Πρόλογος της ελληνικής έκδοσης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πρόλογος της ελληνικής έκδοσης"

Transcript

1

2

3 Πρόλογος της ελληνικής έκδοσης Στις μέρες της λεγόμενης οικονομικής κρίσης, που κάθε μέρα που περνάει το μέλλον κάτω από τις παρούσες συνθήκες φαντάζει όλο και πιο αβέβαιο, κάτω από την έντονη κοινωνική καταπίεση που υφιστάμεθα, δημιουργούνται συνθήκες που κάνουν το ανερχόμενο ζήτημα των ζώων να δείχνει τετριμμένο. Την ίδια στιγμή το ενδεχόμενο μιας αλλαγής του πολιτικού σκηνικού γίνεται όλο και πιο πιθανό, σχεδόν βέβαιο πλέον, και το μόνο που μένει να δούμε είναι πόσο ριζική θα είναι αυτή η αλλαγή, μέγεθος το οποίο μέχρι ενός βαθμού εξαρτάται από όλους μας. Αυτό που επείγει όμως, είναι οι όποιες αλλαγές/ μεταρρυθμίσεις/ ανατροπές να μην περιοριστούν σε εφήμερες και επιφανειακές λύσεις, αλλά να είναι ολικές και να σπάσουν τα στενά ταξικά όρια στα οποία φαίνονται παγιδευμένες. Η παρούσα μπροσούρα αποτελεί έναν πολύ καλό οδηγό γι αυτό. Το δοκίμιο Απελευθέρωση των Ζώων και Κοινωνική Επανάσταση του Brian Dominick μετράει ήδη 15 χρόνια ζωής (πρώτη φορά εκδόθηκε σε έντυπη μορφή από την Critical Mess Media ατοα1995 υπό τον τίτλο Animal Liberation andasocialarevolution). Αυτό σημαίνει πως εκ των πραγμάτων σε κάποια σημεία του φυσιολογικά θα φανεί παρωχημένο στον αναγνώστη, τόσο πολιτικά όσο και σε κάποια ειδικά σημεία. Παρόλα αυτά, και ενώ φυσικά δεν μπορούμε να πούμε πως ταυτιζόμαστε με ό,τι παρατίθεται στις επόμενες σελίδες, το κείμενο δεν παύει να είναι μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα δουλειά και γενικότερα να παραμένει επίκαιρο. Επίσης, ο ιδιαίτερος και χαρισματικός τρόπος προσέγγισης του Brian στο ζήτημα, καθιστώντας την Απελευθέρωση των Ζώων και την Κοινωνική Επανάσταση έννοιες άρρηκτα συνδεδεμένες χωρίς να διαπραγματεύεται αυτή τη σύνδεση στο ελάχιστο, προωθεί το διάλογο μέσα στους ανατρεπτικούς κύκλους με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Ενώ ο Brian μιλάει στα πλαίσια ενός επαναστατικού πλάνου, εμείς, γνωρίζοντας τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής πραγματικότητας και βιώνοντας την οπισθοδρόμηση, τον αρνητισμό και τη μετριοπάθεια που επικρατεί στον ελληνικό ανατρεπτικό χώρο όσον αφορά το ζήτημα της απελευθέρωσης των ζώων, μέσα από αυτή τη μπροσούρα θέλουμε να καταστήσουμε σαφές πως ο βιγκανισμός είναι επιβεβλημένη πολιτική απόφαση και όχι διατροφική επιλογή, και χρήζει ανάλογης αντιμετώπισης. Αθήνα, Φθινόπωροi2010 1

4 Πρόλογος: Ακονίζοντας τα εργαλεία της επανάστασης Το να ενστερνιστεί κάποια το βιγκανισμό και να απέχει από την κατανάλωση και χρήση ζωικών προϊόντων δεν είναι ένα τέλος, αλλά μια αρχή μια νέα αρχή που παρέχει σε αυτή που τα ασκεί μια ευκαιρία να δει καθημερινές πραγματικότητες κάτω από ένα διαφορετικό φως. Ωστόσο, το να μιλήσει για το βασανισμό των μη ανθρώπινων ζώων και τα οφέλη ενός βίγκαν τρόπου ζωής είναι συχνά μια αποθαρρυντική κατάσταση για τη βίγκαν, γιατί χαρακτηριστικά η πρώτη αντίδραση του ακροατηρίου της είναι να διαφωνήσει. Οι πολέμιοι του βιγκανισμού λένε ότι ο τρόπος με τον οποίο οι βίγκανς βλέπουν τις σχέσεις ανθρώπων ζώων (δηλ. ριζοσπαστικά) είναι λάθος, και ότι, αυτό που διαφαίνεται στον ορίζοντα, είναι ένα σοβαρό κόστος για μια τέτοια κραυγαλέα κοινωνική ανυποταξία. Εν τέλει, προφητεύουν, πως το λάθος του βιγκανισμού θα γίνει προφανές και, τελικά, η ιδέα θα παραπεταχτεί. Κατά έναν παράξενο τρόπο, ωστόσο, οι επικριτές του βιγκανισμού είναι σωστοί. Μόνο αφού συνειδητοποιεί κάποια τι κάνει το βιγκανισμό «παράλογο», θα αντιληφθεί τον αληθινό συλλογισμό πίσω από αυτό που σημαίνει το να είσαι βίγκαν. Μόνο αφού αναρωτηθεί τι είναι αυτό που απεικονίζει το βιγκανισμό ως «λάθος» στα μάτια των μη βίγκαν, θα αποκτήσει κάποια την ικανότητα να εξετάσει επαρκώς τους λόγους που οδηγούν στην άρνηση της αποδοχής της βίαιης και αδικαιολόγητης μεταχείρισης των μη ανθρώπινων ζώων από τους ανθρώπους. Μόνο αφότου οι αρχές του βιγκανισμού εφαρμοστούν σε όλο το φάσμα της αδικίας συνολικά θα καταλάβει κάποια την ανάγκη ύπαρξης του βιγκανισμού. Είναι σωστοί επειδή ο απομονωμένος βιγκανισμός ανατρέπει το σκοπό για τον οποίο προορίζεται. Και αυτό συμβαίνει, καθώς η αποξένωση που βιώνει κάποια ως συνέπεια της ρήξης της με τις κοινωνικές συμβάσεις είναι συχνά αρκετή για να την κάνει να «αμφισβητήσει» τη δέσμευσή της στο βιγκανισμό. Σαν φιλοσοφία, ο βιγκανισμός αντιτίθεται σε ιδεολογίες που αγγίζουν τον πυρήνα της Δυτικής σκέψης. Εναντιωμένες στα παράλογα συστήματα πεποιθήσεων στα οποία οι κατεστημένοι θεσμοί κοινωνικοποιούν τους ανθρώπους για να «δέχονται», οι αρχές του βιγκανισμού προκαλούν τα ανεξάρτητα άτομα να αντιπαρατεθούν στο δόγμα με το οποίο έχουν μεγαλώσει και να κατασκευάσουν νέα ηθική και αξίες, βασισμένες στις αρχές της συμπόνοιας και της δικαιοσύνης. Η αντιπαράθεση στα υπάρχοντα συστήματα πεποίθησης, ωστόσο, είναι μια τρομαχτική ιδέα σε μια κοινωνία που έχει εθελοντικά επιστρατεύσει τον ίδιο της τον εαυτό στα κυρίαρχα κοινωνικά μοντέλα του κράτους. Εντούτοις, όπως ο Brian Dominick τόσο επιδέξια επεξηγεί στο ακόλουθο δοκίμιο, είναι ακριβώς αυτή η αντιπαράθεση που πρέπει να συμφωνήσουμε να κάνουμε εάν είμαστε ειλικρινείς στην επιδίωξη μιας αληθινής αξιολόγησης 2

5 αυτών που η κοινωνική απελευθέρωση έχει να προσφέρει. Στο σύνολο αυτής της διαδικασίας, ο βιγκανισμός είναι μόνο ένα στοιχείο στη σύνθετη δομή της κοινωνικής επανάστασης. Είναι υπό αυτή την οπτική που το δοκίμιο του Brian αγγίζει το μέγιστο του νοήματός του. Το Απελευθέρωση των Ζώων και Κοινωνική Επανάσταση είναι ένα συμπαγές πλαίσιο με σκοπό να μας βοηθήσει καθώς αρχίζουμε την προσπάθεια της αναγνώρισης του ρόλου που (οφείλουν να) παίζουν η συμπόνοια, η κριτική σκέψη, και ο ορθολογισμός στην ταυτόχρονη αναδόμηση και το μετασχηματισμό της κοινωνίας. Αμείλικτος στην αναζήτησή του να θέσει τους παροιμιώδεις τροχούς αυτού του μετασχηματισμού σε κίνηση, ο Brian μας πιέζει να αντιμετωπίσουμε τις καταπιεστικές ιδεολογίες που κρύβονται μέσα μας και να αποκαλύψουμε τους συνδέσμους τους στην αδικία που εισχωρεί σε κάθε σφαίρα της ύπαρξής μας. Είναι πεποίθηση του Brian ότι σε κάθε μια από εμάς έχουν δοθεί τα εργαλεία για να συναγάγει αυτά τα απαραίτητα συμπεράσματα. Δεν έχει σημασία εάν είσαι αναρχικός που προσεγγίζει τον βιγκανισμό, ή βίγκαν που προσεγγίζει τον αναρχισμό, ή τίποτα από τα δύο. Αυτό που απαιτείται είναι η προθυμία να ανασηκώσουμε τα μανίκια, να ακονίσουμε εκείνα τα εργαλεία και να αρχίσουμε να τα χρησιμοποιούμε, σε μια συντονισμένη προσπάθεια, για να αμφισβητήσουμε το μυωπικό όραμα της ανθρωπότητας για αυτό που αποτελεί μια δίκαιη κοινωνία. JosephiM.iSmith,iΝοέμβριος1995 Εισαγωγή: Οι Βιγκαναρχικοί Εδώ και κάποιο καιρό, η απελευθέρωση των ζώων και οι ακτιβιστές που αγωνίζονται στο όνομά της έχουν ανακατευτεί σε έντονες συζητήσεις και δράση. Αν και η θεωρία της απελευθέρωσης των ζώων και ο ακτιβισμός σπάνια είναι καλοδεχούμενοι ή παίρνονται στα σοβαρά από την επικρατούσα Αριστερά, πολλοί αναρχικοί αρχίζουν να αναγνωρίζουν τη ορθότητά τους, όχι μόνο ως έναν ισχυρό σκοπό, αλλά και ως πλήρη και αναγκαία πτυχή της ριζοσπαστικής θεωρίας και της επαναστατικής πρακτικής. Ενώ οι περισσότεροι άνθρωποι που αυτοαποκαλούνται αναρχικοί δεν έχουν ενστερνιστεί την απελευθέρωση των ζώων και τον αντίστοιχο τρόπο ζωής το βιγκανισμόαυξάνεται ο αριθμός των νέων αναρχικών που υιοθετούν οικολογικές και σχετικές με τα ζώα νοοτροπίες ως μέρος της γενικότερης πράξης (praxis) 1 τους. Παρομοίως, πολλοί βίγκανς και υποστηρικτές της απελευθέρωσης των ζώων επηρεάζονται από την αναρχική σκέψη και την πλούσια παράδοσή 1 Πράξις: Η συγχώνευση θεωρίας και πρακτικής ένας τρόπος ζωής συνειδητά βασισμένος στην κοινωνική θεωρία. 3

6 της. Αυτό αποδεικνύεται με την αυξανόμενη εχθρότητα κάποιων ακτιβιστών της απελευθέρωσης των ζώων προς το κρατιστικό, καπιταλιστικό, σεξιστικό, ρατσιστικό και ηλικιστικό 2 Κατεστημένο, το οποίο έχει κλιμακώσει την ένταση του πολέμου του όχι μόνο στα μη ανθρώπινα ζώα, αλλά και στους ανθρώπινους υπερασπιστές τους. Η σχετικά νέα κοινότητα των υποστηρικτών της απελευθέρωσης των ζώων γρήγορα αντιλαμβάνεται την ολότητα της δύναμης που τροφοδοτεί τη σπισιστική μηχανή που είναι η σύγχρονη κοινωνία. Καθώς αυτή η συνειδητοποίηση αυξάνεται, το ίδιο θα έπρεπε να γίνεται και με τη συγγένεια μεταξύ των υποστηρικτών της απελευθέρωσης των ζώων και των περισσότερο κοινωνικά προσανατολισμένων ομολόγων τους, των αναρχικών. Όσο περισσότερο αναγνωρίζουμε τα κοινά και την αλληλεξάρτηση των αγώνων μας, που κάποτε τα θεωρούσαμε αρκετά διακριτά μεταξύ τους, τόσο περισσότερο καταλαβαίνουμε τι πραγματικά σημαίνει απελευθέρωση και επανάσταση. Εκτός από το μακροπρόθεσμο όραμά μας, αναρχικοί και υποστηρικτές της απελευθέρωσης των ζώων έχουμε κοινή στρατηγική μεθοδολογία. Χωρίς να προσποιούμαι ότι είμαι σε θέση να μιλήσω για όλους, θα πω ότι εκείνοι τους οποίους θεωρώ αληθινούς αναρχικούς και υποστηρικτές της απελευθέρωσης των ζώων επιδιώκουν να πραγματοποιήσουν τα οράματά μας με οποιοδήποτε αποτελεσματικό μέσο. Καταλαβαίνουμε, αντίθετα με τις επικρατούσες αντιλήψεις για μας, ότι η αδικαιολόγητη καταστροφή και η βία δεν θα επιφέρουν την κατάληξη που επιθυμούμε. Αλλά αντίθετα από τους φιλελεύθερους και τους προοδευτικούς, των οποίων οι στόχοι περιορίζονται σε μεταρρυθμίσεις, είμαστε πρόθυμοι να αναγνωρίσουμε ότι η πραγματική αλλαγή θα επέλθει μόνο εάν προσθέσουμε καταστρεπτική δύναμη στο δημιουργικό μας μετασχηματισμό της καταπιεστικής κοινωνίας. Μπορούμε να χτίσουμε ό,τι θέλουμε, και πρέπει να είμαστε προνοητικοί όπου είναι δυνατόν. Αλλά επίσης καταλαβαίνουμε ότι μπορούμε να κάνουμε χώρο για ελεύθερη δημιουργία μόνο με την εξάλειψη όλων αυτών που εμποδίζουν την απελευθέρωσή μας. Είμαι βίγκαν επειδή έχω συμπόνοια για τα ζώα τα βλέπω ως πλάσματα που διέπονται από αξία όπως και οι άνθρωποι. Είμαι αναρχικός επειδή έχω την ίδια συμπόνοια για τους ανθρώπους, και επειδή αρνούμαι να αποδεχτώ συμβιβασμένες προοπτικές, ανεπαρκείς στρατηγικές και ξεπουλημένους στόχους. Σαν ριζοσπάστης, η προσέγγισή μου στην απελευθέρωση των ζώων και των ανθρώπων είναι χωρίς συμβιβασμό: απόλυτη ελευθερία για όλους, ή τίποτα. Σε αυτό το δοκίμιο επιθυμώ να καταδείξω ότι οποιαδήποτε προσέγγιση στην κοινωνική αλλαγή πρέπει να περιλαμβάνει μια κατανόηση όχι μόνο των κοινωνικών σχέσεων, αλλά και των σχέσεων μεταξύ των ανθρώπων και της φύσης, συμπεριλαμβανομένων των μη ανθρώπινων ζώων. 2 ΣτΜ: Ως ηλικισμός στο κείμενο αποδόθηκε ο όρος ageism, που δηλώνει τις διακρίσεις με βάση την ηλικία των ατόμων. 4

7 Ελπίζω επίσης να παρουσιάσω στο παρόν γιατί κάθε προσέγγιση στην απελευθέρωση των ζώων είναι ανέφικτη χωρίς μια εκτενή κατανόηση και εμβάθυνση στην κοινωνική επαναστατική προσπάθεια. Πρέπει όλοι να γίνουμε, εάν θέλετε, «βιγκαναρχικοί». Τι είναι η Κοινωνική Επανάσταση; Η «επανάσταση» είναι μια από αυτές τις λέξεις που το νόημα τους διαφέρει ανάλογα με τη χρήση που κάνει ο καθένας. Στην πραγματικότητα, μπορούμε μάλλον άνετα να πούμε πως δεν υπάρχουν ούτε δύο άνθρωποι που να μοιράζονται την ίδια ιδέα για το τι είναι πραγματικά η «επανάσταση». Αυτό, κατά τη γνώμη μου, είναι που κάνει την επανάσταση πραγματικά όμορφη. Όταν μιλάω για επανάσταση, αναφέρομαι σε ένα δραματικό κοινωνικό μετασχηματισμό. Αλλά η δική μου επανάσταση δεν ορίζεται από τις αντικειμενικές αλλαγές του κόσμου που υπάρχει γύρω μου όπως η καταστροφή του κράτους και του καπιταλισμού. Για μένα, αυτά είναι απλά συμπτώματα. Η ίδια η επανάσταση δεν μπορεί να βρεθεί έξω από εμάς. Είναι εξ ολοκλήρου εσωτερική και προσωπική. Κάθε άτομο έχει μια οπτική των πραγμάτων. Ο καθένας μας βλέπει τον κόσμο με διαφορετικό τρόπο. Όμως, η οπτική των περισσοτέρων ανθρώπων έχει διαμορφωθεί από την κοινωνία στην οποία ζουν. Η συντριπτική πλειοψηφία από εμάς βλέπουμε τον κόσμο και τους εαυτούς μας με έναν τρόπο καθορισμένο από τους θεσμούς που κυριαρχούν τις ζωές μας, δηλαδή την κυβέρνηση, την οικογένεια, το γάμο, την εκκλησία, τις εταιρίες, το σχολείο, κτλ. Ο καθένας από αυτούς τους θεσμούς, με τη σειρά τους, είναι γενικά κομμάτι αυτού που αποκαλώ το Καθεστώς μια οντότητα που υπάρχει αποκλειστικά και μόνο για να διαιωνίζει την εξουσία μιας σχετικής μειοψηφίας. Ωθούμενο από το πάθος αυτής της ελίτ για όλο και περισσότερη εξουσία, το Καθεστώς αναγκαστικά αντλεί εξουσία από τον υπόλοιπο κόσμο μέσω της καταπίεσης. Το Καθεστώς χρησιμοποιεί πολλούς τρόπους καταπίεσης οι περισσότεροι από τους οποίους είναι ευρέως γνωστοί αλλά σπάνια κατανοητοί, και η αντίσταση που βρίσκουν είναι ακόμα μικρότερη. Πρώτα απ όλα, έχουμε τον ταξισμό, που είναι οικονομική καταπίεση τον κρατισμό, ή αλλιώς την υποταγή τον ανθρώπων στην πολιτική εξουσία το σεξισμό και την ομοφοβία, καταπίεση που βασίζεται στην ετεροσεξουαλική (ανδρική) κυριαρχία ή πατριαρχία και το ρατσισμό, ένα γενικό όρο για την καταπίεση που βασίζεται στον εθνοκεντρισμό. Πέραν από αυτές τις γνωστές μορφές καταπίεσης, υπάρχει ο ηλικισμός, η κυριαρχία των ενηλίκων στα παιδιά και στους νέους ανθρώπους και τέλος οι μορφές καταπίεσης που είναι αποτέλεσμα του ανθρωποκεντρισμού, ο σπισισμός και η περιβαλλοντολογική 5

8 καταστροφή 3. Δια μέσου της ιστορίας, το Καθεστώς βασιζόταν σε αυτές τις καταπιεστικές δυναμικές 4 και αύξησε και συγκέντρωσε την εξουσία του εξαιτίας τους. Συνεπώς, κάθε μορφή καταπίεσης έχει γίνει αλληλεξαρτώμενη από τις άλλες. Η ανάμειξη αυτών των διαφορετικών καταπιεστικών δυναμικών είχε ως αποτέλεσμα την ενίσχυση και αλληλοσυμπλήρωσή τους τόσο σε ποικιλία όσο και σε δύναμη. Έτσι η δύναμη πίσω από αυτούς τους θεσμούς που μας έχουν κατασκευάσει κοινωνικά είναι η ίδια που υπάρχει πίσω από το ρατσισμό και το σπισισμό, το σεξισμό και τον ταξισμό, και ούτω καθεξής. Θα ήταν λοιπόν λογικό να υποθέσει κάποια, πως οι περισσότεροι από εμάς ως προϊόντα των καθεστωτικών θεσμών έχουμε κατασκευαστεί κοινωνικά να αναπαράγουμε αυτή την καταπίεση στους εαυτούς μας και στους άλλους. Η Επανάσταση είναι η διαδικασία όχι ένα γεγονός αμφισβήτησης των λαθεμένων σοφιών και αξιών με τις οποίες έχουμε κατηχηθεί, και αμφισβήτησης των πραγμάτων που μας έχουν μάθει να κάνουμε και να μην κάνουμε. Εμείς είμαστε ο εχθρός η καταστροφή των καταπιεστών που υπάρχουν μέσα μας θα είναι η επανάσταση το να βλέπουν τα κατασκευάσματά τους να διαλύονται στους δρόμους θα είναι απλά ένα (ευτυχές!) σημάδι ότι εξεγειρόμαστε μαζί, ενωμένοι, χωρίς περιορισμούς. Η κοινωνική επανάσταση είναι μια συλλογή εσωτερικών διαδικασιών. Ριζοσπαστική κοινωνική αλλαγή των αντικειμενικών συνθηκών μέσα στις οποίες ζούμε μπορεί να έρθει μόνο ως αποτέλεσμα μιας τέτοιας επανάστασης. Ριζοσπαστικός Βιγκανισμός Δύο ακόμα λέξεις, το νόημα των οποίων συχνά παρερμηνεύεται, είναι ο «ριζοσπαστισμός» και ο «βιγκανισμός». Η παρερμηνεία αυτών των όρων από κοντόφθαλμους και εγωκεντρικούς φιλελεύθερους, τους αφαίρεσαν τη δύναμη που είχαν αρχικά. Ξανά χωρίς να διεκδικώ το μονοπώλιο των «αληθινών» ορισμών, θα προσφέρω την προσωπική μου σημασία σε αυτούς τους όρους. Ο ριζοσπαστισμός (radicalism) και ο εξτρεμισμός δεν είναι συνώνυμα, αντίθετα με την άποψη που επικρατεί. Η λέξη «ριζοσπάστης» (radical) προέρχεται από το λατινικό «rad», που στην πραγματικότητα σημαίνει «ρίζα». Ο ριζοσπαστισμός δεν είναι η μέτρηση του βαθμού του ιδεολογικού 3 Υπάρχουν και άλλες μορφές διάκρισης, π.χ. η διάκριση εξαιτίας σωματικών αναπηριών, αλλά οι αδικίες που έχω αναφέρει είναι αυτές που πιο εμφανώς και άμεσα ενισχύουν το Καθεστώς. 4 Όμως δεν έχουν εκδηλωθεί από όλες τις κοινωνίες όπως έχουν εκδηλωθεί από από τη Δυτική κοινωνία σήμερα. 6

9 φανατισμού της δεξιάς ή της αριστεράς αλλά περιγράφει μια προσέγγιση των κοινωνικών προβλημάτων. Ο ριζοσπάστης, κυριολεκτικά μιλώντας, είναι κάποιος που ψάχνει τη ρίζα ενός προβλήματος ώστε να την χτυπήσει και να το λύσει. Οι ριζοσπάστες δεν περιορίζουν τους στόχους τους σε μεταρρυθμίσεις. Δεν είναι δική τους δουλειά να κάνουν παραχωρήσεις σε αυτούς που ψάχνουν εξιλαστήρια θύματα, ώστε να ελαφρύνουν τη δυστυχία που έρχεται από την καταπίεση. Αυτές είναι συνήθως δουλειές των φιλελεύθερων και των προοδευτικών. Παρόλο που αναγνωρίζουν πως υπάρχουν οφέλη στις μεταρρυθμίσεις, για τους ριζοσπάστες κανένα είδος νίκης δεν είναι ένα ικανοποιητικό τέλος ένα τέλος καθορισμένο ως μια επαναστατική αλλαγή στις ρίζες της καταπίεσης. Σύμφωνα με το δικό μου ορισμό, η απλή χορτοφαγία δεν είναι βιγκανισμός. Η άρνηση κατανάλωσης προϊόντων που προέρχονται από μη ανθρώπινα ζώα μπορεί να είναι ένας θαυμάσιος τρόπος ζωής άλλα δεν είναι από μόνο της βιγκανισμός. Η βίγκαν βασίζει τις επιλογές της σε μια ριζοσπαστική κατανόηση του τι είναι πραγματικά η καταπίεση των ζώων, και ο τρόπος ζωής της είναι άκρως ενημερωμένος και πολιτικοποιημένος. Για παράδειγμα, δεν είναι ασυνήθιστο αυτοαποκαλούμενοι βίγκανς να δικαιολογούν την κατανάλωση εμπορικών προϊόντων πολυεθνικών υποστηρίζοντας πως τα ζώα είναι αβοήθητα ενώ οι άνθρωποι όχι 5. Πολλοί χορτοφάγοι δεν μπορούν να δουν την εγκυρότητα των στόχων της ανθρώπινης απελευθέρωσης ή τους θεωρούν υποδεέστερους από εκείνους της απελευθέρωσης των ζώων επειδή τα ζώα δεν μπορούν μιλήσουν για λογαριασμό τους. Αυτό το σκεπτικό εκθέτει την άγνοια των φιλελεύθερων βίγκαν όχι μόνο σχετικά με την ανθρώπινη καταπίεση αλλά και τη βαθιά σχέση μεταξύ του καπιταλιστικού συστήματος και των εταιριών που καταπιέζουν ζώα 6. 5 Σε πολλές χώρες, οι άνθρωποι αποτρέπονται από το να ζητάνε ανθρώπινες συνθήκες εργασίας από τις στρατιωτικές δυνάμεις. Τη σημερινή εποχή, κάτι τέτοιο συμβαίνει επειδή οι λεγόμενες χώρες του «Τρίτου Κόσμου» ή τουλάχιστον οι ελίτ που τις κυβερνούν θέλουν να δελεάσουν επενδύσεις από τη Δύση. Αυτό επιτυγχάνεται καλύτερα επιδεικνύοντας τη συνδικαλιστική έλλειψη ως πολιτικό όπλο. Σε τέτοιες χώρες, η μεταχείριση των ανθρώπινων εργατικών «πόρων» είναι μετά βίας καλύτερη από αυτή των μη ανθρώπινων ζωικών «πόρων», εδώ στο σπίτι. Η απόκτηση ενός προιόντος εδώ στη Β. Αμερική που δημιουργήθηκε κάτω από αυτές τις συνθήκες, χρηματοδοτεί έμμεσα τη διαιώνιση αυτών των συνθηκών. Και αυτό δεν είναι πραγματικά βίγκαν. 6 Πολλοί αυτοαποκαλούμενοι βίγκανς σκέφτονται με αυτό τον τρόπο και αυτό είναι πραγματικά θλιβερό. Τους αποκαλώ «φιλελεύθερους βίγκανς» εδώ, απλά επειδή αν και δεν καταναλώνουν ζωικά προϊόντα, δεν έχουν κάνει με κανένα τρόπο μια ολιστική προσπάθεια να ελευθερώσουν τους εαυτούς τους από το να είναι καταπιεστές μέσα από τον τρόπο ζωής τους. Σε αυτό το σημείο, δεν υπάρχει διαφυγή από τις μαζικές αγορές του ύστερου καπιταλισμού. Εντούτοις, εδώ υπάρχει ένα σημείο συμβιβασμού στο οποίο μπορούμε να κατανοήσουμε τις συνέπειες των δράσεών μας, καθώς και να προσαρμόσουμε και να επανεστιάσουμε τους 7

10 Πολλοί άνθρωποι που αυτοαποκαλούνται βίγκαν και ακτιβιστές για τα δικαιώματα των ζώων, σύμφωνα με την δική μου εμπειρία, έχουν ελάχιστη ή καθόλου γνώση κοινωνικών επιστημών και συνήθως αυτά που «ξέρουν» για τις διασυνδέσεις μεταξύ κοινωνίας και μη ανθρώπινης φύσης είναι φορτωμένα με σφάλματα. Για παράδειγμα, δεν είναι ασυνήθιστο να ακούς βίγκαν να υποστηρίζουν πως η κατανάλωση ζώων προκαλεί την παγκόσμια πείνα. Άλλωστε, παραπάνω από το 80% των σιτηρών που παράγονται στις ΗΠΑ γίνονται τροφή για τα βοοειδή και αυτό θα ήταν παραπάνω από αρκετό για να τραφούν όλοι οι πεινασμένοι του κόσμου. Θα ήταν, λοιπόν, λογικό συμπέρασμα ότι το τέλος της κατανάλωσης ζώων από τους ανθρώπους στις ΗΠΑ θα έτρεφε πεινασμένους ανθρώπους κάπου αλλού. Ο βίγκαν γκουρού John Robbins φαίνεται να έχει αυτή την άποψη. Όμως είναι τελείως λάθος! Εάν οι Βορειοαμερικάνοι σταματούσαν να τρώνε κρέας από του χρόνου, είναι απίθανο έστω και ένας πεινασμένος άνθρωπος να τρεφόταν από τα νέα σιτηρά που φυτεύτηκαν σε αμερικάνικο έδαφος. Αυτό συμβαίνει επειδή το πρόβλημα της παγκόσμιας πείνας, όπως και αυτό του «υπερπληθυσμού», δεν είναι καθόλου αυτό που φαίνεται. Αυτά τα προβλήματα έχουν τη ρίζα τους όχι στη διαθεσιμότητα των πόρων, αλλά στη διανομή των πόρων. Οι ελίτ απαιτούν σπάνη μια στενά περιορισμένη προμήθεια πόρων για δύο βασικούς λόγους. Πρώτα απ όλα, η αγοραστική αξία των αγαθών πέφτει, ενώ τα αποθέματα αυξάνονται. Εάν τώρα, τα σιτηρά με τα οποία ταΐζονται τα ζώα της κτηνοτροφίας επρόκειτο να γίνουν ξαφνικά διαθέσιμα, η αλλαγή θα έριχνε την τιμή των σιτηρών πολύ χαμηλά, υπονομεύοντας το περιθώριο κέρδους. Οι ελίτ με επενδύσεις στην αγορά γεωργικών σιτηρών, τότε, έχουν άμεσα συμφέροντα σε αντιστοιχία με εκείνες τις ελίτ που κατέχουν τμήμα της αγοράς γεωργικών ζώων. Οι χορτοφάγοι τείνουν να νομίζουν ότι οι αγρότες λαχανικών και σιτηρών είναι αγαθοί ενώ όσοι εμπλέκονται με την κτηνοτροφία είναι επαίσχυντοι. Είναι γεγονός ωστόσο ότι τα λαχανικά είναι εμπόρευμα, και όσοι έχουν οικονομικά συμφέροντα από τη βιομηχανία λαχανικών δεν θέλουν να κάνουν τα προϊόντα τους διαθέσιμα εάν αυτό σημαίνει περισσότερη παραγωγή για λιγότερο κέρδος. Δεύτερον, η εθνική και παγκόσμια διανομή τροφίμων είναι ένα πολιτικό εργαλείο. Οι κυβερνήσεις και οι διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί χειρίζονται προσεκτικά τα τρόφιμα και τις παροχές νερού για να ελέγχουν ολόκληρους πληθυσμούς. Κατά καιρούς, το φαγητό μπορεί να παρακρατηθεί από τους πεινασμένους ανθρώπους για να παραμείνουν αδύναμοι και υπάκουοι. Άλλες φορές η διάταξη αυτή αποτελεί μέρος μιας στρατηγικής που αποσκοπεί στο να κατευνάσει ανήσυχους πληθυσμούς που βρίσκονται στα πρόθυρα της εξέγερσης. Γνωρίζοντας όλα αυτά, καθίσταται εύλογο να υποθέσουμε ότι η τρόπους ζωής μας αναλόγως. Υπάρχουν και άλλοι τρόποι για να περιοριστεί η βίαιη κατανάλωση πέραν της χορτοφαγίας. Είσαι ό,τι καταναλώνεις. 8

11 κυβέρνηση των ΗΠΑ που ελέγχεται, πολύ σφικτά, από ιδιωτικά συμφέροντα, θα επιδοτήσει τη μη παραγωγή σιτηρών, προκειμένου να «σώσει τη βιομηχανία από την κατάρρευση». Οι αγρότες πιθανόν θα πληρώνονταν για να μην καλλιεργούν σιτηρά ή ακόμα και να καταστρέψουν τις σοδειές τους. Δεν είναι αρκετό να μποϊκοτάρεις την βιομηχανία κρέατος και να ελπίζεις ότι οι πόροι θα αναδιανεμηθούν για να ταΐσουν τους πεινασμένους. Πρέπει να δημιουργήσουμε ένα σύστημα το οποίο πράγματι να ανταποκρίνεται στις ανθρώπινες ανάγκες, πράγμα που συνεπάγεται κοινωνική επανάσταση. Αυτή είναι μόνο μια από τις πολλές διασυνδέσεις μεταξύ της εκμετάλλευσης των ζώων και των ανθρώπων, αλλά επεξηγεί καλά την ανάγκη για ολική επανάσταση. Μια επανάσταση στη σχέση μεταξύ ανθρώπων και ζώων είναι στενά εστιασμένη, και στην πραγματικότητα, αποτρέπεται από την ίδια τη φύση της σύγχρονης κοινωνίας. Ένας λόγος που τα ζώα γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης είναι ότι η κακοποίηση τους είναι κερδοφόρα. Οι χορτοφάγοι τείνουν να το καταλαβαίνουν αυτό. Αλλά η βιομηχανία του κρέατος (περιλαμβανομένων των γαλακτοκομικών, της ζωοτομίας, κλπ) δεν είναι μια απομονωμένη οντότητα. Η βιομηχανία του κρέατος δεν θα καταστραφεί μέχρι να καταστραφεί ο αγοραίος καπιταλισμός, γιατί είναι ο τελευταίος που προσφέρει την ώθηση και το κίνητρο στην πρώτη. Και για τους καπιταλιστές, η προοπτική του εύκολου κέρδους από την εκμετάλλευση των ζώων είναι ακαταμάχητη. Το κίνητρο του κέρδους δεν είναι ο μόνος κοινωνικός παράγοντας που ενθαρρύνει την εκμετάλλευση των ζώων. Πράγματι, τα οικονομικά είναι μόνο μια μορφή κοινωνικής σχέσης. Έχουμε επίσης πολιτικές, πολιτιστικές και διαπροσωπικές σχέσεις, κάθε μια από τις οποίες μπορεί να καταδειχθεί για να επηρεάσει την αντίληψη ότι τα ζώα υπάρχουν για να χρησιμοποιούνται από τον άνθρωπο. Η Χριστιανική Βίβλος, και οι Δυτικές θρησκείες γενικά, είναι γεμάτες αναφορές στο υποτιθέμενο «ελέω Θεού» δικαίωμα του ανθρώπου για τη χρήση των μη ανθρώπινων ομολόγων μας για τις ανάγκες μας. Αυτή τη στιγμή της ιστορίας, είναι παράλογο για οποιονδήποτε έστω και να πιστεύει ότι οι άνθρωποι χρειάζεται να εκμεταλλεύονται ζώα. Υπάρχουν ελάχιστα πράγματα που μπορούμε να κερδίσουμε από το βασανισμό των μη ανθρώπινων ζώων. Αλλά ο Θεός υποτίθεται ότι είπε ότι μπορούμε να τα χρησιμοποιούμε, οπότε συνεχίζουμε να το κάνουμε, παρά το γεγονός πως έχουμε εξελιχθεί και έχουμε ξεπεράσει κάθε πραγματική ανάγκη που ίσως κάποτε είχαμε από αυτά. Οι ζωοτόμοι υποστηρίζουν ότι μπορούμε να μάθουμε από τα μη ανθρώπινα ζώα, και χρησιμοποιούν αυτό τον ισχυρισμό για να υποστηρίξουν το βασανισμό και τη δολοφονία αισθανόμενων πλασμάτων. Οι ριζοσπάστες πρέπει να αντιληφθούν, όπως κάνουν οι βίγκανς, ότι το μόνο πράγμα που μπορούμε να μάθουμε από τα ζώα είναι πώς να ζούμε σε μια υγιή σχέση με το περιβάλλον μας. Πρέπει να παρατηρούμε τα ζώα στο φυσικό τους 9

12 περιβάλλον και όπου είναι δυνατόν να μιμηθούμε τη σχέση τους με το περιβάλλον. Μια τέτοια αντίληψη αρμονίας ανάμεσα σε ανθρώπους και φύση, μια μέρα θα σώσει και θα προσθέσει αξία σε περισσότερες ζωές από όσες θα προσέθετε ποτέ η εύρεση θεραπείας για τον καρκίνο μέσα από την «επιστήμη» του βασανισμού των ζώων. Εν τέλει, η ρίζα των περισσότερων καρκίνων είναι η κακομεταχείριση της φύσης από ανθρώπους. Κανένας ριζοσπάστης δεν θα περιμένει ότι η λύση σ ένα τέτοιο πρόβλημα θα βρεθεί μέσα από τη συνέχιση της καταστροφής της φύσης, δηλαδή, με τον πειραματισμό στα ζώα. Οι συσχετίσεις μεταξύ σπισισμού και ρατσισμού ανάμεσα στη μεταχείριση των ζώων και των έγχρωμων ανθρώπων έχουν αναλυθεί ρητά (και γραφικά) στο βιβλίο της Marjorie Spiegel «The Dreaded Comparison: Human and Animal Slavery», η οποία έξυπνα αναπτύσσει καταπληκτικές συγκρίσεις μεταξύ της μεταχείρισης των ζώων από τους ανθρώπους και των «κατώτερων φυλών» από τους λευκούς, υποστηρίζοντας ότι «είναι χτισμένες γύρω από την ίδια βασική σχέση αυτή μεταξύ καταπιεστών και καταπιεσμένων». Όπως παραθέτει η Spiegel, η μεταχείριση των μη λευκών από τους λευκούς είναι ιστορικά αναπάντεχα όμοια με αυτή των μη ανθρώπων από τους ανθρώπους. Το να αποφασιστεί πως η μια καταπίεση είναι έγκυρη ενώ η άλλη όχι, περιορίζει συνειδητά την κατανόηση κάποιου για τον κόσμο σημαίνει πως κάποιος παγιδεύεται σε μια εθελοντική άγνοια, τις περισσότερες φορές για την προσωπική του ευκολία. «Ένας σκοπός κάθε φορά», λέει ο μονιστής 7 στοχαστής, σαν αυτές οι αλληλένδετες δυναμικές να μπορούν να αποστειρωθούν και να αποσπαστούν η μια από την άλλη. Η αρσενική κυριαρχία με τη μορφή της πατριαρχίας και του σπισισμού που επήλθε από τον ανθρωποκεντρισμό, έχει εκτεθεί με ποιητική σαφήνεια από την Carol Adams στο βιβλίο της: «The Sexual Politics of Meat». Ο φεμινισμός και ο βιγκανισμός έχουν πολλά κοινά, και το ένα έχει να διδάξει και να διδαχτεί πολλά απ το άλλο. Μετά τη μελέτη συγκεκριμένων συγκρίσεων μεταξύ της πατριαρχικής προοπτικής και της μεταχείρισης των ζώων, η Adams περιγράφει και καλεί για αναγνώριση της βαθιάς σχέσης μεταξύ του βίγκαν και του φεμινιστικού τρόπου ζωής. Μια σύγκριση μεταξύ των διαπροσωπικών σχέσεων και των σχέσεων μεταξύ ανθρώπων και ζώων η οποία δεν έχει μελετηθεί σε βάθος, με βάση αυτά που γνωρίζω, περιλαμβάνει τη μεταχείριση των παιδιών και των νέων από τους ενήλικους, όπως και τη μεταχείριση των ηλικιωμένων από τους ενήλικους. Στην κάθε περίπτωση, το καταπιεσμένο άτομο λαμβάνεται ως ένα άτομο που δεν είναι σε θέση να αντιπροσωπεύσει πλήρως τις πράξεις του. Για παράδειγμα, τα παιδιά και οι γέροι άνθρωποι θεωρούνται αδύναμοι και ανίκανοι (ανεξάρτητα από την πραγματική τους δυνατότητα για υπευθυνότητα). Ο ηλικισμός έχει της ρίζες του σε κάτι που εγώ αποκαλώ ενηλικοκρατία, η 7 Μονισμός: Κάθε κοινωνική θεωρία που δίνει έμφαση σε μια μορφή καταπίεσης, ως σημαντικότερη από μια άλλη μια μονοθεματική προσέγγιση της επανάστασης. 10

13 οποία αναφέρεται στην ιδέα ότι η ενηλικιότητα κατέχει συγκεκριμένη ποιότητα ευθύνης η οποία δεν βρίσκεται στους ηλικιωμένους ή στα παιδιά. Όπως τα ζώα, όσοι καταπιέζονται λόγο ηλικισμού αντιμετωπίζονται σαν αντικείμενα που δεν έχουν ατομικό χαρακτήρα και αξία. Τους εκμεταλλεύονται όποτε είναι δυνατόν, τους κακομαθαίνουν όταν τους βρίσκουν «χαριτωμένους», αλλά σχεδόν πότε δεν τους δίνεται ο σεβασμός που δίνεται στους ενήλικους ανθρώπους. Αυτά τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα ζώα είναι ζωντανά, σκεπτόμενα, αισθανόμενα πλάσματα χαμένα στην αναζήτηση των ενηλίκων για κυριαρχία και δύναμη. Όπως η πατριαρχία, η ενηλικοκρατία δεν απαιτεί επίσημη ιεραρχία: διακηρύττει τη δεσπόζουσα θέση της, πείθοντας τα θύματα της ότι έχουν πράγματι λιγότερη αξία σε σχέση με τους ενήλικους καταπιεστές τους. Οι μη άνθρωποι, επίσης, μπορούν εύκολα να ακυρωθούν. Απλά το να τους στερήσουν κάθε ελευθερία να αναπτύξουν ατομικό χαρακτήρα αποτελεί σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το κράτος είναι με το μέρος αυτών που εκμεταλλεύονται τα ζώα. Με ελάχιστες εξαιρέσεις, ο νόμος είναι αναμφισβήτητα εναντίον των ζώων. Αυτό αποδεικνύεται τόσο από τις επιδοτήσεις της κυβέρνησης στις βιομηχανίες κρέατος και γαλακτοκομικών, στη ζωοτομία 8 και στη χρήση μη ανθρώπων για στρατιωτικούς σκοπούς, όπως και από την εναντίωσή της σ όσους εναντιώνονται στη βιομηχανία εκμετάλλευσης των ζώων. Ο πολιτικός δεν θα καταλάβει ποτέ γιατί το κράτος πρέπει να προστατέψει τα ζώα. Στην τελική, κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής θεωρεί αποδεκτή και ευνοεί την εκμετάλλευση τους. Μια δράση στο πλαίσιο των παρόντων «συμφερόντων» των (ανθρώπινων) εκλογικών περιφερειών θα μεταφράζεται πάντα, όσο παράλογο κι αν είναι, σε δράση ενάντια στα συμφέροντα του ζωικού βασιλείου, μιας τεράστιας εκλογικής περιφέρειας η οποία δεν έχει λάβει ακόμα δικαίωμα ψήφου. Αλλά, ρωτάει ο αναρχικός, αν σε κάθε ζώο χορηγούταν δικαίωμα ψήφου, και επιβεβαίωναν την ανάγκη για την προστασία τους μέσω της ψήφου, τότε θα είχαμε μια καλύτερη κοινωνία; Αυτό σημαίνει: Θέλουμε πραγματικά το κράτος να σταθεί ανάμεσα στους ανθρώπους και τα ζώα, ή θα πρέπει καλύτερα να εξαλείψουμε την ανάγκη μας για ένα τέτοιο εμπόδιο; Οι περισσότεροι θα συμφωνούσαν πως το να αποφασίσουν οι άνθρωποι ενάντια στην κατανάλωση ζώων χωρίς να πιεστούν για κάτι τέτοιο, θα ήταν η ιδανική επιλογή. Εξάλλου, εάν η ποτοαπαγόρευση προκάλεσε τόσο έγκλημα και βία, φανταστείτε τι κοινωνική διαμάχη θα προκαλούσε η απαγόρευση του κρέατος! Ακριβώς όπως ο Πόλεμος των Ναρκωτικών δεν θα κάνει ποτέ κοίλωμα στα προβλήματα που έφεραν η εξάρτηση από τα χημικά και ο σχετικός με αυτήν «υπόκοσμος», κανένας νόμιμος Πόλεμος κατά του Κρέατος δεν θα περιορίσει την εκμετάλλευση των ζώων το μόνο που θα κάνει είναι να προκαλέσει ακόμα περισσότερα προβλήματα. Οι ρίζες αυτού 8 Ζωοτομία: Η πρακτική των πειραματισμών σε ζώα μέσω επεμβάσεων και άλλων μορφών εξαναγκαστικών βασανιστηρίων. 11

14 του είδους προβλημάτων είναι στην κοινωνικά δημιουργημένη και ενισχυμένη επιθυμία τους να παράγουμε και να καταναλώνουμε πράγματα που δεν χρειαζόμαστε πραγματικά. Τα πάντα στη σημερινή μας κοινωνία μάς λένε ότι «χρειαζόμαστε» ναρκωτικά και κρέας. Αυτό που χρειαζόμαστε πραγματικά είναι να καταστρέψουμε αυτή την κοινωνία! Η βίγκαν πρέπει να προχωρήσει πέρα από τη μονιστική κατανόηση της μη ανθρώπινης καταπίεσης και να κατανοήσει τις ρίζες της στις ανθρώπινες κοινωνικές σχέσεις. Επίσης, πρέπει να επεκτείνει και τον αντιστασιακό τρόπο ζωής της σε μια αντίσταση κατά της ανθρώπινης καταπίεσης. Η Βία στην Καθημερινότητα Η κοινωνία μας, λίγοι θα διαφωνήσουν, είναι μια κοινωνία που βασίζεται εκτενώς στη βία. Φαίνεται ότι όπου και να στραφούμε υπάρχει βία, μια αντίληψη που αυξάνεται εκθετικά από τις εικόνες των ελεγχόμενων από τις εταιρίες μίντια. Αυτή η βία, ως τμήμα του πολιτισμού και της ίδιας της ύπαρξής μας, αναμφισβήτητα έχει βαθιά επίδραση επάνω μας, την έκταση της οποίας μπορούμε μόνο να ελπίζουμε ότι κάποτε θα κατανοήσουμε πραγματικά. Οι δέκτες της βίας φυσικά υποφέρουν μια σφοδρή αποδυνάμωση. Επειδή η δύναμη είναι μια κοινωνική έννοια, εμείς ως άνθρωποι δεν κατανοούμε κατ ανάγκη τι σημαίνει για εμάς. Όταν αντιλαμβανόμαστε μια απώλεια δύναμης, μια από τις τυπικές μας αντιδράσεις είναι να επιβεβαιώνουμε πόσο λίγη δύναμη μας έχει απομείνει. Εφόσον έχουμε εσωτερικεύσει τις επιπτώσεις της καταπίεσής μας, τις κουβαλάμε μαζί μας, συχνά μόνο και μόνο για να γίνουμε οι ίδιοι θύτες. Είναι μια θλιβερή πραγματικότητα το ότι τα θύματα συχνά γίνονται αυτουργοί, ειδικά επειδή θυματοποιούνται οι ίδιοι. Όταν η θυματοποίηση παίρνει τη μορφή της φυσικής βίας, συχνά μεταφράζεται σε ακόμη περισσότερη βία. Έχοντας αυτά κατά νου, μπορούμε να δούμε καθαρά γιατί η κακομεταχείριση των ζώων είτε η άμεση, όπως στην περίπτωση των κατοικίδιων, είτε η έμμεση, όπως στη διαδικασία της κρεοφαγίας συσχετίζεται με την κοινωνική βία. Οι άνθρωποι που υφίστανται οι ίδιοι κακομεταχείριση τείνουν να κακομεταχειρίζονται άλλους, και τα ζώα συγκαταλέγονται στα πιο εύκολα και ανυπεράσπιστα θύματα. Αυτό εκθέτει ακόμη ένα λόγο για τον οποίο η κοινωνική καταπίεση πρέπει να καταπολεμηθεί από αυτούς που ενδιαφέρονται για την ευημερία των ζώων. Επιπλέον, αυτή η δυναμική δράσης αντίδρασης δουλεύει και προς τις δύο κατευθύνσεις. Έχει καταδειχθεί ότι αυτοί που είναι βίαιοι προς τα ζώα και πάλι άμεσα ή έμμεσα είναι επίσης πιο πιθανό να είναι βίαιοι προς άλλους ανθρώπους. Οι άνθρωποι που τρέφονται με χορτοφαγική δίαιτα, για παράδειγμα, είναι χαρακτηριστικά λιγότερο βίαιοι από εκείνους που τρέφονται 12

15 με κρέας. Οι άνθρωποι που κακομεταχειρίζονται τα κατοικίδιά τους δύσκολα σταματούν εκεί τα παιδιά τους και οι σύντροφοί τους συνήθως ακολουθούν. Είναι παράλογο να σκεφτεί κάποιος πως μια κοινωνία που καταπιέζει μη ανθρώπινα ζώα, μπορεί να σταθεί ικανή να γίνει μια κοινωνία που δεν καταπιέζει ανθρώπους. Συνεπώς, η αναγνώριση της καταπίεσης των ζώων γίνεται προϋπόθεση της ριζοσπαστικής κοινωνικής αλλαγής. Η Αποξένωση στην Καθημερινότητα Όπως υποστηρίζει η ριζοσπαστική οπτική, στη ρίζα της καταπίεσης, βρίσκεται η αποξένωση. Οι άνθρωποι είναι κοινωνικά πλάσματα. Έχουμε τη δυνατότητα να αισθανόμαστε συμπόνοια. Έχουμε τη δυνατότητα να κατανοούμε ότι υπάρχει κάποια κοινωνική ευημερία, ένα κοινό καλό. Επειδή μπορούμε να αναπτύξουμε ενσυναίσθηση απέναντι σε άλλους, εκείνοι που θέλουν να μας στρέψουν τον ένα ενάντια στον άλλο ως κοινωνίες, κοινότητες και ανεξάρτητα άτομα, ή ως ανθρώπους απέναντι στη φύση, πρέπει να μας αποξενώσουν από τα αποτελέσματα των πράξεών μας. Είναι δύσκολο να πειστεί ένα άνθρωπος να κάνει κάποιον άλλο να υποφέρει. Είναι δύσκολο ακόμη και το να πειστεί ένας άνθρωπος να βλάψει ένα μη ανθρώπινο ζώο χωρίς λόγο, ή να συνεισφέρει άμεσα στην καταστροφή του ίδιου του φυσικού του περιβάλλοντος. Όταν μια κοινωνία οδηγείται σε πόλεμο με κάποια άλλη, αποτελεί επιταγή το ότι οι ηγέτες της κάθε μιας κοινωνίας πείθουν «τις μάζες» ότι ο αντίπαλος πληθυσμός είναι επαίσχυντος και υπάνθρωποι. Επιπλέον, οι ηγέτες πρέπει να αποκρύψουν από τον κόσμο τις πραγματικές συνέπειες του πολέμου: τη μαζική βία, την καταστροφή και την αιματοχυσία. Ο πόλεμος είναι κάτι που γίνεται κάπου αλλού, μας λένε, και εκείνοι οι «ξένοι» που πεθαίνουν το αξίζουν. Οι δυναμικές της καταπίεσης στις κοινωνικές σχέσεις είναι πάντοτε βασισμένες σε μια διχοτομία της μορφής εμείς/αυτοί, με τους καταπιεστές να θεωρούνται ξεκάθαρα διακριτοί από τους καταπιεζόμενους. Για τους καταπιεστές το «εμείς» είναι υπέρτατο και πλεονεκτικό. Οι ευημερούντες «καταλαβαίνουν» ότι τα πλούτη τους αποκτώνται με «τίμιες» και «δίκαιες» μεθόδους. Για παράδειγμα, τόσο οι καταπιεστές όσο και οι καταπιεζόμενοι οδηγούνται στην πεποίθηση πως είναι η ανικανότητα και η ανεπάρκεια των φτωχών που τους κρατάει χαμηλά. Δεν υπάρχει αναγνώριση του γεγονότος ότι το οικονομικό πλεονέκτημα αυτομάτως ωθεί την ανισότητα. Απλά δεν υπάρχει επάρκεια όταν σε κάποιους επιτρέπεται να παίρνουν περισσότερα από αυτό που αντιστοιχεί στο ισοκατανεμημένο μερίδιό τους. Αλλά οι εύποροι είναι αποξενωμένοι από αυτό το αυτονόητο πράγμα. Είναι υποχρεωμένοι να είναι, αλλιώς δεν θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την αδικία στην οποία συνεισφέρουν. Ισχύει το ίδιο για οποιαδήποτε καταπιεστική δυναμική. Πρέπει να ισχύει. 13

16 Η βίγκαν κατανοεί ότι η ανθρώπινη εκμετάλλευση και κατανάλωση των ζώων υποστηρίζεται από την αποξένωση. Οι άνθρωποι δεν θα μπορούσαν να ζήσουν όπως τώρα δηλαδή εις βάρος και από τα δεινά των ζώων εάν κατανοούσαν τα πραγματικά συνεπακόλουθα αυτής της κατανάλωσης. Αυτός είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο ο ύστερος καπιταλισμός έχει απομακρύνει εντελώς τον καταναλωτή από τη διαδικασία της παραγωγής. Ο βασανισμός συνεχίζεται κάπου αλλού, πίσω από (ερμητικά) κλειστές πόρτες. Εάν επιτρεπόταν η ανάπτυξη της ενσυναίσθησης για τα θύματα της σπισιστικής καταπίεσης, οι άνθρωποι δεν θα μπορούσαν να συνεχίσουν τις ζωές τους με τον παροντικό τρόπο. Οι άνθρωποι πρέπει να κρατηθούν αποξενωμένοι από την απλή λογική που υπάρχει πίσω από το βιγκανισμό. Προκειμένου να διατηρηθεί μια διχοτομία του τύπου εμείς/αυτοί, μεταξύ ανθρώπου και «ζώου» (λες και εμείς οι ίδιοι δεν είμαστε ζώα!), δεν μας επιτρέπεται να ακούμε βασικά επιχειρήματα υπέρ της υπέρβασης αυτού του εσφαλμένου δυϊσμού. Μας λένε ότι οι άνθρωποι μπορούν να χρησιμοποιούν περίπλοκη γλωσσολογία και πολυσύνθετους τύπους συλλογισμού. Οι μη άνθρωποι δεν μπορούν. Οι άνθρωποι είναι ο κόσμος, οτιδήποτε άλλο είναι στην καλύτερη περίπτωση κτήνος. Τα ζώα καθίστανται κατώτερα από τον άνθρωπο όχι από τη φύση αλλά από την ενεργή απανθρωποποίηση (dehumanization), μια διαδικασία στην οποία οι άνθρωποι συνειδητά υποβαθμίζουν την αξία των ζώων. Στο κάτω κάτω, η αδυναμία ομιλίας ή σκέψης με μια «πεφωτισμένη» ικανότητα, δεν εκθέτει τα βρέφη και τους ανθρώπους με σοβαρή διανοητική υστέρηση στη βία που υφίστανται οι μη άνθρωποι κατά εκατομμύρια καθημερινά. Ας το παραδεχτούμε, η διχοτομία μεταξύ ανθρώπου και ζώου είναι μάλλον αυθαίρετη παρά επιστημονική. Δεν διαφέρει σε τίποτε από αυτή που τέθηκε μεταξύ «λευκών» και «μαύρων» ή «κόκκινων» ή «κίτρινων» μεταξύ ενήλικα και παιδιού μεταξύ άντρα και γυναίκας μεταξύ ετεροφυλόφιλου και ομοφυλόφιλου ντόπιου και ξένου. Οι γραμμές χαράσσονται χωρίς προσοχή αλλά με δόλια πρόθεση, και εμείς υφιστάμεθα τη μηχανική των θεσμών που μας ανέθρεψαν ώστε να πιστεύουμε ότι εμείς βρισκόμαστε από τη μια πλευρά της γραμμής, και ότι αυτή η γραμμή είναι μια λογική αφετηρία. Στην καθημερινότητα, αποξενωνόμαστε από τα αποτελέσματα των πιο βασικών μας δράσεων. Όταν αγοράζουμε ένα διατροφικό προϊόν στο μπακάλικο, μπορούμε να διαβάσουμε τη λίστα με τα συστατικά του και συνήθως να διακρίνουμε αν έχουν δολοφονηθεί ή/και βασανιστεί ζώα κατά την παραγωγική διαδικασία. Τι μπορούμε όμως να μάθουμε για τους ανθρώπους που έφτιαξαν το προϊόν; Πληρώθηκαν οι γυναίκες λιγότερο από τους άντρες; Ταπεινώθηκαν μαύροι από λευκούς πάνω στο πάτωμα του εργοστασίου; Καταπνίχθηκε μια προσπάθεια συλλογικοποίησης ή κολλεκτιβοποίησης μεταξύ των εργαζομένων; Σφαγιάστηκαν εκατοντάδες απεργοί στη γραμμή παραγωγής επειδή ζήτησαν ένα βιώσιμο μισθό; Όταν εγώ, ως αρσενικό, αντιτίθεμαι σε μια γυναίκα, ή σε κάποιον 14

17 μικρότερης ηλικίας από εμένα, είμαι κυριαρχικός και αυταρχικός όπως έχω καθοριστεί από μια πατριαρχική κοινωνία; Βλέπω τον εαυτό μου, ως «λευκό» άτομο (ακόμη και υποσυνείδητα), ως «ανώτερο» από τους «μαύρους»; Πράγματι, βλέπω τους έγχρωμους ανθρώπους σαν να είναι κατά κάποιο τρόπο εγγενώς διαφορετικοί από εμένα; Αυτές είναι ερωτήσεις τις οποίες δεν ενθαρρυνόμαστε να θέσουμε στον εαυτό μας. Όμως πρέπει. Προκειμένου να ξεπεράσουμε την αποξένωση, πρέπει να είμαστε σε κριτική επαγρύπνηση όχι μόνο για τον κόσμο γύρω μας, αλλά για τις δικές μας ιδέες, οπτικές και πράξεις. Αν θέλουμε να εξαλείψουμε τους καταπιεστές μέσα στο κεφάλι μας, πρέπει διαρκώς να θέτουμε σε αμφισβήτηση τις πεποιθήσεις και τις παραδοχές μας. Πρέπει να ρωτάμε τους εαυτούς μας ως άτομα, ποιες είναι οι επιπτώσεις των πράξεών μου, όχι μόνο για τους γύρω μου, αλλά και για το φυσικό μου περιβάλλον; Ως το βασικό συστατικό της διαιώνισης της καταπίεσης, όλη η αποξένωση πρέπει να καταστραφεί. Όσο μπορούμε και αγνοούμε τα δεινά στο σφαγείο και στο εργαστήριο του ζωοτόμου, μπορούμε να αγνοούμε και τις συνθήκες στην ύπαιθρο του Τρίτου Κόσμου, τα αστικά γκέτο, τα νοικοκυριά στα οποία επικρατεί βάναυση μεταχείριση, την αυταρχική σχολική αίθουσα, και πάει λέγοντας. Η ικανότητα του να αγνοεί κάποιος κάποια καταπίεση είναι η ικανότητα του να αγνοεί και κάθε άλλη καταπίεση. Η Επαναστατική Προσπάθεια Η κατανόηση των εαυτών μας και της σχέσης μας με τον κόσμο γύρω μας δεν είναι παρά το πρώτο βήμα προς την επανάσταση. Πρέπει στη συνέχεια να εφαρμόσουμε αυτά που έχουμε κατανοήσει σε ένα πρακτικό πρόγραμμα δράσης. Όταν μιλάω για δράση, δεν αναφέρομαι απλά σε εβδομαδιαία ή μηνιαία γεγονότα όπου εμείς, σε συνεργασία με μια οργανωμένη ομάδα, εκφράζουμε τα πιστεύω μας σε μια διαδήλωση, ή όταν εκτελούμε μια σχεδιασμένη επιδρομή σε κάποιες εγκαταστάσεις καταπίεσης. Η δράση δεν είναι τόσο περιορισμένη. Μπορεί να υπάρχει στην καθημερινότητά μας, σε συνηθισμένες και σε όχι τόσο συνηθισμένες δραστηριότητες. Όταν υποστηρίζουμε τα πιστεύω μας μιλώντας ανοιχτά σε μια συζήτηση, στη δουλειά, στο δείπνο, δρούμε. Στην πραγματικότητα, είτε το αντιλαμβανόμαστε είτε όχι, οτιδήποτε κάνουμε είναι μια δράση ή μια σειρά δράσεων. Αναγνωρίζοντας αυτό το γεγονός, καθίσταται δυνατό να μετατρέψουμε τις καθημερινές μας ζωές από καταπιεσμένες και αποξενωμένες σε ισορροπημένες και επαναστατικές. Ο ρόλος του επαναστάτη είναι απλός: κάνε τη ζωή σου να είναι μοντέλο μικρής κλίμακας της εναλλακτικής, επαναστατικής κοινωνίας που οραματίζεσαι. Είσαι μια μικρογραφία του κόσμου γύρω σου και ακόμα και οι πιο βασικές δράσεις σου επηρεάζουν το γενικότερο κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο συμμετέχεις. Κάνε τις επιδράσεις αυτές θετικές και ριζοσπαστικές στη 15

18 φύση τους. Η επανάσταση πρέπει να γίνει μέρος του τρόπου ζωής μας, οδηγούμενη από το όραμα και συντηρούμενη από τη συμπόνοια. Κάθε σκέψη που σκεφτόμαστε, κάθε λέξη που λέμε, κάθε δράση που κάνουμε πρέπει να έχει τις ρίζες της στη ριζοσπαστική πράξη (praxis). Πρέπει να απελευθερώσουμε τις επιθυμίες μας μέσα από τη συνεχή κριτική αυτού που έχουμε διδαχθεί να σκεφτόμαστε, και μέσα από τη διαρκή αναζήτηση αυτού που πραγματικά θέλουμε. Όταν οι επιθυμίες μας γίνουν γνωστές, πρέπει να δράσουμε για το συμφέρον τους. Αφού αναγνωρίσουμε το πως λειτουργεί η κοινωνία μας, και αποφασίσουμε τι ουσιαστικά θέλουμε, πρέπει να αρχίσουμε να αποξηλώνουμε το παρόν και να συναρμολογούμε το μέλλον και πρέπει να κάνουμε αυτές τις ενέργειες ταυτόχρονα. Όσο κατεδαφίζουμε τα απομεινάρια της καταπίεσης, πρέπει επίσης να δημιουργούμε, με συγκέντρωση και αυθορμητισμό εξίσου, νέες μορφές κοινωνικών και περιβαλλοντικών σχέσεων, υποβοηθούμενες από καινούριους, νέους θεσμούς. Για παράδειγμα, μιλώντας οικονομικά, εκεί που σήμερα υπάρχει ιδιωτική ιδιοκτησία, αύριο πρέπει να υπάρχει κοινωνική ιδιοκτησία. Όπου η παραγωγή, η κατανάλωση και η εκμετάλλευση πόρων καθοδηγούνται τώρα από παράλογες δυνάμεις της αγοράς, στο μέλλον πρέπει να υπάρξει ένα λογικό σύστημα για την απόκτηση και διανομή υλικών αγαθών και υπηρεσιών, με επίκεντρο την ισότητα, τη διαφορετικότητα, την αλληλεγγύη, την αυτονομία, και/ή οτιδήποτε άλλο θεωρούμε ότι αποτελεί αρχή που οδηγεί τα οράματά μας. Σαν οραματίστρια, η βίγκαν βλέπει ένα κόσμο απελευθερωμένο από την εκμετάλλευση των ζώων. Επιπλέον, βλέπει μια πραγματικά ειρηνική και λογική σχέση μεταξύ της ανθρώπινης κοινωνίας και του φυσικού της περιβάλλοντος. Το κίνημα της βαθιάς οικολογίας μας έχει δείξει ότι η μη ζωική φύση έχει αξία η οποία δεν μπορεί να προσδιοριστεί με οικονομικούς όρους, ακριβώς όπως οι βίγκανς έχουνε εκφράσει την αξία των μη ανθρώπινων ζώων, μια αξία που δεν μπορεί να υπολογιστεί από οικονομολόγους, παρά μόνο με την ανθρώπινη συμπόνοια. Η συμπόνοια αυτή, που εκφράζεται από τους σοσιαλιστές για το προλεταριάτο, από τους φεμινιστές για τις γυναίκες και τους queer, από τους διακομμουναλιστές για τις έγχρωμες και περιθωριοποιημένες εθνικότητες, από τους νεολαίους για τους νέους και τους γέρους, και από τους φιλελεύθερους γι αυτούς που τους σημαδεύει η κάννη του όπλου του κράτους, είναι η ίδια συμπόνοια με αυτή που νιώθουν οι βίγκανς και οι ριζοσπάστες οικολόγοι για το μη ανθρώπινο κόσμο. Το γεγονός ότι ο καθένας μας πρέπει να μετατραπεί σε όλους αυτούς τους «τύπους» ριζοσπάστη και να ενσωματώσει τις ιδεολογίες του σε μια, ολιστική θεωρία, όραμα, στρατηγική και πρακτική είναι μια αυτονόητη αλήθεια η οποία δεν πρέπει να ανεχτούμε άλλο να αγνοηθεί. Μόνο μια οπτική και ένας τρόπος ζωής βασισμένοι στην πραγματική συμπόνοια μπορούν να καταστρέψουν τις 16

19 καταπιεστικές δομές της σημερινής κοινωνίας και να αρχίσουν εκ νέου δημιουργώντας επιθυμητές σχέσεις και πραγματικότητες. Αυτό, για μένα, είναι η ουσία της αναρχίας. Όποια δεν θεωρεί δικούς της όλους τους αγώνες ενάντια στην καταπίεση αποτυγχάνει να ταιριάξει στο δικό μου ορισμό της αναρχικής. Μπορεί αυτό να φαίνεται μεγάλη απαίτηση, αλλά ποτέ δεν θα σταματήσω να το ζητώ από κάθε ανθρώπινο πλάσμα. Επίλογος της Τρίτης Έκδοσης Όταν η δεύτερη έκδοση αυτής της μπροσούρας είχε σταλεί για εκτύπωση περίπου ένα χρόνο πριν, πρόσθεσα ένα σύντομο «Επίλογο» γνωστοποιώντας την ανησυχία μου για κάποιες έννοιες που είχαν εκφραστεί στο αρχικό κείμενο. Αντί να κάνω σημαντικές συντακτικές αλλαγές στο περιεχόμενο, το οποίο κατά τη γνώμη μου ακόμα αποτελεί μια ολοκληρωμένη προσπάθεια, προτίμησα να συζητήσω κάποια από τα πιο πρόσφατα συμπεράσματά μου πάνω στο θέμα. Πάνω στην απελευθέρωση Ένα από τα προβλήματα που έχω με το αρχικό κείμενο είναι η χρήση από μένα και άλλους του όρου «απελευθέρωση» (liberation) για να περιγράψει την ελευθέρωση των ζώων από την εκμετάλλευση και την καταπίεση που υπόκεινται απ τους ανθρώπους. Θεωρώ την απελευθέρωση μια ιδιαιτέρως ανθρώπινη έννοια, βασισμένη στην υποκειμενική διαδικασία της αφύπνισης της συνείδησης και της απόκτησης αυτοκυριαρχίας. Η απελευθέρωση είναι προσωπική και είναι πολύ πιο σύνθετη από το να αφαιρεθούν απλά οι φυσικές αλυσίδες. Όταν ένας φυλακισμένος απαλλάσσεται από τους περιορισμούς της φυλάκισης, δεν «απελευθερώνεται» απαραίτητα και από την καταπίεση μιας αυταρχικής κοινωνίας. Απλά είναι «ελεύθερος» από το κελί. Η απόκτηση της ελευθερίας ίσως αδύνατο ιδανικό για κάθε γήινο πλάσμα είναι κάτι πέρα από τις δυνατότητες οποιουδήποτε ζώου. Μπορούμε να υποστηρίξουμε ότι τα ζώα που υπόκεινται σε κακομεταχείριση (και προφανώς υφίστανται ψυχολογικά τραύματα) πρέπει, όπως οι καταπιεσμένοι άνθρωποι, να υποβληθούν σε μια διαδικασία ψυχολογικής ή ατομικής αποκατάστασης. Αλλά ακόμα και η προσωπική αποκατάσταση, που θεωρητικά υπάρχει μέσα στις ικανότητες πολλών μη ανθρώπινων ειδών, δεν είναι πραγματική απελευθέρωση. Από τη στιγμή που η απελευθέρωση, όπως την ορίζω, απαιτεί την αφύπνιση της κοινωνικής συνείδησης, για την οποία τα μη ανθρώπινα πλάσματα (καθώς και ορισμένοι άνθρωποι) απλά δεν έχουν την ικανότητα, η σύνθεσή της είναι πιο πολύπλοκη από αυτή της αποκατάστασης. Όλα αυτά φαίνεται να είναι θέμα εννοιών. Παρόλ αυτά, επιμένω ότι 17

20 είναι κάτι πολύ παραπάνω. Για πολύ καιρό η ανθρώπινη απελευθέρωση γινόταν αντιληπτή ως μια αποκλειστικά κοινωνική/δομική διαδικασία. Όταν αλλάζουμε τις συνθήκες της κοινωνίας, απελευθερωνόμαστε. Πιστεύω πως μια πολύ πιο διαλεκτική προσέγγιση λαμβάνει χώρα. Πρέπει να απελευθερωθούμε, σαν συλλογικότητες ατόμων, προτού μπορέσουμε να αναδομήσουμε την κοινωνία με τέτοιο τρόπο ώστε να προάγει την απελευθέρωση. Την ίδια στιγμή, πριν απελευθερωθούμε προσωπικά, πρέπει να αναδομήσουμε την κοινωνία και τους θεσμούς της. Αυτό μοιάζει με λογικό παράδοξο, κάνοντάς μας γάτες που κυνηγάνε τις ουρές τους. Αλλά όταν το δούμε διαλεκτικά, σαν μια βαθμιαία, διμερή, διαδικασία αυξομείωσης, η πολυπλοκότητα της θεωρίας της απελευθέρωσης αρχίζει να υποχωρεί. Οι αυτοαποκαλούμενοι «υπέρμαχοι της απελευθέρωσης των ζώων», χαρακτηριστικά αφιερωμένοι και ειλικρινείς ακτιβιστές σίγουρα, τείνουν να χάνουν δύο σημεία. Πρώτον, κάποιος μπορεί να απελευθερώσει τον εαυτό του μόνο. Το περισσότερο που μπορούμε να ελπίζουμε να κάνουμε για άλλους, είναι να τους ελευθερώσουμε από τους περιορισμούς που αποτρέπουν την αυτο απελευθέρωσή τους. Δεύτερον, μόνο εκείνοι που μπορούν να κατανοήσουν την πολυπλοκότητα της δικής τους καταπίεσης μπορούν να την πολεμήσουν μέσω μιας διαδικασίας απελευθέρωσης. Για αμέτρητους αιώνες, οι καλύτερες προσπάθειες των ανθρώπων για ελευθερία έχουν μεταφραστεί σε απελπισμένους αγώνες ώστε απλά να ελευθερωθούν από τις αυταρχικές επιβολές της καταπιεστικής κοινωνίας. Όπως και με τα ζώα στα κλουβιά, έχει υπάρξει ελάχιστα κάτι άλλο στην οπτική μας εκτός από την καταστροφή του κλουβιού αυτού καθαυτού. Αντίθετα από τα ζώα στα κλουβιά, εντούτοις, έχουμε τη δυνατότητα να καταλάβουμε γιατί το κλουβί υπάρχει εξαρχής. Ξέρουμε ότι πάντα θα υπάρχουν περισσότερα κλουβιά, και έως ότου καταστρέψουμε την κοινωνική μηχανή που παράγει αυτά τα κλουβιά (τόσο για τους ανθρώπους όσο και για τους μη ανθρώπους), το καλύτερο πλησιέστερο στην απελευθέρωση που μπορούμε να περιμένουμε είναι η στιγμιαία και η σχετική ελευθερία. Επαναπροσδιορίζοντας το βιγκανισμό Θα ήθελα επίσης να διευκρινίσω τους ορισμούς μου για μερικούς όρους, κυρίως το «βιγκανισμό». Ο αρχικός καθορισμός μου ήταν ακριβής, πιστεύω, αλλά μπερδεύεται στο πλαίσιο του υπολοίπου του δοκιμίου, χωρίς να γίνεται αρκετά ευδιάκριτο από αυτό που καλώ «χορτοφαγία» (vegetarianism). Επιτρέψτε μου να γίνω σαφής: βιγκανισμός είναι η συνειδητή αποχή από τις ενέργειες που συμβάλλουν, άμεσα ή έμμεσα, στα δεινά των αισθανόμενων πλασμάτων, είτε αυτά είναι ζώα είτε άνθρωποι, για ηθικούς λόγους. Οι άνθρωποι αρχίζουν το βιγκανισμό κυρίως για δύο λόγους: Ενδιαφέρον για τα δικαιώματα / την ευημερία / την ελευθερία των ζώων και ανησυχία για το φυσικό περιβάλλον (που βλάπτεται έντονα από την εκτροφή ζώων). Η αποχή από την κατανάλωση ζωικά παραγόμενων τροφίμων μόνο είναι απλά 18

21 χορτοφαγία. Αποχή από την κατανάλωση κρέατος, χαρακτηριστικά καλούμενη «χορτοφαγία», καταλλήλως αποκαλείται «γαλακτο ωο χορτοφαγία», επειδή αυτοί που την ασκούν συνεχίζουν να τρώνε γαλακτοκομικά και αυγά. Οι περισσότεροι χορτοφάγοι είναι χορτοφάγοι επειδή η διατροφή τους είναι πιο υγιεινή. Δεν έχουν έτσι κανένα προφανή λόγο να απέχουν από την κατανάλωση αγαθών δέρματος, προϊόντων που δοκιμάζονται σε ζώα και ούτω καθ' εξής. Είναι σημαντικό να υπογραμμιστεί πως ο βιγκανισμός δεν είναι μια απόλυτη κατάσταση. Καταρχάς, υπάρχουν πολλές ερμηνείες για το τι προσδιορίζει ένα αισθανόμενο πλάσμα. Μερικοί υποστηρίζουν ότι όλα τα ζώα, από τα θηλαστικά μέχρι τα έντομα, αξίζουν πλήρως να συμπεριληφθούν σε αυτή την κατηγορία. Στο έπακρο, υπάρχουν εκείνοι που θεωρούν ότι τα φυτά και τα ζώα πρέπει να ταυτιστούν σε αυτή τη διάκριση, και έτσι επιλέγουν να τρώνε μόνο φρούτα και καρπούς (αυτοί οι άνθρωποι αναφέρονται συνήθως ως «καρποφάγοι»). Ακόμα άλλοι επιμένουν ότι πολλά ζώα που δεν μπορούν να καταδείξουν πως έχουν ανεξάρτητη θέληση, ξεχωριστό χαρακτήρα, σύνθετα νευρικά συστήματα ή οποιαδήποτε εμφανή παρουσίαση αισθημάτων, όπως τα έντομα και τα μαλακόστρακα, δεν είναι «αισθανόμενα» εξ ορισμού τους. Δεν έχω χώρο για να εμβαθύνω εδώ στη συζήτηση, αλλά αρκούμαι να πω πως οποιεσδήποτε κι αν είναι οι λεπτομέρειες του ορισμού κάποιου, αυτό που πρέπει να γίνει κατανοητό είναι ότι μοιραζόμαστε τις ίδιες γενικές αρχές, και όλοι προσπαθούμε να ζήσουμε με αυτές όπως γνωρίζουμε καλύτερα. Δεύτερον, ο βιγκανισμός είναι ένα ιδανικό στο οποίο μπορούμε μόνο να ελπίσουμε πως θα ζήσουμε. Τόσα πολλά προϊόντα τα όποια έχουν γίνει «αναγκαία» της σύγχρονης ζωής, όπως τα οχήματα, το φωτογραφικό φιλμ, κλπ., περιέχουν μέρη που προέρχονται από ζώα. Η τροφή των κατοικίδιων είναι ένα άλλο αμφιλεγόμενο ζήτημα. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι μπορούμε μόνο να αναμένουμε πως θα κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε, πραγματοποιώντας τεράστια προσωπικά βήματα προς το ιδανικό μας. Ακόμα κι αν το μόνο που κάνουμε είναι να πάψουμε να καταναλώνουμε κρέας αυτό το χρόνο, κάνοντας αυτό που οι βίγκανς θεωρούν μια αρκετά απλή μετάβαση σε ένα συμπονετικό τρόπο ζωής, μειώνουμε εντυπωσιακά την προσωπική συμβολή μας στην εκμετάλλευση των μη ανθρώπων. Το «κάψιμο» έπεται όταν έχουμε αδύνατες απαιτήσεις από τον εαυτό μας, και η περαιτέρω αποξένωση είναι ένα χαρακτηριστικό αποτέλεσμα των ακραίων απαιτήσεων απέναντι σε άλλους. Οι υποχρεώσεις τουilifestyle ισμού Είμαι ο πρώτος που αποστρέφεται αυτούς τους χοντροκομμένους ριζοσπάστες, συνήθως της «παλιάς σχολής», που ισχυρίζονται πως οι αλλαγές στον τρόπο ζωής πρέπει, τουλάχιστον, να παραμερίζονται για τις «πραγματικές» εργασίες για την κοινωνική αλλαγή, οι οποίες περιορίζονται 19

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 10/3/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://www.in.gr Τζωρτζίνα Ντούτση http://www.in.gr/entertainment/book/interviews/article/?aid=1500064083 Νικόλ Μαντζικοπούλου: Το μυστικό για την επιτυχία είναι

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία 2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία Α Μέρος: ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Τα επίπεδα συνείδησης Ύπνος Μισοξύπνιο Αφύπνιση Ελάχιστη εργασία των εξωτερικών αισθήσεων Με εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ Την έρευνα για τη φύση του την αρχίζει ο άνθρωπος θέτοντας στον εαυτό του την ερώτηση: «Ποιός είμαι; Τι είμαι;» Στην πορεία της αναζήτησης για την απάντηση, η ερώτηση διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ Οι άνθρωποι κάνουμε πολύ συχνά ένα μεγάλο και βασικό λάθος, νομίζουμε ότι αυτό που λέμε σε κάποιον άλλον, αυτός το εκλαμβάνει όπως εμείς το εννοούσαμε. Νομίζουμε δηλαδή ότι ο «δέκτης» του μηνύματος το

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 1 Τα Δικαιώματα Των Παιδιών Μαθητές : Νίκος Τσουκανάς Σπύρος Κούφαλης Αναστάσης Παπαχρήστος Σπύρος Φραγκούλης Τάσος Χούσος Εκπαιδευτικοί Δρεπανόπουλος Νίκος, Γυμναστής

Διαβάστε περισσότερα

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί 160 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Τα δικαιώματα του παιδιού και οι συνέπειες της αναγνώρισής τους σε διεθνές επίπεδο αντιπροσωπεύουν μια τεράστια αλλαγή των αντιλήψεων και των νοοτροπιών για το παιδί, γεγονός που συνοδεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις;

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις; Πρόλογος Όταν ήμουν μικρός, ούτε που γνώριζα πως ήμουν παιδί με ειδικές ανάγκες. Πώς το ανακάλυψα; Από τους άλλους ανθρώπους που μου έλεγαν ότι ήμουν διαφορετικός, και ότι αυτό ήταν πρόβλημα. Δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. Aν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την:

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: Μάθε για τη σύμβαση. Γνώρισε τα δικαιώματά σου. Το βιβλιαράκι που κρατάς στα χέρια σου περιέχει 54 άρθρα

Διαβάστε περισσότερα

Προσεγγίσεις του ζητήματος (όλων) των ζώων μέσα και έξω από την τάξη

Προσεγγίσεις του ζητήματος (όλων) των ζώων μέσα και έξω από την τάξη Προσεγγίσεις του ζητήματος (όλων) των ζώων μέσα και έξω από την τάξη Μελίτα Λαζαράτου MSc Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς και ευημερίας ζώων melitalazaratou@gmail.com sumvionometazoa.wordpress.com Γιατί να ασχοληθούμε

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγητής Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος. Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος

Εισηγητής Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος. Δρ. Αβραάμ Παπασταθόπουλος Εισηγητής Δύναμη: Η πιθανότητα που έχει ο «άνθρωπος» να είναι σε θέση να «περάσει» τις δικές του επιθυμίες μέσα από μία κοινωνική σχέση παρά την αντίσταση. Εξουσία: Η εξουσία ορίζεται ως το νόμιμο δικαίωμα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 [Δείγμα σημειώσεων για την ύλη[ ]

Κεφάλαιο 1 [Δείγμα σημειώσεων για την ύλη[ ] Κεφάλαιο 1 [Δείγμα σημειώσεων για την ύλη[1.2-1.3] 1.2 Η Επιχείρηση 1.2.1 Εισαγωγικές έννοιες Η Σημασία της Επιχείρησης Η Επιχείρηση αποτελεί ένα στοιχείο της κοινωνίας μας, το ίδιο σημαντικό με την οικογένεια.

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Τα βασικά δικαιώματα μπορούμε να τα χωρίσουμε σε 4 ομάδες:

Τα βασικά δικαιώματα μπορούμε να τα χωρίσουμε σε 4 ομάδες: Ας δούμε μια τυπική μέρα στη ζωή ενός παιδιού... Ξυπνά το πρωί, τρώει το πρόγευμα του, πάει σχολείο (αν και ίσως με κάποια παράπονα..!), έρχεται πίσω στο σπίτι, απολαμβάνει το μεσημεριανό του, κάνει την

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Έρευνας. Ενότητα 2.7: Τα συμπεράσματα. Βύρων Κοτζαμάνης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

Μέθοδοι Έρευνας. Ενότητα 2.7: Τα συμπεράσματα. Βύρων Κοτζαμάνης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Μέθοδοι Έρευνας Ενότητα 2.7: Τα συμπεράσματα Βύρων Κοτζαμάνης Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας & Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας 29.05.2015 Ερωτήματα που μας απασχολούν Τι κάνουμε όταν αμφιβάλλουμε για το αν θα τα καταφέρουμε να κρατήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας

Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας Της Αθανασίας Κωνσταντίνου Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας Με δεδομένες τις αρχές στις οποίες στηρίχτηκε η οικοδόμηση της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα;

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; του Χρήστου 'ChIossif' Ιωσηφίδη Ο Θανάσης και ο Χρήστος πίνουν χαλαρά τον απογευματινό τους καφέ και κουβεντιάζουν για άλλο ένα πολιτικό κόμμα που μπήκε πρόσφατα στην ζωή

Διαβάστε περισσότερα

Σκέψεις για την οργάνωση

Σκέψεις για την οργάνωση Σκέψεις για την οργάνωση Απρίλης 2013 Περιεχόμενα Λίγα λόγια για μας... 3 Ποιοι είμαστε ;... 4 Γιατί οργανωνόμαστε ;... 5 Πως οργανωνόμαστε ;... 6 Η δικιά μας προοπτική.... 7 2 Λίγα λόγια για μας Σε αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Η ιδιότητα του πολίτη. εκπαίδευσή του

Η ιδιότητα του πολίτη. εκπαίδευσή του Η ιδιότητα του πολίτη, οι αρετές του πολίτη και η εκπαίδευσή του Η ιδιότητα του πολίτη Από τη δεκαετία του 1990 άρχισε να αναπτύσσεται ένα ενδιαφέρον για την ιδιότητα του πολίτη (citizenship) από στοχαστές

Διαβάστε περισσότερα

Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων

Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων Μελίνα Δασκαλάκη, Δικηγόρος, Δημοτική σύμβουλος στο Δήμο Αθηναίων. Καλημέρα σας, Καλοσωρίζω όλους και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Τετάρτη 23 Μαΐου, «Τίποτα δεν είναι καλό ή κακό η σκέψη το κάνει έτσι», όπως. διαπίστωσε ο Άμλετ στο ομώνυμο έργο του Shakespeare, όταν

Τετάρτη 23 Μαΐου, «Τίποτα δεν είναι καλό ή κακό η σκέψη το κάνει έτσι», όπως. διαπίστωσε ο Άμλετ στο ομώνυμο έργο του Shakespeare, όταν ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΚΥΠΡΟΥ κ. ΑΝΔΡΕΑ ΠΕΤΡΙΔΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΣΥΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΤΩΝ ΛΟΑΤ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Τετάρτη 23 Μαΐου, 2012 «Τίποτα

Διαβάστε περισσότερα

- SELF-EVALUATION project - Self-evaluation tool

- SELF-EVALUATION project - Self-evaluation tool UNIVERSITY OF PATRAS Laboratory on Sociology and Education - SELF-EVALUATION project - Self-evaluation tool Σας παρακαλούμε να σημειώσετε, σε ποιο βαθμό σας ταιριάζει προσωπικά η καθεμιά από τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα»

Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα» Ο συγγραφέας στο νέο του βιβλίο παρουσιάζει μια ορθολογική θέαση της κρίσης Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα» 23 Jan 201611.00 ΜΕΓΕΝΘΥΝΣΗ Συνέντευξη στη

Διαβάστε περισσότερα

Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 1

Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 1 1 a) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική*

Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική* 2 Περί της έννοιας της άρνησης στη διαλεκτική* Πιστεύω, σ αυτό είμαστε όλοι σύμφωνοι, ότι ο προσδιορισμός του περιεχομένου της παρούσης ιστορικής περιόδου και, ειδικά, η ανάπτυξη του ύστερου καπιταλισμού

Διαβάστε περισσότερα

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε»

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» της Άννας Κουππάνου Στις σελίδες που ακολουθούν υπάρχουν δραστηριότητες σχετικά με το βιβλίο: «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» Οι δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗΝ ΠΩΛΗΣΗ

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗΝ ΠΩΛΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗΝ ΠΩΛΗΣΗ Καταρχάς, βασική προϋπόθεση για το κλείσιμο μιας συνάντησης είναι να έχουμε εξακριβώσει και πιστοποιήσει ότι μιλάμε με τον υπεύθυνο που λαμβάνει μια απόφαση συνεργασίας ή επηρεάζει

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Πουλάω 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η καταναλωτική συμπεριφορά των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ - Καθορισμός του πλαισίου μετάβασης στο περιβάλλον του cloud computing - Αναγνώριση ευκαιριών και ανάλυση κερδών/κόστους από την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES.

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus ISSP 1998 Religion II - Questionnaire - Cyprus Για σας. Είμαστε από το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College. Kάνουμε μια διεθνή έρευνα για κοινωνικές και ηθικές αντιλήψεις. Η έρευνα αυτή γίνεται ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Oπου υπάρχουν άνθρωποι

Oπου υπάρχουν άνθρωποι Oπου υπάρχουν άνθρωποι Η Ταυτότητα Η ACT4 PEOPLE αποτελεί μια νέα Ελληνική Μη Κυβερνητική οργάνωση που παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια σε όλους εκείνους «που δεν έχουν δικαίωμα στη Ζωή» όποιοι και αν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη).

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). 1. Σ ένα πολιτισμό όπου επικρατεί το εμπορικό πνεύμα και η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το ερωτικό παιχνίδι του άντρα και της γυναίκας είναι μια μικρή εκδήλωση του παιχνιδιού όλης της ζωής. Το ζευγάρι γνωρίζει και ζει τους κραδασμούς που το διαπερνούν, συμμετέχοντας έτσι στις δονήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής Αναπτυξιακή Ψυχολογία Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής συμπεριφοράς Θέματα Διάλεξης Οι κανόνες συμπεριφοράς Η σκέψη για τους ηθικούς κανόνες Η θεωρία του Piaget για την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Συμπτώματα συνεξάρτησης

Συμπτώματα συνεξάρτησης Συμπτώματα συνεξάρτησης Οι συνεξαρτητικές συμπεριφορές είναι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το συνεξαρτητικό άτομο προσπαθεί να βοηθήσει τους άλλους καταστρέφοντας τον εαυτό του. Τέτοιου είδους συμπεριφορές

Διαβάστε περισσότερα

Η Σημασία της Επικοινωνίας

Η Σημασία της Επικοινωνίας Η Σημασία της Επικοινωνίας Εκπαιδευτή Εκπαιδευόμενου των: Ανθσγου (Ι) Ντίντη Βασιλείου και Ανθσγου (Ι)Μουσταφέρη Μιλτιάδη Επιμέλεια: Επγος (ΜΑ) Νεκ. Καρανίκας Για την ασφαλή και αποτελεσματική διεξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ ALVARO PEREIRA DIRECTOR OF COUNTRY STUDIES, ECONOMICS DEPARTMENT, OECD TO THE 20 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: SHAKEN AND STIRRED? GREECE: A SKILFUL ACORBAT?

Διαβάστε περισσότερα

Μανώλης Ισχάκης - Πνευματικά δικαιώματα - για περισσότερη εκπαίδευση

Μανώλης Ισχάκης - Πνευματικά δικαιώματα -  για περισσότερη εκπαίδευση 1 Τρίτο Μάθημα Οδηγός Δραστηριότητας Επισκόπηση... 3 Περίληψη... 3-6 Ώρα για δράση... 7-17 Σημειώσεις... 18 2 Μάθημα Τρίτο - Επισκόπηση Σε αυτό το μάθημα θα μάθεις τις 7 συνήθειες των πετυχημένων ανθρώπων.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων Ενότητα 8: Η Συνειδητοποίηση μέσα από τον Κριτικό Στοχασμό Γιώργος Κ.

Διαβάστε περισσότερα

Πραγµατικότητα η ανισότητα των δύο φύλων

Πραγµατικότητα η ανισότητα των δύο φύλων Πραγµατικότητα η ανισότητα των δύο φύλων Simerini 21/02/2010 ΤΗΣ ΑΡΤΕΜΗΣ-ΕΛΕΝΗΣ ΚΑΖΑ Πόσο φεµινίστριες είναι οι Κύπριες; Κάποτε µιλούσαµε για ισότητα µεταξύ των δύο φύλων. Τελικά, εν έτει 2010, το ωραίο

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός

Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Ο ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ RICHARD DAWKINS «ΤΗΕ GOD DELUSION» («Η ΠΕΡΙ ΘΕΟΥ ΑΥΤΑΠΑΤΗ») Ο Φιλοκοσμικός Διαφωτισμός ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 08/07/2007 00:00 Του Π. Ν. ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΥ Η ανθρωπότητα και

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ Preventing Hnur Related Vilence by educatin and dialgue thrugh Immigrant NGOs ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ Ερωτήσεις και συζήτηση για το βιβλίο «Στα 20 ξεκινάς να σαπίζεις» ΟΝΟΜΑ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ: Örebr Cunty Administrative

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Εξυπηρετώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η εξυπηρέτηση ως το πλέον δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

Πώς θα κάνω το παιδί μου να αγαπήσει το σχολείο;

Πώς θα κάνω το παιδί μου να αγαπήσει το σχολείο; Ημερομηνία 28/09/2015 Μέσο Συντάκτης Link clickatlife.gr Χριστίνα Χρυσανθοπούλου http://www.clickatlife.gr/euzoia/story/63076/pos-tha-kano-to-paidi-mou-naagapisei-to-sxoleio ΕΥΖΩΙΑ Πώς θα κάνω το παιδί

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1

Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 ΟΙ ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΟΡΙΑ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΔΕΝ ΜΑΣ ΒΓΑΖΟΥΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ. ΑΝΤΙΘΕΤΩΣ... Μια από τις μόνιμες φαντασιώσεις των ανθρώπων είναι η εντύπωση ότι για τη ζωή

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Ποιός είναι ο σκοπός του μαθήματος μας? Στο τέλος του σημερινού μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συνήθειες

Διατροφικές συνήθειες 1 Διατροφικές συνήθειες Γενικές πληροφορίες Στην έρευνα συμμετείχαν 1.059 καταναλωτές, από όλη την Ελλάδα. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε το χρονικό διάστημα 8/7/2016-28/9/2016, μέσω ερωτηματολόγιου που αναρτήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1. α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων Ενότητα 9: Φραγμοί στην Κριτικο-στοχαστική Πρακτική Γιώργος Κ. Ζαρίφης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί πως η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στον ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Β ΤΑΞΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4Ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ 4.1 Η πολιτική 4.1 Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ 1/21 Η λέξη πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος 3. Ικανότητα ανάληψης δράσης.

Μέρος 3. Ικανότητα ανάληψης δράσης. Μέρος 3. Ικανότητα ανάληψης δράσης. - 2 - Συσσωρευµένη γνώση και ικανότητες Ευαισθητοποίηση και αξιολόγηση της ατοµικής ικανότητας ανάληψης δράσης. Κοινωνική δεξιότητα Ικανότητα εκµάθησης Μεθοδικότητα

Διαβάστε περισσότερα

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Ο εθελοντικός τομέας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής. Ιστορικά προηγείται του κράτους πρόνοιας, ενώ συνυπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Το αίτημα των γυναικείων δικαιωμάτων στο κίνημα κατά της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης

Θέμα: Το αίτημα των γυναικείων δικαιωμάτων στο κίνημα κατά της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης ΘΕΣΕΙΣ Τριήμερο συζήτησης 27-29 Σεπτεμβρίου 2002 Μαρξιστική θεωρία και συγκυρία Θέμα: Το αίτημα των γυναικείων δικαιωμάτων στο κίνημα κατά της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης Σίσσυ Βωβού Το Παγκόσμιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1

Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1 Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1 (Επιφυλλίδα Οπισθόφυλλο) Ο Εαυτός και η Απουσία του Χρόνου Δεν είναι καθόλου συνηθισμένο να γίνονται συζητήσεις και αναφορές για την Απουσία του Χρόνου ακόμη και όταν υπάρχουν,

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη

Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη [04.11.2013] «Δεν θα αλλάξουν ο νόμος Κατσέλη και ο νόμος 4161 για τους ενήμερους δανειολήπτες. Αυτό σημαίνει ότι κανένας φτωχός άνθρωπος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου 26 Οκτωβρίου 2015 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Ο Αντιπρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Ο σεξισμός στο αναρχικό κίνημα

Ο σεξισμός στο αναρχικό κίνημα Ο σεξισμός στο αναρχικό κίνημα Published by arfasekuklo at 05:13 under Ιστορικά Αναρχικά Το κείμενο που ακολουθεί είναι ένα άρθρο γραμμένο από την αναρχο-φεμινίστρια Angela Beallor και δημοσιεύτηκε για

Διαβάστε περισσότερα

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη!

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! «Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! Οι καταπληκτικοί γονείς κάνουν καταπληκτικά πράγματα! Και δεν εννοώ περίπλοκα, δύσκολα, ή κάτι τέτοιο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. 2 Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ, Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Κεφάλαιο 1 ο 1.1 ΆΝΘΡΩΠΟΣ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΟΝ 1/6 Ο άνθρωπος είναι από τη φύση του πολιτικό,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Μενάνδρου 54, Αθήνα - Τ.Κ ΤΗΛ. & FAX: & Αριθ. Πρωτ Αθήνα, 28 Νοεµβρίου 2016

Μενάνδρου 54, Αθήνα - Τ.Κ ΤΗΛ. & FAX: & Αριθ. Πρωτ Αθήνα, 28 Νοεµβρίου 2016 Μενάνδρου 54, Αθήνα - Τ.Κ. 10431 ΤΗΛ. & FAX: 210-5226806 & 210-5239448 grammateia@pokk.gr www.pokk.gr Αριθ. Πρωτ. 2190 Αθήνα, 28 Νοεµβρίου 2016 Προς: Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίµων, κ. Αποστόλου.

Διαβάστε περισσότερα

Κύριες και κύριοι, Για να επιτευχθεί όμως αυτό θα πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε την αντίληψη και συμπεριφορά των καταναλωτών.

Κύριες και κύριοι, Για να επιτευχθεί όμως αυτό θα πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε την αντίληψη και συμπεριφορά των καταναλωτών. ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΕΦΕΤ ΓΙΑΝΝΗ ΜΙΧΑ ΣΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΝΩΣΗ, ΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΑΛΑΤΙ Κύριες και κύριοι, 20/12/2011 Σας καλωσορίζω

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. Εργασία. των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. Εργασία. των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Εργασία των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας ΑΓΓΕΛΟΥ ΠΑΠΠΑ ΜΕΡΑΜΠΙ ΤΣΑΝΑΒΑ Ελευσίνα, Μάιος 2012 ΟΡΙΣΜΟΣ Κοινωνικός ρατσισμός ή κοινωνικός αποκλεισμός είναι ο υποτιμητικός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 ΑΡΧΕΣ https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 Όλο το καταστατικό 2.1 Άμεσης Δημοκρατίας 2.2.1 Άμεσης Δημοκρατίας Μαζική αλλαγή. Οι αλλαγές στο 2.1 και 2.2.1 είναι στις

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΛΥΚΕΙΟ ΩΡΑΙΟΚΑΣΤΡΟΥ

2 ο ΛΥΚΕΙΟ ΩΡΑΙΟΚΑΣΤΡΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ ΩΡΑΙΟΚΑΣΤΡΟΥ Παραθέτουμε τις δηλώσεις των διευθυντών και τα σχόλια των μαθητών για την εμπειρία τους που την περιέγραψαν με τον δικό τους μοναδικό τρόπο από την εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540)

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Κείμενο 1 Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη σκέψη, για να διαπιστώσει κανείς ότι οι φυσικές γλώσσες αλλάζουν με το πέρασμα του χρόνου, όπως όλες οι πτυχές του φυσικού κόσμου και της ζωής

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 14/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thessalikipress.gr Θεοδώρα Τζανή http://www.thessalikipress.gr/eidiseis/biblio/e-stigmoula-einai-dunate-ste-thessalikepress.html MEAT INFO ''Η στιγμούλα είναι

Διαβάστε περισσότερα

Οι Φάσεις μιας Διαπραγμάτευσης

Οι Φάσεις μιας Διαπραγμάτευσης Οι Φάσεις μιας Διαπραγμάτευσης Προετοιμασία και Σχεδιασμός Έναρξη της Διαπραγμάτευσης Έλεγχος Προσέγγιση μέσω αμοιβαίων υποχωρήσεων Συμπεράσματα και Συμφωνίες Μέτρηση Επιτυχίας (Αποτελεσμάτων) 1 Προετοιμασία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Ευχαριστώ πολύ κύριε συνάδελφε, για την ευκαιρία που μου δίνετε να

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Ευχαριστώ πολύ κύριε συνάδελφε, για την ευκαιρία που μου δίνετε να ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης): Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Ευχαριστώ πολύ κύριε συνάδελφε, για την ευκαιρία που μου δίνετε να ξεκαθαρίσουμε κάποια ζητήματα. Θα ξεκινήσω από

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951)

Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951) Κείμενο Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951) Έχετε περάσει την αγωνία των πρώτων ημερών της ζωής του παιδιού σας. Έχετε (ξε)περάσει εκείνες τις νύχτες που έπρεπε να σηκώνεστε στις 3 τα ξημερώματα

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Η ενίσχυση της αυτο-εκτίμησης και της αυτοπεποίθησης. Κιζιρίδου Γεωργία, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Α.Π.Θ.,

Η ενίσχυση της αυτο-εκτίμησης και της αυτοπεποίθησης. Κιζιρίδου Γεωργία, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Α.Π.Θ., Η ενίσχυση της αυτο-εκτίμησης και Κιζιρίδου Γεωργία, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Α.Π.Θ., georgiakiz@yahoo.gr, 6973387265 Αυτοεκτίμηση Αντίληψη της προσωπικής ικανότητας Ενδόμυχη πεποίθηση του ατόμου

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και κύριοι καλημέρα Σας ευχαριστώ για την πρόσκληση

Κυρίες και κύριοι καλημέρα Σας ευχαριστώ για την πρόσκληση Κυρίες και κύριοι καλημέρα Σας ευχαριστώ για την πρόσκληση Θα μου επιτρέψετε να ξεκινήσω εικονοκλαστικά αμφισβητώντας λίγο τον ελληνικό τίτλο της σημερινής εκδήλωσης «Ο ρόλος της εκπαίδευσης στην ενίσχυση

Διαβάστε περισσότερα

Ντέλια Βελκουλέσκου: Μα Πολ εσύ ήσουν εκείνος που το πρότεινε αυτό. Είναι πολύ δύσκολο να υπαναχωρήσω τώρα.

Ντέλια Βελκουλέσκου: Μα Πολ εσύ ήσουν εκείνος που το πρότεινε αυτό. Είναι πολύ δύσκολο να υπαναχωρήσω τώρα. Πόλ Τόμσεν: Αυτό που με ανησυχεί είναι ότι θέτουμε μια ημερομηνία για την επιστροφή της αποστολής, ενώ ενδεχομένως δεν θα έχουμε μια συμφωνία στο εσωτερικό της Τρόικας για το πώς θα προχωρήσουμε. Ντέλια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα