Θέμα: Κουμανδαρία εκατόν χρόνων παλιά περίπου.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θέμα: Κουμανδαρία εκατόν χρόνων παλιά περίπου."

Transcript

1 Λεμεσός 8 Ιουλίου 2008 ΚΟΥΜΑΝΔΑΡΙΑ ΕΚΑΤΟΝ ΧΡΟΝΩΝ Αρ. 1 Από ΚΟΡΝΟ Θέμα: Κουμανδαρία εκατόν χρόνων παλιά περίπου. Εξετάσθη δείγμα ουσίας, η οποία φέρεται να είναι Κουμανδαρία άνω των εκατόν ετών, η οποία συμπυκνώθηκε ένεκα της φυσικής εξάτμισης του οινοπνεύματος και του νερού που περιείχε. Εικόνα 1 1.Ιστορικό περίγραμμα: Ακριβώς στο κέντρο του χωριού Κόρνος βρίσκεται το αρχοντικό Παπαδόπουλου (Εικόνα 1), ένα διατηρητέο κτιριακό συγκρότημα του οποίου η πρόσοψη είναι επιβλητική, σε τυπικό μεσογειακό νεοκλασικό ρυθμό. Το κρίσιμο του αποπερατώθηκε στις 5 Ιουλίου 1897, γεγονός που το μαρτυρεί και η ανάγλυφη επιγραφή στη νότια θύρα. Το αρχοντικό του 1897 επεκτάθηκε πάνω σε παλαιότερο πλινθόκτιστο δίχωρο δωμάτιο αγνώστου ηλικίας που ανήκε στον πεθερό του Μιχαήλ Παπαδόπουλου, τον Γιωρκάτζη (Γεώργιο) Χατζηρούσο. Ο Γιωρκάτζης Χατζηρούσος ήταν από τους άρχοντες της περιοχής με πολλά αμπέλια, ελαιόδεντρα, χαρουπόδεντρα, χωράφια και πολλούς εργάτες στην υπηρεσία του. Όλα τα διαμερίσματα του κεντρικού κτιρίου (εικόνα 1) του συμπλέγματος είναι λιθόκτιστα, ενώ τα πισινά και τα πλαϊνά (δίπλα από την εσωτερική αυλή) είναι πλινθόκτιστα. Ο Μιχαήλ Παπαδόπουλος, γνωστός και ως το Μιχαηλούδι με τα εφτά χωρκά, γύρω στα τέλη του 19 ου αιώνα συνέχισε τη δουλειά του Χατζηρούσου, που εκτός από παραγωγός σιτηρών, λαδιού κλπ. κατασκεύαζε κρασιά, τόσο ξηρά όσο και γλυκά τύπου Κουμανδαρίας. Για την πώληση τόσο των προϊόντων που ο ίδιος παρήγαγε όσο και άλλων αγαθών που αγόραζε, λειτουργούσε ο ίδιος στα υποστατικά του μπακάλικο (το μόνο στην περιοχή), διατηρώντας μια πλούσια αποθήκη και μεγάλο υπόγειο κελάρι, το ο- ποίο ήταν γεμάτο με πιθάρια διάφορων μεγεθών, όπως και με άλλα δοχεία για τη φύλαξη υγρών και σιτηρών(εικόνα 2). Στο μπακάλικο υπήρχε και χρηματοκιβώτιο αφού πολλές φορές ο Παπαδό- Εικόνα 2 1

2 πουλος έκανε συμφωνίες με άλλους εμπόρους αλλά και ιδιώτες, λειτουργώντας και σαν η τράπεζα της περιοχής. Ένας από τους γηραιότερους κατοίκους του χωριού, ο ενενηνταεξάχρονος Κλεάνθης Λοϊζίδης (Εικόνα 3) ο οποίος είχε διατελέσει και σαν κοινοτάρχης του χωριού μας είπε σχετικά : «Ο Παπαδόπουλος άρχισε να κατασκευάζει Κουμανδαρία από το 1900 περίπου. Από τότε άρχισε να βγάζει κρασιά, Κουμανδαρία, λάδια κι άλλα τέτοια. Είχε αμπέλια δικά του πιο κάτω, όπου άφηνε τα σταφύλια να ωριμάσουν περισσότερο από ότι έπρεπε και σταφίδιαζαν, ύστερα τα τρυγούσε και τα μετέφερε στο σπίτι του. Εκεί τα πατούσαν και έβγαζαν τον χυμό ο οποίος ήταν πολύ γλυκύς. Μετά Εικόνα 3 από τρία μέχρι πέντε χρόνια παραμονής στο κελάρι το κρασί έπηζε, γινόταν σαν κιοφτέρι, το κόβανε με το μαχαίρι και το έτρωγαν.» Στο Αρχοντικό Παπαδοπούλου για πολλά χρόνια ζούσε με τον άντρα της Γιώργο Λαντίδη μια από τις κόρες του Μιχάλη Παπαδόπουλου, η Ερασμία. Η τελευταία κληρονόμος του αρχοντικού, η Δρ. Πέρη Βρόντη, εγγονή του Μιχάλη Παπαδόπουλου, αποφάσισε να ανακαινίσει το αρχοντικό και να το αξιοποιήσει, ιδρύοντας θεματικό πάρκο, αφιερωμένο στην τοπική τέχνη του Κόρνου, την αγγειοπλαστική. Ως γνωστό, ο Κόρνος είναι φημισμένος για την αγγειοπλαστική τέχνη του από τα πολύ παλιά χρόνια. Σήμερα, ο Κόρνος είναι το μόνο χωριό στην Κύπρο που κατάφερε να κρατήσει ζωντανή αυτή την παραδοσιακή τέχνη Ο πολυχώρος αυτός θα συμπεριλαμβάνει μουσείο αγγειοπλαστικής, εργαστήριο αγγειοπλαστικής και εστιατόριο. Θεωρώ ότι αυτή είναι μια αξιέπαινη προσπάθεια και προσφορά στο χωριό και στην διατήρηση της κληρονομιάς του τόπου μας. Κατά τη διάρκεια των εργασιών για ανακαίνιση βρέθηκε στο παλαιότερο κτίριο του συμπλέγματος, σ αυτό του Χατζηρούσου, ένα πιθάρι το οποίο ανέδινε έντονο άρωμα. Αυτό κίνησε την περιέργεια του εργολάβου και των εργατών κι έτσι κάλεσαν την Δρ. Πέρη Βρόντη, η οποία αμέσως φρόντισε να προστατεύσει το πιθάρι και να μελετήσει το περιεχόμενό του. Τόσο η ίδια, όσο και ο σύζυγος της, ο πανεπιστημιακός καθηγητής Δρ. Δημήτρης Βρόντης, Εικόνα 4 (Εικόνα 4) κοσμήτορας της Σχολής Επιχειρήσεων του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, αντιλήφθηκαν αμέσως ότι το περιεχόμενο του πιθαριού ήταν Κουμανδαρία ή μάλλον συμπυκνωμένη Κουμανδαρία. Αυτή η επίγνωση τους ώθησε να απευθυνθούν σε οινολόγους, ειδικούς στη Κουμανδαρία, για την αξιολόγηση και πιθανή αξιοποίησή της. Θεωρώ τιμή μου που η Δρ. Βρόντη εμπιστεύτηκε τη μεγάλη α- νακάλυψη σε μένα, έτσι συμφωνήσαμε και πολύ σύντομα μετά από την πρώτη μας συνομιλία, μου απέστειλε ένα μικρό δείγμα της «συμπυκνωμένης Κουμανδαρίας». Είχα ακούσει πολλές ιστορίες σχετικά με Κουμανδαρίες εκατό χρονών, ιστορίες οι οποίες έφταναν τα όρια του μύθου και του παραμυθιού, αλλά ουδέποτε φανταζόμουνα ότι θα ήμουν τόσο τυχερός που θα ζούσα μια τέτοια στιγμή. Η εμπειρία ήταν συνταραχτική, τόσο από ιστορικής άποψης όσο και επιστημονικής. Η επίσκεψή μου στο παλαιό αρχοντικό και ειδικά στο υπόγειο κελάρι (Εικόνα 5) οργανώθηκε από την ίδια την Δρ. Βρόντη, ώστε να γίνει κατά την επέτειο της ανοικοδόμησης του αρχοντικού, δηλαδή στις 5 Ιουλίου. Κι εκεί, στο αρχοντικό Παπαδοπούλου, έζησα την ατμόσφαιρα μιας εποχής που αγγίζει τα όρια του παρα- 2

3 μυθιού. Το ίδιο το κτίριο εντυπωσιάζει με το μέγεθος, την διαρρύθμιση και την αρχιτεκτονική του. Παντού πολλά και αρχαία πιθάρια, δοχεία, αντικείμενα αντίκες, βιβλία ανυπολόγιστης αξίας και πάνω από όλα κυριαρχούσε μια εκπληκτική ατμόσφαιρα, με την οποία ήταν εμποτισμένο ο- λόκληρο το κτίριο. Ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής που θα μπορούσε να χαθεί αν δεν φρόντιζε η Δρ. Βρόντη για τη διατήρηση τους και αν δεν Εικόνα 5 αποτυπωνόταν τόσο έντονα στο πιθάρι με την Κουμανδαρία. Μόλις πλησίασα εκεί ένιωσα το άρωμά της. Μόλις η Δρ. Βρόντη αφαίρεσε το πώμα από το πιθάρι, το άρωμα ξεχύθηκε και γέμισε την ατμόσφαιρα. 2. Θεωρία Εξάτμισης Η παλαίωση του κρασιού στα βαρέλια είναι πολύ πιο σύνθετο και πολύπλοκο θέμα από ότι οι περισσότεροι μη-οινοποιοί υπολογίζουν, πόσο μάλλον σε πήλινα δοχεία, όπως ήταν παλιά τα πιθάρια. Τόσο τα βαρέλια όσο και τα πιθάρια είναι ακριβά. Η φροντίδα τους είναι μια εργασία εντατική και δύσκολη για τους οινοποιούς και για τους εργάτες των κελαριών. Δύσκολα καθαρίζονται και είναι αδύνατο να αποστειρωθούν. Πιο κάτω θα αναφέρομαι μόνο σε βαρέλια καθόσον ελλείπουν εντελώς οποιεσδήποτε έρευνες αποθήκευσης κρασιού σε πιθάρια. Η εξάτμιση από τους πόρους του πιθαριού όμως κατευθύνεται από τους ίδιους νόμους, όπως αυτοί στο βαρέλι, με τη διαφορά ότι ίσως στο πιθάρι η εξάτμιση να γίνεται με πιο εντατικό ρυθμό. Τα βαρέλια που μολύνονται από ανεπιθύμητους μικροοργανισμούς πρέπει να απομακρυνθούν από την οινοποιία και να καταστραφούν. Με δοσμένες όλες αυτές τες δαπάνες και την παρενόχληση, μπαίνει το ερώτημα: γιατί ένας οποιοσδήποτε λογικός οινοποιός θα ήθελε να χρησιμοποιήσει βαρέλια; Η απάντηση, φυσικά, είναι ότι οι οινοποιοί ιστορικά έχουν διαπιστώσει ότι τα κρασιά, ιδιαίτερα τα κόκκινα, που παλαιώνουν σε βαρέλια, είναι καλύτερα από ε- κείνα που δεν παλαιώνουν σ αυτά (εξαιρούνται τα κρασιά που υπόκεινται σε μικρο-οξυγόνωση). Η υγρασία του δωματίου των βαρελιών είναι στενά συνδεδεμένη με την παλαίωση του κρασιού στο βαρέλι. Εντούτοις, στους περισσότερους μη-οινοποιούς και ειδικά στους λογιστές, η σειρά των διαδικασιών που πραγματοποιούνται μεταξύ της ζύμωσης και της εμφιάλωσης στα κελάρια, παραμένει συχνά μια πτυχή υ- ποτιμημένη. Η σχετική υγρασία του δωματίου των βαρελιών μιας οινοποιίας α- ντιμετωπίζεται συχνά από αυτούς, μόνο από πλευράς των κερδοζημιών, με στόχο τη μείωση των απωλειών του κρασιού από την εξάτμιση. Ενώ μια τέτοια πρακτική μπορεί να οδηγήσει σε κάποιες αποφάσεις σχετικές με την τιμή και την πώληση, στην ουσία όμως αποτελεί μια υπεραπλοποίηση της διαδικασίας. Παρόλο που τόσο το νερό όσο και η αιθανόλη εξατμίζονται ταυτόχρονα μέσα από το βαρέλι, εντούτοις η εξάτμιση γίνεται με διαφορετικές αναλογίες. Η σχετική αναλογία εξάτμισης καθορίζεται από διάφορους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των διαφορετικών μοριακών βαρών, της επίδρασης της σχετικής υγρασίας του κελαριού, και της συγκέντρωσης της αιθανόλης στην ατμόσφαιρα των κελαριών. Είναι εκπληκτικό το πόσο λίγη πραγματική έρευνα έχει δημοσιευθεί για την κινητική των σχετικών ποσοστών εξάτμισης του νερού και της αιθανόλης, που 3

4 βρίσκονται στο κρασί. Η έρευνα που υπάρχει δείχνει ότι το νερό και η αιθανόλη εξατμίζονται κατά προσέγγιση στο ίδιο ποσοστό όταν η υγρασία περιβάλλοντος είναι περίπου 70%. Όταν το κελάρι είναι ξηρότερο, το νερό εξατμίζεται γρηγορότερα από τα βαρέλια από την αιθανόλη. Σε ένα πιο υγρό κελάρι η διαδικασία αυτή είναι αντίστροφη. Κατά συνέπεια, η συγκέντρωση αιθανόλης αυξάνεται στο κρασί στα βαρέλια με υγρασία κελαριών κάτω από 70% ενώ η συγκέντρωση αιθανόλης μειώνεται όταν η υγρασία των κελαριών είναι πάνω από 70%. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η υγρασία 70% είναι το βέλτιστο επίπεδο. Οι χώροι αποθήκευσης βαρελιών με επίπεδα υγρασίας πάνω από 70% θα έχουν τις χαμηλότερα γενικές απώλειες από την εξάτμιση, ακόμα κι αν η αιθανόλη εξατμίζεται ελαφρώς γρηγορότερα από το νερό. Αρκετοί παραγωγοί χρησιμοποιούν μια τέτοια αρκετά υψηλή υγρασία στο κελάρι τους. Χρησιμοποιούν σύστημα ε- λέγχου υγρασίας και θερμοκρασίας που βασίζεται σε σύστημα παραγωγής ομίχλης για τον έλεγχο της υγρασίας με στόχο να διατηρούν στο κελάρι τους περίπου 85% υγρασία για τη μεγαλύτερη διάρκεια του έτους. Όπως αναφέρεται πιο πάνω, το ποσοστό εξάτμισης αιθανόλης επηρεάζεται από την ποσότητα των ατμών αιθανόλης στην ατμόσφαιρα των κελαριών καθώς επίσης και από τη σχετική υγρασία του κελαριού. Περισσότερη αιθανόλη στον αέρα θα επιβραδύνει το ποσοστό εξάτμισης της αιθανόλης. Τα μη πτητικά μόρια, και τα περισσότερα μόρια που είναι μεγαλύτερα από την αιθανόλη, δεν αφαιρούνται κατά τη διάρκεια της παλαίωσης στα βαρέλια. Δεδομένου ότι η διαδικασία παλαίωσης στο βαρέλι αφαιρεί το νερό και την αιθανόλη, αυτό σημαίνει ότι με την παλαίωση του κρασιού οι συγκεντρώσεις των άλλων συστατικών του κρασιού αυξάνονται ελαφρώς. Το ποσοστό και η έκταση αυτής της συγκέντρωσης εξαρτώνται από το συνδυασμένο ποσοστό εξάτμισης της αιθανόλης και του νερού που υπάρχουν στο κρασί. Κάποιοι παραγωγοί που ασχολούνται περισσότερο με το φαινόμενο της εξάτμισης και των απωλειών σε κρασί από την παλαίωση στο βαρέλι, χρησιμοποιούν επίσης ένα σύστημα ύγρανσης για να μετριάσουν τις απώλειες κρασιού λόγω της εξάτμισης. Ταυτόχρονα όμως εκφράζονται και απόψεις ότι εάν δεν είχαν να σκεφτούν για τους πόρους χρηματοδότησης, θα διατηρούσαν το κελάρι αρκετά ξηρότερο προκειμένου να επιτύχουν μεγαλύτερες συμπυκνώσεις. Το νερό έχει μια αρκετά ψηλή επιφανειακή τάση. Κατά συνέπεια, το νερό ε- ξατμίζεται πιο αργά καθώς το μέγεθος των σταγονίδιων αυξάνεται. Αυτό σημαίνει ότι εάν κάποιος πραγματικά θέλει να αυξήσει την υγρασία ενός κελαριού, είναι συνήθως μια κακή ιδέα να προσφύγει στον αυτοσχεδιασμό. Μέτρα όπως το ράντισμα κάτω από τα βαρέλια και στο πάτωμα των δωματίων των βαρελιών πετυχαίνουν την ανάπτυξη μούχλας παρά την αύξηση της υγρασίας. Προκειμένου να αυξηθεί η υγρασία στο κελάρι, το νερό πρέπει να μετασχηματιστεί από την υγρή μορφή στην οποία βρίσκεται στην υδροδότηση της οινοποιίας σε ατμό στην ατμόσφαιρα του κελαριού. Αυτή η αλλαγή φάσης καλείται εξάτμιση. Όπως αναφέρεται ανωτέρω, το νερό έχει μια ψηλή τάση επιφάνειας που αντιστέκεται στην εξάτμιση. Η βασική πτυχή ενός συστήματος ύγρανσης είναι η χρήση της μεθόδου κατά την οποία υπερνικάται η επιφανειακή τάση του νερού για να διευκολυνθεί η αλλαγή της φάσης. Όσο γρηγορότερα μπορεί να γίνει αυτό, τόσο το καλύτερο. 3. Εξάτμιση και οξείδωση Κατά τη διάρκεια της αποθήκευσης ο όγκος του κρασιού στα βαρέλια (ή πιθάρια) μειώνεται. Αυτό οφείλεται στη διαφυγή του διοξειδίου του άνθρακα, της εξάτμισης και της αλλαγής της θερμοκρασίας. Αυτές οι απώλειες διαφέρουν σε διαφορετικά κρασιά, ανάλογα με τις περιστάσεις. Όταν ο όγκος του κρασιού στα βαρέ- 4

5 λια μειώνεται, η πίεση μέσα στο βαρέλι επίσης μειώνεται, έτσι ο αέρας μπορεί να εισέλθει στο βαρέλι δια μέσου του στομίου ή τους πόρους Κατά συνέπεια το κρασί έρχεται σε άμεση επαφή με τον αέρα. Η εξάτμιση επηρεάζεται πολύ από το υλικό από το οποίο τα βαρέλια είναι κατασκευασμένα. Στις μπετόν δεξαμενές και τις μεταλλικές δεξαμενές οι απώλειες είναι πολύ χαμηλές, από 0.1 μέχρι 1% ετησίως. Στα ξύλινα βαρέλια η εξάτμιση είναι ισχυρότερη, % ετησίως, ή ακόμα και περισσότερο- στα νέα κρασιά συχνά μέχρι 5%. Στα πιθάρια είναι ακόμη μεγαλύτερη. Η ποσότητα του υγρού που εξατμίζεται από τα ξύλινα βαρέλια εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, και πρώτα από όλα από το μέγεθος του βαρελιού. Στα μεγάλα βαρέλια η εξάτμιση είναι πιο αδύνατη. Όσο μικρότερο το βαρέλι, τόσο μεγαλύτερη η επιφάνειά του σε αναλογία του όγκου του, η οποία διευκολύνει αυτόματα την πρόσβαση του αέρα. Η εξάτμιση του κρασιού επηρεάζεται επίσης από την ηλικία του βαρελιού, τη δύναμη των τοιχωμάτων του και τελικά τη χημική σύνθεση και την ηλικία του κρασιού. Απώλειες σε κρασί στο βαρέλι 1 ο έτος 2 ο έτος 3 ο έτος [%] [%] [%] Κατά τη ζύμωση Κατά την εξάτμιση Κατά την μεταχείριση Οι απώλειες που παρατηρούνται κατά τη διάρκεια της αποθήκευσης των κρασιών εξαρτώνται από τη θερμοκρασία και την υγρασία του κελαριού. Στα καλά κελάρια η εξάτμιση είναι 1-2%, ενώ στα ακατάλληλα κελάρια ανέρχεται σε 8% ή ακόμα και περισσότερο. Σύμφωνα με τον Ribereau-Gayon.J. και Peynaud (1966) το κρασί εξατμίζεται από τα ξύλινα βαρέλια κυρίως μέσω των πόρων, αλλά ο αερισμός πραγματοποιείται επίσης μέσω της ελεύθερης επιφάνειας, λόγω της εξάτμισης του κρασιού. Για παράδειγμα, όταν αποθηκεύεται το κρασί σε ξύλινο βαρέλι των 2250 λίτρων και αντλείται συχνά (τέσσερις φορές), απορροφά την α- κόλουθη ποσότητα οξυγόνου κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους: - μέσω της ελεύθερης επιφάνειας, 18 ml/l - μέσω των πόρων του ξύλου, 3 ml/l - κατά τη διάρκεια της άντλησης, 14 ml/l - Σύνολο, 35 ml/l. Στα επόμενα χρόνια της αποθήκευσης το κρασί απορροφά το ακόλουθο ποσό οξυγόνου όταν αντλείται δύο φορές χωρίς πρόσβαση του αέρα: - μέσω της ελεύθερης επιφάνειας, 18 ml/l - μέσω των πόρων, 3 ml/l - κατά τη διάρκεια της άντλησης (ανάλογα με τη μέθοδο), 1-8 ml/l - Σύνολο ml/l. Όπως είναι φανερό από τα στοιχεία, η οξείδωση είναι κυρίως αποτέλεσμα της εξάτμισης του κρασιού. Ως εκ τούτου, εάν η οξείδωση πρόκειται να αποτραπεί, ο σχηματισμός του ελεύθερου διαστήματος επάνω από την επιφάνεια του κρασιού πρέπει επίσης να αποτραπεί. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί είτε με προσθήκη κρασιού είτε με αποθήκευσή του χωρίς πρόσβαση αέρα στις δεξαμενές. 5

6 Είναι φανερό επίσης ότι για την Κουμανδαρία, της οποίας ο αρωματικός χαρακτήρας εξαρτάται ως επί το πλείστον από την οξείδωση του κρασιού, η εξάτμιση ως ένα σημείο αποτελεί βοηθητικό παράγοντα, τόσο για την οξείδωση όσο και για την συμπύκνωση των άλλων συστατικών. Η παραμονή της Κουμανδαρίας για πολλά χρόνια σε βαρέλι ή σε πιθάρι, οδηγεί σε μεγάλες απώλειες του νερού και του οινοπνεύματος, ως επίσης και σε μεγάλη συμπύκνωση των άλλων συστατικών, έτσι που μπορεί να καταλήξει σε ένα πολύ πηκτό προϊόν μέχρι και σε πολτώδη μάζα. 4.Το πιθάρι: Το πιθάρι, στο οποίο ανευρέθηκε η συμπυκνωμένη Κουμανδαρία (Εικόνα 6), είναι τυπικό πήλινο σκούρου χρώματος, με καλά δουλεμένο στόμιο και με δυο περιμετρικούς κύκλους στο κέντρο περίπου του πιθαριού. Η χωρητικότητά του είναι περίπου 250 λίτρα. Παρόλο που μετακινήθηκε από την αρχική του θέση εντούτοις δεν έχει διαταραχθεί το περιεχόμενό του, το οποίο αποτελείται από μια μάζα πάχους περίπου 1-1,5 εκατοστών, απλωμένη σε όλη την εσωτερική περίμετρο του πιθαριού από Εικόνα 7 Εικόνα 6 τον πυθμένα μέχρι τη διάμετρο(εικόνα 7). Από τη μελέτη του περιεχομένου στο εσωτερικό του πιθαριού, θεωρώ ότι πιθανόν το πιθάρι να ήταν γεμάτο λίγο πιο πάνω από τη μέση. Ακόμη υπάρχουν υπολείμματα από τον στερεοποιημένο υγροποιημένο αφρό, που κρέμονται από το λαιμό του πιθαριού στο εσωτερικό του. Πιθανόν κατά τη ζύμωση να είχε δημιουργηθεί αφρός που περιείχε ποσότητες πρωτεϊνών, όπως μαρτυρεί η υφή των στερεοποιημένων από την εξάτμιση της υγρασίας σταλακτιτών. Προς το παρόν η εκτίμηση της ηλικίας του περιεχομένου μπορεί να γίνει μόνο με βάση τα ιστορικά στοιχεία και τις πληροφορίες. Ο κ. Κλεάνθης Λοϊζίδης μας είπε σχετικά: «Η Κουμανδαρία που βρέθηκε στο αρχοντικό του Παπαδόπουλου μπορεί να είναι και πεντακοσίων χρονών. Επί καιρό της Τουρκοκρατίας, όταν έκτιζαν ένα σπίτι, τοποθετούσαν τους πίθαρους μέσα στο σπίτι και μετά άρχιζαν να κτίζουν. Τους τοποθετούσαν σε καθορισμένους τόπους, άλλοτε έσκαβαν στο χώμα, άλλοτε τους άφηναν πάνω στο έδαφος.» 5. Χαρακτηριστικά Ουσίας Προέλευση : Από πιθάρι στο χωριό Κόρνος. Ιδιοκτήτης: Π. Βρόντη Ποσότητα δείγματος : 11,7 γραμμάρια Κατάσταση: Λασπώδης ουσία. Χρώμα: Μελανό Άρωμα: Έντονο μπουκέ με υπερίσχυση του αρώματος μελιού. 6. Επανασύσταση Κουμανδαρίας Για να γίνει περαιτέρω εξέταση του δείγματος, ολόκληρη η ποσότητα των 11,7 γραμμαρίων διαλύθηκε σε 58 ml οινοπνεύματος 15% στην προσπάθεια να επανασυσταθεί η Κουμανδαρία (Εικόνα 8). Εικόνα 8 6

7 Οι υπολογισμοί έγιναν προσεκτικά, έτσι που το αποτέλεσμα να είναι όσο το δυνατό πιο κοντά στο αρχικό προϊόν, νοουμένου ότι την εποχή εκείνη δεν γινόταν ενδυνάμωση της Κουμανδαρίας με οινόπνευμα. Είναι φυσικό επομένως ότι όλο το οινόπνευμα, το οποίο περιέχετο στο κρασί να προερχόταν μόνο από τη ζύμωση. Η πολύχρονη αποθήκευση της Κουμανδαρίας είχε σαν αποτέλεσμα την εξάτμιση τόσο του οινοπνεύματος όσο και του νερού που υπήρχε στο κρασί. Η εξάτμιση αλκοολικών διαλυμάτων είναι μια φυσική διεργασία που εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως από τον αποθηκευτικό χώρο, τη θερμοκρασία και την υγρασία του περιβάλλοντος. Στη περίπτωσή μας, η εξάτμιση έγινε μέσα από τους πόρους του πιθαριού ή και από οποιαδήποτε άλλα ανοίγματα που πιθανόν να είχε το πιθάρι (σε περίπτωση που δεν ήταν αεροστεγώς κλειστό), και οδήγησε σχεδόν στην πλήρη απώλεια τόσο του οινοπνεύματος όσο και του νερού. Διατηρήθηκε πολύ μικρή ποσότητα υγρού (πιθανώς νερό+οινόπνευμα), όπου βρίσκονταν διαλυμένες οι βασικές ουσίες που αποτελούν το άρωμα και το σώμα του επανασυσταθέντος κρασιού, και που διατήρησε τη μάζα σε λασπώδη κατάσταση. Η μάζα, πάχους 1-1,5 εκατοστόμετρα, κάλυπτε τα πλευρικά τοιχώματα του πιθαριού σχεδόν μέχρι τη μέση. Η προσθήκη του σπιρτόνερου (58 ml 15%) όχι μόνο επανάφερε πίσω το οινόπνευμα και το νερό που είχαν απολεσθεί αλλά επίσης βοήθησε στην επαναδιάλυση όλων εκείνων των ουσιών που ιζηματοποιήθηκαν ένεκα της εξαφάνισης του διαλύτη τους, δηλαδή του οινοπνεύματος και του νερού. Δεν αποκλείεται να έ- χουν απολεσθεί κι άλλες πτητικές ουσίες, όπως επίσης και να έχουν δημιουργηθεί νέες. Η επανασύσταση της Κουμανδαρίας έγινε με επιτυχία, καθόσον τα αποτελέσματα της φυσικοχημικής ανάλυσης βρίσκονται κοντά σε εκείνα που θα είχε μια Κουμανδαρία της εποχής εκείνης. 7. Φυσικοχημική Ανάλυση Η φυσικοχημική ανάλυση της επανασυσταθείσας Κουμανδαρίας έγινε με φασματοσκόπιο και είναι η ακόλουθη: ph 3,80 Ethanol [% vol] 12,69 Total Acidity [g/l as sulphourous acid] 3,37 Total Acidity [g/l as tartaric acid] 5,16 Volatile Acidity [g/l as sulphourous acid] 0,83 Volatile Acidity [g/l as acetic acid] 1,02 Fructose [g/l] 54,56 Glycose [g/l] 38,29 Density 1,0443 Folin 128,13 Glycerol 10,94 Citric 0,31 Methanol 1,04 Reducing Sugars [g/l] 93,07 Bme 4 Είναι φανερό από την πιο πάνω ανάλυση ότι - Το οινόπνευμα ήλθε στα φυσιολογικά επίπεδα που θα είχε μια Κουμανδαρία πριν 100 χρόνια περίπου. 7

8 - Το ph βρίσκεται στα συνηθισμένα επίπεδα που έχει και μια σημερινή Κουμανδαρία. - Η ολική οξύτητα επίσης είναι μέσα στα σημερινά όρια. - Τα σάκχαρα προέρχονται όλα από τη μάζα του δείγματος και βρίσκονται σε φυσιολογικά επίπεδα. 8. Οργανοληπτική εξέταση Ίσως η σημαντικότερη στιγμή της εξέτασης να είναι η οργανοληπτική εξέταση του αποτελέσματος καθόσον από αυτή εξαρτάται η κατάταξη του προϊόντος από ποιοτικής πλευράς. Μόνο με την οργανοληπτική εξέταση μπορεί ένας ερευνητής να κατατάξει το προϊόν σε μια ποιοτική κατηγορία οίνου, άσχετα με τα α- ποτελέσματα της φυσικοχημικής ανάλυσης, κι αυτό προσδίδει ιδιαίτερη ευθύνη στον ερευνητή καθόσον η οργανοληπτική ανάλυση είναι απόλυτα υποκειμενικής φύσης ενώ η φυσικοχημική ανάλυση είναι απόλυτα αντικειμενικής φύσης. Τα αποτελέσματα της οργανοληπτικής ανάλυσης είναι τα ακόλουθα: Εμφάνιση: Πυκνό σκούρο υγρό αδιαπέραστο από το φως. Αιτία αυτού του γεγονότος η μεγάλη ποσότητα αδιάλυτων και διαλυμένων σωματιδίων αλλά και το έ- ντονο μελανές χρώμα, αποτέλεσμα της οξείδωσης και των αντιδράσεων Mainlard. Χρώμα: Πολύ έντονο καφέ μέχρι μαύρο με έντονες χρωστικές ιδιότητες. Άρωμα: Έντονο μπουκέ, ελαφρώς οινοπνευματώδες, όπου επικρατούν κατά διαστήματα διάφορα αρώματα. Για καλύτερη εικόνα παραθέτω πιο κάτω τα αρώματα που μπορούν να εντοπισθούν σε διάφορες Κουμανδαρίες και δίπλα σημειώνω ποια από αυτά περιέχονται στην επανασυσταθείσα Κουμανδαρία: Άρωμα άνθους μοσφύλου όχι Άρωμα μελιού ναι Άρωμα σταφίδας ναι Άρωμα παστού σύκου ναι Άρωμα παστού δαμάσκηνου όχι Άρωμα καρυδιού ναι Άρωμα κανέλλας ναι Άρωμα γαρύφαλλου ναι Άρωμα χαρουπιού ναι Άρωμα καφέ ναι Άρωμα καραμέλας ναι Άρωμα βαρελιού όχι Άρωμα βανίλιας όχι Γεύση: Πλήρης, καλό ισοζύγιο μεταξύ γλυκύτητας, ολικής και οινοπνεύματος. Αίσθηση απαλών, βελούδινων τανινών που πιθανόν να οφείλεται στη μεγάλη συγκέντρωση διαλυμένων ουσιών. Η γλυκύτητα λιγότερη από τις σημερινές κουμανδαρίες (4 Bme/8 Bme) αλλά καλά παντρεμένη με το σύνολο. Στο στόμα εμφανίζεται γεμάτη (full body), με ταυτόχρονη ανάδειξη του μπουκέ που κατακλύζει κυριολεκτικά τις στοματικές κοιλότητες και τα οσφρητικά κανάλια. Ο σίελος χρωματίζεται έ- ντονα, όπου διατηρείται το χρώμα ακόμη και μετά από πολλαπλές πλύσεις. Η επίγευση διαρκεί πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα. 8

9 Μετά την επίσκεψη στο αρχοντικό Παπαδόπουλου έτυχα μιας υπέροχης φιλοξενίας από την οικογένεια Βρόντη. Στο τέλος του δείπνου δοκιμάσαμε την ε- κατόχρονη Κουμανδαρία, από μια μικρή ποσότητα που απέμεινε μετά τις αναλύσεις. Οι εντυπώσεις όλων των παρόντων ήταν αναμφισβήτητα εξαιρετικές. Μάλιστα θεωρήθηκε ασύγκριτα καλύτερη από κάποιες που κυκλοφορούν σήμερα. Ί- σως να είναι πράγματι έτσι, ίσως να ήταν από το δέος και το μυστήριο που έκρυβε μια Κουμανδαρία εκατό χρονών! 9. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η μικρή ποσότητα δείγματος περιόρισε σημαντικά μια πιο λεπτομερή εξέταση, όπως επίσης και την μελέτη άλλων δυνατοτήτων αξιοποίησης της μάζας. Γενικά, τόσο ο πολτός όσο και το αποτέλεσμα της επανασύστασης συμφωνούν με τα προφορικά στοιχεία που υπάρχουν σχετικά με την κατάσταση στην οποία μπορεί να περιέλθει η Κουμανδαρία μέσα στο πιθάρι ύστερα από πολύχρονη παλαίωση. Υπάρχουν μαρτυρίες ότι Κουμανδαρία, η οποία παρέμεινε σε πιθάρι για εκατό χρόνια περίπου, περιήλθε σε μια πολτώδη κατάσταση, η οποία κοβόταν με το μαχαίρι. Έτσι, μπορούμε να πούμε ότι ο πολτός που βρίσκεται στο πιθάρι του Κόρνου ανταποκρίνεται στις περιγραφές περίπου για παρόμοιες ανακαλύψεις στο παρελθόν. Δυστυχώς δεν έχουμε οποιαδήποτε στοιχεία ούτε φυσικοχημική ανάλυση ούτε και οργανοληπτική ανάλυση για την κατάσταση τους. Η περίπτωση με την οποία ασχολήθηκε η παρούσα έρευνα είναι σημαντική καθόσον αποτελεί ίσως μοναδική για την σημερινή εποχή ανακάλυψη, οπόταν με τα σημερινά μέσα, μπορούμε να αναλύσουμε το δείγμα από κάθε άποψη. Τα α- ποτελέσματα είναι εκπληκτικά. Η ανασύσταση της Κουμανδαρίας έγινε με προσοχή. Είναι εκπληκτικό το γεγονός ότι τα αρώματα έχουν διατηρηθεί σε μεγάλο βαθμό. Θα ήταν ενδιαφέρουσα μια λεπτομερής ανάλυση των αρωμάτων αυτών γιατί για να παραμείνουν εντός της μάζας ύστερα από την εξάτμιση του 84% της αρχικής ουσίας, θα πρόκειται για ουσίες μη πτητικές. Αυτό μας οδηγεί στο φυσικό συμπέρασμα ότι μερικές άλλες πτητικές αρωματικές ουσίες έχουν χαθεί για πάντα. Ανεξάρτητα με αυτό η Κουμανδαρία, η οποία παρήχθη από επανασύσταση του στερεού υπολείμματος (πολτού), παρουσιάζει σχεδόν όλα τα χαρακτηριστικά μιας καλά παλαιωμένης Κουμανδαρίας. Τόσο η φυσικοχημική ανάλυση όσο και η οργανοληπτική πιστοποιούν αυτό το γεγονός. Θα βοηθούσε ακόμη περισσότερο την έρευνα κάποιες περαιτέρω επεξεργασίες και αναλύσεις, όπως για παράδειγμα ο καθαρισμός της επανασυσταθείσας Κουμανδαρίας με φυγόκεντρο για να ληφθεί διαυγής οίνος όπως επίσης και η ανάλυση του αρωματικού χαρακτήρα της με χρωματογράφο. 9

Γνωριμία με τον κόσμο του κρασιού

Γνωριμία με τον κόσμο του κρασιού Γνωριμία με τον κόσμο του κρασιού 1 Τα «ΤΙ» του κρασιού! Τι είναι το κρασί; o Κρασί είναι ο ζυμωμένος χυμός σταφυλιών o Κρασί είναι η έκφραση ενός συγκεκριμένου αμπελώνα και της δουλειάς ενός συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

Καλώς ήλθατε στη VAKAKIS WINES

Καλώς ήλθατε στη VAKAKIS WINES Καλώς ήλθατε στη VAKAKIS WINES Η εταιρεία μας Η εταιρεία μας ιδρύθηκε το 2011. Όραμα και οδηγός των Vakakis Wines είναι η δημιουργία περιορισμένου αριθμού φιαλών κρασιών υψηλής ποιότητας. Στην παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΤΣΕΡΙΔΗΣ Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Τοπικά Παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Διάταγμα του άρθρου 26(2)(γ) των περί Συμβουλίου Αμπελοοινικων Προϊόντων Νόμων του

Διάταγμα του άρθρου 26(2)(γ) των περί Συμβουλίου Αμπελοοινικων Προϊόντων Νόμων του Παρ. ΙΙΙ(Ι) Αρ. 3986, 26.4.2005 1858 214/2005 Αριθμός 214 ΟΙ ΠΕΡΙ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΩΝ ΝΟΜΟΙ 2004 Διάταγμα του άρθρου 26(2)(γ) των περί Συμβουλίου Αμπελοοινικων Προϊόντων Νόμων του Για καλύτερη εφαρμογή των πράξεων

Διαβάστε περισσότερα

VIDEO Test ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΣΤ 1 ΜΙΓΜΑΤΑ

VIDEO Test ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΣΤ 1 ΜΙΓΜΑΤΑ ΜΙΓΜΑΤΑ Καθημερινά χρησιμοποιούμε πολλά αντικείμενα, που είναι κατασκευασμένα από διαφορετικά υλικά. Ορισμένα από τα υλικά που χρησιμοποιούμε είναι καθαρές ουσίες. Οι καθαρές ουσίες μπορεί να είναι χημικά

Διαβάστε περισσότερα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα

Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Διαλύματα - Περιεκτικότητες διαλυμάτων Γενικά για διαλύματα Μάθημα 6 6.1. SOS: Τι ονομάζεται διάλυμα, Διάλυμα είναι ένα ομογενές μίγμα δύο ή περισσοτέρων καθαρών ουσιών. Παράδειγμα: Ο ατμοσφαιρικός αέρας

Διαβάστε περισσότερα

«Οίνος, ο αγαθός δαίμονας» Το αγαπημένο ποτό των αρχαίων μας προγόνων. Ο σύντροφος στις χαρές και τις στενοχώριες μας.

«Οίνος, ο αγαθός δαίμονας» Το αγαπημένο ποτό των αρχαίων μας προγόνων. Ο σύντροφος στις χαρές και τις στενοχώριες μας. «Οίνος, ο αγαθός δαίμονας» Το αγαπημένο ποτό των αρχαίων μας προγόνων. Ο σύντροφος στις χαρές και τις στενοχώριες μας. Μαρία Κορωνίδου Φαίδρα Μπάζε Χριστίνα Μωραΐτη Ειρήνη Ποιμενίδου Χρήστος Κοσμάς Για

Διαβάστε περισσότερα

2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος Εκφράσεις περιεκτικότητας

2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος Εκφράσεις περιεκτικότητας 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις. 2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος Εκφράσεις περιεκτικότητας Ερωτήσεις θεωρίας με απάντηση 3-1. Τι ονομάζεται περιεκτικότητα ενός διαλύματος; Είναι μία έκφραση που δείχνει

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 4. ΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΜΕΙΓΜΑΤΑ Δύο η περισσότερες ουσίες μαζί φτιάχνουν ένα μείγμα

Μάθημα 4. ΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΜΕΙΓΜΑΤΑ Δύο η περισσότερες ουσίες μαζί φτιάχνουν ένα μείγμα Μάθημα 4 ΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΜΕΙΓΜΑΤΑ Δύο η περισσότερες ουσίες μαζί φτιάχνουν ένα μείγμα Στο προηγούμενο μάθημα διαπιστώσαμε πειραματικά ότι το χώμα είναι ένα μείγμα. Στο μάθημα αυτό θα μελετήσουμε περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Οι κύριες αλλοιώσεις του ελαιολάδου είναι : Η υδρόλυση Η οξείδωση Η υδρόλυση συμβαίνει κυρίως στο χρόνο πριν από την παραλαβή του ελαιολάδου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΕΣ ΩΡΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΛΕΚΚΑΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΠΕ 17(01) 24 ΝΑΙ 2 ΠΕΚ ΑΘΗΝΩΝ

ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΕΣ ΩΡΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΛΕΚΚΑΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΠΕ 17(01) 24 ΝΑΙ 2 ΠΕΚ ΑΘΗΝΩΝ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ (ΠΕ) ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΕΣ ΩΡΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΕ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ ΕΤΗ (ΝΑΙ/ΟΧΙ) ΣΧΕΤΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ (ΦΟΡΕΑΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΛΕΚΚΑΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΠΕ 17(01) 24 ΝΑΙ 2 ΠΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Μίγματα - Διαλύματα:

Μίγματα - Διαλύματα: ΧΗΜΕΙΑ: Εισαγωγή στην Χημεία - από το νερό στο άτομο- από το μακρόκοσμο στον μικρόκοσμο 49 Μίγματα - Διαλύματα: Μίγματα: Τι είναι τα μίγματα; Μίγματα ονομάζονται τα υλικά που αποτελούνται από δύο ή περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κυριακή, 16 Μαΐου 2010 Ώρα : 10:00-12:30 Προτεινόμενες λύσεις ΘΕΜΑ 1 0 (12 μονάδες) Για τη μέτρηση της πυκνότητας ομοιογενούς πέτρας (στερεού

Διαβάστε περισσότερα

κοινή οργάνωση της αμπελοοινικης αγοράς, ιδίως του τίτλου

κοινή οργάνωση της αμπελοοινικης αγοράς, ιδίως του τίτλου Ε.Ε. Παρ. 111(1) 1858 Κ.Δ.Π. 214/2005 Αρ. 3986, 26.4.2005 Αριθμός 214 ΟΙ ΠΕΡΙ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ ΝΟΜΟΙ ΤΟΥ 2004 Διάταγμα δυνάμει. του άρθρου 26(2)(γ) των περί Συμβουλίου Αμπελοοινικών Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Συμπύκνωση Τι είναι η συμπύκνωση Είναι η διαδικασία με την οποία απομακρύνουμε μέρος της υγρασίας του τροφίμου, αφήνοντας όμως αρκετή ώστε αυτό να παραμένει ρευστό (> 20-30%). Εφαρμόζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ

ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ Γενικά Οι οπτικές εντυπώσεις είναι οι πρώτες που σχηµατίζονται στον καταναλωτή και µας προκαταλαµβάνουν ευνοϊκά ή αρνητικά Χρώµα Άρωµα - Διαύγεια Απαλλαγή από θολώµατα ή ιζήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία της ζάχαρης

Η ιστορία της ζάχαρης ΖΑΧΑΡΗ Η ιστορία της ζάχαρης H λέξη ζάχαρη προέρχεται ετυμολογικά από την σανσκριτική λέξη śarkara, που αρχικά σήμαινε άμμος ή χαλίκι. Το αρχαίο ινδικό όνομά της γκάουρα προφανώς προήλθε από την ονομασία

Διαβάστε περισσότερα

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος;

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Σύντομη Περιγραφή Διερεύνησης Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Στόχος της διερεύνησης ήταν να διαφανεί το αν κάποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματός μας. Αρχικά, θελήσαμε να διερευνήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015

ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015 ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015 ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η καταγραφή και ανάδειξη των τοπικών προϊόντων Η μελέτη παραγωγής, συντήρησης, μεταποίησης, τυποποίησης, διακίνησης

Διαβάστε περισσότερα

Ταξινόμηση της ύλης Διαλύματα Περιεκτικότητες διαλυμάτων. Χημεία Α Λυκείου Διδ. Εν. 1.5 π. Ευάγγελος Μαρκαντώνης 2 ο ΓΕΛ Αργυρούπολης

Ταξινόμηση της ύλης Διαλύματα Περιεκτικότητες διαλυμάτων. Χημεία Α Λυκείου Διδ. Εν. 1.5 π. Ευάγγελος Μαρκαντώνης 2 ο ΓΕΛ Αργυρούπολης Ταξινόμηση της ύλης Διαλύματα Περιεκτικότητες διαλυμάτων Χημεία Α Λυκείου Διδ. Εν. 1.5 π. Ευάγγελος Μαρκαντώνης 2 ο ΓΕΛ Αργυρούπολης Μακροσκοπική ταξινόμηση της ύλης ΥΛΗ Καθορισµένη (καθαρή) ουσία όχι

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 10. ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΕ ΥΔΑΤΙΚΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Ο ρόλος που μπορεί να παίζει το νερό στις χημικές αντιδράσεις

Μάθημα 10. ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΕ ΥΔΑΤΙΚΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Ο ρόλος που μπορεί να παίζει το νερό στις χημικές αντιδράσεις Μάθημα 10 ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΕ ΥΔΑΤΙΚΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Ο ρόλος που μπορεί να παίζει το νερό στις χημικές αντιδράσεις Στο προηγούμενο μάθημα είδαμε τη χημική αντίδραση ανάμεσα σε δύο στερεά που είχε ως αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Οινολογία Ι. Ενότητα 5: Το σταφύλι στο οινοποιείο: Κοινές φυσικοχημικές κατεργασίες - Βελτίωση πρώτης ύλης- Ρυθμίσεις (1/5), 1ΔΩ

Οινολογία Ι. Ενότητα 5: Το σταφύλι στο οινοποιείο: Κοινές φυσικοχημικές κατεργασίες - Βελτίωση πρώτης ύλης- Ρυθμίσεις (1/5), 1ΔΩ Οινολογία Ι Ενότητα 5: Το σταφύλι στο οινοποιείο: Κοινές φυσικοχημικές κατεργασίες - Βελτίωση πρώτης ύλης- Ρυθμίσεις (1/5), 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Κοτσερίδης

Διαβάστε περισσότερα

2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος εκφράσεις περιεκτικότητας

2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος εκφράσεις περιεκτικότητας 2.3 Περιεκτικότητα διαλύματος εκφράσεις περιεκτικότητας 2.3.1 Περιεκτικότητα διαλύματος στα εκατό κατά βάρος προς βάρος (% w/w) 2.3.2 Περιεκτικότητα διαλύματος στα εκατό κατά βάρος προς όγκο (%w/v) 2.3.3

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τ

Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τ Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τοιχώματα του δοχείου που τα περιέχει Σε προηγούμενα μαθήματα αναφερθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

-H 2 H2 O R C COOH. α- κετοξύ

-H 2 H2 O R C COOH. α- κετοξύ Παραπροϊόντα αλκοολικής ζύµωσης Τα παραπροϊόντα της αλκοολικής ζύµωσης είναι χηµικές ενώσεις που προέρχονται είτε από τον ίδιο το µηχανισµό της αλκοολικής ζύµωσης, είτε από το µεταβολισµό της ζύµης, είτε

Διαβάστε περισσότερα

Καταστατική εξίσωση ιδανικών αερίων

Καταστατική εξίσωση ιδανικών αερίων Καταστατική εξίσωση ιδανικών αερίων 21-1. Από τι εξαρτάται η συμπεριφορά των αερίων; Η συμπεριφορά των αερίων είναι περισσότερο απλή και ομοιόμορφη από τη συμπεριφορά των υγρών και των στερεών. Σε αντίθεση

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 4η. Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο. Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων

Άσκηση 4η. Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο. Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων Άσκηση 4η Έλεγχος αλλοίωσης - νοθείας στο ελαιόλαδο Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα ΔΕΑΠΤ Εργαστήριο Ασφάλειας Τροφίμων Νοθεία στα τρόφιμα Ορισμός Προσθήκη στα τρόφιμα ουσιών που: Απαγορεύεται η χρήση τους ή

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας. Ηλικία: χρονών μαθητές

Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας. Ηλικία: χρονών μαθητές Plan Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας Διάρκεια: : 90 λεπτά (2 μαθήματα) Ηλικία: 14-15 χρονών μαθητές Διαφοροποίηση: Οι πιο ικανοί μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 1 2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 2.2-1. Τι ονομάζεται μείγμα; Μείγμα ονομάζεται κάθε σύστημα που προκύπτει από την ανάμειξη δύο ή περισσότερων ουσιών. Τα περισσότερα υλικά στη φύση είναι μίγματα. 2.2-2.

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Φαινολικό & αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο. Περίληψη

Θέμα: Φαινολικό & αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο. Περίληψη φαινολικό και αρωματικό δυναμικό των οίνων της ποικιλίας ξινόμαυρο Μαρία Κυραλέου Yποψήφια Διδάκτωρ Οινολογίας Tμήμα Eπιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών τηλ. 215294719 mkyrleou@u.gr

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 1 Φεβρουαρίου 2017 (OR. en)

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 1 Φεβρουαρίου 2017 (OR. en) Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 1 Φεβρουαρίου 2017 (OR. en) 5845/17 ADD 1 ΔΙΑΒΙΒΑΣΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Ημερομηνία Παραλαβής: Αποδέκτης: AGRI 54 AGRIORG 10 WTO 20 OIV 2 Για τον Γενικό Γραμματέα

Διαβάστε περισσότερα

Εκθαμβωτικό υγρό πλυντηρίου πιάτων

Εκθαμβωτικό υγρό πλυντηρίου πιάτων Εκθαμβωτικό υγρό πλυντηρίου πιάτων Για τι είδους χρήση προορίζεται το εκθαμβωτικό υγρό πλυντηρίου πιάτων; Το εκθαμβωτικό υγρό πλυντηρίου πιάτων προορίζεται για εσωτερική χρήση στο πλυντήριο πιάτων. Πώς

Διαβάστε περισσότερα

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική ΟΙΝΟΣ ΑΛΚΟΟΛΗ Με απόσταξη 200 ml οίνου συλλέγονται 133-150 ml αποστάγματος. Για την εξουδετέρωση της οξύτητας του οίνου, για να μη ληφθούν στο απόσταγμα πτητικά οξέα (οξικό, ανθρακικό και θειώδες), στα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα: Μετεωρολογία-Κλιματολογία. Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα: Μετεωρολογία-Κλιματολογία. Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 7. ΤΟ ΝΕΡΟ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα: Μετεωρολογία-Κλιματολογία. Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 1 7. ΤΟ ΝΕΡΟ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ - 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ 6 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κυριακή, 16 Μαΐου 2010 Ώρα : 10:00-12:30 Οδηγίες: 1) Το δοκίμιο αποτελείται από επτά (7) θέματα. 2) Να απαντήσετε σε όλα τα θέματα. 3)

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευαγγελοπούλου Αλεξάνδρα Κεπέογλου Τριανταφυλλιά, Φωτσεινού Αικατερίνη ΠΟΤΟΠΟΙΪΑ ΝΑΟΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΖΥΜΩΤΙΚΗ ΑΠΟΛΑΣΠΩΣΗ ΤΟΥ ΓΛΕΥΚΟΥΣ

ΠΡΟΖΥΜΩΤΙΚΗ ΑΠΟΛΑΣΠΩΣΗ ΤΟΥ ΓΛΕΥΚΟΥΣ ΠΡΟΖΥΜΩΤΙΚΗ ΑΠΟΛΑΣΠΩΣΗ ΤΟΥ ΓΛΕΥΚΟΥΣ Τα γλεύκη που προορίζονται για τη παραγωγή λευκών οίνων, πρέπει απαραίτητα να διαυγάσουν πριν την έναρξη της αλκοολικής ζύμωσης, προκειμένου να αποκτήσουν και διατηρήσουν

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευαγγελοπούλου Αλεξάνδρα Κεπέογλου Τριανταφυλλιά, Φωτσεινού Αικατερίνη ΠΟΤΟΠΟΙΪΑ ΝΑΟΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

13/1/2016. Μέτρηση οξύτητας ελαιολάδου. Το Εργαστήριο Περιλαμβάνει

13/1/2016. Μέτρηση οξύτητας ελαιολάδου. Το Εργαστήριο Περιλαμβάνει ΤΕΙ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας και Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων Μέτρηση οξύτητας ελαιολάδου Κουτρουμπής Φώτιος Γεωπόνος Αγγελής Γεώργιος Γεωπόνος MSc Το Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΥΜΟΣ - Μέτρηση οξύτητας - Προσδιορισμός σακχάρων. 3 η Εργαστηριακή Άσκηση Εργαστήριο Χημείας & Τεχνολογίας Τροφίμων

ΧΥΜΟΣ - Μέτρηση οξύτητας - Προσδιορισμός σακχάρων. 3 η Εργαστηριακή Άσκηση Εργαστήριο Χημείας & Τεχνολογίας Τροφίμων ΧΥΜΟΣ - Μέτρηση οξύτητας - Προσδιορισμός σακχάρων 3 η Εργαστηριακή Άσκηση Εργαστήριο Χημείας & Τεχνολογίας Τροφίμων Παρασκευή χυμού Στύψιμο νωπών φρούτων, όπως: Εσπεριδοειδή Μήλα Σταφύλια Βύσσινα Μίγματα

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά

Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά Έλεγχος και Νοθεία του Ελαιολάδου στην Κυπριακή Αγορά Στέλιος Γιαννόπουλος, Μάρω Χριστοδουλίδου, και Πόπη Καναρη Γενικό Χημείο του Κράτους, Κύπρου Email: stelgian@cytanet.com.cy ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΕΛΑΙΟΛΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΕΚΦΡΑΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΤΡΟΠΟΙ ΕΚΦΡΑΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΥΣΗ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΣΤΑ ΙΑΛΥΜΑΤΑ ιάλυµα ονοµάζουµε το οµογενές µίγµα δύο ή περισσοτέρων ουσιών. Στο Γυµνάσιο εξετάζουµε µόνο τα διαλύµατα εκείνα που αποτελούνται από δύο ουσίες. Η µία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ Το Μοσχοφίλερο πιθανότατα είναι µια απο τις πιο παλιές Ελληνικές ποικιλίες, καθώς σύµφωνα µε ισχυρισµούς

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧ0ΛΗ ΤΕΧΝ0Λ0ΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΑΛΕΛΛΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΦΡΟΥΤΑ-ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τα φρούτα-λαχανικά δεν είναι τροφές

Διαβάστε περισσότερα

Τσίπουρο Η πρώτη ύλη.

Τσίπουρο Η πρώτη ύλη. Ένα παραμύθι Η ιστορία του τσίπουρου είναι ένα παραμύθι. Ένα λαϊκό παραμύθι που άντεξε στο χρόνο και έφτασε μέχρι τις μέρες μας από στόμα σε στόμα. Κανένας δε ξέρει ποιος πρώτος το έφτιαξε, κανένας δεν

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευαστικό διαχωρισμό πολλών ουσιών με κατανομή μεταξύ των δύο διαλυτών.

Παρασκευαστικό διαχωρισμό πολλών ουσιών με κατανομή μεταξύ των δύο διαλυτών. 1. ΕΚΧΥΛΙΣΗ Η εκχύλιση είναι μία από τις πιο συνηθισμένες τεχνικές διαχωρισμού και βασίζεται στην ισορροπία κατανομής μιας ουσίας μεταξύ δύο φάσεων, που αναμιγνύονται ελάχιστα μεταξύ τους. Η ευρύτητα στη

Διαβάστε περισσότερα

7ο Μάθημα Η ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΕΝΟΣ ΥΛΙΚΟΥ

7ο Μάθημα Η ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΕΝΟΣ ΥΛΙΚΟΥ 7ο Μάθημα Η ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ ΕΝΟΣ ΥΛΙΚΟΥ Συμβαίνει κι αυτό: ο όγκος ενός σώματος να 'ναι μεγάλος, αλλά η μάζα του να 'ναι μικρή Από την καθημερινή μας ζωή, ξέρουμε τι σημαίνει πυκνό και αραιό: πυκνό δάσος, αραιά

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΛΙΑΣ, ΥΠΟΤΡΟΠΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΜΠΕΛΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ Β. Βανδέρα Χημικός Msc, Τεχνικός Υπεύθυνος Εργαστηρίου Ελαιολάδου Μυτιλήνης ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ ΕΝΟΤΗΤΕΣ: ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ ΚΡΑΣΙΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΣΗΜΕΙΟ ΙΔΑΝΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΣΕΡΒΙΡΙΣΜΑΤΟΣ ΚΡΑΣΙΟΥ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΝΙΚΟΣ ΛΟΥΚΑΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ ΚΡΑΣΙΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΣΗΜΕΙΟ ΤΕΛΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΙΡΑ BODY SIGN. Φυσικός αφρός για το σώμα. Φυσικό peeling σώματος με ζάχαρη. Φυσικό βούτυρο σώματος body sign. Φυσικό σαπούνι σώματος

ΣΕΙΡΑ BODY SIGN. Φυσικός αφρός για το σώμα. Φυσικό peeling σώματος με ζάχαρη. Φυσικό βούτυρο σώματος body sign. Φυσικό σαπούνι σώματος ΣΕΙΡΑ BODY SIGN Φυσικός αφρός για το σώμα ΣΕΙΡΑ BODY SIGN Φυσικό peeling σώματος με ζάχαρη Φυσικό βούτυρο σώματος body sign Φυσικό σαπούνι σώματος Φυσικός αφρός για το σώμα ΣΕΙΡΑ BODY SIGN Περιέχει βούτυρο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Τεχνολογία παρασκευής παγωτών

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Τεχνολογία παρασκευής παγωτών ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Τεχνολογία παρασκευής παγωτών Γενικά Πολύπλοκο προϊόν με πολλούς ορισμούς και ταξινομήσεις από χώρα σε χώρα Ελληνική νομοθεσία: Παγωτά ορίζονται τα προϊόντα που

Διαβάστε περισσότερα

1 Μηλογαλακτική Ζύµωση Ως µηλογαλακτική ζύµωση θεωρείται η µετατροπή του L-µηλικού οξέος προς L- γαλακτικό οξύ και διοξείδιο του άνθρακα µε την επίδραση µικροοργανισµών. Κατά συνέπεια, το αποτέλεσµα της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /12 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A0137 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Καβάλα (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ Όνομα και τίτλος αιτούντα: Νομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΣΤΟ ΓΛEYKOΣ Τα σάκχαρα είναι το σημαντικότερο συστατικό του γλεύκους, καθώς η περιεκτικότητά του σε αυτά καθορίζει τον αλκοολικό βαθμό του οίνου που θα προκύψει μετά την αλκοολική

Διαβάστε περισσότερα

Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν

Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν Η λέξη λικέρ, προέρχεται από την λατινική λέξη liquifacere που σημαίνει διαλύω. Στην αρχαιότητα, τα χρησιμοποιούσαν ως φαρμακευτικά και αντιμετώπιζαν ασθένειες όπως η μαλάρια (ελονοσία), οι στομαχικές

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης.

Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης. Σημειώσεις για την εργαστηριακή άσκηση ΑΝΑΛΥΣΗ ΟΙΝΟΥ του Εργαστηρίου Ανάλυσης και Τεχνολογίας Τροφίμων Καθηγητής Ιωάννης Ρούσσης Προσδιορισμοί Αλκοόλη Ολική οξύτητα Πτητική οξύτητα Ελεύθερος θειώδης ανυδρίτης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΣΥΣΤΑΣΗΣ ΟΙΝΟΥ

ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΣΥΣΤΑΣΗΣ ΟΙΝΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΣΥΣΤΑΣΗΣ ΟΙΝΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΡΟΥΣΣΗΣ Ο οίνος είναι αλκοολούχο ποτό που λαμβάνεται με ζύμωση χυμού σταφυλιών (γλεύκος, μούστος) Συστατικά Οίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΙΘΕΝΤΑΙ ΚΑΙ ΣΕ ΣΤΑΝΤ ΤΩΝ 5 ΤΕΜΑΧΙΩΝ ΑΝΑ ΑΠΟΧΡΩΣΗ STD.01.002

ΔΙΑΤΙΘΕΝΤΑΙ ΚΑΙ ΣΕ ΣΤΑΝΤ ΤΩΝ 5 ΤΕΜΑΧΙΩΝ ΑΝΑ ΑΠΟΧΡΩΣΗ STD.01.002 INCHEM ΔΙΑΤΙΘΕΝΤΑΙ ΚΑΙ ΣΕ ΣΤΑΝΤ ΤΩΝ 5 ΤΕΜΑΧΙΩΝ ΑΝΑ ΑΠΟΧΡΩΣΗ STD.01.002 ΧΡΩΣΤΙΚΗ ΥΓΡΗ PIGMENT MIX 80 ml INCHEM ΣΕ 29 ΑΠΟΧΡΩΣΕΙΣ INC.01.* 80 ML I N C H E M 25.*ακολουθεί ο κωδικός της απόχρωσης ΜΠΛΕ ΖΑΦΕΙΡΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις Χημείας Α Λυκείου - Κεφάλαιο 1 ο

Σημειώσεις Χημείας Α Λυκείου - Κεφάλαιο 1 ο ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΕΣ ΔΙΑΛΥΜΑΤΩΝ ΔΙΑΛΥΤΟΤΗΤΑ - ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Γενικά για τα διαλύματα Διάλυμα είναι ένα ομογενές μίγμα δύο ή περισσοτέρων ουσιών, οι οποίες αποτελούν τα συστατικά του διαλύματος.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ. 2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΚΑΘΑΡΗΣ ΟΥΣΙΑΣ. Μια ουσία της οποίας η χημική σύσταση παραμένει σταθερή σε όλη της την έκταση ονομάζεται καθαρή ουσία. Δεν είναι υποχρεωτικό να

Διαβάστε περισσότερα

Η πυκνότητα του νερού σε θερμοκρασία 4 C και ατμοσφαιρική πίεση (1 atm) είναι ίση με 1g/mL.

Η πυκνότητα του νερού σε θερμοκρασία 4 C και ατμοσφαιρική πίεση (1 atm) είναι ίση με 1g/mL. Πυκνότητα Πυκνότητα ορίζεται το φυσικό μέγεθος που δίνεται από το πηλίκο της μάζας του σώματος προς τον αντίστοιχο όγκο που καταλαμβάνει σε σταθερές συνθήκες πίεσης (όταν πρόκειται για αέριο). Ο Συμβολισμός,

Διαβάστε περισσότερα

DESMOS LAC W. Σ. ΚΥΒΡΙΚΗΣ & ΣΙΑ Ο.Ε (ΒΕΡΝΙΚΙΑ ΧΡΩΜΑΤΑ) Φιλιππουπόλεως 30-561 23 Αµπελόκηποι Θεσσαλονίκη-Τηλ. 2310 730759.

DESMOS LAC W. Σ. ΚΥΒΡΙΚΗΣ & ΣΙΑ Ο.Ε (ΒΕΡΝΙΚΙΑ ΧΡΩΜΑΤΑ) Φιλιππουπόλεως 30-561 23 Αµπελόκηποι Θεσσαλονίκη-Τηλ. 2310 730759. Σελίδα 1 από 5 Πολυουρεθανική Λάκα Λευκή δύο (2)Συστατικών βάσης ρητινών ( πολυολών ) σε συνδυασµό µε κατάλληλα πιγκµέντα ( ιοξείδιο του τιτανίου ) απλωτικά µέσα,οργανσικούς διαλύτες ( αρωµατικοί υδρογονάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Aqua-Siegel. ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046. Γυαλιστερό και Μεταξένιο- µατ. Ι. Προϊόν

Aqua-Siegel. ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046. Γυαλιστερό και Μεταξένιο- µατ. Ι. Προϊόν ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046 Aqua-Siegel Γυαλιστερό και Μεταξένιο- µατ Ι. Προϊόν Τύπος: Το προϊόν einza Aqua-Siegel είναι υδατοδιαλυτο, καθαρό βερνίκι ενός συστατικού για εµποτισµό/βαφη ξύλων και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ. Ασπασία Καρατζά Μαρία Μπεκιάρη Σαράντος Ανδριώτης Γιάννης Γιαννάκας Στρατής Βαμβουρέλλης

ΤΟΠΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ. Ασπασία Καρατζά Μαρία Μπεκιάρη Σαράντος Ανδριώτης Γιάννης Γιαννάκας Στρατής Βαμβουρέλλης ΤΟΠΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ Ασπασία Καρατζά Μαρία Μπεκιάρη Σαράντος Ανδριώτης Γιάννης Γιαννάκας Στρατής Βαμβουρέλλης H Μαστίχα Χίου είναι η φυσική ρητίνη που βγαίνει από τον κορμό & τα κλαδιά του σχίνου. Η έκκριση

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Αναστασία Γκιγκούδη Η διδακτική αξία της εργαστηριακής άσκησης στα μαθήματα Φυσικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

1 o ΓΕΛ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ A ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1- ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ-ΣΩΜΑΤΙΔΙΑ - Τι πρέπει να γνωρίζουμε

1 o ΓΕΛ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ A ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1- ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ-ΣΩΜΑΤΙΔΙΑ - Τι πρέπει να γνωρίζουμε 1 o ΓΕΛ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ A ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1- ΒΑΣΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ-ΣΩΜΑΤΙΔΙΑ - Τι πρέπει να γνωρίζουμε 1. Βασικά μεγέθη και μονάδες αυτών που θα χρησιμοποιηθούν

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Χυµού Φρούτων Εισαγωγή Αναφερόµαστε κυρίως σε εσπεριδοειδή (πορτοκάλια, λεµόνια, κίτρο), σε πυρηνόκαρπα (βερίκοκα, ροδάκινα, δαµάσκηνα, αχλάδια) και µήλα.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ.

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ, Dr ΤΑΒΕΡΝΑΡΑΚΗ ΝΙΚΗ 1. 1 ΑΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ, ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ, ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Με τον ορισμό terroir αναφέρονταν,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις Ετερογενείς Χημικές Αντιδράσεις

Εισαγωγή στις Ετερογενείς Χημικές Αντιδράσεις Στα ετερογενή συστήματα υπάρχουν δύο παράγοντες, οι οποίοι περιπλέκουν την ανάλυση και την περιγραφή τους, και οι οποίοι πρέπει να ληφθούν υπόψη επιπλέον αυτών που εξετάζονται στα ομογενή συστήματα. Καταρχήν

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 18. ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους

Μάθημα 18. ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους Μάθημα 18 ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους Στο προηγούμενο μάθημα ασχοληθήκαμε με την έννοια του μορίου και τις ιδιότητές του στις στερεές και στις υγρές ουσίες

Διαβάστε περισσότερα

19ο Μάθημα ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ

19ο Μάθημα ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ 19ο Μάθημα ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ Μια σπουδαία ικανότητα του νερού, η διαλυτική Ξέρουμε ότι το νερό κάνει έναν κύκλο στη φύση. Εξατμίζεται, γίνεται σύννεφο και πέφτει στη γη ως βροχή. Ένα μεγάλο μέρος από το βρόχινο

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή σπιτικών ποτών, μαρμελάδων, γλυκών κουταλιού. Κοτρώνη Μαρία Τερέζα Τζέλιου Ευτυχία

Παρασκευή σπιτικών ποτών, μαρμελάδων, γλυκών κουταλιού. Κοτρώνη Μαρία Τερέζα Τζέλιου Ευτυχία Παρασκευή σπιτικών ποτών, μαρμελάδων, γλυκών κουταλιού Κοτρώνη Μαρία Τερέζα Τζέλιου Ευτυχία Σπιτικά ποτά Αλκοολούχα (ηδύποτα) Ζαχαρούχοι συμπυκνωμένοι χυμοί Ηδύποτα Παρασκευάζονται με την προσθήκη ζάχαρης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ. Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ

ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ. Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ Βασίλειος Καμβύσης Χημικός, Πρόεδρος Συμβουλευτικής Επιτροπής Χημικών Εμπειρογνωμόνων ΣΕΒΙΤΕΛ Τι προσέχουμε στο χωράφι Καλλιεργούμε, λιπαίνουμε, ποτίζουμε, κλαδεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οινολογία Ι. Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου. Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος

Οινολογία Ι. Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου. Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος Οινολογία Ι Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος Καλλίθρακα Τίνα Μαθησιακοί Στόχοι Εκχύλιση συστατικών Οινοποιητής

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόμενο της διαπνοής

Το φαινόμενο της διαπνοής Το φαινόμενο της διαπνοής Α Γυμνασίου Κεφάλαιο 3 Ενότητα 3.2 Σελ. 61 Γ Γυμνασίου Κεφάλαιο 1 Ενότητα 1.1 Σελ. 18 1 Εισαγωγή Επιστροφή του Η2Ο στην ατμόσφαιρα Μέσω των φυτών: Διαπνοή είναι η διεργασία μέσω

Διαβάστε περισσότερα

Σήµερα οι εξελίξεις στην Επιστήµη και στην Τεχνολογία δίνουν τη

Σήµερα οι εξελίξεις στην Επιστήµη και στην Τεχνολογία δίνουν τη ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7ο: ΑΡΧΕΣ & ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Συνδυασµός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Προσφέρει τη δυνατότητα χρησιµοποίησης των ζωντανών οργανισµών για την παραγωγή χρήσιµων προϊόντων 1 Οι ζωντανοί οργανισµοί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Για πόσο χρονικό διάστημα παραμένει φρέσκος ο καφές αφού ανοιχτεί;

Για πόσο χρονικό διάστημα παραμένει φρέσκος ο καφές αφού ανοιχτεί; ΚΑΦΕΣ AURILE Γενικές Πληροφορίες Πώς καβουρδίζεται ο καφές Aurile; Ο καφές Aurile καβουρδίζεται για περίπου 20 λεπτά στους 210 C (ο τρόπος αυτός είναι γνωστός ως American Roast). Κατά τη διάρκεια του καβουρδίσματος,

Διαβάστε περισσότερα

Τι περιέχει? Το κάπνισμα πραγματοποιείτε μέσω του τσιγάρου το οποίο περιέχει 13 δηλητήρια:

Τι περιέχει? Το κάπνισμα πραγματοποιείτε μέσω του τσιγάρου το οποίο περιέχει 13 δηλητήρια: Τι είναι? Κάπνισμα ονομάζεται η πρακτική της εισπνοής καπνού προερχόμενου από την καύση φύλλων του φυτού καπνός. Η καύση γίνεται συνήθως σε τσιγάρο ή με άλλο τρόπο. Η πρακτική αυτή ήταν συνήθεια των κατοίκων

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /11 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A1603 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Πλαγιές Κιθαιρώνα (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ Όνομα και τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

Το φυτό: η καλλιέργεια και η συλλογή της σοδειάς του αειθαλούς φυτού (γένος Coffea) συνεπάγεται κοπιαστική εργασία και υψηλό οικονοµικό κόστος. Το φυτό του καφέ ανήκει στην οικογένεια των ρουβιίδων,

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδράσεις αµαύρωσης

Αντιδράσεις αµαύρωσης Αντιδράσεις αµαύρωσης I..ii.-1 Maillard αντιδράσεις ανάγων σάκχαρο + αµίνη Καραµελοποίηση σάκχαρο Υψηλή Θ καστανό χρώµα + άρωµα καστανό χρώµα + άρωµα Μη ενζυµικές Παρουσία σακχάρων Ενζυµική αµαύρωση φαινολικά

Διαβάστε περισσότερα

Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5

Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5 31 Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5 Πολύ λίγοι υδρατμοί επιλογή σωστής θερμοκρασίας Οι θερμοκρασίες ποικίλουν ανάλογα με τον τύπο του ψωμιού. Το σιταρένιο ψωμί ψήνεται σε χαμηλότερες

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

Οινολογία Ι. Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου. Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος

Οινολογία Ι. Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου. Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος Οινολογία Ι Ενότητα 7: Ερυθρή Οινοποίηση (1/3), 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Κοτσερίδης Γιώργος Καλλίθρακα Τίνα Μαθησιακοί Στόχοι Εκχύλιση συστατικών Οινοποιητής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΣΤΟΜΑΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ, ΚΑΤΑΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΚΑΙ ΧΛΩΡΟΠΛΑΣΤΩΝ (άσκηση 4 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Στα πλαίσια του μαθήματος της Ευέλικτης ζώνης οι μαθητές των

Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Στα πλαίσια του μαθήματος της Ευέλικτης ζώνης οι μαθητές των ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ Σχολικό έτος: 2013-2014 Τάξεις: Β, Γ. Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Θέμα: «Πραγματοποίηση εκπαιδευτικής επίσκεψης». Στα πλαίσια του

Διαβάστε περισσότερα

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών Κυρούδη Λαμπρινή Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ Η έρευνα αυτή διαπραγματεύεται, θέλοντας να εξηγήσει τα εξής θέματα:- Ο ρόλος του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών-

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :...ΤΜΗΜΑ :...Αρ:... Βαθμολογία εξεταστικού δοκιμίου

Διαβάστε περισσότερα

17. Η έννοια του μορίου σε στερεά και υγρά 18. Αεικίνητα μόρια 19. Τα μόρια στα αέρια

17. Η έννοια του μορίου σε στερεά και υγρά 18. Αεικίνητα μόρια 19. Τα μόρια στα αέρια 18 Αεικίνητα μόρια 19 Τα μόρια στα αέρια 129 Μάθημα 17 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΜΟΡΙΟΥ ΣΕ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΙ ΥΓΡΑ Τα μόρια είναι απίστευτα μικρά, αόρατα και ανάμεσά τους υπάρχει κενός χώρος Σε προηγούμενες ενότητες, ασχοληθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια.

ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ. Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια. ΦΥΣΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Οι φυσικές καταστάσεις της ύλης είναι η στερεή, η υγρή και η αέρια. Οι μεταξύ τους μεταβολές εξαρτώνται από τη θερμοκρασία και την πίεση και είναι οι παρακάτω: ΣΗΜΕΙΟ ΤΗΞΗΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ, ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ (ΜΕΡΟΣ 2 ο ) ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ

ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ, ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ (ΜΕΡΟΣ 2 ο ) ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ, ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ (ΜΕΡΟΣ 2 ο ) ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΩΝ ΙΣΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ Όπως ήδη αναφέρθηκε για να αναλυθεί ένα δείγμα φυτικών ιστών ή φύλλων θα πρέπει αυτό να

Διαβάστε περισσότερα

Aqua-Siegel. ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046. Γυαλιστερό και Μεταξένιο- ματ. Ι. Προϊόν

Aqua-Siegel. ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046. Γυαλιστερό και Μεταξένιο- ματ. Ι. Προϊόν ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νο.046 Aqua-Siegel Γυαλιστερό και Μεταξένιο- ματ Ι. Προϊόν Τύπος: Το προϊόν einza Aqua-Siegel είναι υδατοδιαλυτο, καθαρό βερνίκι ενός συστατικού για εμποτισμό/βαφη ξύλων και

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:...Τμήμα:... Αρ...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:...Τμήμα:... Αρ... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ: Φυσική ΤΑΞΗ: Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 9 / 6 / 2015 ΧΡΟΝΟΣ: 2 ώρες (Φυσική / Χημεία) ΒΑΘΜΟΣ: Αριθμητικώς:....

Διαβάστε περισσότερα

Τοιχοποιία Ι Επισκευές

Τοιχοποιία Ι Επισκευές Τοιχοποιία Ι Επισκευές Τα κατεστραμμένα ή φθαρμένα μέρη της τοιχοποιίας επισκευάζονται ακολουθώντας τις παραδοσιακές τεχνικές. Ο τεχνίτης πριν ξεκινήσει πρέπει να έχει έτοιμα τα απαιτούμενα υλικά: πέτρες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. ιαχείριση Αποβλήτων

ΕΚΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. ιαχείριση Αποβλήτων ΕΚΤΟ ΚΕΦΛΙΟ ιαχείριση ποβλήτων ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο γράµµα.

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου

Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου Ένωση Ελλήνων Χημικών Περιφερειακό Τμήμα Κρήτης Παραγωγή Αποθήκευση & Διάθεση Τσικουδιάς & Ρακόμελου Ιωάννης Μ. Γαλανάκης Χημικός Μηχανικός Απόσταγμα Στεμφύλων Σταφυλιού Τσικουδιά Τσίπουρο Raki (Ρακί)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΧΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΧΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Παρακάτω παρατίθενται μια σειρά από στόχοι που θα μπορούσε κάποιος εκπαιδευτικός να επιδιώξει να επιτύχουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας μέσα από δραστηριότητες (στόχοι του εκπαιδευτικού).

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Βιομηχανικών Διεργασιών 6ο εξάμηνο

Συστήματα Βιομηχανικών Διεργασιών 6ο εξάμηνο Συστήματα Βιομηχανικών Διεργασιών 6ο εξάμηνο Μέρος ο : Εισαγωγικά (διαστ., πυκν., θερμ., πίεση, κτλ.) Μέρος 2 ο : Ισοζύγια μάζας Μέρος 3 ο : 9 ο μάθημα Εκτός ύλης ΔΠΘ-ΜΠΔ Συστήματα Βιομηχανικών Διεργασιών

Διαβάστε περισσότερα