Ο Ομηρικός Ύμνος εις Απόλλωνα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Ομηρικός Ύμνος εις Απόλλωνα"

Transcript

1 1 ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΑΠΟΛΛΩΝ ΕΠΙΚΟΥΡΙΟΣ ΣΤΙΣ ΒΑΣΣΕΣ Θεός, Ναός, Τόπος ΜΕΡΟΣ Ζ ΠΡΟΛΕΓΟΜΕΝΑ ΣΕ ΤΙΛΦΟΥΣΣΑ ΚΑΙ ΔΕΛΦΟΥΣ: Ο Ομηρικός Ύμνος εις Απόλλωνα

2 2 Ο Κλασσικός Λόγος ξέρει τι ψάχνει να βρει. Και γι αυτό το βρίσκει. Αν δεν νοείς τη μορφή της πραγματικότητας δεν μπορείς να δεις το κάθε μέρος της στη σωστή του θέση και συνεπώς δεν το καταλαβαίνεις σωστά. Με φιλοσοφικούς όρους, η ουσία του κάθε όντος είναι αυτή που είναι ενσωματούμενη στην ολοκληρία της ύπαρξης. Το Απόλυτο Είναι προβάλλεται σε κάθε ουσία του όντος και έτσι φανερώνεται. Το Φαίνεσθαι προϋποθέτει και προέρχεται από διαμελισμό. Αλλά ο διαμελισμός αυτός είναι η διάρθρωση της μορφής σε μέρη, του όλου σε μέλη. Η οντολογική προτεραιότητα του Είναι απέναντι στο Ον και της Μορφής απέναντι στη Διάρθρωσή της, εκφράζεται γνωσιολογικά με την προτεραιότητα της ολικής σύλληψης πριν την επίγνωση των μερών στη σκέψη και την αίσθηση. Δεν βλέπουμε αναλυτικά τα μέρη ενός όλου και μετά συνθέτοντας έχουμε όραση του όλου. Αντιθέτως. Τον συγκεκριμένο φίλο δεν τον αναγνωρίζουμε ταυτοποιώντας μέλη του (αυτό το δάκτυλο, και τέτοιο χέρι, και ορισμένη μύτη, και εκείνο το βλέμμα κ.ο.κ.) και συνάγοντας από αυτά το ολοκλήρωμά τους. Χρειάζεται ειδική σκέψη και προσοχή για να δούμε το μέρος ενός όλου αυτό καθ εαυτό. Και ιστορικά. Πρώτα συνελήφθη η μορφή του σώματος (το «είδος», το ουσιώδες φαίνεσθαι) και μετά διαρθρώθηκε διαδοχικά μέχρι της κλασσικής τελειότητας, εκεί που η Δομή υπηρετεί και εκφράζει απολύτως τη Μορφή. Πριν την (Ελληνική) Μορφή υπάρχει το Σχήμα της πραγματικότητας. Μορφή είναι η ουσία του φαίνεσθαι του Είναι. Η Δομή διαφέρει από το Σχήμα καθό αποτελεί τη φυσική τομή της πραγματικότητας, τον αναγκαίο και μοναδικό διαμελισμό του

3 3 Είναι εις σύσταση Κόσμου Κάλλους. Το ψεύδος είναι ένα έγκλημα, η λάθος τομή του Είναι. Ο διαμελισμός της αλήθειας είναι οδός σωτηρίας, επανόδου στην αιωνιότητα του Είναι. *** Η μορφή της θρησκευτικής εμπειρίας δίνεται με την τριπλή διάκριση σε χθονικότητα, ουρανιότητα, ολυμπιότητα, κατά τη θεωρία που αναλύω. Σε κάθε θρησκευτικό φαινόμενο αναζητούμε τις δομές των τριών διαστάσεων. Έτσι το αναγνωρίζουμε στην οικεία του «θέση», δηλαδή ταυτότητα της ουσίας του, επομένως το κατανοούμε αληθινά. Με επίκεντρο τον Επικούριο Απόλλωνα στις Βάσσες της Πρωτοπελασγικής Αρκαδίας, μελετούμε την επι-φάνεια και εγκατάσταση του Απόλλωνα σε σημαίνοντες τόπους λατρείας, όπου ο χώρος ο ίδιος φαίνει τους πολυδύναμους συμβολισμούς του όντος, και όπου είναι φανερή η προΰπαρξη έντονης χθόνιας θρησκευτικότητας, όπως την ορίσαμε παραπάνω (η Τετρακτύς των Διπλών Υποστάσεων της Θήλειας και Άρρενος Αρχής). *** Σε ένα κείμενο που μας έχει σωθεί, η θρησκειολογία φανερώνεται σε καταιγισμό κάλλους: ο Απόλλων της νέας θρησκευτικότητας αναζητεί τον χώρο του. Πρόκειται για τον Ομηρικό Ύμνο εις Απόλλωνα, Ευαγγέλιο Ελληνισμού. Ο Ύμνος είναι διμερής: στο πρώτο ύμνημα δοξολογείται η γέννα του Νέου και Νεαρού θεού εις Δήλο στο δεύτερο η κατοχή που κάνει στους Δελφούς.

4 4 Αφενός η απαστράπτουσα εκφαντορεια του Φωτός στο Αιγαίο, στις Κυκλάδες, σε ελάχιστο κομμάτι γης νεοαναδυόμενο επί τούτου εις δήλωση της θείας Επι-φάνειας, όπου η Γαία ελαχιστοποιείται και δυο πανσθενή κάτοπτρα, ο Ουρανός και η Θάλασσα, γιγαντώνονται, ανακλούν και διηγούνται την δόξα του πρωθήβη θεού. Και αφετέρου η ενίδρυσή του πάνω στο Άνοιγμα του Κόσμου, στον Φαλλό εν Μήτρα, εκεί που ο χώρος αποκαλύπτει διαδοχικά από τη μισγάγκεια των Φαιδριάδων, το κοσμικό σχίσιμο των Διδύμων και την σκοτεινή κλεισούρα της Κασταλίας Πηγής του ζώντος ύδατος, του κοσμικού σπέρματος αναθορούντος από τα έγκατα της ύπαρξης όλα γνήσια χθόνια, και κατά διαδοχήν ανοιγόμενα από ρήγματος βράχων εις Κασταλία και από Κασταλίας εις την βάσση του Πλείστου Ποταμού κάτω και από την κοιλάδα του Πλείστου στον κάμπο της Άμφισσας και εκείθεν προς τον Κρισσαϊκό κόλπο, μυχό μυχού, του Κορινθιακού, ανοιγόμενου πάλιν διά στενοπορθμίας στον Πατραϊκό και εκείθεν στο Ιόνιο και από κει στη Μεγάλη Κλειστή Θάλασσα, τη Μεσόγειο εν μέσω γης όλα εστιακά και κεντρικά και αξονικά του Κόσμου. Δήλος λοιπόν και Δελφοί: απόλυτες αρχετυπικές Απολλώνιες επιφάνειες κατ εξοχήν Φανέρωσης και Ισχύος. Αυτά δοξολογεί ο Ομηρικός Ύμνος. Στο τέλος του πρώτου μέρους, ο ποιητής με τη σειρά του φανερώνει τον εαυτό του. ἀλλ ἄγεθ ἱλήκοι μὲν Ἀπόλλων Ἀρτέμιδι ξύν, χαίρετε δ ὑμεῖς πᾶσαι ἐμεῖο δὲ καὶ μετόπισθε μνήσασθ, ὁππότε κέν τις ἐπιχθονίων ἀνθρώπων ἐνθάδ ἀνείρηται ξεῖνος ταλαπείριος ἐλθών ὦ κοῦραι, τίς δ ὕμμιν ἀνὴρ ἥδιστος ἀοιδῶν ἐνθάδε πωλεῖται, καὶ τέῳ τέρπεσθε μάλιστα; ὑμεῖς δ εὖ μάλα πᾶσαι ὑποκρίνασθ ἀμφ ἡμέων

5 5 τυφλὸς ἀνήρ, οἰκεῖ δὲ Χίῳ ἔνι παιπαλοέσσῃ, τοῦ πᾶσαι μετόπισθεν ἀριστεύουσιν ἀοιδαί. ἡμεῖς δ ὑμέτερον κλέος οἴσομεν ὅσσον ἐπ αἶαν ἀνθρώπων στρεφόμεσθα πόλεις εὖ ναιεταώσας οἱ δ ἐπὶ δὴ πείσονται, ἐπεὶ καὶ ἐτήτυμόν ἐστιν. Απευθύνεται στις Δηλιάδες παρθένους που υμνούν τον Απόλλωνα στις τελετές. Και τους ζητεί να αναγγείλουν ερωτώμενες τον καλύτερο αοιδό. Και να πουν για τον «τυφλό άνδρα από τη Χίο», που θα έχει το αριστείο της μολπής στον μετέπειτα χρόνο. (Εξ Αιωνιότητος Κάλλους υπερίσχυσε παντός χρόνου): τυφλὸς ἀνήρ, οἰκεῖ δὲ Χίῳ ἔνι παιπαλόεσσῃ, τοῦ πᾶσαι μετόπισθεν ἀριστεύουσιν ἀοιδαί. Και αυτός («ἡμεῖς») αναλαμβάνει να τις υμνολογεί με τη σειρά του σε όλη την πολιτισμένη γη (σε πάσες ευοίκητες πόλεις) που θα περιδιαβαίνει τραγουδώντας. Και όλοι οι άνθρωποι θα τον πιστεύουν, για τη θαυματουργή υμνολογία τους, γιατί είναι αληθινή. Ο Θουκυδίδης αποδίδει άνευ οιασδήποτε υπόνοιας αμφιβολίας τον ύμνο στον ίδιο τον Όμηρο, τον οποίο θεωρεί αυτονόητα αυτοαναφερόμενο στους στίχους vv Θουκυδίδης, ΙΙΙ, 104: ἦν δέ ποτε καὶ τὸ πάλαι μεγάλη ξύνοδος ἐς τὴν Δῆλον τῶν Ἰώνων τε καὶ περικτιόνων νησιωτῶν ξύν τε γὰρ γυναιξὶ καὶ παισὶν ἐθεώρουν, ὥσπερ νῦν ἐς τὰ Ἐφέσια Ἴωνες, καὶ ἀγὼν ἐποιεῖτο αὐτόθι καὶ γυμνικὸς καὶ μουσικός, χορούς τε ἀνῆγον αἱ πόλεις. δηλοῖ δὲ μάλιστα Ὅμηρος ὅτι τοιαῦτα ἦν ἐν τοῖς ἔπεσι τοῖσδε, ἅ ἐστιν ἐκ προοιμίου Ἀπόλλωνος ἀλλ ὅτε Δήλῳ, Φοῖβε, μάλιστά γε θυμὸν ἐτέρφθης, ἔνθα τοι ἑλκεχίτωνες Ἰάονες ἠγερέθονται σὺν σφοῖσιν τεκέεσσι γυναιξί τε σὴν ἐς ἄγυιαν ἔνθα σε πυγμαχίῃ καὶ ὀρχηστοῖ καὶ ἀοιδῇ μνησάμενοι τέρπουσιν, ὅταν καθέσωσιν ἀγῶνα.

6 6 ὅτι δὲ καὶ μουσικῆς ἀγὼν ἦν καὶ ἀγωνιούμενοι ἐφοίτων ἐν τοῖσδε αὖ δηλοῖ, ἅ ἐστιν ἐκ τοῦ αὐτοῦ προοιμίου. τὸν γὰρ Δηλιακὸν χορὸν τῶν γυναικῶν ὑμνήσας ἐτελεύτα τοῦ ἐπαίνου ἐς τάδε τὰ ἔπη, ἐν οἷς καὶ ἑαυτοῦ ἐπεμνήσθη ἀλλ ἄγεθ, ἱλήκοι μὲν Ἀπόλλων Ἀρτέμιδι ξύν, χαίρετε δ ὑμεῖς πᾶσαι. ἐμεῖο δὲ καὶ μετόπισθε μνήσασθ ὁππότε κέν τις ἐπιχθονίων ἀνθρώπων ἐνθάδ ἀνείρηται ταλαπείριος ἄλλος ἐπελθών "Ὦ κοῦραι, τίς δ ὑμῖν ἀνὴρ ἥδιστος ἀοιδῶν ἐνθάδε πωλεῖται καὶ τέῳ τέρπεσθε μάλιστα;" ὑμεῖς δ εὖ μάλα πᾶσαι ὑποκρίνασθαι ἀφήμως "Τυφλὸς ἀνήρ, οἰκεῖ δὲ Χίῳ ἔνι παιπαλοέσσῃ." τοσαῦτα μὲν Ὅμηρος ἐτεκμηρίωσεν ὅτι ἦν καὶ τὸ πάλαι μεγάλη ξύνοδος καὶ ἑορτὴ ἐν τῇ Δήλῳ. Ο Θουκυδίδης χρησιμοποιεί τον ύμνο για να συναγάγει και τεκμηριώσει («τοσαῦτα μὲν Ὅμηρος ἐτεκμηρίωσεν») ιστορικές πληροφορίες εποχής στο απώτερο παρελθόν («τὸ πάλαι»), όπου γίνονταν μουσικοί και γυμναστικοί αγώνες σε μεγάλη πανήγυρι των Ιώνων στη Δήλο. Κατόπιν οι αγώνες εξέπεσαν (διατηρήθηκαν οι χοροί και τα ιερά με τις θεωρίες από Αθηναίους και Ίωνες) και ανασυστήθηκαν με την ευκαιρία του Καθαρμού που τέλεσαν οι Αθηναίοι στη νήσο το 426/5 π.χ. (cf. III, 104, 1; 3; 6). [Η ἄμεση αφορμή ήταν η παύση, ή ευχές για την παυση (το δεύτερο κατά Ἐφορο, Διόδωρος, ΧΙΙ, 58, 6-7), του θανατηφόρου λοιμού. «Προοίμιον» είναι τεχικός όρος για ύμνο σε έπη προς θεό, όπως εξηγούν τα Σχόλια στο προκείμενο χωρίο του Θουκυδίδη: ἐκ προοιμίου Ἀπόλλωνος: ὕμνου Ἀπόλλωνος. τοὺς γὰρ ὕμνους προοίμια ἐκάλουν (cf. Πίνδαρος, Νεμεονίκαι, ii, 1: Διὸς ἐκ προοιμίου Πλούταρχος Περί μουσικής 1133c για τον Τέρπανδρο Σούδα s.v. Ἀρίων: προοίμια εἰς ἔπη β Στησίχορος Fr. 241 Page: μέτειμι δ ἐφ ἕτερον προοίμιον Διογένης Λαέρτιος, VIII, 2, 3). Προοιμίαζαν αυτοί οι ύμνοι κιθαρωδικούς «νόμους» ή άλλες μουσικές συνθέσεις, cf. Πλάτων, Νόμοι 722D.

7 7 Δεν προκύπτει από αυτά που λέει ο Θουκυδίδης ότι χώριζε το Πυθικό από το Δηλιακό μέρος του Ύμνου. «Ἐτελεύτα τοῦ ἐπαίνου» το εξηγεί τι σημαίνει ο ίδιος: τὸν Δηλιακὸν χορὸν τῶν γυναικῶν ὑμνήσας ἐτελεύτα τοῦ ἐπαίνου, δηλαδή του εγκωμίου των Δηλιάδων. [Σωστά επ αυτού και για το προοίμιο, T.W. Allen, W.R. Halliday, E.E. Sikes (eds), The Homeric Hymns, pp. lxvii-lxviii]. Ο Παυσανίας, βαθύς γνώστης της επικής ποίησης και υμνολογίας, επίσης ασυζητητί αποδίδει τον Όμηρικό Ύμνο στον Όμηρο, Χ, 37, 4: Ὅμηρος μέντοι Κρῖσαν ἔν τε Ἰλιάδι ὁμοίως καὶ ὕμνῳ τῷ ἐς Ἀπόλλωνα ὀνόματι τῷ ἐξ ἀρχῆς καλεῖ τὴν πόλιν (v. 269 κ.λπ.). Άρα επίσης ο Παυσανίας εθεώρει ενιαίο τον ύμνο στον Απόλλωνα ει και διμερή. Ο στίχος 269 και λοιποί περί Κρίσας είναι στο Πυθικό μέρος. Η συναλοιφή Ιλιάδος και Ύμνου εις Απόλλωνα είναι περισσότερο από τεχνικής φύσεως: εμφορούνται από το αυτό πνεύμα ορίζον τον Ελληνισμό. Και ο Απολλόδωρος εθεώρει τον Ύμνο στον Απόλλωνα (και στη Δήμητρα) του Ομήρου: αναφέρει ως Ομηρική τη λέξη «φερέσβιος» που δεν απαντά ούτε στην Ιλιάδα ούτε στην Οδύσσεια, αλλά στους ύμνους αυτούς (Scholia Genevensia, Φ319). [Για κατάλογο χωρίων που αποδίδουν τους Ομηρικούς Ύμνους γενικότερα ως corpus ή συγκεκριμένους από αυτούς στον Όμηρο v. Allen-Halliday-Sikes, op.cit., pp. lxiv-lxxviii]. Ο λογιότατος Αθήναιος είναι ο πρώτος, και αργός, που εκφράζει επιφύλαξη, διότι γνωρίζει Αλεξανδρινή εναλλακτική τοποθέτηση: ότι ο Ύμνος στον Απόλλωνα ανήκει στον Ομηρίδη Κύναιθο. Σχολιάζει την ευδοξία, τέχνη και εντιμία της όρχησης (Αθήναιος Ι, 22Β): Οὕτως δ ἦν ἔνδοξον καὶ σοφὸν ἡ ὄρχησις ὥστε Πίνδαρος τὸν Ἀπόλλωνα ὀρχηστὴν καλεῖ Ὀρχήστ ἀγλαΐας ἀνάσσων, εὐρυφάρετρ Ἄπολλον, καὶ Ὅμηρος ἤ τῶν Ὁμηριδῶν τις ἐν τῷ εἰς Ἀπόλλωνα ὕμνῳ φησίν Ἀπόλλων φόρμιγγ ἐν χείρεσσιν ἔχων χάριεν κιθάριζε,

8 8 καλὰ καὶ ὕψι βιβάς. [Το Πινδάρειο απόσπασμα είναι το Fr. 148 Maehler και οι στίχοι του Ύμνου vv ]. Βέβαια και αυτός θεωρεί ενιαίο και ένα τον Ύμνο. Αναφέρεται, επιφυλασσόμενος, στην εναλλακτική παράδοση που καταγράφουν τα Σχόλια στους Νεμεονίκες του Πίνδαρου, ΙΙ sub in.: (α) Ὁμηρίδας ἔλεγον τὸ μὲν ἀρχαῖον τοὺς ἀπὸ τοῦ Ὁμήρου γένους, οἳ καὶ τὴν ποίησιν αὐτοῦ ἐκ διαδοχῆς ᾖδον μετὰ δὲ ταῦτα καὶ οἱ ῥαψῳδοὶ οὐκέτι τὸ γένος εἰς Ὅμηρον ἀνάγοντες. ἐπιφανεῖς δὲ ἐγένοντο οἱ περὶ Κύναιθον, οὕς φασι πολλὰ τῶν ἐπῶν ποιήσαντας ἐμβαλεῖν εἰς τὴν Ὁμήρου ποίησιν. (β) ἦν δὲ ὁ Κύναιθος τὸ γένος Χῖος, ὃς καὶ τῶν ἐπιγραφομένων Ὁμήρου ποιημάτων τὸν εἰς Ἀπόλλωνα γεγραφὼς ὕμνον ἀνατέθεικεν αὐτῷ. (γ) οὗτος οὖν ὁ Κύναιθος πρῶτος ἐν Συρακούσαις ἐραψῴδησε τὰ Ὁμήρου ἔπη κατὰ τὴν ξθ Ὀλυμπιάδα, ὡς Ἱππόστρατός φησιν. [Εχώρισα τις τρεις ομάδες πληροφοριών όπως κατ αρχήν διακρίνονται κατά τον απλούν λόγον στο Σχόλιον ]. Οι Ομηρίδες ήσαν ραψωδοί των Ομηρικών Επών, αρχικά τουλάχιστον από τη Χίο. Μάλιστα αποτελούσε ένα βασικό λόγο για τον οποίο οι Χίοι διϊσχυρίζοντο ότι ο Όμηρος ήταν συμπατριώτης τους. Ο άλλος ισχυρός λόγος πρέπει να ήταν ακριβώς ο αυτοπροσδιορισμός του ποιητή του Ομηρικού Ύμνου στον Απόλλωνα ως τυφλού αοιδού Χίου. Το σχετικό χωρίο στον Στράβωνα είναι ελαττωματικό, λέγω ελλιπές, και το αναπληρώ ως εξής (XIV, 645): ἀμφισβητοῦσι δὲ καὶ Ὁμήρου Χῖοι μαρτύριον μετὰ <τὴν τοῦ ποιητοῦ αὐτοῦ ὁμολογίαν ἐν τῷ εἰς Ἀπόλλωνα ὕμνῳ> τοὺς Ὁμηρίδας καλουμένους ἀπὸ τοῦ ἐκείνου γένους προχειριζόμενοι. [Υποθέτω lacunam μετά το «μετά», την οποία συμπληρώ exempli gratia, κατ έννοιαν]. Η άποψη που διατυπώνεται στα Σχόλια του 2ου Νεμεονίκη βασίστηκε στο δεδομένο των Ομηρίδων για να υποθέσει εκτεταμένες προσθετικές παρεμβάσεις στο Ομηρικό σώμα εκ μέρους μιας Ομάδας Ομηρίδων υπό κάποιον Κύναιθο. Σε αυτόν αποδίδεται ειδικότερα όλος ο Ύμνος στον Απόλλωνα. Πρέπει όμως να διαχωρισθούν οι πηγές του εν προκειμένω Σχολίου. (a) Την πληροφορία για τις

9 9 παρεμβολές στίχων στο corpus («πολλὰ τῶν ἐπῶν [= στίχων] ποιήσαντες ἐμβαλεῖν [= interpolationes] εἰς τὴν Ὁμήρου ποίησιν». Το Σχόλιο αντλεί από διάφορους μη κατονομαζόμενους ερμηνευτές ή είναι μια αόριστη γνώμη («φασί»). (b) Η άμεση συνέχεια στο Σχόλιο (ότι ο Κύναιθος συνέθεσε τον Ύμνο στον Απόλλωνα) μένει έρημη και αναπόδοτη, γιατί μόνο αυτό που ακολουθεί (c) (ότι πρώτος εραψώδησε τα Ομηρικά έπη στις Συρακούσες, και η χρονολογία που αυτό έγινε) αποδίδεται ορισμένα στον Ιππόστρατο. Ο Ιππόστρατος (FGH 568), αγνώστων συμπληρωματικών στοιχείων, έγραψε βασικά Σικελικά, ειδικά Σικελικές Γενεαλογίες (το περί Μίνω αποδιδόμενο σε αυτόν μπορεί να αποτελεί παράρτημα τεχνηθέν με αφορμή την εις Σικελία αποδημία του Δαιδάλου). Έτσι εξηγείται το ενδιαφέρον του για την πρώτη ραψώδηση του Κυναίθου στις Συρακούσες. Αλλά η χρονολόγηση του συμβάντος την 69η Ολυμπιάδα ( π.χ.) είναι αδυνάτως χαμηλή. Όπως και η χρονολόγηση της συγγραφής του Ύμνου τόσο αργά. Πολύ πριν ήσαν γνωστές οι ραψωδίες Ομηρικών επών σε όλο τον Ελληνικό κόσμο. Υπάρχουν έντονες παραλλαγές σε άλλες πηγές που καταγράφουν έτερο χρονολογικό χωρίο του Ιππόστρατου (Άφιξη του Άβαρι από τους Υπερβορείους, FGH 568F4). Έγιναν προσπάθειες διόρθωσης του λάθους για τον ραψωδικό γεγονός του Κυναίθου στις Συρακούσες. Ο Welcker υπέθεσε ότι το «ξθ» είναι σφάλμα αντί του «στ ή θ», εννοουμένης της 6ης Ολυμπιάδος ( π.χ.) ή της 9ης ( π.χ.). Ο Düntzer υιοθέτησε το εικοστήν ἐνάτης» ( π.χ.). Στερούνται βάσεως τέτοιες «διορθώσεις», πλην του προφανούς γεγονότος ότι το κείμενο είναι λανθασμένο ως έχει. Εάν έπρεπε να υποθέσω κάτι συγκεκριμένο, θα πρότεινα «κθ Ολυμπιάδα», 19η = π.χ., λίγα χρόνια μετά την ίδρυση των Συρακουσών (734 π.χ.) από Κορινθίους, χρονολογική σχέση που κάνει το γεγονός αξιομνημόνευτο. Το πρόβλημα πάει βαθύτερα. Ο Κύναιθος είναι ένα σκιώδες πρόσωπο. (Μοιάζει σαν το αρσενικό της Κυναίθας, των νέων Καλαβρύτων). Καμμιά άλλη πηγή δεν τον αναφέρει. Εκτός του «Κύναιθος», χειρογραφικά δίδεται και το

10 10 «Κίναιθος». Αλλά αυτό μοιάζει πολύ με το «Κιναίθων», παλαιός Λακεδαιμόνιος εποποιός. Ήδη ο F.G. Welcker είχε προτείνει την ταύτισή τους (Ep. Cyclus I 2 227). Και είναι μια εύλογη λύση. Ο Κιναίθων ήκμασε περί το τέλος του 8ου αιώνα. Ήδη ο Λυκούργος είχε φέρει από την Ιωνία και κατέστησε γνωστή στη Σπάρτη και στην ηπειρωτική Ελλάδα την Ομηρική ποίηση, διασπασμένη ακόμη σε πολλά έπη (Πλούταρχος, Λυκούργος, 4, 4-6. Cf. ibid, 1, 4-5). Ο Στράβων (X, 482) αναφέρει ότι προσκόμισε την ποίηση από τη Χίο, παραλαμβάνοντάς την μάλιστα από τον ίδιο τον Όμηρο, υιοθετώντας έτσι ο Στράβων προχρονολόγηση του Λυκούργου ή τη θεωρία των δυο Λυκούργων του Τίμαιου (Πλούταρχος, op.cit., 1, 4)]. Η πηγή του Στράβωνα είναι μάλλον ο Έφορος FGH 70 Fr Ο Έφορος συνεδύαζε την παράδοση περί Χίου Ομήρου και Αιολού ως εξής: Στέφανος Βυζάντιος s.v. Βολισσός [FGH 70F103] πόλις Αἰολικὴ ἐπ ἄκρου Χίου πλησίον καί φασιν ὅτι Ὅμηρος ἐν τούτῳ τῷ πολισματίῳ τὰς διατριβὰς ἐποιεῖτο, ὡς Ἔφορος. Η γνώση του Ομήρου από τον Κιναίθωνα είναι έτσι θεμελιωμένη. Και αυτό δένει με τη χρονολόγηση που πρότεινα για την πρώτη ραψώδηση των Ομηρικών Επών στις Συρακούσες από τον [Κύναιθο =] Κιναίθωνα. Ο Κιναίθων μπορεί να είναι από τους πρώτους Ομηρίδες της Πελοποννήσου. Το Σχόλιο στον Νεμεονίκη ΙΙ του Πίνδαρου είναι λοιπόν πολλαπλώς συγκεχυμένο. Δεν θα είχα βάση επ αυτού να υποθέσω ότι μερικοί λόγιοι είχαν προτείνει τον Κιναίθωνα ως ποιητή του Ομηρικού Ύμνου. Πέραν του ότι λογικότερο και πιθανότερο είναι να συνδέεται ο επικός τρόπος του Κιναίθωνα (αν και δεν έχουμε παρά δύο στίχους του Κιναίθωνα, ως ποιητού της «Οιδιποδείας» Fr. 1 Bernabe, [η πατρότητα των άλλων έργων που διαμφισβητούνται και υπέρ αυτού δεν είναι βέβαιη, και η «Μικρά Ιλιάς» εξ αυτών κατά τα σωζόμενά της ελάχιστα είναι δευτερώτερη, πλην των πρωτάτων στίχων περί της αρπαγής του Γανυμήδη (Fr. 29 Bernabe)], μόνο πληροφορίες για τα έργα του, αλλά κρίνοντας από το περιεχόμενο στη μορφή) με την βαρύτερη τέχνη της «Σχολής» της Άσκρας (Βοιωτικό, Ησιόδειο ύφος), ενώ ο Ύμνος στον Απόλλωνα είναι Ιλιαδικός και διαυγέστατα Απολλώνειος. Θα δούμε επιπλέον

11 11 ότι ο Ύμνος στέκεται μάλλον ex professo αντίθετος προς τη Βοιωτική Σχολή. Πάντως η παρεμβατικότητα που χαρακτηρίζει κατά το Πινδαρικό Σχόλιο τον Κύναιθο, απεδίδετο στον Κιναίθωνα προκειμένου περί των χρησμών. Πλούταρχος, Περὶ τοῦ μὴ χρᾶν ἔμμετρα νῦν τὴν Πυθίαν, 407Β: Ὀνομάκριτοι δ ἐκεῖνοι καὶ Πρόδικοι καὶ Κιναίθωνες ὅσην αἰτίαν ἠνέγκαντο τῶν χρησμῶν, ὡς τραγῳδίαν αὐτοῖς καὶ ὄγκον οὐδὲν δεομένοις προσθέντες, ἐῶ λέγειν οὐδὲ προσίεμαι τὰς διαβολάς. Για την αλλοίωση και εμποίηση χρησμών από τον Ονομάκριτο, γνωστή και η περίφημη ιστορία πλαστογράφησης από αυτόν χρησμού στα έπη του Μουσαίου (Ηρόδοτος, VII, 6, 3-4). Ο ευσεβής και ενάρετος Πλούταρχος δεν αποδέχεται βεβαίως τις διαβολές κατά τοιούτων και τοσούτων ανδρών, έστω και κατηγορουμένων την καλήν κατηγορίαν για την ύψωση εις θεσπέσιο λεκτικό όγκο και κάλλος μορφής τα «αμύριστα» λόγια της Πυθίας (cf. Ηράκλειτος 22Β92 DK). Αλλά ο Ονομάκριτος ήταν και ιθύνων νους στην Πεισιστράτειο έκδοση του Ομήρου καθώς και στη σύνταξη των Ορφικών σε ενιαίο corpus (v. Apostolos L. Pierris, Mystery and Philosophy, pp. 25-9). Η εικόνα που προκύπτει για τον Κιναίθωνα από τον παραλληλισμό με τον Ονομάκριτο είναι αποκαλυπτική. Δεν είναι απίθανο και είναι λογικό να συνέβαλε στη διαμόρφωση Ομηρικού φαινομένου και σώματος μετά τον Λυκούργο, όταν η Σπάρτη ανθούσε πολιτιστικά. Άλλο εκδοτικές παρεμβάσεις, που στην δημιουργική εποχή του πνεύματος για την οποία πρόκειται αναμφίβολα θα έφθαναν μέχρι την συμπλήρωση κενών και την επαύξηση του κάλλους στην διάρθρωση της μορφής ή την συνέχιση της δόμησης κατά τον νου και το ύφος του ποιήματος σε συγκεκριμένα μέλη του όλου, - και άλλο συγγραφή εξ αρχής του Ύμνου. Δεν αποκλείεται λοιπόν αυτή να είναι η πραγματολογική βάση της παρανόησης εκ μέρους κάποιου συμπιλητή των Πινδαρικών σχολίων. Την εκδοτική δημιουργικότητα του Κιναίθωνα στην επεξεργασία του Ομηρικού έργου (υπόθεση κάποιου σοβαρού Αλεξανδρινού λογίου) να την μετέτρεψε σε συγγραφή του ύμνου,

12 12 ενώ ταυτόχρονα ο Κιναίθων παρεφθείρετο σε Κύναιθο. Τα τρία ετερόκλητα τμήματα του Σχολίου εναρμονίζονται έτσι βέλτιστα. [Ο Αιλιανός, Ποικίλη Ιστορία, ΧΙΙΙ, 14, συνοψίζει τα δεδομένα. Υπήρχαν πολλά διηρημένα έπη του Ομήρου «οἷον ἔλεγον τὴν ἐπὶ Ναυσὶ Μάχην, καὶ Δολωνίαν τινα καὶ Νέων Κατάλογον, καί που Πατρόκλειαν» κ.λπ.: «ὀψὲ δὲ Λυκοῦργος ὁ Λακεδαιμόνιος ἀθρόαν πρῶτος εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐκόμισε τὴν Ὁμήρου ποίησιν. τὸ δὲ ἀγώγιμον τοῦτο ἐξ Ἰωνίας, ἡνίκα ἀπεδήμησεν, ἤγαγεν. ὕστερον δὲ Πεισίστρατος συναγαγών, ἀπέφῃνε τὴν Ἰλιάδα καὶ Ὀδύσσειαν». Ο Ονομάκριτος ήταν ο (κύριος) Αθηναίος ύστερος εκδότης, ο Κιναίθων ο πρότερος Ομηριστής και Ομηρίδης η έννοια του ομηριστού από την υποτιθέμενη συγγένεια θα πήγε στην πολιτεία (από την Χίο), και τέλος στην απασχόληση (ο περί τα Ομηρικά συστηματικά ενασχολούμενος αοιδός)]. [Τη σχέση Λυκούργου και Ομήρου (προχρονολογημένου του πρώτου κατά τον 10ο αιώνα) υπεστήριζε και ο Απολλόδωρος (FGH 244F63b)]. Το ερώτημα για τον ποιητή του Ύμνου στον Απόλλωνα μένει ανοικτό μετά από αυτή την αναζήτηση, αν συνεχίζουμε να επιφυλασσόμεθα για την βασική γραμμή της αρχαίας παράδοσης ότι πρόκειται για τον Όμηρο. Η συγκεχυμένη μαρτυρία του Πινδαρικού Σχολίου, μονήρης και ασαφής, οδηγεί, λογικά επεξεργασμένη στον Κιναίθωνα, ως διαθέτου του ποιήματος. Αλλά το κυριότερο στο ζήτημα είναι ότι ο συγγραφέας του Ύμνου είναι μέγιστος ποιητής. Κανένας Ομηρίδης δεν θα έφθανε τέτοιο ύψος κάλλους μορφής. Ο Κιναίθων θα μπορούσε να είχε εκδώσει το έργο, με κάποια επεξεργασία και δημιουργικές παρεμβολές. Ως προς το αίσθημα της υφολογικής ανοικειότητας εν όψει της τοποθέτησης του Ύμνου κατά της Βοιωτικής Σχολής (πράγμα που ανακαλεί τις επίμονες ιστορήσεις περί αντιπάλων αγωνιστών του Ομήρου και του Ησιόδου), ειναι δυνατόν ο Κιναίθων να ενετάσσετο στο γενικό πανίσχυρο κλίμα της εισροής, ενσωμάτωσης και αφομοίωσης Μικρασιατικού Αιολικού και Ιωνικού δυναμικού στην τεκμηριωμένη υψηλή πολιτιστική δημιουργία της πρώιμης Σπάρτης (Αλκμάν, Τέρπανδρος).

13 13 *** Θα προσεγγίσω το θέμα της συγγραφής του Ύμνου τώρα από άλλη γωνία νοηματοδοσίας. Και αυτοί οι παραπάνω συνειρμοί πάντως άγουν το έργο εις υψηλή χρονολόγηση. Ούτως ή άλλως συνετέθη πριν τη σύσταση (μετά το πέρας του Α Ιερού Πολέμου) των Πυθίων (586 π.χ.), των αγώνων στους Δελφούς, αφού τους αγνοεί τελείως. Συγχρονίζει το επικαιρικό περιεχόμενό του με τη μεγάλη ακμή της Ιωνίας όπως είναι φανερό από την περιγραφή της λάμψης της Δηλιακής Πανήγυρης. Ύμνος εις Απόλλωνα, vv : ἀλλὰ σὺ Δήλῳ Φοῖβε μάλιστ ἐπιτέρπεαι ἦτορ, ἔνθα τοι ἑλκεχίτωνες Ἰάονες ἠγερέθονται αὐτοῖς σὺν παίδεσσι καὶ αἰδοίῃς ἀλόχοισιν. οἱ δέ σε πυγμαχίῃ τε καὶ ὀρχηθμῷ καὶ ἀοιδῇ μνησάμενοι τέρπουσιν ὅταν στήσωνται ἀγῶνα. φαίη κ ἀθανάτους καὶ ἀγήρως ἔμμεναι αἰεὶ ὃς τότ ἐπαντιάσει ὅτ Ἰάονες ἀθρόοι εἶεν πάντων γάρ κεν ἴδοιτο χάριν, τέρψαιτο δὲ θυμὸν ἄνδρας τ εἰσορόων καλλιζώνους τε γυναῖκας νῆάς τ ὠκείας ἠδ αὐτῶν κτήματα πολλά. Η λάμψη του φαινομένου στον χρόνο συνιστά την αιωνιότητά του. Η διακήρυξη, κατ αυτήν την καταβολή του Δωρικού βιώματος, της πλήρους και απόλυτης κύρωσης μέσα στην φανέρωσή του ειναι καθοριστικά αποκαλυπτική. Περί του πλούτου των Ιώνων, και της επιδεικτικής προβολής του, της τρυφής και πολυτελείας, του ανειμένου και προς ηδονή βίου, της περιποίκιλης

14 14 ενδυμασίας και κατάφορτης κόσμησης του σώματος, μεστές είναι οι αρχαίες πηγές. Δείτε π.χ. όσα συγκεντρώνει ο Αθήναιος, ΧΙΙ, 523e-524b; 524f-526f; 540c- 541a. Χαρακτηριστικά έξοχη είναι η περιγραφή που κάνει ο Άσιος για τους Σάμιους στην εορτή της Μεγάλης Θεάς Ήρας (Fr. 13 Bernabé): oἱ δ αὔτως φοίτεσκον ὅπως πλοκάμους κτενίσαιντο εἰς Ἥρης τέμενος, πεπυκασμένοι εἴμασι καλοῖς, χιονέοισι χιτῶσι πέδον χθονὸς εὐρέος εἶχον χαῖται δ ἠιωρεῦντ ἀνέμωι χρυσέοις ἑνὶ δεσμοῖς, χρύσειαι δὲ κορύμβαι ἐπ αὐτῶν τέττιγες ὥς δαιδαλέας δὲ χλιδῶνας ἄρ ἀμφὶ βραχίος ἔσαντες <--υυ υυ-->τες ὑπασπίδιον πολεμιστήν. Ο Άσιος (Σάμιος) είναι «παλαιός ποιητής» (Αθήναιος, ΙΙΙ, 125b). O Παυσανίας, που τον αναφέρει συχνά ως πηγή για αρχέγονες και ιδιαίτερες παραδόσεις, τον μνημονεύει μαζί με τον Κιναίθωνα και τον ποιητή των Ναυπακτίων επών (IV, 2, 1). Τα αποσπάσματά του μαρτυρούν ή συνάδουν προς υψηλή χρονολόγησή του. Ο Wolf (Prolegomena Homerica, 70) τον κάνει σύγχρονο του Αρκτίνου και Εύμελου, ποιητών που ήσαν sub primis Olympiadis clari, του 8 ου αιώνα π.χ. Δεν θα αστοχήσουμε πολύ αν το θέσουμε περί την τροπή των αιώνων τότε, πριν τις μεγάλες επιδρομές των Κιμμερίων (λαών του Κιμμερικού Βοσπόρου στην Κριμαία), οι οποίες διετάραξαν τον ανέφελο βίο της αυτάρεσκης Ιωνικότητας. Οι επιδρομές διάρκεσαν επί πολύ και ακολουθήθηκαν από Σκυθικές, αλλά φαίνεται να είχαν αποφασιστική ένταση και ολέθρια αποτελέσματα για πρώτη φορά περί το 700 π.χ. Η Μαγνησία κατεστράφη άρδην. Προηγουμένως είχαν αλωθεί οι Σάρδεις (Στράβων XIV, 648, επικαλούμενος στίχους του Καλλίνου Fr. 3 Gentili-Prato, cf. Στράβων ΧΙΙΙ, 627). Cf. Fr. 4. Η οικτρή περίσταση των Εφεσίων που περιγράφει ο Καλλίνος στο Fr. 2 G.-P. (οι στίχοι ομιλούν για τους Σμυρναίους που ο Στράβων εξηγεί ότι ήταν το παλαιό όνομα της Εφέσου, XIV, 633) ανάγεται στο πλαίσιο των ίδιων επιδρομών και των συνεπειών τους από την προκαλούμενη αστάθεια (οι Εφέσιοι κατέλαβαν τη

15 15 Μαγνησία μετά την καταστροφή της). Ο Καλλίνος, Εφέσιος ο ίδιος, στα ελεγεία του, ως ο Τυρταίος προ αυτού, καλούσε με πάθος τους νέους να αποβάλλουν την παθητικότητα και αμεριμνησία, να εγερθούν και πολεμήσουν, Fr. 1 G.-P. Είναι μια περίοδος που ο πόλεμος κατέχει όλη τη γη, ακόμη και εάν μια πόλη δεν κινδυνεύει άμεσα, vv. 1-4: μέχρις τεῦ κατάκεισθε; κότ ἄλκιμον ἕξετε θυμόν, ὦ νέοι; οὐδ αἰδεῖσθ ἀμφιπερικτίονας ὧδε λίην μεθιέντες; ἐν εἰρήνῃ δοκεῖτε ἧσθαι, ἀτὰρ πόλεμος γαῖαν ἅπασαν ἔχει. Cf. vv Ο Καλλίνος, ευρέτης της Ελεγείας, λίγο πρεσβύτερος του Αρχίλοχου, άκμασε στις αρχές του 7 ου αιώνα. Ο δραματικός όλεθρος της Μαγνησίας είχε γίνει παροιμιώδης: τα Μαγνήτων κακά (Στράβων XIV p. 647, Αρχίλοχος Fr. 19 Diehl). Η κατάσταση πραγμάτων της Ιωνίας που προϋποτίθεται στον Ύμνο προς Απόλλωνα είναι συμβατή με περίοδο πριν τα γεγονότα των συνεχών Κιμμερικών επιδρομών και της γενικής αναστάτωσης που αυτές προκάλεσαν. Ο ποιητής αναστρέφεται σε όλη τη γη επισκεπτόμενος πόλεις καλοκατοίκητες (vv ): ἡμεῖς δ ὑμέτερον κλέος οἴσομεν ὅσσον ἐπ αἶαν ἀνθρώπων στρεφόμεθα πόλεις εὖ ναιεταώσας. Ανεβαίνουμε λοιπόν στον 8 ο αιώνα π.χ. *** Παρόμοιοι συνειρμοί σκέψεων επί του Πυθικού δεύτερου μέρους του Ύμνου οδηγούν σε όμοια αποτελέσματα.

16 16 Εις αναζήτηση τόπου εγκατάστασης του Χρηστηρίου του ο Απόλλων κατεβαίνει από τον Όλυμπο στη γη, Πιερία πρώτα και από Ιωλκό στον μυχό του Παγασητικού κόλπου περνάει στην Εύβοια και πηγαίνει στο φημισμένο Ληλάντιο πεδίο, μεταξύ Χαλκίδος και Ερέτριας. Η πρώιμη ανάπτυξη των δυο αυτών γειτονικών πόλεων στην παλαιότερη φάση του Ελληνικού αποικισμού προκάλεσε ταχεία ακμή και τον περιβόητο πόλεμο για την οριοθέτηση της μεταξύ αυτών πεδιάδος. Τυπικά οι δυο μεγάλες πόλεις ευρίσκοντο σε εκάτερα άκρα του Ληλάντιου πεδίου, όπως Τεγέα και Μαντίνεια στις άκρες του οροπεδίου της Τρίπολης. Ο Ληλάντιος πόλεμος ήταν ο πρώτος μεγάλος διελληνικός πόλεμος στον οποίο έλαβαν μέρος πλείστες πόλεις παίρνοντας το μέρος του ενός ή του άλλου αντιπάλου. Θουκυδίδης Ι, 15, 3: (ήταν ο πρώτος πόλεμος που δεν περιορίστηκε σε μάχες μεταξύ γειτονικών πόλεων) μάλιστα δὲ ἐς τὸν πάλαι ποτέ γενόμενον πόλεμον Χαλκιδέων καὶ Ἐρετριῶν καὶ τὸ ἄλλο Ἑλληνικὸν ἐς ξυμμαχίαν ἑκατέρων διέστη. Cf. Ηρόδοτος V, 99, 1: π.χ. οι Μιλήσιοι είχαν υποστηρίξει τους Ερετριείς, οι απέναντί τους Σάμιοι τους Χαλκιδείς. Ο πόλεμος ήταν της πρώιμης αριστοκρατικής εποχής: υπήρξε συμφωνία μεταξύ των δυο πόλεων να μην χρησιμοποιόυνται κατά τις μάχες «τηλεβόα» όπλα, ρίπτοντα εκ του μακρόθεν, τόξα, σφενδόνες, ακόντια. Οι μάχες έδει να είναι «σταδιαίες», όπου ιστάμενοι οι οπλίτες αγωνίζονται εις ανδραγαθίαν. Στράβων, Χ, Την φήμη της οπλιτικής ανδρείας των Ευβοέων διεξοδεύει εκεί ο Στράβων ανάγοντάς την στην Ηρωική εποχή. Ο Όμηρος, επισημαίνει, περιγράφει ακριβώς έτσι τους Ευβοείς και τον τρόπο μάχης τους, Ιλιάς, Β, 536 sqq., ειδικά 542-4: τῷ δ ἅμ Ἄβαντες ἕποντο θοοί, ὄπιθεν κομόωντες, αἰχμηταί, μεμαῶτες ὀρεκτῇσιν μελίῃσιν θώρηκας ρήξειν δεΐων ἀμφὶ στήθεσσιν. Εμάχοντο με δόρατα «ορεκτά», όχι για ρίψη αλλά για ισχυρό κτύπημα εκ του σύνεγγυς ώστε να διαρραγεί ο χάλκινος θώραξ του αντιπάλου. Ο Στράβων αντιπαραθέτει τα λεγόμενα υπό του Ποιητού για τους τρομερούς (θοούς) Ευβοείς προς τα περί των Λοκρών, ώστε να γίνει σαφής η έννοια των δυο αντίθετων

17 17 τρόπων μάχης και των αντίστοιχων αξιακών συστημάτων. Ιλιάς, Ν, 713 sqq. (όπου μάλιστα ο Στράβων έχει άλλη γραφή, βελτίονα, της των χειρογράφων της Ιλιάδος για τον στίχο 713): 713 οὐ σφιν σταδίης ὑσμίνης ἔργα μέμηλεν, ἀλλ ἄρα τόξοισι καὶ εὐστρόφῳ οἰὸς ἀώτῳ Ἴλιον εἰς ἅμ ἕποντο Είχαν τον ελαφρύ οπλισμό επιθετικό και αμυντικό («λινοθώραξ»), όχι τον βαρύ του αρχικά αριστοκρατικού οπλίτου. Το παλαιγενές αριστοκρατικό ήθος των Ευβοέων κατακυρώνει ο Στράβων μνημονεύων και περιφερόμενο Δελφικό χρησμό εκδοθέντα στους Αιγιείς (ή κατ άλλους στους Μεγαρείς) για το ερώτημα «τίνες κρείττους εἶεν τῶν Ἑλλήνων», ο οποίος αρχίζει ως εξής (No 1 Parke-Wormell): γαίης μὲν πάσης τὸ Πελασγικὸν Ἄργος ἄμεινον, ἵπποι Θεσσαλικαί, Λακεδαιμόνιαί τε γυναῖκες, ἄνδρες δ οἵ πίνουσιν ὕδωρ καλῆς Ἀρεθούσης. Όπως εξηγεί ο Στράβων η Αρέθουσα ήταν κρήνη στη Χαλκίδα. Ευρισκόμαστε στην περίοδο της καθαρής αριστοκρατίας, όταν η Χαλκίδα και Ερέτρια ευρίσκοντο στην ανοδική πορεία προς τον υψηλό Αρχαϊσμό. Τα δεδομένα δείχνουν προς την ύστερη γεωμετρική πρώιμη Αρχαϊκή εποχή. Ο Απόλλων του Ύμνου πέρασε από την Εύβοια πριν περάσει Βοιωτία, ακριβώς για το Λήλαντο πεδίο, για να στήσει εκεί, στο φημισμένο και πλούσιο μέρος, τον ναό του με άλση, αλλά δεν του άρεσε. Vv : στῆς δ ἐπὶ Ληλάντῳ πεδίῳ, τό τοι οὐ ἅδε θυμῷ τεύξασθαι νηόν τε καὶ ἄλσεα δενδρήεντα. Το πλαίσιο αφορά στην εποχή της κρίσιμης ακμής, πριν τον Ληλάντιο Πόλεμο που αποδυνάμωσε, χωρίς καθαρό νικητή, αμφότερες τις πόλεις. Ο Πόλεμος έγινε περί το 700 π.χ. Με_διακοπές διήρκεσε όσο ο ανταγωνισμός υπερίσχυσης

18 18 εκατέρας των δυο, για δεκαετίες, από το τέλος του 8 ου μέχρι αρκετά μέσα στον 7 ο. Ο Ύμνος και πάλι τοποθετείται το αργότερο τον 8 ο αιώνα. Από τη Χαλκίδα ο Απόλλων περνάει απέναντι στη Βοιωτία, πρώτα βαίνων στα νότια προβούνια του θαυμαστού Μεσσάπιου όρους, πράσινου από βλάστηση δένδρων, θάμνων και χλόης («ὄρος ζάθεον χλωρόν», v. 223), μετά διερχόμενος Μυκαλησσό και Τευμησσό. Βρισκόμαστε στην οδό προς τη Θήβα, της οποίας την περιοχή ο Απόλλων διαβαίνει χωρίς να υπάρχει ίχνος πόλεως. Vv : Θήβης δ εἰσαφίκανες ἕδος καταειμένον ὕλῃ οὐ γάρ πώ τις ἔναιε βροτῶν ἱερῇ ἐνὶ Θήβῃ, οὐδ ἄρα πω τότε γ ἦσαν ἀταρπιτοὶ οὐδὲ κέλευθοι Θήβης ἃμ πεδίον πυρηφόρον, ἀλλ ἔχεν ὕλη. Ο εκμηδενισμός της Θήβας είναι ρητός, απόλυτος και εμφατικός. Δυο φορές αναφέρει ο ποιητής ότι ήταν δάσος, τη μια η ίδια η Θήβα (v. 225: ἕδος Θήβης καταειμένον ὕλῃ), την άλλη τα πεδία γύρω της, όντα «πυροφόρα», γόνιμα σταριού και άλλων δημητριακών, ήταν δάση γιατί δεν υπήρχαν καλλιέργειες (v. 228: Θήβης πεδίον πυροφόρον - ἔχεν ὕλη). Καμία λοιπόν παρουσία ανθρώπου ούτε καλλιεργητών σε κώμες και χωριά. Πάλι επανέρχεται: κανείς θνητός δεν κατοικούσε στην ιερή Θήβα, ούτε υπήρχαν μονοπάτια και δρόμοι γύρο της (vv ). Παντελής ερήμωση. Στην Ιλιάδα, πάλι δεν υπάρχει Θήβα, αλλά γιατί έχει αλωθεί από τους Επιγόνους. Δ, : ἡμεῖς τοι πατέρων μέγ ἀμείνονες εὐχόμεθ εἶναι. ἡμεῖς καὶ Θήβης ἕδος εἵλομεν ἑπταπύλοιο, παυρότερον λαὸν ἀγαγόνθ ὑπὸ τεῖχος ἄρειον πειθόμενοι τεράεσσι θεῶν καὶ Ζηνὸς ἀρωγῇ κεῖνοι δὲ σφετέρῃσιν ἀτασθαλίῃσιν ὄλοντο. τῷ μή μοι πατέρας που ὁμοίῃ ἔνθεο τιμῇ. Ομιλεί ο Σθένελος εκ των Επιγόνων, γιος του Καπανέως. Είναι καλύτεροι από τους πατεράδες τους, τους Επτά επί Θήβας, γιατί εκείνοι απέτυχαν, ενώ

19 19 αυτοί κατώρθωσαν. Η πόρθηση της Θήβας κάνει ώστε στον κατάλογο της Β Ραψωδίας, ενώ η Βοιωτία έχει την τιμητική πρωτιά να αρχίζει από αυτήν η απαρίθμηση των δυνάμεων της εκστρατείας, και ενώ είναι ιδιαίτερα πολύπολις συγκρινόμενη με όλες τις άλλες περιοχές, εντούτοις δεν υπάρχουν Θήβες, αλλά μόνον «Ὑποθῆβαι», Β , Βοιωτία, v. 506: οἱ θ Ὑποθῆβας εἶχον, εὐκτίμενον πτολίεθρον. Το «Ὑποθῆβαι» άλλοι το διάβαζαν χωριστά «ὑπὸ Θήβας». Ο Ευστάθιος στα Σχόλιά του θεωρεί τη δεύτερη γραφή Ομηρική (p sqq.). Έτσι στα Σχόλια ad loc. (p. 294 Erbse) διαβάζουμε: πολίχνιον ἀνώνυμον οὐ γὰρ εὔλογον στρατεύειν Θηβαίους, νεωστὶ ὑπ Ἀργείων πορθηθέντας. ἢ ὅτι νεωστὶ ἦν οἰκισθεῖσα διό φησιν ἐϋκτίμενον. [Κατά τη δεύτερη ερμηνεία το «ὑπὸ Θήβας» σημαίνει «εις αντικατάσταση της Θήβας». Η δυσκολία να εξηγήσεις το «καλοχτισμένη πόλη» για ένα πολίχνιον ανώνυμο οδηγεί σε παραξενιές]. Ο Στράβων (ΙΧ, 412) γράφει: Τὸ δ οὕτω ῥηθέν, οἵ θ ὑπὸ Θήβας εἶχον, οἱ μὲν δέχονται πολείδιόν τι Ὑποθήβας καλούμενον, οἱ δὲ τὰς Ποτνίας τὰς γὰρ Θήβας ἐκλελεῖφθαι διὰ τὴν τῶν Ἐπιγόνων στρατείαν καὶ μὴ μετασχεῖν τοῦ Τρωικοῦ πολέμου οἱ δὲ μετασχεῖν μέν, οἰκεῖν δὲ ὑπὸ τῇ Καδμείᾳ τότε ἐν τοῖς ἐπιπέδοις χωρίοις μετὰ τὴν τῶν Ἐπιγόνων ἄφοδον, τὴν Καδμείαν ἀδυνατοῦντες ἀνακτίσαι ἐπεὶ δὲ ἡ Καδμεία ἐκαλεῖτο Θῆβαι, ὑπὸ Θήβας εἰπεῖν ἀντὶ τοῦ ὑπὸ τῇ Καδμείᾳ οἰκοῦντας τὸν ποιητὴν τοὺς τότε Θηβαίους. Ο Στράβων δίνει και τη συμπληρωματική ερμηνεία ότι πρόκειται για την πόλη υπό την Καδμεία, υπό την ακρόπολη της ιστορικής Θήβας. Να πρόκειται δηλαδή για αυτό που ο Παυσανίας αποκαλεί αἱ κάτω Θῆβαι (ΙX, 5, 2; 6), όπως λέμε η κάτω πόλη. Αλλά αυτό θα εσήμαινε (αντίθετα από αυτό που συνάγει ο Στράβων) ότι η αναφορά είναι αναχρονιστική στην πόλη η οποία έχει μεγαλώσει, μετά την πτώση του Μυκηναϊκού Συστήματος. Το οποίο σημαίνει αναφορά στους πραγματικούς χρόνους του Ομήρου. Γιατί πως θα μπορούσαν οι ανοχύρωτες προχειροκατασκευές των ηττημένων, όχι πολύ μετά την ήττα τους,

20 20 που δεν τολμούν να κατοικήσουν στην ακρόπολη, την Καδμεία, (είτε γιατί επανήλθαν οι Αργείοι, ειτε παρόλο που έφυγαν οι Επίγονοι, με όποια δηλαδή σημασία του «ἄφοδος», είτε αυτο ειναι ἔφοδος ), να αποτελούν ἐυκτίμενον πτολίεθρον ; Η ολοσχερής απαλοιφή της Θήβας στον Ύμνο βαίνει πολύ μακρύτερα από την Ιλιάδα. Φανερώνει δήλωση. Ο Απόλλων αγνοεί επίσης στη Βοιωτία (κατάμεστη με λατρείες του) σιωπηρά το ιερό του στο Πτώο λίγο βορειοανατολικότερα, και όλο το μεγαλοδύναμο τόξο Θεσπιών Άσκρας Ιερού των Μουσών Ορχομενού με τη λατρεία του Έρωτα, των Μουσών, των Χαρίτων και τον Ησίοδο (όπως έχω αναλύσει στα «Βοιωτικά» μου). Τους Φλεγύες του Ορχομενού, όταν τους συναντά ο θεός αναγκαστικά στον Πανοπέα κατά την διάβαση από Βοιωτία προς Φωκίδα, τους μαστιγώνει ο ποιητής (v. 278): ἷξες δ ἐς Φλεγύων ἀνδρῶν πόλιν ὑβριστάων. Ο Απόλλων είχε βαρειά προηγούμενα μαζύ τους. Τονίζει μόνο το ιερό του Ποσειδώνα στην Ογχηστό με τις αρχέγονες τελετουργίες του, τις οποίες μόνος ο Ύμνος στον Απόλλωνα διασώζει, και την παρακείμενη Τιλφούσα περί των οποίων πολύς ο λόγος κατωτέρω. Πρόκειται για επιλογή αποκλεισμού των μεν και συμπερίληψης των δε. Το θέμα του Απόλλωνα εδώ είναι η Πελασγική θρησκευτικότητα της χθονιότητας, ο Ποσειδών και η Ερινύς, όπως στην Αρκαδία (v. infra). Υπάρχει και μια υπονοούμενη αντιπαράθεση του Ίωνα ποιητή προς τη Βοιωτική επική Σχολή. Η Θήβα και ο άξονας δυτικά της λατρειών και έπους (Θεσπιές Έρωτος Άσκρα του Ησιόδου Μούσαι του Ελικώνος) παραμερίζονται υπέρ καθαρής Απολλώνειας νοηματοδότησης. Ο Απόλλων εισέρχεται εις θετική ή αρνητική, αφομοιωτική ή εξοντωτική, σχέση προς τη Χθονιότητα, αλλά διατηρεί εις άκρον την φοιβαλέα αγνότητα της εκφαντορείας του, είναι κατά πάντα και δια πάντα ο Αιγλήεις. Και προεξέχων ιερεύς ποιητής του είναι ο Όμηρος.

21 21

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η 15. Bούλομαι δὲ καὶ ἃς βασιλεῖ πρὸς τὴν πόλιν συνθήκας ὁ Λυκοῦργος ἐποίησε διηγήσασθαι: μόνη γὰρ δὴ αὕτη ἀρχὴ διατελεῖ οἵαπερ ἐξ ἀρχῆς κατεστάθη: τὰς δὲ ἄλλας πολιτείας εὕροι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ Τι είναι το έπος; Αρχικά η λέξη έπος σήμαινε «λόγος». Από τον 5ο αι. π.χ. όμως χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει το μεγάλο αφηγηματικό ποίημα σε δακτυλικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12)

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Ἐπειδὴ πᾶσαν πόλιν ὁρῶμεν κοινωνίαν τινὰ οὖσαν καὶ πᾶσαν κοινωνίαν ἀγαθοῦ τινος ἕνεκεν συνεστηκυῖαν (τοῦ γὰρ εἶναι δοκοῦντος ἀγαθοῦ χάριν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΖ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2013-2014 Μελέτη Ελληνισμού Ιδέα 5ης Χωρολογικής Εκδρομής: Ολυμπία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Â Αφηγηματική τεχνική είναι η προοικονομία. Με όσα αναφέρει ο ποιητής σε κάποιους στίχ ους, μας προϊδεάζει (μας δίνει μια ιδέα) τα γεγονότα που θα ακολουθήσουν, ώστε να είμαστε λίγο πολύ προετοιμασμένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΙΚΑ. και ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΠΡΟΛΟΓΙΚΑ. και ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ Λ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2016-2017 ΣΥΝΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΠΑΡΤΗΣ Η Σπάρτη και η Δωρική Ουσία του Ελληνισμού ΠΡΟΛΟΓΙΚΑ και ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2 Η Σπάρτη και η Δωρική Ουσία

Διαβάστε περισσότερα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα Κ. Σ. Δ. Μ. Ο. Μ. Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα της Κάτω Ιταλίας. Η κοινότητα στεγαζόταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ. Αριστοτέλη «Πολιτικά»

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ. Αριστοτέλη «Πολιτικά» Ελευθερίου Βενιζέλου 237, Γάζι Τηλ./Fax: 2810 823411 email: syxekp@gmail. com www.syekp.gr Βρέντζου Μαρία, Φιλόλογος ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλη «Πολιτικά»

Διαβάστε περισσότερα

Το αντικείμενο [τα βασικά]

Το αντικείμενο [τα βασικά] Το αντικείμενο [τα βασικά] Στην ενότητα αυτή θα ασχοληθούμε με το αντικείμενο στα αρχαία ελληνικά. Παράλληλα θα δίνονται παραδείγματα και στα Νέα Ελληνικά (ΝΕ) Τι είναι το αντικείμενο; Αντικείμενο είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ Η Ιλιάδα μαζί με την Οδύσσεια αποτελούν τα αρχαιότερα έπη, όχι μόνο της ελληνικής, αλλά και της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, που μας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4)

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4) 53 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2013 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΑΡΧΑΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ

Η ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΑΡΧΑΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Η ΠΟΡΕΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΑΡΧΑΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Βήματα που ακολουθούμε όταν προσπαθούμε να συντάξουμε και να μεταφράσουμε ένα αρχαίο ελληνικό κείμενο. Ποια διαδικασία προηγείται; Της μετάφρασης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Οι διδακτικοί στόχοι για τη διδασκαλία της εισαγωγής προσδιορίζονται στο βιβλίο για τον καθηγητή, Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ. 11ος αι. 8 ος αι.π.χ.

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ. 11ος αι. 8 ος αι.π.χ. ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ 11ος αι. 8 ος αι.π.χ. ΚΑΘΟΔΟΣ ΤΩΝ ΔΩΡΙΕΩΝ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ ΕΙΛΩΤΕΣ-ΠΕΡΙΟΙΚΟΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝ ΑΠΟΙΚΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Α ΑΠΟΙΚΙΣΜΟΣ ΠΑΡΑΛΙΑ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ ΑΙΟΛΕΙΣ ΑΙΟΛΕΙΣ -ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 28 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά (Γ1, 1-2, 3-4/6/12) Τῷ περὶ πολιτείας ἐπισκοποῦντι, καὶ τίς ἑκάστη καὶ ποία

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά (Γ1, 1-2, 3-4/6/12) Τῷ περὶ πολιτείας ἐπισκοποῦντι, καὶ τίς ἑκάστη καὶ ποία ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 29 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΗΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ (

ΟΜΗΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ ( ΟΜΗΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ (1100-750 π.χ.).) Ή ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ Δ. ΠΕΤΡΟΥΓΑΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΡΕΘΥΜΝΟΥ ΚΥΡΙΑ ΠΗΓΗ ΤΑ ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ ΣΕ ΑΥΤΌ ΟΦΕΙΛΕΙ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΟΜΗΡΙΚΗ. ΩΣΤΟΣΟ ΟΙ ΟΡΟΙ ΣΚΟΤΕΙΝΟΙ ΑΙΩΝΕΣ Ή ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

Α. Διδαγμένο κείμενο : Πολιτικά Αριστοτέλους ( Α2,15-16) &( Γ1, 1-2/3-4/6/12 )

Α. Διδαγμένο κείμενο : Πολιτικά Αριστοτέλους ( Α2,15-16) &( Γ1, 1-2/3-4/6/12 ) Διαγώνισμα Αρχαία Ελληνικά γ λυκείου Α. Διδαγμένο κείμενο : Πολιτικά Αριστοτέλους ( Α2,15-16) &( Γ1, 1-2/3-4/6/12 ) Είναι φυσική λοιπόν η τάση του ανθρώπου να συνυπάρχει μαζί με άλλους σε μια τέτοια κοινωνία.

Διαβάστε περισσότερα

Ορτυγία. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος

Ορτυγία. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος Ορτυγία Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος Τοποθεσία Πού βρίσκεται; Το νησί της Ορτυγίας βρίσκεται στην κάτω Ιταλία στις Συρακούσες. Τα αξιοθέατα: Ο ναός του Απόλλωνα üη πλατεία

Διαβάστε περισσότερα

Πώς βρίσκουμε το υποκείμενο σε μια πρόταση;

Πώς βρίσκουμε το υποκείμενο σε μια πρόταση; Το υποκείμενο του ρήματος Γεια σας! Στην ενότητα αυτή θα ασχοληθούμε με το υποκείμενο του ρήματος στα αρχαία ελληνικά. Παράλληλα θα δώσουμε και παραδείγματα στα νέα ελληνικά (ΝΕ). Τί είναι το υποκείμενο;

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 «Οἱ μὲν πολλοὶ ἐπαινοῦσι τὸν προσθέντα Ο Περικλής, όμως, διαφωνεί. τῷ νόμῳ τὸν λόγον τόνδε» Γιατί; 1. «ἐμοὶ δὲ ἀρκοῦν ἂν ἐδόκει εἶναι ἀνδρῶν ἀγαθῶν ἔργῳ γενομένων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΚΥΚΛΟΣ ΚΣΤ. Το Ελληνικό Κάλλος και η Ευρωπαϊκή Αθλιότητα. της Ύπαρξης

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΚΥΚΛΟΣ ΚΣΤ. Το Ελληνικό Κάλλος και η Ευρωπαϊκή Αθλιότητα. της Ύπαρξης 1 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΣΤ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2012-2013 Το Ελληνικό Κάλλος και η Ευρωπαϊκή Αθλιότητα της

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36

ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36 ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36 ΘΕΜΑ: Εγκώμιο των προγόνων, των πατέρων και της σύγχρονης γενιάς. Υποδήλωση του θέματος του Επιταφίου. ΠΡΟΓΟΝΟΙ (Από τη μυθική εποχή ως το τέλος των Περσικών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ (Μέρος Β )

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ (Μέρος Β ) Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ (Μέρος Β ) Σύνοδοι των περί τον Διόνυσον τεχνιτών Μετά τον 4 ο π.χ. αιώνα στην Αθήνα, στη Νεμέα, στη Θήβα, στην Τέω της Ιωνίας, στη Χίο, στην Αμμόχωστο ή Σαλαμίνα

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀριστοτέλους, Ἠθικὰ Νικομάχεια Β 6, 9-13

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀριστοτέλους, Ἠθικὰ Νικομάχεια Β 6, 9-13 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 25 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀριστοτέλους,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟ Ο. ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙΝΟΥ

ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟ Ο. ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙΝΟΥ Περίοδος ονομάζεται το κομμάτι του λόγου που αρχίζει και τελειώνει σε ισχυρό σημείο στίξης (τελεία, ερωτηματικό, θαυμαστικό). Όταν στην αρχή ή στο τέλος έχουμε άνω τελεία, μιλάμε τώρα πια για ημιπερίοδο.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α ΤΕΤΡΑΚΤΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Αµυραδάκη 20, Νίκαια (210-4903576) ΤΑΞΗ... Γ ΛΥΚΕΙΟΥ... ΜΑΘΗΜΑ...ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ... Α] ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ»

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Τμήμα 5 ης -6 ης Δημοτικού Σάββατο, 27 Οκτωβρίου 2012 Θαλής ο Μιλήσιος 630/635 π.χ. 543 π.χ. Ο πρώτος φιλόσοφος! Ο Θαλής ο Μιλήσιος ανήκει στους προσωκρατικούς

Διαβάστε περισσότερα

Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν).

Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΜΑΘΗΜΑ 25 Ο ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ Αντιστοιχήστε ένα γράμμα της πρώτης στήλης με έναν αριθμό της δεύτερης στήλης (στη δεύτερη στήλη δύο επιλογές περισσεύουν). ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α. «Κατ οίκον εκκλησία» 1.

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Πλάτωνος Πρωταγόρας 323C-324Α

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Πλάτωνος Πρωταγόρας 323C-324Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (σελ.84-97) Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (σελ.84-97) Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί 1. Να αντιστοιχήσετε τις λέξεις της στήλης Α με αυτές της στήλης Β. Α Β Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί Β. Αριστοκρατία β. Κριτήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΗΣΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΗΣΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΗΣΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΑΡΧΑΪΚΗΣ ΕΠΟΧΗΣ Α. ΠΟΙΗΣΗ Β. ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ 1. ΕΠΙΚΗ 2. ΛΥΡΙΚΗ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2013 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2013 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2013 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Επειδή παρατηρούμε ότι κάθε κράτος είναι ένα είδος συνύπαρξης και ότι κάθε κοινότητα έχει συγκροτηθεί για κάποιο καλό σκοπό διότι για χάρη αυτού που θεωρούν

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Πανελλήνιοικαιτοπικοίαγώνες.

Διαβάστε περισσότερα

Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013

Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013 Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013 Α1. Επειδή βλέπουμε ότι κάθε πόλη είναι ένα είδος κοινότητας και ότι κάθε κοινότητα έχει συγκροτηθεί για χάρη κάποιου αγαθού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 6 Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΞΗΜΕΡΩΝΕΙ.

ΕΝΟΤΗΤΑ 6 Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΞΗΜΕΡΩΝΕΙ. ΕΝΟΤΗΤΑ 6 Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΞΗΜΕΡΩΝΕΙ http://www.edutv.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=417&itemid=181 http://www.edutv.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=416&itemid=181 Μουσικήν [...] πᾶσι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ- ΚΕΦ. 39 ΘΕΜΑ: Σύγκριση Αθήνας και Σπάρτης στα πολεμικά

ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ- ΚΕΦ. 39 ΘΕΜΑ: Σύγκριση Αθήνας και Σπάρτης στα πολεμικά ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ- ΚΕΦ. 39 ΘΕΜΑ: Σύγκριση Αθήνας και Σπάρτης στα πολεμικά Διαφέρομεν δὲ καὶ ταῖς τῶν πολεμικῶν μελέταις τῶν ἐναντίων τοῖσδε Το ρήμα διαφέρομεν φανερώνει ότι η εξέταση των

Διαβάστε περισσότερα

Το Νόημα της Ιστορίας

Το Νόημα της Ιστορίας ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2015 Το Νόημα της Ιστορίας Σεμινάριο 1 ο Πέμπτη 13 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματική Διδασκαλία του αδίδακτου αρχαιοελληνικού κειμένου στη Β Λυκείου με διαγραμματική παρουσίαση και χρήση της τεχνολογίας

Δειγματική Διδασκαλία του αδίδακτου αρχαιοελληνικού κειμένου στη Β Λυκείου με διαγραμματική παρουσίαση και χρήση της τεχνολογίας ΓΕΛ Ελευθερούπολης, Πέμπτη 7-2-2013 3 ο ΓΕΛ Καβάλας, Πέμπτη 14-2-2013 Δρ Κωνσταντίνα Κηροποιού Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Καβάλας Δειγματική Διδασκαλία του αδίδακτου αρχαιοελληνικού κειμένου στη Β Λυκείου

Διαβάστε περισσότερα

1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων.

1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων. 2.1.2. Κοινοί εσµοί των Αρχαίων Ελλήνων - Παιδεία Eρωτήσεις ανάπτυξης 1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων. 2. Να αναλύσετε

Διαβάστε περισσότερα

Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013

Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013 Απολυτήριες εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Αρχαία Ελληνικά 27/5/2013 Α1. Επειδή βλέπουμε ότι κάθε πόλη είναι ένα είδος κοινότητας και ότι κάθε κοινότητα έχει συγκροτηθεί για χάρη κάποιου αγαθού

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος Αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιείται για να περιγράψει τον ελληνικό κόσμο κατά την περίοδο της αρχαιότητας. Αναφέρεται όχι μόνο στις περιοχές του

Ο όρος Αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιείται για να περιγράψει τον ελληνικό κόσμο κατά την περίοδο της αρχαιότητας. Αναφέρεται όχι μόνο στις περιοχές του Ο όρος Αρχαία Ελλάδα χρησιμοποιείται για να περιγράψει τον ελληνικό κόσμο κατά την περίοδο της αρχαιότητας. Αναφέρεται όχι μόνο στις περιοχές του σύγχρονου ελληνικού κράτους, αλλά όπου εγκαταστάθηκαν στους

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Ενότητα 3: Είναι - Συνειδέναι Κωνσταντίνος Μαντζανάρης Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου Περικλέους Ἐπιτάφιος (ΙΙ, 41)

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου Περικλέους Ἐπιτάφιος (ΙΙ, 41) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 6 IOYΝIOY 2005 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ : ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Θουκυδίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ ΑΣ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 3)

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 3) ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 3) Διδαγμένο κείμενο από το πρωτότυπο Πλάτωνος Πρωταγόρας, 324 Α-C Εἰ γάρ ἐθέλεις ἐννοῆσαι τό κολάζειν, ὦ Σώκρατες, τούς ἀδικοῦντας τί ποτε

Διαβάστε περισσότερα

Β1. Ποια είναι η δομή του συλλογισμού, με τον οποίο ο Αριστοτέλης ορίζει την πόλη ως την τελειότερη μορφή κοινωνίας;

Β1. Ποια είναι η δομή του συλλογισμού, με τον οποίο ο Αριστοτέλης ορίζει την πόλη ως την τελειότερη μορφή κοινωνίας; 1 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ 2013 ΓΝΩΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΑ 11 ΚΕΙΜΕΝΟ (ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ) Επειδή βλέπουμε ότι κάθε πόλη είναι μια κοινότητα και κάθε κοινότητα έχει συσταθεί

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 3. Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 1. Η ΖΩΗ ΤΟΥ 1. Να δώσετε βασικές πληροφορίες για την καταγωγή του Ξενοφώντα και για το οικογενειακό περιβάλλον µέσα στο οποίο µεγάλωσε. 2. Σε ποια εποχή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 15 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 15 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 15 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (5) ιδαγμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ Ἐριχθονίου δὲ ἀποθανόντος καὶ ταφέντος ἐν τῷ αὐτῷ τεµένει τῆς Ἀθηνᾶς Πανδίων ἐβασίλευσεν, ἐφ οὗ ηµήτηρ καὶ ιόνυσος εἰς τὴν Ἀττικὴν ἦλθον. ἀλλὰ ήµητρα µὲν Κελεὸς [εἰς τὴν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) Μπορεί η αρετή να γίνει αντικείμενο διδασκαλίας; Ο Πρωταγόρας εξηγεί στον Σωκράτη τι διδάσκει στους νέους που παρακολουθούν τα μαθήματά του. Οι αντιρρήσεις του Σωκράτη. «Το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ A.1. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Επομένως, ούτε εκ φύσεως, αλλά ούτε και αντίθετα προς τη φύση μας υπάρχουν μέσα μας οι αρετές, αλλά έχουμε από τη φύση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ: ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (ΓΝΩΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ) ΚΕΙΜΕΝΟ: Α) Μαρτυρεῖ δὲ καὶ τὸ γινόμενον ἐν ταῖς πόλεσιν οἱ γὰρ νομοθέται τοὺς πολίτας ἐθίζοντες ποιοῦσιν ἀγαθούς, καὶ τὸ μὲν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΠΟ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Θα διδαχτούν η Ομήρου Οδύσσεια και οι Ηροδότου Ιστορίες σύμφωνα με το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Α) ΟΜΗΡΟΥ ΟΔΥΣΣΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος 5. Πρόλογος

Πρόλογος 5. Πρόλογος Πρόλογος 5 Πρόλογος Το βιβλίο αυτό, μαζί με το ϖρώτο βιβλίο με τίτλο «Ανθολόγιο αρχαϊκής λυρικής ϖοίησης», χαιρετίζει την εϖιστροφή της αρχαίας λυρικής ϖοίησης στη Μέση Εκϖαίδευση. Γνωρίζουμε ότι το είδος

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου Ενότητα: 2

Ερμηνεία του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου Ενότητα: 2 Ερμηνεία του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου Ενότητα: 2 Χρήστος Καρακόλης Τμήμα Θεολογίας Σελίδα 2 1. Πρόλογος Ι Α 1α Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος α β καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, β γ καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος, α 2 οὗτος ἦν

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ 4 Ετυμολογικά 1. Να κατατάξετε τα παρακάτω παράγωγα ουσιαστικά στην κατηγορία στην οποία ανήκουν (υποκοριστικά, περιεκτικά, τοπικά): κυνηγέσιον, πευκών, σφηκιά, κηπάριον, χαλκεῖον, πυργίσκος, ξιφίδιον,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2005 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ

ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ Από την Αρχαία Ελλάδα στο Σήμερα 900 π.χ: η πρώτη γραπτή μαρτυρία 6 ος 5 ος αι.: σημαντική εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) Διδαγμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ ΑΜΑΡΥΝΘΟΣ 2015 Οι μαθητές μας διαβάζουν τους αρχαίους τραγικούς μας και τον Αριστοφάνη. Ενώνουν μεταφρασμένους στίχους των έργων τους και... δημιουργούν! ΧΡΗΜΑ Καμιά

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 324A C

ιδαγμένο κείμενο Πλάτωνος Πρωταγόρας 324A C ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 8 ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κυριακή 21 Φεβρουαρίου 2016 Διδαγμένο κείμενο: 1. Και ονομάζω μέσον σε σχέση με το πράγμα, αυτό που απέχει εξίσου από καθένα από τα δύο άκρα,

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ( ΣΤΙΧΟΙ 1-13) 1.Να χαρακτηρίσετε τον Οδυσσέα με βάση τους στίχους 1-13, αιτιολογώντας σύντομα κάθε χαρακτηρισμό σας

Ερωτήσεις ( ΣΤΙΧΟΙ 1-13) 1.Να χαρακτηρίσετε τον Οδυσσέα με βάση τους στίχους 1-13, αιτιολογώντας σύντομα κάθε χαρακτηρισμό σας ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΤΗΛΕΜΑΧΕΙΑ Ραψωδία α Προοίμιο(στίχοι 1-25) ΔΟΜΗ Στην Οδύσσεια διακρίνουμε δύο προοίμια: α προοίμιο ( κυρίως προοίμιο ή προοίμιο του ποιητή) στίχοι 1-13 β προοίμιο( το προοίμιο της Μούσας )

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ ΟΛΟΡΟΥ ΑΛΙΜΟΥΣΙΟΣ (460-395 π.χ.)

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ ΟΛΟΡΟΥ ΑΛΙΜΟΥΣΙΟΣ (460-395 π.χ.) ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ ΟΛΟΡΟΥ ΑΛΙΜΟΥΣΙΟΣ (460-395 π.χ.) Ο ΙΔΡΥΤΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Ο Μεγάλος επιστήμων, ιστορικός, πολιτικός και στρατηγός, γεννήθηκε στον Δήμο Αλλιμούντα (Άλιμος) της Αττικής. Ήταν γιος

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική. Ενότητα 2: Ποίηση και τέχνη: Πλάτωνος Ίων (α) Όνομα Καθηγητή : Αικατερίνη Καλέρη. Τμήμα: Φιλοσοφίας

Αισθητική. Ενότητα 2: Ποίηση και τέχνη: Πλάτωνος Ίων (α) Όνομα Καθηγητή : Αικατερίνη Καλέρη. Τμήμα: Φιλοσοφίας Αισθητική Ενότητα 2: Ποίηση και τέχνη: Πλάτωνος Ίων (α) Όνομα Καθηγητή : Αικατερίνη Καλέρη Τμήμα: Φιλοσοφίας 1. Σκοποί ενότητας Παρουσίαση των πρώτων συστηματικών δοκιμών - που συναντάμε στον πλατωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ Απαντήσεις

ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ Απαντήσεις Σελίδα 1 από 5 Απαντήσεις Β.1 Το συγκεκριμένο απόσπασμα αντλήθηκε από το 8 ο βιβλίο των Πολιτικών του Αριστοτέλη, που έχει ως θέμα του την παιδεία. Ήδη, από την πρώτη φράση του αποσπάσματος (ὅτι μέν οὖν

Διαβάστε περισσότερα

Παμφυλίας, της Λυκίας, της Καρίας, της Ιωνίας, τη Σάμο και τη Σαμοθράκη, τη Θήρα και τις Κυκλάδες το 15ο μεταξύ και τα δύο αυτά ποιήματα

Παμφυλίας, της Λυκίας, της Καρίας, της Ιωνίας, τη Σάμο και τη Σαμοθράκη, τη Θήρα και τις Κυκλάδες το 15ο μεταξύ και τα δύο αυτά ποιήματα 1 ΦΛΩΡΑ Π.ΜΑΝΑΚΙΔΟΥ Σύνοψη από τον πρώτο τόμο της σχολιασμένης έκδοσης του A.S.F.Gow 1952 ΟΙ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΟΝΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗ ΜΕΤΑΞΥ ΣΧΕΣΗ ΤΩΝ ΣΩΖΟΜΕΝΩΝ ΠΟΙΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ Oι ενδείξεις για

Διαβάστε περισσότερα

1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου.

1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου. ΜΑΘΗΜΑ 22 ο ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ Θ.ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΣ Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Ενότητα: 3 η Ελένη Περδικούρη Τμήμα Φιλοσοφίας 1 Ενότητα 3 η Πώς τίθεται το πρόβλημα του ορισμού στον Μένωνα του Πλάτωνα Ερώτηση του Μένωνα στον

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α Κείμενο Ἀκούσας ταῦτα ὁ Θηραμένης, ἀνεπήδησεν ἐπί τήν ἑστίαν καί εἶπεν: «Ἐγώ δ ἔφη, ὦ ἄνδρες, ἱκευεύω τά πάντων ἐννομώτατα, μή ἐπί Κριτίᾳ εἶναι ἐξαλείφειν

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Σημείο Επίπεδο ο χώρος η ευθεία η έννοια του σημείου μεταξύ δύο άλλων σημείων και η έννοια της ισότητας δύο σχημάτων.

Σημείο Επίπεδο ο χώρος η ευθεία η έννοια του σημείου μεταξύ δύο άλλων σημείων και η έννοια της ισότητας δύο σχημάτων. ΜΑΘΗΜΑ 1 αόριστες έννοιες Έννοιες που είναι τόσο απλές και οικείες από την εμπειρία μας, ώστε δεν μπορούμε να βρούμε πιο απλές με τη βοήθεια των οποίων να τις περιγράψουμε Σημείο Επίπεδο ο χώρος η ευθεία

Διαβάστε περισσότερα

Ορόσημο. Β1. Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη τα είδη της αρετής είναι δύο, η διανοητική

Ορόσημο. Β1. Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη τα είδη της αρετής είναι δύο, η διανοητική Αρχαία Θεωρητικής Κατεύθυνσης 2-6-2014 Α1. Οι αρετές επομένως δε γεννιούνται μέσα μας εκ φύσεως ούτε αντίθετα με τη φύση, αλλά σε μας που έχουμε από τη φύση την ιδιότητα να τις δεχτούμε, και που τελειοποιούμαστε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ (Β1, 1-4) Διττῆς δὴ τῆς ἀρετῆς οὔσης, τῆς μὲν διανοητικῆς τῆς δὲ ἠθικῆς,

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ (Β1, 1-4) Διττῆς δὴ τῆς ἀρετῆς οὔσης, τῆς μὲν διανοητικῆς τῆς δὲ ἠθικῆς, 54 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2014 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν.

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν. Είναι γνωστή σε όλους η σειρά επιστημονικής φαντασίας Star Trek η οποία έχει φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο. Οι τεχνολογικές καινοτομίες και οι «φανταστικές» τεχνολογίες που είχε συμπεριλάβει στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ AΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ AΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ AΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Μετάφραση Επειδή βλέπουμε ότι κάθε πόλη-κράτος είναι ένα είδος κοινότητας και ότι κάθε κοινότητα έχει συσταθεί για την επίτευξη κάποιου αγαθού (πράγματι

Διαβάστε περισσότερα

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου)

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Εν αρχή ην ο Λόγος. (Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Στις νωπογραφίες της οροφής της Καπέλα Σιξτίνα φαίνεται να απεικονίζονται μέρη του ανθρώπινου σώματος, όπως ο εγκέφαλος,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ Διάλεξη 12 Τέταρτο επεισόδιο (173d-175a): Έκτος ορισμός της σωφροσύνης (ἐπιστήμη ἀγαθοῦ τε καὶ κακοῦ) και η ανασκευή της Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Β1. «καὶ διαφέρει τούτῳ πολιτεία πολιτείας ἀγαθὴ φαύλης» =

Β1. «καὶ διαφέρει τούτῳ πολιτεία πολιτείας ἀγαθὴ φαύλης» = ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2016 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Διδαγμένο κείμενο Α1. Με ανάλογο τρόπο και οι οικοδόμοι και όλοι οι υπόλοιποι δηλαδή χτίζοντας σωστά θα γίνουν καλοί οικοδόμοι, χτίζοντας όμως άσχημα

Διαβάστε περισσότερα

1. ιδαγμένο κείμενο από το πρωτότυπο. Πλάτωνος Πρωταγόρας, (324 Α-C).

1. ιδαγμένο κείμενο από το πρωτότυπο. Πλάτωνος Πρωταγόρας, (324 Α-C). ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 10 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 9 η Οι νόμοι επισκέπτονται το Σωκράτη στη φυλακή

Ενότητα 9 η Οι νόμοι επισκέπτονται το Σωκράτη στη φυλακή Ενότητα 9 η Οι νόμοι επισκέπτονται το Σωκράτη στη φυλακή Εἰ μέλλουσιν ἡμῖν ἐνθένδε εἴτε ἀποδιδράσκειν, εἴθ ὅπως δεῖ ὀνομάσαι τοῦτο, ἐλθόντες οἱ νόμοι καί τό κοινόν τῆς πόλεως ἐπιστάντες ἔροιντο Εἰπέ μοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ: ΠΛΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ Διάλεξη 08 Δεύτερο επεισόδιο (163e-165a7): Κριτίου ρήσις και τέταρτος ορισμός της σωφροσύνης (τὸ γιγνώσκειν αὐτὸν ἑαυτόν) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1, 1-4

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1, 1-4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 25 ΜΑÏΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Πολιτικά Θ 2.1-4

ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους Πολιτικά Θ 2.1-4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ιδαγμένο κείμενο Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3

ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3 ΘΕΜΑ 1o Λυσία, Ἐν βουλῇ Μαντιθέῳ δοκιμαζομένῳ ἀπολογία, 1-3 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Εἰ μὴ συνῄδη ὦ βουλή τοῖς κατηγόροις βουλομένοις ἐκ παντὸς τρόπου κακῶς ἐμὲ ποιεῖν πολλὴν ἂν αὐτοῖς χάριν εἶχον ταύτης τς κατηγορίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014 ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4)

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014 ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4) ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ2, 1-4) Ὅτι μὲν οὖν νομοθετητέον περὶ παιδείας καὶ ταύτην κοινὴν ποιητέον, φανερόν τίς δ ἔσται ἡ παιδεία καὶ πῶς χρὴ παιδεύεσθαι, δεῖ μὴ λανθάνειν.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΟΨΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗ ΦΥΣΗ

Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΟΨΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗ ΦΥΣΗ Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΟΨΗ ΜΕΣΑ ΣΤΗ ΦΥΣΗ Τα τραγούδια των ανθρώπων μιλούσαν και μιλούν πάντα για τη μαγεία της γυναίκας. Μιλούν και τραγουδούν, άλλοτε με χαρά κι άλλοτε με θλίψη και με καημό, για τον ρόλο που η γυναίκα

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικοί στόχοι

Εκπαιδευτικοί στόχοι ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΟΥΣΕΙΩΝ TMHMA ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Εκπαιδευτικοί στόχοι των προτεινόμενων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Β ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Β ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Θεωρητικά στοιχεία 1. Παρατακτική σύνδεση α. Ασύνδετη παράταξη ή ασύνδετο σχήμα Είναι ο αρχικός και απλοϊκός τρόπος σύνδεσης όμοιων προτάσεων ή όρων. Κατ αυτόν τα συνδεόμενα μέρη διαδέχονται

Διαβάστε περισσότερα