Τον Νοέμβριο ο Τζον Κέρι σε Λευκωσία-Άγκυρα-Αθήνα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τον Νοέμβριο ο Τζον Κέρι σε Λευκωσία-Άγκυρα-Αθήνα"

Transcript

1 01- KATHI_27-9_KATHI NEW 26/09/15 00:42 Page 1 ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ, Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Eτος 6 ο Aρ. φύλλου 364 Κυπριακή Πολιτική και Oικονομική Eφημερίδα 1,50 (Απλή έκδοση) 2,90 (Βασική) 3,90 (Πλήρης) ΣHMEPA Τον Νοέμβριο ο Τζον Κέρι σε Λευκωσία-Άγκυρα-Αθήνα Ο απρόβλεπτος Ερντογάν ανησυχεί τις ΗΠΑ για Κυπριακό, Συρία, Κουρδικό Στην Ουάσιγκτον είναι ισχυρή η ανησυχία ότι ακόμη κι αν πάνε καλά οι συνομιλίες Αναστασιάδη Ακιντζί, λόγω του απρόβλεπτου Ερντογάν μπορούν να καταστραφούν όλα. Έτσι αποφασίστηκε ότι μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου στην Τουρκία, να επισκεφθεί το τρίγωνο Άγκυρα Αθήνα Λευκωσία ο επικεφαλής της αμερικανικής Στην περιοχή μετά τις τουρκικές εκλογές διπλωματίας Τζον Κέρι. Συριακό και Κουρδικό θα είναι στην ατζέντα Κέρι μαζί με το Κυπριακό για το οποίο ενημερωμένη πηγή λέει στη «Κ» ότι οι συνομιλίες μπαίνουν πλέον σε άλλο επίπεδο, καθώς οι ηγέτες, που μέχρι τώρα καθοδηγούσαν πολιτικά τους συνομιλητές, αναλαμβάνουν οι ίδιοι τη διαπραγμάτευση, ενώ τέλη Νοεμβρίου, όταν θα έρθει στη Λευκωσία ο υπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Κέρι, θα βρίσκονται στο πάρε-δώσε. Σελ. 6 Ο ΑΒ. ΝΕΟΦΥΤΟΥ ΣΤΗΝ «Κ» ΑΚΕΛ και ΔΗΚΟ είναι οι αξιόπιστοι συνομιλητές μας Κτίζοντας γέφυρες με την αντιπολίτευση, ο Αβέρωφ Νεοφύτου παραπέμπει στους δύο αξιόπιστους συνομιλητές του, το ΑΚΕΛ στο Κυπριακό και το ΔΗΚΟ στην οικονομία. Επίσης, στη συνέντευξή του στην «Κ», ο πρόεδρος του κυβερνώντος κόμματος απονέμει εύσημα, αλλά και επιπλήττει υπουργούς που δεν κάνουν όσα πρέπει για τα καθημερινά προβλήματα του πολίτη. Σελ. 8 ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ Ακατανόητη η σκέψη Σιζόπουλου για την έδρα στη Λεμεσό Ο βουλευτής Λεμεσού Νίκος Νικολαΐδης ξεκαθαρίζει στην «Κ» πως θέλει να συνεχίσει την παρουσία του στη Βουλή. Προσθέτει, ωστόσο, πως η εκεί παρουσία του δεν είναι αυτοσκοπός, κλείνοντας τα στόματα που τον θέλουν να εγκαταλείπει σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο την ΕΔΕΚ. Σελ. 10 Οι εκλογές στη Βαρκελώνη απειλούν την Barcelona Ποδόσφαιρο και πολιτική συμβαδίζουν στην περίπτωση της Καταλονίας. «Θα διαιρεθεί η Λίγκα, αν διαιρεθεί η Ισπανία» διαμήνυσε ο πρόεδρός της Χαβιέρ Τέμπας με αφορμή τις τοπικές εκλογές στη Βαρκελώνη. Οι υπέρμαχοί της ανεξαρτησίας κινούνται κάτω από την οργάνωση «Ενωμένοι για το Ναι», υπό τον πρόεδρο της τοπικής κυβέρνησης Αρτούρ Μας, ο οποίος δήλωσε πως αν ο σχηματισμός εξασφαλίσει την πλειοψηφία των εδρών του τοπικού Κοινοβουλίου, θα ανακηρύξει μονομερώς την ανεξαρτησία της Καταλονίας. Σελ 22. ΑSSOCIATED PRESS ΠΑΥΣΗ ΡΙΚΚΟΥ Οι 10 πληγές της Νομικής Υπηρεσίας Η ανάρμοστη συμπεριφορά την οποία επέδειξε ο βοηθός γενικός εισαγγελέας με βάση την απόφαση του Δικαστικού Συμβουλίου οδηγεί σε απόλυση του Ρίκκου Ερωτοκρίτου και αναδεικνύει τον γενικό εισαγγελέα σε απόλυτο κυρίαρχο της Νομικής Υπηρεσίας. Η διαμάχη των δύο εκτός του κύρους της Υπηρεσίας που έχει πληγεί έχει προκαλέσει και καθυστερήσεις σε σοβαρές ποινικές υποθέσεις. Σελ. 4, 5 ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ Σελ. 4 Ανδρέας Σ. Αγγελίδης: Η προστασία της ανεξαρτησίας αξιωματούχων. Ρίκκος Μαππουρίδης: Ανάρμοστη συμπεριφορά ή ακαταλληλότητα; ΓΡΑΦΟΥΝ ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Οι απειλές και ο βάλτος ΜΙΧΑΛΗΣ ΤΣΙΚΑΛΑΣ Ηλιασταί, όπως τότε, έτσι και τώρα ΜΕΛΑΝΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Ελλειψη διαφάνειας στις συνομιλίες ΕΛΕΝΗ ΞΕΝΟΥ Ο Πρόεδρος τι έχει να πει; ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ Το θέατρο των φυλακών ΤΑΣΟΣ ΤΡΥΦΩΝΟΣ Το φαινόμενο Αλέξης Τσίπρας ΕΡΑΤΩ ΚΟΖ. ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ Καθοριστικές οι παρεμβάσεις προς την Άγκυρα ΔΗΜΗΤΡΗΣ M. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Ανάπηρη Πολιτεία ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ Ηπια αντιμετώπιση υπό προϋποθέσεις ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ Τα «ασυγκράτητα» μειράκια Σημαντική βελτίωση τραπεζικών δεικτών Άλλα δεδομένα από το 2013 Το τραπεζικόσύστημα της Κύπρου σήμερα σε τίποτα δεν θυμίζει το αντίστοιχο των αρχών του 2013, όταν η τραπεζική κρίση ήταν στο απόγειό της και το μέλλον του τομέα στον αέρα. Δυόμισι χρόνια μετά, οι πλείστοι δείκτες του συστήματος βελτιώθηκαν σημαντικά και άρχισαν να εξορθολογίζονται, θυμίζοντας πραγματικές τράπεζες. Οικονομική, σελ. 3 Ομπάμα Πούτιν σε τετ α τετ φωτιά Παράθυρο ελπίδας για Συρία Ο Αμερικανός Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα και ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν συναντιούνται αύριο στη Νέα Υόρκη, έχοντας ψηλά στην ατζέντα των συζητήσεών τους το Συριακό και την κατάσταση στη χειμαζόμενη από τον πόλεμο χώρα. Στη συνάντηση, οι δύο ηγέτες θα επιχειρήσουν να καταλήξουν σε μια συμφωνία για το μέλλον της Συρίας. Σελ. 15 Τρεις μελέτες για τον τουρισμό Οι πρώτοι μήνες του 2016 θα είναι καθοριστικοί για τη νέα στρατηγική Σημαντικές αλλαγές σε σχέση με το τουριστικό προϊόν της Κύπρου αλλά κυρίως σε σχέση με τη νέα στρατηγική κατεύθυνση για θέματα τουρισμού θα πρέπει να αναμένονται τους πρώτους μήνες του Το νέο τουριστικό μοντέλο θα καθορίσουν τρεις διαφορετικές μελέτες που είτε ήδη βρίσκονται σε εξέλιξη είτε θα αρχίσουν το επόμενο διάστημα. Η Μονάδα Διοικητικής Μεταρρύθμισης στρέφει την προσοχή της στον συγκεκριμένο τομέα, αφού μία σειρά από εκθέσεις που έγιναν τα τελευταία χρόνια επιβεβαιώνει ότι το τουριστικό προϊόν της Κύπρου πάσχει. Οικονομική, σελ. 4 Τα ευρωπαϊκά «φλερτ» του Aλέξη Τσίπρα Η σπουδή του πρωθυπουργού της Ελλάδας να έχει την πρώτη συνάντησή του στο εξωτερικό, μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, με τον επικεφαλής της ομάδας των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών και Δημοκρατών Τζάνι Πιτέλα δεν πέρασε απαρατήρητη από τους έχοντες γνώση των εξελίξεων, των ισορροπιών και των συσχετισμών δυνάμεων στον ευρωπαϊκό πολιτικό χάρτη. Οι συναντήσεις αυτές κατά κανόνα υπαγορεύονται από την επιδίωξη διαμόρφωσης αμοιβαία επωφελούς σχέσης ανάμεσα στα εμπλεκόμενα μέρη. Σελ. 19 ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ Τώρα είναι η ώρα Μετά από μία μακρά περίοδο εσωστρέφειας, και όχι μόνο, στη Νομική Υπηρεσία που επέφερε την απόλυτη ρήξη μεταξύ γενικού και βοηθού γενικού εισαγγελέα και τα γνωστά αποτελέσματα, ήρθε η ώρα να προχωρήσουν μια σειρά από φλέγοντα ζητήματα που για καιρό έχουν παραμείνει σε αδράνεια εις βάρος όλων μας. Θέματα που άπτονται του περί δικαίου αισθήματος των πολιτών και που πλέον, απρόσκοπτα, πρέπει να κινηθούν ταχύτατα και προς πάσα κατεύθυνση. Είναι κοινή η παραδοχή πλέον πως με κορωνίδα το σκάνδαλο της οικονομίας, απαντήσεις πρέπει να δοθούν στοιχειοθετημένα, νηφάλια και όπως αρμόζει στη σοβαρότητα των θεμάτων αυτών. Επιπλέον χρόνος για χάσιμο δεν υπάρχει ούτε και πρέπει να υπάρξει και είναι η μεγάλη ευκαιρία για τη νομική υπηρεσία να δείξει με πυγμή ανάλογη του προηγούμενου διαστήματος, πως έχει τον πολίτη της χώρας και τη διεκπεραίωση σειράς υποθέσεων με τη δική τους βαρύτητα για την κοινωνία, στην πρώτη γραμμή. ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟ ΕΝΘΕΤΟ «ΖΩΗ» ΚΟΙΝΩΝΙΑ Η αβάσταχτη ελαφρότητα του share Πώς η εικόνα συνεχίζει να χρησιμοποιείται ως εξαιρετικό προπαγανδιστικό εργαλείο και από τα ανεξέλεγκτα social media. Το Διαδίκτυο και η τεράστια διασπορά των ειδήσεων δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα. ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ Τον χειμώνα επιστρέφουν τα blockbuster Οι επιλογές πολλές και για όλα τα γούστα. Ιδιαίτερες και σημαντικές ιστορίες στη μεγάλη οθόνη. Ζωή, σελ. 12 Την Κυριακή 4 Οκτωβρίου με την «Κ» ΙΣΤΟΡΙΑ/ΤΕΧΝΗ Ποπ αρτ χωρίς σύνορα Η Tate Modern μέσα από μία Έκθεση σταθμό δείχνει γιατί η ποπ αρτ δεν γνώρισε ποτέ σύνορα μέσα από την «ανατρεπτική της διάθεση». ΚΡΙΤΙΚΗ: Θέατρο, μουσική, βιβλίο, τηλεόραση, κινηματογράφος

2 02-KATHI NEW_Master_cy 25/09/15 22:48 Page 2 2 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΛΙΔΑ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ Γράφει ο ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Οι απειλές και ο βάλτος ΟΜΗΡΟΥ & ΣΕΒΕΡΗ/ Γράφει ο ΟΝΑΣΑΓΟΡΑΣ Η αγχωτική επιστροφή του Νίκαρου Οι ανόητοι και οι έξυπνοι είναι ακίνδυνοι. Βλάπτουν μόνο οι μισοηλίθιοι και οι ημιμαθείς, σύμφωνα με τον Γερμανό φιλόσοφο Β. Γκαίτε. Το θυμήθηκα, μετά τη φουρτούνα «περί απειλών πολέμου του Ακιντζί», που προκλήθηκε από πολιτικούς και ΜΜΕ, που αντιτίθενται στη λύση ΔΔΟ και επιχειρούν συντονισμένα να αποδομήσουν τον πλέον μετριοπαθή Τ/κ ηγέτη. Ας δούμε τι είπε ο κ. Ακιντζί κι αν αυτά, στη βάση απλής ανάγνωσης, συνιστούν απειλή: «Η ανατολική Μεσόγειος, έχει μετατραπεί σε λίμνη αίματος και η εξεύρεση μιας νέας τάξης, όπου θα λαμβάνονται υπόψη τα οφέλη και των δύο πλευρών, με ισότητα και ελευθερία και δεν θα επαναληφθούν όσα έζησαν στο παρελθόν, θα είναι παράδειγμα, όχι μόνο για τους ιδίους (τους Κυπρίους), αλλά και για την περιοχή. Τα κοιτάσματα του φυσικού αερίου στην ανατολική Μεσόγειο, σε περίπτωση που δεν χρησιμοποιηθούν με λογικό τρόπο, μπορεί να αποτελέσουν στοιχείο απειλής και, επιπλέον, να γίνουν αιτία πολέμου, ενώ εάν χρησιμοποιηθούν συνετά μπορεί να δημιουργηθεί μια επωφελής κατάσταση για όλους, θεωρώντας ότι όλοι οι ειδικοί συμφωνούν ότι το πιο λογικό είναι τα κοιτάσματα από το Ισραήλ, την Αίγυπτο και την Κύπρο να μεταφερθούν μέσω της Τουρκίας στην Ευρώπη με έναν ενεργειακό αγωγό. Ωστόσο, αυτό μπορεί να γίνει εφικτό με μια λύση στην Κύπρο και τη βελτίωση των σχέσεων Τουρκίας Ισραήλ». Για να συνιστά αυτή η δήλωση απειλή θα πρέπει να διαφωνεί κάποιος με το προφανές, ότι, δηλαδή, στην ανατολική Μεσόγειο (που ένεκα των υδρογονανθράκων βιώνει αιματοκυλίσματα) αν δεν χρησιμοποιηθούν τα κοιτάσματα του φυσικού αερίου με λογικό τρόπο, μπορεί να αποτελέσουν στοιχείο απειλής και αιτία πολέμου. Πώς απέδωσαν τη δήλωση Ακιντζί οι ηγεσίες των κομμάτων του Κέντρου (που μόνο Κέντρο δεν είναι); Το ΔΗΚΟ τοποθετήθηκε ως εξής: «Λίγους μήνες μετά που τούρκικα πολεμικά πλοία παραβίαζαν την ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας, τώρα και ο κ. Ακιντζί μας απειλεί με πόλεμο για το φυσικό αέριο. Κι όμως, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, ο ΔΗ- ΣΥ και το ΑΚΕΛ εξακολουθούν να διαφημίζουν ένα δήθεν καλό κλίμα». Η ΕΔΕΚ σχολίασε πως : «η τ/κ πλευρά, αφού με τη βοήθειά μας επενδύθηκε με την καλή θέληση, σήμερα σκληραίνει τη στάση της και επανέρχεται στην προβολή των πάγιων επεκτατικών θέσεων της Τουρκίας. Κλασικό παράδειγμα είναι οι θέσεις Ακιντζί για εγγυημένες πλειοψηφίες εδάφους και πληθυσμού, μέσα από τη ΔΔΟ, αλλά και η χθεσινή έμμεση, πλην σαφής, απειλή πολέμου για το φυσικό μας αέριο». Σχολιάζοντας, η Συμμαχία κατέληξε ότι : «Οι ιαχές πολέμου του κ. Ακιντζί κάλυψαν τις φωνασκίες των γνωστών Ε/κ πολιτικών για το καλό κλίμα και το κοινό όραμα με Ακιντζί», ενώ, σύμφωνα με το ΕΥΡΩΚΟ: «Ο Μουσταφά Ακιντζί ξεπέρασε κάθε προκάτοχό του και μας απειλεί με πόλεμο για το φυσικό αέριο, εναρμονισμένος, πλήρως, με τις πολεμοχαρείς διαθέσεις της Άγκυρας». Οι Οικολόγοι αναφέρουν πως: «Ο προοδευτικός κ. Ακιντζί, ευθυγραμμίστηκε με την Τουρκία και ξεκάθαρα, πλέον, δήλωσε ότι το θέμα του φυσικού αερίου μπορεί να αποτελέσει στοιχείο απειλής και αιτία πολέμου». Είναι απορίας άξιον το γεγονός ότι οι ηγεσίες των προαναφερθέντων κομμάτων επιμελώς απέφυγαν να τοποθετηθούν για το σημαντικότατο γεγονός ότι ο Ακιντζί θέλει ευρωπαϊκό κράτος και δέχεται το κεκτημένο. Πώς όμως να κολυμπήσεις σε μια θάλασσα, όταν αρνείσαι να διασχίσεις ένα ρυάκι, προτιμώντας τον βάλτο σου; Απάντηση δίνει ένας άλλος Γερμανός φιλόσοφος, ο Α. Σοπενχάουερ: «Η ιδιοφυΐα πετυχαίνει ένα στόχο που κανένας άλλος δεν μπορεί να δει». Ικανοποιημένος φαίνεται ο Νίκαρος από τις μέχρι τώρα συναντήσεις του στις ΗΠΑ και προετοιμάζεται για τις επόμενες, ίσως και πιο σημαντικές. Πιο ουσιαστική θεωρείται η συνάντηση με τον φίλο του, αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν μεθαύριο Τρίτη. Εκτός από το Κυπριακό και την ανάγκη να ασκηθούν πιέσεις στην Τουρκία θα θέσει στον Τζο και τα θέματα Ενέργειας, όπως προετοιμάστηκε πρόσφατα με τη Βικτώρια Νούλαντ. Ακούω ότι υπάρχει συγκεκριμένη πρόταση-αίτημα με πολλές πιθανότητες να ικανοποιηθεί... Ωστόσο, όσο καλά τα πάει στο εξωτερικό ο Νίκαρος γνωρίζει ότι η επιστροφή του θα σημαδευτεί με τεράστιο άγχος... Όχι μόνο για τη διαχείριση του θέματος του βοηθού γενικού εισαγγελέα αλλά και για την επικείμενη ενημέρωση της Βουλής για τις συνομιλίες στο Κυπριακό. Το θέμα έχει ήδη προκαλέσει τρικυμία μεταξύ των κομμάτων και ως γνωστόν ο Νίκαρος απεχθάνεται τις φωνασκίες... Όπως μου ανέφερε κοινοβουλευτική πηγή, μάλλον δεν πρόκειται να τις αποφύγει αυτή τη φορά, όσο κι αν η ενημέρωση θα γίνει σε κλειστή συνεδρία και χωρίς (λέμε τώρα) ερωτήσεις. «Καλά δεν θα είναι εκεί ο Κουλίας και ο Περδίκης;», με ρώτησε η πηγή... Από τη Νέα Υόρκη μαθαίνω πως ικανοποιημένη θα επιστρέψει και η Πρώτη Κυρία. Η κυρία Άντρη εκτός του ότι πέτυχε σημαντική υποστήριξη στην προσπάθεια που κάνει μέσω του Ανεξάρτητου Φορέα Κοινωνικής Στήριξης, ανέφερε πολλές φορές χαμογελαστή ότι μεταξύ των αποδήμων έκανε πολύ «σημαντικές γνωριμίες» με «ξεχωριστούς Κύπριους». Ιδιαίτερα θερμή ήταν η συνάντηση του προεδρικού ζεύγους με τον Αρχιεπίσκοπο Δημήτριο για τον οποίο η κυρία Άντρη λέει τα καλύτερα, για τη διαχρονική του στήριξη. Από οικονομικό παράγοντα μαθαίνω πως μετά την αναβάθμιση της Κύπρου από τους Standard & Poor s θα ακολουθήσει σύντομα άλλη μία από διεθνή οίκο... Ο ίδιος παράγοντας σχολίασε ως «πολύ μετρημένες» τις δηλώσεις του Χάρη Γεωργιάδη για τα θετικά βήματα που σημειώνονται στην οικονομία, υποστηρίζοντας πως αν ήταν άλλος σίγουρα θα θριαμβολογούσε. Εξέφρασε ωστόσο μια απορία για τις πρόσφατες δηλώσεις του ΥΠΟΙΚ ότι το θέμα των μη εξυπηρετούμενων δανείων είναι διαχειρίσιμο. «Μήπως βιάστηκε λίγο;», διερωτήθηκε, συμπληρώνοντας: «Ας μας πει πώς...». Κόντρα μεγατόνων αναμένεται να εκραγεί σύντομα. Ο δήμαρχος Πάφου Φ. Φαίδωνος προβλέπεται ότι θα βρεθεί αντιμέτωπος με τον πρίγκιπα Νικόλαο, αν και ο τελευταίος αποφεύγει όπως ο διάβολος το λιβάνι κάθε προσωπική του εμπλοκή σε θέματα που χειρίζεται το δικηγορικό Τάσσος Παπαδόπουλος. «Ειδικά αυτή τη περίοδο»... Η κόντρα αφορά τη γνωστή υπόθεση με την εταιρεία Αδελφών Ιακώβου και το ποσόν του μισού εκατομμυρίου ευρώ που διεκδικεί από τον Δήμο Πάφου, προχωρώντας μάλιστα στην έκδοση διατάγματος κατασχέσεων εις βάρος του Δήμου. Ο δήμαρχος Φαίδωνος κατονόμασε αρκετές φορές το δικηγορικό «Τάσσος Παπαδόπουλος» σε δημόσιες δηλώσεις του, κάτι που εξόργισε όχι μόνο τους δικηγόρους του γραφείου αλλά και τον πρίγκιπα. Το αποτέλεσμα είναι η δημοτική ομάδα του ΔΗΚΟ (και αυτή της ΕΔΕΚ) να ζητούν έκτακτη σύγκλιση του Δημοτικού Συμβουλίου και μάλιστα για αύριο Δευτέρα, για να συζητήσουν τα σοβαρά θέματα που εκκρεμούν στον Δήμο... Αυτή ήταν η πρώτη απάντηση του ΔΗΚΟ αλλά δεν θα είναι η μόνη... Υπενθυμίζω πάντως πως ανάλογη κόντρα είχε ξεσπάσει και τον Φεβρουάριο, οπότε η φλόγα σιγοκαίει... Ένα σπίρτο να (ξανά)ρίξει η Αθηνά και θα γίνει... πυρκαγιά! ΕΡΩΤΗΣΗ: Αληθεύει ότι άρχισαν προεκλογικά δείπνα πριν καν αποφασιστούν οι λίστες των υποψηφίων βουλευτών, πριν καν αρχίσει ο προεκλογικός και πριν ακόμα ξεκαθαρίσει εάν θα γίνουν κανονικά οι βουλευτικές εκλογές; Ναι αληθεύει... Τουλάχιστον στη Λευκωσία! ΚΟΥΪΖ: Ποιος υπουργός «δεν τραβάει καθόλου» και εάν δεν υπάρξει θεαματική αύξηση της απόδοσής του μάλλον θα εξαντλήσει την υπομονή του Νίκαρου;... ΣΚΙΤΣΟ ΤΟΥ ΗΛΙΑ ΜΑΚΡΗ H άποψή σας Αν ζούσατε στην Ελλάδα ποιον θα θέλατε πρωθυπουργό; Με άριστα το 10 ΑΡΙΣΤΟΙ ΤΩΝ ΑΡΙΣΤΩΝ / Γράφει Ο ΣΠΟΝΔΟΦOΡΟΣ 916 ημέρες* ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ Τον Αλέξη Τσίπρα Τον Βαγγέλη Μεϊμαράκη Τον Σταύρο Θεοδωράκη Τη Φώφη Γεννηματά Τον Πάνο Καμμένο 5,7% 4,5% 33,5% 15,2% 41,2% Σύνολο Ψήφων: 672 Την επιλογή Αλέξη Τσίπρα ως πρωθυπουργού ανέδειξε η διαδικτυακή ψηφοφορία της ηλεκτρονικής «Κ». Οι επισκέπτες του site της εφημερίδας που πήραν μέρος στην ψηφοφορία απάντησαν θετικά σε ποσοστό πέραν του 41% στο ερώτημα ποιον θα θέλανε για πρωθυπουργό, αν ζούσαν στην Ελλάδα. Στη δεύτερη θέση βρίσκεται ο αρχηγός της ΝΔ και ακολουθούν με χαμηλότερα ποσοστά οι Σταύρος Θεοδωράκης, Φώφη Γεννηματά και Πάνος Καμμένος. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν οι εγεγγραμμένοι χρήστες στο site της «Κ» 1Στο χώσιμο. Όλοι υποστήριξαν τα λεγόμενα με τη γλώσσα που τους πρέπει τα οποία ξεστόμισε ο υπουργός Υγείας κ. Παμπορίδης. Κάτι μου λέει πως τώρα που κατάλαβε τι έχει ν αντιμετωπίσει σαν να ξυπνάει ο Καραμανλής μέσα του και το τι «ήθελα να μπλέξω» σύνδρομο. Ή ακόμη το αξεπέραστο του παππού Καραμανλή «τελικά ποιος κυβερνά αυτόν τον τόπο»; 2Στο CD. Η λίστα Λαγκάρντ είναι διπλοκλειδωμένη στο γραφείο του Ναύαρχου Ομήρου. Μην το μπερδέψει με τίποτα νανουρίσματα και μετά τον κατηγορήσουν για παραποίηση της λίστας μόνο, γιατί τον βλέπω πρώτο θέμα επί της «Ομήρου και Σεβέρη». 3Στη χάρη. Παρουσία όλης σχεδόν της πολιτικής ηγεσίας, ο αδερφός Παπακώστα έψεξε τον γενικό εισαγγελέα για τη χάρη που δεν δόθηκε ποτέ. Ο τελευταίος πώς αντιλαμβάνεται το προαναφερθέν; Σαν ανάρμοστη συμπεριφορά; Η συνείδηση δεν αποπέμπεται από τους 12 του Νομικού Συμβουλίου, ευτυχώς. 4Στην απουσία. Η Έρση κατέθεσε το στεφάνι αλλά η απουσία Δη- «Α, τότε στο Παρίσι, ήμουν Πρόεδρος για λύση. Τώρα στη Λευκωσία, μόνο η Έρση μου δίνει σημασία». μήτρη Χριστόφια από την κηδεία ήταν ανάλογα εμφανής με την απουσία παρρησίας του κατά τις ημέρες του Μαρί. Από την άλλη, δικαίωση για το τσιτάτο από την ανάποδη. Μπροστά από κάθε μεγάλο (;) άνδρα, εμφανίζεται μια γυναίκα (με κουπ). 5Στην ανακοίνωση. Είχε προηγηθεί από τον πρώην ΠτΔ ανακοίνωση ότι ο Παπακώστας πλήρωσε τα λάθη άλλων. Του εμού και του ιδίου που θα έλεγε και μια Τζούλια. Είναι τόσο βαθιά νυχτωμένος τελικά που νομίζω ότι φταίει το cd με τα νανουρίσματα που έχει ο Ομήρου στο γραφείο του. * Από την ημέρα της καταστροφής της Κύπρου, χωρίς να κατηγορηθεί κανείς. 6Στο μπορώ. Αν ο Healhty ήθελε να δώσει χάρη στον Παπακώστα ξεπερνώντας τη γραφειοκρατία (sic), τότε πέραν του τυπικού θα έπρεπε να εμπλέξει και τα του θυμικού του, ώστε μερικοί να κατανοήσουν πως η λέξη «ντροπή» που κάποτε ακούστηκε, πιάνει περισσότερες από μια συμπεριφορές. 7Στη Βαρκελώνη. Η φημολογούμενη επιστροφή του εν Κύπρω Λαφαζάνη, του Κουλία στο ΔΗΚΟ άρα και η επανασύσταση της Dream Team του κόμματος, με κάνει να αναπολώ ημέρες Βαρκελώνης με Τζόρνταν (Πρίγκιπα), Μάτζικ (Ματσάκη), και Μπερντ (Κουλία). ΔΗΚΟϊκά μεγαλεία ολυμπιακών διαστάσεων. 8Στην απουσία. Η Crystal λείπει, για κάποιους, και όλο το παζάρι την ψάχνει αλλά δεν τη βρίσκει. Και όταν βρεθεί, παλεύει με τους πόνους στο πόδι και στη μέση, όπως παλεύουν και οι ισολογισμοί με τα μη εξυπηρετούμενα. Ο καθένας με τις φουρτούνες του. 9Στο καρφί. Πήγε ο Ιταλός πρέσβης Guibo Cerboni να δει τον Νικόλα και ο τελευταίος «έδωσε» στεγνά τον Healthy για ασάφεια στο Κυπριακό. Τι περίμενε ο χιλιόχρονος ηγέτης του ΔΗΚΟ; Πως ο πρέσβης θα κάνει ντα τον Αναστασιάδη; Θα φάνε μια healthy σκαλτσόνε με λαχανικά και μοτσαρέλα και τέλος. Στο τραγούδι. Σχολιάζοντας το 10 δημοσίευμα της «Κ» της προηγούμενης εβδομάδας, Αγαπάνε Καρογιάν αλλά παντρεύονται ΔΗΚΟ, στέλεχος του κόμματος μετουσιώθηκε σε Μαχαιρίτσα λέγοντας, «δεν είναι αγάπη αυτό που ζούμε είναι σου λέω πανικός, ένας μικρός Τιτανικός». Ουδέν σχόλιο Πρόεδρος Δ.Σ.: ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ Διευθύνων Σύμβουλος: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΟΤΤΙΔΗΣ Διευθυντής: ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Αρχισυντάκτης: ΜΙΧΑΛΗΣ ΤΣΙΚΑΛΑΣ Αρχισυντάκτης Οικονομικού: ANΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Υπεύθυνος Υλης: MIXAΛΗΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Υπεύθυνος Ατελιέ: ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΔΑΜΙΑΝΟΥ Iδιοκτησία «Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΕΚΔΟΣΗ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ» Νίκου Κρανιδιώτη 7Ε, 3ος όροφος, 2411 Έγκωμη, Λευκωσία, Κύπρος Τηλ.: Fax: Σύνταξη Fax: Διαφημιστικό Τμήμα - Μικρές Αγγελίες ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου της εφημερίδας με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. Eκδίδεται σε συνεργασία και μετά από άδεια της εταιρείας ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Α.Ε. Διευθυντής: ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ Διεύθυνση συντάξεως: ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ - ΚΩΣΤΗΣ ΦΑΦΟΥΤΗΣ - ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΝΤΕΛΑΣ

3 03-ADV PEIREOS_Master_cy 25/09/15 21:07 Page 1

4 04-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 21:19 Page 4 4 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΤΟ ΘΕΜΑ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Η απόλυση Ρίκκου και οι ανοικτές «πληγές» της Νομικής Υπηρεσίας Τι αφήνει πίσω της η απόφαση των 12 Εφετών και η ανάγκη για βαθιές τομές Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΤΟΜΑΡΑ Η ομόφωνη απόφαση των 12 Εφετών μελών του Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου στην πειθαρχική υπόθεση κατά του βοηθού γενικού εισαγγελέα μπορεί να μην προκάλεσε τόσο αίσθηση, όσο το σκληρό φραστικό λεκτικό που χρησιμοποιήθηκε από τους δικαστές, για να αιτιολογήσουν την απόφασή τους. Ο Ρίκκος Ερωτοκρίτου θα αποτελέσει παρελθόν για τη Νομική Υπηρεσία άμα τη επιστροφή του Προέδρου της Δημοκρατίας από τη Νέα Υόρκη. Ο απολυθείς διά ανάρμοστη συμπεριφορά θα αναζητήσει, όπως ο ίδιος ανακοίνωσε, δικαίωση εκτός Κύπρου. Τα σημάδια, όμως, από την πρωτοφανή σε ένταση διαμάχη θα πάρουν χρόνο για να Δύο υποθέσεις που αφορούν στην Τράπεζα Κύπρου έχουν ολοκληρωθεί με την καταχώρηση υπόθεσης ενώπιον δικαστηρίου. Η μία αφορά στα πέντε πρώην στελέχη της Τράπεζας και η δεύτερη στα έξι πρόσωπα για αδικήματα κεφαλαιαγοράς. απαλειφθούν. Η επόμενη μέρα βρίσκει τη Νομική Υπηρεσία βαθιά πληγωμένη, με το κύρος της να έχει τρωθεί στα μάτια των πολιτών, σε μια περίοδο, μάλιστα, που έχει να φέρει εις πέρας δύσκολες υποθέσεις που αφορούν στην καταστροφή της οικονομίας του τόπου. Το δικαστικό συμβούλιο με την απόφασή του έκοψε τον γόρδιο δεσμό που είχε δημιουργηθεί στον δεύτερο όροφο της Νομικής Υπηρεσίας, όμως, αυτά που προηγήθηκαν της απόφασης, πέρα από τις ευρύτερες επιπτώσεις, τόσο εντός της υπηρεσίας, όσο και εκτός, θέτουν επιτακτικά και ζητήματα που αφορούν στη δομή και λειτουργία της Νομικής Υπηρεσίας. Η διαμάχη γενικού και βοηθού γενικού εισαγγελέα, εάν δεν έπαιρνε δημόσιες διαστάσεις, θα αποτελούσε άλλο ένα φαινόμενο από τα πολλά που έχουν παρατηρηθεί από το 1974 και μετά, οπότε και οι σχέσεις των δύο κορυφαίων νομικών αξιωματούχων κινούνταν στα όρια της ανοχής. Δεν είναι λίγες οι φωνές κυρίως από τον νομικό κόσμο που υποστηρίζουν ότι πρέπει να υπάρξουν άμεσα δομικές αλλαγές στην κορυφή της Νομικής Υπηρεσίας. Χαρακτηριστική ήταν η άποψη του Χρίστου Πουργουρίδη, ενός εκ των συνηγόρων του Ρίκκου Ερωτοκρίτου, ο οποίος εντόπισε ευρύτερες επιπτώσεις από τη θεσμική διαμάχη, που επηρεάζουν το έργο της Νομικής Υπηρεσίας. Ένα άλλο εξίσου σοβαρό ζήτημα που υπάρχει και αφορά τη Νομική Υπηρεσία και ειδικότερα τον γενικό εισαγγελέα είναι ο μεγάλος αριθμός υποθέσεων που βρίσκονται σε εκκρεμότητα. Υποθέσεις που υπό το φως των νέων δεδομένων επιβάλλεται να προχωρήσουν με πιο γρήγορους ρυθμούς. Η επόμενη μέρα Από τις 14 Απριλίου 2015, που φούντωσε η δημόσια αντιπαράθεση των Κληρίδη Ερωτοκρίτου, η Νομική Υπηρεσία έχει ενώπιόν της μια σειρά σοβαρών ποινικών υποθέσεων που σχετίζονται με την καταστροφή της οικονομίας του τόπου. Υποθέσεις που απαιτούν λεπτούς χειρισμούς και, κυρίως, κλίμα ηρεμίας και αγαστής συνεργασίας στην Εισαγγελία που τις χειρίζεται. Η τροπή που πήρε η υπόθεση με τον βοηθό γενικό και η αφαίρεση εκ μέρους του γενικού εισαγγελέα της εποπτείας των ποινικών υποθέσεων συνέτεινε σε κάποιο βαθμό στην επιβράδυνση του όλου έργου κυρίως από πρακτικής απόψεως. Λαμβάνοντας υπόψη και αυτό που ήταν κοινό μυστικό εντός της Νομικής Υπηρεσίας, ότι οι σχέσεις των δύο ανδρών δεν ήταν οι καλύτερες εξ αρχής, μέχρι σήμερα μόνο δύο ποινικές υποθέσεις έχουν καταλήξει στις δικαστικές αίθουσες. ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ -Υπόθεση Τράπεζας Κύπρου με τα πέντε πρώην στελέχη της, υπόθεση που βρίσκεται ενώπιον του Κακουργιοδικείου. Η διερεύνηση ξεκίνησε αρχές του Υπόθεση Τράπεζας Κύπρου, που καταχωρήθηκε την περασμένη Παρασκευή, με κατηγορούμενους έξι στελέχη της, μαζί και με την τράπεζα. Τα αδικήματα αφορούν στη χειραγώγηση της αγοράς με βάση τον νόμο για αδικήματα της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς. Η διερεύνηση ξεκίνησε στα μέσα του Υποθέσεις Τράπεζας Κύπρου. Αριθμός (δεν διευκρινίζεται) υποθέσεων που έχουν να κάνουν με αδικήματα που σχετίζονται με τον νόμο της κεφαλαιαγοράς. Κάποιες από αυτές βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, κάποιες άλλες είναι σε αρχικά στάδια. Μία, τουλάχιστον, ξεκίνησε τον περασμένο μήνα. Ουδείς μπορεί να πει με βεβαιότητα πότε θα ολοκληρωθεί το ανακριτικό έργο για το λόγο, όπως μας ειπώθηκε, ότι στην πορεία της διερεύνησης προκύπτουν και άλλα θέματα. ΥπόθεσηUniastrum. Αφορά στην Τράπεζα Κύπρου. Αυτό το οποίο έχει ζητηθεί από τους ανακριτές της υπόθεσης είναι να ψάξουν εάν κατά τη διαδικασία εξαγοράς της ρωσικής τράπεζας από την Τράπεζα Κύπρου είχαν δοθεί μίζες ή δωροδοκήθηκαν πρόσωπα. Το καθαρό κομμάτι της εξαγοράς, εάν ήταν συμφέρουσα ή όχι, δεν αποτελεί αντικείμενο έρευνας. Η έρευνα έχει ξεκινήσει από το 2013 και συνεχίζεται. Η καθυστέρηση αποδίδεται σε προβλήματα εκτός Κύπρου. Οι ανακριτές αναμένουν στοιχεία από Ρωσία, Αρμενία, αλλά και Βρετανία. Υπόθεση Δανείων. Αφορά στην Τράπεζα Κύπρου, στην πρώην Λαϊκή και στον Συνεργατισμό. Πληροφορίες αναφέρουν ότι υπό διερεύνηση βρίσκονται πέντε υψηλόβαθμα στελέχη, χωρίς να διευκρινίζεται από ποια τράπεζα προέρχονται. Η εντολή για έρευνα δόθηκε το 2014 και σύμφωνα με πληροφορίες μας ήταν μια γενική εντολή για έρευνα, χωρίς κάτι συγκεκριμένο. Η υπόθεση χαρακτηρίζεται δύσκολη και το αποτέλεσμά της αβέβαιο, μιας και πρόκειται για ειδικευμένα θέματα, που, ενδεχομένως, να μην προκύψουν ποινικά αδικήματα. Στα αζήτητα η υπόθεση Γιωρκάτζη παρά το πράσινο φως από τον Πρόεδρο Την ανάγκη ριζικών αλλαγών και μια πληγωμένη Νομική Υπηρεσία αφήνει πίσω της η σκληρή δημόσια αντιπαράθεση γενικού με βοηθό γενικό εισαγγελέα, που είχε ως κατάληξη την απόλυση του Ρίκκου Ερωτοκρίτου, για ανάρμοστη συμπεριφορά. Μια άλλη σοβαρή υπόθεση η οποία εμπίπτει στις αρμοδιότητες του γενικού εισαγγελέα Κώστα Κληρίδη είναι και αυτή της διοικήτριας της Κεντρικής Τράπεζας Χρυστάλλας Γιωρκάτζη. Μετά τον σάλο που είχε προκληθεί σε κομματικό και πολιτικό επίπεδο από τις αποκαλύψεις της «Κ» για τα περί ασυμβίβαστου της διοικήτριας στην υπόθεση Βγενόπουλου με αντίδικο την Κυπριακή Δημοκρατία αλλά και τα όσα αποκαλύφθηκαν για το συμβόλαιο εργασίας της διοικήτριας ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είχε ζητήσει από τον γενικό εισαγγελέα να διερευνήσει αν υπάρχει νομικό υπόβαθρο για να κατατεθεί αίτηση στο Ανώτατο Δικαστήριο για απομάκρυνση της κ. Γιωρκάτζη από τη θέση της. Ο Κώστας Κληρίδης με βάση τα γεγονότα και μετά από εξέταση του αιτήματος του Νίκου Αναστασιάδη είχε αποφανθεί θετικά, ζητώντας από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας το πράσινο φως για να προχωρήσει. Παρά το γεγονός ότι ο κ. Αναστασιάδης του απάντησε θετικά μέχρι σήμερα δεν έχει κατατεθεί αίτηση από τον ίδιο ενώπιον του Ανωτάτου για να ξεκινήσει η διαδικασία. Την ίδια ώρα προχώρησε και ορθώς το έπραξε με γοργούς ρυθμούς η υπόθεση με τον βοηθό γενικό η οποία προέκυψε μεταγενέστερα της περίπτωσης της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη. ΠΡΩΗΝ ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Ενώπιον των ανακριτών βρίσκεται και μεγάλος αριθμός υποθέσεων που αφορούν στην πρώην Λαϊκή. Υπόθεση Βγενόπουλου και άλλων στελεχών της πρώην Λαϊκής, που αποτελεί την κύρια υπόθεση. Η έρευνα καλύπτει την περίοδο Τα αδικήματα, τα οποία βρίσκονται υπό έρευνα είναι αυτά της διαφθοράς και δωροδοκίας και είναι η συνέχεια της γνωστής υπόθεσης με πρωταγωνιστή τον Χριστόδουλο Χριστοδούλου. Η εν λόγω υπόθεση βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο, αλλά, όπως γνωρίζουμε, θέλει αρκετή δουλειά, ακόμα, για να ολοκληρωθεί και να οδηγηθεί ενώπιον της δικαιοσύνης. Ως παράγοντες δυσκολίας ή καθυστέρησης, εδώ, προβάλλονται το μεγάλο χρονικό εύρος έρευνας, αλλά και αντικειμενικοί λόγοι, που έχουν να κάνουν με τη συνδρομή που έχει ζητηθεί από τις ελληνικές αρχές. Ένα σημαντικό μέρος του υλικού που απαιτείται για τη διερεύνηση βρίσκεται στην Ελλάδα. Η καθυστέρηση που παρατηρείται αποδίδεται σε διαδικαστικούς λόγους. Με τα δεδομένα αυτά δεν μπορεί να υπολογιστεί πότε το ανακριτικό έργο θα ολοκληρωθεί. Όπως μας ελέχθη, εάν το υλικό που ζητείται ήταν στην Κύπρο, η υπόθεση θα είχε ολοκληρωθεί. Η διερεύνηση της υπόθεσης Βγενόπουλου και άλλων ξεκίνησε το 2013 μαζί με την υπόθεση Χριστόδουλου Χριστοδούλου για φοροδιαφυγή. Αριθμός υποθέσεων της Λαϊκής για παράβαση του νόμου περί κεφαλαιαγοράς. Και στις περιπτώσεις αυτές αρνητικός παράγοντας, όπως προβάλλεται, είναι η συνδρομή από Ελλάδα και ο μεγάλος αριθμός αιτημάτων που έχουν σταλεί από Κύπρο. Τα υπό αναμονή στοιχεία κρίνονται ως πολύ σημαντικά για την πορεία των ερευνών και αφορούν στην περίοδο μετά τη διάλυση της Λαϊκής Τράπεζας. Μέρος των αρχείων της τράπεζας είναι στον Διαχειριστή, κάποια άλλα στην Τράπεζα Κύπρου, ενώ ένα μεγάλο μέρος του υλικού βρίσκεται στην Ελλάδα. Κάποιες αποφάσεις που πάρθηκαν και είναι σημαντικές έχουν μεταφερθεί εκτός Κύπρου. Και για αυτές τις περιπτώσεις ο χρόνος ολοκλήρωσης είναι ανοικτός. Υπόθεση Δανείων. Είναι κοινή υπόθεση με αυτή της Τράπεζας Κύπρου. Ως προς την πρώην Λαϊκή, αυτό το οποίο ερευνάται είναι κάποια δάνεια που δόθηκαν και για τα οποία υπάρχουν εύλογες υποψίες ότι από αυτά προκύπτουν ποινικά αδικήματα. Εκεί, όμως, όπου υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις, αλλά και στοιχεία ότι έχουν συντελεστεί, ενδεχομένως, παρανομίες, είναι στον Συνεργατισμό. Και εδώ, όμως, γίνεται λόγος για μεγάλο όγκο εργασίας, τα δάνεια είναι πολλά, όπως μας ελέχθη και χρειάζεται χρόνος για να ολοκληρωθεί το ανακριτικό έργο και να στοιχειοθετηθεί υπόθεση ενώπιον του δικαστηρίου. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ ΑΠΟΨΗ / Του ΑΝΔΡΕΑ ΑΓΓΕΛΙΔΗ Η προστασία της ανεξαρτησίας αξιωματούχων ΑΠΟΨΗ / Του ΡΙΚΚΟΥ ΜΑΠΠΟΥΡΙΔΗ Ανάρμοστη συμπεριφορά ή ακαταλληλότητα; Το ίδιο όργανο που στο Δημόσιο Δίκαιο διορίζει κάποιον σε μία θέση, αυτό αποφασίζει υπό προϋποθέσεις, την απόλυση. Η Νομοθετική αυτή αρχή, κρίθηκε από το Συνταγματικό νομοθέτη ότι δεν θα έπρεπε να ισχύει για ορισμένους Ανώτατους Αξιωματούχους ακριβώς για την προστασία της ανεξαρτησίας του αξιώματος και των καθηκόντων τους. Γι αυτό ειδικά, στο κεφάλαιο περί τη Δικαστική εξουσία κατά την αρχή της διάκρισης των εξουσιών, ανεξάρτητα του γεγονότος ότι διορίζονται οι Δικαστές και ο Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η απόλυση τους αποφασίζεται εάν τεθεί τέτοιο θέμα από το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο ως το Άρθρο 153 του Συντάγματος προβλέπει. Έτσι, όχι μόνο δεν μπορεί να απολύσει τον υπ αυτού διορισθέντα ανεξάρτητο αξιωματούχο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, αλλά πρόσθετα η απόφαση αυτή του Δικαστικού Συμβουλίου είναι δεσμευτική για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Προϋπόθεση να κριθεί μια καταγγελθείσα συμπεριφορά, ως ανάρμοστη. Η απόφαση περί τον βοηθό γενικό εισαγγελέα που εξέδωσε το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο είναι η πρώτη στην πολιτική και νομική ζωή της Κυπριακής Δημοκρατίας απόλυση ανεξάρτητου αξιωματούχου που αποφάσισε το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο. Ας ευχηθούμε να μη υπάρξει άλλη τέτοια ανάγκη για τέτοιας μορφής απόλυση. Το Σύνταγμα δεν διευκρίνισε στην πρόνοια του [Άρθρο 153(7)(4)] τι θεωρεί ως «ανάρμοστη συμπεριφορά». Η δε απόφαση του Δικαστικού Συμβουλίου στην υπόθεση κατά του βοηθού γενικού εισαγγελέα τόνισε ότι, η απόφαση για απόλυση «... δεν στοχεύει στην τιμωρία» του κρινόμενου αξιωματούχου αλλά αποβλέπει «στην προστασία του κοινού» και τούτο χάριν του «κύρους και ανεξαρτησίας του Δικαστικού συστήματος». Προφανώς η πρώτη αυτή απόφαση σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα, θα τύχει σχολιασμού από νομικούς και όχι μόνο. Ίσως και να αμφισβητηθεί ενώπιον του ΕΔΑΔ ως οι σχετικές δηλώσεις που έγιναν. Το βέβαιο είναι ότι αποτελεί ένα προηγούμενο, που αφορά και το μέλλον. Η διαφορά μεταξύ γενικού με το βοηθό γενικό εισαγγελέα προφανώς είχε και τη διάσταση ή προβληματισμό για τη συνέπεια που θα επήρχετο εάν απορρίπτετο η αίτηση. Ιδιαίτερα αφού τονίστηκε έντονα ότι η διαφορά δεν ήταν προσωπική αλλά μεταξύ θεσμών. Έχω τη γνώμη ότι οι θεσμοί δεν πλήττονται με δηλώσεις άλλου θεσμού όσο άστοχες και αβάσιμες και εάν είναι, αλλά από το παραγόμενο έργο και προσφορά στα πλαίσια ενός Κράτους Δικαίου. Οφείλουν οι θεσμοί της ίδιας ή όχι υπηρεσίας, να βρίσκουν οι ίδιοι τρόπους επίλυσης, χωρίς να πλήττεται η ανεξαρτησία του οργάνου και χωρίς να καθίσταται αναγκαίο να απολυθεί ο ένας εκ των δύο. Άλλως υπάρχει ο κίνδυνος να μετατραπεί η διαδικασία αυτή απόλυσής σε θέμα «ευαισθησίας» του Δικαστικού Συμβουλίου που κύρια έπρεπε να λειτουργεί όχι μόνο με νομική αυστηρή θεώρηση αφού δεν αποφασίζει ως δικαστήριο, αλλά και με σεβασμό σ όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα, ως άλλωστε ορίζει και το Άρθρο 35 του Συντάγματος. Μία συμπεριφορά άλλωστε αξιωματούχου, δεν μπορεί να κρίνεται με την υποθετική αναφορά ότι «... καθιστά ακατάλληλο να συνεχίσει να επιτελεί τα υψηλά του καθήκοντα με επάρκεια...» γιατί «... εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους να περιαγάγει το αξίωμα και τους θεσμούς, γενικότερα, σε ανυποληψία». Κρίση υποθετική που διερωτώμαι, εάν όντως διαφύλαξε τη συγκεκριμένη υπηρεσία. Ο Ανδρέας Σ. Αγγελίδης είναι Δικηγόρος. Η απόφαση του Δικαστικού Συμβουλίου στην αίτηση του γενικού εισαγγελέα για απόλυση του Ρίκκου Ερωτοκρίτου έχει υπερβεί τη διάστασή του κατά πόσον ο ίδιος ήταν ή όχι υποκείμενο παύσης και έχει καταστεί οδηγός καλής συμπεριφοράς για αυτούς που κατέχουν δημόσια αξιώματα. Το Σύνταγμα απαιτούσε ανάρμοστη συμπεριφορά προκειμένου ένας δικαστικός ή ένας ανεξάρτητος αξιωματούχος να παυθεί από το Συμβούλιο. Το τι συνιστά μια τέτοια συμπεριφορά δεν καθοριζόταν στο Σύνταγμα και τούτο είναι λογικό, γιατί, όπως επισημαίνεται στην απόφαση, δεν είναι δυνατό να οριοθετηθούν τα στοιχεία που τη συνθέτουν. Ανατρέχοντας σε αγγλική νομολογία, η απόφαση τονίζει πως ανάρμοστη δεν εξυπακούεται εγκληματική συμπεριφορά και δεν προϋποθέτει ότι αυτή διαπράττεται κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του αξιωματούχου. Επίκεντρο του καθορισμού της είναι οι συνέπειες τέτοιας συμπεριφοράς επί της καταλληλότητας του αξιωματούχου να συνεχίσει να ασκεί τα καθήκοντά του. Η ακαταλληλότητα ή «ανικανότητα» όπως αναφέρεται στην απόφαση έχει δύο πτυχές. Το άμεσο αποτέλεσμα της έκφρασης της επί της ικανότητας του αξιωματούχου να επιτελεί τα καθήκοντά του αφενός και το έμμεσο αποτέλεσμα του επηρεασμού της αντίληψης τρίτων για το αν εκτέλεση καθηκόντων που απορρέει από το αξίωμα μπορεί να εκληφθεί ως διεφθαρμένη, απρεπής ή εχθρική προς τα συμφέροντα των προσώπων προς τα οποία ο αξιωματούχος αποτείνεται. Το αποτέλεσμά της, είναι ότι το αξίωμα πέφτει σε ανυποληψία εξαιτίας της συμπεριφοράς του κατόχου του. Για να γίνει τούτο η συμπεριφορά πρέπει να είναι τόσο απρεπής ώστε να δικαιολογείται η εισήγηση πως ο αξιωματούχος πρέπει να απολυθεί από τη θέση του. Κριτήριο για ένα τέτοιο συμπέρασμα είναι το κατά πόσο η συμπεριφορά για την οποία είναι υπόλογος, είναι τόσο καταφανώς αντίθετη προς την αντικειμενικότητα, την εντιμότητα και την ανεξαρτησία του αξιωματούχου, ώστε η εμπιστοσύνη των επηρεαζόμενων ή του κοινού προς το όλο σύστημα απονομής της δικαιοσύνης, να υποβαθμίζεται. Μετά την έκδοση της απόφασης, ακούστηκαν απόψεις ότι η αναφορά σε «ανικανότητα» είναι δυνατό να παραπέμπει σε ακύρωση πράξεων που ο αξιωματούχος διενήργησε κατά τη διάρκεια εκτέλεσης των καθηκόντων του άσχετες με τη διαδικασία για την οποία διώχθηκε. Τονίζεται εξαρχής ότι τέτοιο θέμα δεν μπορεί να τεθεί, κατά την άποψή μου, αφού όπως τονίστηκε στην απόφαση, «ανικανότητα να εκτελεί αξιωματούχος τα καθήκοντα του, έχει τη συνήθη της έννοια στα πλαίσια του ερωτήματος κατά πόσο αξιωματούχος είναι ή όχι κατάλληλος να τα εκτελεί.». Με βάση τα πιο πάνω, το Δικαστήριο ερμήνευσε την ανάρμοστη συμπεριφορά του άρθρου του Συντάγματος ως τόσο κακή, τόσο μεμπτή δηλαδή, ώστε να καθιστά το πρόσωπο που είναι υπόλογο για αυτή ανίκανο να συνεχίσει να ασκεί τα καθήκοντα του αξιώματος του ή να δημιουργεί ευλόγως αμφιβολίες σε τρίτους αντικειμενικά κρίνοντες, ως προς την καταλληλότητα του να ασκεί τα καθήκοντα του αξιώματός του κατά τρόπο έντιμο, ορθό και εξυπηρετούντα το δημόσιο συμφέρον. Η βαρύτητα της συμπεριφοράς πρέπει να είναι τέτοια ώστε να θεμελιώνεται το «ανάρμοστο». Ο όρος «ανάρμοστη συμπεριφορά» δεν περιορίζεται μόνο στην εκτέλεση των καθηκόντων του αξιωματούχου, αλλά περιλαμβάνει ευρύτερα τη συμπεριφορά του. Η απόφαση σταθμός καθορίζει το προφίλ που πρέπει να προβάλλουν όλοι οι αξιωματούχοι, είτε υπόκεινται στις πρόνοιες του Συντάγματος για παύση τους είτε όχι. Ο Ρίκκος Μαππουρίδης είναι Δικηγόρος.

5 05-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 22:41 Page 5 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΤΟ ΘΕΜΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 5 Δύο οι εισηγήσεις για τον νέο βοηθό γενικό Άμεση εφαρμογή της απόφασης του Δικαστικού Συμβουλίου με την επιστροφή του Προέδρου της Δημοκρατίας από Νέα Υόρκη Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΤΟΜΑΡΑ Στα χέρια του Προέδρου της Δημοκρατίας το θέμα Ερωτοκρίτου. Άμεση η απόλυση με την επιστροφή στην Κύπρο, ανοιχτό το θέμα του διορισμού νέου βοηθού γενικού. Δύο διαφορετικές εισηγήσεις από συνεργάτες του έχει ενώπιόν του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης και αφορούν στον νέο Βοηθό Γενικό Εισαγγελέα. Μετά τις 30 Σεπτεμβρίου, ημερομηνία επιστροφής του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, θα δρομολογηθούν οι εξελίξεις που αφορούν στον βοηθό γενικό εισαγγελέα. Από τη Νέα Υόρκη, όπου βρίσκεται ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, φρόντισε να μην υπάρξει η οποιαδήποτε σκιά ως προς την παρουσία του βοηθού γενικού εισαγγελέα στη Νομική Υπηρεσία, μετά και την απόφαση των Δικαστικού Συμβουλίου. Ο Πρόεδρος θα κινηθεί εντός του νομικού πλαισίου και θα εφαρμόσει άμεσα τις πρόνοιες του Συντάγματος, ήταν το μήνυμα που εστάλη αμέσως μετά την ανακοίνωση της απόφασης. Μια εξέλιξη, η οποία ουσιαστικά ανοίγει το κεφάλαιο διαδοχής στον δεύτερο τη τάξει της Νομικής Υπηρεσίας. Οι πληροφορίες που υπάρχουν για το θέμα διαδοχής του Ρίκκου Ερωτοκρίτου, επί του παρόντος, παραμένουν ασαφείς και κινούνται στις απόψεις που ήδη εκφράζονται κυρίως σε νομικούς κύκλους για την αναγκαιότητα ή όχι βοηθού γενικού εισαγγελέα την παρούσα στιγμή. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το θέμα νέου βοηθού γενικού εισαγγελέα έχει τεθεί ακροθιγώς και ήδη, όπως είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε, ο Νίκος Αναστασιάδης έχει γίνει δέκτης σχετικών εισηγήσεων. Σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πληροφορίες, ενώπιον του Προέδρου της Δημοκρατίας υπάρχουν δύο εισηγήσεις που προέρχονται από συνεργάτες του. Η μία είναι να μην προχωρήσει σε διορισμό και η άλλη είναι να διορίσει άμεσα νέο βοηθό γενικό εισαγγελέα. Οι υποστηρικτές της άποψης να μείνει κενή η θέση του βοηθού γενικού θεωρούν ότι με την τροπή που πήρε η αντιπαράθεση Κληρίδη Ερωτοκρίτου θα ήταν καλύτερο η θέση να παραμείνει κενή, μέχρι το κλίμα εντός και εκτός Νομικής Υπηρεσίας να ομαλοποιηθεί πλήρως. Επιπλέον, υποστηρίζεται ότι ο άμεσος διορισμός με νωπά τα γεγονότα, ενδεχομένως να ενέχει κινδύνους που, ίσως, να προκαλέσουν ανεπιθύμητες παρενέργειες, κάτι ανάλογο με αυτό που συνέβη με την απομάκρυνση του Πανίκου Δημητριάδη από την Κεντρική Τράπεζα και τον διορισμό της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη. Συστήνεται δε στον Πρόεδρο να μην προχωρήσει άμεσα, λαμβάνοντας υπόψη του και τις εξελίξεις στο πολιτικό πρόβλημα. Οι υποστηρικτές του άμεσου διορισμού βοηθού γενικού επικαλούνται τις σοβαρές υποθέσεις που έχει ενώπιόν της η Εισαγγελία, κάτι που καθιστά, όπως υποστηρίζουν, αναγκαία την παρουσία Βοηθού Γενικού. Ο Πρόεδρος, επί του παρόντος, ακούει απόψεις, λένε οι πληροφορίες της «Κ». Τις τελικές αποφάσεις θα τις πάρει, όταν επιστρέψει στην Κύπρο και εφόσον κενωθεί η θέση του βοηθού γενικού. Η Νομική Υπηρεσία Η απόφαση του Συμβουλίου, με την οποία ο Ρίκκος Ερωτοκρίτου κρίθηκε υπόλογος για ανάρμοστη συμπεριφορά, διατήρησε το κλίμα αμηχανίας που έχει προκληθεί τους τελευταίους μήνες στη Νομική Υπηρεσία. Ο διορισμός νέου βοηθού γενικού εισαγγελέα από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, εάν και εφόσον υπάρξει, πιστεύεται ότι μπορεί να επαναφέρει το κλίμα ηρεμίας. Η κατάσταση που επικρατούσε εντός της Υπηρεσίας από τότε που η διαμάχη γενικού και βοηθού προσέλαβε δημόσιο χαρακτήρα περιγράφεται ως ιδιαίτερα τεταμένη. Το συγκρουσιακό κλίμα είχε μετακυλήσει και στους κάτω ορόφους, ειδικότερα μετά την αφαίρεση των αρμοδιοτήτων σε ποινικές υποθέσεις του Ρίκκου Ερωτοκρίτου από τον Κώστα Κληρίδη. Το προσωπικό βρέθηκε ενώπιον μιας κατάστασης που του προκάλεσε τουλάχιστον αμηχανία, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ψυχολογική πίεση. Ενδεικτικό της κατάστασης που λέγεται ότι επικρατούσε τους τελευταίους έξι μήνες ήταν η δύσκολη θέση στην οποία βρέθηκαν λειτουργοί της υπηρεσίας να κληθούν ως μάρτυρες από τη μία ή άλλη πλευρά στην ακροαματική διαδικασία ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου. Η δύσκολή τους θέση φάνηκε ξεκάθαρα στην αίθουσα του Ανωτάτου, όταν κλήθηκαν να καταθέσουν. Αλλά, και εντός της Υπηρεσίας η κατάσταση όπως περιγράφεται δεν ήταν διαφορετική. Άλλο παράδειγμα που μπορεί να εκληφθεί ως ένδειξη της δύσκολης θέσης στην οποία, ενδεχομένως, να βρέθηκαν κάποιοι εργαζόμενοι στη Νομική Υπηρεσία ήταν και η αξιολόγηση του αστυνομικού φακέλου με τις γνωστές καταγγελίες Ρίκκου στην Αστυνομία, αξιολόγηση που έγινε από εισαγγελείς της Δημοκρατίας, με εντολή του Κώστα Κληρίδη. Από τις οκτώ εισαγγελείς στις οποίους διαβιβάστηκε ο φάκελος, την αξιολόγηση έκαναν, τελικά, πέντε. Δύο από αυτές εξαιρέθηκαν, γιατί είχαν εμπλοκή στην υπόθεση ήταν μάρτυρες και η τρίτη, επειδή απουσίαζε στο εξωτερικό. Το κλίμα που επικρατούσε στη Νομική Υπηρεσία μεταφέρθηκε και στην Αστυνομία, όταν ο βοηθός γενικός εισαγγελέας προχώρησε με καταγγελίες κατά του Γενικού Εισαγγελέα, κίνηση που ανέβασε κατακόρυφα την ένταση μεταξύ των δύο ανδρών. Τόσο οι ανακριτές στους οποίους κατέθεσε ο Ρίκκος Ερωτοκρίτου, όσο και η ηγεσία της Αστυνομίας μετέπειτα, όταν χρειάστηκε να αποταθούν για οδηγίες στην Εισαγγελία, βρέθηκαν ενώπιον μιας πρωτόγνωρης κατάστασης από πλευράς χειρισμού της όλης υπόθεσης. ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΟΥ ΟΔΗΓΗΣΕ ΣΤΗΝ ΑΠΟΛΥΣΗ ΡΙΚΚΟΥ 12/3/2015 Καταγγελίες Στέλιου Κοιλιάρη για ισχυρισμό Γιωρκάτζη περί δωροδοκίας Ερωτοκρίτου. 13/3/2015 Έντονη αντίδραση Ερωτοκρίτου και αίτημα για διεξαγωγή ανεξάρτητης έρευνας. 13/3/2015 Αίτημα από Ερωτοκρίτου προς Κληρίδη για διεξαγωγή έρευνας. 16/3/2015 Διορισμός Παναγιώτη Καλλή ως ανεξάρτητου ποινικού ερευνητή. 07/4/2015 Ολοκλήρωση και παράδοση έκθεσης Καλλή στον κ. Κληρίδη. 14/4/2015 Δημοσιοποίηση από Γενικό Εισαγγελέα βασικών σημείων της έκθεσης Καλλή. 14/4/2015 Έντονη αντίδραση Ερωτοκρίτου με κατηγορίες κατά Κληρίδη 16-17/04/2015 Καταγγελίες Ερωτοκρίτου κατά Κληρίδη στην Αστυνομία. 13/5/2015 Καταχώρηση αίτησης Κληρίδη στο Ανώτατο για παύση Ερωτοκρίτου. 20/5/2015 Κλείνει ο φάκελος των καταγγελιών Ερωτοκρίτου. 25/5/2015 Εκκίνηση της διαδικασίας για παύση Ερωτοκρίτου. 26/6/2015 Κατάθεση Ερωτοκρίτου. 24/9/2015 Απόφαση Δικαστικού Συμβουλίου.

6 06-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 21:05 Page 6 6 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Τον Νοέμβρη πάρε-δωσε και επίσκεψη Κέρι Οι ΗΠΑ προσπαθούν να ψυχολογήσουν τον Ερντογάν σε Συρία-Κουρδικό-Κυπριακό και στέλνουν στο Τρίγωνο τον Υπ. Εξωτερικών ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ Ανάλυση του ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΖΟΥΠΑΝΙΩΤΗ Αναστασιάδης: «Με τον κ. Ακιντζί υπάρχει ένας ελεύθερος διάλογος και πρέπει να πω τον διακρίνει και μια γνησιότητα όσον αφορά τις έγνοιες και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν είτε εκείνοι, είτε εμείς». «Μέχρι σήμερα οι ηγέτες καθοδηγούσαν πολιτικά τις συνομιλίες, δίνοντας οδηγίες. Τώρα αναλαμβάνουν περισσότερο πρωταγωνιστικό ρόλο, δηλαδή αναλαμβάνουν οι ίδιοι τη διαπραγμάτευση», όπως σημείωσε η ίδια πηγή. Με τις συνομιλίες να προσεγγίζουν την ώρα της αλήθειας, που προσδιορίζεται για το Νοέμβριο, όταν οι δύο ηγέτες θα περάσουν στη διαπραγμάτευση της ουσίας κι η Τουρκία θα έχει ολοκληρώσει τις βουλευτικές εκλογές, η κυπριακή κυβέρνηση επέλεξε να δράσει προληπτικά και να καλέσει - με την ευκαιρία της επίσκεψης του προέδρου Αναστασιάδη στη Νέα Υόρκη την αμερικανική να ασκήσει την επιρροή της προς την Τουρκία, ώστε να βρεθεί λύση στο κυπριακό. Βασικοί αποδέκτες αυτών των μηνυμάτων ο υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι με τον οποίο ο πρόεδρος Αναστασιάδης επρόκειτο να συναντηθεί χθες το απόγευμα κι ο αντιπρόεδρος Τζο Μπάιντεν, με τον οποίο θα συναντηθεί την Τρίτη, λίγο πριν επιβιβαστεί στο αεροπλάνο για το ταξίδι της επιστροφής στην Κύπρο. Αρχής γενομένης με την ομιλία του προς τους ομογενείς του Σικάγο και τις ομιλίες προς την Αμερικανο-Εβραϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο Παγκοσμίων Υποθέσεων και στη συνέχεια τις ομιλίες του στη Νέα Υόρκη, ο Πρόεδρος επέμεινε να «εκπέμπει» σταθερά το ίδιο μήνυμα προς τους Αμερικανούς και τη διεθνή κοινότητα: «Μπορεί να είμαι καλής θελήσεως και να θέλω να λύσω το Κυπριακό, μπορεί ο Μουσταφά Ακιντζί να μοιράζεται το ίδιο με μένα όραμα της επανένωσης της πατρίδας μας, όμως στην Τουρκία εναπόκειται. Εάν δεν υπάρξει εκείνη η αποφασιστικότητα από πλευράς Τουρκίας, εάν δεν φύγουν οι του κατοχικού στρατού και οι έποικοι και δεν γίνουν οι αναγκαίες εδαφικές, στην Τουρκία εναπόκειται». Τόνισε ότι αυτό θα διαβιβάσει στις συναντήσεις του αυτών των ημερών με τους κυρίους Μπάιντεν και Κέρι και εξήγησε: «Ένα θα είναι το μήνυμά μου. Ασκήστε την όση επιρροή έχετε πάνω στην Τουρκία, ώστε η Κύπρος να μετατραπεί σε ένα κράτος σύγχρονο, σταθερότητας και ειρήνης, όπου θα συμβιώνουν Ε/κ και Τ/κ, χριστιανοί και μουσουλμάνοι». Νευρικότητα για Τουρκία Από τις πρόσφατες επαφές με την Ουάσιγκτον επίσκεψη Νούλαντ στη Λευκωσία τις συνομιλίες του Προέδρου Αναστασιάδη στο Λονδίνο και την πρόσφατη συνάντηση με τα πέντε μόνιμα μέλη του Σ.Α. στη Νέα Υόρκη, είναι εμφανές ότι και στις ΗΠΑ, αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο επικρατεί νευρικότητα για την Τουρκία. «Φοβούνται ότι ακόμη κι αν πάνε καλά οι συνομιλίες Αναστασιάδη Ακιντζί, λόγω του απρόβλεπτου Ερντογάν μπορούν να καταστραφούν όλα. Ο Πρόεδρος στέλνει τα μηνύματα προς τους Αμερικανούς κι άλλους για προληπτικούς λόγους, ζητώντας τους να κινηθούν προς εκείνη την κατεύθυνση. Κι όχι να φτάσουμε στο σημείο στο τέλος να συναινούν στην ανατροπή συμφωνηθέντων με τον Ακιντζί, επειδή θα πιέζει η Αγκυρα». Η ανατροπή συμφωνηθέντων στις συνομιλίες, πάντως, είναι ένα ζήτημα που προβληματίζει την ελληνοκυπριακή πλευρά. Στις συνομιλίες έχουν καταγραφεί κάποιες υπαναχωρήσεις από τον Μουσταφά Ακιντζί, ωστόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας όχι μόνο δεν σπεύδει να του επιρρίψει ευθύνες, αλλά μιλά θερμά και υποστηρικτικά για την στάση του Τουρκοκύπριου ηγέτη: «Υπάρχουν θέματα στα οποία οπωσδήποτε εμπλέκεται η Τουρκία και είναι φυσικό να υπάρχουν επιφυλάξεις ως προς ορισμένα, έτσι ώστε να μπορεί (ο Ακιντζί) να είναι θετικός στα διάφορα θέματα που συζητούμε», είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατά την άφιξή του στη Νέα Υόρκη, απαντώντας σε μπαράζ ερωτήσεων. «Δεν έχω αντιληφθεί μέχρι στιγμής να έχει ενδοιασμούς να συζητήσει. Είναι θέματα που οπωσδήποτε κατά τη διάρκεια του διαλόγου δημιουργείται μια άλφα εικόνα και στη συνέχεια του διαλόγου υπάρχουν και δεύτερες σκέψεις, είτε από εκείνον, είτε από εμάς, για να είμαι δίκαιος. Υπάρχει ένας ελεύθερος διάλογος και πρέπει να πω τον διακρίνει και μια γνησιότητα όσον αφορά τις έγνοιες και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν είτε εκείνοι, είτε εμείς». Ωστόσο, υπάρχει και μία δεύτερη πτυχή των ανησυχιών για την Τουρκία, που αφορά τις εγγυήσεις, όπως ανέφερε ελληνοκυπριακή πηγή, «είναι ανάγκη να αρχίσει να ξεκαθαρίζεται η τουρκική στάση στο ζήτημα των εγγυήσεων και να μην αφεθεί εντελώς για το τέλος. Με την Αγγλία, είναι πλέον δύο οι εγγυήτριες δυνάμεις που δεν θέλουν την συνέχιση του συστήματος εγγυήσεων και δεν επιθυμούν να συμμετάσχουν σε άλλο», πρόσθεσε, αποκαλύπτοντας ότι η βρετανική στάση προκάλεσε την ενόχληση της Άγκυρας. Ο κρίσιμος μήνας και η επιρροή των ΗΠΑ στην Αγκυρα Στην Ουάσιγκτον δεν κρύβουν τους φόβους τους ότι ακόμη κι αν πάνε καλά οι συνομιλίες Αναστασιάδη Ακιντζί, λόγω του απρόβλεπτου Ερντογάν μπορούν να καταστραφούν όλα. Έτσι αποφασίστηκε ότι μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου στην Τουρκία όπως επισκεφθεί το τρίγωνο Αγκυρα Αθήνα Λευκωσία, ο ΥΠΕΞ Τζον Κέρι. Ο Νοέμβριος όπου θα υπάρχουν και εντατικότερες συνομιλίες Ακιντζί Αναστασιάδη θα είναι καθοριστικός για την εξέλιξη της διαδικασίας, καθώς θα ξεκινήσει η συζήτηση επί των διαφορών. Μέχρι σήμερα οι ηγέτες διεξήγαγαν πολιτική συζήτηση, επί γενικής βάσεων του κάθε θέματος. Τώρα η κατ ιδίαν συζήτηση των δύο ηγετών θα είναι επί των συγκεκριμένων θεμάτων που υπάρχει διαφωνία. «Μέχρι σήμερα οι ηγέτες καθοδηγούσαν πολιτικά τις συνομιλίες, δίνοντας οδηγίες. Τώρα αναλαμβάνουν περισσότερο πρωταγωνιστικό ρόλο, δηλαδή αναλαμβάνουν οι ίδιοι τη διαπραγμάτευση», όπως σημείωσε μιλώντας στην «Κ» η ίδια πηγή. Το ερώτημα που ξανά προκύπτει είναι αν έχει επιρροή η Ουάσιγκτον στην Άγκυρα. Πάντως, το ίδιο ακριβώς συνέβη και πέρυσι, όταν κινούμενη και πάλι προληπτικά, η κυπριακή κυβέρνηση, είχε ζητήσει από τους Αμερικανούς να μην επιτρέψουν στην Τουρκία να παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου στην ΑΟΖ της, προειδοποιώντας μάλιστα και με διακοπή των συνομιλιών. Παρότι σύμφωνα με την κυβέρνηση είχαν δοθεί τέτοιες αμερικανικές υποσχέσεις, όταν η τουρκική κυβέρνηση εξέδωσε τη NAVTEX η αμερικανική κυβέρνηση σήκωσε τα χέρια ψηλά και παρά τις γενικόλογες υποστηρικτικές δηλώσεις για τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κύπρου στην ΑΟΖ της, ουδέποτε καταδίκασε τις τουρκικές παραβιάσεις. Προκύπτει ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει ξεκάθαρη απάντηση στο ερώτημα πόσο μεγάλη είναι η αμερικανική επιρροή στον Ερντογάν οι πληροφορίες είναι πλήρως αντικρουόμενες όχι απλά στο Κυπριακό, αλλά και στα καυτά θέματα της Συρίας και το Κουρδικό. Ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι που και η Χίλαρι Κλίντον, πρωτοπόρος μέχρι στιγμής στην προεδρική κούρσα, μιλά για Κουρδιστάν. Ένα ακόμη ερώτημα είναι: Αν στην περίπτωση που υπήρχε σύγκρουση Ερντογάν Ακιντζί, οι ΗΠΑ είχαν τρόπο να στηρίξουν τον Τουρκοκύπριο ηγέτη; Αν και το ερώτημα παραμένει αναπάντητο, οι Αμερικανοί τονίζουν στη Λευκωσία πως ο μόνος τρόπος να βελτιώσουν τις πιθανότητες του Μουσταφά Ακιντζί είναι να δείξουν ότι τον στηρίζουν. Έτσι, αποφασίστηκε ο υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι να συναντηθεί με τον Μουσταφά Ακιντζί στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Οι Αμερικανοί ήδη έβαλαν τη συνάντηση στο επίσημο πρόγραμμα όπως και EPA ΚΥΠΕ τη συνάντηση με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη και πάνω στη σπουδή τους αποκάλεσαν τον Ακιντζί «πρόεδρο των Τουρκοκυπρίων». Σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα το λάθος διορθώθηκε κατόπιν παρεμβάσεως του κυβερνητικού εκπροσώπου Νίκου Χριστοδουλίδη, προς την Αμάντα Σλόατ. Η κυπριακή κυβέρνηση δεν θέλει με τις παρεμβάσεις της να δημιουργήσει κλίμα που θα επιδράσει αρνητικά στις συνομιλίες, θέλει ωστόσο και να τηρηθεί με ευλάβεια το πρωτόκολλο και να μην εξισωθεί η ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας με τον ηγέτη μιας κοινότητας. Οι Αμερικανοί, πάντως, αντιτάσσουν ότι ο Κύπριος πρόεδρος θα έχει και συνάντηση με τον αντιπρόεδρο Μπάιντεν. Η Ουάσιγκτον έχει αποφασίσει να εμπλακεί ενεργητικότερα στην κρίσιμη περίοδο (μετά τις τουρκικές εκλογές) και σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες πριν το τέλος του χρόνου θα επισκεφθεί το τρίγωνο Αγκυρα Αθήνα Λευκωσία, ανώτατος Αμερικανός αξιωματούχος (κατά πάσα πιθανότητα ο Τζον Κέρι). Σχετικές πληροφορίες για επίσκεψη Κέρι στην Αθήνα περί τα τέλη Νοεμβρίου έχουν διαρρεύσει κι από την ελληνική κυβέρνηση. «Η Κύπρος δεν είναι μόνο κυπριακό πρόβλημα» Πιστή στη γραμμή που χαράχθηκε μετά την επίσκεψη Μπάιντεν στην Κύπρο, η κυπριακή κυβέρνηση στόχευσε με τις επαφές του Προέδρου της Δημοκρατίας σε Σικάγο και Νέα Υόρκη να αναδείξει τον ρόλο της Κύπρου στην περιοχή, υπενθυμίζοντας ότι «δεν είναι μόνο κυπριακό πρόβλημα». Ήδη από τον Μάιο έχει ξεκινήσει χωρίς τυμπανοκρουσίες ο διμερής αμερικανο-κυπριακός διάλογος, με πρώτα θέματα την ασφάλεια, καταπολέμηση της τρομοκρατίας και παρεμπόδιση διάδοσης όπλων μαζικής καταστροφής. Δύο συναντήσεις που έλαβαν χώρα (μία αρχές Μαΐου στην Κύπρο και μία τέλη Μαΐου στην Ουάσιγκτον) θα παρέμεναν άγνωστες, αν δεν τις αποκάλυπτε η διμηνιαία έκθεση του Προέδρου Ομπάμα προς το Κογκρέσο. Στις 4 Οκτωβρίου ξεκινά ο δεύτερος κύκλος των επαφών στο πλαίσιο του θεσμοθετημένου διμερούς διαλόγου μεταξύ των κυβερνήσεων των ΗΠΑ και την Κυπριακής Δημοκρατίας, ο οποίος θα ασχοληθεί με εύρος θεμάτων που άπτονται περισσότερο με οικονομικά ζητήματα. Το επίπεδο αυτή τη φορά είναι ανώτερο, καθώς από μέρους της κυπριακής κυβέρνησης είναι ο υφυπουργός Παρά τω Προέδρω Κωνσταντίνος Πετρίδης και αμερικανικής η βοηθός υφυπουργός Εξωτερικών Αμάντα Σλόατ. Η ενέργεια θα είναι ψηλά στην ατζέντα και θα συμμετάσχει στην κυπριακή αντιπροσωπεία ο γενικός διευθυντής του υπουργείου Ενέργειας, Στέλιος Χειμώνας. Στις συναντήσεις, να επισημάνουμε, του υπουργού Εξωτερικών Ιωάννη Κασουλίδη, με τον ειδικό συντονιστή Ενεργειακών Θεμάτων, Έιμος Χόκσταϊν, τις επαφές Λακκοτρύπη στο Χιούστον και τη συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Noble Energy Ντέιβ Στόβερ. Μετά από μία αναμενόμενη επίσκεψη στο ίδιο επίπεδο Αμερικανών στη Λευκωσία, θεωρείται βέβαιη η περαιτέρω αναβάθμιση αυτού του διαλόγου. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στην επίσκεψη αυτή έβαλε ψηλά τον πήχη της προβολής της Κύπρου ως success story, με στόχο να εξασφαλίσει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα στις αναμενόμενες προσφορές για το καζίνο, στις προτεινόμενες ιδιωτικοποιήσεις και στα ενεργειακά θέματα. Η παρουσία του Προέδρου στο Συμβούλιο Παγκοσμίων Υποθέσεων του Σικάγο εστιάστηκε στα οικονομικά θέματα και οι παρεμβάσεις του έγιναν δεκτές με ευμενή σχόλια. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η ομιλία στο Ινστιτούτο Μπρούκινγκς, την οποία διοργάνωσε ο Γουίλμπορ Ρος. ΑΝΑΛΥΣΗ / Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΤΑΜΑΤΙΟΥ Η μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας: μύθοι και πραγματικότητες Η μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας ή όχι, σε περίπτωση λύσης, είναι ένα ζήτημα που αναδεικνύεται συχνά στον δημόσιο διάλογο. Είναι, λοιπόν, ενδιαφέρον να δούμε τι ισχύει και τι δεν ισχύει σε αυτά που λέγονται. Πρώτον, θα πρέπει να σημειωθεί ότι υπάρχουν δύο τρόποι να δημιουργηθεί ένα ομοσπονδιακό κράτος, είτε με τη συνένωση κρατών, όπως στην ομοσπονδία των ΗΠΑ είτε με την αποκέντρωση και μετεξέλιξη ενός ενιαίου κράτους σε ομοσπονδιακό, όπως σχεδόν σε όλες τις σύγχρονες ομοσπονδίες, για παράδειγμα στο Βέλγιο. Στην περίπτωση της Κύπρου ισχύει το δεύτερο για τον απλούστατο λόγο ότι υπάρχει μόνο ένα αναγνωρισμένο κράτος, η Κυπριακή Δημοκρατία, αφού το παράνομο κράτος στα Κατεχόμενα δεν αναγνωρίζεται από τη διεθνή κοινότητα. Η όποια τουρκική προσπάθεια για να ισχύσει το πρώτο δεν μπορεί να σταθεί στο διεθνές δίκαιο και γίνεται, κυρίως, για λόγους γοήτρου παρά ουσίας. Αν ίσχυε η δημιουργία ενός ομοσπονδιακού κράτους με συνένωση δύο κρατών, πράγματι θα υπήρχε ο κίνδυνος, έστω και απομακρυσμένος, της απόσχισης και αναγνώρισης ως κράτους της τουρκοκυπριακής ομόσπονδης περιφέρειας. Λέω «απομακρυσμένος», διότι το ίδιο το Σύνταγμα της ομοσπονδιακής Κυπριακής Δημοκρατίας θα απαγορεύει την απόσχιση. Αν, όμως, επιχειρηθεί παράνομα απόσχιση, τότε οι πιθανότητες αναγνώρισης κρατικής οντότητας σε αυτή την περίπτωση είναι υπαρκτές. Κάτι τέτοιο έγινε στην περίπτωση της Γιουγκοσλαβίας. Εκεί, για να δικαιολογηθεί μια πράγματι κραυγαλέα παραβίαση των κανόνων του Διεθνούς Δικαίου, η Επιτροπή Μπαντιντέρ (αρχές δεκαετίας 1990) αποφάσισε ότι επειδή η Γιουγκοσλαβία ήταν ομοσπονδιακό κράτος που δημιουργήθηκε ύστερα από συνένωση κρατών, έδινε το νομικό έρεισμα στις αποσχισθείσες ομόσπονδες περιφέρειες να αναγνωριστούν ως κράτη. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να ισχύσει στην περίπτωση της Κύπρου. Η Κυπριακή Δημοκρατία θα συνεχίσει να υπάρχει και για ακόμα ένα λόγο που έγινε ήδη αποδεκτός και από τα δύο μέρη. Η μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας διασφαλίζεται και με τη συνέχεια της συμμετοχής του κράτους σε διεθνείς οργανισμούς διακρατικού χαρακτήρα (π.χ. ΟΗΕ, Ευρωπαϊκή Ένωση) καθώς και με τη συνέχιση των διεθνών συνθηκών που δεσμεύουν το κράτος. Με απλά λόγια, η ομοσπονδιακή Κυπριακή Δημοκρατία, εφόσον δεν θα ξανακάνει αίτηση ούτε για να καταστεί μέλος του ΟΗΕ ούτε για ένταξη στην Ε.Ε., αυτόματα επιβεβαιώνεται ότι συνεχίζει να υφίσταται. Το ίδιο ισχύει για όλες τις διεθνείς συνθήκες που έχει υπογράψει με άλλα κράτη, οι οποίες θα συνεχίσουν να ισχύουν. Επομένως, ακόμη κι αν η μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν προβλέπεται ρητώς στη συμφωνία για λύση, αυτή διασφαλίζεται πλήρως μέσα από τις ίδιες τις πρόνοιες της συμφωνίας. Τέλος, θα πρέπει να σημειωθεί πως η αλλαγή ονόματος ή η αλλαγή συμβόλων (σημαίας, ύμνου κ.λπ.) ενός κράτους δεν στοιχειοθετούν ίδρυση νέου κράτους. Τόσο το όνομα όσο και τα σύμβολα είναι συμβολισμοί άνευ ουσίας. Συμπερασματικά, είναι προφανές ότι η τουρκική πλευρά για λόγους γοήτρου δεν πρόκειται να παραδεχτεί ότι η λύση του Κυπριακού αναπόφευκτα οδηγεί και σε μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να αλλάξει την ουσία. Κατά τη δική μου άποψη, αυτό που πρέπει να μας προβληματίζει είναι, κυρίως, οι κίνδυνοι σε περίπτωση μη λύσης, όπως ο κίνδυνος ταϊβανοποίησης των Κατεχομένων, γεγονός που θα αποτελέσει πράγματι ένα μεγάλο πλήγμα για την Κυπριακή Δημοκρατία. Ο κ. Γιώργος Σταματίου είναι ιστορικός, πολιτικός αναλυτής, μέλος της «Ομάδα Κύπρος».

7 07-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 19:18 Page 7 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 7 Κερδίζει έδαφος το «όχι» στα Κατεχόμενα Τα πολλά ερωτήματα αναφορικά με την πτυχή του περιουσιακού αυξάνουν αισθητά σήμερα τις ανησυχίες των Τουρκοκυπρίων ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟYΠΟΛΗ Του ανταποκριτή μας ΝΙΚΟΥ ΣΤΕΛΓΙΑ Εντονο προβληματισμό για τις διάφορες πτυχές της προοπτικής λύσης του Κυπριακού εκφράζει μερίδα των Τουρκοκυπρίων. Το στρατόπεδο του «όχι» στα Κατεχόμενα κερδίζει όλο και περισσότερο έδαφος. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Μουσταφά Ακιντζί και οι συνεργάτες του βρίσκονται αντιμέτωποι με μεγάλα προβλήματα. Τουρκική πηγή, που παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις παρατηρεί ότι η δημοτικότητα του κ. Ακιντζί έχει Ο αναβρασμός, ο οποίος έχει προκληθεί στους κόλπους της τ/κ κοινότητας δίνει την ευκαιρία σε νέους εκπρόσωπους της τ/κ Δεξιάς να τονίσουν τη σημασία της «ανεξάρτητης ΤΔΒΚ. αρχίσει να καταγράφει καθοδική πορεία. Τι συμβαίνει στην τ/κ κοινότητα; Για ποιο λόγο επιδεινώνεται το κλίμα για την προοπτική λύσης; Ποιοι παράγοντες διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη; Η «Κ» αναζητά τις απαντήσεις αυτών των ερωτημάτων με τη βοήθεια δύο έμπειρων δημοσιογράφων, οι οποίοι καταγράφουν σε καθημερινή βάση τον παλμό της τ/κ κοινότητας. Ο διευθυντής ειδήσεων του τ/κ καναλιού Diyalog Tv, Τουρκοκύπριος δημοσιογράφος Αϊτούγ Τουρκκάν τονίζει ότι στη νέα περίοδο, η νίκη του στρατοπέδου του «όχι» σε ένα ενδεχόμενο σχέδιο λύσης δεν θα πρέπει να μας εκπλήξει. Πολλοί Τουρκοκύπριοι δηλώνουν ότι δεν προτίθενται να εγκαταλείψουν τις περιουσίες που κατέχουν στα Κατεχόμενα και ότι δεν εμπιστεύονται πλέον την ηγεσία τους. Ο έμπειρος, τουρκικής καταγωγής δημοσιογράφος Τζεμ Καρ, υπογραμμίζει τον αντίκτυπο που έχουν οι εξελίξεις στο κεφάλαιο του περιουσιακού στην προοπτική λύσης του Κυπριακού. «11 χρόνια μετά την αποδοχή του Σχεδίου Αννάν, το κλίμα στην τ/κ κοινότητα έχει αλλάξει. Το ενδεχόμενο όχι των Τουρκοκυπρίων δεν θα πρέπει να μας εκπλήξει», τονίζει ο κ. Τουρκάν. Κατά την άποψή του, οι Τουρκοκύπριοι δεν έχουν καταφέρει να ξεπεράσουν το τραύμα του Σχεδίου Ανάν. Τα τελευταία 11 χρόνια, παρά το γεγονός ότι οι ίδιοι υποστήριξαν το εν λόγω σχέδιο, ούτε η διεθνής κοινότητα αλλά ούτε η Τουρκία δεν τήρησαν τις υποσχέσεις τους απέναντι στην τ/κ κοινότητα. Κατά την άποψη του κ. Καρ, στη νέα περίοδο υποσχέσεις όπως «θα ενταχθείτε στην παγκόσμια κοινότητα, θα τερματιστούν οι απομονώσεις κ.ο.κ.» δεν προσελκύουν πλέον το ενδιαφέρον των Τουρκοκυπρίων. «Δεν πρέπει να αγνοούμε το γεγονός ότι οι Τουρκοκύπριοι δεν εμπιστεύονται πλέον την ηγεσία και τους πολιτικούς τους. Αυτή η εξέλιξη έχει αρνητικό αντίκτυπο στο Κυπριακό. Οι πολιτικοί πλέον αδυνατούν να πείσουν τους Τουρκοκύπριους στο Κυπριακό», τονίζει ο κ. Τουρκάν, ο οποίος προσθέτει: «Ο κ. Ακιντζί κατέγραψε επιτυχία στις εκλογές για ένα και μοναδικό λόγο. Επωφελήθηκε από το σχέδιο περί απομάκρυνσης του Ντερβίς Έρογλου από το πολιτικό προσκήνιο. Για αυτό τον λόγο, τον υποστήριξαν μερίδες της τ/κ Δεξιάς». Σύμφωνα με τον κ. Τουρκκάν, οι μερίδες της τ/κ Δεξιάς, οι οποίες υποστήριξαν την υποψηφιότητα του κ. Ακιντζί, περνούν σήμερα σε αντεπίθεση στο Κυπριακό, ανασυγκροτώντας με προσεκτικά βήματα το στρατόπεδο του «όχι». Η όλη συζήτηση γύρω από το περιουσιακό και οι φημολογίες διευκολύνουν την εν λόγω προσπάθεια. Ο αναβρασμός, ο οποίος έχει προκληθεί στους κόλπους της τ/κ κοινότητας δίνει την ευκαιρία σε νέους εκπρόσωπους της τ/κ Δεξιάς να τονίσουν τη σημασία της «ανεξάρτητης ΤΔΒΚ». Ο κ. Καρ, ο οποίος συμφωνεί με αυτή την άποψη, υπογραμμίζει το εξής: «Δυστυχώς, η ηγεσία του κ. Ακιντζί δεν καταφέρνει να δώσει πειστικές απαντήσεις στα διάφορα ερωτήματα των Τουρκοκυπρίων για το περιουσιακό. Μεγάλες μερίδες της τ/κ κοινότητας επωφελούνται από τις ε/κ περιουσίες. Σήμερα, αυτοί οι άνθρωποι αναζητούν απεγνωσμένα απαντήσεις, στα ερωτήματα που θέτουν. Όμως ο κ. Ακιντζί δεν είναι σε θέση να τους απαντήσει». «Το ενδεχόμενο της επιστροφής πολλών περιουσιών στους Ελληνοκύπριους έχει θορυβήσει την τ/κ κοινότητα. Η έλλειψη σωστής πληροφόρησης της τ/κ κοινότητας έχει δώσει διαστάσεις σε αυτό τον προβληματισμό», αναφέρει ο κ. Τουρκάν. Ο κ. Καρ, προσθέτει το εξής: «Στο περιουσιακό, ο μέσος Τουρκοκύπριος δεν επιθυμεί να έρθει απευθείας αντιμέτωπος με τον Ελληνοκύπριο ιδιοκτήτη. Επίσης ο Τουρκοκύπριος δεν εμπιστεύεται την επιτροπή, την οποία συζητούν οι δύο ηγεσίες. Θεωρεί ότι οι αποφάσεις της δεν θα είναι δίκαιες». Προχωρώντας ένα βήμα πιο πέρα, ο κ. Καρ παραθέτει δήλωση Τουρκοκύπριου, ο οποίος έχει υπό την κατοχή του ε/κ περιουσία: «Ας έρθει λοιπόν ο Ελληνοκύπριος να ζητήσει πίσω την περιουσία του! Εγώ θα τον περιμένω στην πόρτα. Καμία δύναμη δεν μπορεί να με απομακρύνει από την κατοικία μου». Ο κ. Καρ θεωρεί επίσης ότι το ενδεχόμενο επιστροφής χιλιάδων Ελληνοκύπριων στο βόρειο κομμάτι του νησιού μετά τη λύση μπορεί να προκαλέσει προβλήματα. Αναφέρει σχετικά: «Μεγάλες μερίδες της τ/κ κοινότητας προβληματίζονται για αυτό το ενδεχόμενο. Τις τελευταίες ημέρες, στα Κατεχόμενα τίθεται το ερώτημα. Ποια θα είναι η αντίδραση της ε/κ πλευράς σε ενδεχόμενη δυσάρεστη εμπειρία μιας ε/κ οικογένειας, η οποία θα εγκατασταθεί στο βόρειο κομματιού του νησιού; Σε περίπτωση λ.χ. που προκληθεί μια πυρκαγιά στην οικία της, ποια θα είναι η αντίδραση των Ελληνοκυπρίων;». Ο κ. Τουρκκάν θεωρεί ότι ο κ. Ακιντζί φέρει μεγάλη ευθύνη για τη διάδοση των φημών το τελευταίο διάστημα σε διάφορες πόλεις. «Σιώπησαν για τρεις ολόκληρους μήνες. Η τ/κ ηγεσία και τα μέλη της δεν ενημέρωσαν τον λαό. Το μόνο τους ενδιαφέρον αφορούσε την καλλιέργεια του κλίματος «όλα πάνε καλά στις διαπραγματεύσεις», τονίζει ο έμπειρος δημοσιογράφος, ο οποίος υπογραμμίζει και τον ρόλο της εκστρατείας παραπληροφόρησης του εγχώριου τύπου σχετικά με την καλλιέργεια του αρνητικού κλίματος, στο βόρειο κομμάτι του νησιού. Ολοκληρώνοντας τη συνομιλία μας, ο κ. Τουρκάν θεωρεί χρήσιμο να υπογραμμίσει μια ακόμη σημαντική πτυχή του περιουσιακού. «Πολλοί Τουρκοκύπριοι ρωτούν; Ποιος θα αναλάβει το οικονομικό βάρος των αποζημιώσεων; Η τ/κ κοινότητα δεν έχει αυτή την δυνατότητα. Η Τουρκία δεν πρόκειται να αναλάβει εξ ολοκλήρου το κόστος της λύσης. Τι θα γίνει;». Κατά την άποψη του Τουρκοκύπριου δημοσιογράφους όσο παραμένουν αναπάντητα αυτά τα ερωτήματα, η απόγνωση και ο προβληματισμός των Τουρκοκυπρίων θα εξακολουθήσει να μεγεθύνεται. Aσφάλεια των ενεργειακών πόρων από το ΝΑΤΟ ζητεί ο Σογιέρ. Ζητούν ΝΑΤΟϊκή προστασία για το φυσικό αέριο Του ΝΙΚΟΥ ΣΤΕΛΓΙΑ «Ανεξαρτήτως από το αν μας αρέσει ή όχι η Νότια Κύπρος είναι μέλος της Ε.Ε. και η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Σε αυτή την περιοχή το ΝΑΤΟ είναι η πιο σημαντική στρατιωτική οργάνωση, η οποία έχει τη δυνατότητα να εξασφαλίσει την ασφάλεια της Ευρώπης. Το ΝΑΤΟ θα έρθει στην περιοχή για να προστατεύσει τα ενεργειακά αποθέματα της Ευρώπης». Η συγκεκριμένη δήλωση ανήκει στον πρώην «πρωθυπουργό» και υψηλόβαθμο στέλεχος του «κυβερνώντος» Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος, Φερντί Σαμπίτ Σογιέρ. Λίγες ημέρες μετά την πολυσυζητημένη δήλωση του Τουρκοκύπριου ηγέτη σχετικά με τα ενεργειακά κοιτάσματα της περιοχής μας, ο κ. Σογιέρ φέρνει στο προσκήνιο μια ενδιαφέρουσα πρόταση, η οποία αφορά στο μέλλον της κυπριακής ΑΟΖ. Μιλώντας στον τ/κ τύπο, ο κ. Σογιέρ προβλέπει ότι το φυσικό αέριο της περιοχής μας οδηγεί σε όξυνση των σχέσεων της Ρωσίας με το δυτικό μπλοκ. Αντιλαμβανόμενη αυτή την εξέλιξη, η Μόσχα έρχεται να εγκατασταθεί στη Συρία. Μπροστά σε αυτή την εξέλιξη, η Δύση δεν έχει άλλη επιλογή παρά να σχεδιάσει την ασφάλεια των ενεργειακών συμφερόντων της στην περιοχή. Σύμφωνα με τον κ. Σογιέρ, μόνο ένας παράγοντας είναι σε θέση να εξασφαλίσει την ασφάλεια των ενεργειακών συμφερόντων της Δύσης στην περιοχή μας. Και αυτός ο παράγοντας ακούει στο όνομα ΝΑΤΟ. Εξάλλου, ο κ. Σογιέρ έφερε στο προσκήνιο μια πρόταση, η οποία το τελευταίο διάστημα συζητείται σε κάποιους κύκλους στην τ/κ κοινότητα. Δήλωσε ότι η κοινότητα πρέπει να αποκτήσει άμεσα τη δική της, «πολιτική» υπηρεσία πληροφοριών όπως η ΚΥΠ και η τουρκική ΜΙΤ.

8 08-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 19:17 Page 8 8 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΔΗΣΥ ΣΤΗΝ «Κ» Αξιόπιστοι συνομιλητές το ΑΚΕΛ στο Κυπριακό και ΔΗΚΟ στην οικονομία Δεν θα πρέπει για χάρη κομματικών πόντων να τινάζουμε γέφυρες συνεργασίας, δηλώνει ο Αβέρωφ Νεοφύτου Συνέντευξη στους ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΡΑΣΧΟ και ΜΕΛΑΝΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Τηρώντας αποστάσεις από τα διασταυρούμενα πυρά του πολιτικού προσκηνίου, ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου διατηρεί τον ρόλο του γεφυροποιού, επιχειρώντας να προστατέψει τη συναντίληψη κυβέρνησης ΑΚΕΛ στο Κυπριακό και τη συνεννόηση ΔΗΣΥ ΔΗΚΟ στην οικονομία. Στη συνέντευξή του στην «Κ», ο Αβέρωφ Νεοφύτου αποδίδει στην έλλειψη πολιτικής ωριμότητας και στον φόβο που διακατέχει τις κομματικές ηγεσίες έναντι του κομματικού τους ακροατηρίου την απόκρυψη των συνεργασιών κυβέρνησης ΑΚΕΛ και κυβέρνησης ΔΗΚΟ σε Κυπριακό και οικονομία αντίστοιχα. Ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ δηλώνει ικανοποιημένος με τις αποδόσεις της κυβέρνησης που όπως λέει τους τελευταίους μήνες έχει πάρει τα πάνω της, αν και ταυτόχρονα ψέγει υπουργούς που δεν έχουν κάνει όσα θα έπρεπε να κάνουν για να δώσουν λύσεις στα προβλήματα της καθημερινότητας του πολίτη. Με αυτό τον τρόπο απαντά και στον Σωκράτη Χάσικο, ο οποίος σε πρόσφατη συνέντευξή του στην Στα ζητήματα της οικονομίας δεν έχω άλλο παρά το ΔΗΚΟ ως αξιόπιστο συνομιλητή μου. Την ίδια ώρα, στο θέμα του εθνικού μας προβλήματος έχουμε πλησιέστερες θέσεις, με το ΑΚΕΛ. Τους τελευταίους μήνες η κυβέρνηση πήρε τα πάνω της και είμαστε πάρα πολύ ικανοποιημένοι. «Κ», ζήτησε από τον Αβέρωφ Νεοφύτου να σταθεί δίπλα του. Ο ρόλος μας είναι να είμαστε μπροστά από την κυβέρνηση, προτείνοντας μεταρρυθμίσεις, και όχι δίπλα της, του απαντά ο πρόεδρος του Συναγερμού. Στην πρόσφατη συνέντευξή του στην «Κ», ο γενικός γραμματέας του ΑΚΕΛ Άντρος Κυπριανού εξέφρασε τη στήριξή του στους χειρισμούς του Προέδρου Αναστασιάδη στο Κυπριακό. Πώς αξιολογείτε αυτή τη στάση του ΑΚΕΛ; Με όλα τα κουσούρια του πολιτικού μας συστήματος, κάτι που περνά απαρατήρητο είναι πως ενώ το προεδρικό σύστημα διασφαλίζει κυβερνητική σταθερότητα, παράλληλα, έχουμε και το μειονέκτημα ότι μπορεί μεν να έχεις σταθερότητα όσον αφορά στην εκτελεστική εξουσία, όμως, να μη διαθέτεις την πλειοψηφία στη Βουλή. Στην πιο δύσκολη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας του τόπου κατορθώσαμε να επιδειχθεί υπευθυνότητα από το πολιτικό σύστημα. Για να είμαστε δίκαιοι, έχουμε κόμμα της αντιπολίτευσης να στηρίζει την οικονομική σταθερότητα της χώρας και άλλο κόμμα της αντιπολίτευσης έτοιμο και υπό προϋποθέσεις, όπως και οι υπόλοιποι, όπως και εμείς, να στηρίξει τον εθνικό στόχο της επανένωσης της πατρίδας μας. Αν και είστε κόμμα μειοψηφίας στη Βουλή επιτύχατε στα θέματα της οικονομίας να διατηρείτε συνεργασία με το ΔΗΚΟ και στο Κυπριακό, μετά την επανέναρξη των συνομιλιών, να τυγχάνετε της στήριξης του ΑΚΕΛ. Πόσο αυτές οι συνεργασίες διευκολύνουν το κυβερνητικό έργο; Θα σας πω πόσο δύσκολη είναι η αποστολή μου. Για το εθνικό καλό, πρέπει να διατηρώ γέφυρες και να έχω ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας και συνεννόησης για τη σταθεροποίηση της οικονομίας της χώρας. Σε αυτά τα ζητήματα της οικονομίας δεν έχω άλλο παρά το ΔΗ- ΚΟ ως αξιόπιστο συνομιλητή μου. Την ίδια ώρα, στο θέμα του εθνικού μας προβλήματος έχουμε πλησιέστερες, πιο κοινές θέσεις, με το ΑΚΕΛ. Γιατί να φοβόμαστε να το πούμε; Ξέρετε, παρά τα όσα έχουν συμβεί δεν έχουμε την πολιτική ωρίμαση. Μιλώ για το αυστηρά κομματικό ακροατήριο του πυρήνα των κομμάτων. Ξέρετε πώς μας θέλουν οι οπαδοί μας, αλλά και πλείστοι συνάδελφοί σας; Καθημερινά να βγάζουμε το μαχαίρι και να μαχαιρώνουμε τον πολιτικό μας αντίπαλο. Με θέλει ο οπαδός του σκληρού πυρήνα του Συναγερμού να απαντώ σκληρά στον Νικόλα Παπαδόπουλο για το Κυπριακό και με θέλουν οι ίδιοι οπαδοί, την ίδια ώρα, να απαντώ σκληρά στον Άντρο Κυπριανού για τις θέσεις του στην οικονομία. Εάν θα ήθελα να ήμουν αρεστός στον πυρήνα του κόμματός μου, θα δημιουργούσαμε μια ένταση, μια πόλωση, που ποιος θα την πλήρωνε; Ο τόπος. Ας είμαστε ειλικρινείς. Θα μπορούσε να υπάρξει οικονομική σταθεροποίηση και, γενικότερα, τα οικονομικά αποτελέσματα που έχουμε αν το ΔΗΚΟ δεν επεδείκνυε μέχρι σήμερα την υπεύθυνη στάση που επιδεικνύει; Μαζί βέβαια και κάποια άλλα κόμματα, σε κάποιες περιπτώσεις και η ΕΔΕΚ ή μεμονωμένοι βουλευτές. Άρα, πρέπει όλοι να αποφασίσουμε. Θέλουμε να είμαστε αρεστοί στο κομματικό μας ακροατήριο ή ωφέλιμοι στον τόπο; Εμείς κάναμε την επιλογή μας. Είμαστε αυτό που πρέπει για το καλό του τόπου. Φυσικά, άμα πάει καλά ο τόπος, θα πάει καλά και η παράταξή μου, θα πάω καλά και εγώ στο τέλος. Αν προβάλλω μόνο το κομματικό ή μόνο το προσωπικό όφελος, θα πάρω κάποιους πρόσκαιρους πόντους, όμως, θα δημιουργηθεί εθνικό κόστος είτε στην οικονομία είτε στο Κυπριακό και, στο τέλος, πέρα από το εθνικό κόστος θα είναι και δυσανάλογο το κόστος στην παράταξη και στην ηγεσία του κόμματος. Τώρα είστε στη φάση που δεν παίρνετε τα εύσημα της τακτικής που ακολουθείτε και αναφέρομαι, κυρίως, από το Προεδρικό; Ως απάντηση των οποιονδήποτε ψιθύρων θεωρώ πως δεν υπήρξε ποτέ στην ιστορία της παράταξής μας στιγμή όπου ο ΔΗΣΥ ως κυβερνών κόμμα είχε καλύτερες πολιτικές σχέσεις μαζί με την κυβέρνηση του Συναγερμού. Για να μη συγκρίνω με άλλους, ας συγκρίνει κάποιος τη δεκαετία διακυβέρνησης Γλαύκου Κληρίδη και τη σχέση με το κόμμα. Και λέω τεκμηριωμένα πως δεν μπορούν να συγκριθούν. Είναι τόσο άριστες οι σχέσεις κόμματος και κυβέρνησης. Πάντως, ο κ. Χάσικος πρόσφατα σε συνέντευξή του στην «Κ» είπε ότι θα ήθελε να σας έχει δίπλα του. Σας έχει; Εμείς δεν είμαστε δίπλα από την κυβέρνηση. Δεν είναι ο ρόλος μας να είμαστε δίπλα. Ο ρόλος μας είναι να είμαστε μπροστά από την κυβέρνηση. Εμείς να τραβούμε τον δρόμο των μεταρρυθμίσεων. Εμείς να είμαστε η εμπροσθοφυλακή. Εμείς να δεχόμαστε τα πυρά. Και οσάκις εμείς κρατήσαμε κάποιες αποστάσεις ή κάποιες φορές είχαμε και την κριτική μας άποψη είναι γιατί κάποια πράγματα καθυστερούσαν ή κάποιες τομές ή μεταρρυθμίσεις δεν ήταν στο επίπεδο που εμείς θα θέλαμε ή η ταχύτητα των μεταρρυθμίσεων. Δεν είναι ο ρόλος μας να είμαστε δίπλα από την κυβέρνηση, αλλά μπροστά από την κυβέρνηση για να τραβάμε τον δρόμο των μεταρρυθμίσεων, απαντά ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ, Αβέρωφ Νεοφύτου, στη σχετική πρόσκληση που του απηύθυνε ο υπουργός Εσωτερικών Σωκράτης Χάσικος, μέσω της «Κ». Υπουργοί, δώστε λύσεις στα προβλήματα της καθημερινότητας του πολίτη Ήρθε το πλήρωμα του χρόνου για να γίνουν επαναξιολογήσεις στο κυβερνητικό σχήμα; Θεωρώ ότι τους τελευταίους μήνες η κυβέρνηση πήρε τα πάνω της. Και είμαστε πάρα πολύ ικανοποιημένοι. Να αναφερθώ σε τέσσερα μεγάλα ζητήματα. Πού ήταν η χώρα το 2013; Υπό οικονομική χρεοκοπία, αναξιόπιστη, απομονωμένη, βάλτος το Κυπριακό, στασιμότητα στις μεταρρυθμίσεις. Ποια είναι η Κύπρος σήμερα; Σταθεροποιείται η οικονομία και δημιουργεί προοπτικές και αυτά τα θετικά μηνύματα στους δείκτες θα έχουν αντανάκλαση θετική τα επόμενα εξάμηνα και στην πραγματική οικονομία. Η Κύπρος, το λέω και το εννοώ, είναι η πιο αξιόπιστη Κύπρος των τελευταίων δεκαετιών. Όταν βρισκόμαστε στο εξωτερικό όλοι μιλάνε με τα καλύτερα λόγια. Δεν είναι τυχαίο το Eurogroup με το success story της Κύπρου. Όσον αφορά στο Κυπριακό, άνοιξε ένα παράθυρο ελπίδας. Γνωρίζουμε τις δυσκολίες, αλλά υπάρχει μια προοπτική. Ο ρόλος της Κύπρου στην ευρύτερη περιοχή. Πότε έπαιξε περιφερειακό ρόλο η Κύπρος; Και ερωτώ. Μπορεί να καθυστέρησαν οι μεταρρυθμίσεις, μπορεί να μην είναι στο επίπεδο που θα θέλαμε, τόσο δραστικές, αλλά από πότε έχουμε να δούμε μεταρρυθμίσεις σε αυτόν τον τόπο; Είτε είναι το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα είτε η κατάργηση, έστω και σε μεταγενέστερο στάδιο, του καταλόγου διοριστέων, οι αλλαγές που γίνονται στη δημόσια υπηρεσία. Εντοπίζετε και προβλήματα στο μέχρι τώρα κυβερνητικό έργο; Ο Συναγερμός και η κυβέρνηση είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Εν γνώσει μας τα καλά, βεβαίως, πιστώνονται στην κυβέρνηση. Τα οποιαδήποτε στραβοπατήματα χρεώνονται αμέσως στον ΔΗΣΥ. Έτσι είναι ο ρόλος των κυβερνώντων Ο Αβέρωφ Νεοφύτου περιγράφει στην «Κ» τη δύσκολη αποστολή που ανέλαβε να διατηρεί γέφυρες επικοινωνίας με την αντιπολίτευση, για την εξυπηρέτηση του εθνικού καλού, δυσαρεστώντας έτσι τους οπαδούς του ΔΗΣΥ. Θα ήθελα τους υπουργούς να ασχοληθούν και με αυτά τα ζητήματα της καθημερινότητας του πολίτη. Όχι μόνο με εξαγγελίες και δημοσιογραφικές συναντήσεις και συνεντεύξεις. Θέλω λύσεις. κομμάτων. Τελεία. Να το κατανοήσουμε αυτό. Όμως είπα έχει πάρει τα πάνω της η κυβέρνηση. Είμαστε ικανοποιημένοι. Κινούνται τα πράγματα, άλλαξαν. Οι μεγάλες εικόνες είναι εκεί. Αν υπάρχουν προβλήματα; Μα κάθε μέρα θα δεις εκατοντάδες αποφάσεις. Υπάρχουν προβλήματα χαμηλότερης πολιτικής. Απλώς, χρειάζεται περισσότερος συντονισμός. Σε αυτό που μπορώ να κάνω μια αυτοκριτική, που έχουμε ακόμα πολύ δρόμο και είναι το μεγαλύτερό μας στοίχημα είναι η καθημερινότητα του πολίτη. Και ερωτώ. Βρε Αβέρωφ, ποια είναι η ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Κρίσιμος ο Νοέμβριος για το Κυπριακό Συμμερίζεστε την επιδίωξη που έχει εκφράσει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, Μουσταφά Ακιντζί, για επίλυση του Κυπριακού και διεξαγωγή δημοψηφισμάτων, πριν από τις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου του 2016; Το Κυπριακό, αμφότερες οι πλευρές, πολλές φορές το μετατρέψαμε και το συνδέσαμε με το χρόνο. Σας λέω ότι δεν υπήρξε και δεν υπάρχει θέμα χρόνου. Ας κάνουμε μια υπόθεση. Αν έρθει αύριο η άλλη πλευρά και δεχτεί τις θέσεις αρχής μας επί του περιουσιακού ή αποχωρούν τα τουρκικά στρατεύματα, καταργούνται οι εγγυήσεις και υπάρχει μια αποδεχτή εδαφική αναπροσαρμογή, θα έρθουμε και θα πούμε, μα θα λύσετε το Κυπριακό σε μία μέρα; Θα αρνηθούμε τη λύση γιατί σε μία μέρα πετύχαμε τους εθνικούς μας στόχους; Έχω απευθύνει την ερώτηση σε ένα ρεαλιστή πολιτικό. Και η ουσία, βέβαια, της ερώτησής μου είναι άλλη. Βλέπετε να διαμορφώνονται τέτοιες συνθήκες, έτσι ώστε να φτάσουμε σε λύση του Κυπριακού πριν από τις βουλευτικές εκλογές; Μέχρι το τέλος Νοεμβρίου θα μπορούμε να αξιολογήσουμε προς τα πού βαίνουν τα πράγματα και τότε θα μπορώ να σας απαντήσω. Να υποθέσουμε ότι δεν αναφέρεστε τυχαία στον Νοέμβριο; Τα σημαντικά θέματα αφορούν στην Τουρκία. Δεν θεωρώ ότι ο Οκτώβριος είναι μήνας που η Τουρκία θα έχει ως προτεραιότητά της το Κυπριακό. Ας είμαστε ρεαλιστές. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ άποψή σου αν πάει σήμερα ο πολίτης στις Πρώτες Βοήθειες, αν πάει στο νοσοκομείο, αν πάει στο Κτηματολόγιο, αν πάει στην Πολεοδομία, αν πάει στο Τμήμα Γεωργίας, αν πάει στο Κτηνιατρείο, αν πάει στο Γραφείο Ευημερίας, αν πάει στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις, αν πάει στο Immigration, αν πάει σε οποιοδήποτε κυβερνητικό τμήμα θα τύχει καλύτερης εξυπηρέτησης; Αν πάρει ένα τηλέφωνο σε ένα κυβερνητικό γραφείο θα το απαντήσουν και εάν το απαντήσουν θα τον εξυπηρετήσουν; Τι γίνεται με την καινοτομία, την έρευνα, με όλα αυτά τα ωραία λόγια που λέμε στην πράξη; Ειλικρινά θα σας πω, οι κυβερνήσεις αλλάζουν και τα πράγματα όχι μόνο μένουν τα ίδια, αλλά χειροτερεύουν. Και αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα. Είπα πως έχουμε τις μεγάλες επιτυχίες και αυτές πιστώνονται εξολοκλήρου στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Αναστασιάδη. Όμως, δεν είναι δουλειά του Προέδρου της Δημοκρατίας όλα αυτά. Θα ήθελα τους υπουργούς να ασχοληθούν και με αυτά τα ζητήματα της καθημερινότητας του πολίτη. Όχι με εξαγγελίες και δημοσιογραφικές διασκέψεις και συνεντεύξεις. Θέλω λύσεις. Εισηγήσεις έχετε για λύσεις; Έχουμε καλής ποιότητος δημόσιους λειτουργούς. Έχουμε και το παράδοξο στον τόπο μας, ίσως να είμαστε η μοναδική χώρα όπου τα πιο λαμπρά μυαλά είναι στη Δημόσια Υπηρεσία. Πού είναι το πρόβλημα; Το σύστημα. Πρέπει να αντιμετωπίσουμε επιμέρους ζητήματα με αποφασιστικότητα για να λύσουμε το πρόβλημα. Και αυτά, επαναλαμβάνω, είναι και θέματα νοοτροπιών. Αλλά, ακούω και παράπονα ότι φταίνε οι διαδικασίες. Μα οι διαδικασίες δεν είναι Ευαγγέλιο. Και αν οι διαδικασίες απορρέουν από το νόμο να κάτσει ένας υπουργός στα τρία, τέσσερα τμήματά του να βρει τη γραφειοκρατία και να δώσει λύσεις. Να έρθει στη Βουλή και δεν θα τύχει, μόνο, της στήριξης του Συναγερμού, αλλά και του συνόλου των πολιτικών κομμάτων. Στη βάση της αναφοράς σας ότι η κυβέρνηση πάει πάρα πολύ καλά να μην περιμένουμε, δηλαδή, κάποιον ή κάποιους από τους υπουργούς να περάσουν στο ψηφοδέλτιο του ΔΗΣΥ για τις βουλευτικές εκλογές; Να επαναλάβω, κυβέρνηση και κόμμα είμαστε συγκοινωνούντα δοχεία. Δεν θα ήθελα σε καμιά περίπτωση, λόγω βουλευτικών εκλογών, να αποδυναμωθεί το κυβερνητικό σχήμα. Από την άλλη, θέλω και ένα δυνατό ψηφοδέλτιο. Αυτά τα ζητήματα θα τα κουβεντιάσουμε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Βέβαια δεν εξαρτάται μόνο από το τι προβληματισμούς θα ανταλλάξουμε εγώ με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, εξαρτάται και από τα πρόσωπα. Εάν κάποιος θέλει να κατεβεί υποψήφιος, θα του το απαγορεύσει είτε ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ είτε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας; Ή αν θα αποφασίσει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και θα κάνει ανασχηματισμό, θα εξαρτηθεί από τον υπουργό αν θα παραμείνει ή όχι;

9 09-POLITIKI_Master_cy 25/09/15 21:19 Page 9 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 9 Σπασμένο τηλέφωνο Κεντρικής - τραπεζών Ατονία καταγράφεται στο έργο της κ. Χρυστάλλας Γιωρκάτζη, την ώρα που η αγορά πνίγεται από τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια Του ΜΙΧΑΛΗ ΤΣΙΚΑΛΑ Σε στάση διαφαίνεται, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ότι βρίσκονται ένας ορισμένος αριθμός κρίσιμων διαδικασιών που άπτονται των καθηκόντων της διοικήτριας της Κεντρικής Τράπεζας, κ. Χρυστάλλας Γιωρκάτζη, το τελευταίο διάστημα. Με το χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας να βρίσκει εκ νέου αργά και σταθερά τον βηματισμό του, Με το χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας να βρίσκει εκ νέου αργά και σταθερά τον βηματισμό του, παράλληλα με τη δημοσιονομική προσπάθεια και τα αποτελέσματά της, όπως καταγράφονται, η μη αναμενόμενη «απουσία» από το προσκήνιο της διοικήτριας, φέρνει στην επιφάνεια διαδικαστικής φύσεως προβλήματα και όχι μόνο. παράλληλα με τη δημοσιονομική προσπάθεια και τα αποτελέσματά της, όπως καταγράφονται, η μη αναμενόμενη «απουσία» από το προσκήνιο της διοικήτριας, φέρνει στην επιφάνεια διαδικαστικής φύσεως προβλήματα και όχι μόνο. Επί του προκειμένου, δύο τραπεζικά ιδρύματα της χώρας περιμένουν εδώ και μήνες το πράσινο φως από την Αγία Παρασκευή για τον διορισμό στελεχών τους σε καίριες για τα ίδια, αλλά και για Δεν είναι λίγες οι φορές που στελέχη της αγοράς με πρόσβαση στην ΚτΚ ψάχνουν επί ματαίω τη διοικήτρια, δίχως αποτέλεσμα, όπως λένε οι ίδιοι. όλο το σύστημα θέσεις. Όπως σχολιάζουν τραπεζικές πηγές στην «Κ», «για να θεωρηθεί ένα στέλεχος ως fit and proper δίνεται μέσα από τις διαδικασίες της ΚτΚ η τελική έγκριση. Παρόλα αυτά, αν και υπάρχει μια σχετική γραφειοκρατία, είναι μεγάλη η χρονική απόσταση από τη στιγμή που νέα πρόσωπα τόσο στον Συνεργατισμό όσο και στην Τρ. Κύπρου πλήρωσαν τις θέσεις αυτές μέχρι να έρθει η σχετική έγκριση από την Αγία Παρασκευή. Το τι μπορεί να συμβαίνει, δεν είναι σε θέση να το πει κανείς με σιγουριά». Από την άλλη, δεν είναι οι προαναφερθείσες οι μόνες υποθέσεις στις οποίες τα αντανακλαστικά της ΚτΚ καταγράφονται ως αργά. Εξίσου ασθενής ήταν και η αντίδραση στην είσοδο της EBRD (Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης) στην Ελληνική Τράπεζα, με ποσοστό 5,4% ή ποσό ύψους 10 εκατ. ευρώ. Η διαδικασία αυτή και από τις δύο πλευρές κράτησε επί μακρών μέσα από τις εκατέρωθεν διαπραγματεύσεις, αλλά, όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ, και σε αυτή την περίπτωση, αν και θεωρείται εκ των ων ουκ άνευ η ενημέρωση, καθώς και η τυπική έγκριση της συμφωνίας από την Κεντρική Τράπεζα, αυτό έγινε με μεγάλη καθυστέρηση και δίχως να υπάρχει συγκεκριμένος λόγος πίσω από τη χρονοτριβή. Οι λόγοι και εδώ να παραμένουν πίσω από το πέπλο της ασάφειας και της άγνοιας. Στα χέρια του γεν. εισαγγελέα ο φάκελος για τη διαρροή Ολοκληρώθηκαν οι έρευνες, σύμφωνα με τις πληροφορίες της «Κ», για τη διαρροή της λίστας που αφορά στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια βουλευτώνπελατών συγκεκριμένης τράπεζας. Η δημοσιοποίηση της λίστας είχε προκαλέσει τη μήνιν των εμπλεκομένων, λίγο πριν την ψήφιση του νόμου για τις εκποιήσεις. Κατάθεση επί του θέματος έχει δώσει και η ίδια η διοικήτρια της Κεντρικής. Η έρευνα ολοκληρώθηκε παρουσία εκπροσώπου της ΕΚΤ (από το δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί το σώμα στην Κύπρο), ο φάκελος έχει διαβιβαστεί στη Γενική Εισαγγελία και από εκεί και πέρα θα δοθούν οι σχετικές οδηγίες για το πώς θα προχωρήσει η διαδικασία. Τα μη εξυπηρετούμενα Η προσπάθεια εξήγησης της συμπεριφοράς ή ακόμα και της ίδιας της απουσίας εκ μέρους της κ. Γιωρκάτζη έχει γίνει πρώτο θέμα συζήτησης, τόσο σε πολιτικό, όσο και σε τραπεζικό επίπεδο. Προκύπτει δε πως πολλά είναι τα στελέχη των κομμάτων που με την υπενθύμιση της απουσίας συγκλίνουν στο στοιχείο της έκπληξης αλλά και σε επιμέρους συμπεράσματα. Ένα από αυτά, όπως ειπώθηκε στην «Κ», λέει ότι «ενώ οι τράπεζες, σύμφωνα με τα στοιχεία που η ίδια η Κεντρική εκδίδει παλεύουν με τα μη εξυπηρετούμενα που πάνε από το κακό στο χειρότερο, η ίδια δεν φαίνεται να ανησυχεί». Επί του προκειμένου, με την Κύπρο να κατέχει την αρνητική πρωτιά στα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, όπως τοποθετούνται στην «Κ» τραπεζικοί κύκλοι και άνθρωποι της αγοράς που ξέρουν από πρώτο χέρι την κατάσταση, τίθεται ζήτημα κατάλληλης ηγεσίας που να δηλώνει «παρών» σε μια δύσκολη λόγω NPL s για τις τράπεζες περίοδο, «μιας ηγεσίας που να παίρνει πρωτοβουλίες και αποφάσεις ή έστω να διαβουλεύεται με όλους στο πλαίσιο του decision making για την πορεία του χρηματοπιστωτικού συστήματος και όχι να απέχει δίχως κανείς να γνωρίζει το που βρίσκεται», όπως τονίζεται χαρακτηριστικά. Τα στοιχεία που καταγράφονται για τα μη εξυπηρετούμενα, όπως η ίδια η Κεντρική τα έδωσε στη δημοσιότητα μέχρι και τον Ιούλιο του τρέχοντος έτους είναι ανοδικά, ενώ αναμένεται και η ψήφιση για την πώληση δανείων να δώσει μια λύση. Από την άλλη, είναι γεγονός πως το ίδιο αναμενόταν να γίνει και μέσω της πτώσης των επιτοκίων, αλλά και των οδηγιών περί αναδιάρθρωσης των δανείων με πρωτοβουλίες της ΚτΚ, κάτι τέτοιο όμως μέχρι στιγμής δεν έχει καταστεί εφικτό. Η Φρανκφούρτη Είναι γεγονός πως, δεδομένων των υποχρεώσεων της κ. Γιωρκάτζη, η μετάβασή της στο εξωτερικό και δη στη Φρανκφούρτη, την έδρα της ΕΚΤ, είναι συχνή και επιβεβλημένη. Παρόλα αυτά, δεν συνοδεύεται πάντα με τα επιθυμητά αποτελέσματα, εφόσον όπως ψιθυρίζεται στο παζάρι, «πρέπει να είναι συνεχώς αρμόδιο στέλεχος στο πλευρό της, ώστε να τη συμβουλεύει κατάλληλα». Υπήρχε δε σε αυτό το πλαίσιο περίπτωση κατά την οποία αν και η ίδια η διοικήτρια βρισκόταν ήδη στη Φρανκφούρτη, χρειάστηκε να πετάξει από την Κύπρο στέλεχος της Κεντρικής, ώστε να παρευρεθεί σε σχετική ενημέρωση από και προς την ΕΚΤ. Aνοίγει στην καρδιά της παλιάς Λευκωσίας, στη Λήδρας 96, (δίπλα από παγωτά Ηράκλης) το δεύτερο Perfect U της πρωτεύουσας! Το τριήμερο από 26 μέχρι 28 Σεπτεμβρίου επισκεφτείτε το νέο κατάστημα και επωφεληθείτε έκπτωση 20% σε όλα τα προϊόντα! Perfect U ένας κόσμος γεμάτος ομορφιά και περιποίηση!

10 10-ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ_Master_cy 25/09/15 19:20 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Ο ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ ΣΤΗΝ «Κ» Ακατανόητη η σκέψη του Σιζόπουλου να ηγηθεί από τη Λεμεσό Η διαφωνία αποκήρυξης της ΔΔΟ και το μέλλον του στην ΕΔΕΚ <<<<<< Διερωτώμαι αν υπάρχει λογικό κόμμα που θα ήθελε να διακινδυνεύσει μία επαρχία στην οποία έχει υψηλά ποσοστά. Να σας θυμίσω ότι η ΕΔΕΚ είχε το 2011 το υψηλότερο όλων των εποχών, ανεβάζοντας καθοριστικά και τα παγκύπρια ποσοστά του κόμματος. Συνέντευξη στη ΜΑΡΙΝΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ Η μονομαχία Μαρίνου Σιζόπουλου και Νίκου Νικολαΐδη για την έδρα της Επαρχίας Λεμεσού φαίνεται να επαναλαμβάνεται και το Ωστόσο, αυτή τη φορά εάν ο πρόεδρος της ΕΔΕΚ ηγηθεί τελικά του ψηφοδελτίου του κόμματος από τη Λεμεσό, η μάχη κρίνεται μάταιη για τον Νίκο Νικολαΐδη. Κληθείς να σχολιάσει στην «Κ» ο βουλευτής της Λεμεσού αναφέρει ότι δεν υπάρχει λογική βάση για κανέναν πρόεδρο κόμματος να είναι υποψήφιος χωρίς σταυρό προτίμησης σε μία μονοεδρική επαρχία στην οποία εξασφαλίζει ήδη πολύ υψηλά ποσοστά, εκτός εάν θεωρεί πλέον μονοεδρική επαρχία και τη Λευκωσία. Σε αυτή την περίπτωση, αναφέρει ο κ. Νικολαΐδης, παραδέχεται «παραδέχεται εκλογική ήττα από τα αποδυτήρια». Την ίδια στιγμή ο κ. Νικολαΐδης παραθέτει μεταξύ άλλων και τη ψιθυρολογία που επικρατεί σε σοσιαλιστικούς κόλπους οι οποίοι θέλουν τον Μαρίνο Σιζόπουλο να κατεβαίνει στην Επαρχία Λεμεσού, δεχόμενος πιέσεις να εξασφαλίσει σίγουρη εκλογή συγκεκριμένων στελεχών σε άλλες επαρχίες. Δηλώνετε έτοιμος να επαναδιεκδικήσετε στην Επαρχία Λεμεσού και να νικήσετε. Το έρεισμά σας στη Λεμεσό δικαιολογεί τη μετακίνηση υποψηφιότητας του Μαρίνου Σιζόπουλου σε άλλη επαρχία; Οφείλουμε όλοι να στρατευτούμε στις επόμενες πολύ κρίσιμες βουλευτικές εκλογές για την ΕΔΕΚ. Η ηγεσία του κινήματος έχει την ευθύνη να πάρει τις αποφάσεις που θα δημιουργήσουν τις συνθήκες γι αυτή την καθολική συστράτευση, απαραίτητη προϋπόθεση για να έχει το κόμμα μια θετική προοπτική για το μέλλον. Σε ό,τι με αφορά, αναμένω ότι οι αποφάσεις της ηγεσίας θα είναι τέτοιες που να μην αποκλείουν αλλά να επιτρέπουν την πιθανότητα συνέχισης της παρουσίας μου στην επόμενη Βουλή. Η επιλογή της επαρχίας όπου θα θέσει ο ηγέτης υποψηφιότητα, πρέπει να διευρύνει τις εκλογικές πιθανότητες του κόμματός του. Δεν υπάρχει λογική βάση για κανέναν πρόεδρο κόμματος να είναι υποψήφιος χωρίς σταυρό προτίμησης, σε μια «μονοεδρική» επαρχία. Εκτός και αν όλες οι επαρχίες θεωρηθούν ότι είναι μονοεδρικές. Ωστόσο, η παραδοχή ότι και η Λευκωσία βγάζει μόνο ένα βουλευτή θα σήμαινε παραδοχή εκλογικής ήττας από τα αποδυτήρια. Γιατί αν η ΕΔΕΚ δεν εκλέξει δύο βουλευτές στη Λευκωσία, όπως κάνει παραδοσιακά, αυτό θα σημαίνει ότι τα ποσοστά του κόμματος θα έχουν υποστεί καθίζηση σε σχέση με το Όποιος το αποδέχεται αυτό, και μάλιστα α πριόρι, στέλνει το μήνυμα ότι η ΕΔΕΚ δεν έχει μέλλον. Κανένας ηγέτης δεν μπορεί να στείλει ένα τέτοιο μήνυμα. Ιδιαίτερα ο ηγέτης της ΕΔΕΚ, γιατί η ΕΔΕΚ έχει μέλλον και ο τόπος τη χρειάζεται δυνατή όσο ποτέ άλλοτε. Το 85% των ψηφοφόρων της ΕΔΕΚ στη Λεμεσό ψήφισε τον Μαρίνο Σιζόπουλο για πρόεδρο του κόμματος, στέλνοντας σαφές μήνυμα πως τον θέλει και υποψήφιό του για την Επαρχία Λεμεσού, συμφωνείτε; Αυτές οι προσεγγίσεις είναι επιφανειακές και θυμίζουν συζητήσεις φοιτητικών συλλόγων. Στις βουλευτικές εκλογές δεν ψηφίζουν μόνο τα κομματικά μέλη. Οι εσωκομματικές εκλογές έχουν τα δικά τους δεδομένα και οι βουλευτικές τα δικά τους. Δεν θα πρέπει να συγχύζεται το αποτέλεσμα μιας κομματικής εκλογικής αναμέτρησης μεταξύ δύο συγκεκριμένων κομματικών στελεχών με το τι θέλει η κοινωνία της Λεμεσού. Δεν ήμουν υποψήφιος στις πρόσφατες εσωκομματικές εκλογές. Ήμουν όμως υποψήφιος στις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές, στις οποίες οι πολίτες της Λεμεσού έστειλαν το σαφές ξεκάθαρο μήνυμά τους. Αναφέρατε πως οι αποφάσεις για τις εκλογές θα πρέπει να παρθούν με γνώμονα την ενότητα. Αν ο ανθυποψήφιός σας είναι ο Μαρίνος Σιζόπουλος, το ερμηνεύετε ως κίνηση αποκλεισμού σας; Αυτή την απόφαση θα την κρίνουν τα μέλη οι ψηφοφόροι της ΕΔΕΚ, και η ευρύτερη κοινωνία. Δε μπορώ όμως να σκεφτώ κανένα βάσιμο λόγο για να παρθεί μια τέτοια απόφαση. Διερωτώμαι αν υπάρχει λογικό κόμμα που θα ήθελε να διακινδυνεύσει μια επαρχία στην οποία έχει ψηλά ποσοστά. Να σας θυμίσω ότι η ΕΔΕΚ είχε το 2011 το υψηλότερο όλων των εποχών, ανεβάζοντας καθοριστικά και τα παγκύπρια ποσοστά του κόμματος. Μία απόφαση που δεν θα ελάμβανε υπόψη αυτά τα δεδομένα, δεν θα μπορούσε να μην της αποδοθούν κίνητρα που δεν έχουν να κάνουν με το συμφέρον της ΕΔΕΚ. Καλείτε, ευθέως τον πρόεδρο να κατέβει σε άλλη Επαρχία ούτως ώστε να διασφαλιστεί η ενότητα Πιστός στην ΕΔΕΚ, όποια κι αν είναι η απόφαση της ηγεσίας, δηλώνει ο Νίκος Νικολαΐδης, κλείνοντας τα στόματα που κάνουν λόγο για βλέψεις και για άλλους πολιτικούς χώρους. και να αποφευχθούν κινήσεις αποκλεισμού; Δεν θα πω εγώ στον πρόεδρο σε ποια επαρχία να είναι υποψήφιος, ξέρει ποιο είναι το συμφέρον του κόμματος. Το συμφέρον του κόμματος είναι να παρθούν αποφάσεις που να στηρίζουν και να αυξάνουν την εκλογική του δύναμη. Είναι αδιανόητο και ανεπίτρεπτο να υπάρξουν άλλες σκοπιμότητες. Πρέπει να τύχει σεβασμού η άποψη της κοινωνίας. Δεν πρέπει να ψιθυρίζεται, κάτι που δεν θέλω να πιστέψω, ότι ο πρόεδρος πιέζεται ή έχει δεσμεύσεις να κάνει επιλογές για να εξασφαλιστεί η σίγουρη εκλογή συγκεκριμένων στελεχών, έστω και αν αυτό θα είχε καταστροφικές συνέπειες για το κόμμα. Η διαφωνία Είστε από τα λίγα στελέχη της ΕΔΕΚ που εξέφρασαν τη διαφωνία τους με την πρόταση της ηγεσίας να αποκηρύξει το κόμμα τη ΔΔΟ. Εξέφρασα τη διαφωνία μου την ώρα που έπρεπε και με τον τρόπο που έπρεπε, ανοικτά, έντιμα και καθαρά. Υπάρχει απόλυτος σεβασμός προς την απόφαση της πλειοψηφίας, όμως εξακολουθώ να πιστεύω ότι η θέση μου είναι ορθή. Χωρίς να διαφωνώ ότι η ορολογία ΔΔΟ υποκρύπτει κινδύνους διχοτομικών ερμηνειών από τους αντιπάλους μας, πιστεύω πως το κόστος από μια κίνηση που θα φαινόταν ως υπαναχώρηση από ένα πλαίσιο όρων, ψηφισμάτων και αποφάσεων για το Κυπριακό στη βάση των οποίων συζητούμε τις τελευταίες δεκαετίες θα ήταν πολύ πιο μεγάλο και πιο καταστροφικό για την πατρίδα μας. Πόσο χώρο και λόγο έχει να πολιτεύεται η μετριοπαθής τάση σε ένα κόμμα σκληρής γραμμής που η συντριπτική πλειοψηφία έχει αποκηρύξει τη ΔΔΟ; Η εμπειρία μου από την καθημερινή επαφή με τον κόσμο, είναι ότι η θέση που πήρε το πρόσφατο έκτακτο συνέδριο δεν εκφράζει τους προβληματισμούς και ανησυχίες μιας τεράστιας μερίδας των μελών, ψηφοφόρων και φίλων της ΕΔΕΚ. Αυτό δεν πρέπει να παραγνωρίζεται, όπως επίσης και το γεγονός ότι η ΕΔΕΚ, ως το σοσιαλιστικό κίνημα της Κύπρου, είναι μία πολύ πιο ευρύτερη έννοια από την οποιασδήποτε συνεδριακή απόφαση, η οποία απόφαση είναι ασφαλώς σεβαστή. Η ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ ΕΔΕΚ είναι μια ολόκληρη ιστορία εθνικών και δημοκρατικών αγώνων, μια φιλοσοφία και μια στάση ζωής. Είναι αυτά τα στοιχεία που μας προσφέρουν και την επαρκή δικαιολογία και το κουράγιο να αγωνιζόμαστε μέσα από τις τάξεις της ΕΔΕΚ. Εάν ο κ. Σιζόπουλος κατέβει στη Λεμεσό, ποιο το πολιτικό μέλλον του Νίκου Νικολαΐδη; Δεν είμαι πολιτικός νάρκισσος για να θεωρώ ότι η παρουσία μου στα έδρανα της Βουλής είναι αυτοσκοπός και πρέπει να διασφαλιστεί έναντι οποιουδήποτε τιμήματος. Πάνω απ όλα είναι οι αρχές και οι αξίες του καθενός. Δεν χρειάζομαι καμιά καρέκλα για να υπηρετώ τα πιστεύω μου και τις αρχές μου, όπως απέδειξα όταν παραιτήθηκα από υπουργός το Ασφαλώς δεν εγκαταλείπω ένα χώρο, του οποίου τις αρχές και αξίες υπηρέτησα για 40 χρόνια. Σωρεία σκανδάλων πλήττουν τους θεσμούς. Ποια η πρακτική συμβολή της Επιτροπής Θεσμών στην πορεία κάθαρσης; Δυστυχώς η πατρίδα μας πέρα από την οικονομική και την κοινωνική κρίση βρίσκεται και σε πρωτοφανή κρίση θεσμών και καλείται να τη διαχειριστεί ένα πολιτικό σύστημα που μαστίζεται από μια εξίσου βαθειά κρίση. Ο ρόλος της Βουλής είναι καθοριστικός και οι ευθύνες της αρμόδιας Επιτροπής Θεσμών είναι βαριές. Οφείλει μέσα στο πλαίσιο άσκησης δημόσιου ελέγχου, με σοβαρότητα και επιστημονική προσέγγιση, να αγγίξει την ουσία όλων αυτών των σκανδάλων, με γνώμονα το δημόσιον συμφέρον, επισπεύδοντας τις διαδικασίες που θα οδηγήσουν στην επιβαλλόμενη κάθαρση. Ζητείται λύση για όσους πάνε φυλακή για χρέη Υπάρχουν ορισμένες διαδικασίες τις οποίες οι πολίτες πρέπει ν ακολουθούν, τονίζει ο υπουργός Δικαιοσύνης Ιωνάς Νικολάου Της ΦΡΟΣΩΣ ΒΙΟΛΑΡΗ Η οικονομική κρίση έχει αλλάξει άρδην την καθημερινότητα και τα δεδομένα στις ζωές πολλών συνανθρώπων μας. Οφειλές προς το Δημόσιο, που τακτοποιούνταν εντός χρονοδιαγραμμάτων και χωρίς καθυστερήσεις, έχουν μετατραπεί σε ερινύες που κυνηγούν αρκετούς, οι οποίοι δεν είναι σε θέση, πλέον, να καταβάλουν τα απαιτούμενα ποσά. Το γεγονός ότι πολλοί συμπολίτες μας καταλήγουν να περνούν την πύλη των Κεντρικών Φυλακών, αρκετές φορές για ποσά μερικών εκατοντάδων ευρώ, έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις, τον τελευταίο καιρό. Αφορμή για να δουν το φως της δημοσιότητας αρκετές ιστορίες της διπλανής πόρτας είναι το ξέσπασμα των ανθρώπων αυτών σε κοινωνικού περιεχομένου εκπομπές, αλλά ακόμα και η αποφυλάκισή τους, με τη συμβολή ανθρώπων που θέλουν να κρατήσουν την ανωνυμία τους και που αρκετά συχνά αναλαμβάνουν να καταβάλουν οι ίδιοι το απαιτούμενο ποσό. Μάλιστα, είναι καταγραμμένες οι περιπτώσεις που αυτοί οι άνθρωποι πηγαίνουν οι ίδιοι στις Κεντρικές Φυλακές και ζητούν να πληρώσουν το πρόστιμο που στέρησε την ελευθερία σε έναν άλλο άνθρωπο. Τα περιστατικά αυτά είναι καθημερινά σχεδόν, εφόσον οικογενειάρχες του μόχθου και του μεροκάματου βρίσκονται ήδη στη φυλακή. Η «Κ» ενημερώθηκε για οικοδόμο που χρωστούσε 300 ευρώ ή για άνεργο οικογενειάρχη που είχε οφειλές της τάξεως των ευρώ. Σε άλλες περιπτώσεις, αρκετοί είναι και οι επιχειρηματίες εκείνοι που έχουν προσφέρει θέσεις εργασίας σε πολίτες Πολλοί είναι εκείνοι που σπεύδουν ανώνυμα στις φυλακές για να δουν πώς μπορούν να βοηθήσουν εκείνους που έχασαν την ελευθερία τους για λίγα ευρώ. που αποφυλακίζονται και είναι πλέον άνεργοι, προσπαθώντας να αμβλύνουν το πρόβλημα και να μην υπάρξει επόμενη φορά. Σημειώνεται ότι οι χρηματικές αυτές οφειλές αφορούν στις πλείστες των περιπτώσεων πληρωμές στον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας, στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις, καθώς επίσης και στον Φόρο Εισοδήματος. Τι λέει το Υπουργείο Η «Κ» επικοινώνησε με τον αρμόδιο υπουργό κ. Ιωνά Νικολάου, ο οποίος έχει γνώση του θέματος, αλλά και των διαστάσεων που αυτό παίρνει σε καθημερινή βάση. Προκρίνει, εντούτοις, πως υπάρχουν οι διαδικασίες, οι οποίες αναλύονται στο πλαίσιο του ρεπορτάζ, ώστε να μη βρίσκονται Αφορμή για να δουν το φως της δημοσιότητας αρκετές ιστορίες είναι το ξέσπασμα των ανθρώπων αυτών σε κοινωνικού περιεχομένου εκπομπές, αλλά ακόμα και η αποφυλάκισή τους με τη συμβολή ανθρώπων που θέλουν να κρατήσουν την ανωνυμία τους. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ «Παροτρύνουμε τον κόσμο, προκειμένου να διευκολυνθεί, να ακολουθήσει τις διαδικασίες αυτές», τονίζει ο υπουργός Δικαιοσύνης. στη θέση αυτή άνθρωποι που χρωστούν μερικές εκατοντάδες ευρώ. «Παροτρύνουμε τον κόσμο προκειμένου να διευκολυνθεί, να ακολουθήσει τις διαδικασίες αυτές», τονίζει ο υπουργός Δικαιοσύνης, αλλά παράλληλα καυτηριάζει και την αμέλεια αρκετών συμπολιτών μας, ως προς την έλλειψη ενημέρωσης για το τι μπορούν να κάνουν και σε ποιες ενέργειες να προχωρήσουν. Σύμφωνα με τον κ. Νικολάου, αλλά και με όσα μέχρι στιγμής έχουν γίνει γνωστά, προκειμένου να μην οδηγηθεί κάποιος πολίτης στις φυλακές για σκοπούς οφειλών στο Δημόσιο, υπάρχει μια προβλεπόμενη διαδικασία η οποία έχει απλοποιηθεί. Παρέχονται, έτσι, εναλλακτικές δυνατότητες αποπληρωμής. Αφότου Έντονες και οι πολιτικές αντιδράσεις Καθώς το θέμα επανέρχεται στην επικαιρότητα, θέση παίρνουν και τα πολιτικά κόμματα, που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις φυλακίσεις ανέργων για πρόστιμα, όπως καταγράφονται και σε καθημερινή βάση από τα μέσα ενημέρωσης. Επί της ουσίας, υπάρχουν και βρίσκονται υπό μελέτη συγκεκριμένες προτάσεις που προνοούν και κοινωνική εργασία αντί φυλάκισης για οφειλές, ενώ οι αρμόδιες δικαστικές αρχές βρίσκονται σε επικοινωνία με την Πολιτεία, ώστε να βρεθεί μια άλλη οδός για τους ανθρώπους αυτούς. παρέλθει ο προβλεπόμενος χρόνος αποπληρωμής του προστίμου, η Αστυνομία θα αναζητήσει τον πολίτη, προκειμένου να πληρώσει το πρόστιμο. Στο σημείο αυτό το ένταλμα προνοεί σύλληψη και φυλάκιση του παραβάτη. Πολίτης που έχει λάβει παρόμοιο ένταλμα έχει τη δυνατότητα να αποταθεί στο Δικαστήριο για διακανονισμό της πληρωμής με μηνιαίες δόσεις, σε περίπτωση που το ποσό είναι μεγάλο (π.χ. εντάλματα Κοινωνικών Ασφαλίσεων). Ο πολίτης, επίσης, έχει ακόμα τη δυνατότητα να αποταθεί με επιστολή στον γενικό εισαγγελέα, εξηγώντας τους λόγους αδυναμίας στην πληρωμή του προστίμου. Οι πιο πάνω διακανονισμοί παρέχουν στους πολίτες μια δεύτερη ευκαιρία στην ουσία, η οποία μπορεί να αποτρέψει το γεγονός της φυλάκισης για χρηματικές οφειλές. Προσωπικές ιστορίες Κοινή συνισταμένη των ανθρώπων που δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις οικονομικές τους απαιτήσεις είναι η ανεργία και οι παρενέργειες εν συνόλω της οικονομικής κρίσης. Ο αριθμός όσων φυλακίζονται για οικονομικές οφειλές τείνει να παρουσιάζει αυξομείωση με τις περιπτώσεις ν αντιμετωπίζονται, αλλά και να επανέρχονται όσο περνάει ο καιρός. Συγκεκριμένες υποθέσεις ανθρώπων που έφτασαν στην «Κ» κάνουν λόγο για βιοπαλαιστές που έχασαν τη δουλειά τους εξαιτίας της κρίσης και έκτοτε δεν επανέκαμψαν. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη οξύτερο, εφόσον καταγράφονται περιπτώσεις που οι γονείς των ανθρώπων που χρωστούν προσπαθούν με τις μικρές τους συντάξεις να βοηθήσουν όσο μπορούν κάθε τέλος του μήνα, με τη μάχη όμως να είναι άνιση. Υπάρχουν δε και οι συγκλονιστικές περιπτώσεις ανθρώπων που αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας και, βρισκόμενοι σε περιβάλλον εγκλεισμού, είναι λίγες οι δυνατότητες που έχουν, ώστε να διευθετήσουν το χρέος τους. Τόσο οι αρμόδιοι φορείς με τους οποίους επικοινώνησε η «Κ» όσο και κοινωνικές ομάδες που έχουν έμπρακτα υπερθεματίσει επί τούτου σε όλους τους τόνους επισημαίνουν πως η πολιτεία και η δικαιοσύνη πρέπει να αναζητήσει και να βρει τρόπους με τους οποίους όλα τα παραπάνω θα σταθμίζονται με τους ανθρωπιστικούς παράγοντες που διέπουν μια ευνομούμενη πολιτεία.

11 11- EPIKAIROTHTA_Master_cy 25/09/15 22:08 Page 11 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 11 Το ΑΚΕΛ σε επανάκτηση του χαμένου εδάφους Οι αντίθετοι δρόμοι με τον Νικόλα Παπαδόπουλο και η στήριξη λύσης με τον Νίκο Αναστασιάδη στο τιμόνι της διαπραγμάτευσης Της ΜΑΡΙΝΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ Η επιβεβαίωση των διαχρονικών θέσεων του ΑΚΕΛ, του δίνει την ευκαιρία να ξεφύγει από την άμυνα και να επανέλθει στην επίθεση. Οι αλλοτινές εποχές πολιτικής απομόνωσης τείνουν να παρέλθουν για το κόμμα της Αριστεράς. Το τέλος του εκλογικού συνεδρίου σηματοδότησε για το κόμμα την απαρχή μιας νέας πολιτικής περιόδου, που ξεμπερδεύοντας πια από τα βαρίδια του παρελθόντος, βγαίνει σύμφωνα με κομματικά στελέχη ενισχυμένο, με ιδεολογική και ψυχική ενότητα. Λίγους μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές, εσωτερικές δημοσκοπήσεις δίνουν στο ΑΚΕΛ λόγους να χαμόγελα με ανακούφιση, καθώς όπως αναφέρουν στελέχη οι διαχρονικές θέσεις του στο Κυπριακό τείνουν να επιβεβαιώνονται. Ο μακρύς και δύσκολος πολιτικός χειμώνας σιγά-σιγά ολοκληρώνεται και το κόμμα βρίσκεται πλέον σε τροχιά επανάκτησης του χαμένου εδάφους, συσπείρωσης των ψηφοφόρων του χωρίς να αποκλείει ερείσματα νέων ψηφοφόρων από άλλα κόμματα του ενδιάμεσου. Αν και ο δρόμος είναι ακόμα μακρύς και δύσκολος, το κόμμα της Αριστεράς επιχειρεί να βγει σε τροχιά επίθεσης στην οικονομία, να ανοίξει γέφυρες επικοινωνίας με άλλα κόμματα, να ελιχθεί πολιτικά και να σταματήσει τελικά τα όποια αντιλαϊκά μέτρα εντός κοινοβουλίου. Παρά τα πολιτικά του ανοίγματα, ιδιαίτερα με την ΕΔΕΚ και τους Οικολόγους το ΑΚΕΛ ξεκαθαρίζει, πως οι δρόμοι με το άλλοτε κόμμα συνεργασίας, το ΔΗΚΟ, είναι εκ διαμέτρου αντίθετοι προμηνύοντας δύσκολη ως και αδύνατη την πιθανότητα μελλοντικής συνεργασίας των δύο κομμάτων. Οι επόμενοι μήνες χαρακτηρίζονται κρίσιμοι και θα καταδείξουν αν το ΑΚΕΛ έχει όντως καταφέρει να απεγκλωβιστεί από τη σκοτεινή τετραετία και να επαναφέρει την παλιά πολιτική του αίγλη. Στο ΑΚΕΛ έχουν αντιληφθεί πως για τον φραγμό των «αντιλαϊκών» πολιτικών θα πρέπει να μπουν στο κοινοβουλευτικό παιχνίδι των ελιγμών και της διαπραγμάτευσης με στόχο την ανάκτηση της πλειοψηφίας. «Εγγυητής» στο Κυπριακό; Μπορεί το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης χωρίς σημαντικό πολιτικό κόστος να στηρίξει την κυβέρνηση Αναστασιάδη, που καθημερινά τη χαρακτηρίζει ως την πλέον αναξιόπιστη σε ένα μείζονος σημασίας ζήτημα για τον τόπο που δεν είναι άλλο από το Κυπριακό; Στα ανώτατα δώματα της Εζεκίας Παπαϊωάννου γνέφουν καταφατικά, πρώτα και κύρια επειδή το ΑΚΕΛ είναι ένα κόμμα πολιτικής ευθύνης που παραμερίζει μικροκομματικές σκοπιμότητες και κατά δεύτερο γιατί στην ουσία, είναι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης που στηρίζει τη δεδομένη στιγμή τις διαχρονικές θέσεις και αξίες του ΑΚΕΛ στο Κυπριακό και όχι το αντίστροφο. Σε αυτό το σημείο αξίζει να σημειωθεί πως δημοσκόπηση την οποία διενήργησε το κόμμα τον περασμένο Ιούλιο δείχνει το ΑΚΕΛ με αναγωγή να φτάνει το 30%, μειώνοντας σημαντικά την ψαλίδα με τον ΔΗΣΥ, καθώς αποκτούν πλέον 1-1,5 μονάδα διαφορά. Όπως έχει καταγραφεί και παλαιότερα το 85% των ΑΚΕ- Λικών ψηφοφόρων του 2011 συμφωνεί με την πολιτική του κόμματος στο Κυπριακό. Ένα σημαντικό ποσοστό, καθώς στο κόμμα της Αριστεράς διαβλέπουν ότι κερδίζουν παλαιότερους ψηφοφόρους τους οποίους είχαν απολέσει κατά την πορεία του χρόνου αλλά και νέους, οι οποίοι προέρχονται από κόμματα που ακολουθούν πλέον σκληρή γραμμή στο Κυπριακό. Δίδουν την ανάγνωση συνεπώς πως οι διαχρονικές θέσεις του κόμματος, επιβραβεύονται κατά κάποιο τρόπο, αφού ακόμα και ο ΔΗΣΥ ο οποίος επέκρινε για χρόνια την πολιτική ΑΚΕΛ στο Κυπριακό, ταυτίζεται πλέον μαζί του. Το στοίχημα για την ηγεσία, είναι να πείσει τους αριστερούς εκείνους κύκλους που έστω και σιωπηρά βλέπουν με ιδιαίτερη καχυποψία την πλήρη στήριξη του ΑΚΕΛ στον Νίκο Αναστασιάδη. Ελιγμοί συνεργασίας Και όσο κι αν το Κυπριακό αποτελεί λίγο πολύ γνωστό πεδίο για το ΑΚΕΛ, το στοίχημα για το κόμμα είναι να αποκτήσει πλέον δυναμική και στην οικονομία. Ήδη εξαιτίας της διασύνδεσης της οικονομικής κρίσης με τη διακυβέρνηση Χριστόφια, βρέθηκε για πολύ καιρό στο στόχαστρο πολιτικών δυνάμεων και της κοινής γνώμης για τις οικονομικές πολιτικές. Το θετικό σύμφωνα με στελέχη, είναι ότι πλέον αντιστρέφεται το κλίμα, καθώς βάσει και των τελευταίων δημοσκοπήσεων κατά τις οποίες ένα μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης (25%) εμπιστεύεται το ΑΚΕΛ στην προάσπιση των συμφερόντων της, αφήνοντας πίσω τον ΔΗΣΥ (20%). ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Αυτό φαίνεται να δίνει το έναυσμα στο κόμμα μετά τη χρόνια απομόνωσή του να ξεφύγει από το πεδίο της άμυνας και να μετακινηθεί στην επιθετική πολιτική. Μπορεί συνεπώς το ΑΚΕΛ να βγει δυναμικά και να σταματήσει εν τέλει κυβερνητικές «αντιλαϊκές» πολιτικές; Στους κόλπους της Αριστεράς αντιλαμβάνονται πως ο δρόμος είναι μακρύς και δύσκολος, καθώς στο κοινοβουλευτικό παιχνίδι επιβάλλεται να έχεις την πλειοψηφία. Ένα παιχνίδι που το γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα ο Αβέρωφ Νεοφύτου. Έστω και με καθυστέρηση, το ΑΚΕΛ επιλέγει να ξεφύγει από τον μονοκομματισμό της άρνησης, χωρίς ωστόσο να προβεί σε αιματηρούς για τα συμφέροντα των πολιτών συμβιβασμούς. Την αρχή των κοινοβουλευτικών ελιγμών έκανε άλλωστε με την πρόταση για κλιμακωτή έκπτωση στον φόρο ακίνητης ιδιοκτησίας, εξασφαλίζοντας μεγαλύτερη έκπτωση στους μικρούς ιδιοκτήτες, διασφαλίζοντας, ωστόσο, και έκπτωση για τους μεγαλοϊδιοκτήτες σε μία προσπάθεια να προσελκύσει και τις υπόλοιπες δυνάμεις. Μία πρόταση που δεν βρήκε την απήχηση της πλειοψηφίας αλλά κέρδισε την ΕΔΕΚ και τους Οικολόγους. Ήδη στα ανώτατα δώματα του ΑΚΕΛ προετοιμάζονται από καιρό για να θέσουν φραγμό στις ιδιωτικοποιήσεις, αναλαμβάνουν συναντήσεις διαβουλεύσεις διαπραγματεύσεις με τα υπόλοιπα κόμματα ούτως ώστε να βρεθεί η χρυσή τομή και να αποφευχθεί «ξεπούλημα των ημικρατικών». Σε πορεία αντίστροφη Στα ανώτατα δώματα του ΑΚΕΛ αντιλαμβάνονται πως το κόμμα, έστω και αργά εγκαταλείπει την πολιτική του απομόνωση, βρίσκοντας συχνά συγκλίσεις με ΕΔΕΚ και Οικολόγους. Μπορούν να υπάρξουν ωστόσο παρόμοιες συγκλίσεις και με το ΔΗΚΟ; Η απάντηση θα μπορούσε να ήταν διαφορετική ένα χρόνο πριν, όταν ο Νικόλας Παπαδόπουλος από το σύντομο πέρασμά του στο αντιμνημονιακό μπλοκ φλέρταρε με το ΑΚΕΛ, αναμοχλεύοντας θύμισες της τριμερούς και ενισχύοντας τους κύκλους που έκαναν λόγο για σύμπλευση ΑΚΕΛ-ΔΗΚΟ για το Πλέον, στους κόλπους της Αριστεράς βλέπουν σκωπτικά ένα τέτοιο σενάριο. Ένα σενάριο που όπως αναφέρουν απομακρύνεται μέρα με τη μέρα, καθώς ο Νικόλας Παπαδόπουλος έχει επιλέξει να έρθει σε ευθεία ρήξη με το ΑΚΕΛ και να ακολουθεί ιδεολογικά μονοπάτια αντίθετα. «Το ΔΗΚΟ κατά κανόνα εξυπηρετεί τα μεγάλα συμφέροντα», αναφέρουν κομματικοί κύκλοι, επισημαίνοντας πως πλέον όποιος αναλάβει την ηγεσία στο κόμμα του κέντρου, είτε θα φλερτάρει με την κυβέρνηση Αναστασιάδη είτε με τον Δημοκρατικό Συναγερμό. Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η Ο Αντικαρκινικός Σύνδεσμος Κύπρου, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Μέρας Ανακουφιστικής Φροντίδας, θέλοντας να αποδώσει ιδιαίτερη τιμή προς δυο εξαίρετα Μέλη του, το Δημήτρη Σουλιώτη και τη Χέλεν Σωτηρίου, οργανώνει εκδήλωση προς τιμή τους την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, 2015 η ώρα στην αίθουσα εκδηλώσεων του Συνδέσμου «Νεόφυτος & Δώρα Δημητρίου» στη Λευκωσία. Ο Δημήτρης Σουλιώτης και η Χέλεν Σωτηρίου εργάστηκαν με συνέπεια, ζήλο και υπευθυνότητα, από την ίδρυση του Αντικαρκινικού Συνδέσμου Κύπρου, το 1971 μέχρι το τέλος της ζωής τους και υπηρέτησαν το όραμα τους που δεν ήταν άλλο από τον κύριο σκοπό και στόχο του Συνδέσμου, να ενημερώσουν το ευρύ κοινό για την ασθένεια του καρκίνου και να το ευαισθητοποιήσουν πάνω σε θέματα πρόληψης και θεραπείας. Παράλληλα με τον ίδιο ζήλο ενίσχυαν τις προσπάθειες του Συνδέσμου για συνεχή αναβάθμιση των προγραμμάτων του ώστε να προσφέρει, δωρεάν, ποιοτικές υπηρεσίες φροντίδας και περίθαλψης σε καρκινοπαθείς για μια καλύτερη ποιότητας ζωής. Η προσφορά του Δημήτρη Σουλιώτη και της Χέλεν Σωτηρίου είχε διάρκεια, συνέπεια, υπευθυνότητα και σεμνότητα. Ο Αντικαρκινικός Σύνδεσμος Κύπρου οφείλει ένα μεγάλο ευχαριστώ και απέραντη ευγνωμοσύνη σ αυτούς που άνοιξαν τον δρόμο, υπηρέτησαν ακούραστα, με ανιδιοτέλεια και ανέδειξαν το φιλανθρωπικό του έργο. Καλούμε όλους για να τιμήσουμε τη μνήμη των δύο ξεχωριστών Επιστημόνων/Γιατρών αλλά και Οραματιστών, που με θάρρος και τόλμη εργάστηκαν και πέτυχαν να θέσουν τα θεμέλια της Ογκολογίας στη Κύπρο και το θέμα καρκίνος να αντιμετωπιστεί από όλες τις πλευρές του, Ενημέρωση, Πρόληψη, Διάγνωση, Θεραπεία και Φροντίδα. ΑΝΤΙΚΑΡΚΙΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΚΥΠΡΟΥ

12 12-PARAPOLITIKA_Master_cy 25/09/15 21:24 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Οι Αυστριακοί συνοριακοί ερεύνησαν τον Κασουλίδη Οι Τούρκοι επιχειρηματίες Είναι άξιον απορίας το γεγονός ότι οι πολιτικές ηγεσίες των λεγόμενων κομμάτων του Κέντρου, που στο κέντρο θέλουν να βρίσκονται και στα άκρα έχουν καταλήξει, εξανέστησαν όταν άκουσαν τον Μουσταφά Ακιντζί να λέει για επαφές του Προέδρου Αναστασιάδη με Τούρκους επιχειρηματίες. Κι αυτό γιατί τους εν λόγω Τούρκους επιχειρηματίες τους συνάντησε σήμερα ο υπουργός Εξωτερικών Ιωάννης Κασουλίδης, ο Κύπριος πρέσβης στη Ρώμη Τάσος Τζιωνής και άνθρωποι του επιχειρηματικού κόσμου και το θέμα ήταν γνωστό και στους πολιτικούς αρχηγούς. Ωστόσο, η κοντή μνήμη που υπηρετεί μάλλον τα στενά κομματικά συμφέροντα δεν πολυενδιαφέρεται αν βλάπτει σοβαρά την εθνική υπόθεση. Αλλά, θα μου πείτε «ποιος ακούει και ποιος ενδιαφέρεται, για έναn κόσμο που βράζει και φλέγεται». Ουδείς υπεράνω του νόμου Μια κι ο λόγος μας έφερε και στον υπουργό Εξωτερικών να σας πούμε και μια πρόσφατη και πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία, που δείχνει και τον χαρακτήρα του ανδρός. Αντάμωσαν την Τρίτη στο αεροδρόμιο της Βιέννης, περιμένοντας την πτήση των αυστριακών αερογραμμών για τη Νέα Υόρκη, ο υπουργός Εξωτερικών Ιωάννης Κασουλίδης, η διευθύντρια του γραφείου του Κούλα Σοφιανού, ο προερχόμενος από την Μπρατισλάβα πρέσβης Ανδρέας Μαυρογιάννης, κι ο ομογενής εξ Αμερικής Χαμπής Νικολάου. Κι ενώ προσέρχονταν στον έλεγχο των διαβατηρίων, οι Αυστριακοί συνοριοφύλακες κάλεσαν για έρευνα τον Κύπριο υπουργό Εξωτερικών. Αφού τελείωσε η συγκεκριμένη έρευνα, του έκαναν έλεγχο αποσκευών και τις συνηθισμένες ερωτήσεις, «αν ετοίμασε κάποιος άλλος τη βαλίτσα σου» και τα σχετικά. Θα έλεγα ότι είναι πολύ ασυνήθιστο εκ μέρους των Αυστριακών, αφού ο υπουργός κρατούσε το διπλωματικό του διαβατήριο, όπου αναγράφεται, εμφανώς, η ιδιότητά του. Έγινε η σχετική πλάκα από τον Χαμπή, ακούστηκαν και υποδείξεις πως πρέπει να γίνουν διαβήματα προς την αυστριακή κυβέρνηση, όμως ο Ιωάννης Κασουλίδης ανένδοτος. Ούτε καν έδειξε ενοχλημένος από τον έλεγχο και ούτε θεώρησε πως έπρεπε λόγω της ιδιότητάς του να εξαιρεθεί. Ανένδοτος ο γιατρός Ο αδελφός Ιανός εξ Αμερικής, που έχει σήμερα το πάνω χέρι στη στήλη, έμαθε τα καθέκαστα και συνομίλησε με τον υπουργό Κυρίες και κύριοι, η στήλη σας παρουσιάζει την 33χρονη Τουρκοκύπρια σχεδιάστρια μόδας Ζερρίν, με σπουδές στις Ηνωμένες Πολιτείες, παντρεμένη με αρχιτέκτονα, η οποία και κοσμεί το εξώφυλλο του μηνιαίου περιοδικού MUST που κυκλοφορεί. Α, και μία λεπτομέρεια, η Ζερρίν είναι η μικρότερη από τις τρεις θυγατέρες του Τ/κ ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί! Εξωτερικών, ο οποίος επανέλαβε τα ίδια. Ήταν ένας τυχαίος έλεγχος που γίνεται στα αεροδρόμια και τον δέχθηκε χωρίς ενόχληση. Εξάλλου είπε είναι γνωστό πως όταν ταξιδεύει, δεν χρησιμοποιεί την υπουργική του ιδιότητα για να αποφεύγει ελέγχους και να χρησιμοποιεί το VIP. Κι ο Ιανός το επιβεβαιώνει με τη φωτογραφία που τράβηξε στο αεροδρόμιο Λάρνακας, με τον κ. Κασουλίδη χαμογελαστό να περιμένει στην ουρά για τον έλεγχο. Στο ερώτημα αν θα γίνει κάποιο διάβημα, απάντησε αρνητικά. Υπάρχουν κανόνες Ο Ιανός, πάντως, έχει τη γνώμη ότι αν υποβαλλόταν σε σωματικό έλεγχο στη Λάρνακα ο Αυστριακός υπουργός Εξωτερικών, δεν θα έβλεπε το θέμα έτσι χαλαρά. Υπάρχουν διεθνή στάνταρντ στις μετακινήσεις κυβερνητικών αξιωματούχων. Και, όπως είναι φυσικό, στις διάφορες χώρες οι διπλωματικές σχέσεις είναι αμοιβαίες. Όπως και να έχει το πράγμα, καλό είναι η αυστριακή κυβέρνηση να ξέρει τι συνέβη, αν μη τι άλλο, αν ποτέ κάποιος Κύπριος αστυνομικός στο αεροδρόμιο δεν επιδείξει ανάλογη ευαισθησία, να το αντιμετωπίσουν κι αυτοί με την ίδια διάθεση που έδειξε ο Ιωάννης Κασουλίδης. Οι Αμερικανοί Με την ευκαιρία να πούμε ότι η χώρα που δείχνει τη μικρότερη ευαισθησία είναι οι ΗΠΑ. Με εξαίρεση τους ηγέτες χωρών, όλοι οι άλλοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι υπόκεινται σε έλεγχο. Όταν φτάνουν στις ΗΠΑ, αν δεν υπάρχουν πολιτικές διασυνδέσεις με τις αστυνομικές αρχές των αεροδρομίων, δεν προσφέρεται καμία από τις εξυπηρετήσεις που απολαμβάνουν οι επισκεπτόμενοι την Κύπρο Αμερικανοί επίσημοι, ακόμη και οι χαμηλόβαθμοι. Κάποτε ο μακαρίτης Τάσσος Παπαδόπουλος έκανε ένα «μικροκαψόνι» στους Αμερικανούς και έτσι κατά καιρούς η Λευκωσία δεν κάνει το χατίρι των Αμερικανών σε χαμηλόβαθμους αξιωματούχους. Το ορθότερο, πάντως, στο θέμα αυτό θα ήταν να υπάρχει συμφωνία αμοιβαιότητας, προς αποφυγή παρεξηγήσεων. Στην «Πόλη των Ανέμων» Είκοσι πέντε χρόνια είχε να επισκεφθεί το Σικάγο ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας και πολλές φορές η κυπριακή παροικία της πόλης εξέφραζε παράπονο προς τη Λευκωσία. Εύλογο παράπονο, καθώς, παραδοσιακά, η «Πόλη των Ανέμων» αναδείκνυε τους σημαντικότερους ηγέτες της ελληναομερικανικής κοινότητας, όπως οι αείμνηστοι Άντριου Άθενς και Θεόδωρος Σπυρόπουλος, ο Χρήστος Τομαράς κ.ά. Όμως και η νεότερη γενιά της ομογένειας του Σικάγου είναι αξιόλογη και αναδείχθηκε στην πρώτη γραμμή την τελευταία οκταετία, χάρη στη στενή σχέση του Αλέξη Γιαννούλια με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα. Από την ομάδα των ομογενών υποστηρικτών του Ομπάμα προέκυψε η οργάνωση «Συμβούλιο Ελληνοαμερικανικής Ηγεσίας» (HALC), με εκτελεστικό διευθυντή τον πολιτικό διευθυντή του Αλέξη Γιαννούλια, Έντι Ζεμενίδη και ιδρυτή και μεγάλο χρηματοδότη, τον Νίκο Μούγιαρη. Η HALC σήμερα συσπειρώνει τη νεότερη γενιά της Ομογένειας και μετά το Κυπριακό που έχει ως προτεραιότητα προωθεί τη βοήθεια προς την Ελλάδα, την υπεράσπιση του Πατριαρχείου, τη στενή σχέση με τις αμερικανοεβραϊκές οργανώσεις και την προώθηση ομογενών πολιτικών. Ο Έντι Ζεμενίδης ήταν αυτός που έπεισε τον Πρόεδρο Αναστασιάδη να επισκεφθεί το Σικάγο. Είχε προηγηθεί επίσκεψη Κασουλίδη πέρυσι. Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης έμεινε απόλυτα ικανοποιημένος από τις επαφές Ο ΗΡΩΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ Κώστας Κληρίδης Ο γενικός εισαγγελέας Κώστας Κληρίδης, που ήρθε τραγικά στην επικαιρότητα με τον θάνατο του τέως υπουργού Άμυνας Κώστα Παπακώστα, ιδιαίτερα με τη μομφή που διατύπωσε ευθέως ο αδελφός του εκλιπόντος, Ιάκωβος Παπακώστας, καθώς η οικογένεια ανέμενε από τον περασμένο Μάρτιο την απόφαση του εισαγγελέα περί χάριτος: «Κύριε Γενικέ Εισαγγελέα, ο Κώστας Παπακώστας δικαίως ή αδίκως καταδικάστηκε σε φυλάκιση, δεν καταδικάστηκε σε θάνατο» Φωνή βοώντος εν τη ερήμω μιας παραπαίουσας πολιτείας! που είχε με την αμερικανοεβραϊκή κοινότητα και με δεξαμενές σκέψεων του Σικάγο. Έμεινε, επίσης, πολύ ευχαριστημένος και με την οργάνωση της επίσκεψης, η οποία ικανοποίησε και την κυπριακή παροικία. Αλλαξε το κείμενο Βαρυσήμαντη ήταν η ομιλία του Προέδρου Αναστασιάδη στο Συμβούλιο Παγκοσμίων Υποθέσεων του Σικάγου, που εστιάστηκε στην οικονομία και τις προσπάθειες που κατέβαλε η Κύπρος για να εξέλθει της κρίσης και να επιστρέψει στις αγορές. Δεν ξέρω αν όντως είναι success story, πάντως, σίγουρα η Κύπρος είναι σε καλύτερη μοίρα από την Ελλάδα, όπου όλοι οι κυβερνώντες αντιπολιτεύονται πέντε χρόνια τώρα όσα συμφωνούν με τους δανειστές. Σ ένα απόσπασμα της ομιλίας του, όπου αναφερόταν στα διδάγματα που απορρέουν για άλλες χώρες της Ευρωζώνης, όπως η Ελλάδα, από τη στάση της Κύπρου, ο Πρόεδρος ανέφερε αρχικά: «Ένα μάθημα που ιδίως η Ελλάδα μπορεί να διδαχθεί από την Κύπρο, είναι ότι λαμβάνοντας δύσκολες πλην αναγκαίες πολιτικές αποφάσεις και προωθώντας θεσμικές μεταρρυθμίσεις αποδίδει. Ακόμη και βραχυχρόνια». Ωστόσο, κρίθηκε ότι η μνημόνευση της Ελλάδας ήταν λίγο άκομψη, οπότε και το όνομα αφαιρέθηκε κι έμεινε το «για άλλες χώρες» Γράφει Ο ΙΑΝΟΣ ΑΜΕΡΩΤΑ / Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ Μ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Ανάπηρη πολιτεία ΒΟΛΕΣ / Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ Το θέατρο των φυλακών O σεβασμός της χώρας μας στους συμπολίτες μας με ιδιαιτερότητες δείχνει και το επίπεδό μας. Η πρόσβαση των συμπολιτών μας με αναπηρίες στους δημόσιους χώρους, στους χώρους κοινής ωφελείας, είναι δύσκολη έως και αδύνατη σε πολλές περιπτώσεις. Είναι δύσκολο σε όσους από μας δεν το έχουμε ζήσει, δεν το έχουμε αντιμετωπίσει. Πολλοί το αντιλαμβανόμαστε, σε ένα βαθμό, όταν γεννήσουμε και χρησιμοποιούμε παιδικό καρότσι. Αλλά, σίγουρα, δεν μπορεί να συγκριθεί με την καθημερινή προσπάθεια των ΑμΕΑ για διακίνηση. Η έρευνα της Μιράντας Λυσάνδρου στην εφημερίδα Πολίτης την περασμένη Κυριακή, ξεγύμνωσε την πραγματικότητα. Το 90% των χώρων, εκκλησιών συμπεριλαμβανομένων, στους δρόμους της Λήδρας, της Ονασαγόρου και της πλατείας Φανερωμένης δεν είναι προσβάσιμοι από τους ΑμΕΑ. Σκεφτείτε τι γίνεται στους άλλους δρόμους, που η εμπορικότητα και η επισκεψιμότητά τους είναι σε σαφώς χαμηλότερα επίπεδα. Οι νόμοι υπάρχουν, αλλά, μάλλον, εφαρμόζονται επιλεκτικά. Θυμάμαι τη σχετικά πρόσφατη ιστορία με ένα φαρμακείο στον Στρόβολο, τον ιδιοκτήτη του οποίου ανάγκασαν να κάνει ράμπα για να μπορέσει να λειτουργήσει το φαρμακείο του. Και δεν πιστεύω πως είναι θέμα σκληρότερης ή όχι αντιμετώπισης από δήμο σε δήμο ή από επαρχία σε επαρχία. Είναι καθαρά θέμα νοοτροπίας, έλλειψης στοιχειώδους σεβασμού στους ανθρώπους αυτούς και «θυσίας» των κανονισμών και των νόμων στον βωμό της εμπορικότητας και του κέρδους. Κλείνουμε τα μάτια στα προφανή, κανείς ανταγωνιστής δεν διαμαρτύρεται, γιατί δεν βολεύει κανέναν και η ζωή συνεχίζεται. Η ιστορία αυτή αποδεικνύει, όμως, και μια άλλη τραγική πτυχή. Εκτός από έλλειψη αλληλεγγύης και κατανόησης σε μια ομολογουμένως μικρή, σε αριθμό και ποσοστό, ομάδα συμπολιτών μας, δεν έχουμε ούτε τουριστική αντίληψη. Ή μάλλον, αποδεικνύει πως οι ευαισθησίες μας στο τουριστικό μας προϊόν ξεκινούν και τελειώνουν ακόμα και σήμερα στο δίπτυχο ήλιος και θάλασσα. Δεν κατανοήσαμε πως αυτό και μόνο το γεγονός μας αφήνει εκτεθειμένους στους ΑμΕΑ τουρίστες, που επισκέπτονται την Κύπρο και σίγουρα κλείνει την πόρτα σε άλλους πιθανούς επισκέπτες. Οι άνθρωποι με κινητικά προβλήματα το πρώτο στοιχείο που θα κοιτάξουν για να επισκεφτούν έναν προορισμό είναι η ευκολία πρόσβασής τους. Και σίγουρα διαγράφουν τη χώρα μας. Παρόλα αυτά είμαι αισιόδοξος. Έχω την αίσθηση πως οι κοινωνικές Είμαστε στην αρχή του δρόμου. Και δεν πρόκειται να γίνουν πολλά βήματα σε σύντομο χρονικό διάστημα αν δεν αλλάξουμε τον τρόπο που διαχειριζόμαστε τα θέματα αυτά. ευαισθησίες των συμπολιτών μας είναι αυξημένες σήμερα. Σε αυτό σίγουρα βοηθούν και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου έχουν τη δύναμη, για παράδειγμα, να κλείσουν ένα μαγαζί που σκότωσε ένα κατοικίδιο και να κάνουν «ρόμπα» οποιονδήποτε στάθμευσε το αυτοκίνητό του σε χώρο για αναπηρικά οχήματα. Βλέπω και μια ενεργητικότερη και, μάλιστα, στο σωστό πλαίσιο, δράση των συνδέσμων. Έχουν σήμερα ξεφύγει από τον ρόλο του «ζητιάνου», όπου ήταν εγκλωβισμένοι για πολλές δεκαετίες και διεκδικούν με περηφάνια και αξιοπρέπεια το δικαίωμα ισότιμης αντιμετώπισης στην κοινωνία και στη ζωή. Είμαστε στην αρχή του δρόμου. Και δεν πρόκειται να γίνουν πολλά βήματα σε σύντομο χρονικό διάστημα, αν δεν αλλάξουμε τον τρόπο που διαχειριζόμαστε τα θέματα αυτά. Αν δεν υπάρξει συνολική, άμεση και οριζόντια αντιμετώπιση, σε δέκα χρόνια εδώ θα είμαστε και θα γράφουμε παρόμοια άρθρα. Το ζητούμενο είναι να υπάρξει η βούληση για να γίνει αυτό. Στοιχίζει και θα πάρει χρόνο, αλλά δεν έχουμε άλλη επιλογή. Η ωρίμασή μας ως κοινωνία σε θέματα που αγγίζουν τις πιο ευαίσθητες χορδές μας θα αποδείξει πως όντως πιστεύουμε και κάνουμε πράξη όλα όσα κατά καιρούς με στόμφο διατυμπανίζουμε. Η προσπάθειά μας για να μεταπηδήσουμε στην κατηγορία των φυσιολογικών χωρών δοκιμάζεται από τα πιο εύκολα και απλά στην κατανόηση. Για τα πιο πολύπλοκα, δεν έχουμε δρόμο, έχουμε βουνά και θάλασσες. Ένας νεαρός και γεροδεμένος νέος, πριν από αρκετά χρόνια, κατέληξε στη φυλακή για ένα φρικτό έγκλημα πάθους. Ο άνθρωπος μετάνιωσε για το λάθος του και υπέφερε φρικτά, με αποτέλεσμα η ψυχική ασθένεια να μεταφερθεί στο σώμα του και να γίνει αγνώριστος. Ο νεαρός, ο οποίος είχε πολλά χαρίσματα, σε κάποια στιγμή του εγκλεισμού του ήρθε σε επαφή με τη θεατρική ομάδα των φυλακών. Εντάχθηκε στην ομάδα, βελτιώθηκε η ψυχολογία του, μειώθηκαν οι σωματικές ασθένειες και έγινε πραγματικά ένας άλλος άνθρωπος, γεμάτος όρεξη για ζωή. Συμμετείχε σε μερικές παραστάσεις, χειροκροτήθηκε από τους συγγενείς και τους φίλους των φυλακισμένων και πήρε δύναμη και ελπίδα για να συνεχίσει τη δύσκολη ζωή του. Οι παραστάσεις τέλειωσαν, οι καταστάσεις στο σωφρονιστικό ίδρυμα έγιναν χειρότερες και ο άνθρωπος δεν τα κατάφερε τελικά. Η ιστορία του ευαίσθητου φυλακισμένου είναι πραγματική. Ωστόσο, όπως μαρτυρούν άνθρωποι των φυλακών δεν είναι μοναδική. Πολλοί φυλακισμένοι, οι οποίοι κατέληξαν πίσω από σίδερα για πράξεις στιγμιαίας απερισκεψίας, για πράξεις πάθους εν βρασμώ ψυχής όχι σπάνια, δεν αντέχουν τον εγκλεισμό, τη συμβίωση με «άγριους» και πωρωμένους εγκληματίες και δεν μπορούν να υποφέρουν τις τύψεις, που είναι χειρότερες και από τα πιο φρικτά βασανιστήρια. Είτε οδηγούνται σε απονενοημένες πράξεις είτε καταλήγουν στα ψυχοφάρμακα. Εδώ βρίσκεται το κομβικό σημείο, για τον στόχο του σωφρονιστικού συστήματος. Αν δηλαδή στοχεύει στην τιμωρία ανθρώπων που προκάλεσαν κακό σε συνανθρώπους τους ή αν στοχεύει στη θεραπεία και τον σωφρονισμό των ανθρώπων. Από τη μία είναι ο δρόμος αραβικών και μουσουλμανικών χωρών, όπου κόβουν τα χέρια των κλεφτών και από την άλλη είναι ο δρόμος συστημάτων, όπως στη Σουηδία, όπου οι φυλακές είναι σχολικά ιδρύματα. Οι μελέτες, πάντως, δείχνουν ότι συμφέρει και οικονομικά σε μια πολιτεία να θεραπεύει και να σωφρονίζει, παρά να τιμωρεί όσους παρανομούν. Πριν από μερικές μέρες παρουσιάστηκε στο Δημοτικό Θέατρο Λατσιών, για πρώτη φορά από μεικτή ομάδα φυλακισμένων, δηλαδή αντρών και γυναικών, το συγκλονιστικό θεατρικό έργο του Μιχάλη Πιτσιλλίδη, «Για ποιον να βρέξει». Η ηθογραφία των αρχών του 20ού αιώνα καταπιανόταν με δύο τραγικές παράλληλες ερωτικές ιστορίες. Η πρώτη ενός καλοκάγαθου και φτωχού ανθρώπου, ο οποίος ερωτεύτηκε μια πλούσια νέα. Ο πατέρας της νύφης απέρριψε τον νέο, γιατί ήταν φτωχός. Ο παθιασμένος άνθρωπος άλλαξε τακτική και έγινε τοκογλύφος. Τελικά εκβίαζε τον πατέρα της νύφης, ο οποίος, λόγω της ανομβρίας, έπεσε στα χέρια του τοκογλύφου. Η δεύτερη ιστορία πάθους αφορούσε σε μια χήρα με παιδί, η οποία ήταν ερωτευμένη με τον τοκογλύφο, σε σημείο που τον συκοφαντούσε ότι είχε ερωτικές σχέσεις μαζί της, ένα έγκλημα καθοσιώσεως για την εποχή. Ο νέος τοκογλύφος, μέσα από μια σειρά από συγκρούσεις, χάρισε τα χρέη στον μελλοντικό πεθερό του, ενώ στη διάρκεια μια πυρκαγιάς μπήκε στο σπίτι της χήρας και έσωσε το παιδί της, θυσιάζοντας όμως τη ζωή του. Τελικά, ο κακός τοκογλύφος έγινε καλός νέος και απέδειξε ότι κανείς δεν γεννιέται κακός. Η κακία του χωριού ήταν αυτή που κατέστρεψε τον νέο και προκάλεσε την ανομβρία. Το έργο είναι πάντα επίκαιρο και καταδεικνύει πόσο εύκολα οι κοινωνικές συνθήκες οδηγούν τους ανθρώπους σε απονενοημένες πράξεις. Της φυλακής τα σίδερα δεν είναι για τους λεβέντες, αλλά είναι για τους «λεβεντομαλάκες», οι οποίοι αδυνατούν να ελέγξουν τα πάθη τους και, κυρίως, να χρησιμοποιήσουν τη λογική τους. Ψυχή της παράστασης ήταν η ηθοποιός Ζωή Κυπριανού, η οποία σκηνοθέτησε αφιλοκερδώς την παράσταση. Αξίζουν συγχαρητήρια στον υπουργό Δικαιοσύνης Ιωνά Νικολάου και την αν. διευθύντρια των Φυλακών Άννα Αριστοτέλους, οι οποίοι στήριξαν την παράσταση. Βεβαίως, συγχαρητήρια αξίζουν και στους φυλακισμένους ηθοποιούς, οι οποίοι τόλμησαν να εκτεθούν στο κοινό και στα Μέσα Ενημέρωσης. Το σφιγμένο χαμόγελο και τα βουρκωμένα μάτια την ώρα του θερμού χειροκροτήματος έδειξαν πολύ περισσότερα από αυτά που φανέρωσε η παράσταση.

13 13-GNOMES CY_Master_cy 25/09/15 22:50 Page 13 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΑΠΟΨΕΙΣ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 13 ANAΔΙΑΤΑΞΕΙΣ / Tης ΜΕΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Έλλειψη διαφάνειας στις συνομιλίες Η άντληση επιτυχημένων παραδειγμάτων από τη διεθνή πρακτική αποτελεί μια ασφαλή μέθοδο διαχείρισης ενός ζητήματος. Σε μια λογική αξιοποίησης της ανθρώπινης γνώσης και των εμπειριών που στην πορεία του χρόνου έχουν αποκτηθεί, η διεθνής πρακτική παρεμβαίνει καταλυτικά για την αποφυγή λαθών. Πρόσφατα, διάβαζα στην Cyprus Weekly αυτά που μπορεί να μεταφέρει ως γνώσεις και εμπειρίες ο Roelf Meyer, πολιτικός από τη Νότιο Αφρική, ο οποίος διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις που διεξήγαγε η χώρα του για τον τερματισμό του απαρτχάιντ. Ο Meyer, ο οποίος συχνά επισκέπτεται την Κύπρο και ενημερώνεται για την πορεία των συνομιλιών στο Kυπριακό, εξέφρασε τις εκτιμήσεις του για τις εξελίξεις και τις προοπτικές επίλυσης του δικού μας προβλήματος. Από όσα έχει αναφέρει, όμως, αίσθηση προκαλούν τα όσα επισημαίνει για την ανάγκη οι ηγέτες και οι διαπραγματευτικές ομάδες των δύο κοινοτήτων να ενημερώνουν τον κόσμο, Eλληνοκυπρίους και Τουρκοκυπρίους, για τα θέματα που συζητούνται σε κάθε στάδιο των διαπραγματεύσεων. Δυστυχώς, σχολιάζει ο Roelf Meyer, ο Νίκος Αναστασιάδης και ο Μουσταφά Ακιντζί έχουν πέσει στο ίδιο λανθασμένο μοτίβο με τους προκατόχους τους. Δεν μιλούν ελεύθερα για τα θέματα που έχουν συμφωνήσει ή που εξακολουθούν να διαφωνούν. Και οι δύο υποστηρίζουν πως οι συνομιλίες τους θα αποδυναμωθούν αν οι θέσεις τους γίνουν ευρέως γνωστές. Οι δύο πλευρές διαπράττουν θανάσιμο λάθος διατηρώντας αυτή την άποψη, προσθέτει. Η επιβολή συσκότισης για τα όσα συζητούνται στις διαπραγματεύσεις, εξηγεί, αφήνει ελεύθερο πεδίο δράσης σε όσους είναι αποφασισμένοι να υποσκάψουν την προοπτική της λύσης με κάθε κόστος. Η έλλειψη πληροφόρησης δημιουργεί τις συνθήκες καλλιέργειας της παραπληροφόρησης και του φόβου, υποδεικνύει ο Roelf Meyer, για να υπενθυμίσει μια πραγματικότητα: οι δύο ηγέτες δεν θα πρέπει να ξεχνούν πως όλες οι πτυχές του κυπριακού προβλήματος είναι πολύ καλά γνωστές και όλων των ειδών τα τεχνάσματα έχουν δοκιμαστεί στο παρελθόν και μάλιστα περισσότερες από μια φορές. Ένας παράγοντας που όλα αυτά τα χρόνια διαδραμάτισε αποφασιστικό ρόλο εμποδίζοντας την επίτευξη λύσης είναι η διστακτικότητα που έδειχναν οι πολιτικοί στο να ενημερώνουν τον λαό για το ποιο πραγματικά είναι το διακύβευμα. Σύμφωνα με μια ρήση, η οποία αποδίδεται στον Άλμπερτ Αϊνστάιν, χωρίς αυτό να είναι επιβεβαιωμένο, ο ορισμός της παράνοιας είναι να κάνεις το ίδιο πράγμα ξανά και ξανά, αναμένοντας διαφορετικά αποτελέσματα. Με άλλα λόγια, κατά τον Νοτιοαφρικανό πολιτικό, στην Κύπρο συνεχίζουμε να επαναλαμβάνουμε την ίδια πρακτική για δεκαετίες, αναμένοντας ότι αυτή τη φορά θα έχουμε διαφορετικά αποτελέσματα. Η έλλειψη διαφάνειας στην ειρηνευτική διαδικασία, όπως αυτή διαπιστώνεται από τον Meyer δεν ακουμπά απλώς ζητήματα δημοκρατικής λειτουργίας του πολιτικού μας συστήματος, αλλά επηρεάζει την ίδια την ουσία των συνομιλιών και των προοπτικών επίλυσης του προβλήματος. Στις 14 περασμένου Ιουνίου, σχολιάζοντας την αδιαφάνεια και την έλλειψη πληροφόρησης που επέβαλε η ελληνοκυπριακή ηγεσία στις διαπραγματεύσεις, υποστήριζα πως τους μόνους που ωφελεί αυτή η τακτική είναι όσους δεν επιθυμούν λύση. «Μέσα από αυτό το πρίσμα», έγραφα, «θα ήταν ίσως χρήσιμο, αν οι έχοντες την ευθύνη της διακυβέρνησης αυτού του τόπου επαναξιολογούσαν τη στρατηγική τους και επανεξέταζαν τις προσεγγίσεις τους. Το είδος και το εύρος της συσκότισης που επιχειρούν στις συνομιλίες, αν δεν καταλήξει σε μπούμερανγκ, ενδεχομένως να θίγει τον πυρήνα του δικαιώματος που έχουν οι πολίτες στην πληροφόρηση σε ένα τόσο ζωτικής σημασίας για τους ιδίους ζήτημα και για το οποίο στη συνέχεια θα κληθούν να αποφασίσουν μέσω δημοψηφίσματος». Οι γνώσεις και οι εμπειρίες που κουβαλούν άνθρωποι που είχαν εμπλακεί στις διαπραγματεύσεις στη Νότιο Αφρική για τον τερματισμό του απαρτχάιντ θα μπορούσαν να αποδειχτούν χρήσιμες αν είμαστε έτοιμοι, βέβαια, να παραδειγματιστούμε από διεθνείς πρακτικές, οι οποίες πιθανόν και να καταρρίπτουν τις δικές μας εμμονές και πεποιθήσεις. ΕΝ ΚΑΜΙΝΩ / Του ΜΙΧΑΛΗ ΤΣΙΚΑΛΑ Ηλιασταί,όπως τότε, έτσι και τώρα Οι δικαστές εκείνοι που δεν πίστεψαν την επιχειρηματολογία του Σωκράτη διέπραξαν τελικά, το λάθος για το οποίο τους προειδοποίησε, καταδικάζοντάς τον σε θάνατο. Η απολογία του βρίθει από τα υψιπετή νοήματα ενός γέροντα και σοφού ανθρώπου, που αποκηρύσσει για τελευταία φορά, μέσω της επιχειρηματολογίας του, όλα εκείνα που αποστρεφόταν για μια ζωή. Εγώ, με μυαλό στοιχειώδες μπροστά στο γέροντα, φρονώ πως οι δικοί μας δικαστές, οι Ηλιασταί, αποκήρυξαν με τη συμπεριφορά τους όσα είχε δεδομένα η δικαιοσύνη για την ίδια, αφενός, και, αφετέρου, αγνόησαν και συνεχίζουν να αγνοούν τους κινδύνους από τις αποφάσεις τους, καταδικάζοντας τη δικαιοσύνη σε ανυποληψία. Μάρτυρες όλοι εμείς μιας διαδικασίας που δεν υπήρχε, αλλά δημιουργήθηκε στην πορεία, μόνο για να καταλήξουμε στο να φύγει ο ένας από τους δύο. Κάτι που δεν υπάρχει και δημιουργείται, ίσως ορισμένοι το πουν και πρόοδο. Δεν είναι, όμως, τα πράγματα τόσο απλά, εφόσον δεν μπορείς να δημιουργήσεις μια νομική οδό για οτιδήποτε σε βολεύει ή δεν σε βολεύει. Οι δικαστές μας αγνόησαν όλες Η δικαιοσύνη, το επί της γης έργο των είναι το ύστατο και κραταιό καταφύγιο, ώστε να κυριαρχεί το δίκαιο στις μεταξύ μας υποθέσεις. Στη συνέχεια, να, στρέμματα ζούγκλας και σπηλιές ολόμαυρες αν θες να ξαναβρείς τη χαμένη επαφή με τους συγγενείς σου, που ζούσαν έξω από τον νόμο. τις προειδοποιήσεις που δίνονταν από γνώστες του αντικειμένου, από τα ΜΜΕ και τον απλό κόσμο, προειδοποιήσεις που άπτονταν του επιπέδου της δικαιοσύνης που πρέπει να απολαμβάνουμε όλοι. Πόσο αυτό υποβαθμίστηκε από τις μεταξύ τους διαφορές... Το πλήγμα είναι, ίσως, μεγαλύτερο από ό,τι αντιλαμβανόμαστε με την πρώτη ματιά. Η δικαιοσύνη, το επί της γης έργο των δικαστών (για τα επουράνια υπάρχει άλλη δίκη) είναι το ύστατο και κραταιό καταφύγιο ώστε να κυριαρχεί το δίκαιο στις μεταξύ μας υποθέσεις. Στη συνέχεια, να, στρέμματα ζούγκλας και σπηλιές ολόμαυρες αν θες να ξαναβρείς τη χαμένη επαφή με τους συγγενείς σου, που ζούσαν έξω από τον νόμο. Σαν τέτοιο καταφύγιο, εφόσον έχουμε έτσι κι αλλιώς την τάση να επιστρέφουμε στις σπηλιές, θα έπρεπε να προφυλάσσεται και ως κόρη οφθαλμού και, πράγματι, αυτό γίνεται στις πλείστες των χωρών που δεν κυνηγάει ο ένας τον άλλο με το τσεκούρι. Ο νόμος λειτουργεί και οι δικαστές δεν είναι πρωταγωνιστές ο ένας απέναντι στον άλλο. Αν είδατε ανάλογο σε ύφος και επίπεδο σίριαλ ανά το παγκόσμιο, να μου πείτε διότι, πράγματι, το αγνοώ. Εμείς, μετά από τα όσα προηγήθηκαν, σπάσαμε το ταβάνι του καταφυγίου και περιμένουμε τη γνωμάτευση από τους 12 σοφούς σε αυτό τον επαναπροσδιορισμό της δικαιοσύνης στην Κύπρο. Της δικαιοσύνης που βρέθηκε σαν το φιδάκι μπροστά από την ουρά του και δεν ήξερε τι να κάνει για να ξεφύγει από τον εαυτό του, ώστε να μη χάσει το game, εφόσον τα νομικά τσαλίμια την έφεραν αντιμέτωπη με το είναι της και με το ποιος έχει νομική ισχύ πάνω σε ποιον και ποια διαδικασία ισχύει. Στη μεγαλύτερη εικόνα, ενεπλάκησαν και θεσμοί, όπως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, σε μια διαδικασία που καμία ωφέλεια δεν είχε για τη χώρα, σε γενικότερο επίπεδο. Όσο, εν κατακλείδι, και να πιστεύει είτε ο γενικός εισαγγελέας είτε ο βοηθός γενικός εισαγγελέας πως το ζήτημα δεν ήταν προσωπικό, είναι προσωπικό. Όσο κι αν νομίζουν πως δεν έβλαψε το κύρος της δικαιοσύνης όλη αυτή η υπόθεση, το έβλαψε. Κι όσο και αν νομίζουμε ότι είμαστε πλούσιοι, άνδρες (δικαστές) -αν και συμφωνώ με τον Πλάτωνα για την παράλειψη- τελικά είμαστε πτωχοί και περιμένουμε την πρώτη ευκαιρία για να το αποδείξουμε. Το παραδέχομαι εγώ για όλους σας. ΜΕΤΑTΡΟΠΕΣ / Της Δρος ΕΡΑΤΟΥΣ ΚΟΖ. ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ Καθοριστικές οι παρεμβάσεις προς την Άγκυρα Μετά από μια περίοδο διαλείμματος στις διαπραγματεύσεις, λόγω των διαδραματιζομένων στην έδρα του Διεθνούς Οργανισμού και των ξεχωριστών συναντήσεων που θα έχουν εκεί τόσο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας όσο και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, θα επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις με εντατικότερο ρυθμό, όπως ανακοίνωσε πρόσφατα ο ειδικός σύμβουλος του γ.γ. Έσπεν Μπάρθ Άιντε. Εύστοχα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατά τις επαφές του στις ΗΠΑ προβάλλει την ανάγκη άσκησης επιρροής προς την Τουρκία για αλλαγή της στάσης της, που έχει οδηγήσει την Κύπρο και τον λαό της σε μια ανείπωτη τραγωδία. Αρκετά από τα κεφάλαια των διαπραγματεύσεων παραμένουν εγκλωβισμένα στις επεκτατικές βλέψεις της ίδιας της Τουρκίας, που για δεκαετίες τώρα επενδύει συστηματικά σε όλους τους τομείς της οικονομίας της τουρκοκυπριακής κοινότητας, σαν να ήταν μία από τις επαρχίες της. Ιδιαίτερα μετά το 2004, τόσο η ίδια η τουρκική κυβέρνηση όσο και Τούρκοι επιχειρηματίες επένδυσαν τεράστια κεφάλαια σε πεντάστερα και υπερπολυτελή ξενοδοχεία, σε καζίνο, μαρίνες και άλλα έργα υποδομής και τουρισμού, καθώς και στην κατασκευή δεκάδων τεμενών, ισλαμικών σχολείων και γενικότερα στον τομέα της εκπαίδευσης, θέλοντας να δώσουν το μήνυμα ότι η παρουσία της Τουρκίας στην κατεχόμενη περιοχή δεν έχει ημερομηνία λήξης. Τουναντίον, η Τουρκία διεκδικεί ρόλο και λόγο στην τελική διαπραγμάτευση, μιας και τα συμφέροντά της, λόγω αυτών των επενδύσεων, θα πρέπει να «προστατευτούν». Επένδυσε, επίσης, η Τουρκία στους εποίκους, τον τουρκικό πληθυσμό που μετέφερε μαζικά και με συγκεκριμένο σχεδιασμό και στρατηγική στην υπό κατοχή περιοχή. Στόχος του εποικισμού, που αποτελεί, αναντίλεκτα, έγκλημα πολέμου, σύμφωνα με τις Συμβάσεις της Γενεύης του 1949, ήταν και παραμένει η αλλαγή του δημογραφικού χαρακτήρα της Κύπρου, αλλά και η περαιτέρω περιπλοκή του Κυπριακού με ένα επιπρόσθετο εμπόδιο, το οποίο με την πάροδο του χρόνου έχει καταστεί καθοριστικό και για την επίλυση άλλων πτυχών του Κυπριακού. Συγκεκριμένα, στο περιουσιακό αποτελεί γεγονός ότι μεγάλος αριθμός ελληνοκυπριακών περιουσιών έχουν διαμοιραστεί διαχρονικά στους χιλιάδες εποίκους ως μέσο προσέλκυσης και εγκατάστασής τους στις κατεχόμενες περιοχές. Άλλα κεφάλαια που είναι άμεσα συνυφασμένα με τη στάση της κατοχικής δύναμης και η επίλυση των οποίων εξαρτάται σχεδόν αποκλειστικά από την πολιτική βούληση της Τουρκίας είναι το θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων, αλλά και το ίδιο το εδαφικό, μιας και ένα μεγάλο μέρος του κατεχόμενου εδάφους αποτελείται από στρατιωτικές ζώνες που βρίσκονται υπό τον έλεγχο του κατοχικού στρατού. Είναι γι αυτό που τα θέματα αυτά, ασφάλεια/εγγυήσεις και εδαφικό, κατ απαίτηση πάντοτε της Τουρκίας, παραμένουν για το τέλος της διαπραγματευτικής διαδικασίας, ούτως ώστε να έχει τη δυνατότητα, σε μια σκληρή τελική φάση, να θέσει τους όρους της, τόσο για την παραμονή τουρκικού στρατού στο νησί και συνέχιση των εγγυήσεων όσο και για τη διατήρηση της μεγαλύτερης δυνατής έκτασης εδάφους υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση. Ως εκ τούτου, οι συναντήσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας στη Νέα Υόρκη προσλαμβάνουν ιδιαίτερη σημασία και βαρύτητα, έτσι ώστε να αναληφθούν εκείνες οι δεσμεύσεις και παρεμβάσεις εκ μέρους κυρίως των Πέντε Μονίμων Μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας προς την τουρκική κυβέρνηση, με στόχο μια τέτοια αλλαγή της στάση της, που να είναι καθοριστική για τη λύση του Κυπριακού. Παρά τις προσπάθειες των δύο ηγετών και την καλή θέληση του Τουρκοκύπριου ηγέτη, χωρίς μια τέτοια αλλαγή της τουρκικής στάσης, δεν θα μπορέσουμε να δούμε εκείνη τη σημαντική πρόοδο στις διαπραγματεύσεις που θα οδηγούσε σε μια συμφωνημένη διευθέτηση του προβλήματος. Το μεγάλο ζητούμενο, όμως, παραμένει το γεγονός ότι η όποια συμφωνημένη λύση θα πρέπει να περάσει από δημοψηφίσματα και στις δύο κοινότητες για να οριστικοποιηθεί και να τεθεί σε εφαρμογή. Επομένως, εκτός από την τουρκοκυπριακή κοινότητα, θα πρέπει και η ελληνοκυπριακή να αισθανθεί μέσα από μια συμφωνία ότι το αίσθημα δίκαιης ικανοποίησης που αναζητά θα αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Όπως έχει επανειλημμένα και πολύ ορθά λεχθεί, το αποτέλεσμα αυτής της διαπραγμάτευσης θα είναι μεν ένας οδυνηρός συμβιβασμός, δεν θα πρέπει όμως να αποτελέσει θρίαμβο για τη μία κοινότητα και ήττα για την άλλη, γιατί έτσι για άλλη μια φορά οι μεγάλοι ηττημένοι και αυτής της προσπάθειας θα είναι η Κύπρος και ο λαός της. Πάνω απ όλα, όμως, θα πρέπει μέσα από τη λύση να αναδυθεί μια νέα κυπριακή πραγματικότητα απαλλαγμένη από τα βαρίδια των ξένων κηδεμονιών και επεμβάσεων, που να διαπνέεται από το ευρωπαϊκό σύστημα αρχών και αξιών, δίνοντας μια προοπτική ενότητας, προόδου, αρμονικής συμβίωσης και συμφιλίωσης, αλλά, πρωτίστως, ειρήνης και ασφάλειας. AKAΡΙΑΙΑ / Της ΕΛΕΝΗΣ ΞΕΝΟΥ Ο Πρόεδρος τι έχει να πει; Η απόφαση ελήφθη: o κ. Ρίκκος Ερωτοκρίτου κρίθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο ως «ακατάλληλος να επιτελεί τα υψηλά του καθήκοντα με επάρκεια και προς το δημόσιο συμφέρον». Και ο λόγος που κρίθηκε ακατάλληλος είναι «η ανάρμοστη συμπεριφορά του, η οποία ήταν πολύ κατώτερη του αναμενόμενου επιπέδου συμπεριφοράς από τέτοιο αξιωματούχο». «Τέτοια συμπεριφορά», επεσήμαναν οι δικαστές, «εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους να περιάγει το αξίωμα και τους θεσμούς σε ανυποληψία». Ο κ. Ερωτοκρίτου, όπως πολύ ορθώς υπογραμμίζει η δικαστική απόφαση, δεν ήταν και δεν είναι ένας απλός πολίτης. Έτσι, λοιπόν, «όφειλε να ισοζυγίσει όλα τα δεδομένα και να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων, δηλαδή να συμπεριφερθεί με ευθυκρισία, ευθυδικία, συναίσθηση της υψηλής του αποστολής και του ειδικού βάρους της θέσης του». Το ότι όφειλε ο κ. Ερωτοκρίτου να συμπεριφερθεί, όπως αξίωνε το λειτούργημά του, και όχι με την ψυχοσύνθεση ενός κακομαθημένου πολιτικού που το μόνο που τον ενδιαφέρει είναι να «σώσει» την καρέκλα του ήταν προφανές για κάθε σκεπτόμενο πολίτη. Οποιοσδήποτε διαθέτει δύο δράμια νου μπορούσε να αντιληφθεί πως ο κ. Ερωτοκρίτου είχε ξεφύγει εντελώς από το πλαίσιο που υπαγορεύει το κύρος της Νομικής Υπηρεσίας και είχε κατεβάσει το επίπεδο των θεσμών στο δάπεδο. Δεν χρειαζόμασταν, λοιπόν, τη δικαστική απόφαση για να αντιληφθούμε πως η συμπεριφορά του ήταν ανάρμοστη. Αλίμονο, αν δεν είχαμε την ικανότητα αυτής της κριτικής σκέψης, που θα μας καταδείκνυε το προφανές. Και ήταν προφανές ότι ο κ. Ερωτοκρίτου όχι μόνο δεν συμπεριφέρθηκε ως βοηθός γενικός εισαγγελέας, αλλά ούτε καν σαν ένας πολιτικός που έχει συναίσθηση της ευθύνης που φέρει απέναντι στους πολίτες, να μη διαβρώνει την εμπιστοσύνη τους απέναντι στους θεσμούς, μόνο και μόνο για να «αμυνθεί» και να «σώσει» τη δική του, μικροπρεπή εικόνα. Ο κ. Ερωτοκρίτου έπρεπε εδώ και καιρό να παυθεί από τα καθήκοντά του. Και αφού ο ίδιος δεν είχε αυτή την ικανότητα να αντιληφθεί πως έπρεπε να παραιτηθεί, τότε έπρεπε να παρέμβει πολύ πιο δραστικά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ούτως ώστε να μην αφεθεί τόσους μήνες η Νομική Υπηρεσία έρμαιο των ανάρμοστων συμπεριφορών. Διερωτώμαι, πραγματικά, τι άραγε θα συνέβαινε αν ο Γενικός Εισαγγελέας δεν καταχωρούσε αίτηση στο Ανώτατο Δικαστήριο για απόλυση του κ. Ερωτοκρίτου; Ποιος θα μας προστάτευε από τέτοιους είδους ανάρμοστες συμπεριφορές; Και δεδομένου πως στον κάθε σκεπτόμενο πολίτη ήταν ηλίου φαεινότερο πως η συμπεριφορά του κ. Ερωτοκρίτου ήταν κατώτερη του αναμενόμενου επιπέδου συμπεριφοράς, τότε πόσο εκτεθειμένο αφήνει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας μια τέτοια διαπίστωση; Πόσο εκτεθειμένο αφήνει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας αυτή η δικαστική απόφαση που έρχεται να δικαιώσει την κρίση του κάθε σκεπτόμενου πολίτη; Υπενθυμίζω πως η στάση του Προέδρου της Δημοκρατίας στο εν λόγω σίριαλ ήταν, επιεικώς, απαράδεκτη. Όχι μόνο δεν προστάτευσε τους πολίτες (στους οποίους, επίσης, είναι υπόλογος), αλλά φρόντισε με διάφορους ελιγμούς πολιτικάντικης υφής να υποβαθμίσει την υπόθεση σε μια «προσωπική διαφορά» μεταξύ του βοηθού και γενικού εισαγγελέα. Δηλαδή, υποτίμησε όχι μόνο τη νοημοσύνη των πολιτών, αλλά, κυρίως, την ανάγκη να προστατευτούν άμεσα οι θεσμοί. Αν, λοιπόν, η υπόθεση Ρίκκου Ερωτοκρίτου είχε ένα αίσιο τέλος υπέρ του κύρους της Νομικής Υπηρεσίας, αυτό δεν αναιρεί την ευθύνη του Προέδρου της Δημοκρατίας να σταθεί στο ύψος του δικού του λειτουργήματος και να μας εξηγήσει γιατί ενήργησε αψηφώντας το δημόσιο συμφέρον και λαμβάνοντας περισσότερο υπ όψιν το «συμφέρον» του ανάρμοστου κ. Ερωτοκρίτου. Είτε ο κ. Αναστασιάδης δεν έχει την ικανότητα να κρίνει πότε η συμπεριφορά ενός αξιωματούχου του είναι κατώτερη από το αναμενόμενο επίπεδο συμπεριφοράς (πράγμα πολύ επικίνδυνο για όλους μας) είτε το αντιλαμβάνεται μεν, αλλά νίπτει τας χείρας του για λόγους που αναμφισβήτητα πόρρω απέχουν από την προστασία του δημόσιου συμφέροντος (εξίσου επικίνδυνο για όλους μας). Εκτός κι αν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει μια άλλη εξήγηση να μας δώσει που δεν εμπίπτει στο «προφανές»!

14 14-EPISTOLES CY_Master_cy 26/09/15 00:13 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΑΠΟΨΕΙΣ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Καταδικασμένος να πετύχει... Υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις για να κατορθώσει η Ελλάδα να επιστρέψει στην ομαλότητα και από εκεί στην ανάπτυξη. Δημοσιονομικό και διεθνές ισοζύγιο βρίσκονται πολύ κοντά στην ισορροπία, παρά την απερίσκεπτη πολιτική του ΣΥ- ΡΙΖΑ. Για να είμαι όσο γίνεται ακριβέστερος, στους επόμενους 4-6 μήνες είναι εφικτό να διορθωθούν τα λάθη που σωρεύτηκαν μετά το καλοκαίρι του Επιπλέον, η κυβέρνηση έχει σιγουρεύσει επαρκή χρηματοδότηση του κράτους και του τραπεζικού συστήματος. Αν έως τον Μάρτιο πραγματοποιηθεί και η αναδόμηση του χρέους, η χώρα θα έχει απαλλαγεί από όλα σχεδόν τα βαρίδια στα πόδια της οικονομίας. Δυστυχώς όμως παραμένει εξαιρετικά αμφίβολο αν θα καταφέρει να απαλλαγεί από τα «ιδεολογικά» βαρίδια της κυβέρνησης. Η ομιλία του πρωθυπουργού στο πρώτο υπουργικό συμβούλιο μετά τις επαναληπτικές εκλογές δεν έπεισε για την αποφασιστικότητα της κυβέρνησης. Ο Αλέξης Τσίπρας παραμένει καταδικασμένος να επιτύχει. Διαθέτει ένα πλήρως χρηματοδοτημένο πρόγραμμα προσαρμογής, με πολύ μεγαλύτερους βαθμούς ελευθερίας σε σύγκριση με τα δύο προηγούμενα μνημόνια <<<<<< Του ΜΠΑΜΠΗ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Εχει σιγουρεύσει επαρκή χρηματοδότηση, αλλά παραμένει εξαιρετικά αμφίβολο αν θα καταφέρει να απαλλαγεί από τα «ιδεολογικά» βαρίδια. και την απροκάλυπτη υποστήριξη των μεγάλων πρωτευουσών. Επιπλέον, η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών απέκτησε πολύτιμη εμπειρία από τα αδιέξοδα στα οποία οδηγήθηκε η κοινωνία τυφλωμένη από το αντιευρωπαϊκό μίσος που καλλιεργούσε η έως τον Ιανουάριο αντιπολίτευση. Ο κ. Τσίπρας θα κριθεί από τη δεξιότητα με την οποία θα αξιοποιήσει μια μοναδική πολιτική συγκυρία. Τα τέσσερα έκτα της κοινοβουλευτικής αντιπολίτευσης πιστεύουν στην ευρωπαϊκή ταυτότητα της χώρας. Το τρίτο μνημόνιο έχει ενσωματώσει με έξυπνο τρόπο την εμπειρία από τις αστοχίες των δύο προηγουμένων. Αντί, για παράδειγμα, να περιγράφει με ασφυκτική ακρίβεια τα μέτρα που πρέπει να υιοθετηθούν προκειμένου να εφαρμοστεί η Συμφωνία, καταγράφεται η επιλεγείσα κατεύθυνση και το ζητούμενο αποτέλεσμα. Κάθε καλόπιστος αναγνώστης των μόλις 20 σελίδων του τρίτου μνημονίου θα συμφωνήσει ευκολότερα ότι ο κ. Τσίπρας δεν θα έχει καμία δικαιολογία να αποτύχει, όταν οι περισσότερες από τις πολιτικές της συμφωνίας συνάδουν πλήρως με τους προβληματισμούς και τις κατευθύνσεις που συζητεί και επί δεκαετίες επιδιώκει ο ευρύτερος χώρος του κέντρου, τόσο στην κεντροαριστερή εκδοχή του όσο και στην κεντροδεξιά. Δύο είναι οι μεγάλες και πολύ πραγματικές δυσκολίες που θα συναντήσει ο πρωθυπουργός. Η πρώτη είναι ο απογαλακτισμός του ίδιου και της ομάδας του από τους μύθους και τις φαντασιώσεις με τις οποίες πολιτεύθηκαν όλα τα προηγούμενα χρόνια. Η δεύτερη αφορά την εμφανή δυσκολία της κρατικής διοίκησης να οργανώσει και να εφαρμόσει τις σοβαρές αλλαγές που χρειάζεται το παραγωγικό πρότυπο της χώρας, τις μεταρρυθμίσεις στην οργάνωση των επαγγελμάτων και στη φορολογία, μαζί με τη θεραπεία των κοινωνικών αδικιών που προκάλεσε η κρίση. Η επιτυχία απαιτεί συνεχή εφαρμογή «επί πολλά έτη», σημειώνεται στο μνημόνιο. Πέραν της πολιτικής δέσμευσης, χρειάζεται «τεχνική ικανότητα της ελληνικής διοίκησης να υλοποιήσει» τις αλλαγές. Η πολύπλευρη τεχνική βοήθεια, που θα παρέχει η νέα Υπηρεσία Στήριξης Διαρθρωτικών Μεταρρυθμίσεων (ΥΣΔΜ), είναι το κρυφό όπλο του κ. Τσίπρα, αφού μάλιστα θα αντικαταστήσει τον ενοχλητικό ρόλο της παλαιάς τρόικας. Για τον σκοπό αυτό, «οι ελληνικές Αρχές θα οριστικοποιήσουν ένα μεσοπρόθεσμο σχέδιο τεχνικής βοήθειας». Αν στους πρώτους λίγους μήνες οι υπουργοί κατορθώσουν, συνεργαζόμενοι, να εκμεταλλευτούν την «προσφορά των Βρυξελλών», ο κ.τσίπρας θα έχει κερδίσει το πρώτο μεγάλο στοίχημα. Δ ικαιολογημένα, μπορεί να τίθεται το ερώτημα, πώς τα κατάφερε ο Αλέξης Τσίπρας, με τη φθορά της υπογραφής του μνημονίου, να παραμείνει άφθαρτος και να διερύνει τα ποσοστά αποδοχής του μέσα στο εκλογικό σώμα. Η απάντηση δεν είναι απλή και μονοδιάστατη. Ο Τσίπρας προέβαλε με σωστό, επικοινωνιακό τρόπο τα πλεονεκτήματά του ως ηγέτης, δεν έδωσε χρόνο στον Λαφαζάνη και στην παρέα του να διεισδύσουν στους ψηφοφόρους, επένδυσε στις πολλές αδυναμίες του αντιπάλου του και άφησε την αποχή να ξεπεράσει κάθε προηγούμενο, γνωρίζοντας ότι αυτό ευνοεί πρώτα και κύρια το πρώτο κόμμα. Για να πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Ο Αλέξης Τσίπρας, παρά τις υποσχέσεις του ότι θα έσχιζε τα μνημόνια, τελικά υπέγραψε το τρίτο μνημόνιο. Κατάφερε, όμως, να πείσει το εκλογικό σώμα ότι η μάχη που έδωσε ήταν σκληρή και άνιση απέναντι σε υπέρτερες Η μεγάλη φωτογραφία Η κυπριακή πολιτική ζωή συχνά ταλαιπωρείται από την κυριαρχία των επιμέρους. Το μερικό αποκτά, κατά κανόνα, μεγάλη σημασία στην καθημερινή συζήτηση: το μετατρέπουμε σε ογκώδες και έτσι, συχνά, χάνουμε το δάσος. Στην πολιτική εξέλιξη, «δάσος» είναι η μεγάλη φωτογραφία, η μεγάλη πολιτική που μπορεί να εμπνεύσει και να κινητοποιήσει μια κοινωνία για να επιτύχει ορισμένους μεγαλεπήβολους στόχους, η στρατηγική που θέλει να ακολουθήσει για τα επόμενα χρόνια. Η Κύπρος έχει μεγάλη ανάγκη αυτή τη διάσταση της πολιτικής γιατί, εκτός των άλλων, συμβάλλει στη δημιουργία πολιτών που έχουν ευρύτερη ανάλυση της συγκυρίας, και, έτσι, μπορούν να κατανοήσουν καλύτερα τα στοιχεία που θα συναποτελούν την Κύπρο, όπως θα διαμορφώνεται μετά την επίλυση, τα οποία είναι τα εξής: Α. Μαζί με τις διάφορες πρόνοιες ενός σχεδίου λύσης (διακυβέρνηση, εδαφικό, ασφάλεια κ.λπ.), η άσκηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων, η εφαρμογή των τριών βασικών ελευθεριών, η μετάβαση χωρίς περιορισμούς σε όλη την Κύπρο, η ανεμπόδιστη αξιοποίηση των υποδομών που θα διαθέτει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Β. Η επίλυση οδηγεί σε άμεση κατάργηση πρακτικών που παρεμποδίζουν τη μετάβαση των πολιτών εκτός Κύπρου (αεροδιάδρομοι, λιμάνια και αεροδρόμια της Τουρκίας), άρα σε ομαλοποίηση μιας κατάστασης, όπως συμβαίνει σε όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε. Ο τερματισμός των περιορισμών που επιβάλλει η Τουρκία στην κυπριακή σημαία θα διευκολύνει την επικοινωνία των Κυπρίων με τον έξω κόσμο και θα μας επαναφέρει στις πραγματικές μας γεωγραφικές αποστάσεις. Γ. Η Κύπρος θα πάψει να είναι ένας παράγοντας αρνήσεων και διαφωνιών στο χώρο της Ε.Ε., καθώς με τη λύση του Κυπριακού θα κινείται με διαφορετικά κριτήρια απέναντι στην Τουρκία και τις ευρωτουρκικές σχέσεις. Σε αυτό το ενδεχόμενο, η Λευκωσία θα μπορούσε να είναι ένας σημαντικός υποστηρικτής της ευρωπαϊκής πορείας της Τουρκίας, υιοθετώντας τη γραμμή της Επιτροπής: πρόοδος με εφαρμογή των όρων που θέτει η Επιτροπή στις Εκθέσεις Προόδου για την τουρκική υποψηφιότητα. Σε αυτή την εξέλιξη η Κύπρος θα στρέψει την προσοχή της και θα αξιοποιήσει ευκολότερα και καλύτερα τις καλές ευρωπαϊκές πρακτικές, θα συμμετέχει ως ένα φυσιολογικό κράτος που αναζητά τρόπους και μηχανισμούς για την ανάπτυξη και την πρόοδο. Δ. Όλοι καταλαβαίνουν ότι το ενεργειακό χαρτί θα τρέξει εφόσον υπάρχει σταθερότητα και ειρηνική συνεργασία στην ανατολική Μεσόγειο. Σε συνθήκες αστάθειας και εντάσεων όλα γίνονται πιο πολύπλοκα, οι συνεργασίες δεν αποδίδουν όσο θα θέλαμε. Οι μεγάλες εταιρείες διαβουλεύονται και κάνουν ασκήσεις επί χάρτου και αυτό είναι χρήσιμο. Στην πράξη οι ρυθμοί θα αλλάξουν, όταν το περιβάλλον θα είναι σταθερό και οι επενδύσεις τους θα κινούνται σε ένα πλαίσιο ασφαλείας μέσα σε ήρεμα νερά. Η στάση του Ισραήλ ή της Αιγύπτου είναι χαρακτηριστικές επ αυτού, καθώς η σημερινή Του ΛΑΡΚΟΥ ΛΑΡΚΟΥ Τα χαρτιά που έπαιξε ο Τσίπρας στις εκλογές Το 44% των ψηφοφόρων απείχε και το 56% αποφάσισε. Το ένα τρίτο των ψηφοφόρων του μισού εκλογικού σώματος εξέλεξε κυβέρνηση δυνάμεις. Την ίδια ώρα, συνέχισε να προβάλλει και να ενσαρκώνει το αίτημα της κοινής γνώμης για πάταξη της διαφθοράς και της διαπλοκής, κάνοντας κύριο σύνθημα της εκστρατείας του: «Να τελειώνουμε με το παλιό». Πολλοί πίστεψαν, αρχικά, ότι η Λαϊκή Ενότητα του Παναγιώτη Λαφαζάνη θα απειλούσε σοβαρά την κυριαρχία του Σύριζα. Ωστόσο, ο λίγος χρόνος που είχε στη διάθεσή του το νέο σχήμα, αλλά και η έλλειψη σωστής επικοινωνιακής προσέγγισης από τον Λαφαζάνη, δεν του άφησαν περιθώρια. Το 2,8% Του ΝΙΚΟΥ ΚΕΤΤΗΡΟΥ τους «μετριοπαθής» στάση θα αποκτήσει νέα δυναμική. Ε. Πολλοί συμπατριώτες μας θέτουν ερωτήματα σχετικά με την πορεία που επιθυμούμε να επιλέξουμε. Η πραγματικότητα βοηθά να την αλλάξουμε, εφόσον πρώτα την εξηγήσουμε με βάση τα όσα συμβαίνουν στην πραγματική πολιτική κατάσταση. Γιατί πιστεύουμε ότι μόνο με τα επιχειρήματα ή την επίκληση του δικαίου και τα ψηφίσματα του ΟΗΕ θα αλλάξουμε τη μοίρα μας; Πώς προκύπτει αυτό; Ποια παραδείγματα έχουμε που να μας πείθουν ότι ο κόσμος αλλάζει μόνο με πειθώ και μόνο με ανταλλαγή επιχειρημάτων; Στ. Η αλλαγή προκύπτει με κινητοποίηση, με πρόταξη του εθνικού συμφέροντος, με κίνητρα που δημιουργούν επωφελείς ισορροπίες σε περισσότερες από μια χώρες, με αξιοποίηση κεφαλαίων που διαθέτουν ισχυρό πλέγμα μετατροπής ενός προβλήματος σε κίνητρο και ευκαιρία για ανάπτυξη στο μέλλον. Στην περίπτωση της Κύπρου, το μεγάλο κίνητρο των Κυπρίων συνδέεται με τις αξίες της ελευθερίας, της εξάσκησης των θεμελιωδών δικαιωμάτων, της ζωής σε ένα φυσιολογικό κράτος, ενταγμένο στην Ε.Ε. Για την Τουρκία η αφαίρεση ενός προβλήματος εξωτερικής πολιτικής, το οποίο συναντά μπροστά της σε κάθε διεθνές βήμα, η βελτίωση της ευρωπαϊκής της πορείας, που σήμερα βρίσκεται σε στασιμότητα και η συμμετοχή της στους ενεργειακούς σχεδιασμούς στην ανατολική Μεσόγειο, όπως και η μεταφορά αερίου από την κυπριακή ΑΟΖ στην Ευρώπη μέσω Τσεϊχάν. Ζ. Χρειάζεται προσπάθεια για να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπουμε τις εξελίξεις, έτσι που το «δάσος», και όχι το δέντρο, να παίξει τον αποφασιστικό ρόλο του στις αποφάσεις μας. Δεν είναι εύκολο, γιατί για δεκαετίες εκπαιδευτήκαμε σε μια ορισμένη πολιτική κουλτούρα. Δεν αλλάζει εύκολα μια τέτοια παράδοση. Ωστόσο, είναι στην ευθύνη των δυνάμεων που ενδιαφέρονται για την αλλαγή να οργανώσουν τη δημόσια συζήτηση με βάση τις αξίες που προσθέτει στο δημόσιο διάλογο η πολιτική της πρόταξης της «μεγάλης φωτογραφίας», αυτής που κινητοποιεί πλειοψηφικές δυνάμεις για την αλλαγή. είναι πολύ χαμηλό ποσοστό, εάν αναλογιστεί κάποιος τα πρώην στελέχη του Σύριζα που προσχώρησαν στη Λαϊκή Ενότητα. Όπως και οι δημοσκοπήσεις, το κλίμα που προηγήθηκε των εκλογών, έπαιξε τον ρόλο του. Όσο οι δημοσκόποι κατέγραφαν μια μάχη στήθος με στήθος, μεταξύ Σύριζα και Νέας Δημοκρατίας, τόσο οι ψηφοφόροι της αριστεράς συσπειρώνονταν στο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, για να μην επιτρέψουν στη δεξιά να ανέλθει στην εξουσία. Την ίδια ώρα, ο Ευάγγελος Μεϊμαράκης αποδείχθηκε ανέτοιμος να κατέλθει στις εκλογές. Πολλές φορές έπεφτε σε αντιφάσεις και δεν μπορούσε να εμφυσήσει στους ψηφοφόρους ότι εκπροσωπούσε το νέο, το μέλλον, την προοπτική. Επρόκειτο για μεταβατικό ηγέτη της Νέας Δημοκρατίας, ο οποίος έτυχε να πέσει στη μάχη, θέλοντας και μη. Το κλειδί της νίκης, όμως, ήταν η αυξημένη αποχή. Το επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα γνώριζε ότι μια μεγάλη μερίδα του εκλογικού σώματος δεν θα προσερχόταν στις κάλπες, νιώθοντας απογοήτευση μετά την υπογραφή του τρίτου μνημονίου. Δεν προσπάθησε σε κανένα στάδιο της προεκλογικής εκστρατείας να τους μεταπείσει, καθώς γνώριζε πολύ καλά ότι όσο αυξάνεται η αποχή, τόσο ευνοείται το πρώτο κόμμα. Το 44% των ψηφοφόρων απείχε και το 56% αποφάσισε. Το ένα τρίτο των ψηφοφόρων του μισού εκλογικού σώματος εξέλεξε κυβέρνηση, εξέλεξε πρωθυπουργό. Και οι μισοί αποφάσισαν για τους άλλους μισούς, που για λόγους απαξίωσης του πολιτικού συστήματος δεν προσήλθαν στις κάλπες. Ωστόσο, πρέπει να γνωρίζουν ότι η απόφασή τους να μην ασχοληθούν ή να μην ασχολούνται με την πολιτική δεν σημαίνει, αυτόματα, ότι και η πολιτική δεν θα ασχοληθεί με αυτούς. Ο κ. Νίκος Κέττηρος είναι δημοσιογράφος. Θέλουμε λύση, όχι διάλυση. Αλλά, πείτε μας, επιτέλους, ποια είναι η λύση Η λογική μένει άναυδη μπροστά στον παροξυσμό που έχει καταλάβει τα μικρά κόμματα, καθώς η διαδικασία των συνομιλιών προχωρεί χωρίς μέχρι στιγμής τουλάχιστον- οποιεσδήποτε ενδείξεις αδιεξόδου. Βλέποντας, μάλιστα, μέσα από τις δημοσκοπήσεις ότι η πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων βλέπει με θετικό μάτι τον Μουσταφά Ακιντζί, τα κόμματα αυτά βάλθηκαν να τον «αποδομήσουν» με κάθε τρόπο. Άσχετα αν τους λείπει το έρεισμα και με τις έωλες αιτιάσεις τους εκτίθενται ανεπανόρθωτα στα μάτια της κοινής γνώμης. Οι πολιτικοί έχασαν εδώ και πολύ καιρό την εμπιστοσύνη των πολιτών. Διότι κουβαλούν στις πλάτες τους τεράστιες ευθύνες για την καταστροφή αυτού του τόπου. Σε τούτο, λοιπόν, το πλαίσιο πάρτε το αν θέλετε είτε σοβαρά είτε αστεία όταν όλοι αυτοί κατηγορούν τον κ. Ακιντζί με ένα τρόπο τόσο αφελή κι άγαρμπο, διαστρεβλώνοντας λόγια και πράξεις του, που εύκολα αντιλαμβάνεται και κρίνει με το δικό του νου ο μέσος πολίτης, πετυχαίνουν ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα. Δεν κάνω τον συνήγορο του κ. Ακιντζί. Υπερασπίζομαι τον εαυτό μου και τον κάθε Κύπριο πολίτη από εκείνους οι οποίοι προφανέστατα υποτιμούν τη νοημοσύνη μας. Έχουμε το δικαίωμα και την αξίωση, έπειτα από τόσες ήττες και συμφορές που προκάλεσαν στον τόπο μας οι πολιτικοί, ν αρχίσουν επιτέλους να μας λένε την αλήθεια. Βαρεθήκαμε τα ψέματα Οι πολιτικοί έχασαν εδώ και πολύ καιρό την εμπιστοσύνη των πολιτών. Διότι κουβαλούν στις πλάτες τους τεράστιες ευθύνες για την καταστροφή αυτού του τόπου. Του ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΟΔΥΣΣΕΩΣ και τη μικροπολιτική. Αρνούμαστε να γίνουμε το όχημα στις μωροφιλοδοξίες του οποιουδήποτε. Απαιτούμε, επιτέλους, σοβαρότητα, ευθύνη και συνετή διαχείριση των κοινών και πολύ περισσότερο του εθνικού μας ζητήματος, από την έκβαση του οποίου εξαρτάται η επιβίωσή μας σε τούτο τον τόπο. Διότι το μεγάλο ερώτημα είναι πού το πάνε επιτέλους αυτοί, της συγκεκριμένης σχολής σκέψης, σε ό,τι αφορά στο Κυπριακό. Τι ακριβώς επιδιώκουν, πού θέλουν να μας οδηγήσουν και πώς θεωρούν ότι συμβάλλουν εποικοδομητικά προς την κατεύθυνση μιας λύσης του Κυπριακού, όπως εκείνοι τουλάχιστον την ευαγγελίζονται. Με το να κάνουν καθημερινά δηλώσεις γεμάτες διαστρεβλώσεις, αυθαίρετες παρερμηνείες των πάντων και καταστροφικές προφητείες; Το πρόσφατο σύνθημα «λύση, όχι διάλυση» αποτελεί ένα ακόμη ευφυολόγημα ανάμεσα στα πολλά που κατά καιρούς έχει παραγάγει η ομολογουμένως ευρηματική τους φαιά ουσία, όταν αυτή εμπνέεται από την ανάγκη τους να δουν κι αυτές τις συνομιλίες να αναστέλλονται επ αόριστον. Εντάξει, λοιπόν: Λύση κι όχι διάλυση. Αλλά ποια λύση; Δεν απαντούν ποτέ αυτό το ερώτημα. Το αφήνουν να αιωρείται στη φαντασία μας. Για ό,τι έχει άμεση ή έμμεση σχέση με την προσπάθεια λύσης του Κυπριακού, κοσκινίζουν κάθε πρόταση, κάθε φράση, κάθε λέξη, δίνουν αυθαίρετες καταστροφικές ερμηνείες και τις παπαγαλίζουν καθημερινά. Για το πώς θα λυθεί όμως το Κυπριακό δεν έχουν να πουν τίποτα. Έτσι, περνά ο καιρός και τα χρόνια κι όπως αυτοί αμέτρητες φορές προσευχήθηκαν στο Θεό να τα διαλύσει όλα στις συνομιλίες είτε ο Ντενκτάς, είτε ο Έρογλου είτε η Τουρκία με την αδιαλλαξία της, με την ίδια λογική κι η τουρκική διπλωματία από την πλευρά της τρίβει τα χέρια της από χαρά, ελπίζοντας βάσιμα ότι, για μια ακόμη φορά, οι «ανυπότακτοι πατριώτες» θα την βγάλουν από τη δύσκολη θέση και θα φορτώσουν σ εμάς την ευθύνη ενός τυχόν νέου ναυαγίου. Για να συνεχίσει, βέβαια, η Τουρκία την κατοχή και τον εκτουρκισμό της Κύπρου και να περιμένει το χρόνο απλώς να επισημοποιήσει τη διχοτόμηση.

15 15- EPIKAIROTHTA_Master_cy 25/09/15 22:25 Page 15 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 15 Ο τραγικός απολογισμός του συριακού εμφυλίου πολέμου: νεκροί, 11 εκατομμύρια πρόσφυγες, από αυτούς 4 εκατομμύρια, περίπου, εκτός Συρίας, 50% του συριακού εδάφους υπό τον έλεγχο του Ισλαμικού Κράτους. EPA EPA Ομπάμα-Πούτιν θα τα πουν στη Νέα Υόρκη Παράθυρο ελπίδας για συμφωνία ΗΠΑ και Ρωσίας, αφού προηγήθηκε διπλωματικό παρασκήνιο με στόχο την επίλυση Της ΜΕΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στη Νέα Υόρκη, όπου ο Αμερικανός Πρόεδρος, Μπαράκ Ομπάμα, και ο Ρώσος Πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, συναντιούνται αύριο, έχοντας ψηλά στην ατζέντα των συζητήσεών τους το Συριακό. Όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στη Νέα Υόρκη, όπου ο Αμερικανός Πρόεδρος, Μπαράκ Ομπάμα, και ο Ρώσος Πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, συναντιούνται αύριο, έχοντας ψηλά στην ατζέντα των συζητήσεών τους το Συριακό. Στο περιθώριο των εργασιών της Γενικής Συνέλευσης των ΗΕ, οι δύο ηγέτες θα επιχειρήσουν να ξεκαθαρίσουν θέσεις και προθέσεις και να καταλήξουν σε μια συμφωνία, η οποία και θα καθορίσει το μέλλον της Συρίας. Της αναμενόμενης αυριανής συνάντησης, όλες τις προηγούμενες εβδομάδες προηγήθηκε ένα οργιώδες διπλωματικό παρασκήνιο. Οι συναντήσεις και συνομιλίες που είχε η ηγεσία του Κρεμλίνου με αυτές του Τελ Αβίβ, της Τεχεράνης, της Άγκυρας, της συριακής αντιπολίτευσης, αλλά και με Ευρωπαίους ηγέτες, όπως και εκπροσώπους της Μέσης Ανατολής, οι αντίστοιχες συνομιλίες που είχε η Ουάσινγκτον με ηγέτες των χωρών του Αραβικού Κόλπου με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία, αλλά και με τους Ευρωπαίους συμμάχους της, καθώς και οι αλλεπάλληλες τηλεφωνικές επικοινωνίες του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, με τον Αμερικανό ομόλογό του, Τζον Κέρι, όπως και η τηλεφωνική επικοινωνία των υπουργών άμυνας Ρωσίας και ΗΠΑ, η πρώτη μετά από ένα και πλέον χρόνο αμοιβαίας σιωπής, αποτυπώνουν ως μια αμυδρή εικόνα την εν εξελίξει διεθνή κινητοποίηση για το Συριακό. Ταυτόχρονα, καταδεικνύουν και το συνωστισμό των εμπλεκομένων σε μια κρίση που εξελίχθηκε σε πρωτοφανών διαστάσεων ανθρωπιστική τραγωδία. Ένας συνωστισμός που είναι το αποτέλεσμα της σύγκρουσης συμφερόντων σε τρία διαφορετικά επίπεδα: το εθνικό, το περιφερειακό και το διεθνές. Σε αυτή την πολιτική σκακιέρα που έχει στηθεί για το Συριακό, τα πιόνια έχουν πάρει θέση και αναμένουν την αυριανή συνάντηση Πούτιν Ομπάμα. Οι διπλωματικές διεργασίες των προηγουμένων εβδομάδων, στη βάση των οποίων θα συζητήσουν οι δύο ηγέτες ήταν ενθαρρυντικές, αφού οι Ηνωμένες Πολιτείες, συμπορευόμενες και με τους Ευρωπαίους και Άραβες Ελπίδες πως η συνάντηση Μπαράκ Ομπάμα και Βλαντιμίρ Πούτιν στη Νέα Υόρκη θα ανοίξει το δρόμο για τερματισμό του συριακού εμφυλίου πολέμου εκφράζουν διπλωματικοί κύκλοι, μετά και την πιο διαλλακτική στάση που υιοθετεί η Ουάσινγκτον στο θέμα Άσαντ. συμμάχους τους, εμφανίζονται έτοιμες να αποδεχτούν την παραμονή του Μπασάρ Αλ Άσαντ στην ηγεσία της Συρίας για μια μεταβατική περίοδο, υποχωρώντας έτσι από την παλαιότερη θέση τους για άμεση αποχώρηση του Άσσαντ. Μια διαλλακτικότερη, όμως, στάση που φέρνει Ρωσία και ΗΠΑ πλησιέστερα στο ενδεχόμενο κατάληξης σε συμφωνία, αφού στο πρόσωπο του Άσσαντ, η Μόσχα επιδιώκει να διασφαλίσει τα στρατηγικά της συμφέροντα στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Την αλλαγή κλίματος ανακοίνωσε ο ίδιος ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, ο οποίος την περασμένη Τετάρτη και επικαλούμενος σχετικές αναφορές του Αμερικανού ομολόγου του, δήλωνε πως οι ΗΠΑ εμφανίζονται ολοένα και πιο δεκτικές ως προς τη θέση της Μόσχας για τη διένεξη στη Συρία. Ο Σεργκέι Λαβρόφ ερμήνευε, μεταξύ άλλων, τη δήλωση του Αμερικανού ομολόγου του μετά τη συνάντηση που είχε με τον Βρετανό υπουργό Εξωτερικών, ο οποίος είχε αναφέρει σχετικά με την απομάκρυνση του Άσσαντ: «Δεν χρειάζεται να γίνει σε μία ημέρα ή σε διάστημα ενός μήνα Υπάρχει μια διαδικασία βάσει της οποίας όλα τα μέρη πρέπει να συνεργαστούν για να υπάρχει μια συμφωνία για το πώς αυτό μπορεί να επιτευχθεί.» Η ματωμένη άνοιξη Μια εθνική εξέγερση για την απαλλαγή του συριακού λαού από το καθεστώς Άσσαντ μετεξελίχθηκε σε ένα αδυσώπητο εμφύλιο πόλεμο που εξακολουθεί να μαίνεται σε μια διαμελισμένη, πλέον, Συρία, αποτέλεσμα της σύγκρουσης ζωτικών συμφερόντων μιας σειράς χωρών, μεταξύ των οποίων, της Σαουδικής Αραβίας, της Τουρκίας, του Ισραήλ, του Ιράν, των μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών, της Ρωσίας και των Ηνωμένων Πολιτειών. Τον Μάρτιο του 2011, η αραβική άνοιξη κτυπά την πόρτα της Συρίας. Στην πόλη Deraa μια διαδήλωση για την απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων καταπνίγεται στο αίμα από τα σώματα ασφαλείας του Άσσαντ και μετατρέπεται στην αφετηρία για τη σταδιακή εξέγερση των Συρίων σε όλη τη χώρα, με αίτημα την εκδημοκρατικοποίηση. Οι προσπάθειες βίαιης καταστολής των εξεγέρσεων από το καθεστώς, με τη χρήση ακόμη και χημικών όπλων, σύμφωνα με διεθνείς καταγγελίες, οδηγεί στην περαιτέρω κλιμάκωση της βίας και την έναρξη ενός εμφυλίου πολέμου μεταξύ των υπερασπιστών του καθεστώτος Άσαντ και της αντιπολίτευσης. Κύριοι σύμμαχοι του Οι Ηνωμένες Πολιτείες, σε μια πορεία συμπόρευσης με τους Ευρωπαίους και Άραβες συμμάχους τους, εμφανίζονται έτοιμοι να αποδεχτούν την παραμονή του Μπασάρ Aλ Άσαντ στην ηγεσία της Συρίας, για μια μεταβατική περίοδο. Άσαντ παραμένουν το Ιράν, η Λιβανική Χεζμπολάχ και η Ρωσία. Στην αντίπερα όχθη, κύριοι υποστηρικτές της αντιπολίτευσης παρουσιάζονται οι χώρες της Δύσης, η Σαουδική Αραβία και η Τουρκία. Το πολεμικό σκηνικό, ωστόσο, περιπλέκεται ακόμη περισσότερο, όταν στις τάξεις των μαχητών της αντιπολίτευσης εισχωρούν ακραία ισλαμικά στοιχεία, τα οποία στη συνέχεια διασπώνται για να δημιουργήσουν το 2014 το χαλιφάτο τους με την ονομασία Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και της Λεβαντίνης (ISIL), καταλαμβάνοντας εδάφη από το Ιράκ και τη Συρία. Με τη δράση και συνεχή επέκταση του Ισλαμικού κράτους διαφοροποιούνται και τα πολιτικοστρατιωτικά δεδομένα επί του εδάφους στη Συρία, αφού η Δύση και οι άλλοι σύμμαχοι της συριακής αντιπολίτευσης συνασπίζονται σε ένα πόλεμο κατά των Ισλαμιστών, ενώ και η Ευρώπη ξυπνά από τον λήθαργό της, όταν έρχεται αντιμέτωπη με τα μεγαλύτερα κύματα προσφύγων που αντιμετώπισε ποτέ από το τέλος του Β Παγκοσμίου Πολέμου. Από το 2011 μέχρι σήμερα, η Συρία μετρά νεκρούς, 11 εκατομμύρια πρόσφυγες, από αυτούς 4 εκατομμύρια περίπου εκτός Συρίας, εκατοντάδες νεκρούς στη Μεσόγειο θάλασσα σε ένα ταξίδι διαφυγής προς την Ευρώπη, ανείπωτη φτώχια και εξαθλίωση σε όσους παραμένουν εντός της χώρας τους, και απώλεια του 50% του εδάφους, το οποίο έχει περάσει υπό τον έλεγχό του το Ισλαμικό Κράτος. EPA Τα συγκρουόμενα συμφέροντα Ρωσίας και ΗΠΑ Το καθεστώς Άσαντ, ευρισκόμενο σε μόνιμη ιδεολογική, πολιτική και θρησκευτική αντιπαλότητα, ακόμη και για το Μεσανατολικό, με τις χώρες του Αραβικού Κόλπου και τους συμμάχους τους, τις Ηνωμένες Πολιτείες, έχει εδραιωθεί στην εξουσία, αναπτύσσοντας στρατηγική συνεργασία με τη Μόσχα. Μια στρατηγική συνεργασία που στηρίζεται στην παραχώρηση στη Ρωσία ναυτικής βάσης στην πόλη Ταρτούς, τη μόνη βάση που διαθέτει η Ρωσία στη Μεσόγειο, μέσω της οποίας υποστηρίζεται η εξωτερική επιρροή του Κρεμλίνου στην περιοχή. Παράλληλα, η Συρία παραμένει ένας από τους καλύτερους πελάτες των ρωσικών όπλων. Η Ρωσία δεν μπορεί να διακινδυνεύσει την ναυτική της βάση στη Συρία, ούτε και την παρουσία της στην περιοχή εξαιτίας μιας πιθανούς αποχώρησης του Άσαντ, χωρίς να διασφαλιστούν τα στρατηγικά της συμφέροντα από τη διάδοχη κατάσταση. Στο πλαίσιο αυτό, η Ρωσία συνεχίζει να εξοπλίζει το καθεστώς Άσαντ, αλλά και να ενισχύει τη στρατιωτική παρουσία της στη Συρία, ενεργώντας, όπως υποστηρίζει, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και στη βάση των διμερών συμφωνιών που έχει με τη Δαμασκό. Στην άλλη όχθη του Ατλαντικού, ο Λευκός Οίκος δέχεται έντονα πυρά, τόσο από την εσωτερική αντιπολίτευση, όσο και από τους συμμάχους του, για τη σταδιακή απόσυρση των ΗΠΑ από την περιοχή, αφήνοντας μάλιστα σοβαρά κενά στην περιφερειακή ασφάλεια. Όταν ξέσπασε ο εμφύλιος στη Συρία, η διακυβέρνηση Ομπάμα αναγκάστηκε, πλέον, σε ενεργότερη εμπλοκή προς υποστήριξη των συμφερόντων της που βρίσκονταν σε άμεση συνάρτηση με τα συμφέροντα των συμμάχων της στην περιοχή. Ως αποτέλεσμα, Μόσχα και Ουάσινγκτον βρέθηκαν και σε αυτό το διεθνές ζήτημα σε αντίπαλα στρατόπεδα με τραγικές συνέπειες για την ίδια τη Συρία και τον λαό της. Χαρακτηριστική και η σχετική δήλωση του Γενικού Γραμματέα των ΗΕ Μπαν κι Μουν, όταν την περασμένη εβδομάδα ομολογούσε την αποτυχία του διεθνούς οργανισμού να διαχειριστεί τη συριακή κρίση. Αυτό οφείλεται, όπως εξήγησε, στις διαφωνίες μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων, κάτι που δεν επιτρέπει την ανάληψη δράσης για τον τερματισμό της εμφύλιας σύρραξης, καλώντας τους ταυτόχρονα να κοιτάξουν πέρα από το εθνικό τους συμφέρον και να σταματήσουν να μπλοκάρουν τη δράση του Συμβουλίου Ασφαλείας. Στο αυριανό, πάντως, τετ α τετ Ομπάμα Άσαντ, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, οι ΗΠΑ θα επιδιώξουν να παροτρύνουν τη Ρωσία και το Ιράν να χρησιμοποιήσουν την επιρροή τους προς τον Άσαντ, προκειμένου να τον πείσουν να διαπραγματευτεί με τη συριακή αντιπολίτευση για μια πολιτική διευθέτηση του προβλήματος. Ωστόσο, στην πραγματικότητα τα κρίσιμα ζητήματα πάνω στα οποία θα κληθούν να συμφωνήσουν αύριο ο Μπαράκ Ομπάμα και Βλαντιμίρ Πούτιν είναι πολύ Η Ρωσία δεν μπορεί να διακινδυνεύσει τη ναυτική της βάση στη Συρία, ούτε και την παρουσία της στην περιοχή εξαιτίας μιας πιθανούς αποχώρησης του Άσαντ, χωρίς να διασφαλιστούν τα στρατηγικά της συμφέροντα από τη διάδοχη κατάσταση. περισσότερα, όπως η βάση μιας ενδεχόμενης πολιτικής συμφωνίας ενόψει και των όσων προηγήθηκαν στους δύο γύρους συνομιλιών στη Γενεύη το 2012 και το 2014 και, κυρίως, στο Ανακοινωθέν της Γενεύης του 2012, ποια θα είναι η τύχη του Άσαντ, αλλά και αν θα εμπλακεί και πώς η Ρωσία στον πόλεμο κατά του Ισλαμικού κράτους. Η ατζέντα των συνομιλιών δύσκολη, δυσκολότερη όμως η πραγματικότητα, όπως έχει εξελιχθεί επί του εδάφους με την ανθρωπιστική κρίση, η οποία αναγκάζει, πλέον, την Ευρώπη να πιέσει προς κάθε κατεύθυνση για λύσεις. Η Κύπρος, ευρισκόμενη μόλις μερικά χιλιόμετρα απόσταση από τη Συρία, με το Κυπριακό πρόβλημα ανοικτό, αλλά και με μια δική της ατζέντα στην εξωτερική πολιτική που εξαρτάται από την ειρήνευση και την ανάπτυξη συνεργασιών στην περιοχή, έχει πολλά θετικά να αναμένει από τον τερματισμό του εμφυλίου πολέμου στη Συρία.

16 18-GNOMES ELLADA_Master_cy 26/09/15 00:16 Page Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Ηπια αντιμετώπιση υπό προϋποθέσεις Η σφηκοφωλιά Του ΝΙΚΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑ Η χώρα θα μπορούσε να πάει καλά. Δεν εννοώ ότι θα γίνει οικονομία-τίγρη μέχρι το επόμενο καλοκαίρι, όχι. Η ζημιά που έχει γίνει στην παραγωγική βάση της χώρας σε συνδυασμό με τις τράπεζες-ζόμπι δεν συνηγορούν υπέρ της απογείωσης. Η εμπιστοσύνη των ξένων επενδυτών στη χώρα είναι μηδενική. Αγόρασαν το αφήγημα της περιόδου Σαμαρά, αλλά τώρα πλέον έχουν καεί. Η πολιτική σταθερότητα επίσης δεν είναι διόλου εξασφαλισμένη. Ολοι γνωρίζουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ υποφέρει ακόμη από βαθιά ρήγματα, τα οποία ενδέχεται να καταστούν μοιραία κατά την υλοποίηση του τρίτου μνημονίου. Παρ όλα αυτά, βλέπω μερικά θετικά σημάδια στον ορίζοντα που θα μπορούσαν, υπό προϋποθέσεις, να μας βάλουν σε έναν ενάρετο κύκλο στον οποίο θα μπαίναμε ούτως ή άλλως αν δεν επιλέγαμε την περιπέτεια, αντί για τη σταθερότητα, τον περασμένο Δεκέμβριο με την εκλογή Προέδρου. Η προσφυγική/μεταναστευτική κρίση έχει αλλάξει τα δεδομένα. Εχει στρέψει κάποιους, κυρίως ανατολικούς, εναντίον μας, αλλά ταυτόχρονα έχει υπενθυμίσει πόσο σημαντικό είναι να μη μετατραπεί η Ελλάδα σε failed state, διαλυμένο κράτος. Το έχουν αντιληφθεί άπαντες. Την ίδια στιγμή το Βερολίνο βρίσκεται σε μια στρατηγική αμηχανία απέναντι στην Ελλάδα. Οι θερινές υπερβολές του κ. Σόιμπλε έχουν προβληματίσει βαθύτατα το γερμανικό κατεστημένο και «ξύπνησαν» το Παρίσι και τον πρόεδρο Ολάντ, ο οποίος είδε ότι κερδίζει πολιτικά παίζοντας τον ρόλο του «καλού» έναντι της Ελλάδος. Η γαλλογερμανική ισορροπία είχε χαθεί για πολύ καιρό, αλλά τώρα φαίνεται πως το Παρίσι θέλει να διαδραματίσει ξανά τον παραδοσιακό του ρόλο. Ο κ. Ολάντ μοιάζει να θέλει να πάρει «αγκαλιά» τον κ. Τσίπρα και να τον βοηθήσει να περάσει τον επόμενο κρίσιμο κάβο. Σημαντικό, τέλος, Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ Του ΚΩΣΤΑ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗ ρόλο σε αυτό το θετικό παζλ διαδραματίζουν οι Αμερικανοί. Η κυβέρνηση Ομπάμα και οι Κλίντον αντιμετώπισαν με συμπάθεια τον κ. Τσίπρα στα πρώτα στάδια της πολιτικής του εκτόξευσης. Τον έβλεπαν σαν ένα αγκάθι στο πλευρό της Γερμανίας και έναν ηγέτη που θα μπορούσε να εκμοντερνίσει την Ελλάδα. Απογοητεύθηκαν γρήγορα όμως από τον συνδυασμό της ερασιτεχνικής ασχετοσύνης του επιτελείου του και ορισμένων ακραίων πτυχών των θέσεών του. Τώρα, όμως, είναι έτοιμοι να αγοράσουν το αφήγημα ενός Τσίπρα που θα μετακινηθεί στο κέντρο και θα πάρει αποφάσεις για μεταρρυθμίσεις και ιδιωτικοποιήσεις που θα εκπλήξουν τους πάντες. Το ίδιο αφήγημα έχουν, όχι απλώς αγοράσει αλλά και αναλάβει να προωθήσουν οι Γάλλοι. Τι σημαίνει αυτό πρακτικά; Οτι οι επόμενες αξιολογήσεις θα είναι πολύ soft (ήπιες) και πως θα δοθεί χώρος και χρόνος στον κ. Τσίπρα να υλοποιήσει τις δεσμεύσεις της χώρας με πιο αργό και μαλακό ρυθμό. Εως εδώ καλά. Ολα αυτά θα ισχύσουν όμως υπό τρεις προϋποθέσεις. Προϋπόθεση πρώτη, ότι ο ίδιος ο πρωθυπουργός αλλά και τα βασικά του στελέχη θα αποδείξουν εμπράκτως ότι έχουν αλλάξει και πως θα υλοποιήσουν κάποιες υποχρεώσεις με πολιτικό κόστος, θα αγκαλιάσουν τους ενδιαφερόμενους επενδυτές και θα δώσουν άλλο σήμα προς τα έξω. Προϋπόθεση δεύτερη, πως ο κ. Τσίπρας δεν θα «μεθύσει» από τις αγκαλιές και τα κόκκινα χαλιά στο Παρίσι και στην Ουάσιγκτον. Εκανε αυτό το λάθος στην αρχή της πρώτης του θητείας και έπεσε γρήγορα σε τοίχο. Προϋπόθεση τρίτη, ότι δεν θα δώσει καμία εμφανή αφορμή στον κ. Σόιμπλε και τους λοιπούς ιέρακες που περιμένουν στη γωνία για να δυναμιτίσουν όλη αυτή την ωραία ατμόσφαιρα. Τα «ασυγκράτητα» μειράκια Η Νέα Δημοκρατία είναι ένα κόμμα εκ φύσεως συντηρητικό. Η ριζοσπαστική ακραία Δεξιά κείται εκτός αυτής το ίδιο ακριβώς συμβαίνει με τους καθαρολόγους του φιλελευθερισμού. Είναι ένα κόμμα συνθέσεως τάσεων αντιθέτων, που πριν από αρκετές δεκαετίες οδήγησαν σε έναν ολέθριο διχασμό. Δεν στερείται κατευθυντηρίων αρχών η Ν.Δ. κάθε άλλο. Είναι το κόμμα των παραδόσεων, που όμως δεν το συγκροτεί εσμός ιδεοπλήκτων. Εμπειρισμός χαρακτηρίζει τη δράση μιας παρατάξεως πολυσυλλεκτικής και ο ηγέτης της δεν λειτουργεί ως προαγωγός αποκλεισμών. Η Ν.Δ. είναι το κόμμα της σταθερότητος, δεν είναι δυνατόν να εκπέμπει νευρικότητα. Το πρόβλημα της Ν.Δ. όμως, είναι ότι κατά την εκλογή νέου προέδρου έχει ενίοτε την τάση να ετεροπροσδιορίζεται από τον ηγέτη της αντιπάλου παρατάξεως. Ο κ. Κωνσταντίνος Μητσοτάκης εξελέγη πρόεδρος της Ν.Δ. το 1984 με το σκεπτικό ότι ήταν ο καταλληλότερος να αντιπαραταχθεί προς τον Ανδρέα Παπανδρέου. Και είναι αναμφίβολα ο κ. Μητσοτάκης πολύπειρος και ικανός πολιτικός. Στη βάση της ίδιας λογικής, αναζητείται «νέο» πρόσωπο να αντιπαραταχθεί στον κ. Τσίπρα και εις την παρούσα συγκυρία θα ακούσουμε διάφορα φαιδρά και σοβαρά άπαξ και άρχισε η «μάχη» διαδοχής. Αλλά πανομοιότυπο του κ. Τσίπρα δεν είναι επιθυμητό ούτε και δυνατόν να αναπαραχθεί ούτε και «αντίπαλός» του με ηλικιακά απλώς κριτήρια. Ο κ. Τσίπρας είναι ο πρώτος «αυτοδημιούργητος» ηγέτης κόμματος εξουσίας και επί της ουσίας προέκυψε από το πουθενά. Δεν είναι γόνος πολιτικής οικογενείας, δεν είχε στήριξη των ΜΜΕ, δεν είχε κόμμα, δεν είχε καν οπαδούς είχε απλώς και μόνον ψηφοφόρους, που ως ποσοστό υπολογίζονταν το 2011 γύρω στο 2,5%, εκτινάχθηκε στην εξουσία τον Ιανουάριο και επανεξελέγη πριν από μία εβδομάδα, αν και αθέτησε κάθε υπόσχεσή του και έφερε τη χώρα στο χείλος της καταστροφής. Η εκλογική νίκη του κ. Τσίπρα οφείλεται στην αντιπάθεια των πολιτών προς το παλαιό κατεστημένο, που ο κ. Μεϊμαράκης κατάφερε να την περιορίσει σημαντικότατα και πέραν πάσης προσδοκίας για να αντιμετωπίσει την αυθάδεια της συνιστώσας του ΛΑΟΣ που εισήγαγε στη Ν.Δ. ο κ. Αντώνης Σαμαράς. Αλλά το «μυστικό» της επιτυχίας του κ. Τσίπρα είναι ότι επί οκτάμηνο υπήρξε στόχος επιθέσεως ανηλεούς εντός και εκτός Ελλάδος. Σε ανάλογη περίπτωση, ένας ηγέτης της Κεντροδεξιάς θα είχε καταρρεύσει, αλλά η βιαιότης της αντιπαραθέσεως κατέστησε τον κ. Τσίπρα «συμπαθή». Το ελιξήριο της Αριστεράς είναι η «θυματοποίησή» της και αυτό ήταν σαφές από το τέλος του οικτρού εμφυλίου πολέμου. Η Κεντροδεξιά δεν έχει ανάγκη από έναν «αντικλώνο» του κ. Τσίπρα ο ηγέτης της πρέπει να δημιουργεί αίσθημα σταθερότητος, δεν πρέπει να είναι απλώς ένας βουλιμικός της εξουσίας. Η συντηρητική παράταξη δεν είναι ανερμάτιστο λεφούσι έχει ιστορία ενός αιώνος. Η Ν.Δ. είναι κόμμα που βρίσκεται σε κρίση, αλλά δεν διαλύθηκε. Πάσχει από διανοητική αδράνεια εμφανίζει συμπτώματα γεροντισμού έχει ανάγκη επαναπροσδιορισμού της φυσιογνωμίας της, διαμορφώσεως νέου πολιτικού ιδιώματος. Είχε ανάγκη χρόνου. Μόνον που κάποια πολιτικά μειράκια έσπευσαν να αυτοπροσδιορισθούν ως οι καταλληλότεροι αντίπαλοι του κ. Τσίπρα, οδήγησαν σε επίσπευση της διαδικασίας εκλογής νέου προέδρου, δημιούργησαν εκ του μη όντως αναταραχή και κίνδυνο διασπάσεως. Διερωτάται κανείς εάν αυτενήργησαν απλώς και μόνον. Η έξοδος προσφύγων από τη Συρία και το Ιράκ δεν θα σταματήσει εάν δεν επέλθει ειρήνη στην περιοχή και αρχίσει η ανοικοδόμηση. Βρισκόμαστε μακριά από την ημέρα εκείνη. Τον τελευταίο καιρό, όμως, επιταχύνονται οι εξελίξεις, οδηγώντας το δράμα σε μια κορύφωση που δεν γνωρίζουμε εάν θα είναι για καλό ή για κακό. Το σίγουρο είναι ότι η ταραχή θα είναι μεγάλη και η Ελλάδα και η Κύπρος θα επηρεαστούν απ όσα έρχονται. Οι σφαγές στη Συρία συνεχίζονται, ενώ για περισσότερο από έναν χρόνο, μεγάλο τμήμα του Ιράκ παραμένει υπό κατοχή του αυτοαποκαλούμενου Ισλαμικού Κράτους. Παρά την παρέμβαση των ΗΠΑ και κάποιων συμμάχων, καθώς και τη δυναμική αντίσταση κουρδικών δυνάμεων, η κατάσταση αυτή φαίνεται να παγιώνεται. Τους τελευταίους μήνες, όμως, άρχισε μια σειρά αρχικώς ασύνδετων εξελίξεων σε όλη την περιοχή, που εάν συνδεθούν, θα έχουν καθοριστική επιρροή στα πράγματα. Η Τουρκία εισέρχεται σε περίοδο μεγάλης αστάθειας η Ρωσία παρεμβαίνει δυναμικά στην ανατολική Μεσόγειο το Ιράν ενισχύεται μετά τη συμφωνία για τα πυρηνικά η Σαουδική Αραβία πιέζεται σε εξωτερικά αλλά και εσωτερικά μέτωπα η Αίγυπτος αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο στην περιοχή, την ώρα που βρέθηκαν Ο καβγάς ξεκίνησε το βράδυ των εκλογών της 20ής Σεπτεμβρίου Να στείλουμε όλους τους δημοσκόπους στην πυρά όπως κάνανε τον Μεσαίωνα με τις μάγισσες. Ολοι, μα όλοι ανεξαιρέτως, έθεσαν θέμα για τις εταιρείες δημοσκοπήσεων και μάλιστα ένας πολιτικός αρχηγός κατονόμασε το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας σαν πληρωμένο δολοφόνο σε διατεταγμένη υπηρεσία. Ψυχραιμία, σύντροφοι! Ελάτε να δούμε τα πράγματα με περισσότερη νηφαλιότητα, τώρα που πέρασε μία εβδομάδα. Είναι γνωστό ότι είμαστε η χώρα της υπερβολής. Οπως και σε πολλά άλλα θέματα έχουμε «θεοποιήσει» τα exit polls και γι αυτό απογοητευτήκαμε και θυμώσαμε πάρα πολύ. Επειδή η ενασχόλησή μου με τη συγκέντρωση και μετάδοση των αποτελεσμάτων των εκλογών από το 1981 μέχρι το 2009 μου έδωσε την ευκαιρία να μιλώ συνεχώς με όλους σχεδόν τους δημοσκόπους, έχω μια πολύ σαφή εικόνα με το τι συμβαίνει και θέλω να μοιραστώ μαζί σας μερικές σκέψεις μου. Η πρώτη φορά που επιχειρήθηκε να γίνει exit poll ήταν οι εκλογές του 1990, και μάλιστα από την κρατική τηλεόραση. Οταν έγινε γνωστή η προσπάθεια, ορισμένες εφημερίδες, προκείμενες στη Ν.Δ. (η οποία λόγω του ισχύοντος εκλογικού νόμου δεν μπόρεσε να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση στις δύο προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις) κατηγόρησαν την ΕΡΤ ότι ετοιμάζει νοθεία στα αποτελέσματα και έτσι η κρατική τηλεόραση εγκατέλειψε την ιδέα του exit poll. Την «άρπαξε» όμως το Mega και σε συνεργασία με τον φίλο μου Ηλία Νικολακόπουλο έκανε το πρώτο exit poll και καθιερώθηκε σαν το κανάλι των εκλογών. Στα επόμενα χρόνια ακολούθησαν και άλλα κανάλια και μάλιστα το κάθε ένα έκανε το δικό του exit poll, με αποτέλεσμα να ξοδεύονται πολλά χρήματα σε έναν περιττό και ανούσιο ανταγωνισμό για το ποιο κανάλι θα δώσει την πιο σωστή πρόβλεψη για το τελικό αποτέλεσμα. Εστω και αργά, τα κανάλια διαπίστωσαν ότι η όλη διαδικασία δεν τους παρέχει κανένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και έτσι κατέληξαν να κάνουν ένα κοινό exit poll, όπως γινόταν στις ΗΠΑ εδώ και πολλά χρόνια. Και έτσι φθάσαμε στην προηγούμενη Κυριακή. Θέλω να σας θυμίσω τα ευρήματα των exit polls όπως ανακοινώθηκαν από τα συνεργαζόμενα κανάλια και τις συνεργαζόμενες εταιρείες. Στις μεγάλα κοιτάσματα φυσικού αερίου στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της. Η σημερινή κατάσταση απορρέει από το γέμισμα του χρόνου -με τις επιπτώσεις της λεγόμενης Αραβικής Ανοιξης και τις αντιδράσεις που προκάλεσε- αλλά και από την ουσιαστική απουσία των ΗΠΑ. Οσο και αν δείχνει να ανησυχεί και αν ασχολείται στον βαθμό που ασχολείται η Ουάσιγκτον, είναι προφανές ότι δεν θέλει να μπλέξει βαθύτερα, ούτε να αναγκάσει τους συμμάχους της να καταλήξουν σε συμφωνία για ενιαίο, ισχυρό μέτωπο εναντίον του Ισλαμικού Κράτους. Ετσι, ενώ η Τουρκία πήρε επιτέλους θέση εναντίον του λεγόμενου Χαλιφάτου, επικεντρώνει τις επιθέσεις της στους Κούρδους, οι οποίοι αποτελούν τη μόνη αξιόπιστη δύναμη εδάφους που αντιστέκεται στους τζιχαντιστές, και οι οποίοι συμμαχούν με τις ΗΠΑ. Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενέπλεξε τη χώρα του σε ένα πολύ επικίνδυνο στοίχημα, όπου το κόστος είναι ήδη πολύ μεγάλο και τα πιθανά κέρδη εξαιρετικά αμφίβολα. Επιχειρώντας να συσπειρώσει τους ψηφοφόρους υπέρ του κόμματος που ίδρυσε (το ΑΚΡ) ώστε να αποκτήσει πάλι αυτοδυναμία στη Βουλή στις εκλογές του Νοεμβρίου, επενδύει στην ένταση με τους Κούρδους. Οι συγκρούσεις όχι μόνο αποτελειώνουν ακριβώς έδωσαν τα ακόλουθα αποτελέσματα: ΣΥΡΙΖΑ 30,0 34,0%, Ν.Δ. 28,5 32,5%, Χ.Α. 6,5 8,0%, ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ 5,5 7,0%, ΚΚΕ 5,5 7,0%, Ποτάμι 4,0 5,5%, Ενωση Κεντρώων 3,2 4,2%, ΑΝΕΛ 3,0 4,0%, ΛΑΕ 2,5 3,5%. Ανάλογα με το τι περιμένει κανείς από τα exit polls τα αποτελέσματα αυτά μπορεί να θεωρηθούν είτε ικανοποιητικά είτε απαράδεκτα. Εξηγούμαι. Είναι ικανοποιητικά για ότι μας δίνουν τον νικητή και τις οριακές περιπτώσεις για την είσοδο στη Βουλή. Αν όμως κάποιος περιμένει από τα exit polls μια ακριβή απεικόνιση των τελικών αποτελεσμάτων, τότε μπορεί να τα θεωρήσει απαράδεκτα. Πάμε όμως παρακάτω. Στις ακριβώς οι εταιρείες και τα συνεργαζόμενα κανάλια έδωσαν μια νέα προσέγγιση με τα ακόλουθα αποτελέσματα: ΣΥΡΙΖΑ 33,0 35,0%, Ν.Δ. 28,5 30,0%, Χ.Α. 7,0 8,0%, ΠΑΣΟΚ- ΔΗΜΑΡ 6,0 7,0%, ΚΚΕ 5,5 6,5%, Ποτάμι 4,0 4,5%, Ενωση Κεντρώων 3,0 4,0%, ΑΝΕΛ 3,0 4,0%, ΛΑΕ 2,5 3,0%. Η ουσιαστική διόρθωση αφορά τα δύο πρώτα κόμματα, ενώ για τα υπόλοιπα οι νέες τιμές ουσιαστικά δεν αλλάζουν την κατάσταση. Και πάλι, κάποιος μπορεί να τα θεωρήσει ικανοποιητικά ή απαράδεκτα, γιατί δεν προβλέπουν ακριβώς τη διαφορά μεταξύ του πρώτου και του δεύτερου κόμματος. Θέλω, όμως, να πάω ένα βήμα παρακάτω, το οποίο θα τεκμηριώσω με ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ρωτάει κάποιος στο μετρό έναν άλλο κύριο: «Παρακαλώ, μου λέτε ποια είναι η στάση Ευαγγελισμός ώστε να κατέβω». «Ευχαρίστως», του απαντάει ο άλλος, «κοίτα να δεις πού θα κατέβω εγώ, για να κατεβείς μία στάση νωρίτερα». Η πληροφορία που του δίνει είναι απολύτως ακριβής, αλλά Tου ΑΝΔΡΕΑ ΔΡΥΜΙΩΤΗ* την εκεχειρία των τελευταίων ετών αλλά θέτουν σε κίνδυνο τη σταθερότητα της Τουρκίας, τον εκδημοκρατισμό και την πορεία προς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Με αυτά, αποδυναμώνεται η Αγκυρα. Την ίδια ώρα, ύστερα από μακρύ διάστημα έντονης εσωστρέφειας, η Αίγυπτος του Αμπντέλ Φατάχ αλ-σίσι πρωταγωνιστεί πάλι στην περιοχή. Πέρα από την αυτοπεποίθηση που προσφέρει η ανακάλυψη του φυσικού αερίου, την περασμένη εβδομάδα, η Αίγυπτος συμφώνησε με τη Γαλλία να αγοράσει δύο ελικοπτεροφόρα πλοία Μιστράλ. (Ναυπηγήθηκαν για τη Ρωσία αλλά η πώληση έπεσε θύμα των ευρωπαϊκών κυρώσεων λόγω της ρωσικής παρέμβασης στην Ουκρανία και της προσάρτησης της Κριμαίας). Επίσης, ο Σίσι ανέλαβε διπλωματική δράση, υιοθετώντας την πάγια ρωσική θέση ότι ο πρόεδρος Ασαντ πρέπει να είναι μέρος της λύσης του προβλήματος της Συρίας. Ο Σίσι, ο οποίος είχε ισχυρή στήριξη από τη Σαουδική Αραβία και χώρες του Κόλπου όταν ανέτρεψε τον ισλαμιστή πρόεδρο Μόρσι, ίσως εκφράζει και την αποδοχή αυτών των χωρών ότι ο Ασαντ μπορεί να παραμείνει έστω προσωρινά στη θέση του. Θα φανεί σύντομα εάν αυτό ισχύει. Η Σαουδική Αραβία, με τη στρατιωτική της εμπλοκή στη Υεμένη, με τα απανωτά Πολύς καβγάς για το τίποτα ΣΚΙΤΣΟ ΤΟΥ ΑΝΔΡΕΑ ΠΕΤΡΟΥΛΑΚΗ. GR του είναι εντελώς άχρηστη, γιατί όταν θα την επιβεβαιώσει θα έχει περάσει τη στάση που θέλει να κατέβει. Εστω ότι τα exit polls στις ακριβώς μας έδιναν (ως εκ θαύματος) τα ακόλουθα αποτελέσματα, τα οποία όπως όλοι γνωρίζουμε σήμερα είναι τα τελικά των εκλογών της 20ής Σεπτεμβρίου 2015: ΣΥΡΙΖΑ 35,46%, Ν.Δ. 28,10%, Χ.Α. 6,99%, ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ 6,28%, ΚΚΕ 5,55%, Ποτάμι 4,09%, ΑΝΕΛ 3,69%, Ενωση Κεντρώων 3,43%, ΛΑΕ 2,86%. Και πάλι δεν θα μας ήταν πολύ χρήσιμα, γιατί απλούστατα θα έπρεπε να περιμένουμε τα επίσημα αποτελέσματα για να επιβεβαιώσουμε τα exit polls. Δηλαδή, βλέπουμε ότι τα exit polls μπορούν να μας δώσουν μια πρόγευση από τα αποτελέσματα, αλλά ουδέποτε μπορούμε να είμαστε βέβαιοι για το τελικό αποτέλεσμα, παρά μόνο μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας του υπουργείου Εσωτερικών. Εδώ ακριβώς βρίσκεται και η παρεξήγηση. Δώσαμε στα exit polls περισσότερη σημασία από όση πρέπει και γι αυτό πολλοί απογοητεύτηκαν και, επιπλέον, θύμωσαν. Προσωπικά, στο κανάλι που ήμουν καλεσμένος, χωρίς καν να γνωρίζω τίποτε από τα ευρήματα των exit polls, γύρω στις 6.30 μ.μ. ζήτησα από τους τηλεθεατές να μη δώσουν ιδιαίτερη σημασία στα αποτελέσματα των exit polls και να περιμένουν τα επίσημα αποτελέσματα του υπουργείου Εσωτερικών και της SingularLogic. Ημουν απολύτως βέβαιος ότι θα γινόταν κόλαση με τα αποτελέσματα των exit polls, όπως τελικά αποδείχθηκε εκ των υστέρων. Ελάτε όμως να δούμε και μια άλλη όψη του θέματος. Χρειάζονται τα exit polls, ή μήπως είναι κάτι που μας έμεινε από το παρελθόν, θανατηφόρα ατυχήματα που στοίχισαν τη ζωή σε εκατοντάδες προσκυνητές, με τη δυναμική παρουσία του Ιράν σε όλη την περιοχή, ίσως επείσθη ότι η πληγή της Συρίας πρέπει να κλείσει τάχιστα. Πόλος των εξελίξεων είναι η ενεργότερη συμμετοχή της Ρωσίας, με την αποστολή πολεμικού υλικού και προσωπικού υπέρ του Ασαντ. Η αποδοχή της αποστολής από τις ΗΠΑ υποδεικνύει ότι και η Ουάσιγκτον επανεξετάζει την απαίτησή της να φύγει ο Ασαντ. Ισως συνειδητοποιούν όλοι ότι προτεραιότητα είναι η συντριβή του Ισλαμικού Κράτους. Ο μεγάλος κίνδυνος τώρα είναι ότι εάν φανεί ότι η Ρωσία πρωταγωνιστεί στον πόλεμο, στον οποίο ήδη συμμετέχουν στο βαθμό που συμμετέχουν Δυτικές χώρες, όποια νίκη εναντίον των τζιχαντιστών θα πυροδοτήσει αντιδράσεις σε πολλά μέρη του ισλαμικού κόσμου (πυροδοτώντας μνήμες του Αφγανιστάν από τη δεκαετία του 80). Εάν μουσουλμανικές χώρες αναλάβουν την εξόντωση του Ισλαμικού Κράτους, πάλι ο κίνδυνος θα είναι μεγάλος να σκορπίσουν μαχητές όχι μόνο στην ευρύτερη περιοχή αλλά παντού. Για να αντιμετωπίσει κανείς μια σφηκοφωλιά, η επέμβαση πρέπει να είναι αιφνίδια και απόλυτη, με τις σφήκες συγκεντρωμένες. Αλλιώς, η κατάσταση γρήγορα τίθεται εκτός ελέγχου. όταν τα πραγματικά αποτελέσματα καθυστερούσαν και σήμερα συνεχίζουμε χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη τις νέες συνθήκες και τις νέες μεθόδους συγκέντρωσης και μετάδοσης των αποτελεσμάτων; Θέλω να σας δώσω τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα από τα πρώτα τυχαία εκλογικά τμήματα (μόλις το 6,3%), όπως καταγράφονται από τη SingularLogic στις ακριβώς, χωρίς καμία επεξεργασία: ΣΥΡΙΖΑ 34,63%, Ν.Δ. 29,27%, Χ.Α. 7,24%, ΠΑΣΟΚ-ΔΗ- ΜΑΡ 7,25%, ΚΚΕ 5,40%, Ποτάμι 3,45%, ΑΝΕΛ 3,61%, Ενωση Κεντρώων 3,26%, ΛΑΕ 2,56%. Συγκρίνετέ τα με τα τελικά αποτελέσματα και είμαι βέβαιος ότι θα διαπιστώσετε ότι μας παρέχουν ακριβέστερη εικόνα σχετικά με τα τελικά αποτελέσματα. Και βέβαια είναι πολύ ακριβέστερα από τα αποτελέσματα των exit polls των Αυτά είναι τα γεγονότα και νομίζω ότι μπορείτε να βγάλετε μόνοι σας τα δικά σας συμπεράσματα. Προσωπικά πιστεύω ότι έχουμε δώσει πολύ μεγαλύτερη σημασία στα exit polls και γι αυτό υπήρξε η έντονη αντίδραση. Εχω ξαναγράψει για την εξίσωση της ικανοποίησης, η οποία στα αγγλικά εκφράζεται καλύτερα: satisfaction = reality expectations. Επειδή η πραγματικότητα είναι σταθερή, όσο μεγαλύτερες είναι οι προσδοκίες τόσο μικραίνει η ικανοποίηση. Εγώ δεν είχα ποτέ μου μεγάλες προσδοκίες από τα exit polls, γι αυτό και ποτέ μου δεν απογοητεύτηκα. Περίμενα πάντοτε να μου δώσουν μια πρόγευση του αποτελέσματος και τίποτα περισσότερο. Οσοι περιμένουν περισσότερα θα είναι πάντοτε απογοητευμένοι. Εξακολουθώ να πιστεύω ότι τα exit polls έχουν σημαντικά στοιχεία να προσφέρουν, ιδιαίτερα σχετικά με τις μετακινήσεις των ψηφοφόρων. Αν αρχίσουμε να τα πολεμάμε, όπως γίνεται τώρα σε αυτές τις εκλογές, είναι πολύ πιθανό να καταλήξουμε σε άλλες καταστάσεις. Οπως, για παράδειγμα, τη Σιγκαπούρη, όπου απαγορεύονται διά νόμου τα exit polls. Ετσι για την ιστορία, απλά αναφέρω ότι στην ίδια χώρα, τη Σιγκαπούρη, απαγορεύεται και η εισαγωγή της τσίχλας, για να μη λερώνονται τα πεζοδρόμια. Αυτό θέλουμε και στη χώρα μας; * Ο κ. Ανδρέας Δρυμιώτης είναι σύμβουλος επιχειρήσεων. Ο κ. Χρήστος Γιανναράς απουσιάζει εκτάκτως.

17 17-ELLADA FALYREAS_Master_cy 26/09/15 00:18 Page 17 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 ΕΛΛΑΔΑ Αφήστε μας στην ησυχία μας Tου ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΚΑΣΙΜΑΤΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 17 Αυτό που κάνουμε με τη φύλαξη των συνόρων μας δεν είναι θέμα κυβερνήσεων, είναι κάτι βαθύτερο. Αν κοιτάξουμε τις αδρές γραμμές της πολιτικής μας στο θέμα, θα διαπιστώσουμε μία αντίφαση, η οποία νομίζω ότι αντανακλά προβλήματα στη νοοτροπία και την ταυτότητά μας. Θυμηθείτε την εποχή που το μεταναστευτικό ήταν πρόβλημα κυρίως ελληνικό. Εμείς τότε απευθύναμε τις, ως είθισται, δραματικές εκκλήσεις μας προς τους Ευρωπαίους εταίρους και ζητούσαμε ευρωπαϊκούς πόρους για να ενισχύσουμε τη φύλαξη των ανατολικών συνόρων μας. Ζητούσαμε χρήματα, ανθρώπους και οργάνωση. Δεν το κάναμε για την πάρτη μας μακριά από εμάς παρόμοιες μικρότητες. Το κάναμε επειδή αυτά τα σύνορα ήταν της Ευρώπης. Ουάου, αναφωνώ, αλλά χωρίς θαυμαστικό. Τι περίεργο, όμως. Τώρα που το μέγα ζήτημα εκρήγνυται, καθώς δέχεται το ανεξέλεγκτο ρεύμα του προσφυγικού από τη Συρία, ξαφνικά εμείς ανακαλύπτουμε ότι η φύλαξη των συνόρων μας είναι ιερά υποχρέωσις ημών των ιδίων και φρίττουμε στην ιδέα της παρέμβασης ευρωπαϊκών δυνάμεων. Τι κι αν οι δικές μας υποδομές για τη φύλαξη των συνόρων δεν επαρκούν; Τι κι αν τα σύνορά μας είναι σαν μην υπάρχουν; (Αλλωστε, «υπάρχουν σύνορα στη θάλασσα;» αναρωτήθηκε, από άλλη σκοπιά, ο πρωθυπουργός μόλις προσφάτως...). Ακόμη και αν είναι διάτρητα, δεν παύουν να είναι δικά μας και κάτω τα χέρια όλοι οι άλλοι! (Εκτός από εκείνους που τα παραβιάζουν, βέβαια...). Στην ιδέα ότι, ενδεχομένως, χρειάζεται ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό σχέδιο, που προϋποθέτει συνεργασία μας και με ξένες στρατιωτικές δυνάμεις, ίσως και μη ευρωπαϊκές, αμέσως αρπάζουμε το καλσόν και το τεντώνουμε επικίνδυνα: «Το βλέπετε; Αν δεν πάψετε, θα το σκίσω». Είναι η κλασική περίπτωση της ευχής που γίνεται πραγματικότητα και καταλήγει σε τραγωδία ή, καλύτερα για τη δική μας περίπτωση, σε κωμωδία. Το λέγαμε «ευρωπαϊκό», με σκοπό να πασάρουμε στους άλλους και τις δικές μας ευθύνες. Το φέρνουν έτσι τα πράγματα και το θέμα γίνεται ευρωπαϊκό και μάλιστα με διαστάσεις ώστε να απειλεί την Ευρώπη με διάσπαση; Δώστου εμείς γαντζωνόμαστε από την ελληνική πλευρά του! Δεν είναι πονηριά αν και κάποιοι μπορεί να το δουν και έτσι. Κακομοιριά είναι και σχετίζεται με τις αμφιβολίες, τις ιστορικές ασάφειες και, κυρίως, την ανασφάλεια της εθνικής μας ταυτότητας. Σχετίζεται, βεβαίως, και με τη γενική πολιτική κατεύθυνση της κάθε κυβέρνησης. Ο ΣΥΡΙΖΑ, λ.χ., είναι φανερό ότι δεν θέλει ούτε να ακούει για ανάσχεση είτε του μεταναστευτικού είτε του προσφυγικού κύματος. Δικαιολογημένα από την πλευρά του, αφού η σοσιαλιστική Ευρώπη, που παραμένει στρατηγικός στόχος της πολιτικής του, προϋποθέτει την κατάρρευση των υπαρχουσών δομών της δήθεν νεοφιλελεύθερης Ευρώπης. Στο βάθος, όμως, η αντίφαση της στάσης μας στο ζήτημα των συνόρων και της φύλαξής τους είναι αντανάκλαση της αμφιθυμίας μας απέναντι στην Ευρώπη. Μας αρέσει να ανήκουμε εκεί, αλλά τρομάζουμε στην ιδέα ότι, με τον καιρό και τον συγχρωτισμό, μπορεί να τους μοιάσουμε. Φουσκώνουμε από περηφάνια για την εθνική μας ταυτότητα, αλλά δεν θέλουμε να τη μιάνουν οι σύγχρονες μορφές της πραγματικότητας. Την αφήνουμε, λοιπόν, ψηλά στο ράφι της βιβλιοθήκης, σαν βιβλίο, εντυπωσιακό μεν στον όγκο, το οποίο όμως ποτέ δεν διαβάσαμε. Υπό τέτοιους όρους, είναι φυσικό μια εθνική ταυτότητα που απέχει από την πραγματικότητα, να γίνεται εμπόδιο στην προσπάθεια μιας χώρας να προσαρμοσθεί σε συνθήκες που αλλάζουν. ΣΚΙΤΣΟ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΧΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΥ Δεν θέλουμε, επομένως, να γίνουμε λιγάκι περισσότερο Ευρωπαίοι, αλλά ούτε αισθανόμαστε ασφαλείς με την ταυτότητά μας. Τι κάνουμε; Μένουμε αμήχανοι και περιμένουμε κάτι απροσδιόριστο αν δεν είναι ο Γκοντό, θα είναι οι βάρβαροι. Τη δε αμηχανία μας ενισχύει και η ακινησία των θεσμών του κράτους μπροστά στις προκλήσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι, αναλαμβάνοντας τα καθήκοντά του στο υπουργείο Εθνικής Αμύνης, ο κυβερνητικός εταίρος του Τσίπρα είπε, σχετικώς με το μεταναστευτικό, σε μια αποστροφή της ομιλίας του: «Γνωρίζετε ότι έκανα τα πάντα προκειμένου να μην εμπλακεί ο Στρατός στο ζήτημα». Αναρωτιέμαι γιατί θα ήταν αποτρόπαιο να αναμειχθεί ο Στρατός στο ζήτημα, αφού διαθέτει και πόρους και τεχνογνωσία για την αντιμετώπιση παρόμοιων ανθρωπιστικών κρίσεων. Ενδέχεται η αξιοποίησή του να μην είναι απαραίτητη, σε κάθε περίπτωση, όμως, γιατί το ζήτημα οιασδήποτε αλλαγής αφορά τον ρόλο ή τις δράσεις του Στρατού πρέπει να είναι πάντα ταμπού στην Ελλάδα; Επειδή, όπως υποψιάζομαι, στην περίπτωση αυτή η εθνική ανασφάλεια που περιγράφω παραπάνω συναντά τον συντεχνιασμό και βολεύονται. Ο Στρατός είναι θεσμός του νεότερου ελληνικού κράτους, ο οποίος δημιουργήθηκε σχεδόν συγχρόνως με την εθνική ταυτότητά μας και, ως τέτοιος, είναι σχεδόν ιερός. Σκοπό του έχει ν αντιμετωπίζει την απειλή του αρχέγονου και προαιώνιου εχθρού (αντιλαμβάνεσθε...) και, συνεπώς, η οργάνωση, δομή του, ο επιχειρησιακός προσανατολισμός του κ.λπ. ανήκουν και αυτά στη σφαίρα της αιωνιότητας και, άρα, τίθενται εκτός συζήτησης. Ωστόσο, όσοι ενημερώνονται για την επικαιρότητα σε άλλες χώρες (του επιπέδου στο οποίο αξιώνουμε να ανήκουμε, αλλά δεν είμαστε και τόσο σίγουροι αν μας θέλουν ή μπορούμε...) γνωρίζουν ότι η σχέση των μέσων που έχει στη διάθεσή του ο στρατιωτικός μηχανισμός της χώρας και των σκοπών που καλείται να επιτελέσει αναπροσαρμόζεται διαρκώς, παρακολουθώντας τις νέες μορφές απειλών και τις νέες ανάγκες στον τομέα της εθνικής ασφαλείας. Αυτό συμβαίνει σε όλες τις χώρες, όπου η ύπαρξη υπολογίσιμου στρατεύματος συνδέεται ιστορικά με την υπεράσπιση των εθνικών συμφερόντων τους. Εχω την εντύπωση ότι το ίδιο θα οφείλαμε να κάνουμε και εμείς. Αντιθέτως, από την περιπέτεια των τελευταίων έξι ετών, καταλαβαίνω ότι ο Στρατός στην Ελλάδα παραμένει το τελευταίο καλά κρυμμένο μυστικό του δημοσίου τομέα. Μπορεί που λέει ο λόγος να μην έχει καύσιμα, αλλά εξακολουθεί να προβλέπει 50 οργανικές θέσεις για στρατηγούς, όπως και στις ΗΠΑ. Αφήστε μας στην ησυχία μας, λοιπόν. Αυτό λέμε, καθώς βλέπουμε γύρω μας τον κόσμο να αλλάζει και δεν κάνουμε τίποτε. Ποια ησυχία μας, όμως; Ελα ντε! Να μπορούσες να πεις τουλάχιστον ότι την έχουμε... ΦΑΛΗΡΕΥΣ Το περιοδικό για το σπίτι, τον άνθρωπο και την καλή ζωή ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

18 18-ELLADA_Master_cy 26/09/15 00:25 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2015 Τα στοιχήματα της νέας συγκυβέρνησης Η αισιόδοξη εικόνα που μεταδίδουν από το Μαξίμου και οι αντίθετες εκτιμήσεις από τα επιτελεία Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ και Ποταμιού Του Κ. Π. ΠΑΠΑΔΙΟΧΟΥ Η βιωσιμότητα και αποτελεσματικότητα της συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, τόσο στην υλοποίηση των μνημονιακών υποχρεώσεων που έχει αναλάβει ο πρόεδρος του ΣΥ- ΡΙΖΑ Αλ. Τσίπρας όσο και στην παραγωγή κυβερνητικού έργου, το οποίο απουσίαζε το προηγούμενο επτάμηνο, καθώς το Μέγαρο Μαξίμου ήταν εγκλωβισμένο στη μέγγενη της διαπραγμάτευσης, είναι τα μεγάλα ερωτήματα της επόμενης περιόδου για την εγχώρια πολιτική σκηνή, αλλά και για τις μεγάλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Οι επιτελείς του πρωθυπουργού διαβεβαιώνουν πως η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ είναι μακράς πνοής και έχει ορίζοντα τετραετίας, παρά την ισχνή πλειοψηφία των 155 εδρών στη Βουλή. Οπως αναφέρουν, οι κ. Τσίπρας και Καμμένος έχουν εμπεδώσει σχέσεις εμπιστοσύνης παρά το ιδεολογικό χάσμα που τους χωρίζει, ενώ ο πρόεδρος των ΑΝΕΛ, έχει επιδείξει ευελιξία σε «αιτήματα» του κ. Τσίπρα, με τελευταίο παράδειγμα την αποπομπή του κ. Δημ. Καμμένου από την κυβέρνηση λίγες ώρες μετά την υπουργοποίησή του. Επίσης, οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν πως η νέα Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ είναι πλέον συμπαγής, αφού αποχώρησε η Αριστερή Πλατφόρμα, μέσω του σχηματισμού της Λαϊκής Ενότητας. Τέλος, ανάλογη εικόνα επικρατεί και στους κόλπους των ΑΝΕΛ, οι βουλευτές των οποίων ψήφισαν, εξάλλου, χωρίς «διαρροές» τα προαπαιτούμενα μέτρα, αλλά και το τρίτο μνημόνιο. Οι επιτελείς του πρωθυπουργού διαβεβαιώνουν πως η συγκυβέρνηση έχει ορίζοντα τετραετίας, παρά την ισχνή πλειοψηφία των 155 εδρών στη Βουλή. Οπως αναφέρουν, οι κ. Τσίπρας και Καμμένος έχουν εμπεδώσει σχέσεις εμπιστοσύνης παρά το ιδεολογικό χάσμα που τους χωρίζει. Ομως, εάν τα ανωτέρω μεταδίδονται από το Μέγαρο Μαξίμου, οι εκτιμήσεις σε Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι για τη βιωσιμότητα της νέας συγκυβέρνησης είναι εντελώς διαφορετικές. Υψηλόβαθμα στελέχη και των τριών κομμάτων χαρακτηρίζουν το νέο κυβερνητικό σχήμα εξαιρετικά ασταθές και προεξοφλούν πως έως το τέλος του 2016 θα υπάρξουν πολιτικές εξελίξεις: είτε ο κ. Αλ. Τσίπρας θα αναγκαστεί να προκηρύξει εκ νέου εκλογές είτε θα δρομολογηθούν οι διαδικασίες σχηματισμού άλλου κυβερνητικού σχήματος από τη Βουλή, η οποία προέκυψε από τις κάλπες της περασμένης Κυριακής. Αιτιολογώντας το σκεπτικό τους αναφέρουν: Πρώτον, ότι η κοινοβουλευτική στήριξη της νέας κυβέρνησης είναι εξαιρετικά ισχνή για τον όγκο και την ένταση των μέτρων που θα κληθεί να ψηφίσει η νέα Βουλή. Μάλιστα, ήδη έχουν καταγραφεί οι πρώτες ρωγμές στον χώρο των ΑΝΕΛ, με τον κ. Ν. Νικολόπουλο να μην κρύβει τη δυσφορία του για το γεγονός ότι δεν υπουργοποιήθηκε και τον κ. Δημ. Καμμένο να έχει «καρατομηθεί» με συνοπτικές διαδικασίες από τους κ. Τσίπρα και Π. Καμμένο. Δεύτερον, η συνοχή της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη, παρά την αποχώρηση της Αριστερής Πλατφόρμας. Οι «53» είναι ένας νέος εσωκομματικός πόλος, ο ρόλος του οποίου θα είναι απρόβλεπτος εάν η κυβέρνηση αποτύχει να έλθει σε συμφωνία με την τρόικα για ισοδύναμα μέτρα, ώστε να αποτρέψει, για παράδειγμα, μεγάλες περικοπές στις συντάξεις και να υλοποιήσει το παράλληλο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ, μέσω του οποίου ο κ. Τσίπρας έδωσε τη μάχη των εκλογών. Τρίτον, η επερχόμενη διαπραγμάτευση με τους εκπροσώπους των δανειστών κρύβει πολλά «θολά» σημεία και «παγίδες» που μπορεί να επιβαρύνουν δραματικά το πολιτικό κλίμα. Ειδικότερα, η καταγραφόμενη υστέρηση στα έσοδα μπορεί να κρύβει την άσκηση πιέσεων για τη λήψη νέων δημοσιονομικών μέτρων, ενώ οι επερχόμενες συζητήσεις για τα «κόκκινα» δάνεια, τους αγρότες, τα εργασιακά και το ασφαλιστικό - συνταξιοδοτικό μπορεί να οδηγήσουν σε ρυθμίσεις που θα υπερβαίνουν τις αντοχές της εύθραυστης πλειοψηφίας των 155 βουλευτών της συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ. Τέταρτον, ο κ. Τσίπρας κατά τον σχηματισμό της κυβέρνησης προχώρησε σε ανακύκλωση προσώπων τα οποία δεν έδωσαν δείγμα διαχειριστικής ικανότητας το προηγούμενο επτάμηνο, αντιθέτως, παρήγαγαν κρίσεις σε μια σειρά AΠΕ από τομείς της κυβερνητικής δραστηριότητας. Τέλος, παρά τις θετικές δημόσιες δηλώσεις των Ευρωπαίων αξιωματούχων, το κλίμα έχει επιβαρυνθεί εκ νέου για την Αθήνα. Και τούτο καθώς στα διεθνή κέντρα αποφάσεων υπήρχε η εκτίμηση ότι ο κ. Τσίπρας θα σηματοδοτούσε τη στροφή στον «ρεαλισμό» και τις διακηρύξεις για υλοποίηση του νέου μνημονίου επιχειρώντας τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας με το ΠΑ- ΣΟΚ και το Ποτάμι και όχι αναβιώνοντας τη συγκυβέρνηση με τους ΑΝΕΛ. Πάντως, η επιλογή του κ. Τσίπρα να επιλέξει ως κυβερνητικό εταίρο τον κ. Καμμένο είναι ευεξήγητη. Ο πρωθυπουργός ήθελε να επαναβεβαιώσει τον διαχωρισμό «παλιού - νέου», πο&u