Στρατηγική Προώθησης του Εθελοντισμού Δυνατότητες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης: η Περίπτωση του Συνδέσμου Προστασίας & Ανάπτυξης Υμηττού

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Στρατηγική Προώθησης του Εθελοντισμού Δυνατότητες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης: η Περίπτωση του Συνδέσμου Προστασίας & Ανάπτυξης Υμηττού"

Transcript

1 Εθνική Σχολή Τοπικής Αυτοδιοίκησης Τμήμα Εξειδίκευσης: Πολιτική Προστασία Δ Εκπαιδευτική Σειρά Στρατηγική Προώθησης του Εθελοντισμού Δυνατότητες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης: η Περίπτωση του Συνδέσμου Προστασίας & Ανάπτυξης Υμηττού Σπουδάστρια: Ειρήνη Κραμπή Επιβλέπων: κ. Απόστολος Παραλίκας Σεπτέμβριος 2011

2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ο θεσμός του εθελοντισμού συνεισφέρει τις τελευταίες δεκαετίες στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη και τα μηνύματα σχετικά με τη μελλοντική του πορεία εμφανίζονται αισιόδοξα για το σύνολο της Ευρώπης. Ωστόσο, τα προοιωνίσματα στην Ελλάδα είναι λιγότερο θετικά. Η παρούσα εργασία έχει ως στόχο τη δημιουργία ενός πλάνου προώθησης του εθελοντισμού σε τοπικό επίπεδο, αξιοποιώντας τα εργαλεία που προσφέρει το κοινωνικό μάρκετινγκ. Τα μέσα που χρησιμοποιούνται στην επίτευξη του παραπάνω σκοπού είναι η μελέτη της υπάρχουσας βιβλιογραφίας, οι συζητήσεις με άτομα που έχουν μακροχρόνια εμπειρία στον τομέα του εθελοντισμού, η ανάλυση του Συνδέσμου Προστασίας και Ανάπτυξης του Υμηττού, καθώς και η διεξαγωγή ποιοτικής έρευνας μέσω της διενέργειας συνεντεύξεων σε βάθος και ομάδας εστίασης ενδιαφέροντος. Τα αποτελέσματα της διεξαχθείσας έρευνας αποκαλύπτουν πως η χρήση των τεχνικών του κοινωνικού μάρκετινγκ μπορούν να οδηγήσουν το κοινό στην υιοθέτηση της εθελοντικής συμπεριφοράς. Παράλληλα, αναπτύσσεται ένα επικοινωνιακό πλάνο προώθησης του εθελοντισμού το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί από οποιονδήποτε Δήμο, τοπική εθελοντική ομάδα και οργανισμό που επιθυμεί να γνωστοποιήσει τη δράση του και να προσελκύσει εθελοντές. Λέξεις κλειδιά: εθελοντισμός, κοινωνικό μάρκετινγκ, τοπική αυτοδιοίκηση, ΣΠΑΥ 2

3 ABSTRACT In recent decades, the institution of volunteerism has contributed to economic and social development, while positive signs are exhibited for its future course for the whole of Europe. However, present indications are less positive in Greece. The objective of this report is to present a plan to promote volunteerism on a local level, utilizing the tools offered by social marketing. The means used to achieve this goal is the study of existing literature, the interaction with individuals with many years of experience in volunteerism, the analysis of the Association for the Protection and Development of Hymettus and the implementation of qualitative research including in-depth interviews and focus group. The results of the conducted research reveal that the public can be lead to adopt volunteering behaviour by utilizing social marketing techniques. Additionally, there is the development of a Marketing Plan for volunteerism that can be used by any municipality, local volunteer group and organization wishing to inform of their actions and to attract volunteers. Keywords: volunteerism, social marketing, local government, SPAY 3

4 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΩΣ ΘΕΣΜΟΣ Ο εθελοντισμός ως τρόπος ζωής Ο εθελοντισμός στην Ευρώπη και την ελληνική κοινωνία Ο εθελοντισμός ως παράγοντας στην τοπική κοινωνία Τομείς δραστηριοποίησης εθελοντικών οργανώσεων Ο εθελοντισμός στη δασοπροστασία Νομοθετικό πλαίσιο Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Βασικές αρχές του μάρκετινγκ Συγκριτική προσέγγιση εμπορικού και κοινωνικού μάρκετινγκ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΣΠΑΥ Δίκτυο Εθελοντικών Ομάδων Υμηττού Δικτύωση και σχέσεις Δράσεις προώθησης ΠΛΑΝΟ ΔΡΑΣΗΣ Ανάλυση παρούσας κατάστασης Αναγνώριση αναγκών Πολιτικοί Παράγοντες Κοινωνικοί Παράγοντες Οικονομικοί Παράγοντες Επίπεδο και πρόοδος της τεχνολογίας Υποθέσεις Σχεδιασμού Κοινό Στόχος Γεωγραφικά Χαρακτηριστικά Δημογραφικά Χαρακτηριστικά

5 6.3.3 Ψυχογραφικά Χαρακτηριστικά SWOT Ανάλυση Δυνάμεις του ΣΠΑΥ Αδυναμίες του ΣΠΑΥ Ευκαιρίες Απειλές Καθορισμός στόχων Προγράμματα Διαφήμιση Δημόσιες Σχέσεις Άμεση Προώθηση Προσωπική Επαφή Οικονομικά Κείμενα Μέθοδοι Παρακολούθησης και Ελέγχου ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Περιγραφική και επαγωγική έρευνα Μελέτη με τη χρήση ποιοτικής έρευνας Συλλογή δεδομένων Συνεντεύξεις σε βάθος Ομάδα Εστίασης Ενδιαφέροντος (Focus group) Ανάλυση δεδομένων Αντιλήψεις και κίνητρα Διαφήμιση Δημόσιες Σχέσεις Άμεση Προώθηση Προσωπική Επαφή ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Συζήτηση Συμπεράσματα Η ενημέρωση ως παράγοντας ενεργοποίησης Διαμόρφωση του τελικού πλάνου προώθησης του εθελοντισμού σε τοπικό επίπεδο Πρακτικές Εφαρμογές

6 8.4 Περιορισμοί ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Άρθρα Βιβλία Διαδικτυακές Πηγές - Τόποι Πηγές Σχετική Βιβλιογραφία ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ Παράρτημα 1: Χρήση της λέξης «volunteer» Παράρτημα 3: Διαφημίσεις κοινωνικού μάρκετινγκ Παράρτημα 3: Διαφημίσεις κοινωνικού μάρκετινγκ Παράρτημα 4: Κριτήρια ένταξης και συμμετοχής στο ΣΠΑΥ Παράρτημα 5: Προφίλ ερωτώμενων

7 ΠΙΝΑΚΑΣ ΓΡΑΦΗΜΑΤΩΝ Γράφημα 1: Απεικονιστική κατηγοριοποίηση κινήτρων Γράφημα 2: Πλάνο Μάρκετινγκ Γράφημα 3: Χάρτης Υμηττού Γράφημα 4: Δίκτυο σχέσεων του ΣΠΑΥ Γράφημα 5: SWOT Ανάλυση Γράφημα 6: Τρόπος επίδρασης της επικοινωνίας Γράφημα 7: Ολοκληρωμένη επικοινωνιακή πολιτική Γράφημα 8: Διαγραμματική απεικόνιση των Δημοσίων Σχέσεων Γράφημα 9: Προτεινόμενο πλάνο προώθησης Γράφημα 10: Τελικό πλάνο προώθησης

8 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το 2011 έχει ανακηρυχθεί ως το Ευρωπαϊκό Έτος Εθελοντισμού και αποτελεί μία γιορτή για τα επιτεύγματα των εθελοντικών δράσεων και ταυτόχρονα μία πρόκληση θέτοντας υψηλότερους στόχους για το μέλλον. Η συνεισφορά των εθελοντών στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη είναι εξαιρετικής σημασίας ιδιαίτερα στις δύσκολες κοινωνικές περιόδους που διανύει ο παγκόσμιος χάρτης. Το γεγονός ότι το 23% (www.europa.gr) των Ευρωπαίων πολιτών εμπλέκονται σε εθελοντικές δράσεις γεννά ελπιδοφόρα μηνύματα. Λιγότερο αισιόδοξες είναι ωστόσο οι προοπτικές για το μέλλον του εθελοντισμού στην ελληνική κοινωνία, καθώς μόνο το 0,3% (www.europa.gr) των πολιτών αναλαμβάνει εθελοντική δράση. Το ασαφές νομικό πλαίσιο, η κυριαρχία του διατεταγμένου εθελοντισμού και η έλλειψη κοινωνικής εμπιστοσύνης αποτελούν τα βασικά εμπόδια προς την υιοθέτηση της εθελοντικής συμπεριφοράς. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αξιοποίηση των κατάλληλων τεχνικών για την προώθηση του εθελοντισμού σε τοπικό επίπεδο, έτσι ώστε περισσότερα άτομα να υιοθετήσουν έναν τρόπο ζωής με τον οποίο θα συνεισφέρουν στην κοινότητα. Στην προσπάθεια αυτή αναγνωρίζονται και αναλύονται τα εργαλεία που προσφέρει το κοινωνικό μάρκετινγκ για την τροποποίηση, διακοπή ή υιοθέτηση μίας συμπεριφοράς. Στην εργασία τίθενται δύο βασικοί στόχοι. Ο πρώτος αφορά τη δημιουργία ενός πλάνου προώθησης το οποίο εμπεριέχει εργαλεία επικοινωνίας με βασικά χαρακτηριστικά το χαμηλό κόστος, την υψηλή διάχυση των μηνυμάτων και την ευκολία χρήσης. Ως δεύτερος στόχος αναγνωρίζεται ο έλεγχος της αποτελεσματικότητας των παραπάνω τεχνικών. Με αυτόν τον τρόπο προκύπτει η παραγωγή ενός σχεδίου προώθησης το οποίο είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί από οποιονδήποτε Δήμο, τοπική εθελοντική ομάδα ή οργανισμό που επιθυμεί να προσελκύσει περισσότερους πολίτες στην ανάληψη εθελοντικής δράσης. Η επίτευξη του παραπάνω σκοπού γίνεται εφικτή αξιοποιώντας τα παρακάτω μέσα: Μελέτη της υπάρχουσας βιβλιογραφίας και νομοθεσίας. Ακαδημαϊκές έρευνες που έχουν διενεργηθεί στον τομέα του εθελοντισμού συνεισφέρουν στην κατανόηση της εθελοντικής συμπεριφοράς, των κινήτρων που ωθούν το άτομο στην 8

9 υιοθέτησή της και των παραγόντων που το αποτρέπουν από την ανάληψη τέτοιας δράσης. Παράλληλα, μελέτες με θέμα το κοινωνικό μάρκετινγκ προσφέρουν τα κατάλληλα εργαλεία για την προώθηση του εθελοντισμού. Η βιβλιογραφία αναζητείται σε ελληνικά και διεθνή επιστημονικά περιοδικά και εφημερίδες, σε βιβλία και στο διαδίκτυο. Επίσης, η μελέτη της υφιστάμενης νομοθεσίας συμβάλλει στην αποσαφήνιση του τρόπου λειτουργίας του εθελοντισμού στην Ελλάδα, αποκαλύπτοντας ελλείψεις και κενά που δυσχεραίνουν την ανάληψη εθελοντικής δράσης. Διεξαγωγή ποιοτικής έρευνας Τα αποτελέσματα της ποιοτικής έρευνας συνεισφέρουν στην επαλήθευση ή μη της αποτελεσματικότητας των προτεινόμενων τεχνικών προώθησης που χρησιμοποιούνται στο επικοινωνιακό πλάνο. Παράλληλα, τα ευρήματα που προέρχονται από τις συνεντεύξεις σε βάθος και την ομάδα εστίασης ενδιαφέροντος αναδεικνύουν εναλλακτικά εργαλεία προώθησης τα οποία δεν προκύπτουν από τη βιβλιογραφία. Μελέτη περίπτωσης Στην παρούσα εργασία εξετάζεται η περίπτωση του Συνδέσμου Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού (ΣΠΑΥ) του οποίου σκοπός είναι η προστασία του δάσους του Υμηττού και η λήψη αναπτυξιακών μέτρων για την προστασία και τη βελτίωση του αντίστοιχου οικοσυστήματος. Η μελέτη του ΣΠΑΥ αναδεικνύει στρατηγικές προώθησης που ήδη χρησιμοποιούνται, ενώ παράλληλα ο Σύνδεσμος αποτελεί εργαλείο επαλήθευσης των αποτελεσμάτων που προκύπτουν από την ποιοτική έρευνα. Συζητήσεις Στα πλαίσια αναζήτησης πληροφοριών για την διερεύνηση της υφιστάμενης κατάστασης σχετικά με τον εθελοντισμό στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκαν συζητήσεις με άτομα που έχουν μακροχρόνια εμπειρία στο χώρο. Πιο συγκεκριμένα με τους: o Κ. Σ. Βερνίκο, Δημιουργό και Επιστημονικό Υπεύθυνο του προγράμματος εθελοντικής δράσης για τη Διαχείριση Κινδύνων και Κρίσεων «Προστατεύω τον εαυτό μου και τους άλλους», Γενική Γραμματεία Δια Βίου Μάθησης o Κα. Ο. Κακαλιάγκου, Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Διεθνών Σχέσεων, Εθελοντισμού Εκπαίδευσης και Εκδόσεων της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας o Κα. Φ. Μέλλου, Προϊσταμένη του Τμήματος Εθελοντισμού της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας o Κα. Α. Μπούρα, Ειδική σύμβουλο του Γενικού Γραμματέα Νέας Γενιάς 9

10 Η μεθοδολογία που ακολουθεί η εργασία έχει τέσσερα διακριτά μέρη. Αρχικά, πραγματοποιείται η ανάλυση της εθελοντικής συμπεριφοράς και του κοινωνικού μάρκετινγκ μέσω της μελέτης ελληνικής και διεθνούς βιβλιογραφίας και αρθρογραφίας. Η παραπάνω διαδικασία συμβάλλει στην αποσαφήνιση των εννοιών και στην αντίληψη της λειτουργίας των δύο αυτών στοιχείων, θέτοντας τις βάσεις για το δεύτερο μέρος, αυτό της διατύπωσης των στόχων. Εν συνεχεία, λαμβάνοντας υπόψη τις διαπιστώσεις που προκύπτουν από τη μελέτη περίπτωσης, ακολουθεί η διεξαγωγή της έρευνας. Στην παρούσα εργασία η ποιοτική έρευνα κρίνεται καταλληλότερη από την ποσοτική, καθώς δίνει τη δυνατότητα κατανόησης των βαθύτερων κινήτρων και κριτηρίων για την υιοθέτηση μίας συμπεριφοράς. Τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται για τη διενέργεια αυτής συνίστανται σε εννέα συνεντεύξεις σε βάθος και μία ομάδα εστίασης ενδιαφέροντος. Καθώς η έρευνα θεωρείται παράγοντας εξαιρετικής σημασίας για τη σύνθεση έγκυρων αποτελεσμάτων και την επίτευξη των στόχων, η μεθοδολογία αυτής αναλύεται διεξοδικά στο 7 ο κεφάλαιο. Τέλος, τα ευρήματα της έρευνας οδηγούν στην παραγωγή συμπερασμάτων και πρακτικών εφαρμογών. Η υπόθεση εργασίας της παρούσας μελέτης είναι ότι η εφαρμογή των τεχνικών που παρέχει το κοινωνικό μάρκετινγκ μπορεί να προσελκύσει και να ενεργοποιήσει την τοπική κοινωνία στο θέμα του εθελοντισμού. Η υπόθεση εργασίας ελέγχεται μέσω διεξαγωγής ποιοτικής έρευνας, τα αποτελέσματα της οποίας αναδεικνύουν την εγκυρότητα της παραπάνω πρότασης. Το στοιχείο της υπόθεσης εργασίας συζητείται πιο διεξοδικά στο κεφάλαιο 4. Η διάρθρωση των κεφαλαίων είναι η ακόλουθη: Αρχικά παρουσιάζεται το θέμα του εθελοντισμού και τα κίνητρα που οδηγούν στην υιοθέτηση της εθελοντικής συμπεριφοράς. Παράλληλα γίνεται αναφορά στην επικρατούσα κατάσταση του θεσμού στην Ευρώπη, την Ελλάδα και την τοπική κοινωνία. Σε ξεχωριστή ενότητα αναφέρονται οι τομείς των εθελοντικών δράσεων και πιο συγκεκριμένα ο κλάδος της δασοπυρόσβεσης και τη δασοπροστασίας, καθώς και το νομικό πλαίσιο που επικρατεί σε αυτούς. Το επόμενο κεφάλαιο εξετάζει τη λειτουργία και τη χρήση του κοινωνικού μάρκετινγκ και το ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν στην προώθηση μίας συγκεκριμένης συμπεριφοράς. 10

11 Στη συνέχεια τίθενται οι στόχοι της έρευνας και αποτυπώνεται η υπόθεση εργασίας, ενώ επιχειρείται και η ανάδειξη της συσχέτισης μεταξύ του κοινωνικού μάρκετινγκ και της προώθησης του εθελοντισμού. Ακολουθεί η μελέτη του ΣΠΑΥ, όπου παρουσιάζεται ο τρόπος λειτουργίας, οι δομές και οι στόχοι του. Μετά από την εξέταση της συγκεκριμένης περίπτωσης, καθορίζεται το πλάνο δράσης που δύναται να χρησιμοποιήσει ο Σύνδεσμος, η τοπική εθελοντική οργάνωση ή ο Δήμος προκειμένου να προσελκύσει νέους εθελοντές. Κατόπιν περιγράφεται η μεθοδολογία που χρησιμοποιείται ώστε να ελεγθεί η αποτελεσματικότητα του προτεινόμενου σχεδίου προώθησης. Όπως αναφέρθηκε η ποιοτική έρευνα είναι αυτή που θα επιβεβαιώσει ή όχι την στρατηγική προώθησης, μέσα από τα ευρήματα που προκύπτουν από τις συνεντεύξεις σε βάθος και την ομάδα εστίασης ενδιαφέροντος. Τέλος, αναλύονται τα συμπεράσματα που προκύπτουν από την έρευνα, οι εφαρμογές που μπορεί να έχει στην πράξη, ενώ αναφέρονται και οι περιορισμοί του όλου εγχειρήματος. 11

12 "Ν' αγαπάς την ευθύνη. Να λες: Εγώ, εγώ μονάχος μου έχω χρέος να σώσω τη γης. Αν δε σωθεί, εγώ φταίω." Νίκος Καζαντζάκης 2. Ο ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΩΣ ΘΕΣΜΟΣ Ο θεσμός του εθελοντισμού έχει υπάρξει αντικείμενο μελέτης από πληθώρα κοινωνικών επιστημών (Gillath et al, 2005), καθώς διαμορφώνει το άτομο σε προσωπικό επίπεδο και επιδρά στο σύνολο της κοινότητας (Lee και Brudney, 2009). Στοχεύοντας στην κατανόηση της συμβολής του εθελοντισμού στην κοινωνία, την οικονομία και το ίδιο το άτομο, ακολουθεί η ερμηνεία της έννοιας αυτής. Ο εθελοντισμός ορίζεται ως μία προσωπική δέσμευση που δεν πραγματοποιείται προς κάλυψη οικονομικών αναγκών και δεν είναι υποχρεωτική σε πολιτικό-κοινωνικό επίπεδο. Πρόκειται για μία συμπεριφορά που πρωτίστως ενεργοποιείται από τα ψυχικά ωφελήματα που εξασφαλίζει στους συμμετέχοντες και έχει ως αποτελέσματα δράσεις με σημαντική αξία για την κοινωνία (Brown, 2000). Ιστορικά, από το στάδιο της φιλανθρωπικής δραστηριότητας βρίσκεται πλέον σε αυτό του οργανωμένου εθελοντισμού με κύρια χαρακτηριστικά τον παρεμβατισμό, τις δημοκρατικές λειτουργίες, τον κοινωνικό επαγγελματισμό και τη συμβολή στην ανάπτυξη του τρίτου τομέα - αλληλέγγυα οικονομία (Βερνίκος, 2011). Σύμφωνα με τους Boulet et al (2008), οι αρχές που διέπουν τον εθελοντισμό είναι ότι ωφελεί τόσο τον εθελοντή όσο και την κοινωνία, κινείται έξω από τη σφαίρα της πληρωμένης εργασίας, χωρίς να την αντικαθιστά και είναι πάντα προσωπική επιλογή. Ο εθελοντισμός αποτελεί μέσο ενεργής συμμετοχής σε θέματα της κοινότητας και εργαλείο για τη διευθέτηση ανθρωπιστικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών θεμάτων. Παράλληλα, πρεσβεύει αρχές όπως η ισότητα, η αξιοπρέπεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα και ο αμοιβαίος σεβασμός. Άλλωστε, η ίδια η ετυμολογία της λέξης εμπεριέχει το στοιχείο της προσωπικής επιλογής. Στην ελληνική σχηματίζεται από το θέμα της μετοχής ἐθέλων,-οντ(ος) του ρήματος ἐθέλω, το οποίο σημαίνει δύναμαι οικειοθελώς (Μπαμπινιώτης, 2009). Αλλά και στην αγγλική, το 12

13 volunteer προκύπτει από το γαλλικό voluntair, το οποίο προέρχεται από το λατινικό ρήμα velle που επίσης σημαίνει δύναμαι/θέλω (Webster Dictionary on-line). Στην αγγλική η λέξη ήταν στενά συνδεδεμένη με την έννοια του στρατού, όπως μαρτυρούν κείμενα του 17 ου αιώνα και χρησιμοποιούνταν περισσότερο σε περιόδους πολέμων (Παράρτημα 1). Η λέξη «volunteer» ξεκινά να αποκτά τη σημερινή της σημασία στα μέσα του 20 ου αιώνα, όπου ο εθελοντισμός λαμβάνει πλέον την έννοια της κοινωνικής προσφοράς (www.jocote.org). 13

14 "We make a living by what we get, but we make a life by what we give." Winston Churchill 2.1 Ο εθελοντισμός ως τρόπος ζωής Γίνεται κατανοητό τόσο από τον ορισμό της έννοιας, όσο και από την ετυμολογία της λέξης, πως ο εθελοντισμός προκύπτει από τη βαθιά επιθυμία του ατόμου να συνεισφέρει στο κοινό καλό και αποτελεί όχι παροδική και αυθόρμητη διαδικασία, αλλά στάση ζωής. Θα πρέπει σε αυτό το σημείο να εξετασθούν τα κίνητρα που ωθούν τα άτομα στην υιοθέτηση αυτού του τρόπου ζωής. Η εθελοντική συμπεριφορά αποτελεί μία περίπλοκη διαδικασία η οποία προκειμένου να γίνει κατανοητή πρέπει να εξετασθεί πέρα από τα στενά όρια μίας και μόνο επιστήμης, ώστε να υπάρξει σφαιρική και ουσιαστική προσέγγιση (Lockstone, 2004). Εκτεταμένες έρευνες έχουν πραγματοποιηθεί από την ακαδημαϊκή κοινότητα για τα κίνητρα που ωθούν το άτομο στον τομέα του εθελοντισμού. Ανάλογα με την κατηγοριοποίηση των κινήτρων έχουν αναπτυχθεί μοντέλα μονοδιάστατα, τα οποία εντάσσουν τα κίνητρα σε μία μόνο κατηγορία με διαφορετικές πτυχές, δισδιάστατα, τρισδιάστατα και πολυδιάστατα (Widjaja, 2010) τα οποία απεικονίζονται ως εξής: 14

15 τρουιστικών & εγωϊστικά 1 Πολυδιάστατα: Αξίες Αντίληψη Κοινωνικά κριτήρια Καριέρα Αυτοπροστασία Αυτοβελτίωση Μονοδιάστατα: Επικάλυψη εγωιστικών και αλτρουιστικών κινήτρων Τρισδιάστατα: Αλτρουϊστικα- υλικάκοινωνικά κίνητρα Δισδιάστατα: Εσωτερικά & εξωτερικά ¹ Αλτρουιστικά & εγωιστικά κίνητρα Γράφημα 1: Απεικονιστική κατηγοριοποίηση κινήτρων Πηγή: Widjaga, 2010 Το πολυδιάστατο μοντέλο βασίζεται στα ευρήματα των Clary et al (1998, όπως αναφέρεται στην Widjaja, 2010) οι οποίοι υποστηρίζουν πως ο εθελοντισμός στηρίζεται σε έξι διακριτά στοιχεία τα οποία σχετίζονται σε χαμηλό βαθμό μεταξύ τους. Τα στοιχεία αυτά έχουν επιβεβαιωθεί από πολλούς μελετητές και είναι τα ακόλουθα: 1 Εσωτερικά ή εξωτερικά (Metzer 1996, όπως αναφέρεται στους Bakker et al,2002), με τη έννοια της εγγενούς ευχαρίστησης και αποτελεσμάτων λαμβανομένων από την εθελοντική δραστηριότητα (π.χ. υποτροφίες) αντίστοιχα 15

16 Αξίες: Το στοιχείο των αξιών ωθεί το άτομο να εκφράζει τον αλτρουισμό και τον ανθρωπισμό του. Σχετίζεται με το ενδιαφέρον του εθελοντή για την ευημερία των άλλων και τη βούληση για συνεισφορά στο κοινωνικό σύνολο (Houle et al, 2005). Το παραπάνω στοιχείο βασίζεται στην έμφυτη επιθυμία του ατόμου να βοηθά τους συνανθρώπους του και ιδιαίτερα αυτούς που θεωρεί λιγότερο τυχερούς από τον ίδιο (Widjaja, 2010). Μάλιστα, η προσφορά βοήθειας προς εξαρτημένα άτομα (παιδιά, τραυματίες) δεν είναι απλά επιθυμία, αλλά ένα εγγενές χαρακτηριστικό του ατόμου που έχει ενισχυθεί μέσα από την εξελικτική διαδικασία (Gillath et al, 2005). Έτσι, δεν προκαλεί εντύπωση το γεγονός πως το συγκεκριμένο στοιχείο φαίνεται να κατέχει το σημαντικότερο ρόλο ανάμεσα στα κίνητρα για τη συμμετοχή σε εθελοντικές δράσεις (Anderson και Moore (1978) όπως αναφέρεται στους Houle et al, 2005). Αντίληψη: Αφορά την εκμάθηση νέων δεξιοτήτων, την εκπαίδευση στην αντιμετώπιση καταστάσεων (Brand et al, 2008), καθώς και τη χρήση γνώσεων που τα άτομα δε θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν διαφορετικά. Το στοιχείο αυτό παρουσιάζει μεγάλη σημασία ιδιαίτερα για νεαρά άτομα τα οποία θεωρούν τον εθελοντισμό μία μοναδική εμπειρία για την απόκτηση νέων γνώσεων (Mosler, 2003). Ως κριτική σε αυτή τη συμπεριφορά έχει υποστηριχθεί πως η συμμετοχή σε προγράμματα με στόχο την απόκτηση εμπειριών γίνεται συχνά σε βάρος ανθρώπων που ζουν στην εξαθλίωση και δε συνάδει με την ιδέα του εθελοντισμού (Bamber και Hankin, 2011). Κοινωνικά κριτήρια: Ο εθελοντισμός ενδεχομένως να αποτελεί το μέσο για την διεύρυνση της κοινωνικής ζωής του ατόμου, την ενδυνάμωση των υπαρχόντων σχέσεων που έχει αναπτύξει με άλλα άτομα και την απόκτηση και διατήρηση μίας κοινωνικής ταυτότητας που βοηθά στην αποδοχή από τον κοινωνικό περίγυρο. Οι Chinnman και Wandersman (1999, όπως αναφέρεται στους Brand et al, 2008) αναγνωρίζουν την κοινωνικοποίηση ως ένα από τα ισχυρότερα κίνητρα στην δραστηριοποίηση του εθελοντή. Το τελευταίο στοιχείο της αποδοχής προϋποθέτει την υιοθέτηση θετικών αντιλήψεων γύρω από τον εθελοντισμό από τους σημαντικούς άλλους που πλαισιώνουν το άτομο, καθώς σε αντίθετη περίπτωση είναι πιθανό να επέλθουν ακριβώς τα αντίθετα αποτελέσματα, δηλαδή ο αποκλεισμός του εθελοντή. Παράλληλα, αξίζει σε αυτό το σημείο να σημειωθεί πως κατά περιπτώσεις το άτομο εμπλέκεται σε εθελοντική δραστηριότητα κατόπιν άσκησης πίεσης σε αυτό από τον περίγυρό του (Penner, 2004). 16

17 Καριέρα 2 : Το άτομο μπορεί να δει τον εθελοντισμό ως μέσο βελτίωσης της καριέρας του, καθώς και απόκτησης γνώσεων και δεξιοτήτων που θα μπορέσει να αξιοποιήσει αργότερα στην εργασία του. Αποτελεί για κάποιους έναν τρόπο διερεύνησης εναλλακτικών οδών που θα μπορούσε να ακολουθήσει στην επαγγελματική του πορεία ή ένα μέσο εύρεσης εργασίας στον τομέα που τον ενδιαφέρει. Άλλωστε, υπάρχει ίσως μία απαίτηση από τους νέους να συμπεριλαμβάνουν στο βιογραφικό τους σημείωμα κάποιο είδος εθελοντικής εργασίας, πίεση που ίσως όμως υποβαθμίζει την αξία της εθελοντικής τους δράσης (Bickford και Reynold, 2002). Αυτοπροστασία: Ο εθελοντισμός μπορεί να δράσει ως μέσο απενεχοποίησης σε άτομα που αισθάνονται υπεροχή έναντι των άλλων, καθώς και ως μέσο αντιμετώπισης προσωπικών προβλημάτων ή ως διέξοδο από αυτά. Αυτοβελτίωση: Τέλος, ο εθελοντισμός μπορεί να παρέχει τα μέσα για προσωπική εξέλιξη, αυτοβελτίωση και ανάπτυξη της αυτοπεποίθησης, ενώ ταυτόχρονα τα άτομα αισθάνονται περισσότερο σημαντικά και αναγκαία στην κοινότητα. Ειδικά για τους νέους ανθρώπους ο εθελοντισμός χρησιμοποιείται ως μέσο εκμάθησης και βελτίωσης του εαυτού τους (Mosler, 2003). Το παραπάνω μοντέλο ορίζει τις βασικές κατηγορίες προσωπικών κινήτρων χωρίς ωστόσο να τις εξαντλεί, έτσι ενδεικτικά αναφέρεται πως σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε στη Γερμανία βρέθηκε πως η πίστη στη θρησκεία αποτελεί ενθαρρυντικό παράγοντα στη συμμετοχή του ατόμου σε εθελοντικές δράσεις (Carpenter και Myers, 2007). Σε γενικές γραμμές ωστόσο, μπορεί να ειπωθεί πως τα κίνητρα των ατόμων συσχετίζονται με τα παραπάνω έξι στοιχεία. Πέραν των προαναφερθέντων προσωπικών κινήτρων για τα οποία έχει πραγματοποιηθεί εκτενής μελέτη στη βιβλιογραφία, πρέπει να αναφερθεί πως ένα ακόμα κίνητρο που ωθεί το άτομο στον εθελοντισμό είναι το αναμενόμενο αποτέλεσμα στην κοινότητα (Lee και Brudney, 2009). Δράσεις, όπως η καθαριότητα στους δρόμους ή η φύτευση δένδρων, ωφελούν τελικά και τους ίδιους ως μέλη της κοινότητας. 2 Αναφέρεται πως η καριέρα είναι το μοναδικό εξωτερικό κίνητρο από τα έξι (Widjaja, 2010) 17

18 Τα κίνητρα των εθελοντών δεν είναι κατά ανάγκη σταθερά, αλλά μπορούν να μεταβάλλονται στο χρόνο (Ryan et al, 2005). Επίσης είναι δυνατό να λειτουργούν ταυτόχρονα, καθώς δεν είναι αμοιβαίως αποκλειόμενα (Widjaja, 2010). Έτσι, ένας νέος άνθρωπος μπορεί να επιθυμεί την εθελοντική δραστηριότητα τόσο παρακινούμενος από κίνητρα που σχετίζονται με την καριέρα, όσο και από άλλα που σχετίζονται με τις αξίες του. Παράλληλα, τα κίνητρα αποτελούν ουσιαστικό παράγοντα όχι μόνο στην προσέλκυση των εθελοντών, αλλά και στη διατήρηση αυτών στο πέρασμα του χρόνου (Brand et al, 2008). Τα κίνητρα διαφοροποιούνται με βάση την ηλικία και το φύλο. Έτσι για παράδειγμα, οι γυναίκες έχουν ως βασικά τους κίνητρα τις αξίες και την αυτοβελτίωση, γεγονός που υποστηρίζεται και από την ευαίσθητη φύση τους (Papadakis et al, 2004). Σε άλλη συγκριτική έρευνα μεταξύ των δύο φύλων υποδεικνύεται πως οι γυναίκες παρουσιάζουν αλτρουισμό σε μεγαλύτερο βαθμό από τους άντρες, στοιχείο που τις ωθεί συχνότερα σε εθελοντική συμπεριφορά (Simmons και Emanuele, 2007). Ομοίως, τα κίνητρα είναι συνήθως διαφορετικά ανάλογα με τη ηλικία (Widjaja, 2010). Όπως προκύπτει και από τα παραπάνω οι νέοι έχουν συχνά κίνητρα που σχετίζονται με την καριέρα και τη γνώση, ενώ τα άτομα μεγαλύτερων ηλικιών κίνητρα που σχετίζονται με τις αξίες. Πέραν των κινήτρων που ωθούν σε σημαντικό βαθμό το άτομο στον εθελοντισμό, υποστηρίζεται πως η προσωπικότητα διαδραματίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Δύο είναι τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά που σχετίζονται θετικά με την εθελοντική δράση: το ενδιαφέρον για το συνάνθρωπο και ο χαμηλός εγωισμός (Penner, 2004). Στη διαδικασία όμως του εθελοντισμού εκτός των κινήτρων που ενεργοποιούν το άτομο, υπάρχει και το στοιχείο του κόστους που το αποτρέπει από την εθελοντική δράση. Το κόστος είναι ουσιαστικά ο χρόνος που διαθέτει το άτομο για τον εθελοντισμό και θα μπορούσε εναλλακτικά να τον αξιοποιήσει για άλλες δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου ή για εργασία με επακόλουθο την απόκτηση εισοδήματος (Lee και Brudney, 2009). Μάλιστα, σύμφωνα με τους ίδιους μελετητές όσο υψηλότερο είναι το ωρομίσθιο του ατόμου και όσες περισσότερες οι ώρες της πληρωμένης εργασίας, τόσο μειώνεται η πιθανότητα εμπλοκής του σε εθελοντική δράση. Τέλος, σημειώνεται πως παρόλο που το άτομο εμπλέκεται στον εθελοντισμό με στόχο την επίτευξη θετικών αποτελεσμάτων, ενδέχεται να υπάρχουν και αρνητικές επιπτώσεις. Έτσι, η 18

19 πολύωρη εθελοντική απασχόληση (ομοίως με την πολύωρη πληρωμένη εργασία) μπορεί να προκαλέσει ψυχική κούραση, κυνική συμπεριφορά προς αυτόν που δέχεται την εθελοντική βοήθεια, καθώς και το αίσθημα ανικανότητας στον εθελοντή (Bakker et al, 2002). 19

20 2.2 Ο εθελοντισμός στην Ευρώπη και την ελληνική κοινωνία Οι κυβερνήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο ολοένα και περισσότερο συνειδητοποιούν ότι η συμμετοχή των πολιτών σε κοινωνικές δράσεις είναι απαραίτητες τόσο στην παροχή υπηρεσιών, όσο και στην επίλυση προβλημάτων και στη διατήρηση της συνοχής της κοινότητας (Hodgkinson, 2003). Ουσιαστικά η δράση των ΜΚΟ συμβάλλει στην ενίσχυση της διακυβέρνησης μέσω της αύξησης των δεικτών ανάπτυξης του Κοινωνικού Κεφαλαίου (Βερνίκος, 2011). Οι ευρωπαίοι πολίτες έχουν διαφορετικές αντιλήψεις στο θέμα του εθελοντισμού, οι οποίες δημιουργούνται μέσα από τις ιστορικές, πολιτικές και πολιτισμικές συγκυρίες κάθε χώρας. Το παραπάνω γεγονός έχει ως αποτέλεσμα την εμφάνιση σημαντικών αποκλίσεων στην εθελοντική δραστηριοποίηση ανάμεσα στα κράτη μέλη. Έτσι, εμφανίζονται χώρες όπως η Αυστρία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ολλανδία όπου περισσότερο από το 40% των πολιτών είναι εθελοντές, χώρες όπως η Εσθονία και η Γαλλία με μέτρια ποσοστά συμμετοχής (20-29%) και άλλες όπως η Ιταλία και η Λετονία όπου λιγότερο από το 10% του πληθυσμού αναλαμβάνει εθελοντική δράση. Διαφορές παρουσιάζονται επίσης στην ηλικία, το φύλο και τον τομέα εθελοντικής δράσης ανάλογα με τη χώρα. Παράλληλα, εμφανίζονται ετερομορφίες στα κίνητρα, την εκπαίδευση και το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τον τομέα του εθελοντισμού σε κάθε κράτος-μέλος (www.europa.eu). Οι αντιλήψεις και οι στάσεις που αναπτύσσει το άτομο είναι ανάλογες των ερεθισμάτων που λαμβάνει από το περιβάλλον του. Έτσι, γίνεται εμφανές πως ο κάθε πολίτης είναι πιθανό να υιοθετήσει μία συμπεριφορά αντίστοιχη αυτής που έχει η χώρα διαμονής του απέναντι στον θεσμό του εθελοντισμού. Στην Ελλάδα αναπτύχθηκαν τις τελευταίες δεκαετίες εκατοντάδες εθελοντικές οργανώσεις με ποικίλους τομείς δραστηριότητας που αφορούν τη διατήρηση και την προστασία του περιβάλλοντος, την προώθηση και την ενίσχυση του πολιτισμού και τη δραστηριοποίηση σε τομείς κοινωνικής αλληλεγγύης. Ωστόσο, ο εθελοντισμός απέκτησε μία πιο οικεία και δυναμική έννοια με τους Ολυμπιακούς Αγώνες που πραγματοποιήθηκαν στην Αθήνα το 2004 (Λυγερός, 2004) και κατά τους οποίους υπήρξε προσφορά για εθελοντική εργασία ατόμων, αριθμός ρεκόρ για το εθελοντικό κίνημα (Δούμας, 2004). 20

21 Προβληματισμό ωστόσο προκαλεί τόσο η πραγματική δράση των προαναφερθεισών οργανώσεων, όσο και τα κίνητρα σύστασης και λειτουργίας τους. Σε πολλές περιπτώσεις τα κίνητρα μπορούν να διαφοροποιούνται από αυτά που αναφέρθηκαν σε προηγούμενο κεφάλαιο και να είναι περισσότερο οικονομικά, τα οποία όμως ξεφεύγουν από το ιδεώδες του εθελοντισμού. Παράλληλα, συχνά συναντάται το είδος του διατεταγμένου εθελοντισμού, κατά τον οποίο το κράτος θεωρεί τις εθελοντικές οργανώσεις ως έναν ευέλικτο βραχίονά του που ασκεί συμπληρωματικές δράσεις για την επίτευξη των σκοπών του, ενώ κατά περιπτώσεις και οι ίδιες οι εθελοντικές οργανώσεις αντιμετωπίζουν το κράτος ως τον υποχρεωμένο χρηματοδότη τους (Βερνίκος, 2011). Ένα άλλο αγκάθι στη λειτουργία του εθελοντισμού στην Ελλάδα παραμένει η ελλιπής νομοθεσία όσον αφορά στη λειτουργία, την εκπαίδευση, την ασφαλιστική κάλυψη, τους οικονομικούς πόρους και την αξιολόγηση των εθελοντικών ομάδων (Παντελίδης, 2009). Τα προβλήματα αυτά πρέπει να βρουν λύση, εάν ως στόχος τίθεται η λειτουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος εθελοντισμού το οποίο θα ικανοποιεί τόσο τις επιθυμίες και τα δικαιώματα των εθελοντών, αλλά ταυτόχρονα θα εξυπηρετεί και τους στόχους κάθε φορέα και οργάνωσης. Παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η λειτουργία του εθελοντισμού στη χώρα μας θα πρέπει να αναγνωριστούν οι συνεχείς προσπάθειες από άτομα, φορείς και οργανώσεις για τη διατήρηση και ενίσχυση του θεσμού. Χαρακτηριστική είναι η συμβολή του Ινστιτούτου Διαρκής Εκπαίδευσης Ενηλίκων (ΙΔΕΚΕ) της Γενικής Γραμματείας Διά Βίου Μάθησης του Υπουργείου Παιδείας, το οποίο μέσα από το Εθνικό Πρόγραμμα «Προστατεύω τον εαυτό μου και τους άλλους» στοχεύει στην ενημέρωση και την αφύπνιση του πληθυσμού σε θέματα εθελοντικής δράσης για την αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών (www.ethelontismos.gr). Αισιόδοξα είναι τα μηνύματα που γεννά η υψηλή συμμετοχή πολιτών και Δήμων για το μέλλον του εθελοντισμού στην Ελλάδα, καθώς από το 2001 περισσότερα από 6000 άτομα και 200 Δήμοι έχουν εκπαιδευτεί και αποκτήσει γνώσεις και δεξιότητες στη διαχείριση κινδύνων και κρίσεων (Βερνίκος, 2011). 21

22 Αξιοσημείωτη είναι επίσης και η προσπάθεια ενίσχυσης του εθελοντισμού που πραγματοποιείται από τη Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς (ΓΓΝΓ). Μέσα από προγράμματα, όπως το «Διακοπές και Εθελοντισμός» και η «Ευρωπαϊκή Εθελοντική Υπηρεσία», παρέχει κίνητρα και πληροφόρηση σε νέους ανθρώπους για συμμετοχή σε εθελοντικές δράσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Παράλληλα, διαθέτει εγχειρίδια για τον εθελοντισμό και ιστοσελίδα ώστε να μπορεί ο κάθε ενδιαφερόμενος να έχει πρόσβαση στην πληροφόρηση που αναζητά εύκολα και γρήγορα. Επίσης, ως ο θεσμικός φορέας υλοποίησης δράσεων στο πλαίσιο της καθιέρωσης του 2011 ως το Ευρωπαϊκό Έτος του Εθελοντισμού, δημιούργησε τη Γέφυρα Συνεργασίας για τον Εθελοντισμό, μια ιστοσελίδα που προωθεί τη δυνατότητα διασύνδεσης πολιτών που θέλουν να προσφέρουν εθελοντική εργασία με οργανώσεις που αναζητούν εθελοντές (www.neagenia.gr). Τέλος, μία ακόμη προσπάθεια ενίσχυσης του εθελοντισμού επιχειρήθηκε από την πολιτεία μέσω του Οργανισμού «Έργο Πολιτών». Μεταξύ άλλων ο Οργανισμός έθετε ως βασικούς στόχους την ανάδειξη, την ανάπτυξη και την αξιοποίηση του εθελοντικού ιδεώδους, την κινητοποίηση και υποστήριξη του εθελοντικού δυναμικού της χώρας, καθώς και τη χάραξη στρατηγικής για την παρακολούθηση και αξιολόγηση του εθελοντικού έργου (Ν.3390/2005). 22

23 2.3 Ο εθελοντισμός ως παράγοντας στην τοπική κοινωνία Το άτομο που ενδιαφέρεται για τον εθελοντισμό μπορεί να δράσει ατομικά, να συμμετάσχει σε ενέργειες που πραγματοποιούνται μέσω μεγάλων ή μικρότερων εθελοντικών οργανώσεων, αλλά και μέσω δράσεων που οργανώνονται σε εθνικό και τοπικό επίπεδο από τους αντίστοιχους φορείς. Σε χώρες με σημαντική δραστηριοποίηση εθελοντών, όπως η Αμερική, το 25-35% των ατόμων που αναλαμβάνουν εθελοντική δράση, συμμετέχουν σε κυβερνητικά εθελοντικά προγράμματα (Brudney, 2000). Παρά το γεγονός ότι στους ακαδημαϊκούς κύκλους έχει υπάρξει εκτεταμένη έρευνα για την εκτίμηση και αξιολόγηση του εθελοντισμού σε εθνικό επίπεδο, οι αντίστοιχες μελέτες σε τοπικό επίπεδο υστερούν σημαντικά (Cloudhary, 2010). Πέραν των κινήτρων που αναφέρθηκαν, λόγους έναρξης και διατήρησης εθελοντικής δραστηριότητας σε τοπικό επίπεδο αποτελούν η εμπιστοσύνη στα άτομα που συνθέτουν την κοινότητα ή την ομάδα και το πόσο κοντά αισθάνεται το άτομο με αυτή (Lee και Brudney, 2009). Η ίδια μελέτη υποστηρίζει πως όσο υψηλότερα είναι τα επίπεδα εμπιστοσύνης, τόσο αυξάνεται η προθυμία συμμετοχής σε εθελοντικές δραστηριότητες. Αυτό συμβαίνει γιατί οι εθελοντές θεωρούν πως θα υπάρξει αντίστοιχη συμπεριφορά από την πλειοψηφία της κοινότητας, γεγονός που θα αυξήσει τα θετικά αποτελέσματα της εθελοντικής δράσης σε συλλογικό επίπεδο. Από τη ίδια έρευνα προκύπτει πως η προώθηση του εθελοντισμού σε τοπικό επίπεδο αυξάνει την αίσθηση του ανοίκειν στην κοινότητα, γεγονός το οποίο ακόμα και αν δεν οδηγεί πάντα σε εθελοντική συμπεριφορά, συνεισφέρει στην εκδήλωση κοινωνικής συμπεριφοράς που εκφράζεται με τον ενδιαφέρον προς τους άλλους και την προσφορά βοήθειας. Στην Ελλάδα υπάρχει σημαντική δράση εθελοντικών οργανώσεων σε τοπικό επίπεδο καθώς σε κάθε σχεδόν Δήμο συναντάται μία εθελοντική ομάδα με σκοπό την αντιμετώπιση τοπικών κινδύνων και προβλημάτων (π.χ. ομάδες δασοπυρόσβεσης σε περιοχές με δασική έκταση, ομάδα προστασίας ζώων σε περιοχές με προστατευόμενα είδη κλπ). Η λειτουργία και αποτελεσματικότητα των ομάδων αυτών εξαρτάται τόσο από τη φιλοσοφία, τις αντιλήψεις και τη θέληση των μελών της όσο και από την πρακτική/οικονομική δυνατότητα υλοποίησης του έργου τους. 23

24 2.4 Τομείς δραστηριοποίησης εθελοντικών οργανώσεων Ο εθελοντισμός καλύπτει μία γκάμα δραστηριοτήτων που αναφέρονται σε όλες τις εκφάνσεις της ανθρώπινης ζωής και καθένας δύναται να προσφέρει εθελοντική δράση σε όποιον τομέα επιθυμεί. Έτσι, σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες υπάρχει η δυνατότητα παροχής εθελοντικής δράσης σε θέατρα, όπερες, μουσεία και ορχήστρες (Birnkraut, 2005) αλλά ακόμα και η δυνατότητα δωρεάς οργάνων. Ως βασικοί τομείς δράσεων εθελοντισμού μπορούν να χαρακτηριστούν: Η προστασία του περιβάλλοντος Η παροχή ιατρικής και παραϊατρικής βοήθειας Η κοινωνική ενίσχυση με δράσεις όπως η διδασκαλία σε άπορα παιδιά ή παιδιά με ειδικές ανάγκες, η βοήθεια ηλικιωμένων και η τακτική αιμοδοσία (Gillath et al, 2005) Η κατηγοριοποίηση αυτή είναι ενδεικτική και πραγματοποιήθηκε με βάση τους στόχους και την αποστολή ελληνικών εθελοντικών οργανώσεων. Πρέπει να τονισθεί πως ο τρόπος ζωής και η φιλοσοφία του ατόμου επηρεάζουν άμεσα τον τομέα που θα διαλέξει να δραστηριοποιηθεί, ώστε αυτός να συνάδει με τις αρχές του. Παράλληλα η εθελοντική οργάνωση στην οποία τα άτομα επιδεικνύουν προτίμηση, έχει την εικόνα εκείνη που περισσότερο αντιπροσωπεύει τους ίδιους (Randle και Dolnicar, 2009). Προκύπτει έτσι συσχέτιση με τη θεωρία των Osgood και Tannembaum (1955) για την συνάφεια που προσπαθεί να επιδείξει το άτομο ανάμεσα στις εκάστοτε αντιλήψεις και προτιμήσεις του. Επίσης, σε άμεση συσχέτιση με τα παραπάνω βρίσκεται η έρευνα των Houle et al (2005). Η μελέτη υποστηρίζει πως το άτομο, έχοντας κάποιο συγκεκριμένο κίνητρο, επιλέγει εκείνη την εθελοντική δράση που τείνει να ικανοποιήσει σε μεγαλύτερο βαθμό το προαναφερθέν κίνητρο. Εφόσον το άτομο ενεργοποιηθεί στη δραστηριότητα που θεωρεί ότι θα του αποφέρει τα μέγιστα, ενισχύεται η θετική του άποψη για τον εθελοντισμό. Εντύπωση ίσως προκαλεί το γεγονός ότι το άτομο προτιμά να δραστηριοποιείται σε τομείς διαφορετικούς από αυτούς της εργασίας του, το οποίο υποδεικνύει την απροθυμία περαιτέρω προσωπικής εμπλοκής σε δράσεις σχετικές με αυτές της επαγγελματικής ζωής (Handy και Katz, 2008). 24

25 2.5 Ο εθελοντισμός στη δασοπροστασία Η προστασία του περιβάλλοντος σε γενικό επίπεδο, αλλά και η προστασία των δασών πιο συγκεκριμένα δε θα ήταν εφικτή χωρίς τη βοήθεια των εθελοντών ανά τον κόσμο (Ryan et al, 2001). Σε παγκόσμιο επίπεδο δραστηριοποιούνται χιλιάδες οργανώσεις με στόχο την προστασία του δάσους τόσο σε επίπεδο πρόληψης και αντιμετώπισης, αλλά και μετά την εκδήλωση μιας πυρκαγιάς, στο στάδιο της αποκατάστασης. Η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση και εκατοντάδες είναι οι οργανώσεις που στοχεύουν στην προστασία των δασών. Αναφέρεται χαρακτηριστικά πως ο αριθμός των εθελοντικών οργανώσεων στον τομέα της δασοπυρόσβεσης και δασοπροστασίας στην Ελλάδα ξεπερνά τους 130 (Κοινωφελές Ίδρυμα Ι. Λάτση, 2008). Βασικό στόχο των εθελοντικών οργανώσεων αποτελεί τόσο η προσέλκυση νέων εθελοντών, όσο και η διατήρηση αυτών, καθώς οι διαδικασίες στρατολόγησης νέων μελών και η εκπαίδευσή τους εμπεριέχουν υψηλό κόστος. Συνεπώς, ιδιαίτερα σημαντική είναι η κατανόηση των αναγκών των εθελοντών και η ικανοποίησή τους στα διαφορετικά στάδια της εθελοντικής τους πορείας προκειμένου να συνεχίζουν τη δράση τους για το μέγιστο χρονικό διάστημα. Όσον αφορά στην εθελοντική προστασία στον τομέα του περιβάλλοντος τα πιο σημαντικά κίνητρα, σύμφωνα με τους Ryan et al (2001), αποτελούν το ενδιαφέρον για τη φύση, η προσωπική ανάπτυξη και η απόκτηση νέων γνώσεων. Το τελευταίο κίνητρο προσφέρεται ιδιαίτερα, καθώς το περιβάλλον είναι τόσο δυναμικό και πολύπλευρο με σχεδόν ανεξάντλητα στοιχεία για γνώση για κάποιον που επιθυμεί να το γνωρίσει καλύτερα. Από την προαναφερθείσα έρευνα, επίσης προκύπτει πως οι εθελοντικές δράσεις με άμεσα ορατά αποτελέσματα (όπως η δενδροφύτευση ή η δημιουργία αναχωμάτων) αποτελούν πρόσθετο κίνητρο για τους εθελοντές που βλέπουν τους κόπους τους να αποδίδουν καρπούς. Στον τομέα της εθελοντικής δασοπυρόσβεσης, σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε για την Ελλάδα (Παναγιωτάκης, 2011), στα παραπάνω κίνητρα προστίθενται η αγάπη για τον κίνδυνο και τη δράση, η αίσθηση προσφοράς στην κοινωνία και η μοριοδότηση για την εισαγωγή στο Πυροσβεστικό Σώμα. Η ίδια έρευνα αναγνωρίζει ως ορισμένα δευτερεύοντα κίνητρα, την αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου, τη γνωριμία με ένα νέο τρόπο ζωής και την 25

26 επιθυμία συμμετοχής σε ομάδα με κοινωνική αποδοχή. Παράλληλα, σύμφωνα με τον THW 3 (Federal Agency for Technical Relief, (2011)) ορισμένα από τα πλεονεκτήματα που έχει η εθελοντική συμμετοχή σε δράσεις πολιτικής προστασίας είναι η δημιουργία καλής φήμης τόσο στο άμεσο κοινωνικό περιβάλλον, όσο και στο εργασιακό. Η προσέλκυση και διατήρηση εθελοντών στη δασοπυρόσβεση είναι ωστόσο δύσκολη, καθώς γίνεται αντιληπτή ως μία δραστηριότητα που εμπεριέχει σοβαρούς κινδύνους. Έρευνα που πραγματοποιήθηκε στην Αυστραλία (Birch και McLennan, 2007) αποδεικνύει πως υπάρχει πτωτική τάση στον τομέα της εθελοντικής δασοπυρόσβεσης. Ως βασικά αίτια αναγνωρίζονται η έλλειψη χρόνου, η αναγνώριση της δράσης ως επικίνδυνη για τη σωματική ακεραιότητα, η απροθυμία εγκατάλειψης της οικογένειας και της εστίας σε περίπτωση πυρκαγιάς και η αναγνώριση της δράσης ως ιδιαίτερα τρομακτικής και στρεσσογόνας. Η ίδια έρευνα συμπληρώνει πως παράγοντες που θα μπορούσαν να αντιστρέψουν αυτήν την απροθυμία είναι η καλύτερη ενημέρωση του κοινού, η διενέργεια μαθημάτων κατάρτισης και προσανατολισμού, η προσωπική πρόσκληση για ανάληψη εθελοντικής δράσης από τον φορέα της κοινότητας και η λήψη μέτρων για ψυχολογική και σωματική προστασία των εθελοντών. Οι εθελοντικές ομάδες δασοπροστασίας στην Ελλάδα διακρίνονται σε τρεις βασικές κατηγορίες ως ακολούθως (Παντελίδης, 2009): 1. Αυτές που εντάσσονται στο Μητρώο της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας ή έχουν άμεση σχέση με τους ΟΤΑ. Σε αυτήν την κατηγορία οι συνηθέστερες μορφές των ομάδων είναι οι εξής: Ομάδες αποκλειστικής ενασχόλησης με τη δασοπροστασία (δασοφύλαξη, δασοπυρόσβεση), οι οποίες λειτουργούν είτε αυτόνομα, είτε σε άμεση σύνδεση με τους ΟΤΑ (ΝΠΔΔ/υπηρεσίες ΟΤΑ/ομάδες με ιδιαίτερο νομικό καθεστώς σύνδεσης με τους ΟΤΑ) Σύλλογοι συγκεκριμένων ενδιαφερόντων (όπως εξωραϊστικοί, κυνηγετικοί, ορειβατικοί κ.α.), οι οποίοι παρουσιάζουν ανάλογο έργο ή συνεπικουρούν στη δασοπυρόσβεση και στη δασοπροστασία Ομάδες διάσωσης ή πρώτων βοηθειών, οι οποίες ασχολούνται και με τη δασοπροστασία 3 Η THW (Federal Agency for Technical Relief) αποτελεί υπηρεσία πολιτικής προστασίας ελεγχόμενη από την Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση της Γερμανίας. Σημειώνεται πως το 99% των μελών της είναι εθελοντές (www.thw.de). 26

27 Ομάδες προσκοπισμού και οδηγισμού Περιβαλλοντικές οργανώσεις και σύλλογοι 2. Εθελοντές πυροσβέστες που ανήκουν οργανικά στο Πυροσβεστικό Σώμα και 3. Ομάδες ή εθελοντές που δεν έχουν οργανική σχέση με τις παραπάνω κρατικές οντότητες (ΠΣ, ΓΓΓΠ, ΟΤΑ). Είναι συνήθως ομάδες οι οποίες αν και διαθέτουν ένα πλαίσιο οργάνωσης δεν επιθυμούν να οργανωθούν ή και να ενταχθούν υπό τη σκέπη κάποιου συγκεκριμένου φορέα. 27

28 2.6 Νομοθετικό πλαίσιο Το άτομο με τη συμμετοχή του σε εθελοντικές οργανώσεις αναλαμβάνει δράσεις για τις οποίες αφενός απαιτείται να εκπαιδευτεί, αφετέρου να ασφαλιστεί. Ο φορέας ο οποίος πρόκειται να αξιοποιήσει τη δράση των εθελοντών οφείλει να αποσαφηνίσει θέματα εκπαίδευσης, υγείας και κανόνων ασφάλειας, εξόδων και ασφάλισης (Pitt, 2010). Η πολιτεία οφείλει να θέσει τους κανόνες εκείνους που θα διασφαλίζουν στο μέγιστο βαθμό την προστασία του εθελοντή, η οποία δεν πρέπει να εξαντλείται σε αυτή της σωματικής του ακεραιότητας. Παρατηρούνται έτσι χώρες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, που προκειμένου να προωθήσουν τον εθελοντισμό, έχουν θεσπίσει νόμους σχετικούς με την προστασία του εθελοντή σε περιπτώσεις αμέλειας και πρόκλησης ζημιών (Cohen, 1997) ή η Αυστραλία της οποίας η νομοθεσία προστατεύσει τους εθελοντές κοινοτικών οργανώσεων και όλων των επιπέδων διακυβέρνησης από την αστική ευθύνη σε περίπτωση πρόκλησης ζημιάς (McGregor-Lowndes et al, 2006). Στις περισσότερες περιπτώσεις η ευθύνη μεταφέρεται στο φορέα που οργανώνει την εθελοντική δράση. Στη συνέχεια αναφέρεται το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τον εθελοντισμό στην Πολιτική Προστασία καθώς και οι κανόνες που χαρακτηρίζουν τον εθελοντή πυροσβέστη. Το εν λόγω κεφάλαιο έχει ήδη αναλυθεί διεξοδικά σε προηγούμενη εργασία (Μέλλου, 2007), έτσι στην παρούσα μελέτη κρίνεται σκόπιμο να πραγματοποιηθεί μόνο μία σύντομη έκθεση της νομοθεσίας. To σύστημα Εθελοντισμού Πολιτικής Προστασίας Το σύστημα Εθελοντισμού Πολιτικής Προστασίας στην Ελλάδα θεσμοθετήθηκε με το Νόμο 3013/2002 περί Αναβάθμισης της Πολιτικής Προστασίας, ο οποίος στοχεύει στην αντιμετώπιση των φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών μέσω των κατάλληλων μεθόδων πρόληψης και αντιμετώπισης. Στο άρθρο 14 επισημαίνεται ο ρόλος της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας στη δημιουργία συστήματος Εθελοντισμού Πολιτικής Προστασίας το οποίο θα συμβάλλει στην πρόληψη, αντιμετώπιση και αποκατάσταση των καταστροφών. Το παρόν άρθρο εν συνεχεία συμπληρώθηκε με την παράγραφο 3 του άρθρου 27 του Ν. 3536/2007 και τροποποιήθηκε με 28

29 τη διάταξη της παραγράφου 3 του άρθρου 18 του Ν. 3613/2007 και ρυθμίζει πλέον μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα: Την τήρηση Μητρώου Εθελοντικών Οργανώσεων Πολιτικής Προστασίας και Μητρώου Ειδικευμένων Εθελοντών από τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας Τις γενικότερες προϋποθέσεις για την εγγραφή στα παραπάνω μητρώα, ορίζοντας ότι: - Στο Μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων μπορούν να ενταχθούν νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, καθώς και ομάδες προσώπων που δραστηριοποιούνται στα πλαίσια των ΟΤΑ και των οποίων ο σκοπός επικεντρώνεται σε δράσεις πολιτικής προστασίας, όπως προκύπτει είτε από το καταστατικό τους είτε από την αποδεδειγμένη συμμετοχή τους, κατά το πρόσφατο παρελθόν, σε δράσεις που αφορούν την πρόληψη, αντιμετώπιση και αποκατάσταση φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών - Στο Μητρώο Ειδικευμένων Εθελοντών μπορούν να ενταχθούν φυσικά πρόσωπα τα οποία είτε λόγω της φύσεως της επαγγελματικής ή επιστημονικής τους ενασχόλησης, είτε λόγω ύπαρξης αποδεδειγμένης εμπειρίας, μπορούν να ανταποκριθούν με πληρότητα στα καθήκοντα πρόληψης, αντιμετώπισης και αποκατάστασης φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών. Την επιχειρησιακή ένταξη των Εθελοντικών Οργανώσεων στα Συντονιστικά Νομαρχιακά Όργανα και Συντονιστικά Τοπικά Όργανα 4 Την παροχή εξοπλισμού και μέσων στις Εθελοντικές Οργανώσεις Την πρόβλεψη έκδοσης κανονιστικών πράξεων με σκοπό την ολοκλήρωση του θεσμικού πλαισίου του εθελοντισμού σε θέματα που αφορούν: 1) την εγγραφή, κατάταξη, αξιολόγηση των εθελοντικών οργανώσεων, 2) την εκπαίδευση και πιστοποίησή των εθελοντών, 3) την ασφαλιστική τους κάλυψη και αποζημίωση Ο αριθμός των εγγεγραμμένων στο μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων φτάνει σήμερα τις 360 και ο αντίστοιχος αριθμός των εγγεγραμμένων στο μητρώο Ειδικευμένων Εθελοντών τους 74. Οι παραπάνω περιλαμβάνονται στο δυναμικό της πολιτικής προστασίας αναλαμβάνοντας την υποστήριξη δράσεων πρόληψης, αντιμετώπισης και αποκατάστασης καταστροφών (Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας, Διεύθυνση Διεθνών Σχέσεων, Εθελοντισμού, Εκπαίδευσης και Εκδόσεων, Σεπτέμβριος 2011). 4 Σε συνέχεια της εφαρμογής του προγράμματος «Καλλικράτης» και με βάση σχετικό έγγραφο (Αρ. Πρωτ. ΓΓ3, με θέμα τη Λειτουργία Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας, μετά την εφαρμογή του Προγράμματος Καλλικράτης), της ΓΓΠΠ η αρμοδιότητα των ΣΝΟ ασκείται πλέον από τα ΣΟΠΠ. 29

30 Ο θεσμός του εθελοντή πυροσβέστη Πέραν της νομοθεσίας για τη λειτουργία του εθελοντισμού στην Πολιτική Προστασία, ειδικές διατάξεις καθορίζουν το πλαίσιο της λειτουργίας των εθελοντών που συμμετέχουν στον τομέα της δασοπυρόσβεσης. Η ανάγκη ύπαρξης εξειδικευμένου νομοθετικού πλαισίου καθορίζεται τόσο από την επικινδυνότητα και τη δυναμική του έργου των εθελοντών πυροσβεστών, όσο και από τη σημαντικότητα της δράσης τους, καθώς αποτελούν περίπου το 15% της δύναμης του Πυροσβεστικού Σώματος και εντάσσονται πλήρως στον επιχειρησιακό σχεδιασμό του (Συνέντευξη τύπου Υφυπουργού Προστασίας του Πολίτη κ. Βούγια, 2010). Ο θεσμός του εθελοντή πυροσβέστη καθιερώθηκε στην Ελλάδα με το Ν.1951/1991. Ακολούθως αναφέρονται ορισμένα από τα βασικά του σημεία: Ο σκοπός του θεσμού είναι η ενίσχυση της υπάρχουσας πυροπροστασίας με την εθελούσια συμμετοχή των πολιτών και η αντιμετώπιση των αναγκών πυροπροστασίας. Η βασική αποστολή του εθελοντή πυροσβέστη είναι η ασφάλεια και προστασία της ζωής των πολιτών και αυτή ασκείται στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων του Πυροσβεστικού Σώματος. Ορίζεται σαφώς πως το έργο του εθελοντή πυροσβέστη είναι τιμητικό και άμισθο. Η σύσταση, λειτουργία και αρμοδιότητες των Εθελοντικών Πυροσβεστικών Σταθμών και Κλιμακίων Η προέλευση, εκπαίδευση και ασφαλιστική κάλυψη των εθελοντών πυροσβεστών Οι υποχρεώσεις των δήμων που αφορούν στην παροχή εξοπλισμού, μέσων, εγκαταστάσεων και συστημάτων συναγερμού Τα κίνητρα προσέλευσης των πολιτών ως εθελοντών πυροσβεστών Σε αυτό το σημείο αξίζει να σημειωθεί πως μεταξύ των κίνητρων περιλαμβάνονται τα ακόλουθα: - Οι εθελοντές πυροσβέστες που έχουν διετή συνεχή ευδόκιμη εθελοντική υπηρεσία και έχουν τα απαιτούμενα προσόντα προτιμώνται κατά τους διαγωνισμούς για κατάταξη στο Πυροσβεστικό Σώμα, έναντι των άλλων υποψηφίων που έχουν τα ίδια προσόντα, ενώ το ποσοστό των εκάστοτε κενών οργανικών θέσεων που υποχρεωτικά πληρούνται από εθελοντές πυροσβέστες ορίζεται σε 20% αυτών - Μπορεί να παρέχεται εφ' άπαξ ειδική αποζημίωση στο εθελοντικό προσωπικό των Εθελοντικών Πυροσβεστών Σταθμών και Κλιμακίων που έλαβε μέρος στην 30

31 αντιμετώπιση μεγάλων πυρκαγιών και εκτεταμένων Θεομηνιών, εφ' όσων η περιοχή τους έχει κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης - Στους εθελοντές πυροσβέστες παρέχεται το δικαίωμα εισόδου δωρεάν στις αίθουσες δημοσίων θεαμάτων και στους αθλητικούς χώρους της περιοχής ευθύνης του Εθελοντικού Πυροσβεστικού Σταθμού που υπηρετούν, υπό τον όρο ότι δεν θα υπερβαίνουν τα πέντε άτομα - Στους εθελοντές πυροσβέστες απονέμονται οι ηθικές και υλικές αμοιβές, που απονέμονται και στους επαγγελματίες πυροσβέστες Τον παραπάνω νόμο συμπληρώνει και τροποποιεί το Π.Δ. 32/1992 σχετικά με τον Κανονισμό Οργάνωσης και Λειτουργίας Εθελοντικών Πυροσβεστικών Σταθμών και Κλιμακίων. Στο εν λόγω διάταγμα αναφέρονται μεταξύ άλλων τα κάτωθι: Η βαθμολογική εξέλιξη των εθελοντών πυροσβεστών, σύμφωνα με την οποία αυτοί προάγονται στους βαθμούς του Αρχιπυροσβέστη και Πυρονόμου όταν συμπληρώνουν πέντε έτη υπηρεσίας σε κάθε έναν από τους ανωτέρω βαθμούς, ενώ διευκρινίζεται πως οι βαθμοί των εθελοντών πυροσβεστών είναι τιμητικοί και άμισθοι Στους εθελοντές πυροσβέστες για εξαιρετικές πράξεις που υπερβαίνουν το καλώς εννοούμενο καθήκον απονέμονται οι υλικές και ηθικές αμοιβές που προβλέπονται και για τους επαγγελματίες πυροσβέστες. Τέλος, με την υπ αριθμόν 8281/Φ.101.4/ καθορίζονται τα βασικά φορητά μέσα πυρόσβεσης, των εθελοντικών Πυροσβεστικών Κλιμακίων. Παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο θεσμός του εθελοντισμού στην Ελλάδα, είναι αδιαμφισβήτητο πως συνεισφέρει όχι μόνο στη βελτίωση και αντιμετώπιση κοινωνικών δυσμενών καταστάσεων και προβλημάτων, αλλά και στην ανάπτυξη του ίδιου του ατόμου. Είναι συνεπώς ουσιώδες να εξεταστεί πως μπορούν τα άτομα να ωθηθούν προς την απόκτηση της κουλτούρας του εθελοντισμού και την υιοθέτηση της αντίστοιχης συμπεριφοράς. Το κοινωνικό μάρκετινγκ αποτελεί εκείνο το μέσο που παρέχει τα κατάλληλα εργαλεία για την αλλαγή συμπεριφοράς του ατόμου. 31

32 3. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Η ιδέα του κοινωνικού μάρκετινγκ αναδείχθηκε το 1971 από τους Philip Kotler και Gerald Zaltman ως μία προσπάθεια προώθησης κάποιας επιθυμητής κοινωνικής συμπεριφοράς με τη χρήση ενός μοντέλου στηριγμένου στην παραδοσιακή λογική του μάρκετινγκ. Ωστόσο, ο Wiebe ήδη είχε μιλήσει το 1952 για την ιδέα «της πώλησης της αδελφοσύνης όπως πουλάμε το σαπούνι», ενώ στην πράξη σχετικές ενέργειες υπήρχαν και στο πιο μακρινό παρελθόν με προσπάθειες κατάργησης της παιδικής εργασίας, παραχώρησης δικαιώματος ψήφου στις γυναίκες και αποδοχή των αφροαμερικάνων ως ισότιμα μέλη στην κοινωνία. Ο ορισμός που αποδίδεται στο κοινωνικό μάρκετινγκ είναι ο εξής: «η χρήση των αρχών και των τεχνικών του μάρκετινγκ με σκοπό την άσκηση επιρροής σε μια ομάδα στόχο προκειμένου να αποδεχθεί, να απορρίψει, να τροποποιήσει ή να αποβάλει εθελοντικά μια συμπεριφορά προς όφελος ατόμων, ομάδων ή της κοινωνίας σα σύνολο (Kotler, 2002:7)» Σήμερα το κοινωνικό μάρκετινγκ χρησιμοποιείται ευρέως στον τομέα της δημόσιας υγείας προωθώντας τη διακοπή και την αποφυγή της καπνιστικής συμπεριφοράς (Hastings και McDermott, 2006), την ορθολογική χρήση φυτοφαρμάκων (Flocks et al, 2001) και τη φυσική άσκηση (Stead et al, 2007). Παράλληλα συναντάται και σε άλλους τομείς της κοινωνικής ζωής όπως στην προώθηση της ασφαλούς οδήγησης και της αποφυγής χρήσης ναρκωτικών (Hastings, 2003), της αποφυγής άσκησης ενδοοικογενειακής βίας και της ισότητας των φύλων (Παράρτημα 2). Συνεπώς και με βάση τα παραπάνω παραδείγματα γίνεται αντιληπτό πως το κοινωνικό μάρκετινγκ μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε οποιαδήποτε κατάσταση στην οποία μία κρίσιμη κοινωνική συμπεριφορά είναι επιθυμητό να αλλάξει. Σε πολλές περιπτώσεις ο στόχος επιτυγχάνεται και καθοριστικό ρόλο σε αυτή την επιτυχία διαδραματίζει η ενεργητική ακρόαση του κοινού και η κατανόηση των αναγκών του (Hastings και McDermott, 2006). Πλέον το κοινωνικό μάρκετινγκ μέσα από θεωρητικές προσεγγίσεις, έρευνες και δοκιμές, βρίσκεται στη φάση της ωριμότητάς του (Andreasen, 2003) και προσφέρει τα κατάλληλα εργαλεία για την προώθηση της επιθυμητής ιδέας ή συμπεριφοράς (Stead et al, 2007). Ωστόσο, και παρά την αποτελεσματικότητά του, έχει υποστεί σε αρκετές περιπτώσεις έντονη 32

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΔΑΣΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΔΗΜΟΥ ΒΑΡΗΣ

ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΔΑΣΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΔΗΜΟΥ ΒΑΡΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΔΑΣΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΔΗΜΟΥ ΒΑΡΗΣ Ο εθελοντισμός είναι μια δραστηριότητα που πραγματοποιείται μέσω μη κερδοσκοπικών οργανώσεων ή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ-ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ-ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ- ΣΥΝΕΧΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ Τμήμα Ανθρώπινου Δυναμικού ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ H αντίληψή μας για τον εθελοντισμό Τι προσφέρουν οι εθελοντές Δούναι και λαβείν Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ ΑΡΙΘ. 1951 «Καθιέρωση του θεσμού του Εθελοντή Πυροσβέστη και άλλες διατάξεις». Σκοπός και αποστολή

ΝΟΜΟΣ ΑΡΙΘ. 1951 «Καθιέρωση του θεσμού του Εθελοντή Πυροσβέστη και άλλες διατάξεις». Σκοπός και αποστολή Ο θεσμός του Εθελοντή Πυροσβέστη είναι σχετικά νέος στη χώρα μας και ουσιαστικά το 1991 με το Νόμο 1951 τέθηκαν οι βασικές αρχές λειτουργίας των Εθελοντικών Πυροσβεστικών Σταθμών και Κλιμακίων. Το Πυροσβεστικό

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ. E-learning. Οδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ & ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής Επιστήμης, σας καλωσορίζει

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ» Συνήγορος του Παιδιού 14 & 15 Ιουνίου 2012

«ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ» Συνήγορος του Παιδιού 14 & 15 Ιουνίου 2012 «ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ» Συνήγορος του Παιδιού 14 & 15 Ιουνίου 2012 Εισήγηση με θέμα: «ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΕ ΑΝΗΛΙΚΑ ΑΤΟΜΑ» Εισηγήτρια:

Διαβάστε περισσότερα

Ο εθελοντισμός ως εφόδιο: η φοιτητική δράση στην ειδική αγωγή. Παπανικολάου Σταυρούλα Ψυχολόγος Α.Π.Θ.

Ο εθελοντισμός ως εφόδιο: η φοιτητική δράση στην ειδική αγωγή. Παπανικολάου Σταυρούλα Ψυχολόγος Α.Π.Θ. Ο εθελοντισμός ως εφόδιο: η φοιτητική δράση στην ειδική αγωγή Παπανικολάου Σταυρούλα Ψυχολόγος Α.Π.Θ. Ο εθελοντισμός ως εργασία Αγαθά, υπηρεσίες με ουσιαστική αξία για τον παραλήπτη Μη αμειβόμενη εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Liveschool Marketing Services

Liveschool Marketing Services Liveschool Marketing Services Περιεχόμενα Βελτιστοποίηση website SEO... 3 Social media design & creation... 4 Social media management... 4 Διαγωνισμοί Facebook... 5 Google Adwords... 5 Facebook Ads...

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 4.1 Τρόποι Προσέλκυσης Νέων...21 4.2 Προτάσεις Πολιτικής των Νέων...22 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...26 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΦΟΡΕΩΝ... Cities for Peace and Democracy in Europe Ε Ρ Ε ΤΟΠΙΚΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ Υ Ν Α με την υποστήριξη Ιανουάριος 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΓΡΑΦΗΜΑΤΩΝ...3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...4 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ...6

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Ειρήνη Ρήγου Εισαγωγή Για να επιτευχθεί μια Διοικητική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα, δεν αρκεί μόνο το να σχεδιάζονται πολιτικές σε εθνική κλίμακα παρακολουθώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες

ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες Βασικές αρχές: Αλληλεγγύη Κοινωνική συνοχή Υπεροχή του ατόμου έναντι του κεφαλαίου, Κοινωνική υπευθυνότητα και δημοκρατική λήψη αποφάσεων Στην Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ Αθήνα, 05-11 - 2009 Αριθ. Πρωτ. 7753 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ Αθήνα, 05-11 - 2009 Αριθ. Πρωτ. 7753 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ Αθήνα, 05-11 - 2009 Αριθ. Πρωτ. 7753 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ &ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ Πληροφορίες: Δ/ντης Φοίβος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία.

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Η παρακολούθηση ενός project κινητικότητας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός διακρατικού project κινητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική Διαχείριση) Θέμης Λιακόπουλος Σύμβουλος Επιχειρησιακής Ανάπτυξης OTS. Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Εκπαιδευτικών Κέντρων για συμμετοχή σε πρόγραμμα με τίτλο «Επιδοτούμενη κατάρτιση και πιστοποίηση Αγγλικής γλώσσας»

Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Εκπαιδευτικών Κέντρων για συμμετοχή σε πρόγραμμα με τίτλο «Επιδοτούμενη κατάρτιση και πιστοποίηση Αγγλικής γλώσσας» Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Εκπαιδευτικών Κέντρων για συμμετοχή σε πρόγραμμα με τίτλο «Επιδοτούμενη κατάρτιση και πιστοποίηση Αγγλικής γλώσσας» E-GNOSIS ENGLISH ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ E.K.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΦΙΛ. ...Δημιουργώντας ένα Σταθερό Βιώσιμο Περιβάλλον

ΠΡΟΦΙΛ. ...Δημιουργώντας ένα Σταθερό Βιώσιμο Περιβάλλον ΠΡΟΦΙΛ...Δημιουργώντας ένα Σταθερό Βιώσιμο Περιβάλλον Ινστιτούτο Ανάπτυξης Επιχειρηματικότητας Μη Κερδοσκοπικός - Μη Κυβερνητικός Οργανισμός Ιουστινιανού 3, 41222 Λάρισα, Τηλ./ Fax: 2410626943 E-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ & ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ, PROLEPSIS Η ΑΝΑΓΚΗ Η οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγή... 5 Κεφάλαιο 1 Πώς μαθαίνουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας...11 Η Φυσική Αγωγή στην προσχολική ηλικία...14 Σχέση της Φυσικής Αγωγής με τους τομείς ανάπτυξης του παιδιού...16

Διαβάστε περισσότερα

Δημητρίου Γεώργιος. Αναφορά Απασχολησιμότητας. Απρίλιος, 2013. Αναφορά Απασχολησιμότητας Δημητρίου Γεώργιος Απρίλιος, 2013 Σελίδα 1 / 7

Δημητρίου Γεώργιος. Αναφορά Απασχολησιμότητας. Απρίλιος, 2013. Αναφορά Απασχολησιμότητας Δημητρίου Γεώργιος Απρίλιος, 2013 Σελίδα 1 / 7 Δημητρίου Γεώργιος Απρίλιος, 2013 Αναφορά Απασχολησιμότητας Αναφορά Απασχολησιμότητας Δημητρίου Γεώργιος Απρίλιος, 2013 Σελίδα 1 / 7 Περιεχόμενα Εισαγωγή... 3 Προφίλ Απασχολησιμότητας... 3 Πώς να διαβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014 «Λειτουργία Περιφερειακών Μηχανισμών Υποστήριξης της κοινωνικής επιχειρηματικότητας για την δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι SEVESO ΙΙΙ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ ΥΓΕΙΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΕΤΗΣΙΑ ΣΥΣΚΕΨΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ REACH, CLP-2015 & Εθνική Συνάντηση Εργασίας (Workshop) Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS ΑΘΗΝΑ, 27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι.

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι. «Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ Αισώπου Β., Αλαµπάνου Ε., Κυρίτση Ι., Τσιώτρα

Διαβάστε περισσότερα

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου ΓΝΩΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Καραολή & Δημητρίου 20, ΤΚ 55131 Καλαμαριά, Θεσσαλονίκη Τηλ-Φαξ: 2310 410121 E-mail: info@gnossi-ngo.org Θεσσαλονίκη, 20/03/2014 Ανακοίνωση για τη σύναψη

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΕΜΒΕΛΕΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΕΜΒΕΛΕΙΑΣ ΚΕΝΤΡΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΘΕΡΜΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΕΜΒΕΛΕΙΑΣ Επιμέλεια: Δρ. Γεώργιος Κουλαουζίδης Ειδικός Σύμβουλος για θέματα Δια Βίου Μάθησης 2012 Ανάπτυξη και προβολή της οινοτεχνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ (ΜΗΤΡΩΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ)

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ (ΜΗΤΡΩΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ) Τι είναι η Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση; Η Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση (Κοιν.Σ.Επ.) είναι αστικός συνεταιρισμός κοινωνικού σκοπού με περιορισμένη ευθύνη των μελών του και διαθέτει εκ του

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Μαθημάτων στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος Κοινωνιολογίας με τίτλο «Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση»

Κύκλος Μαθημάτων στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος Κοινωνιολογίας με τίτλο «Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση» ΝΙΚΟΣ ΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ Κύκλος Μαθημάτων στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος Κοινωνιολογίας με τίτλο «Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση» ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΕΥΡΩΠΑΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων

Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων 1. Περίληψη του έργου 2. Τι είναι το Δίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ;

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΩΘΗΣΕΙ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ; ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς'

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Συνέδριο ΜΟΔΙΠ ΑΤΕΙ-Θ *-* Νοεμβρίου 2012 Grand Hotel Θεσσαλονίκη Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Παναγιώτης Τζιώνας Αντιπρόεδρος ΑΤΕΙ-Θ Συμπεράσματα Τα Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α.1 Το συγκεκριμένο κείμενο αναφέρεται στην ανάγκη προσέγγισης των αρχαίων χώρων θέασης και ακρόασης από τους Νεοέλληνες. Επρόκειτο για τόπους έκφρασης συλλογικότητας. Επιπλέον, σ αυτούς γεννήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος

Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Πολιτική Διασφάλισης Ποιότητας Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος Σκοπός: Ο σκοπός της πολιτικής ποιότητας του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος είναι η συνεχής και συστηματική διασφάλιση, βελτίωση και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ. 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ. 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΣΤΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΟΕΚ ΟΛΛΑΝΔΙΑΣ 24-25 Μαϊου 2008, Χόρινχεμ Αξιότιμε κύριε πρόεδρε, Κυρίες και κύριοι, Θέλω κατ αρχάς να σας ευχαριστήσω θερμά για την ευγενική

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα της Adecco Ελλάδας: Τα Προγράμματα Επαγγελματικής Μετάβασης και η σημασία τους για επιχειρήσεις και εργαζομένους

Έρευνα της Adecco Ελλάδας: Τα Προγράμματα Επαγγελματικής Μετάβασης και η σημασία τους για επιχειρήσεις και εργαζομένους Δελτίο Τύπου Έρευνα της Adecco Ελλάδας: Τα Προγράμματα Επαγγελματικής Μετάβασης και η σημασία τους για επιχειρήσεις και εργαζομένους Αθήνα, 25/4/2012 Τα αποτελέσματα της έρευνας με θέμα τα Προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality f Tjörns

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ΠΟΛΗΔΡΩΜΕΝΑ

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ΠΟΛΗΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ΠΟΛΗΔΡΩΜΕΝΑ Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Αναπτυξιακή Σύμπραξη για την ανάπτυξη και αξιοποίηση πολιτισμικών δυνατοτήτων στο Δήμο Αιγάλεω»,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ------ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013»

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ε.Π. «EΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1 «Μέσο-μακροπρόθεσμη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού που υφίσταται τις συνέπειες απρόβλεπτων τοπικών η

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΠΥΛΑΙΑΣ-ΧΟΡΤΙΑΤΗ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί το προτεινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΓΕΝΙΑΣ ΖΗΡΙΔΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΟΡΟΣΗΜΑ 1998 - Πιστοποίηση κατά ISO 9001 2002 Εγκαίνια νέων «οικολογικών» εγκαταστάσεων στα Σπάτα Αττικής 2003 - Πιστοποίηση Committed to Excellence του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Νίκης 33, 105 57, Αθήνα Τηλ.: 210 3314837, Fax: 210 3212785, E-mail: mail@ipem-doe.gr Αθήνα, 24.03.2015 Αριθ. Πρωτ.:894 Πληροφορίες: Γ. Γιούρντας, Ν. Υφαντόπουλος Τηλ. 210 3314837 e-mail: mail@ipem-doe.gr Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Συμμετοχής στις Επιμορφωτικές Πρωτοβουλίες του ΙΠΕΜ/ΔΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου 1. Σύνοψη Σύμφωνα με το στρατηγικό σχεδιασμό της Πρυτανείας για τα έτη 2010-2020, το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει θέσει αριθμό προτεραιοτήτων ως τη βάση

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Προς: Κυρία Άννα ιαµαντοπούλου, Υπουργό Παιδείας ια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων, Ανδρέα Παπανδρέου 37, 15180 Μαρούσι, ypourgos@ypepth.

Προς: Κυρία Άννα ιαµαντοπούλου, Υπουργό Παιδείας ια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων, Ανδρέα Παπανδρέου 37, 15180 Μαρούσι, ypourgos@ypepth. ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΩΝ Αθήνα, 21/07/2011 Αρ. Πρωτ.: Εξ./397/2011 Προς: Κυρία Άννα ιαµαντοπούλου, Υπουργό Παιδείας ια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων, Ανδρέα Παπανδρέου 37, 15180 Μαρούσι, ypourgos@ypepth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Δράση 07: Γιώργος Πιερράκος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΑΝΑΠΟΣΠΑΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ ΔΡΑΣΗ: ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΑΝΑΠΟΣΠΑΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ ΔΡΑΣΗ: ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΑΝΑΠΟΣΠΑΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ ΔΡΑΣΗ: ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ Τ.Ε.Ι. Εισαγωγή Ο Κώδικας Δεοντολογίας απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Α. Βερνίκος. Πρόεδρος, Vernicos Yachts Γενικός Γραμματέας, ΣΕΤΕ

Γιώργος Α. Βερνίκος. Πρόεδρος, Vernicos Yachts Γενικός Γραμματέας, ΣΕΤΕ Γιώργος Α. Βερνίκος Πρόεδρος, Γενικός Γραμματέας, ΣΕΤΕ S.A. Ελληνικός Τουρισμός: Εξέλιξη Βασικών Στοιχείων Εξέλιξη Διεθνών Τουριστικών Αφίξεων (εκατ.) 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Εξέλιξη Μέσου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Γ ΚΠΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟ ΓΡΑΜΜΑ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟ ΦΟΡΙΑΣ» ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕΦΩΝΟ: 210 7491678 Αθήνα, 08/07/2015 FAX : 210 7489130 E-mail: president@ekke.gr ΑΠΟΦΑΣΗ

ΤΗΛΕΦΩΝΟ: 210 7491678 Αθήνα, 08/07/2015 FAX : 210 7489130 E-mail: president@ekke.gr ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Ε Θ Ν Ι ΚΟ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΚΟ Ι Ν Ω Ν Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν ( E K K E ) Κρατίνου 9 & Αθηνάς, 10552

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ:

ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΕΡΕΥΝΑ ΑΓΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΩΝ ΧΡΗΣΤΩΝ - ΠΕΛΑΤΩΝ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΚΟΙΤΙΔΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΜΕ ΑΚΡΩΝΥΜΙΟ «ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΟ - ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΙΑΒΑΤΗΡΙΟ» ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ, ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ

ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Σε όλα τα φιλοξενούμενα παιδιά και έφηβους παρέχονται υπηρεσίες: o Στέγασης, σίτισης και ολοκληρωμένης καθημερινής φροντίδας o Φροντίδας της Υγείας o Κοινωνικής συμβουλευτικής, ψυχολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αλεξανδρούπολη 29/05/2013 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Αριθ. Πρωτ. 9965 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΔΡΑΓΑΝΑ, 68100 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αλεξανδρούπολη 29/05/2013 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Αριθ. Πρωτ. 9965 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΔΡΑΓΑΝΑ, 68100 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αλεξανδρούπολη 29/05/2013 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Αριθ. Πρωτ. 9965 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΡΕΥΝΩΝ ΔΡΑΓΑΝΑ, 68100 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Ο Ειδικός Λογαριασμός του

Διαβάστε περισσότερα

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Η Έννοια της Εταιρικής Σχέσης & τα νέα Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Δρ. Ράλλης Γκέκας Επιστημονικός Συνεργάτης ΚΕΔΕ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Δημάρχων & Δημοτικών Συμβούλων Πρόγραμμα Επιμόρφωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κριτήρια Επιλογής Θέματος キ キ キ キ ενδιαφέρον απόκτηση γνώσεων και πληροφοριών διαμόρφωση απόψεων για το θέμα φιλομάθεια για τη ψυχολογία των αθλητών 2. Τίτλος της έρευνας Η ψυχολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΙΦΓ9-ΟΔ1. e-mail:kitsios@epeaek.gr

ΑΔΑ: ΒΙΦΓ9-ΟΔ1. e-mail:kitsios@epeaek.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΙ ΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΚΑΙ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ Μονάδα Α2 ιεύθυνση:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ. Εχετλαίος. www.exetleos.gr

ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ. Εχετλαίος. www.exetleos.gr ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΞΗΣ Εχετλαίος www.exetleos.gr Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη Α.Σ «Eχετλαίος», που υλοποιεί την Πράξη «Πολιτιστική παρέμβαση για την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Δημιουργία και Παραγωγή Έκδοσης Επιχειρηματικής Αριστείας Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης Επιχειρήσεων Προγράμματος Ευαισθητοποίησης Τοπικών Επιχειρήσεων στο πλαίσιο της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΟ G Πληροφορίες σχετικά με προδιαγραφές, προϊόντα και συνεταιρισμούς

ΕΡΓΑΛΕΙΟ G Πληροφορίες σχετικά με προδιαγραφές, προϊόντα και συνεταιρισμούς ΕΡΓΑΛΕΙΟ G Πληροφορίες σχετικά με προδιαγραφές, προϊόντα και συνεταιρισμούς Εισαγωγή στη βάση δεδομένων ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Στόχοι του εργαλείου... 2 2. Οφέλη του εργαλείου... 2 3. Τι κάνει το εργαλείο... 2

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Facilitating a European Quality Assurance through Peer Review for VET Το σχέδιο αυτό χρηματοδοτήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Νεανική και Νέα Επιχειρηματικότητα στην Πράξη

Νεανική και Νέα Επιχειρηματικότητα στην Πράξη Νεανική και Νέα Επιχειρηματικότητα στην Πράξη Εκδήλωση ΣΕΣΜΑ στο πλαίσιο του Capital + Vision 2013 Αθήνα, 11/11/2013 Γιώργος Κρικέλας Δ/νων Σύμβουλος MENTORING AE 1. Τι χαρακτηριστικά έχουν οι φορείς

Διαβάστε περισσότερα

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων οργάνωση και λειτουργία Μαρία Φουσέκα, φιλόλογος 1 Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι επίσημα εκπαιδευτικά ιδρύματα που συστάθηκαν, αρχικά, για τα παιδιά των υπαλλήλων της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας

Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας Σχέδιο Δράσης για για τη Δημοκατία της Ισότητας Μεσογειακό Ινστιτούτο Μελετών Κοινωνικού Φύλου 2014 Περιεχόμενα: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Κεφάλαιο πρώτο: 1.1. Η αντιπροσώπευση των φύλων στην πολιτική ζωή της Κύπρου 1.2.

Διαβάστε περισσότερα