκτηµένων δικαιωµάτων ιδιοκτησίας µε µακρά ιστορία των εθνικών και περιφερειακών νόµων και κανονισµών που βασίζονται σε µακροπρόθεσµο σχεδιασµό. Εδώ πρέπει να οµολογήσουµε τις ιδιαιτερότητες και τις σηµαντικές διαφορές της ελληνικής µε την Ευρωπαϊκή δασοπονία: διαφορές στο ιδιοκτησιακό, στους πόρους, τη διάρθρωση, τη διαχείριση και τη χρήση των δασών µεταξύ των διαφόρων περιφερειών. Παρά το γεγονός ότι οι Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν προβλέπουν µια Κοινή δασική πολιτική, υπάρχει µια µακρά ιστορία µέτρων της ΕΕ που υποστηρίζουν ορισµένες δράσεις που αφορούν τα δάση, σε συντονισµό µε τα κράτη µέλη, κυρίως µέσω της Μόνιµης ασικής Επιτροπής. Η στρατηγική της ΕΕ για τα δάση που εγκρίθηκε το 1998, προβάλλει ως γενικές αρχές της, την αρχή της αειφόρου δασικής διαχείρισης και τον πολυλειτουργικό τους ρόλο. Επίσης η διαχείριση, συντήρηση και αειφόρος ανάπτυξη των δασών αποτελούν ζωτικής σηµασία θέµατα για τις υπάρχουσες κοινές πολιτικές, όπως η ΚΑΠ και οι πολιτικές αγροτικής ανάπτυξης, περιβάλλοντος, εµπορίου, εγχώριας αγοράς, έρευνας, βιοµηχανίας, αναπτυξιακής συνεργασίας και ενέργειας. Στόχος της νέας δασικής στρατηγικής της ΕΕ είναι η διαµόρφωση µιας βιοοικονοµίας που βασίζεται στις ανανεώσιµες πρώτες ύλες µε µια ολιστική προσέγγιση και µια απόπειρα βελτίωσης του συντονισµού στον τοµέα των δασών. Για να επιτευχθούν οι στόχοι τα κράτη µέλη καλούνται να προγραµµατίσουν και εφαρµόσουν κατάλληλα µέτρα υπέρ των δασών. Τα σηµαντικότερα µέτρα που αφορούν ειδικά τα δάση, αφορούν τις επενδύσεις στην ανάπτυξη των δασών και τη βελτίωση της βιωσιµότητας των δασών (αναδάσωση, δηµιουργία αγροδασικών συστηµάτων), την πρόληψη και αποκατάσταση των ζηµιών στα δάση (πυρκαϊές, φυσικές καταστροφές), τη βελτίωση της επαναδηµιουργίας και της περιβαλλοντικής αξίας των δασικών οικοσυστηµάτων, τις επενδύσεις στις δασικές τεχνικές και την µεταποίηση, την µεταφορά και την διάθεση στο εµπόριο των δασικών προϊόντων, καθώς και των δασικών, περιβαλλοντικών και κλιµατικών υπηρεσιών. Τα κράτη µέλη θα πρέπει να έχουν προετοιµάσει το νέο πρόγραµµά τους για την ανάπτυξη της υπαίθρου και να επιλέξουν τα δασικά µέτρα που θα θέσουν σε εφαρµογή. Αλήθεια πού βρίσκεται το δικό µας Στρατηγικό Σχέδιο για τα άση? Ειδικότερα η παρούσα Ευρωπαϊκή στρατηγική (Ευρώπη 2020) αποσκοπεί στην αντιστροφή της απώλειας βιοποικιλότητας και της υποβάθµισης των οικοσυστηµάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) µέχρι το 2020, θέτοντας τους παρακάτω 6 (έξι) στόχους προτεραιότητας.

14 Ειδικός στόχος 1: διατήρηση και αποκατάσταση της φύσης (οδηγίες για «τα πουλιά» και «τα ενδιαιτήµατα»). Ειδικός στόχος 2: διατήρηση και βελτίωση των οικοσυστηµάτων και των υπηρεσιών που παρέχουν (αποκατάσταση του 15 % των υποβαθµισµένων οικοσυστηµάτων µέχρι το 2020 και η επίτευξη της προσέγγισης «µηδενική καθαρή απώλεια» για τα οικοσυστήµατα και τις υπηρεσίες που παρέχουν µέχρι το 2015) Ειδικός στόχος 3: διασφάλιση της αειφορίας της δασοκοµίας και της γεωργίας (Μεγιστοποίηση των καλλιεργούµενων εκτάσεων σε όλο το φάσµα των βοσκοτόπων, αρόσιµων γαιών και µόνιµων καλλιεργειών οι οποίες υπάγονται σε µέτρα σχετιζόµενα µε τη βιοποικιλότητα, µέχρι το Εφαρµογή σχεδίων δασικής διαχείρισης που διασφαλίζουν αειφόρο δασική διαχείριση). Ειδικός στόχος 4: εξασφάλιση αειφόρου χρήσης των αλιευτικών πόρων (επίτευξη Μέγιστης Βιώσιµης Απόδοσης (ΜΒΑ) µέχρι το 2015). Ειδικός στόχος 5: καταπολέµηση των χωροκατακτητικών (εισβολέων) ξένων ειδών (τα είδη αποτελούν πραγµατική απειλή για τη βιοποικιλότητα της ΕΕ) Ειδικός στόχος 6: αντιµετώπιση της παγκόσµιας κρίσης της βιοποικιλότητας (εκπληρώνοντας τις υποχρεώσεις που ανέλαβε η χώρα µας κατά τη 10η διάσκεψη των µερών (CdP10) της σύµβασης των Ηνωµένων Εθνών). Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο η κύρια πολιτική πρωτοβουλία για τα δάση παραµένει το «άση της Ευρώπης» (Forest Europe). Επί του παρόντος διεξάγονται συζητήσεις για µια νοµικά δεσµευτική συµφωνία σχετικά µε τη βιώσιµη διαχείριση και χρήση των δασών. Η χώρα µας θα πρέπει να συµµετέχει ενεργά στους παραπάνω θεσµούς και πρωτοβουλίες ενόψει των ιδιαιτεροτήτων αλλά και των προκλήσεων που αντιµετωπίζουν τα δάση µέσα στη χώρα και έξω απ αυτή. Τέλος εύχοµαι η χώρα µου, βιώνοντας µια κρίση και όντας µπροστά σε κρίσιµες µεταρρυθµίσεις και για τα δασικά θέµατα «να δει το δάσος και να παραβλέψει το δέντρο». Σας ευχαριστώ θερµά για την προσοχή σας!

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 Κυριακή 18 Μαρτίου 2012, ώρα 11:00 ενδροφύτευση - Τριάδι Θέρµης ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΕΣ: Τετάρτη 21 Μαρτίου 2012, ώρα 18:00 ΚΤΙΡΙΟ ΠΑΛΑΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ - Αίθουσα Τελετών Σχολή ασολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Γενικά σχόλια Το κείµενο παρουσιάζεται σε γενικές γραµµές ικανοποιητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του αγροδιατροφικού τομέα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Αργυρώ Ζέρβα, ΥΠΕΚΑ/Ειδική Γραμματεία Δασών Σοφία Πουρνάρα, Διαχειριστική Αρχή ΥΠΑΑΤ 1η Συνάντηση ομάδας ΘΟΣΣ 5, Τρίτη 25 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

αειφορία και περιβάλλον

αειφορία και περιβάλλον ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αειφορία και Περιβάλλον ΠΟΜ 215 Ι ΑΡΧΕΣ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ http://www.evangelosakylas.weebly.com Ευάγγελος Ακύλας Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ):

Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ): Η Πολιτική της Ε.Ε. για τη ασοπροστασία Παύλος Κωνσταντινίδης (Ερευνητής: Ινστιτούτο ασικών Ερευνών Θεσσαλονίκης-ΕΘΙΑΓΕ): Πρώτα από όλα θα ήθελα να ευχαριστήσω τους διοργανωτές της ηµερίδας και ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020)

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020) ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΔΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ (ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ) Το 2015 θεωρείται μια πολύ σημαντική χρονιά για τα δάση σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς τουλάχιστον τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, ΓΕΩΤΕΕ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΡΟΔΑΣΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ Η Αγροδασοπονία στα Πλαίσια της Νέας ΚΑΠ 2014 2020 Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2014 Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ΕΘΝΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ (ΕΘΙΑΓΕ) ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ρ. Σ. Γκατζογιάννης, Τακτικός ερευνητής Ι Ε/ ΕΘΙΑΓΕ 1. Το σύστηµα αξιών

Διαβάστε περισσότερα

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες»

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τρίκαλα, 27/12/2011 Συνεντεύξεις «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τι επισημαίνει στην ΕΡΕΥΝΑ για την περιοχή μας ο κ. Σοφοκλής Ε. Δρίτσας, ερευνητής στο Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ «ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» 2007-2013 Γενική Περιγραφή: Το Πρόγραµµα Αγροτικής Ανάπτυξης 2007-2013 (ΠΑΑ) αποτελεί το µέσο για την υλοποίηση του Εθνικού Στρατηγικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή

Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή Πλαίσιο Δράσεων και Μέτρων Προσαρμογής της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή Βασιλική Χρυσοπολίτου και Πέτρος Κακούρος, ΕΚΒΥ Το κλίμα και τα δάση στο μέλλον Υπάρχουν αβεβαιότητες σχετικά με:

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις;

Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Αναπτυξιακό Συνέδριο Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας Πώς η ΚΑΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Ανακοίνωση της Επιτροπής Η ΚΑΠ προς το Προκλήσεις 2020 3 στόχοι πολιτικής Οικονομικές για την Προγραμματική περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ»

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΒΟΣΚΗΣΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΕΛΛΑΔΑΣ» Άρθρο 1 Ορισμός Για τις ανάγκες του παρόντος νόμου, βοσκήσιμες γαίες καλούνται οι εκτάσεις που δύνανται να χρησιμοποιηθούν για βόσκηση ζώων, στις οποίες αναπτύσσεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2014-2020

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2014-2020 5 η Προγραμματική Περίοδος ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2014-2020 Το Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας, στις 26 Ιουνίου, κατέληξε σε πολιτικές αποφάσεις για τη μεταρρύθμιση της ΚΑΠ, με βάση τις προτάσεις που

Διαβάστε περισσότερα

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus 4// Bιολογική ποικιλότητα ή Bιοποικιλότητα ποικιλότητα των διαφόρων μορφών ζωής Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus Επίπεδα βιοποικιλότητας Γενετική ποικιλότητα Ποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑ - ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑ - ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ»... 2 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 2 «ΦΥΣΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ»... 3 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 3 «ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ»... 4 ΑΞΟΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς Τεύχος 1 Σεπτέμβριος 2014 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς LIFE12NAT/CY/000758 Περιεχόµενα Περισσότερες πληροφορίες www.life-rizoelia.eu

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης Τουρισµός Κλιµατική Αλλαγή Επιπτώσεις της Κλιµατικής Αλλαγής στον Τουρισµό Πράσινη Οικονοµία και Τουρισµός ράσεις Προσαρµογής Τουρισµός µ Η Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Παπαδημητρίου Δότη Δρ. Βιολόγος Το χρονικό των Προστατευόμενων Περιοχών Ινδία, 2000 χρόνια πριν: Περιοχές ελεύθερες με στόχο την προστασία των φυσικών πόρων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων µ ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Αξίες και προκλήσεις στον τομέα της αιγο-προβατοτροφίας. Ποιες είναι οι προοπτικές για την ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΗ κυρίου Γιώργου Παπανδρέου 1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική της ΕΕ για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το 2020

Στρατηγική της ΕΕ για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το 2020 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2011 EL Η βιοποικιλότητα Στρατηγική της ΕΕ για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το 2020 Στην Ευρώπη, σχεδόν το ένα τέταρτο των αγρίων ειδών απειλούνται σήμερα με εξαφάνιση. Η βιοποικιλότητα η εξαιρετική

Διαβάστε περισσότερα

4. Τελειώνει το νερό στον πλανήτη μας;

4. Τελειώνει το νερό στον πλανήτη μας; 4. Τελειώνει το νερό στον πλανήτη μας; Όπως είναι γνωστό, το νερό κάνει ένα κύκλο στη φύση και για εκατομμύρια χρόνια καλύπτει τις ανάγκες όλων των οργανισμών στον πλανήτη μας. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσια Χωρικού Σχεδιασµού στον Ευρωπαϊκό και Ελληνικό χώρο : πολιτικές και θεσµοί Αθηνά Γιαννακού ρ. Χωροτάκτης-Πολεοδόµος (M.Sc.&Ph.D.

Πλαίσια Χωρικού Σχεδιασµού στον Ευρωπαϊκό και Ελληνικό χώρο : πολιτικές και θεσµοί Αθηνά Γιαννακού ρ. Χωροτάκτης-Πολεοδόµος (M.Sc.&Ph.D. Πλαίσια Χωρικού Σχεδιασµού στον Ευρωπαϊκό και Ελληνικό χώρο : πολιτικές και θεσµοί Αθηνά Γιαννακού ρ. Χωροτάκτης-Πολεοδόµος (M.Sc.&Ph.D. LSE) ΜΕΡΟΣ 1 Ο χωρικός σχεδιασµός στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013»

1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» 1o Συνέδριο «Η Αγροτική Ανάπτυξη μετά το 2013» Πώς η ΚΓΠ θα αντιμετωπίσει τις προκλήσεις; Προκλήσεις Οικονομικές 3 στόχοι πολιτικής Βιώσιμη παραγωγή τροφίμων συμβολή στο γεωργικό εισόδημα και μείωση των

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Έγγραφο συνόδου 11.2.2015 B8-0000/2015 ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ εν συνεχεία της ερώτησης για προφορική απάντηση B8-000/2015 σύμφωνα με το άρθρο 128, παράγραφος 5, του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 18 Φεβρουαρίου 2013 Εισήγηση του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου Γιάννη ΜΑΧΑΙΡΙ Η Θέμα: Ενεργειακή Πολιτική Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Η ενέργεια μοχλός Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος

Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος Οριζόντια Προτεραιότητα & Εγκάρσιος Στόχος Στην Πρόταση Κανονισμού για τη στήριξη της Αγροτικής Ανάπτυξης μετά το 2013, δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην καινοτομία αφού, όπως φαίνεται και στο παρακάτω διάγραμμα,

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις ομάδας εργασίας για τη διαχείριση νερού της λεκάνης του Ανθεμούντα στον αγροτικό τομέα

Προτάσεις ομάδας εργασίας για τη διαχείριση νερού της λεκάνης του Ανθεμούντα στον αγροτικό τομέα Προτάσεις ομάδας εργασίας για τη διαχείριση νερού της λεκάνης του Ανθεμούντα στον αγροτικό τομέα Στο πλαίσιο των τεσσάρων συναντήσεων της ομάδας εργασίας για τη διαχείριση νερού της λεκάνης του Ανθεμούντα

Διαβάστε περισσότερα

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο JUNIPERCY LIFE10 NAT/CY/000717 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο 3ο ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ Ιούνιος 2014 2 JUNIPERCY ΤΟ ΕΡΓΟ JUNIPERCY Το έργο «Βελτίωση της κατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΔΡ. ΡΑΛΛΗΣ ΓΚΕΚΑΣ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ SKEPSIS Παρουσίαση στο Δημοτικό Συμβούλιο Δήμου Πλαστήρα, Νοέμβριος 2014 ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η καινοτομία στο ΠΑΑ 2014-2020

Η καινοτομία στο ΠΑΑ 2014-2020 Η καινοτομία στο ΠΑΑ 2014-2020 Σημαντικότερα εργαλεία καινοτομίας και μεταφοράς γνώσης Μέτρο «Δράσεις μεταφοράς γνώσεων και ενημέρωσης» (αρθ. 15) Μέτρο «Συμβουλευτικές υπηρεσίες» (αρθ. 16) Μέτρο «Συνεργασία»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Η κρίση του περιβάλλοντος των τελευταίων δεκαετιών ήταν το έναυσµα µιας νέας δυναµικής, η οποία οδήγησε και στην αναγκαιότητα της δηµιουργίας ειδικών σπουδών για την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ Αναστάσιος Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο, ΤΜ. Βιολογίας, Πανεπ. Αθηνών Διημερίδα: Έτος βιοποικιλότητας, η επόμενη μέρα και η ελληνική πραγματικότητα, Δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020.

Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής 2014-2020. Γεώργιος Γιαννούσης Γ.Γ. Δημοσίων Επενδύσεων - ΕΣΠΑ Κατευθύνσεις Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής Αναπτυξιακό όραμα: «Η συμβολή στην αναγέννηση της ελληνικής οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας 1 Η ΕΛΕΑΒΙΟΜ και ο ρόλος της Η Ελληνική Εταιρία (Σύνδεσμος) Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΗΠΕΙΡΟΥ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΗΠΕΙΡΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2007-2013 Ευρωπαϊκή Ένωση Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης «Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012. Πέπη Θεοδώρου. S.M.R. Consultants

Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012. Πέπη Θεοδώρου. S.M.R. Consultants Training Session Ευκαιρίες χρηµατοδότησης για έργα σχετικά µε την προστασία του περιβάλλοντος στην Περιφερειακή Ενότητα Πρέβεζας και στην Περιφέρεια Ηπείρου γενικότερα Πρέβεζα, 8 9 Οκτωβρίου 2012 «Ειδικές

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 1.8.2014 L 230/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 834/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Ιουλίου 2014 για τη θέσπιση κανόνων σχετικά με την εφαρμογή του κοινού πλαισίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013»

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «Μέσο-μακροπρόθεσμη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού που υφίσταται τις συνέπειες απρόβλεπτων τοπικών η

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακές και εθνικές πολιτικές

Περιφερειακές και εθνικές πολιτικές Προώθηση και Ενίσχυση της Πρωτοβουλίας του Συμφώνου των Δημάρχων στην Ελλάδα: «Περισσότεροι συμμετέχοντες, καλύτερα Σχέδια Δράσης στην Ευρώπη» Αθήνα, 12-13 Ιουνίου 2014 Περιφερειακές και εθνικές πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1: Ελαχιστοποίηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (Minimising Environmental Impact)

Ενότητα 1: Ελαχιστοποίηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (Minimising Environmental Impact) Το παρόν αποτελεί την ακριβή μετάφραση του κειμένου του Οδηγού Καλών Πρακτικών που υπάρχει στο site του έργου http://www.project-gpwind.eu/ και ακολουθεί την δομή του site. Για κάθε μία από τις τρεις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν

Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν Βιοτεχνολογία και Παραγωγή: Ποια ερωτήµατα πρέπει να απαντηθούν Γ. Ν. Σκαράκης Γεωπονικό Πανεπιστήµιο Αθηνών Συνέδριο Αγροτικής Επιχειρηµατικότητας Αθήνα, 10 Μαΐου 2015 Βασικοί στόχοι γεωργικής ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Προγράμματος Κατάρτισης : «ΖΩΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΙΓΟΠΡΟΒΑΤΟΤΡΟΦΙΑ»

Τίτλος Προγράμματος Κατάρτισης : «ΖΩΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΙΓΟΠΡΟΒΑΤΟΤΡΟΦΙΑ» Τίτλος Προγράμματος Κατάρτισης : Τίτλος Προγράμματος Κατάρτισης : «ΖΩΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΙΓΟΠΡΟΒΑΤΟΤΡΟΦΙΑ» Ημερ. Έναρξης: π.χ. 50202 Ημερ. Λήξης: π.χ. 602 Σύνολο ωρών: 50 Χώρος Υλοποίησης Προγράμματος Κατάρτισης:

Διαβάστε περισσότερα

Διαμορφώνοντας το μέλλον μιας αειφόρου και καινοτόμου γεωργίας. Καινοτομίες στη γεωργία

Διαμορφώνοντας το μέλλον μιας αειφόρου και καινοτόμου γεωργίας. Καινοτομίες στη γεωργία Διαμορφώνοντας το μέλλον μιας αειφόρου και καινοτόμου γεωργίας Καινοτομίες στη γεωργία Ενίσχυση της επιχειρηματικότητας των αγροτών Βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των προϊόντων Αύξηση της παραγωγικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Το περιβάλλον και ο άνθρωπος, πέρα από τη Δασολογία, στο έργο του αείμνηστου Καθηγητή Νίκου Στάμου

Το περιβάλλον και ο άνθρωπος, πέρα από τη Δασολογία, στο έργο του αείμνηστου Καθηγητή Νίκου Στάμου Το περιβάλλον και ο άνθρωπος, πέρα από τη Δασολογία, στο έργο του αείμνηστου Καθηγητή Νίκου Στάμου Ημερίδα στη μνήμη του Νικόλαου Στάμου Περτούλι Τρικάλων, 5 Ιούνη 2012 Ημερίδα στη μνήμη του Ν. Στάμου

Διαβάστε περισσότερα

Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Δρ. Νικόλαος Τσοτσόλης Γεωπόνος-μέλος του ΓΕΩΤΕΕ, με ειδίκευση στη διαχείριση των εδαφοϋδατικών πόρων (MSc, PhD) Γενικός

Διαβάστε περισσότερα

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙ Α ΑΣΟΓΕΩΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ ΓΗΣ Θεσσαλονίκη, 4 Φεβρουαρίου 2005 ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE Βασίλειος Π. Παπαναστάσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Περιφέρειας Ν. - Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ

Η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Ηµερίδα της Ένωσης τ. Βουλευτών Ευρωβουλευτών «Η προστασία των φυσικών πόρων» Η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Πολιτικός Μηχανικός Επιµελήτρια της Μόνιµης Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Έκθεση της ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ (Photovoltaic Technology Research Advisory Council, PV-TRAC). ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

Αγρανάπαυση. Κομισιόν: Τέλος στην αγρανάπαυση στα δημητριακά λόγω ανόδου των τιμών. Αμειψισπορά

Αγρανάπαυση. Κομισιόν: Τέλος στην αγρανάπαυση στα δημητριακά λόγω ανόδου των τιμών. Αμειψισπορά Αγρανάπαυση Αγρανάπαυση ονομάζεται η προσωρινή διακοπή της καλλιέργειας ενός αγρού για να αποκτήσει ξανά την παραγωγικότητα του. Συνήθως διαρκεί ένα χρόνο και εξαρτάται από το είδος του εδάφους και τις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. με τη διατύπωση συγκεκριμένου Αναπτυξιακού Σχεδίου, με την στήριξη του Σχεδίου από μια ισχυρή και βιώσιμη εταιρική σχέση και

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. με τη διατύπωση συγκεκριμένου Αναπτυξιακού Σχεδίου, με την στήριξη του Σχεδίου από μια ισχυρή και βιώσιμη εταιρική σχέση και ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Π 1. SWOT ΑΝΑΛΥΣΗ Στα πλαίσια του παρόντος επιχειρησιακού προγράμματος πρωτοβουλίας LEADER+ θα ενταχθούν περιοχές που θέλουν και μπορούν να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν μια ολοκληρωμένη, βιώσιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα Προστατεύει από τα Απόβλητα Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ ενισχύει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αποβλήτων βελτιώνει την Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η εταιρική κοινωνική ευθύνη αναφέρεται στις ενέργειες των επιχειρήσεων που αποσκοπούν στην συμβολή αντιμετώπισης περιβαλλοντικών και κοινωνικών ζητημάτων. Η Βασιλείου

Διαβάστε περισσότερα

Ε λ Νίνιο (El Niño) ονοµάζεται το θερµό βόρειο θαλάσσιο ρεύµα που εµφανίζεται στις ακτές του Περού και του Ισηµερινού, αντικαθιστώντας το ψυχρό νότιο ρεύµα Humboldt. Με κλιµατικούς όρους αποτελει µέρος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες,

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Αποτελεί κοινή διαπίστωση πως η κρίση που βιώνει η χώρα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ.

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) μέσα από την κύρια αποστολή του, την εκπαίδευση και την έρευνα, έχει συμβάλλει σημαντικά στην κατανόηση

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση Ενεργειακή πολιτική για την Ελλάδα: σύγκλιση ή απόκλιση από την Ευρωπαϊκή προοπτική; Π. Κάπρου, Καθηγητή ΕΜΠ Εισαγωγή Πρόσφατα δημοσιεύτηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, η έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ

Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ Στέλλα Χρυσαλίδου, Βιολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΣΤΟ 1 ο ΠΕΡΙΦΕΡΙΑΚΟ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕ ΡΙΟ για την περίοδο προγραµµατισµού 2014-2020 Αγαπητοί προσκεκληµένοι, Βρισκόµαστε στον µέσον µιας πολύ σηµαντικής διαδικασίας.

Διαβάστε περισσότερα

Το Όραμα μας για μια καινούργια Κοινή Αγροτική Πολιτική της ΕΕ

Το Όραμα μας για μια καινούργια Κοινή Αγροτική Πολιτική της ΕΕ Το Όραμα μας για μια καινούργια Κοινή Αγροτική Πολιτική της ΕΕ ESC Η γεωργία αποτελεί ένα από τους σημαντικότερους τομείς για την ευημερία της κοινωνίας μας, καθώς εκτός από την συμβολή της στην οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Δρ Ηλίας Ελευθεροχωρινός, Καθηγητής, Εργαστήριο Γεωργίας, Γεωπονική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Αειφορία και Αγροτική ανάπτυξη Αειφόρος αγροτική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Η Περίπτωση της Ελλάδος του Δρ. Κωνσταντίνου Αραβώσης Λέκτορα Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Ως Βιώσιµη Ανάπτυξη ορίζεται η ανάπτυξη η οποία ικανοποιεί τις ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Πράσινο Εστιατόριο είναι εκείνη η επιχείρηση εστίασης που σταδιακά μειώνει το ανθρακικό της αποτύπωμα βάσει ενός βιώσιμου σχεδίου εξέλιξης και στη συνέχεια,

Διαβάστε περισσότερα

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά 3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά Στάδια Προγράμματος Καθορισμός Θέματος Ομάδων εργασίας Συλλογή υλικού σχετικού με το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» του ΠΤ Κ Θ του ΤΕΕ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ HELLENIC ASSOCIATION OF CHEMICAL ENGINEERS Αριστείδου 99, 17672, Καλλιθέα Αττικής Τηλ.: 210 9536775-6, Fax: 210 9536777 99 Aristidou, Kallithea EL17672 Attiki Greece

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας 4η Ενότητα: «Βιοκαύσιμα 2ης Γενιάς» Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας ΕΛ.Ε.Α.ΒΙΟΜ ΒΙΟΜΑΖΑ Η αδικημένη μορφή ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον»

ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον» ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον» ρ Γιώργος Αγερίδης Μηχανολόγος Μηχανικός ιευθυντής Ενεργειακής Αποδοτικότητας Κέντρο Ανανεώσιµων Πηγών και Εξοικονόµησης Ενέργειας - Κ.Α.Π.Ε. e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων

Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων Δρ. Βασιλική Καζάνα Αναπλ. Καθηγήτρια ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας & Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Δράμας Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής Τηλ. & Φαξ: 25210

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Μετά από σχετική εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (πράξεις 24/2013 και 32/2013 του.σ.) σας αποστέλλουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΑΑ 2014-2020

ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΑΑ 2014-2020 ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΑΑ 2014-2020 Το νέο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020 είναι ύψους 4,2 δις κοινοτικής συμμετοχής που μαζί με την εθνική και την ιδιωτική συμμετοχή θα κινητοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

Προσαρμογή της Διαχείρισης των Δασών στην Κλιματική Αλλαγή στην Ελλάδα: Δασαρχείο Καλαμπάκας

Προσαρμογή της Διαχείρισης των Δασών στην Κλιματική Αλλαγή στην Ελλάδα: Δασαρχείο Καλαμπάκας Προσαρμογή της Διαχείρισης των Δασών στην Κλιματική Αλλαγή στην Ελλάδα: Δασαρχείο Καλαμπάκας Ομάδα έργου: Παναγιώτης Πουλιανίδης, Αναστασία Κάκια, Φωτεινή Πελεκάνη Σεμινάριο Κατάρτισης Δασικών Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών

Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών με την χρήση ΓΠΣ Νικόλαος Mέντης 1 - Γιάννης Μελιάδης 2 1 Δασάρχης Δασαρχείου Αριδαίας Ν. Πέλλας 2 Ερευνητής Δασολόγος Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών Εισαγωγή Το

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ. 'jt, Λι» (,'* Fj law* ΒΙΜ^>Λ. ti. β ^ Η Basllli

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ. 'jt, Λι» (,'* Fj law* ΒΙΜ^>Λ. ti. β ^ Η Basllli ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ»* '* mwm WM'ti «βρηκ?' 1 ύ>, - 'jt, Λι» (,'* Fj law* ΒΙΜ^>Λ. ti P p'!^j^ β ^ Η Basllli Μ V "r." i η,% ΨΈΒΜ, ν; mt:;" IV' ' -» g g j Μ

Διαβάστε περισσότερα

Απόψεις για τη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής

Απόψεις για τη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής Απόψεις για τη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής Ιωάννης Ραυτογιάννης, Susanna Nocentini and Enrico Marchi, Rafael Calama Sainz and Carlos Garcia Guemes, Ivan Pilas and

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11. Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ.

ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11. Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ. ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11 Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ. Ποιός είναι ο Αγίος Βασιλείος; Πολύ καλούς και μοναδικούς φυσικούς πόρους!

Διαβάστε περισσότερα

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020

2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 2η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2014 2020 Απρίλιος 2013 Στόχος της Εγκυκλίου

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση των Υδάτινων Πόρων στην Ελλάδα Ηλίας Μ. Ντεµιάν Svetoslav Danchev Αθήνα, Iούνιος 2010 Ι ΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ιαχείριση των Υδάτινων Πόρων στην Ελλάδα Ηλίας Μ. Ντεµιάν Svetoslav Danchev Αθήνα, Iούνιος 2010 Ι ΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ιαχείριση των Υδάτινων Πόρων στην Ελλάδα ΗλίαςΜ. Ντεµιάν Svetoslav Danchev Αθήνα, Iούνιος 2010 Ατζέντα Παρουσίασης Σκοπός της Μελέτης Παγκόσµια Κρίση του Νερού Προσφορά Υδάτινων Πόρων στην Ελλάδα Η Ζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

Τα επαγγελματικά δικαιώματα των Τεχνολόγων Δασοπονίας απορρέουν από τα ΠΔ 1102/80 και ΠΔ 109/89.

Τα επαγγελματικά δικαιώματα των Τεχνολόγων Δασοπονίας απορρέουν από τα ΠΔ 1102/80 και ΠΔ 109/89. Τα επαγγελματικά δικαιώματα των Τεχνολόγων Δασοπονίας απορρέουν από τα ΠΔ 1102/80 και ΠΔ 109/89. Σύμφωνα με το ΠΔ 1102: Άρθρο 1. Οι πτυχιούχοι των Τµηµάτων Δασοπονίας των Ανωτέρων Σχολών Τεχνολόγων Γεωπονίας

Διαβάστε περισσότερα

Οδοιπορικό για τις Μετακινήσεις στην Αθήνα της επόμενης 10ετίας

Οδοιπορικό για τις Μετακινήσεις στην Αθήνα της επόμενης 10ετίας 2η Εβδομάδα Ενέργειας ΙΕΝΕ Ημερίδα ΙΕΝΕ/ΥΜΕ για Πράσινες Μεταφορές Τρίτη, 11 Νοεμβρίου 2008 Οδοιπορικό για τις Μετακινήσεις στην Αθήνα της επόμενης 10ετίας για μια βιώσιμη και περιβαλλοντικά φιλική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις 8. Συµπεράσµατα Προτάσεις Όπως φάνηκε από όλα τα παραπάνω ο οικότοπος των Μεσογειακών Εποχικών Λιµνίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτηµα των περιοχών µελέτης και η διατήρηση του µπορεί να συνδυαστεί άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 73 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ Π.Ε. ΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα