ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ"

Transcript

1 ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΕΝΑ ΑΓΝΩΣΤΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΚΑΙ ΜΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ TOY LEAKE ΑΠΟ ΤΗ ΤΣΑΡΙΤΣΑΝΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Μέσα στη διερεύνηση του περιηγητικού φαινομένου στον ελληνικό χώρο, η μελέτη των αντιδράσεων των πληθυσμών του σ' αυτό, γενικά η ειδικά, δεν έχει βρει ακόμη το δρόμο μιας καθολικότερης μελέτης. Μια προσπάθεια συγκέντρωσης των ειδικών μαρτυριών για τις αντιδράσεις αυτές, κατεσπαρμένων μέσα σε μια πληθώρα ποικίλων κειμένων, 1 η η ανακάλυψη και η παρουσίαση τους μέσα από αθησαύριστα κείμενα η άλλες έγγραφες μαρτυρίες 2 αποτελεί τη βασική προύπόθεση για μια συνθετική μελέτη πάνω σ' αυτή την πλευρά του περιηγητικού φαινομένου, που αναμφισβήτητα αποτελεί μια βασική πηγή για την ιστορία του ελληνισμού στις εποχές της τουρκοκρατίας και βενετοκρατίας. Οι μαρτυρίες οποιασδήποτε μορφής των σύγχρονων με τους περιηγητές κατοίκων του ελληνικού χώρου, οι μνείες εγγράφων της τουρκικής διοίκησης που τους αφορούν, καθώς και αναφορές στα ίδια τα περιηγητικά κείμενα, σχετικά με τις θέσεις και αντιδράσεις των πληθυσμών, είναι οι βασικές πηγές για τη σύνθεση της καθολικής μελέτης που αναφέραμε. Πρόσθετα, οι μαρτυρίες των σύγχρονων εΐναι στοιχεία που μπορούν, μετά από προσεκτική αξιολόγηση τους, να χρησιμεύσουν στη διερεύνηση της προσωπικότητας των περιηγητών, πέρα από τη μαρτυρία που προσφέρουν τά κείμενα τους η τη γενική η ειδική προσφορά και θέση τους απέναντι στον νεοελληνισμό. Μια μικρή συμβολή στο θέμα αυτό θέλει να είναι αυτή η παρουσίαση μιας αθησαύριστης μαρτυρίας για το πέρασμα του άγγλου περιηγητή Leake από την κωμόπολη της Θεσσαλίας, τη Τσαρίτσανη, η οποία περιέχεται στο περιηγητικό του Άγγλου Urquhart που πέρασε από τη Τσαρίτσανη το 1830, 3 και αναφέρεται σε ένα συμβάν που του διηγήθηκαν δυο Έλληνες σχετικά με το πέρασμα άπ' έκεϊ του συνταγματάρχη Leake. Ό Leake πέρασε από τη «Τζαρίτζενα», όπως την γράφει ελληνικά στο κείμενο του, στις 9 Δεκεμβρίου του 1806, και αναφέρει πώς ήταν μια έλληνική 1. Αφετηρία είναι πάντα η συλλογή ενθυμήσεων του Σπ. Λάμπρου που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό του Νέος Ελληνομνήμων. 2. Βλ. Α. Κ. Σταυρόπουλος: Οι περιηγήσεις στη Θεσσαλία των Σουηδών J. J. Bjornstahl (1779) και Α. F. Sturtzenbecker (1784). Αυτόγραφα τους σε κώδικες μοναστηριών και χρονογραφικά σημειώματα της εποχής. Προεκτάσεις πάνω σε προβλήματα μελέτης του περιηγητισμού στον ελληνικό χώρο, (τυπώνεται :) Δελτίον Ιστορικής και Εθνολογικής 'Εταιρείας της 'Ελλάδος 25 (1982). 3. D. Urquhart, The spirit of the East. In two Volumes. 2nd Edit. London Ό Άγγλος David Urquhart ( ) προσωπικότητα με πλούσια μόρφωση

2 304 Σημειώματα και μαρτυρίες πόλη με 700 εως 800 σπίτια. 4 Ό Urquhart έφτασε στη Τσαρίτσανη στα τέλη του 'Ιουλίου και έκανε έκεϊ σταθμό στην πορεία του από τη Λάρισα προς τον "Ολυμπο, σε εκπλήρωση μιας «ισχυρής επιθυμίας» να συναντήσει και να γνωρίσει τους άρματωλούς που ήσαν σκορπισμένοι στις κορυφές του. 5 Τον συνόδευε ένας Έλληνας που είχε σπουδάσει στο σχολείο της Τσαρίτσανης αλλά εϊχε να πάει εκεί δώδεκα χρόνια, και που τον οδήγησε να γνωρίσει τον παλιό του δάσκαλο. Πριν προχωρήσουμε στην περιγραφή του επεισοδίου των δυο Ελλήνων με τον Leake είναι σκόπιμο να παραθέσουμε τα όσα γράφει γι' αυτούς ό Urquhart καθώς και μερικές παρατηρήσεις του για την τότε κατάσταση της Τσαρίτσανης. [..] Μπαίνοντας στην πόλη, μου φάνηκε ότι αυτή είχε ξεφύγει, από την εικόνα της ερήμωσης που τώρα τελευταία είχα συνηθίσει να βλέπω. Και όμως εδώ αισθάνθηκα τις δυστυχίες, στις όποιες αυτή η χώρα έπεσε θύμα, να μού παρουσιάζονται με ένα τόσο εντυπωσιακό τρόπο f...j. e οι δυο Έλληνες ήσαν, ό παλιός δάσκαλος του συνόδου του Urquhart και 'ένας δημογέροντας της Τσαρίτσανης. η περιγραφή που τους γίνεται από τον περιηγητή μας είναι χαρακτηριστική τόσο γι' αυτούς, οσο και για την κατάσταση που επικρατούσε τότε στην Τσαρίτσανη. Ό νεαρός συνοδός αναζήτησε τον παλιό του δάσκαλο, και ό Urquhart γράφει :, που πήρε στην 'Αγγλία και στην Ευρώπη, έφθασε στις αρχές του 1827 στην Ελλάδα και έλαβε μέρος στον επαναστατικό αγώνα ως αξιωματικός του ναυτικοί). Τραυματίστηκε στις επιχειρήσεις της Χίου, ένώ ό αδελφός του Charles σκοτώθηκε, το Μάρτιο του 1828, στις επιχειρήσεις της Γραμπούσας. Το Μάρτιο του 1830, ξεκίνησε για μια περιήγηση έκτος των συνόρων που καθόριζε το Πρωτόκολλο του Λονδίνου, και επισκέφτηκε την Ήπειρο, τη Θεσσαλία, τη Μακεδονία. Γνωρίζοντας ελληνικά, ήλθε σε επαφή με τους Έλληνες και τους Τούρκους των περιοχών αυτών, και τα ταξιδιωτικό του είναι γεμάτο από ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις και κρίσεις για την κατάσταση έκεϊ. Κατόπιν μπήκε στη διπλωματική υπηρεσία, όπου σημαντικός υπήρξε ό ρόλος του σαν γραμματέας της πρεσβείας τους στην Κωνσταντινούπολη. Μετά ασχολήθηκε με την πολιτική και χρημάτισε βουλευτής στη Βουλή των Κοινοτήτων. Έγραψε, πριν και μετά το ταξιδιωτικό αυτό, και αλλά ενδιαφέροντα βιβλία. Βλ. σχετικά Dictionary of National Biography (DNB), τ. 20, σ William Martin Leake, Travels in Northern Greece. In four volumes- London 1835, τ. Ill, σ. 347 (ανατύπωση : Amsterdam 1967). Σχετικά για τον Leake βλ, The Dictionary of National Biography, τ. 11, σ και τη μελέτη του Γ. Π. Σ α β- β ί δ η, «Ό Μιλόρδος - Ποιητής και ô συνταγματάρχης - Τοπογράφος (George Gordon Lord Byron and William Martin Leake), Περιηγήσεις στον Ελληνικό χώρο, Επιλεγόμενα Κ. Θ. Δημαρά, Αθήνα 1968, σ (Σχεδίασμα χρονογραφίας Ούίλιαμ Μάρτιν Λήκ σ ) [=Εποχές τχ. 43, Νοέμβριος 1966, σ ]. 5. Urquhart, ο.π., σ Urquhart, ο.π., σ. 386,

3 Α. Κ. Σταυρόπουλος, Το πέρασμα τον Leake ano την Τσαρίτσανη 305 [...] Γρήγορα βρήκαμε το σπίτι τον, αλλά η πόρτα έλειπε. Αφού τον καλέσαμε για αρκετό διάστημα, παρουσιάστηκε σε ένα παράθυρο ένα γερασμένο κεφάλι με μια, λίγο μαύρη, γενειάδα και γυαλιά στη μύτη. Περάσαμε την πόρτα και σε κάποια απόσταση βρήκαμε το δρόμο που οδηγούσε εκεί που κατοικούσε ο "λογιότατος" [ελληνικά στο κείμενο] αφού μπήκαμε από μια τρύπα που υπήρχε στο μαντρότοιχο τον κήπου. Βρήκαμε το δάσκαλο να κάθεται πάνω σ' ένα χαλί στην άκρη ενός μεγάλου χώρου που ήταν κάποτε διαιρεμένος σε πολλά δωμάτια. Οι διαχωριστικοί τοίχοι ήσαν πεσμένοι κάτω και το πάτωμα ήταν κατεστραμμένο αρκετά. Τα τελευταία τρία χρόνια είχε χρησιμοποιηθεί για «κονάκι» των Αλβανών. Έτσι ο δάσκαλος έμπαινε εκεί από μια κρνφή είσοδο, αφού είχε διαπιστώσει πώς θα ήταν αρκετά δαπανηρό να επισκευάσει την πόρτα κάί έτσι ζούσε μέσα στα ερείπια χωρίς καμμιά ενόχληση. Γελούσε με την καρδιά του καθώς μού διηγιόταν την ιστορία του, κτυπώντας το δάχτυλο στο μέτωπο του, σκόπιμα, δείχνοντας πώς γνωρίζει κάτι παρόμοιο με την αγαπημένη στάση τού Swift. Μετά πήγα να επισκεφτώ έναν από τους παλιούς πλούσιους κατοίκους ^ής περιοχής και όπως ο ((διδάσκαλος» μού είπε, ήταν άνθρωπος μελετημένος και φιλόσοφος. Μπήκαμε μέσα σε μια μεγάλη αυλή, που την περιέβαλαν κτίρια μιας σημαντικής έκτασης. Περπατήσαμε μέσα από αρκετές ξεχαρβαλωμένες εισόδους και διαδρόμους, αλλά δεν βρίσκαμε ψυχή. Τελικά μας απάντησε μια διαπεραστική και ραγισμένη φωνή, κι από τον ήχο οδηγηθήκαμε σε ένα μικρό δωμάτιο οπού βρήκαμε τον φιλόσοφο που αναζητούσαμε, καθισμένο σε μια γωνιά πάνω σε μια μπέρτα να γράφει πάνω σ ένα σκαμνί, βρέθηκε σε μεγάλη αμηχανία από την ξαφνική κάί απρόσμενη εμφάνιση ενός Ευρωπαίου, αλλά αμέσως πήρε τον αέρα μιας αφύσικης ηρεμίας. Ένοιωθα ταυτόχρονα εύχαριοτημένος και λνπημένος παρατηρώντας την αντίθεση που φανέρωνε αυτός δ χαραχτήρας σε οχέση με τους συνεχείς και χωρίς περιεχόμενο θρήνους και τις απαιτήσεις των 'Ελλήνων. Ούτε μια φορά δεν έκανε νύξη για τα παθήματα του λαού κάί τις προσωπικές του δυστυχίες και με πολλή τέχνη μεταχειρίστηκε ένα γείτονα για να φτιάξει και να μας φέρει καφέ, σαν να ήταν άνθρωπος στην υπηρεσία του. Μού είπε πώς εγκατέλειψε την αυλή κάί το σπίτι του α' αυτή την άθλια κατάσταση που,το είδα, για λόγους απόλυτης σκοπιμότητας, γιατί έτσι δεν θα τραβούσε την προσοχή των 'Αλβανών. "Ήταν η πρώτη φορά που γνώριζα έναν αστό Έλληνα, που δεν μού έκανε μια παράθεση των δυστυχιών του και της φτώχειας του (πραγματικής η προσποιητής), ούτε μού ζήτησε στα πρώτα πέντε λεπτά «αν υπάρχει καμιά καλωσύνη, κάποια ελεημοσύνη», [στο κείμενο αναγράφεται ελληνικά : δεν εϊναι καμμια καλλοσύνη, κανένα έλεος]. «Πάνε πολλά χρόνια», μου είπε, «αφότου τά παιδιά των Ελλήνων, σ' αυτά τα μέρη, κοκκίνιζαν σαν τα κοιτούσαν τα μάτια ενόςελεύθερουανθρώπου

4 306 Σημειώματα και μαρτυρίες. Εκείνο που τώρα μας απομένει είναι το κύπελο της φιλοσοφίας που συμβαίνει να περιέχει μόνο τα κατακάθια της. Κοιτάζοντας εμένα, τη φορεσιά μου, την κατάσταση μου και το άντρο μου, θαυμάσια θα μπορείτε να φανταστείτε τον εαυτόν σας ότι επισκέπτεται τον Διογένη αλλά, και λυπάμαι που το λέω, δλες οι ομοιότητες τελειώνουν εκεί».'' Ό παλιός προύχοντας που ό Urquhart αποκαλεί «Διογένη», προθυμοποιήθηκε να τον συνοδεύσει στην κορυφή τον Ολύμπου η στο τέλος του κόσμου. Όταν πήγε να τον συναντήσει το πρωί μιας κατοπινής ημέρας, ο μικρόσωμος αυτός άνθρωπος φάνηκε μπροστά μου με μια τέλεια μεταμόρφωση που θα μπορούσε να κάνει ποτέ άνθρωπος. Ήταν ντυμένος για το ταξίδι με ένα κοστούμι άξιο για τον σχεδιαστή του Marriage-a-la-mode. Έva καλοβαλμένο καλπάκι, κίτρινες παντόφλες, τζουμπές και αέρας δραγουμάνον, τον μεταμόρφωναν σε κάτι μεταξύ Τάρταρου και σκιάχτρου.* στη συνέχεια ό Urquhart δίνει μια λεπτομερή περιγραφή της παράξενης φορεσιάς τοβ φιλόσοφου προύχοντα, και καταγράφει τις εκδηλώσεις του «Διογένη» στη διάρκεια της πορείας τους, που αξίζουν να παρατεθούν, γιατί ολοκληρώνουν την παρουσίαση ένας από τους ήρωες του επεισοδίου που μας ενδιαφέρει. Γράφει ό Urquhart : [. ] ο γηραλέος κύριος ένοιωθε έναν ασυγκράτητο ενθουσιασμό που θα επισκεπτόταν πάλι τον Όλυμπο, έναν ενθουσιασμό σκολειαρόπαιδου και με το πάθος ένας Ιουλιανού ήρωα 9 (συνέβαινε αυτό τον Ιούλιο του 1830). Απάγγελνε Όμηρο και τραγουδούοε επαναστατικά ελληνικά τραγούδια. Παρά την κωμική του εμφάνιση του φερόντουσαν παντού με έναν υπέρτατο σεβασμό. Και οι βρισιές ακόμη, που συνέχεια εξαπέλυε για τους "Ελληνες, με επίθετα όπως ((λιπόψυχε», ((άμυαλε», ((χοντροκεφαλε»,((μπάσταρδοι των προγόνων σας και ανάξιοι της πατρίδας και του ονόματος σας», που τον ήδόνιζαν και τον γοήτευαν, γίνονταν πάντοτε δέκτες με σιωπή. Στην αρχή έμεινα έκπληκτος. αλλά τότε ανακάλυψα ότι στέκεσαι καλύτερα με ένα πλήθος που το βρίζεις, γιατί αυτό σημαίνει πώς σέβεσαι τη χώρα του- Μια ελαφριά απόκλιση από τις συνήθειες και την ((ετικέτα» του τόπον, μπορεί να ζημιώσει ένα ξένο περισσότερο, από όσο μια έκφραση οποιασδήποτε αντίληψης, οσοδήποτε προσβλητική κι αν είναι το ϊδιο μπορεί να συμβεί και σε παράβαση του καθήκοντος οσοδήποτε ιερό κι αν είναι. Αυτό που ανέφερα, είναι μια απλή και εύκολη υπόθεση, αλλά η εφαρμογή της αποτελεί το μεγαλύτερο μυστικό στη φύση Urquhart, ο.π., σ Urquhart, ο.π., σ Εννοεί τη Γαλλική Επανάσταση (14 'Ιουλίου του 1789). 10. Urquhart, ο.π., σ. 395.

5 Α. K. Σtαυρόπονλος, Το πέρασμα του Leake από την Τσαρίτσανη 307 στη συνέχεια ό Urquhart περιγράφει το επεισόδιο των δυο αυτών Τσαριτσαναίων με τον Leake, όταν πέρασε απ' εκεί το [...] Το άλλο συμβάν ήταν η ανάκριση που μού έγινε από τον δάσκαλο και τον συνταξιδιώτη μου (τον όποιον θα αποκαλώ Διογένη) για τον συνταγματάρχη Leake. Πώς τον υπολόγιζαν στην Αγγλία; Ποια ήταν η γνώμη μου γι' αυτόν; Τους απάντησα πώς ο συνταγματάρχης Leake ήταν όχι μόνο πολύ γνωστός, αλλά και η κύρια αυθεντία, για μας, αν όχι η μοναδική σχετικά με τη χώρα τους και πώς στην Αγγλία, η μόνη μελέτη πάνω στην ελληνική επανάσταση, η οποία θα επιζούσε της εποχής μας, ήταν μια δική τον. 11 Παραδόθηκα σε ένα ισχυρό συναίσθημα υπερηφάνειας ακούγοντας το δνομα του συμπατριώτη μου και μια τέτοια λεπτομερειακή ανάκριση γι' αυτόν σε ένα τόσο απομονωμένο χωριουδάκι. Γρήγορα όμως ανακάλυψα πώς οι καινούργιοι φίλοι μου και εγώ διαφέραμε στις απόψεις μας. Έτσι τους ρώτησα πώς, πότε και που είχαν γνωρίσει τον συνταγματάρχη Leake, οπότε τα ακόλουθα συμβάντα ήλθαν στην επιφάνεια. Κάποιο χρόνο που εχω ξεχάσει, ο συνταγματάρχης Leake έφθασε στη Τσαρίτσανη έχοντας μαζί του έναν καβάση και ένα μπουγιουρντϊ του Αλή πασά. Ο φίλος μου ο ((Διογένης» ήταν τότε κοτζαμπάσης η δημογέροντας και καθώς έφτασε στο σημείο αυτό της αφήγησης του σταμάτησε, τέντωσε προς τα πάνω το ψηλό λαιμό του, κούνησε το κεφάλι του, με κύτταξε κατάματα και μού είπε : ((Ποιος ήταν ο Αλήη πασάς για μένα; Τι εξουσία είχε ένας τάρταρος καβάσης μέσα στην ιερή χώρα του Όλυμπου;» Κατόπιν μού εξέθεσε την πολλή χαρά που είχε νοιώσει, να καλωσορίσει και να δεχτεί με αγάπη έναν Άγγλο και έναν λόγιο. Αλλά αυτός ο συνταγματάρχης Leake, συσχέτισε δλη την καλωσύνη και το ενδιαφέρον τους με τις διαταγές του πασά και αρκέστηκε να τους κάνει μερικές ερωτήσεις, χωρίς όμως και να ρωτήσει και για την υγεία κανενός απ' αυτούς Πρόκειται για το βιβλίο "An historical outline of the Greek revolution, with a few remarks on the present state of affairs in that country, by William Martin Leake London Δεύτερη έκδοση του το Στο σημείο αυτό ό Urquhart παραθέτει μια ενδιαφέρουσα υποσημείωση στο κείμενο του (ο.π. σ. 398), που είναι η ακόλουθη : «με αφορμή το επεισόδιο αυτό μού ήταν δύσκολο να καταλάβω την αξία των οδηγιών του Τσάρου της Ρωσίας, που είχε δώσει στον πρώτο πρεσβευτή που είχε στείλει στον Σουλεϊμάν τον Μεγάλο : "μην ρωτάς για την υγεία του Σουλτάνου μέχρις ότου σε ρωτήσουν για την υγεία του Τσάρου". Όλη η ανατολική διπλωματία και ιστορία είναι γεμάτη από τέτοιου είδους επεισόδια. δεν έχω παρά να αναφερθώ στις πρόσφατες και ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες των ταξιδιών του Burnes. [Πρόκειται για το ταξιδιωτικό του άγγλου υπολοχαγού Alex Burnes, Travels to Bokhara and narrative of a voyage up the Indus, London, 1834, 3 τ.]. και είναι γελοίο που οι άνθρωποιδενπροσαρμόζονται

6 308 Σημειώματα και μαρτυρίες Ό Διογένης, τότε, εξοργίστηκε πολύ- σπηρούνισε το άλογό του και τράβηξε για την κοιλάδα των Τεμπών, οπού ο Leake είχε προηγούμενα κατευθυνθεί, (πιθανώτατα πάνω στο ϊδιο άλογο, την Rozinante 13 με το όποιο τώρα θα με συνόδευε), καθώς το συμβάν έγινε όχι πάνω από 15 χρόνια πριν 14 και κρέμασε στην κοιλάδα των Μουσών την ακόλουθη αποστροφή αγανάκτησης, απευθυνόμενη από την προκληθεϊσα Ελλάδα, προς τον υπερβόρειο, και παγερό απρόσκλητο επισκέπτη. 15 Στη συνέχεια ό Urquhart παραθέτει ελληνικά το κείμενο, όπως του το έδωσε γραμμένο, κατά τα φαινόμενα, ό «Διογένης» ή ό δάσκαλος. Είναι γραμμένο σε αρχαιοπρεπή γλώσσα, και ό Urquhart δεν το μεταφράζει για τους αναγνώστες του : 16 σ' αυτά τα προβλήματα. Δίνοντας ένα γυμνό μέρος του σώματος μας, είναι για τους ανατολίτες ένας γελοίος τρόπος χοπρετισμού. Και ακόμη, βγάζοντας το καπέλο όταν μπαίνεις σ' ένα δωμάτιο στην Ευρώπη είναι σχεδόν, στην ουσία, σάν να ρωτάς για την υγεία και να χαιρετάς στην Ανατολή. Στην πραγματικότητα, ακόμη και μεταξύ μας, ένα σύντομο "How do you do" ανταλλάσσεται, παρ' όλο ότι δεν παίρνουμε απάντηση απ' όλους της συντροφιάς. Στην Ανατολή όμως αυτό γίνεται με σοβαρότητα και απαντούν κι' αυτή η ερώτηση [εννοεί την ερώτηση για την υγεία] έρχεται μετά το χαιρετισμό και όταν όλοι καθήσουν». 13. Rozinante: το άλογο τού Δον Κιχώτη. 14. Όπως αναφέραμε, ό Leake είχε περάσει από την Τσαρίτσανη τόν Δεκέμβριο του 1806, δηλαδή 24 χρόνια πρίν. στη δεύτερη περιήγηση του στη Θεσσαλία, το 1809, έμεινε στον Τύρναβο στις 3 και 4 Δεκεμβρίου, χωρίς όμως η πορεία του άπ' εκεί να δείχνει πώς πέρασε πάλι από την Τσαρίτσανη. Στο περιηγητικό του όμως κάνει μερικές ενδιαφέρουσες αναφορές σ' αυτήν, (ο.π. Τόμ. IV, σ. 297), όπου γράφει: «[. ] Σ' αυτές τις δυο πολιτείες [αναφέρεται στα Τρίκαλα και τη Λάρισα] οι φθινοπωρινοί πυρετοί είναι πιο διαδεδομένοι άπ' ότι στον Τύρναβο. Στην Τσαρίτσανη, οι βράχοι που δεσπόζουν εκεί, πιστεύεται πώς είναι φθοροποιοί για τόν αέρα και πώς δημιουργούν, χωρίς αμφιβολία, συγκέντρωση θερμότητας, καθώς είναι εκτεθειμένοι στους νότιοδυτικούς ανέμους. Παρόλα αυτά η Τσαρίτσανη είναι η πιο ακμάζουσα πολιτεία της Θεσσαλίας, μετά τα Αμπελάκια [...]». 15. Urquhart, ο.π., σ η κακή τυπογραφική μεταγραφή του επιγράμματος το φόρτωσε με τόσα λάθη ώστε να απαιτούνται τολμηρές φιλολογικές διορθώσεις για κάποια αποκατάσταση.

7 Α. Κ. Σταυρόπουλος, Το πέρασμα του Leake από την Τσαρίτσανη 309 και συνεχίζει ό Urquhart : Καταχώρησα αυτή την ασυγκράτητα εκφραστική εκδήλωση, σαν ένα αξιοσημείωτο και ιδιόμορφο παράδειγμα αυτής της ευαισθησίας, που ακόμη και για έναν άνθρωπο που διατρέχει για χρόνια την Ανατολή μπορεί να μη γίνει αντιληπτή έτσι μπορεί να μένει σε παρόμοια άγνοια των αιτίων για δ,τι βλέπει, των πραγμάτων που βλέπει, των αντιδράσεων που προκαλεί η των αποτελεσμάτων που ήταν η αιτία τους. Αυτό το συμβάν νομίζω πώς θα μπορούσε να είναι ένα ανεκτίμητο μάθημα, αν προερχόταν μόνο από τη σφαλερή εκτίμηση τους για έναν άνθρωπο τόσο αξιόλογο και με χαρακτήρα τόσο αντίθετο από τη δική τους την αποτίμηση [...] και ό Urquhart συμπληρώνει την περιγραφή και τις κρίσεις του για το επεισόδιο με μια πληροφορία που εϊχε σχετικά με την αιτιολόγηση της γενικής συμπεριφοράς του Leake, που την καταχωρεί σε υποσημείωση : 17 Πληροφορήθηκα κάποτε από έναν κύριο, που είχε γίνει, περισσότερο από κάθε Ευρωπαίο, αυθεντία στους τρόπους και τα έθιμα της Ανατολής, πώς συνέβαινε που δ Burkardt 18 με όλη τη γνώση των πραγμάτων, να αντιλαμβανόταν τόσο λίγο τη σκέψη του λαού. η απάντηση στο ερώτημα ήταν «γιατί σταθερά έβαζε τον εαυτό του σε μια λαθεμένη και αμήχανη θέση είχε μια άτυχη τακτική, συνήθιζε να σφυρίζει». η σύγκριση της συμπεριφοράς των περιηγητών με τον Ανάχαρση, που επιχειρείται από τόν έπιγραμματοποιό, φτάνει σε δυσάρεστα συμπεράσματα για τους σύγχρονους επισκέπτες του ελληνικού χώρου και ιδιαίτερα βέβαια για τον Leake. η αναφορά στον Σκύθη Ανάχαρση, για τη σύγκριση με τον Leake, πέρα από τον συσχετισμό της βόρειας προέλευσης τους, θα μπορούσε να συνδυασθεί και με τα ερεθίσματα που είχε, ίσως, προκαλέσει η σχετικά πρόσφατη μετάφραση στά ελληνικά του βιβλίου του άββα Barthélémy: Περιήγησις του Νέου Άναχάρσιδος... παρά του κυρίου Βαρθολομαίου και μεταφρασθεϊσα παρά του Γεωργίου Κωνσταντίνου Σακελλαριου... Τόμος πρώτος, Βιέννη 1797 και τόμος τέταρτος μεταφρασθείς παρά Γεωργίου Κωνσταντίνου Σακελλαριου και Ρήγα Βελεστινλή, Βιέννη Στον τ. Δ', Κεφ. ΛΕ': Όδοιπορία της Θεσσαλίας (σσ ). και η Τσαρίτσανη ήταν τότε τόπος συγκέντρωσης πολλών λογίων αλλά και δίπλα σ' αυτήν, στά Αμπελάκια, άσκούσε την ιατρική του το 1803, ό μεταφραστής του Νέου Ανάχαρση Σακελλαριου (Βλ. Ι. Οικονόμου, Επιστολαί διαφόρων. Πρόλογος Γ. Αντωνιάδη, παρουσίαση Μ. Παπαϊωάννου, Αθήνα 1964, σσ επιστολή του γιατρού Κ. Ζαχαρόπουλου από τη Λάρισα, στον γιατρό Γ. Σακελλαριου στα Αμπελάκια, Απρίλιος 1803). Για τη λέξη «Ζιόν» του επιγράμματος ό Urquhart γράφει σε υποσημείωση : «Αυτό σημαίνει John η γενική προσωνυμία για όλους τους Άγγλους, σε όλες τις ξένες χώρες». και, όπως είναι γνωστό, αυτή επιζεί και μέχρι σήμερα στην Ελλάδα. 17. Urquhart, ο.π., σ Πρόκειται για τον γνωστό άνατολιστή Louis Burckhard ( ) Βλ. DNB, 7 σ J. Brunei, Manuel du libraire et de amateur de livres, Ι. στ

8 310 Σημειώματα xaι μαρτυρίες στη μαρτυρία για το πέρασμα ενός περιηγητή, που παρουσιάσαμε, έχουμε παραστατικά την αντίθεση μεταξύ του ταξιδιώτη και των γηγενών ενός τόπου. η σύγκρουση αυτή, ξεχωριστή εξ αιτίας των ιδιοτήτων των προσώπων και των δύο πλευρών, που συγκρούονται, και από το διαφορετικό επίπεδο στο οποίο γίνεται, διαφέρει από τίς πολλές γνωστές συγκρούσεις μεταξύ ταξιδιωτών και πληθυσμών του ελληνικού χώρου. Συγκρούσεις που εΐχαν αντικείμενο την καθημερινότητα και τις ανάγκες των ταξιδιωτών για καταλυμμα, για τροφή κ.α. και που τίς διαμόρφωναν πολλές φορές οι Τούρκοι συνοδοί τους. Πρόσθετα και γιατί οι απαιτήσεις για προσφορά διευκολύνσεων στηρίζονταν στα δικαιώματα που τους έδιναν φιρμάνια η μπουγιουρντιά των τοπικών τουρκικών άρχων, με τα όποια ήταν εφοδιασμένοι οι περιηγητές. Πολλές φορές μάλιστα έφταναν και μέχρι την κατάχρηση των δικαιωμάτων αυτών. Η Τσαρίτσανη είχε μια ξεχωριστή θέση μέσα στην πνευματική πορεία του νεοελληνισμού στην τουρκοκρατία, που είναι αρκετά γνωστή. 19 Οι δυο εκπρόσωποι της, που σκιαγραφούνται ικανοποιητικά από τις περιγραφές του Urquhart, έστω και μετά από 24 χρόνια από το επεισόδιο, έρχονται σε αντίθεση με τον Leake όχι μόνο για λόγους επιφανειακούς, που εξαντλούνται στη σύγκρουση εξαιτίας της παράβλεψης των εθιμικών πλαισίων συμπεριφοράς, αλλά και στην ουσία, εξαιτίας των παρορμήσεων, που ξεκινούν από την πνευματικά αναπτυγμένη συνείδηση του νεοελληνισμού, στη μικρή πόλη της Θεσσαλίας, που ξυπνά όταν η εθιμική τάξη παραβιάζεται από τον ξένο ταξιδιώτη. Ό δάσκαλος και ό λογιότατος της Τσαρίτσανης, χαρακτηριστικοί εκπρόσωποι, μαζί με τους γιατρούς και τους φωτισμένους κληρικούς, της πνευματικής υπόστασης του ελληνικού χώρου στην τουρκοκρατία, στέκουν πάνω στην επιφανειακή συμπεριφορά του Leake και δίνουν προεκτάσεις που ξεφεύγουν από την αυστηρά ατομική τους υπόσταση. οι επεκτάσεις αυτές ακουμπούν πάνω στη συνείδηση εκπροσώπων, τη στιγμή εκείνη, ένας συνόλου, με μια έκφραση και πράξη της εθνικής τους ευαισθησίας. η δυσαρέσκεια τους, ιδιαίτερα του προύχοντα, για την υπερηφάνεια στις κινήσεις και τίς εκδηλώσεις του Leake, τους οδηγεί στην ανάληψη της ευθύνης να απαντήσουν στο όνομα της απρόσωπης Ελλάδας : τα άτομα υψώνονται πάνω από τις άτομικότητές τους και αξιώνονται να αντιπροσωπεύσουν το σύνολο. Ό Urquhart στέκεται με συμπάθεια στην περίπτωση του «λογιώτατου» άρχοντα της Τσαρίτσανης, που τον ξεχωρίζει χαρακτηριστικά 19. Βλ. Ά χ ι λ. Γ. Λαζάρου, Η παιδεία της περιφερείας Ελασσόνας στα χρόνια της τουρκοκρατίας, «Ηώς», Αφιέρωμα στη Θεσσαλία, ετ. 9, αρ , 1966, σ

9 Λ. Κ. Σταυρόπουλος, Το πέρασμα του Leake ano την Τσαρίτοανη 311 για τη συμπεριφο ρά του, σε συσχετισμό με εκδηλώσεις άλλων Ελλήνων, οσοδήποτε και αν ο Άγγλος είναι υπερβολικός στις γενικεύσεις του. Πρόσθετα και μέσα ακόμη από την περιγραφή που κάνει της «γκροτέσκικης» εμφάνισης του, και τον έμμεσο χαρακτηρισμό του σαν «Δον Κιχώτη», δείχνει τη συμπάθεια του σ' αυτόν τον γέρο φιλόσοφο, με τις υπερβολικές του εκδηλώσεις. Από την άλλη πλευρά η θέση που παίρνει για το επεισόδιο, δίνει ουσιαστικά το δίκιο στους Έλληνες που γνώρισε, και συγχρόνως προσπαθεί να αιτιολογήσει το φέρσιμο του Leake και να αφαιρέσει την πρόθεση για προσβλητική συμπεριφορά. Ένας σεβασμός και μια αγάπη γι' αυτόν τον παράξενο γέρο αναβλύζει μέσα από το κείμενο του Urquhart, που η εμπειρία του από την ελληνική και τουρκική πραγματικότητα φαίνεται να είναι σημαντική, από τα όσα αναφέρει στο πολύ ενδιαφέρον ταξιδιωτικό του. Θα σημειώσουμε τη διατήρηση στους δύο λόγιους της Τσαρίτσανης, έντονης της ανάμνησης της συνάντησης με τον Leake, που έρχεται στην επιφάνεια πάλι από την παρουσία ενός συμπατριώτη του, 24 χρόνια μετά. Ρωτούν για τον Leake και αναζωπυρώνεται η αντίδραση τους στην ανάμνηση του, μαζί με την απάντηση που πήραν από τον Urquhart γι' αυτόν. το αποτέλεσμα ήταν να θυμηθούν την επιγραφή, και να την δώσουν γραπτή στον Urquhart, γραμμένη και φυλαγμένη από τότε, το πιθανότερο, η από τη μνήμη τους. Η διάθεση τους είναι να κοινοποιήσουν την υπαρξή τους, τη στάση τους, με ένα γραπτό κείμενο απέναντι σε ένα γνωστό και δημόσιο πρόσωπο μιας μεγάλης χώρας που τόσο εγκωμίαζε ό συζητητής τους. Μια ιδιόμορφη και αξιόλογη έκφραση, που ό Urquhart την σημειώνει, αλλά μένει στην ερμηνεία μιας απλής «ευαισθησίας» των δυο αυτών Ελλήνων. Αυτό του αρκεί : Πιστεύει στην αλήθεια του γεγονότος και το καταχωρεί. Το βιβλίο του Leake είχε ήδη κυκλοφορήσει 3 χρόνια πριν από το δικό του, χωρίς να αναφέρει τίποτε σχετικά. Ο Urquhart από τη μεριά του τοποθετεί το επεισόδιο περίπου 15 χρόνια πρίν, ενώ θα ήταν εύκολο να διαπιστώσει από το βιβλίο του Leake, πώς αυτός πέρασε από τη Τσαρίτσανη το Φαίνεται πώς ό Urquhart δεν είχε διαβάσει το βιβλίο του Leake, πρίν στείλει το δικό του στο τυπογραφείο, μια που την εποχή εκείνη ανάμεσα στις δύο εκδόσεις, βρισκόταν στην πρεσβεία της Κωνσταντινούπολης, απασχολημένος σε μια έντονη διπλωματική δραστηριότητα. 20 από την άλλη μεριά όπως αναφέραμε, ό Leake δεν φαίνεται να ξαναπέρασε από τη Τσαρίτσανη το 1810, όταν ανάμεσα 1808 και 1810, βρισκόταν 20. Βλ. σχετικά στο DNB, ο.π. η πρώτη έκδοση του βιβλίου του Urquhart έγινε το 1838.

10 312 Σημειώματα και μαρτυρίες διαπιστευμένος στην αυλή του Αλή πασά και έκανε τότε περιηγήσεις και στη Θεσσαλία. Για τη συμπλήρωση αυτής της μελέτης κρίθηκε απαραίτητη και μια προσπάθεια για την ταύτιση των δύο ανώνυμων Ελλήνων της Τσαρίτσανης στα 1830 με τα δρωντα εκεί πρόσωπα το την εποχή εκείνη ό διαφωτισμός στη Θεσσαλία βρισκόταν σε μια έξαρση αξιοσημείωτη και η κάθε πολιτεία της παρουσίαζε μια ικανοποιητική πνευματική άνθηση. η Τσαρίτσανη, με την παρουσία εκεί γιατρών 21 και δασκάλων, δηλωτική για την οικονομική της ανάπτυξη είχε τη θέση της στη διαφωτιστική προσπάθεια σ' αυτόν το χώρο. η σχολή που λειτουργούσε από χρόνια εκεί, με σημαντική παράδοση, θα πρέπει να θεωρηθεί σαν η βάση αυτής της προσπάθειας. στη σχολή αυτή είχαν διδάξει ô Πέζαρος ( ), ό κατοπινός γιατρός Κ. Ζαχαρόπουλος, ό Νοσήμαχος ( ), και στην ακμή της οι Κ. Κούμας ( ), ό Γερμανός Σπαρμιώτης ( ) και από το 1805 έως το 1807 ό Κωνσταντίνος Οικονόμος, που ήταν σχολάρχης της την εποχή που πέρασε άπ' εκεί ό Leake. 22 στη σχολή της Τσαρίτσανης δίδαξαν και άλλοι δάσκαλοι, πέρα από τους σχολάρχες της, αλλά δεν γνωρίζουμε τά ονόματα τους. Ποιος άπ' αυτούς, βρισκόταν το 1806 στη Τσαρίτσανη και επιζούσε εκεί το 1830, για να ταυτιστεί με το δάσκαλο του Urquhart, δεν είναι γνωστό από τά στοιχεία που έχουμε. 21. Αυτή την εποχή, αναφέρονται αρκετοί γιατροί να ασκούν το επάγγελμα στην Τσαρίτσανη. το 1798 βρίσκεται έκεΐ ό Κωνσταντίνος Ζαχαρόπουλος, που βοήθησε στο διορισμό του Κούμα στη σχολή της Τσαρίτσανης. (Βλ. Ι. Οικονόμου, Επιστολές... δ.π., σ. 47, 48, 51). Το 1802 αναφέρονται εκεί, «ό έξοχώτατος ιατρός κυρ Ζώης έκ Ζαγορίου» και ό «έξοχώτατος κυρ Ιωάννης ιατρός, ανεψιός του κυρ Ζώη ΐατρού», όπως αναγράφονται στους συνδρομητές του βιβλίου : Σύνοψις των κωνικών τομών, Γουίδωνος του Γρανδή... εξ' ής μετήνεκται εις την Έλληνικήν παρά Ιωνά Ίερομ. Σπαρμιώτου... Βιέννη 1802, σ. XVII. Ό γιατρός Ζώης αναφέρεται ότι βρίσκεται στην Τσαρίτσανη και το 1804, στους συνδρομητές του βιβλίου: Στοιχεία της Λογικής, Μεταφυσικής, και Ηθικής, υπό Φραγκίσκου Σοαυΐου... Μετάφρ. Γρ. Κωνσταντά... τ. Δ' Βενετία 1804, σ Το 1802 και το 1803 αναφέρεται ότι βρίσκεται γιατρός στην Τσαρίτσανη και ο Μιχαήλ Περδικάρης η Μιχαήλος Πρεδικάρης, όπως ό ίδιος υπογράφει τις επιστολές του- (Βλ. Ι. Οικονόμου, Επιστολές, O.Π. και αντίστοιχα, σ. 84, ô αναφορά σε επιστολή του Κ. Οικονόμου προς τόν Κούμα και σ. 88. επιστολή του Περδικάρη από την Τσαρίτσανη προς τόν Κούμα στη Λάρισα). 22. Βλ. Μ. Κ. Π α ρ α ν ί κ α ς, Σχεδίασμα περί της έν τω Ελληνικώ Έθνει καταστάσεως των γραμμάτων από αλώσεως Κωνσταντινουπόλεως (1453 μ.χ.) μέχρι των αρχών της ένεστώσης (ΙΘ') εκατονταετήρίδος, Κωνσταντινούπολη 1867, σ. 85. Τ. Εύαγγελίδης, η παιδεία επί τουρκοκρατίας. Ελληνικά Σχολεία από της αλώσεως μέχρι Καποδιστρίου, τ. Α', Αθήνα 1936, σ

11 Α. Κ. Σταυρόπουλος, Το πέρασμα του Leake απò την Τσαρίτσανη 313 από την άλλη μεριά, όπως παρουσιάζεται ο δάσκαλος από τον Urquhart δεν μπορούσε να εϊναι ιερωμένος, για να συνδεθεί με τους κατοπινούςτου Κ. Οικονόμου δασκάλους, όπως ό παπάς Σωτήριος Στάϊκος μέχρι το 1813 και μετά ό διάκος Διονύσιος μέχρι το Έτσι και για το παρόν, ό δάσκαλος αυτός παραμένει στην ανωνυμία του. Όσο για τόν προύχοντα «Διογένη» μόνο υποθέσεις μπορούμε να κάνουμε για την ταυτότητα του, μια που αρκετοί προύχοντες της Τσαρίτσανης προσδιορίζονται στο 1806, αλλά αγνοούμε ποιος η ποιοί επιζούσαν το από τους συνδρομητές βιβλίων που εκδόθηκαν γύρω στο 1806 και κατοπινά, 24 και αναφέρονται να κατοικούν στη Τσαρίτσανη την εποχή εκείνη, καθώς και από τη διερεύνηση των προσώπων αυτών και άλλων μέσα στις «Επιστολές διαφόρων» του Ι. Οικονόμου, φτάσαμε από τη διασταύρωση των παραπάνω στοιχείων, σε μερικές διαπιστώσεις, που οδηγούν όμως μόνο σε υποθέσεις. Άρχων Λογοθέτης της Τσαρίτσανης, το 1806, φέρεται να είναι ό Ιωάννης Στατήρης, που η γνώση του χειρισμού της γλώσσας είναι φανερή σε επιστολή του, το 1805, προς το μητροπολίτη Λαρίσης Ραφαήλ και τόν επίσκοπο Ελασσώνος Ιωαννίκιο. 25 Ό Στατήρης εμφανίζεται συνδρομητής το 1802, 26 οπού αναφέρεται σαν «εντιμότατος» και το 1804, 27 όπου αναφέρεται σαν «εντιμότατος άρχων Λογοθέτης». Ο Leake θα ήταν λογικό να αναζητήσει τόν άρχοντα Λογοθέτη της Τσαρίτσανης, όπως συνήθως συνέβαινε με τους περιηγητές, μια και είχε και το μπουγιουρντί του Αλή και τη σχετική συνοδεία. Πάντως ό Στατήρης δεν αναφέρεται στους συνδρομητές βιβλίου του 1807, 28 όπου καταγράφονται άλλοι Τσαριτσανιώτες. Από τους άλλους προύχοντες της Τσαρίτσανης, συνδρομητές των βιβλίων ό Χατζή Κυρίτζης Χατζή Στάικος, αναφέρεται σαν «ευγενέστατος» το 1802 και «χρησιμολογιώτατος» το Ό ίδιος αναφέρεται επίσης σε αρκετές επιστολές της συλλογής του Ι. Οικονόμου και μάλιστα μια δική του προς τόν Μητροπολίτη Λαρίσης Ραφαήλ, το Νοέμβριο του 1805, τον αποκαλύπτει καλόν χειριστή της γλώσσας Τ. Εύαγγελίδης, ο.π. 24. Για την εντόπιση βιβλίων που οι συνδρομητές τους κατοικούσαν στη Τσαρίτσανη την εποχή που μας ένδιαφέραι, χρησιμοποιήσαμε τη μελέτη του Φ. Ηλιού, Βιβλία με συνδρομητές. Ι. Τα χρόνια του διαφωτισμού, Ο Ερανιστής, 12(1975) Ευχαριστούμε τον κ. Ήλιου που μας παραχώρησε για μελέτη τους φωτοτυπημένους καταλόγους των συνδρομητών και τά δελτία του με την επεξεργασία τους. 25. Ι. Οικονόμου, Επιστολές διαφόρων... σσ Σύνοψις των κωνικών τομών..., ο.π. σ. XVII. 27. Στοιχεία της Λογικής..., ο.π. σ Κ. Κ ο ύ μ α ς, Σειράς στοιχειώδους των μαθηματικών και φυσικών πραγματειών..., Βιέννη 1807, σ Ι. Οικονόμου, Επιστολές..., ο.π. σ

12 314 Σημειώματα και μαρτυρίες Αυτούς τους δύο προύχοντες της Τσαρίτσανης θεωρήσαμε πιθανότερους στην προσπάθεια ταύτισης με τον «λογιώτατο» «Διογένη» τού Urquhart, χωρίς να μπορούμε να σταθούμε σε έναν απ' αυτούς, μια και δεν γνωρίζουμε την επιβίωση τους το Ίσως η ύπαρξη στοιχείων, που δεν είναι γνωστά σε μας, και η ανεύρεση τους στο μέλλον, οδηγήσουν στην «αποκάλυψη» του ανώνυμου «Διογένη» και ήρωα αύτού του ιδιόμορφου επεισοδίου που μας απασχόλησε. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ Κ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΙΣΟΚΡΑΤΟΥΣ ΛΟΓΟΙ ΤΡΕΙΣ : ΦΛΩΡΕΝΤΙΑ c Η ΡΏΜΗ c. 1517; ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΜΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΣΤΟΝ LEGRAND Εΐναι γνωστό ότι ό Ιανός Λάσκαρις επιμελήθηκε μια σειρά ελληνικών κειμένων (Legrand Ι 13-16, 18-20, 58) που τύπωσε στη Φλωρεντία ο Lorenzo di Alopa 1 από το 1494 ως το Τα ελληνικά τυπογραφικά στοιχεία των οκτώ αυτών βιβλίων, μόνο κεφαλαία στην αρχή ( ), υστέρα και καλλιγραφικά πεζά 2 ( ), σχεδιάστηκαν από τον ίδιο τον Λάσκαρι. 3 Απ' όσα ξέρουμε, τα στοιχεία αυτά δεν ξαναχρησιμοποιήθηκαν στη Φλωρεντία, εκτός από την περίπτωση τεσσάρων μόνο λέξεων στο Hymni et Epigrammata του Ταρχανιώτη (Legrand III 52) που τυπώθηκε το 1497 από την τυπογραφική εταιρεία Compagnia del Drago η Societas Colubris. Δεκαεπτά χρόνια αργότερα, το 1514, ό Λάσκαρις, έχοντας μαζί του τις μήτρες των στοιχείων αυτών, βρισκόταν στη Ρώμη όπου με την υποστήριξη του Πάπα Λέοντος Γ ίδρυσε το Ελληνικό Γυμνάσιο, γνωστό σαν Gymnasium Mediceum. Για να καλυφθεί μέρος από τις διδακτικές ανάγκες 30. και οι δυο αυτοί προύχοντες, δεν αναφέρονται στους συνδρομητές του βιβλίου του Μιχαήλου Περδικάρη, Προδοίκησις εις τον Έρμήλον η Δημοκριθηράκλειτον, Βιέννη Ο τυπογράφος αυτός, Βενετός την καταγωγή, είχε ξεκινήσει σαν υπάλληλος στο μοναστηριακό τυπογραφείο του S. Jacopo di Ripoli το οποίο διαλύθηκε το 1484 αφήνοντας στη μέση την εκτύπωση της μετάφρασης του Πλάτωνα από τον Μ. Ficino ο Alopa τέλειωσε μόνος του το βιβλίο το 1485 από τότε δεν ξέρουμε τι έκανε μέχρι το 1494 οπότε άρχισε η συνεργασία του με τον Λάσκαρι. Βλ. British Museum Catalogue of books printed in the XVth century..., London 1908, τ. VI, a. XVI, R. Proctor, The printing of Greek in the fifteenth century, Oxford 1900, σ (Αναλυτική περιγραφή). 3. Proctor, ο.π., σ Ο Πάπας ήταν γιος του Λαυρέντιου Μέδικου.

ΙΣΟΚΡΑΤΟΥΣ ΛΟΓΟΙ ΤΡΕΙΣ : ΦΛΩΡΕΝΤΙΑ c. 1495 Η ΡΏΜΗ c. 1517; ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΜΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΣΤΟΝ LEGRAND

ΙΣΟΚΡΑΤΟΥΣ ΛΟΓΟΙ ΤΡΕΙΣ : ΦΛΩΡΕΝΤΙΑ c. 1495 Η ΡΏΜΗ c. 1517; ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΜΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΣΤΟΝ LEGRAND 314 Σημειώματα και μαρτυρίες Αυτούς τους δύο προύχοντες της Τσαρίτσανης θεωρήσαμε πιθανότερους στην προσπάθεια ταύτισης με τον «λογιώτατο» «Διογένη» τού Urquhart, χωρίς να μπορούμε να σταθούμε σε έναν

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ «Δεν γράφω για να είμαι αγαπητή» Βικτόρια Χίσλοπ: «Τον Ερντογάν τον φοβάμαι. Είναι δικτάτορας!» H Βικτόρια Χίσλοπ Η συγγραφέας Βικτόρια Χίσλοπ, γνωστή για «Το Νησί» που μεταφέρθηκε με μεγάλη επιτυχία στην

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Η επιστολή ή το γράμμα είναι ένα είδος επικοινωνιακού λόγου, πολύ χρήσιμο για την κοινωνική μας ζωή. Υπάρχουν διάφορα είδη επιστολών. Μια επιστολή μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Φοιτητής: Παύλου Νικόλαος, Α.Ε.Μ: 2245, Ε Εξάμηνο Σχολείο: 1 ο Πειραματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

Πότε θα φανεί η Φανή

Πότε θα φανεί η Φανή ...... Πότε θα φανεί η Φανή Η συγγραφέας χαίρεται να έρχεται σε επαφή με τους αναγνώστες της. Η διεύθυνσή της είναι: Αγίου Πολυκάρπου 51, Νέα Σμύρνη 171 24, Αθήνα. Τηλ.: 210 9335830, FAX: 210 9351603 e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικά Κυκλώματα (Μ.Χ. ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Η προσθήκη λαμπτήρων επηρεάζει την ένταση του ρεύματος σε ένα ηλεκτρικό κύκλωμα;

Ηλεκτρικά Κυκλώματα (Μ.Χ. ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Η προσθήκη λαμπτήρων επηρεάζει την ένταση του ρεύματος σε ένα ηλεκτρικό κύκλωμα; Ηλεκτρικά Κυκλώματα (Μ.Χ. ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Η προσθήκη λαμπτήρων επηρεάζει την ένταση του ρεύματος σε ένα ηλεκτρικό κύκλωμα; Στη διερεύνηση που κάναμε με τα παιδιά, όπως φαίνεται και από τον τίτλο ασχοληθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ.

Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου. Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015. ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ. Σώμα Πρoσκόπων Κύπρου Κλάδος Λυκοπούλων Γ.Ε. Παιχνίδι Προσκοπικής Χρονιάς 2014-2015 ΧΑΛΚΙΝΗ Αγέλη Λυκοπούλων ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Αγέλη Λυκοπούλων ΧΑΛΚΙΝΗ ΑΓΕΛΗ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ 103ov Σύστημα Ναυτοπροσκόπων Κισσόνεργας

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ»

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Τμήμα 5 ης -6 ης Δημοτικού Σάββατο, 27 Οκτωβρίου 2012 Θαλής ο Μιλήσιος 630/635 π.χ. 543 π.χ. Ο πρώτος φιλόσοφος! Ο Θαλής ο Μιλήσιος ανήκει στους προσωκρατικούς

Διαβάστε περισσότερα

Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ

Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ Δ.Ε. 13: «Τι μπορεί να μάθει ο άνθρωπος για το Θεό. Προσέγγιση της γιορτής της Μεταμόρφωσης» (σελίδες εγχειριδίου 69-76) Δ.Ε. 19: «Η μνήμη των Αγίων, αφορμή για

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια

Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια ...... Απίθανα ταξίδια με μαγικά μολύβια Στον Ευθύμη και την Κωνσταντίνα. Διορθώσεις: Νέστορας Χούνος Σελιδοποίηση - Μακέτα εξωφύλλου: Ευθύµης Δηµουλάς 2010 ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΜΟΥΡΙΚΗ & EKΔOΣEIΣ «AΓKYPA» Δ.A. ΠAΠAΔHMHTPIOY

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικός Κύκλος Συστηµικών Λύσεων

Εκπαιδευτικός Κύκλος Συστηµικών Λύσεων Εκπαιδευτικός Κύκλος Συστηµικών Λύσεων Εκπαιδεύτρια: Χαριτίνη Παπακυρίλλου Εργασία Τίτλος: «Έτοιµος για Αίτηµα» Ηµεροµηνία: 29 06 2013 Είχα ακούσει για µια µαγική ψυχοθεραπευτική µέθοδο όπου στήνονται

Διαβάστε περισσότερα

Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες

Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις και έχουν ζήσει συναρπαστικές περιπέτειες. Είναι αδύνατον

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!»

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!» 26 σχεδιασε μια ΦωτογρΑΦιΑ τήσ προσκλήσήσ που ελαβεσ Απο τον ΔΑσκΑλο σου. παρουσιασε το λογοτυπο και το σλογκαν που χρήσιμοποιει το σχολειο σου για τήν εβδομαδα κατα τήσ παρενοχλήσήσ. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς International Conference Facilitating the Acquisition and Recognition of Key Competences ΑΡΧΙΚΗ ΙΔΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Προβληματισμός αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06 No hay traducción disponible. του Χουάν Μαγιόργκα 4 ΠΡΟΣΩΠΑ: 3 Γυναίκες (γιαγιά, μητέρα και εγγονή) και ένας άντρας γύρω στα 30. Το τελευταίο έργο του μεγάλου Ισπανού δραματουργού που ανέβηκε στο Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΟ-ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Ονοματεπώνυμο: Κωνσταντίνα Γεωργακάκου

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία Η Χάρτα ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ Εκείνη την εποχή η περιοχή που καλύπτει τη σημερινή Ελλάδα ήταν τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ο Ρήγας σπούδασε στην Κωνσταντινούπολη, έμαθε γαλλικά, ιταλικά και γερμανικά και

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ LypCh1:Layout 1 copy 11/13/08 8:53 PM Page 3 ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΛΥΠΟΥΡΛΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΜΗΡΟ ΣΤΟΝ ΙΠΠΟΚΡΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2008 LypCh1:Layout 1 copy 11/13/08 8:53 PM Page

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ Στο δρόµο Τρικάλων- Καλαµπάκας, 3 χιλιόµετρα πριν από ταμετέωρα, ορθώνεται πάνω από το χωριό Θεόπετρα ένας βραχώδης ασβεστολιθικός όγκος, στη βορειοανατολική πλευρά του οποίου

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα...

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Αμέσως έβγαλα το κινητό από τη θήκη και έστειλα μήνυμα στο κινητό της μαμάς πού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοκινητική αγωγή

Μουσικοκινητική αγωγή Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικοκινητική αγωγή Η μουσικότητα των ήχων και της ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Στον κόσμο με την Thalya

Στον κόσμο με την Thalya Γρηγόρης Μπελαβίλας Στον κόσμο με την Thalya Συνέντευξη: Τσέκος Αθανάσιος Tι σάς κάνει να γράφετε μουσική? Ο βασικός λογος είναι ότι οι μουσικές που γράφω μού αρέσουν πολύ πιό πολύ από τίς μουσικές τών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί.

Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί. 1 Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί. Η θεραπεία απεξάρτησης μπορεί να προσφέρει τα μέγιστα στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ - Α,α,α,α,α,α,α! ούρλιαξε η Νεφέλη - Τρομερό! συμπλήρωσε η Καλλιόπη - Ω, Θεέ μου! αναφώνησα εγώ - Απίστευτα τέλειο! είπε η Ειρήνη και όλες την κοιτάξαμε λες και είπε

Διαβάστε περισσότερα

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ!

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Κωνσταντίνα Ευείδη 29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Η χιλιόχρονη αυτοκρατορία έπεσε. Ο θρύλος λέει ότι «ήτανε θέλημα Θεού». Από τότε το φρόνημα των Ελλήνων το κρατάνε ζωντανό ακριβώς αυτοί οι θρύλοι για την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες.

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες. ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ Μάθημα: Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία Τάξη: Β Γυμνασίου Ενότητα: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου Χρόνος εξέτασης: 45 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Μ. Γκιόλιας, Ο Κοσμάς ο Αιτωλός και η εποχή του, Αθήνα 1972 Ιωάννης Μενούνος, Κοσμά Αιτωλού Διδαχές, Αθήνα 1979 Αρτ. Ξανθοπούλου-Κυριακού, Ο

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα ΣΤ τάξη Δημοτικού Σχολείου Μακρυγιάλου 2009-2010 1 Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα άγρια

Διαβάστε περισσότερα

Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος

Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος Ο εαυτός μας Τι μπορούμε να κάνουμε Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας μας Πως αντιδρούμε σε καταστάσεις ή περιβάλλοντα Είδη / Τύποι «Εαυτού»

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα.

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Δεν είναι πάντα εφικτό να το προγραμματίζουμε κατά προτεραιότητα.

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανική Ικανότητα ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ: Κάθε υλικό από το οποίο μπορεί να περάσει ηλεκτρικό ρεύμα, ονομάζεται

Μηχανική Ικανότητα ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ: Κάθε υλικό από το οποίο μπορεί να περάσει ηλεκτρικό ρεύμα, ονομάζεται Μηχανική Ικανότητα Πώς τα πας με τους νόμους της φύσης; Κατανοείς τις βασικές αρχές της φυσικής, χημείας, μηχανολογίας; Είσαι καλός στις επιδιορθώσεις και στο χειρισμό εργαλείων; Κάνοντας το επόμενο τεστ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

«Τα ελληνικά σύνορα από την Ίδρυση του Ελληνικού Κράτους έως την ολοκλήρωσή τους»

«Τα ελληνικά σύνορα από την Ίδρυση του Ελληνικού Κράτους έως την ολοκλήρωσή τους» Σ Ε Ν Α Ρ Ι Ο Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ «Τα ελληνικά σύνορα από την Ίδρυση του Ελληνικού Κράτους έως την ολοκλήρωσή τους» Α. ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ Είναι γνωστό ότι στο μαθητικό κόσμο υπάρχει μια ασαφής εικόνα για το

Διαβάστε περισσότερα

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια»

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 «Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» (Ρόδος Δωδεκάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Μάνσφηλντ: «Το µάθηµα µουσικής» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β14, σσ. 263-270)

Κ. Μάνσφηλντ: «Το µάθηµα µουσικής» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β14, σσ. 263-270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Κ. Μάνσφηλντ: «Το µάθηµα µουσικής» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β14, σσ. 263-270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα. Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α. Τρόποι απόδειξης

Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα. Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α. Τρόποι απόδειξης Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α Ο πυρήνας των μαθηματικών είναι οι τρόποι με τους οποίους μπορούμε να συλλογιζόμαστε στα μαθηματικά. Τρόποι απόδειξης Επαγωγικός συλλογισμός (inductive)

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Sudoku. - Οι άμεσοι αποκλεισμοί είναι δυο ειδών, ήτοι: 1) Απευθείας αποκλεισμός από ένα κουτάκι όλων, πλην ενός, των αριθμών.

Sudoku. - Οι άμεσοι αποκλεισμοί είναι δυο ειδών, ήτοι: 1) Απευθείας αποκλεισμός από ένα κουτάκι όλων, πλην ενός, των αριθμών. 1 από 10 Sudoku. Αν κάποιος ασχοληθεί με ένα λαό το σίγουρο είναι πως θα βρει πολλά ενδιαφέροντα πράγματα, χαρακτηριστικά του τρόπου σκέψης - και της στάσης ζωής γενικότερα - του λαού αυτού, και πιθανόν

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πέννυ Εμμανουήλ Κυβερνήτης Θ117Α

Πέννυ Εμμανουήλ Κυβερνήτης Θ117Α Αθήνα 31-7-2012 Αρ. πρωτ. 12 Προς την Επιτροπή Ανταλλαγών Νέων Αγαπητέ Πρόεδρε Τάσο Γρηγορίου, Με την Παρούσα επιστολή θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την εγκάρδια φιλοξενία των 4 παιδιών του Θέματός μας

Διαβάστε περισσότερα

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν.

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν. Είναι γνωστή σε όλους η σειρά επιστημονικής φαντασίας Star Trek η οποία έχει φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο. Οι τεχνολογικές καινοτομίες και οι «φανταστικές» τεχνολογίες που είχε συμπεριλάβει στο

Διαβάστε περισσότερα

Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά

Ο Παραμυθάς Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά 18 Ιαν 2014 Χανιά (18/1), Σταλός (19/1), Χανιά 18.01 έως 19.01 Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο Παραμυθάς των παιδικών μας χρόνων έρχεται στην Κρήτη Όταν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση Κατερίνα Κατράκη Παράθυρο Ποίηση ΠΑΡΑΘΥΡΟ Κατερίνα Κατράκη Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Χαρακτικό εξωφύλλου - Προμετωπίδα: Βάσω Κατράκη Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Σύμφωνα με τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας που διατύπωσε ο Αϊνστάιν, το βαρυτικό πεδίο κάθε μάζας δημιουργεί μια καμπύλωση στον χώρο (μάλιστα στον χωροχρόνο),

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΡΒΙΣ ΒΑΤΣΑΚΛΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

ΣΕΡΒΙΣ ΒΑΤΣΑΚΛΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΠΟΝΗΤΩΝ Γ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΣΕΡΒΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ένα καλό σέρβις είναι ένα από τα πιο σημαντικά χτυπήματα επειδή μπορεί να δώσει ένα μεγάλο πλεονέκτημα στην αρχή του πόντου. Το σέρβις είναι το πιο σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα