Σημασι α της ε γκαιρης διαχει ρισης του ΣΔτ2 για τον ασθενη Απόστολος Τσάπας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σημασι α της ε γκαιρης διαχει ρισης του ΣΔτ2 για τον ασθενη Απόστολος Τσάπας"

Transcript

1 Σημασι α της ε γκαιρης διαχει ρισης του ΣΔτ2 για τον ασθενη Απόστολος Τσάπας Αναπληρωτής Καθηγητής ΑΠΘ Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου Β Παθολογικής Κλινικής ΑΠΘ Μονάδα Τεκμηριωμένης Ιατρικής & Κλινικής Έρευνας Αριστοτε λειο Πανεπιστη μιο Θεσσαλονι κης Harris Manchester College, Oxford, UK

2 Σύγκρουση συμφερόντων Έχω συμμετάσχει σε κλινικές δοκιμές ή έχω λάβει ερευνητική υποστήριξη ή speaker s fees από τις Abbott, AstraZeneca, Boehringer Ingelheim, Novartis, Novo Nordisk, Sanofi.

3 Initial drug monotherapy Efficacy (! HbA1c) Hypoglycemia Weight Side effects Costs Two drug combinations* Efficacy (! HbA1c) Hypoglycemia Weight Major side effect(s) Costs Three drug combinations Healthy eating, weight control, increased physical activity Metformin high low risk Met neutral/loss GI / lactic acidosis low If needed to reach individualized HbA1c target after ~3 months, proceed to 2-drug combination (order not meant to denote any specific preference): Metformin Metformin Metformin Metformin Metformin + Sulfonylurea high moderate risk gain hypoglycemia low Metformin + Sulfonylurea Thiazolidinedione high low risk gain edema, HF, fx s high + DPP-4 Inhibitor intermediate low risk neutral rare high + GLP-1 receptor agonist high low risk loss GI high SU TZD DPP4i GLP1-RA If needed to reach individualized HbA1c target after ~3 months, proceed to 3-drug combination (order not meant to denote any specific preference): Metformin Metformin Metformin Thiazolidinedione TZD Inhibitor DPP4i agonist GLP1-RA DPP-4 GLP-1 receptor TZD SU SU SU SU + Insulin (usually basal) Ινσουλι νη highest high risk gain hypoglycemia variable Metformin + Insulin (usually basal) Ινσουλι νη + + TZD or DPP-4-i or DPP-4-i or TZD or TZD or DPP-4-i or GLP-1-RA or GLP-1-RA or Insulin or Insulin or GLP-1-RA or Insulin or Insulin More complex insulin strategies If combination therapy that includes basal insulin has failed to achieve HbA1c target after 3-6 months, proceed to a more complex insulin strategy, usually in combination with 1-2 non-insulin agents: Ινσουλι νη Insulin # (multiple daily doses) (πολλαπλές δόσεις) Diabetes Care 2012;35: Diabetologia 2012;55:

4 Approach to management of hyperglycemia: more stringent less stringent Patient attitude and expected treatment efforts highly motivated, adherent, excellent self-care capacities less motivated, non-adherent, poor self-care capacities Risks potentially associated with hypoglycemia, other adverse events low high Disease duration newly diagnosed long-standing Life expectancy long short Important comorbidities absent few / mild severe Established vascular complications absent few / mild severe Resources, support system readily available limited Diabetes Care 2012;35: Diabetologia 2012;55:

5 The UK Prospective Diabetes Study (UKPDS) 20ετής παρεμβατική κλινική δοκιμή από το 1977 ως το 1997 Μεταξύ 1977 και 1991 στρατολογήθηκαν 5,102 ασθενείς με νεοδιαγνωσθέντα ΣΔτ2 Μέση παρακολούθηση 10.0 έτη, εύρος 6 ως 20 έτη Αποτελέσματα παρουσιάσθηκαν το 1998 στο συνέδριο του EASD στη Βαρκελώνη Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

6 UKPDS: παρεμβατικη μελε τη διάρκειας 20 ετών Αρχικη φάση Μέση ηλικία 54 έτη (IQR 48 60) Τυχαιοποι ηση Τε λος μελε της Αποτυχία δίαιτας FPG > 270 mg/dl 2,729 Εντατικοποιημένη με σουλφονυλουρία/ινσουλί νη Εντατικοποιημε νη P 5,102 Νεοδιαγνωσθέντες με ΣΔτ2 4,209 1,138 (411 υπέρβαροι) Συμβατικη με δίαιτα Συμβατικη P 149 Ικανοποιητική απάντηση FPG < 108 mg/dl 342 (όλοι υπέρβαροι) Εντατικοποιημε νη με μετφορμίνη Εντατικοποιημε νη Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

7 Hazard Ratio Hazard Ratio UKPDS: Καρδιαγγειακη νόσος βάσει της HbA 1c ΣΔτ2 είναι παράγοντας κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο Στο ΣΔτ2 υψηλότερα επίπεδα γλυκόζης/a 1c σημαίνουν υψηλότερο CV κίνδυνο 10 Θανατηφόρο και μη ΕΜ P< Θανατηφόρο και μη ΑΕΕ P< % ελάττωση για 1% ελάττωση της A1C % ελάττωση για 1% ελάττωση της A1C Ακρωτηριασμός/θάνατος από ΠΑΝ Καρδιακη ανεπάρκεια 10 P< P< % ελάττωση για 1% ελάττωση της A1C % ελάττωση για 1% ελάττωση της A1C Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

8 UKPDS: ο κι νδυνος μικροαγγειακών επιπλοκών συνδε εται σημαντικά με την υπεργλυκαιμι α Αποτελε σματα από την επιδημιολογικη ανάλυση της UKPDS Hazard ratio % μεταβολή για κάθε μεταβολή της HbA 1c κατά 1% A1C (%) Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

9 Επι πτωση ανά 1000 άτομα ε τη (%) UKPDS: Ρυθμός επι πτωσης ΕΜ και μικροαγγειακών επιπλοκών βάσει HbA 1c Έμφραγμα μυοκαρδίου Μικροαγγειακές επιπλοκές Προσαρμοσμένα για ηλικία, φύλο και εθνικότητα Adjusted for age, sex, and ethnic group HbA 1c (%) Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

10 Επι πεδα HbA 1c προβλε πουν ΕΜ στο ΣΔτ2 UKPDS Σχετικός κι νδυνος 3 4,585 ασθενει ς για διάστημα 10 ετών* <6 6 ως <7 7 ως <8 8 ως <9 9 ως <10 10 A 1C (%) *Προσαρμοσμένα για ηλικία, φύλο και διάρκεια διαβήτη Stratton IM et al. BMJ. 2000;321:

11 ACCORD: αποτελε σματα του εντατικοποιημε νου γλυκαιμικού ελε γχου Σκοπός της μελέτης ήταν να καθορίσει κατά πόσο η στρατηγική στόχευσης HbA 1c < 6.0 μειώνει την επίπτωση καρδιαγγειακών συμβαμάτων σε σύγκριση με στρατηγική στόχευσης HbA 1c 7.0 ως 7.9% Χρησιμοποιήθηκαν όλες οι εγκεκριμένες από τον FDA κατηγορίες αντιδιαβητικών δισκίων και στους δύο βραχίονες της μελέτης ACCORD Ο τύπος, αριθμός και η δόση των φαρμάκων διέφερε ανάλογα με τις ανάγκες και τους γλυκαιμικούς στόχους του κάθε μεμονωμένου ασθενή Goff DC Jr et al. Am J Cardiol. 2007;99:4i-20i. The ACCORD Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

12 A 1c (%) Με σα επι πεδα HbA 1c κατά τη διάρκεια της ACCORD Τε σσερις μη νες μετά την τυχαιοποι ηση, η HbA 1c μειώθηκε στο 6.7% στην ομάδα του εντατικοποιημε νου ελε γχου, και στο 7.5% στην ομάδα συμβατικού ελε γχου Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α Έτη Ασθενείς σε κίνδυνο Συνη θης θεραπει α 5,109 4,774 4,588 3,186 1, Εντατικοποιημε νη θεραπει α 5,119 4,768 4,585 3,165 1, The ACCORD Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

13 Ασθενει ς με συμβάντα (%) ACCORD: απουσι α σημαντικη ς ελάττωσης μει ζονων καρδιαγγειακών συμβάντων με την εντατικοποιημε νη αγωγη Ρυθμοι στην πρωτεύουσα ε κβαση άρχισαν να διαχωρι ζονται μετά από 3 ε τη Συνη θης θεραπει α 10 5 Εντατικοποιημε νη θεραπει α Έτη Ασθενείς σε κίνδυνο Συνη θης θεραπει α 5,128 4,843 4,390 2,839 1, Εντατικοποιημε νη θεραπει α 5,123 4,827 4,262 2,702 1, The ACCORD Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

14 Ασθενει ς με συμβάντα (%) ACCORD: αυξημε νη θνησιμότητα με την εντατικοποιημε νη αγωγη Η θνησιμότητα στις δύο ομάδες άρχισε να διαχωρι ζεται μετά από 1 ε τος, και οι διαφορε ς επε μεναν καθ όλη τη διάρκεια της παρακολούθησης Εντατικοποιημε νη θεραπει α 5 0 Συνη θης θεραπει α Έτη Ασθενείς σε κίνδυνο Συνη θης θεραπει α 5,128 4,972 4,803 3,250 1, Εντατικοποιημε νη θεραπει α5,123 4,971 4,700 3,180 1, The ACCORD Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

15 ACCORD: Συμπεράσματα Σε σχέση με την συνήθη θεραπεία, η εντατικοποιημένη θεραπεία που στόχευε σε φυσιολογικά επίπεδα HbA 1c για 3.5 χρόνια, αύξησε τη θνησιμότητα και δεν ελάττωσε σημαντικά τα μείζονα καρδιαγγειακά συμβάντα Η αυξημένη θνησιμότητα στην ομάδα της εντατικοποιημένης αγωγής οδήγησε σε διακοπή της εντατικοποιημένης θεραπείας μετά από 3.5 έτη παρακολούθησης Συνολικά, με βάση τα παραπάνω αποτελέσματα φαίνεται ότι οποιοδήποτε όφελος από την εντατικοποιημένη αντιμετώπιση του ΣΔτ2 χρειάζεται μεγάλο διάστημα μέχρι να γίνει φανερό, και στο διάστημα αυτό υπάρχει αυξημένος κίνδυνος θανάτου The ACCORD Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

16 ADVANCE: άλλη μι α κλινικη δοκιμη εντατικοποιημε νης θεραπει ας Μία παραγοντική, τυχαιοποιημένη, ελεγχόμενη, investigator-initiated κλινική δοκιμή, η οποία σχεδιάστηκε, πραγματοποιήθηκε, αναλύθηκε και ερμηνεύθηκε ανεξάρτητα και από τους δύο χορηγούς Οι συμμετέχοντες μετά από μία περίοδο run-in 6 εβδομάδων κατανέμονταν τυχαία στη συνήθη ή την εντατικοποιημένη θεραπεία Η μέση διάρκεια παρακολούθησης ήταν 5 έτη Η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε 215 κέντρα, σε 20 χώρες της Ασίας, Αυστραλίας, Ευρώπης, και Βόρειας Αμερικής The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

17 Με ση HbA 1c (%) Με σα επι πεδα HbA 1c κατά την ADVANCE Η σταθμισμε νη στο χρόνο τιμη της HbA 1c ελαττώθηκε κατά 0.67% στους ασθενει ς της εντατικοποιημε νης αγωγη ς P<0.001 Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α Τιμή Μη νες παρακολούθησης Συνη θης Εντατικοποιημε νη The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

18 Σωρευτικη επι πτωση (%) ADVANCE: η εντατικοποιημε νη θεραπει α ελάττωσε την συνδυαστικη επι πτωση μικρο- και μακροαγγειακών συμβάντων, αλλά Το Hazard ratio εντατικοποιημε νης vs. συνη θους αγωγη ς η ταν 0.90 (95% CI: 0.82 ως 0.98) 25 Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α 5 P= Μη νες παρακολούθησης Ασθενείς σε κίνδυνο Εντατικοποιημε νη 5,570 5,457 5,369 5,256 5,100 4,957 4,867 4,756 4,599 4,044 1, Συνη θης 5,569 5,448 5,342 5,240 5,065 4,903 4,808 4,703 4,545 3,992 1, The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

19 Σωρευτικη επι πτωση (%) η διαφορά οφει λονταν στην ελάττωση των μει ζονων μικροαγγειακών συμβάντων, και Το Hazard ratio εντατικοποιημε νης vs. συνη θους αγωγη ς η ταν 0.86 (95% CI: 0.77 ως 0.97) Συνη θης θεραπει α P=0.01 Εντατικοποιημε νη θεραπει α Μη νες παρακολούθησης Ασθενείς σε κίνδυνο Εντατικοποιημε νη 5,571 5,495 5,430 5,358 5,233 5,120 5,055 4,968 4,824 4,258 1, Συνη θης 5,569 5,498 5,341 5,353 5,207 5,069 4,995 4,911 4,764 4,204 2, The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

20 Σωρευτικη επι πτωση (%) δεν ει χε επι δραση στα μει ζονα καρδιαγγειακά συμβάντα Το Hazard ratio εντατικοποιημε νης vs. συνη θους αγωγη ς η ταν 0.94 (95% CI: 0.84 ως 1.06) P=0.32 Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α Μη νες παρακολούθησης Ασθενείς σε κίνδυνο Εντατικοποιημε νη 5,570 5,494 5,428 5,338 5,256 5,176 5,097 5,005 4,927 4,396 2, Συνη θης 5,569 5,486 5,413 5,330 5,237 5,163 5,084 4,995 4,922 4,385 2, The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

21 ADVANCE: Συμπεράσματα (1 από 2) Ο εντατικοποιημένος γλυκαιμικός έλεγχος ελάττωσε την HbA 1c στο 6.5% και οδήγησε σε ελάττωση κατά 10% της συνδυασμένης επίπτωσης μείζονων μακρο- και μικροαγγειακών συμβάντων Η ελάττωση κατά 10% οφείλονταν κυρίως στην ελάττωση της νεφροπάθειας κατά 21% Συνολικά, δεν υπη ρχε σημαντική επίδραση του εντατικοποιημένου γλυκαιμικού ελέγχου στον κίνδυνο μει ζονων καρδιαγγειακών συμβάντων Ο εντατικοποιημένος γλυκαιμικός έλεγχος σχετιζόταν με αυξημένο κίνδυνο σοβαρής υπογλυκαιμι ας και αυξημένη ανάγκη για ενδονοσοκομειακή νοσηλει α Το κύριο όφελος από την εντατικοποιημένη θεραπεία ήταν η ελάττωση κατά 20% των νεφρικών επιπλοκών The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med. 2008;358:

22 ADVANCE: συμπεράσματα (2 από 2) Στην μελέτη ADVANCE δεν υπήρχε καμι α σημαντικη διαφορά στο ρυθμό θανάτων από οποιοδήποτε αίτιο ή από καρδιαγγειακά αίτια Τα ευρήματα αυτά έρχονται σε αντίθεση με την αυξημένη θνησιμότητα που παρατηρήθηκε στην ομάδα εντατικοποιημένου γλυκαιμικού ελέγχου και οδήγησε στην πρόωρη διακοπή της μελέτης ACCORD Πιθανοί μηχανισμοί που ερμηνεύουν την αυξημένη θνησιμότητα είναι: αρχικά επίπεδα της HbA 1c, βαθμός και ρυθμός ελάττωσης της γλυκόζης, υπογλυκαιμίες, αύξηση σωματικού βάρους, και θεραπείες που χρησιμοποιήθηκαν για την επίτευξη της ελάττωσης της γλυκόζης Η κύρια διαφορά στη θεραπεία ήταν η ευρεία χρήση γλιταζονών στην μελέτη ACCORD σε σχέση με την μελέτη ADVANCE (92% vs 17%, αντίστοιχα στην ομάδα εντατικοποιημένης παρέμβασης) The ADVANCE Collaborative Group. N Engl J Med.2008;358: Dluhy RG et al. N Engl J Med. 2008;358:

23 VADT: εντατικοποιημε νη γλυκαιμικη παρε μβαση σε ασθενει ς με ΣΔτ2 Σχεδιασμός: ανοιχτη, τυχαιοποιημε νη μελε τη n=899 συνήθη θεραπεία N=1,791 ασθενει ς με ΣΔτ2 Τυχαιοποι ηση Παρακολούθηση για διάστημα ε ως και 7.5 ε τη (με σος όρος 5.6 ε τη) n=892 εντατικοποιημένη θεραπεία Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2):

24 HbA 1c (%) Με σα επι πεδα HbA 1c κατά τη διάρκεια της VADT Ασθενείς σε κίνδυνο Μη νες Συνη θης Εντατικοποιημε νη Note: the vertical bars represent interquartile ranges Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2):

25 Πιθανότητα Probability επιβι ωσης of Survival VADT: χωρι ς διαφορά στο χρόνο ως το πρώτο μει ζον καρδιαγγειακό συμβάν Εντατικοποιημε νη θεραπει α 0.6 Συνη θης θεραπει α P= Έτη Αριθμός σε κίνδυνο Συνη θης Εντατικοποιημε νη Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2):

26 Πιθανότητα Probability επιβι ωσης of Survival VADT: χωρι ς διαφορά στους θανάτους από καρδιαγγειακά αι τια Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α P= Έτη Αριθμός σε κίνδυνο Συνη θης Εντατικοποιημε νη Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2):

27 Πιθανότητα Probability επιβι ωσης of Survival VADT: χωρι ς διαφορά στους θανάτους από οποιοδη ποτε αι τιο Συνη θης θεραπει α Εντατικοποιημε νη θεραπει α P= Έτη Αριθμός σε κίνδυνο Συνη θης Εντατικοποιημε νη Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2):

28 VADT: Συμπεράσματα Η μελέτη VADT κατέληξε σε παρόμοια συμπεράσματα με τις μελέτες ADVANCE και ACCORD: ο εντατικοποιημένος γλυκαιμικός έλεγχος σε ασθενείς με προϋπάρχοντα ΣΔτ2 ΔΕΝ μειώνει την επίπτωση καρδιαγγειακών συμβάντων Αντίθετα, ίσως να είναι σκόπιμος (ο εντατικοποιημένος γλυκαιμικός έλεγχος) νωρι τερα κατά τη διάρκεια της νόσου. Συνεπώς, με τα μέχρι τώρα στοιχεία, η πλέον αποτελεσματική προσέγγιση για την πρόληψη της καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνησιμότητας συνίσταται στην κατάλληλη αντιμετώπιση της αρτηριακής υπέρτασης, της υπερλιπιδαιμίας και των άλλων παραγόντων κινδύνου καρδιαγγειακής νόσου Duckworth W et al; the VADT Study Investigators. N Engl J Med. 2009;360(2): Holman RR et al. N Engl J Med. 2008;359(15):

29 The UK Prospective Diabetes Study (UKPDS) follow-up 20ετής παρεμβατική κλινική δοκιμή από το 1977 ως το 1997 Μεταξύ 1977 και 1991 στρατολογήθηκαν 5,102 ασθενείς με νεοδιαγνωσθέντα ΣΔτ2 Μέση παρακολούθηση 10.0 έτη, εύρος 6 ως 20 έτη Αποτελέσματα παρουσιάσθηκαν το 1998 στο συνέδριο του EASD στη Βαρκελώνη 10ετής μετά την κλινική δοκιμή παρακολούθηση από το 1997 ως το 2007 Ετήσιος επανέλεγχος των επιζώντων Τα πρώτα 5 έτη στο εξωτερικό ιατρείο Τα επόμενα 5 έτη με ερωτηματολόγιο Μέση συνολική διάρκεια παρακολούθησης 17.0 έτη, εύρος 16 ως 30 έτη Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

30 UKPDS παρακολούθηση μετά την κλινικη δοκιμη Σκοπός Η παρατήρηση των επιπέδων της HbA 1c μετά τη διακοπή της παρεμβατικής φάσης Η παρατήρηση της χρησιμοποιούμενης αντιδιαβητικής αγωγής μετά τη διακοπή της παρεμβατικής φάσης Η διερεύνηση της μακροπρόθεσμης επίδρασης του πρότερου καλού γλυκαιμικού ελέγχου στις μικρο- και μακροαγγειακές επιπλοκές Η αξιολόγηση των οικονομικών επιπτώσεων δέκα χρόνια μετά τη μελέτη, με πιθανή θνησιμότητα ίση με 50% Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

31 UKPDS παρακολούθηση μετά την κλινικη δοκιμη Πρωτόκολλο Στο τέλος της μελέτης οι ασθενείς επέστρεψαν στη συνήθη φροντίδα ΣΔτ2 ΔΕΝ έγινε καμία προσπάθεια να διατηρηθούν στις ομάδες που τυχαιοποιήθηκαν, ή να επηρεασθεί η θεραπεία τους Όλα τα καταληκτικά σημεία κρίθηκαν από την ίδια επιτροπή όπως στη δοκιμή Από το 1997 ως το 2002: Οι ασθενείς εξετάζονταν ετησίως στα ΕΙ της UKPDS για την πρότυπη συλλογή κλινικών και βιοχημικών δεδομένων Από το 2002 ως το 2007: Οι κλινικές εκβάσεις επιβεβαιώθηκαν εκ του μακρόθεν με ερωτηματολόγια που συμπληρώθηκαν από τους ασθενείς και τους γιατρούς τους Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

32 UKPDS παρακολούθηση μετά την κλινικη δοκιμη Ασθενει ς 1997 # από επιζήσαντες 2,118 Σουλφονυλουρι α/ιν σουλι νη ΕΙ 2002 Ερωτηματολόγιο 2007 # με δεδομένα τελευταίου έτους 1,010 Σουλφονυλουρι α/ιν σουλι νη P 880 Συμβατικη ΕΙ Ερωτηματολόγιο 379 Συμβατικη P 279 Μετφορμι νη ΕΙ Ερωτηματολόγιο 136 Μετφορμι νη Μέση ηλικία 62±8 έτη Θνησιμότητα 44% (1,852) Lost-to-follow-up 3.5% (146) Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

33 A 1C (%) UKPDS: Μεταβολε ς στην HbA 1c μετά τη μελε τη Οι διαφορές μεταξύ των ομάδων χάθηκαν μετά την πρώτη χρονιά 10 9 Σουλφονυλουρι α/ινσουλι νη vs. Συμβατικη Παρουσι αση αποτελεσμάτων UKPDS Mean (95%CI) p=0.008 p=0.14 p=0.82 p=0.84 p=0.99 p= Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

34 Ποσοστό με συμβάντα UKPDS: Ελάττωση στην επι πτωση οποιουδη ποτε καταληκτικού σημει ου διατηρη θηκε κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης Παρεμβατικη μελε τη Με ση διάρκεια 10.0 ε τη RR=0.88 ( ) p=0.029 Συμβατικη Παρεμβατικη μελε τη + παρακολούθηση Με ση διάρκεια 16.8 ε τη 1.0 RR = 0.91 ( ) 0.8 p = Συμβατικη Σουλφονυλουρι α /Ινσουλι νη Ασθενείς σε κίνδυνο Σουλφονυλουρι α /Ινσουλι νη Ασθενείς σε κίνδυνο Συμ: Εντ: Συμ: Εντ: Χρόνος από τυχαιοποι ηση (ε τη) Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

35 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση στην επι πτωση οποιουδη ποτε καταληκτικού σημει ου διατηρη θηκε κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης Εντατικοποιημε νη (SU/Ins) vs. Συμβατικη αγωγη Οποιοδη ποτε καταληκτικό σημει ο HR = 0.88 p = HR = 0.91 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Εντ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

36 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση στην μικροαγγειακη νόσο διατηρη θηκε κατά την παρακολούθηση (φωτοπηξι α, αιμορραγι ες, νεφρικη ανεπάρκεια) Εντατικοποιημε νη (SU/Ins) vs. Συμβατικη αγωγη Μικροααγγειακη νόσος HR = 0.75 p = HR = 0.76 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Εντ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

37 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση στον κι νδυνο για ε μφραγμα μυοκαρδι ου στο τε λος της παρακολούθησης (θανατηφόρο η μη ΕΜ η αιφνι διος θάνατος) Εντατικοποιημε νη (SU/Ins) vs. Συμβατικη αγωγη Έμφραγμα μυοκαρδι ου HR = 0.84 p = HR = 0.85 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Εντ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

38 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση της ολικη ς θνησιμότητας στο τε λος της παρακολούθησης Εντατικοποιημε νη (SU/Ins) vs. Συμβατικη αγωγη Ολικη θνησιμότητα HR = 0.94 p = 0.44 HR = 0.87 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Εντ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

39 Γλυκοζυλιωμε νη αιμοσφαιρι νη (%) UKPDS: Καμι α διαφορά στις μεταβολε ς της HbA 1c μετά τη μελε τη 10 9 Μετφορμι νη vs. Συμβατικη Παρουσι αση αποτελεσμάτων UKPDS Mean (95%CI) p=0.59 p=0.99 p=0.18 p=0.89 p=0.37 p= Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

40 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση στην επι πτωση οποιουδη ποτε καταληκτικού σημει ου διατηρη θηκε κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης Εντατικοποιημε νη (μετφορμι νη) vs. Συμβατικη αγωγη Οποιοδη ποτε καταληκτικό σημει ο HR = 0.68 p = HR = 0.79 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Μετ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

41 Hazard ratio UKPDS: Καμι α σημαντικη διαφορά στην μικροαγγειακη νόσο στο τε λος της παρακολούθησης (φωτοπηξι α, αιμορραγι ες, νεφρικη ανεπάρκεια) Εντατικοποιημε νη (μετφορμι νη) vs. Συμβατικη αγωγη Μικροαγγειακη νόσος HR = 0.71 p = 0.19 HR = 0.84 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Μετ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

42 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση στον κι νδυνο για ε μφραγμα μυοκαρδι ου διατηρη θηκε κατά την παρακολούθηση (θανατηφόρο η μη ΕΜ η αιφνι διος θάνατος) Εντατικοποιημε νη (μετφορμι νη) vs. Συμβατικη αγωγη Έμφραγμα μυοκαρδι ου HR = 0.61 p = HR = 0.67 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Μετ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

43 Hazard ratio UKPDS: Ελάττωση της ολικη ς θνησιμότητας διατηρη θηκε κατά την παρακολούθηση Εντατικοποιημε νη (μετφορμι νη) vs. Συμβατικη αγωγη Ολικη θνησιμότητα HR = 0.64 p = HR = 0.73 p = HR (95%CI) Αριθμός συμβάντων Συμ: Μετ: Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

44 UKPDS: Φαινόμενο κληρονομιάς πρότερου γλυκαιμικού ελε γχου Μετά από 8.5 έτη παρακολούθησης Καταληκτικό σημει ο Οποιοδήποτε καταληκτικό σημείο Μικροαγγειακή νόσος Έμφραγμα μυοκαρδίου Ολική θνησιμότητα RRR: P: RRR: P: RRR: P: RRR: P: 12% % % % % % % % RRR = Ελάττωση σχετικού κινδύνου, P = Log Rank Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

45 UKPDS: Φαινόμενο κληρονομιάς πρότερης αγωγη ς με μετφορμι νη Μετά από 8.8 έτη παρακολούθησης Καταληκτικό σημει ο Οποιοδήποτε καταληκτικό σημείο Μικροαγγειακή νόσος Έμφραγμα μυοκαρδίου Ολική θνησιμότητα RRR: P: RRR: P: RRR: P: RRR: P: 32% % % % % % % % RRR = Ελάττωση σχετικού κινδύνου, P = Log Rank Holman et al. N Eng J Med 2008; 359:

46 UKPDS: Συμπεράσματα Η διαφορά ασθενών σε εντατική και συμβατική θεραπεία εξαφανι στηκε με σα σε ε να χρόνο από το τε λος της μελε της. Ωστόσο, τα αποτελε σματα συνε χισαν να ευνοούν την ομάδα ασθενών στην εντατικη θεραπει α: κατά τη διάρκεια παρακολούθησης των ασθενών μετά το τέλος της μελέτης (post-trial follow up) η παρατηρούμενη σημαντική σχετική μείωση κινδύνου από μικροαγγειακές επιπλοκές διατηρήθηκε και μετά την μελέτη, ενώ παράλληλα εμφανίστηκε σημαντική μείωση κινδύνου από έμφραγμα του μυοκαρδίου και από κάθε αιτία θνησιμότητας στην ομάδα ασθενών σε εντατικοποιημένη αγωγή Τα διαχρονικά οφέλη από το βέλτιστο γλυκαιμικό έλεγχο αναφέρονται ως «φαινόμενο κληρονομιάς» (Legacy Effect) 1. UKPDS Study Group. Lancet 1998;352: Stratton IM, et al. for the United Kingdom Prospective Diabetes Study Group. BMJ 2000; 321: Holman RR, et al. N Engl J Med 2008; 359:

47 Μέση HbA 1c (%) Η συμβατικη θεραπει α του ΣΔτ2 συνδε εται με απώλεια του γλυκαιμικού ελε γχου και αύξηση της HbA 1c με την πάροδο του χρόνου 9 Συμβατική UKPDS Φάση ενεργής θεραπείας UKPDS 2007 Φάση παρακολούθησης 2 UKPDS 33. Lancet 1998;352: Holman RR, et al. N Engl J Med 2008;359:

48 Μέση HbA 1c (%) Η επι τευξη πρώιμου γλυκαιμικού ελε γχου μπορει να δημιουργη σει ε να φαινόμενο καλη ς κληρονομιάς 9 8 Συμβατική Εντατικοποιημένη 7 Φαινόμενο κληρονομιάς 6 0 UKPDS Φάση ενεργής θεραπείας UKPDS 2007 Φάση παρακολούθησης 2 UKPDS 33. Lancet 1998;352: Holman RR, et al. N Engl J Med 2008;359:

49 Εντατικοποιημε νος γλυκαιμικός ε λεγχος & καρδιαγγειακη νοσηρότητα KK Ray et al. Lancet 2009; 373:

50 Εντατικοποιημε νος γλυκαιμικός ε λεγχος, ΑΕΕ & θνησιμότητα KK Ray et al. Lancet 2009; 373:

51 Επιβι ωση σε συνάρτηση HbA 1c UK GPRD Εντατικοποι ηση αγωγη ς στο ΣΔτ2 Met + SUs N=27,965 Ινσουλι νη N=20,005 Currie CJ et al. Lancet 2010;375:481

52 Επι πτωση της εντατικοποιημε νης θεραπει ας Ευρη ματα κυριότερων μελετών Μελε τη Μικροαγγειακε ς Καρδιαγγειακά Θνητότητα UKPDS DCCT / EDIC* ACCORD ADVANCE VADT UK Prospective Diabetes Study (UKPDS) Group. Lancet 1998;352:854. Holman RR et al. N Engl J Med. 2008;359:1577 DCCT Research Group. N Engl J Med 1993;329;977. Nathan DM et al. N Engl J Med. 2005;353:2643 Gerstein HC et al. N Engl J Med. 2008;358:2545 Patel A et al. N Engl J Med 2008;358:2560 Duckworth W et al. N Engl J Med 2009;360:129 (erratum: Moritz T. N Engl J Med 2009;361:1024) Αρχικη μελε τη Μακροχρόνια παρακολούθηση * ΣΔΤ1

53 Οι οδηγι ες ADA/EASD συστη νουν εξατομι κευση του στόχου της HbA 1c Στους κατάλληλους ασθενείς, καλύτερος στόχος θεωρείται τιμή της HbA 1c <6.5% εφόσον μπορεί να επιτευχθεί χωρίς σημαντικό κίνδυνο υπογλυκαιμίας ή αύξησης του σωματικού βάρους 1 3 Πιο αυστηροί στόχοι <6.5% Συνήθεις στόχοι <7.0% Λιγότερο αυστηροί στόχοι <8.0% Νεοδιαγνωσθέντες ασθενείς με ΣΔτ2 με μακρύ προσδόκιμο επιβίωσης Ασθενείς με ΣΔτ2 από μακρόθεν και περιορισμένο προσδόκιμο επιβίωσης Ασθενείς κινητοποιημένοι, που συμμορφώνονται στη θεραπεία, έχουν ικανότητα αυτοφροντίδας, και πρόσβαση σε υπηρεσίες υποστήριξης Ασθενείς με χαμηλό κίνδυνο για υπογλυκαιμία, ελάχιστη ή καθόλου συννοσηρότητα και χωρίς σημαντική καρδιαγγειακή νόσο Ασθενείς λιγότερο κινητοποιημένοι, που ΔΕΝ συμμορφώνονται στη θεραπεία, έχουν περιορισμένη δυνατότητα αυτοφροντίδας, και ελάχιστη πρόσβαση σε υπηρεσίες υποστήριξης Ασθενείς με υψηλό κίνδυνο για υπογλυκαιμία, σημαντική συννοσηρότητα και σημαντικές μικροαγγειακές και μακροαγγειακές επιπλοκές Τροποποιημένο από Inzucchi SE, et al. Diabetes Care 2012;35: Τροποποιημένο από Diabetes Care 2014;37(suppl 1):S Τροποποιημένο από Garber AJ, et al. Endocr Pract 2013;19:327 36

54 Κλινικη αδράνεια Οι κατευθυντη ριες οδηγι ες για την θεραπεία του διαβήτη υποστηρίζουν μια τιμή HbA 1c 6,5 ε ως 7,0% (ιδιαίτερα σε νεο-διαγνωσμένους ασθενείς με μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής) και τονίζουν την ανάγκη για εξατομικευμένο γλυκαιμικό έλεγχο. Πάνω από το 50% των ασθενών αδυνατούν να επιτύχουν το στόχο της HbA 1c σε μονοθεραπει α ακόμα και 3 χρόνια μετά, και παραμε νουν με αρρύθμιστη HbA 1c Οι κατευθυντήριες γραμμές θεραπείας δηλώνουν ξεκάθαρα ότι η ανταπόκριση σε μετφορμίνη πρέπει να αξιολογείται μετά από 3 έως 6 μήνες (όχι αργότερα) και εάν ο ασθενής δεν έχει πιάσει το στόχο (δηλαδή παραμένει HbA 1c > 7.0%), η θεραπεία θα πρέπει να εντατικοποιείται άμεσα με διπλό συνδυασμό. Επομένως είναι αναγκαίο σε ασθενείς με ΣΔ2 να γίνεται εντατικοποίηση της θεραπείας με διπλό συνδυασμό όσο το δυνατόν νωρίτερα. Inzucchi SE, et al. Diabetes Care 2012; 35: Turner RC, et al. JAMA 1999; 281: Teoh H, et al. Diabetes Care 2011; 3:S191 S196.

55 Ορισμός κλινικη ς αδράνειας Η αδυναμία να θέσει κανείς κατάλληλους στόχους, και να κλιμακώσει τη φαρμακευτική αγωγή προκειμένου να πετύχει τους θεραπευτικούς στόχους. Σήμερα θεωρούμε ότι η κλινική αδράνεια είναι υπεύθυνη για ένα σημαντικό αριθμό επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη που θα μπορούσαν να προληφθούν, με το επακόλουθο φυσικά πρόσθετο κόστος από τις άμεσες και τις έμμεσες δαπάνες υγείας.

56 Επιπολασμός κλινικη ς αδράνειας Σε μία μελέτη παρατήρησης στις ΗΠΑ, με 3891 ασθενείς με διαβήτη σε συνδυασμό μετφορμίνης με σουλφονυλουρία άπαξ ημερησίως, φάνηκε ότι υπήρχε καθυστέρηση στην εντατικοποίηση της αγωγής διάρκειας 3 σχεδόν ετών, παρά τα σταθερά αυξημένα επίπεδα της HbA 1c 1 Σε μία πολυεθνική μελέτη παρατήρησης διάρκειας 26 εβδομάδων, τα επίπεδα HbA 1c κατά την έναρξη ινσουλίνης ήταν 8.9% 2 1. Nichols GA, Koo YH, Shah SN. J Gen Intern Med. 2007;22(4): Home P, Naggar NE, Khamseh M, et al. Diabetes Res Clin Pract 2011;94:

57 Επιπολασμός κλινικη ς αδράνειας (συνε χεια) Σε μία αναδρομική μελέτη με ασθενείς με ΣΔτ2 στο ΗΒ βρέθηκε ότι η με ση τιμη HbA 1c κατά την εντατικοποι ηση φαρμακευτικής αγωγής ήταν 8.7%, 9.1% και 9.7%, για τους ασθενείς που λάμβαναν αγωγή με 1, 2 ή 3 αντιδιαβητικά δισκία αντίστοιχα. Επιπλέον, ο με σος χρόνος εντατικοποι ησης της φαρμακευτικη ς αγωγη ς ήταν σημαντικά μεγαλύτερος για ασθενείς που λάμβαναν διπλή αγωγή (>7.2 έτη, >7.2 έτη και >6.9 έτη για ασθενείς με HbA 1c 7%, 7.5% και 8%, αντίστοιχα) σε σχέση με ασθενείς που λάμβαναν μονή αγωγή (2.9 έτη, 1.9 έτη και 1.6 έτη για ασθενείς με HbA 1c 7%, 7.5% και 8%, αντίστοιχα). Τέλος, ο με σος χρόνος από την ε ναρξη ως την εντατικοποι ηση με δισκία ή ινσουλίνη στην πραγματικότητα υπερέβαινε την μέγιστη περίοδο παρακολούθησης στη μελέτη, η οποία ήταν 7.2 έτη 1 Khunti, K., Wolden, M. L., Thorsted, B. L., Andersen, M. & Davies, M. J. Diabetes Care dc

58 Κόστος κλινικη ς αδράνειας Συχνά εκλογίκευση της κλινικής αδράνειας βάσει του Ωφελέειν ή μη βλάπτειν Για κάθε 20 ασθενείς με ΣΔτ2 με HbA 1c > 7% κατά 1%, ένας ασθενής θα εμφανίσει μικροαγγειακές επιπλοκές στα 5 έτη. Επίπεδα LDL 30 mg/dl πάνω από τους θεραπευτικούς στόχους συνδέονται με αυξημένη επίπτωση ΟΕΜ ή ΑΕΕ, και για κάθε 20 ασθενείς με ΑΠ 10 mmhg πάνω από τους στόχους, ένας ασθενής θα παρουσιάσει ΟΕΜ ή ΑΕΕ, και ένας ασθενής θα επιδεινώσει την μικροαγγειακή νόσο εντός της ίδιας πενταετίας. Από την ανάλυση των δεδομένων της NHANES γνωρίζουμε ότι ΜΟΝΟ 20% των ασθενών με ΣΔτ2 πετυχαίνουν τους παραπάνω στόχους 1 Συνεπώς, για τις ΗΠΑ αυτό αντιστοιχεί σε 30 εκατομμύρια ασθενών που αντιμετωπίζονται ανεπαρκώς (σε σύνολο 36.7 εκατομ ασθενών με ΣΔτ2). Αυτό αντιστοιχεί σε επίπτωση επιπλοκών το χρόνο που θα μπορούσαν να αποφευχθούν, που με τη σειρά τους ευθύνονται για δισεκατομύρια $ και δεκάδες χιλιάδες θανάτων 2 1. Stark Casagrande S, Fradkin JE, Saydah SH, Rust KF, Cowie CC. Diabetes Care. 2013;36(8): Strain WD, Blüher M, Paldánius P. Diabetes Ther Aug 12. PMID:

59 Αι τια κλινικη ς αδράνειας Που ε χουν σχε ση με το γιατρό Αδυναμία των γιατρών να αντιληφθούν την προοδευτική φύση της νόσου Αδυναμία συνειδητοποίησης της συχνής αστοχίας της μονοθεραπείας, και ότι τελικά οι περισσότεροι ασθενείς χρειάζονται νωρίς συνδυαστική αγωγή Ο φόβος της υπογλυκαιμίας και της αύξησης του ΣΒ κατά την εντατικοποίηση της αγωγής, ειδικά με σουλφονυλουρίες ή ινσουλίνη Η έλλειψη αυτοπεποίθησης στη χρήση ινσουλίνης, ειδικά στην πρωτοβάθμια περίθαλψη Κακή γνώση της βιβλιογραφίας που τεκμηριώνει τα οφέλη του πρώιμου γλυκαιμικού ελέγχου Απροθυμία έγκαιρης χρήσης συνδυαστικής αγωγής Που ε χουν σχε ση με τους θεραπευτικούς στόχους Στόχοι σύμφωνα με στρατηγικές με τις οποίες είναι εξοικειωμένος ο γιατρός, ανεξάρτητα από την καταλληλότητα για τους ασθενείς Μόνο μία μελέτη εξατομίκευσης στόχων απροθυμία εξατομίκευσης στόχων 1 Εκ των υστέρων εξατομίκευση στόχων οι στόχοι πρέπει να προαποφασίζονται, ακόμη και να μεταβάλλονται, σύμφωνα με την προοδευτική φύση της νόσου. Strain WD, Lukashevich V, Kothny W, Hoellinger MJ, Paldanius PM. Lancet. 2013;382(9890):

60 Αι τια κλινικη ς αδράνειας (συνε χεια) Συστημικοι λόγοι Αίσθημα ματαιότητας από την μη-επίτευξη θεραπευτικών στόχων παλαιότερων οδηγιών Υποεκτίμηση της αναγκαιότητας θεραπευτικής συμμαχίας μεταξύ ασθενών και επαγγελματιών υγείας Καθυστέρηση στην εντατικοποίηση λόγω αραιών επισκέψεων 1 Μη συστηματική καταγραφή επισκέψεων, θεραπευτικών στόχων και πρωτοκόλλων Που ε χουν σχε ση με τον/την ασθενη Μειωμένη συμμόρφωση σε υγιεινοδιαιτητικές συμβουλές και φαρμακευτική αγωγή έως και 100% 2 Κακή κατανόηση από τους ασθενείς, μειωμένη συμμετοχή και τελικά πτωχή συμμόρφωση 3 Αρνητική δημοσιότητα και κακή ενημέρωση 4,5. Θετικός ρόλος που μπορεί να παίξει η θετική δημοσιότητα, όπως στο παράδειγμα της στυτικής δυσλειτουργίας 1. Parchman ML, Pugh JA, Romero RL, Bowers KW. Annals of family medicine. 2007;5(3): Cramer JA. Diabetes Care. 2004;27(5): Handelsman Y, Jellinger PS. J Clin Hypertens (Greenwich). 2011;13(8): Broadbent E, Donkin L, Stroh JC. Diabetes Care. 2011;34(2): Garcia-Perez LE, Alvarez M, Dilla T, Gil-Guillen V, Orozco-Beltran D. 2013;4(2):175 94

61 Παράγοντες που συνδε ονται με την κλινικη αδράνεια Ευαισθητοποι ηση και ενημε ρωση: ενώ υπάρχει αυξανόμενη συνειδητοποίηση του legacy effect, τα αποτελέσματα πρόσφατων μελετών παραμένουν άγνωστα ή παραβλέπονται στην πράξη π.χ. Η έγκαιρη θεραπεία των ασθενών έδειξε ότι μείωση κατά 1% της HbA 1c συνδέεται με μείωση των μικροαγγειακών επιπλοκών κατά 37% Προτεραιοποι ηση: Περιορισμένος χρόνος συζήτησης & ενασχόλησης του γιατρού με τον ασθενή του. Κόστος: Εσφαλμένη αντίληψη ότι η έγκαιρη εντατικοποίηση της θεραπείας με διπλό συνδυασμό από νωρίς προσθέτει επιπλέον (περιττό) κόστος στον ασθενή. Παρόλα αυτά η έγκαιρη θεραπεία του σήμερα, μειώνει τα δυσανάλογα υψηλά κόστη που παρουσιάζονται στο μέλλον λόγω σοβαρών επιπλοκών. Προφι λ ασθενούς: Συγκεκριμένα προφίλ ασθενών έχουν να ωφεληθούν σημαντικά από την έγκαιρη και εντατική διπλή θεραπεία. Πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες (ADA/EASD) προτείνουν πιο αυστηρούς στόχους HbA 1c για συγκεκριμένα προφίλ ασθενών. Παρ όλα αυτά οι γιατροί «αφήνουν» τέτοιους ασθενείς αρρύθμιστους για αρκετό διάστημα πριν εντατικοποίηση με 2-πλό συνδυασμό. π.χ. ασθενείς με υψηλή HbA 1c (> 8,0%) κατά τη διάγνωση, η οποία παραμένει ανεξέλεγκτη, με μονοθεραπεία μετφορμίνης 3-6 μήνες μετά π.χ. ασθενείς μικρότερης ηλικίας (40-50 ετών), με HbA 1c > 6.5% μετά από 6-9 μήνες μονοθεραπείας στη μέγιστη ανεκτή δόση. Stratton IM, et al. for the United Kingdom Prospective Diabetes Study Group. BMJ 2000; 321:

62 Αντιμετώπιση κλινικη ς αδράνειας Αναγνώριση αιτίων κλινικής αδράνειας Ύπαρξη συγκεκριμένου, εξατομικευμένου στόχου Ύπαρξη ευέλικτων, τροποποιήσιμων (όχι όμως εκ των υστέρων) θεραπευτικών στόχων Ενασχόληση με τους ασθενείς Ποιοτικός χρόνος στην επίσκεψη

63 Σχετικε ς κλινικε ς μελε τες Η μελέτη EDGE (Effectiveness of Diabetes with vildagliptin and vildagliptin/metformin) με > 45,000 ασθενείς (real-world δεδομένα) σε 27 χώρες έδειξε ότι η κλινική αδράνεια φαίνεται να είναι ευρέως διαδεδομένη και η θεραπεία εντατικοποιείται πολύ αργότερα από ό,τι θα έπρεπε σε ασθενείς με ΣΔτ2 που έχουν αποτύχει σε μονοθεραπεία. Η μελέτη VERIFY (Vildagliptin Efficacy in combination with metformin For early treatment of type 2 diabetes) είναι η πρώτη μελέτη διερεύνησης για τα μακροπρόθεσμα οφέλη της έγκαιρης εντατικοποιημένης θεραπείας 2-πλου συνδυασμού βιλνταγλιπτίνης & μετφορμίνης σε ασθενείς με ΣΔτ2. Πάνω από 2,000 νεο-διαγνωσθέντες ΣΔτ2 ασθενείς σε πάνω από 30 χώρες. Κύριος στόχος της VERIFY είναι η αξιολόγηση του χρόνου όπου η αρχικη θεραπει α αποτυγχάνει (HbA 1c 7.0% σε 2 συνεχόμενες επισκέψεις) και του ρυθμού της απώλειας γλυκαιμικού ελε γχου με το πέρασμα του χρόνου. Mathieu C, et al. Int J Clin Pract Oct;67(10): Effectiveness and tolerability of second-line therapy with vildagliptin vs. other oral agents in type 2 diabetes: a real-life worldwide observational study (EDGE).

64 EDGE σχεδιασμός μελε της Πολυεθνική, πολυκεντρική, μετεγκριτική, προοπτική, μελέτη κόορτης Συμμετείχαν 27 χώρες από 5 διαφορετικές περιοχές (Ανατολική Ασία, Ευρώπη, Λατινική Αμερική, Μέση Ανατολή και Ινδία) Στη μελέτη συμμετείχαν συνολικά ασθενείς Αποτυχία μονοθεραπείας Προσθήκη βιλδαγλιπτίνης ως δεύτερο σκεύασμα ή σταθερός συνδυασμός vilda/met * Σύγκριση με διπλή θεραπεία άλλων OADs** Month Δημογραφικά HbA 1c Βάρος Αγωγή ΣΔτ2 HbA 1c Βάρος Αγωγή ΣΔτ2 AEs, SAEs HbA 1c Βάρος Αγωγή ΣΔτ2 AEs, SAEs ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΣΥΛΛΟΓΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ AE=Adverse event; BL=baseline; OAD=oral anti-diabetic drugs; T2DM=type 2 diabetes mellitus; TZDs=thiazolidinediones *Newly initiating vildagliptin as add-on dual therapy or newly initiating vildagliptin/metformin (fixed-dose) from non-vildagliptin monotherapy **Newly initiating therapy with OADs other than vildagliptin including any SU, TZD, glinide, ɑ-glucosidase inhibitor or metformin but excluding any DPP-4 inhibitor or GLP-1 mimetics/analogues Τροποποιημένο από Mathieu C, et al. Int J Clin Pract 2013;67(10):947 56

65 Vildagliptin ως προσθη κη ε ναντι άλλης διπλη ς αγωγη ς Περισσότεροι ασθενει ς πετυχαι νουν μει ωση HbA 1c > 0.3% χωρι ς προβλη ματα στην ασφάλεια * Προσαρμοσμένο odds ratio (95% CI) Ασθενείς που επιτυγχάνουν καταληκτικό σημείο Ομάδα Vildagliptin (n/n) 55.4% (15536 / 28061) Ομάδα ελε γχου (n/n) 51.3% (7852 / 15294) 1.49 ( ) P< ,4 0,6 0,8 1 1,2 1,4 1,6 Adjusted OR Ομάδα ελέγχου καλύτερα Vildagliptin καλύτερα Διάρκεια μελέτης: 12 μήνες Πληθυσμός per protocol Αριθμός ασθενών που πετυχαίνουν ελάττωση HbA 1c > 0.3%, χωρίς προβλήματα ανοχής (*π.χ. υπογλυκαιμία, αύξηση βάρους, περιφερικό οίδημα, ή διακοπή λόγων ανεπιθύμητων ενεργειών από πεπτικό) Τροποποιημένο από Mathieu C, et al. Int J Clin Pract 2013;67:947 56

66 Vildagliptin ως προσθη κη ε ναντι άλλης διπλη ς αγωγη ς Περισσότεροι ασθενει ς πετυχαι νουν το στόχο * χωρι ς υπογλυκαιμι ες και αύξηση βάρους Ασθενείς που επιτυγχάνουν HbA 1c <7.0% χωρίς υπογλυκαιμία ή αύξηση σωματικού βάρους n= 15,294 28, Ομάδα Vildagliptin Ομάδα ελέγχου Διάρκεια μελέτης: 12 μήνες Πληθυσμός per protocol *Το ποσοστό των ασθενών που επιτυγχάνουν HbA 1c <7.0% χωρίς υπογλυκαιμία ή αύξηση σωματικού βάρους ήταν 35.1% στην ομάδα της vildagliptin και 23.2% στην ομάδα ελέγχου, συνεπώς το προσαρμοσμένο odds ratio είναι 1.96 (95% CI: 1.85, 2.07; P<0.001) Τροποποιημένο από Mathieu C, et al. Int J Clin Pract 2013;67:947 56

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ Δρ. Α. Μελιδώνης Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Πειραιά «ΤΖΑΝΕΙΟ» Διαβητολογικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012»

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» «Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκοµείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 9o Πανελλήνιο Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ)

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Δήλωση Συμφερόντων Το περιεχόμενο της παρουσίασης αντανακλά τις απόψεις του ομιλητή.ο ομιλητής έχει λάβει τιμητικές αμοιβές για ομιλίες από τις ακόλουθες φαρμακευτικές εταιρείες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2.

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. Χαράλαμπος Ταμβάκος, Αναστάσιος Κουτσοβασίλης, Αλέξης Σωτηρόπουλος, Μαρία Παππά, Ουρανία Αποστόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής Ηλικία Ποιότητα Ζωής Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Καρδιαγγ ειακή νόσος Νεφρική νόσος παχυσαρκ ία Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Ειδικό φροντιστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Τι κάνουμε; Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride. 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9%

Τι κάνουμε; Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride. 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9% Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride 6mgX1από 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9% Τι κάνουμε; 1. Αύξηση δόσης ινσουλίνης; 2. Προσθήκη αναλόγου ταχείας

Διαβάστε περισσότερα

Είναι οι στόχοι ίδιοι για όλους; Ειδικές οµάδες ασθενών

Είναι οι στόχοι ίδιοι για όλους; Ειδικές οµάδες ασθενών Είναι οι στόχοι ίδιοι για όλους; Ειδικές οµάδες ασθενών ρ Σταύρος Μπούσµπουλας ιευθυντής ΕΣΥ Υπεύθυνος ιαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Νίκαιας Πειραιά Θεραπευτικοί στόχοι στο ιαβήτη Υγιεινή και ισορροπηµένη

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία της υπεργλυκαιμίας στο ΣΔ-2 Νέοι Αλγόριθμοι

Θεραπεία της υπεργλυκαιμίας στο ΣΔ-2 Νέοι Αλγόριθμοι Θεραπεία της υπεργλυκαιμίας στο ΣΔ-2 Νέοι Αλγόριθμοι Ελευθερία Α. Σπανού Β Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών ΤΟ ΦΟΡΤΙΟ ΤΗΣ ΝΟΣΟΥ Συχνή ( 7-10% ενηλίκων ) Επιδημικές

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Κυρία Α.Ν, 74 ετών, νοικοκυρά Πολυουρία, πολυδιψία και απώλεια βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία του Σακχαρώδoυς Διαβήτη τύπου 2

Θεραπεία του Σακχαρώδoυς Διαβήτη τύπου 2 Θεραπεία του Σακχαρώδoυς Διαβήτη τύπου 2 Ν. Τεντολούρης Αναπλ. Καθηγητής Α' Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική και Ειδική Νοσολογία Πανεπιστημίου Αθηνών & Διαβητολογικό Κέντρο Γ. Ν. Α. Λαϊκό ΟΣΔΤ2 χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου ΕΓΚΑΙΡΗ ΙΑΓΝΩΣΗ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γ.Ν. Χανίων Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου Πινακοθήκη ήµου Χανίων, 17/02/2012 Συχνότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014

Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014 Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014 MΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ Σ.Ι.Παππάς «Το Ελληνικό Σχέδιο Δράσης για την αντιμετώπιση του ΣΔτ2. Ο Διαβήτης ως πρότυπο χρόνιων νόσων» ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΒΙΩΣIΜΟΤΗΤΑΣ Ελλάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;»

ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» 11ο Πανελλήνιο ιαβητολογικό Συνέδριο Ειδικό φροντιστήριο Ε Ε Σάββατο 28 Μαρτίου 2009 Αλεξανδρούπολη «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Αλέξης Σωτηρόπουλος Επιμελητής

Διαβάστε περισσότερα

Συννοσηρο τητες στον Σακχαρω δη Διαβη τη τυ που 2: η σημασι α της νεφρικη ς δυσλειτουργι ας στην επιλογη της αντιδιαβητικη ς αγωγη ς

Συννοσηρο τητες στον Σακχαρω δη Διαβη τη τυ που 2: η σημασι α της νεφρικη ς δυσλειτουργι ας στην επιλογη της αντιδιαβητικη ς αγωγη ς Συννοσηρο τητες στον Σακχαρω δη Διαβη τη τυ που 2: η σημασι α της νεφρικη ς δυσλειτουργι ας στην επιλογη της αντιδιαβητικη ς αγωγη ς ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ LDL-C : μείζων

Διαβάστε περισσότερα

ηξαηεγηθή Αληηκεηώπηζεο αθραξώδε Δηαβήηε ηύπνπ 2

ηξαηεγηθή Αληηκεηώπηζεο αθραξώδε Δηαβήηε ηύπνπ 2 ηξαηεγηθή Αληηκεηώπηζεο αθραξώδε Δηαβήηε ηύπνπ 2 Δξ. Μαγδαιελή Μπξηζηηάλνπ Δ/ληξηα Παζνινγηθνύ Σκήκαηνο Τπεύζπλε Ιαηξείνπ Δηαβεηηθνύ Πνδηνύ Γ.Ν.Λακίαο Παγκόσμιος επιπολασμός διαβήτη 382 εθαηνκ. άλζξσπνη

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2

Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 A Mητράκου Επ.Καθηγήτρια Παθολογίας-Μεταβολισµού Μονάδα Σακχαρώδη Διαβήτη Μεταβολισµού

Διαβάστε περισσότερα

Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις

Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις Τ. ιδάγγελος 1, Η. Ευθυμίου 2, Κ. Kαζάκος 3, Χ. Μανές 4, Ε. Πάγκαλος

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού.

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Σκούτας Δ, Καραγιάννη Δ, Σέκερη Ζ, Σιώμος Κ,Κοντόπουλος Μ, Λαζαρίδου

Διαβάστε περισσότερα

Μαριάννα Μπενρουμπή Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν.Αθηνών «Πολυκλινική»

Μαριάννα Μπενρουμπή Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν.Αθηνών «Πολυκλινική» Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς παχύσαρκους που δεν ρυθμίζονται με αντιδιαβητικά δισκία Μαριάννα Μπενρουμπή Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν.Αθηνών «Πολυκλινική» Άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή Ασφάλεια Μη Καρδιαγγειακών Φαρμάκων. Αντιδιαβητικά. Ελένη Μπιλιανού Καρδιολόγος Τζάνειο Νοσοκομείο

Καρδιαγγειακή Ασφάλεια Μη Καρδιαγγειακών Φαρμάκων. Αντιδιαβητικά. Ελένη Μπιλιανού Καρδιολόγος Τζάνειο Νοσοκομείο Καρδιαγγειακή Ασφάλεια Μη Καρδιαγγειακών Φαρμάκων. Αντιδιαβητικά. Ελένη Μπιλιανού Καρδιολόγος Τζάνειο Νοσοκομείο Σ 2 Παθοφυσιολογικό Έλλειμμα υσλειτουργία των β κυττάρων Αντίσταση στην ινσουλίνη Αυξημένη

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη. Μαριάνθη Αρχανιωτάκη

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη. Μαριάνθη Αρχανιωτάκη Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη Μαριάνθη Αρχανιωτάκη ΗbA 1 c ΣΔΤ2 Ινσουλινοπενία λειτουργικότητα, μάζα β-κυττάρων Η εξελικτική φύση

Διαβάστε περισσότερα

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ Μοντέλα πρόγνωσης του Σακχαρώδη Διαβήτη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ IDF Diabetes Atlas 5th Edition 2012 Update 3.8 million men and women worldwide

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com Η εμπαγλιφλοζίνη είναι το μόνο φάρμακο για το σακχαρώδη διαβήτη που έχει δείξει στατιστικά σημαντική μείωση τόσο του καρδιαγγειακού κινδύνου όσο και του καρδιαγγειακού θανάτου, σε μελέτη ειδικά σχεδιασμένη

Διαβάστε περισσότερα

στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α)

στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης και η διαχειρισή του στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α) Σκούτας Δ,Ρηγάδη Ε,Κόκκαλη Α,Μικούδη Κ,Μανιώτα Π, Φλουδάρας Ι, Κωλέτσας Ν,Σιώμος Κ, Μυροφορίδης Α, Μούζα Ε. Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα www.pegkaspanagiotis.gr Τι εννοούμε με τον όρο πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου; Εννοούμε τη συντονισμένη δέσμη ενεργειών, τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Μέτρα σχέσης Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Στο τέλος...(learning outcomes) Να γνωρίζετε τα κυριότερα μέτρα σχέσης που χρησιμοποιούνται για μετρήσουμε μια συσχέτηση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010)

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Καραγιάννη Δ. 1, Μπάμπα Α. 2, Σουμανίδησ τ. 2, Ρίζοσ Π 2., Μπαλτζήσ Δ. 3, κούτασ Δ., ΚοτςαμίδηΙ.

Διαβάστε περισσότερα

Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη

Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη Ζωγράφου Ιωάννα Διαβητολογικό Κέντρο B Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Το ιατρικό κόστος για το ΣΔ στις ΗΠΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας

Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας Ν. Τεντολούρης Α' Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική και Ειδική Νοσολογία Πανεπιστημίου Αθηνών & Διαβητολογικό Κέντρο, Γ. Ν. Α.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων

Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων Κώστας Αθανασάκης BScHS, BScEcon, MSc, PhD, PD Επιστημονικός Συνεργάτης, Τομέας Οικονομικών της Υγείας, ΕΣΔΥ Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση και σχολιασμός περιστατικών από την καθημερινή κλινική πράξη. Αθανάσιος Ε. Ράπτης Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας Σακχαρώδη Διαβήτη

Παρουσίαση και σχολιασμός περιστατικών από την καθημερινή κλινική πράξη. Αθανάσιος Ε. Ράπτης Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας Σακχαρώδη Διαβήτη Παρουσίαση και σχολιασμός περιστατικών από την καθημερινή κλινική πράξη Αθανάσιος Ε. Ράπτης Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας Σακχαρώδη Διαβήτη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Μονάδα Έρευνας και Διαβητολογικό

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ»

«ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ομάδα Εργασίας: «ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑ» Συστάσεις και κατευθυντήριες οδηγίες από τους μεγάλους οργανισμούς (ADA 2007,ESC 2007, EASD 2007) «ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ;

Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ; 11 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας 25-29 Μαρτίου 2009 - Αλεξανδρούπολη Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ; Dr Κωνσταντίνος Σουλής Διαβητολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΕΓΚΑΙΡΗ ΕΝΑΡΞΗ ΔΡ. ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ «ΕΛΠΙΣ» ΠΑΦΟΣ - ΚΥΠΡΟΣ

ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΕΓΚΑΙΡΗ ΕΝΑΡΞΗ ΔΡ. ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ «ΕΛΠΙΣ» ΠΑΦΟΣ - ΚΥΠΡΟΣ ! ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΕΓΚΑΙΡΗ ΕΝΑΡΞΗ ΔΡ. ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ «ΕΛΠΙΣ» ΠΑΦΟΣ - ΚΥΠΡΟΣ 27o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 14

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ Dr. ΜΕΛΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ, PhD ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ - ΑΓΓΕΙΟΛΟΓΟΣ Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Στρατιωτικός Ιατρός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς Μεταβολικό Σύνδρομο Γλυκόζης νηστείας 110mg/dl Σπλαχνική παχυσαρκία [>102cm (m) >88cm (f)] TG 150mg/dl αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

6ο Διαβητολογικό. Συνέδριο. 20 έως 22 Νοεμβρίου 2009. Σακχαρώδης Διαβήτης Γνώση βασισμένη στην ένδειξη. Κάνουμε το σωστό; Πάτρα.

6ο Διαβητολογικό. Συνέδριο. 20 έως 22 Νοεμβρίου 2009. Σακχαρώδης Διαβήτης Γνώση βασισμένη στην ένδειξη. Κάνουμε το σωστό; Πάτρα. Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο 6ο Διαβητολογικό Συνέδριο Σακχαρώδης Διαβήτης Γνώση βασισμένη στην ένδειξη Κάνουμε το σωστό; Ενα διαχρονικό δίλημμα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλογιάννης Νικόλαος Παθολόγος

Κεφαλογιάννης Νικόλαος Παθολόγος 24 ΟΝ Ετήσιο Συνέδριο Διαβητολογικής Εταιρείας Βορείου Ελλάδος Θεσσαλονίκη 25 27 Νοέμβριου 2010 Makedonia Palace Κεφαλογιάννης Νικόλαος Παθολόγος Διευθ/ντης Διαβητολογικού Ιατρείου Βενιζέλειο Πανάνειο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ 27 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Εταιρείας Κοινωνικής Παιδιατρικής και Προαγωγής της Υγείας Σπάρτη και Μονεμβασιά 2015 ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ Καλογήρου

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ευαγγέλου, Λεκτορας επιδημιολογίας Ιωάννα Τζουλάκη, Λεκτορας επιδημιολογίας

Ευάγγελος Ευαγγέλου, Λεκτορας επιδημιολογίας Ιωάννα Τζουλάκη, Λεκτορας επιδημιολογίας Περιγραφική και ημιπειραματική έρευνα Ευάγγελος Ευαγγέλου, Λεκτορας επιδημιολογίας Ιωάννα Τζουλάκη, Λεκτορας επιδημιολογίας Ιεράρχηση των αποδείξεων στην ιατρική έρευνα Σποραδικές παρατηρήσεις Σειρά παρατηρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

7η Επιστημονική Εκδήλωση "Σύγχρονες απόψεις στα Μεταβολικά Νοσήματα"

7η Επιστημονική Εκδήλωση Σύγχρονες απόψεις στα Μεταβολικά Νοσήματα ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (Ε.ΚΟ.ΜΕ.Ν.) Μαιάνδρου 23 115 28 Αθήνα 7η Επιστημονική Εκδήλωση "Σύγχρονες απόψεις στα Μεταβολικά Νοσήματα" 21-24 Ιουνίου 2013 Ξενοδοχείο «Margarona Royal» Πρέβεζα

Διαβάστε περισσότερα

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ Ι. Ιωαννίδης Παθολόγος Υπεύθυνος ιαβητολογικού Ιατρείου και Ιατρείου Παχυσαρκίας Κωνσταντοπούλειο Συγκρότηµα Γ.Ν.Ν.Ιωνίας«Αγία Όλγα» Προδιαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας LDL-C : μείζων παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου Μετα-ανάλυση 61 προοπτικών μελετών παρατήρησης σε υγιείς ενήλικες (n=892.237) Lancet

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μέσω διαδικτύου. Μετφορµίνη: Είναι κατάλληλη για όλους τους Διαβητικούς ;

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μέσω διαδικτύου. Μετφορµίνη: Είναι κατάλληλη για όλους τους Διαβητικούς ; ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μέσω διαδικτύου 2 ος Κύκλος Σακχαρώδης Διαβήτης: Απαντήσεις σε καθηµερινά κλινικά προβλήµατα Με βάση τη βιβλιογραφία Μετφορµίνη: Είναι κατάλληλη για όλους τους Διαβητικούς ; Αλέξης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες)

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) 1. «ΑΝΤΛΙΕΣ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΑ ΕΝΤΑΤΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ» 7ο Σεμινάριο Μετεκπαιδευτικών Μαθημάτων «Στρατηγικές στον Σ.Δ. 2008»

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη Τ2 σακχαρώδη διαβήτη. Δρ. Δημήτρης Δημητρίου Παθολόγος-Διαβητολόγος Λεμεσός

Πρόληψη Τ2 σακχαρώδη διαβήτη. Δρ. Δημήτρης Δημητρίου Παθολόγος-Διαβητολόγος Λεμεσός Πρόληψη Τ2 σακχαρώδη διαβήτη Δρ. Δημήτρης Δημητρίου Παθολόγος-Διαβητολόγος Λεμεσός Εξέλιξη σακχαρώδη διαβήτη Το 50% των ΝΕΟΔΙΑΓΝΩΣΘΕΝΤΩΝ ασθενών έχουν εγκατεστημένες επιπλοκές Μίκρο - αγγειακές Μάκρο

Διαβάστε περισσότερα

9 ο Παμπελοποννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Θέσεις και Αντιθέσεις στην Ιατρική 22 24 Οκτωβρίου 2010 Χειρισμός ασθενούς που δεν καλύπτεται επαρκώς με μετφορμίνη. Θέση της Bιλνταγλιπτίνης Δρ Α. Μελιδώνης Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Καρδιολογικό τμήμα, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ατόμων με ΣΔ στο Οδοντιατρείο. Κυπαρίσση Καρατζίδου ΓΝΘ «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ»

Αντιμετώπιση ατόμων με ΣΔ στο Οδοντιατρείο. Κυπαρίσση Καρατζίδου ΓΝΘ «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ» Αντιμετώπιση ατόμων με ΣΔ στο Οδοντιατρείο Κυπαρίσση Καρατζίδου ΓΝΘ «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ» Κριτήρια για τη διάγνωση του ΣΔ (ADA, 2008) Αιτιολογική ταξινόμηση ΣΔ (ADA) Επιπολασμός ΣΔ: 2000 2030 ΣΔ στην Ελλάδα ΣΔ

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία µε ινσουλίνη

Θεραπεία µε ινσουλίνη 21 Θεραπεία µε ινσουλίνη ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ Ενδοκρινολόγος Τμήμα Ενδοκρινολογίας - Διαβήτη - Οστεοπόρωσης Μαιευτήριο «ΙΑΣΩ» 1. Εισαγωγή ινσουλίνη αποτελεί για τους ασθενείς με ΣΔ1 τη μόνη ουσιαστική θεραπευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΑΙΡΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ ΤΥΠΟΥ 2 ΜΕ ΜΙΓΜΑΤΑ ΑΝΑΛΟΓΩΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ

ΕΓΚΑΙΡΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ ΤΥΠΟΥ 2 ΜΕ ΜΙΓΜΑΤΑ ΑΝΑΛΟΓΩΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΕΓΚΑΙΡΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ ΤΥΠΟΥ 2 ΜΕ ΜΙΓΜΑΤΑ ΑΝΑΛΟΓΩΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ Dr Μαριάνθη Αρχανιωτάκη 28 ο Συνέδριο ΔΕΒΕ To θεραπευτικό τοπίο του ΣΔτ2 αλλάζει με νέους θεραπευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Σακχαρώδης Διαβήτης

Άσκηση και Σακχαρώδης Διαβήτης Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Σακχαρώδης Διαβήτης Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. Ζαφειρίδης Ανδρέας, Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. (Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία με βασική ινσουλίνη στην καθ ημέρα πράξη με επίκεντρο τον ασθενή. Κ.Καρατζίδου Γ.Ν.Θ.»Παπαγεωργίου»-Α Παθ.Κλινική

Θεραπεία με βασική ινσουλίνη στην καθ ημέρα πράξη με επίκεντρο τον ασθενή. Κ.Καρατζίδου Γ.Ν.Θ.»Παπαγεωργίου»-Α Παθ.Κλινική Θεραπεία με βασική ινσουλίνη στην καθ ημέρα πράξη με επίκεντρο τον ασθενή Κ.Καρατζίδου Γ.Ν.Θ.»Παπαγεωργίου»-Α Παθ.Κλινική Ινσουλίνη Degludec (Tresiba ) Η νέας γενιάς βασική ινσουλίνη Δήλωση συμφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ SGOT 60 IU/l, SGPT 72 IU/l, γgt 92 IU/l, ALP κ.φ., CPK κ.φ., θυρεοειδική λειτουργία κ.φ. Παρουσίαση περιστατικού Άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας Περιστατικό 4. Γυναίκα 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή Ηκ. Ελένη Κ. είναι 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή, μόνιμη Λαμβάνει κουμαρινικά. INR προ εβδομάδος 2.24 Ιστορικό Υπέρτασης Πλήρως αυτοεξυπηρετούμενη, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Τα νέα θεραπευτικά δεδομένα στην αγωγή του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου ΙΙ

Τα νέα θεραπευτικά δεδομένα στην αγωγή του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου ΙΙ 207 ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Τα νέα θεραπευτικά δεδομένα στην αγωγή του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου ΙΙ Δρ. Ανδρέας Μελιδώνης Παθολόγος Διαβητολόγος Συντονιστής Διευθυντής Α Παθολογικής Κλινικής & Διαβητολογικού Κέντρου,

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Καρδιαγγειακά νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Χειμερινό Σχολείο Εσωτερικής Παθολογίας

2 ο Χειμερινό Σχολείο Εσωτερικής Παθολογίας 2 ο Χειμερινό Σχολείο Εσωτερικής Παθολογίας Διάγνωση και νεότερη θεραπευτική φαρέτρα για την αντιμετώπιση του σακχαρώδη διαβήτη και των επιπλοκών του 6-7 Φεβρουαρίου 2015, Καστοριά ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ 1 ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Δ. Κιόρτσης Ενδοκρινολόγος Αν. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων European SCOPE fellow 1η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ελληνική Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ Ομιλίες Δρ. Α. Μελιδώνη: «ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συνέδριο Καρδιολογικού Τμήματος Τζανείου. Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 11 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ.

Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ. Uroswords II Καρκίνος κύστης T1 High Grade: Η κυστεκτοµή είναι απαραίτητη; ιαιτητής:. Μητρόπουλος Οι µονοµάχοι: Β. Τζώρτζης Κ. Χατζηµουρατίδης Ερώτηση 1 Κυστεκτοµή ή συντηρητική αγωγή; Η νόσος αντιµετωπίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ.

ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ. ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ. Κ.Κίτσιος¹, Μ.Παπαδοπούλου², Ν.Καδόγλου¹, Σ. Τερζή², Κ.Κώστα², Ν.Σάιλερ¹ 1.Α Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδιαβητική αγωγή με DPPIV. Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ιδιότητες της λιναγλιπτίνης.

Αντιδιαβητική αγωγή με DPPIV. Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ιδιότητες της λιναγλιπτίνης. Αντιδιαβητική αγωγή με DPPIV. Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ιδιότητες της λιναγλιπτίνης. Δ.Σκούτας Ειδικός Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ Αναστολείς DPPIV Οι αναστολείς των DPPIV ενισχύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΒΗΤΗ ΚΥΗΣΗΣ Χρυστάλλα, Γεωργίου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

Β. Καραμάνος. 22 ο Ετήσιο Συνέδριο ιαβητολογικής Εταιρείας Βόρειας Ελλάδας. 15 Νοεμβρίου 2008 Θεσσαλονίκη. Β. Καραμάνος

Β. Καραμάνος. 22 ο Ετήσιο Συνέδριο ιαβητολογικής Εταιρείας Βόρειας Ελλάδας. 15 Νοεμβρίου 2008 Θεσσαλονίκη. Β. Καραμάνος ιαβητολογικό Κέντρο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Μιμητικό Ινκρετίνης: Η νέα αποτελεσματική προσέγγιση για τη ρύθμιση του Σακχαρώδη ιαβήτη τύπου 2 πριν από την έναρξη ινσουλινοθεραπείας 22 ο Ετήσιο Συνέδριο ιαβητολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου. Δρ. Εμμανουήλ Αλεξανδράκης 210 98 97 312. Σέβη Σφακιανάκη 210 98 97 411

Δελτίο Τύπου. Δρ. Εμμανουήλ Αλεξανδράκης 210 98 97 312. Σέβη Σφακιανάκη 210 98 97 411 Δελτίο Τύπου Media Contact: Δρ. Εμμανουήλ Αλεξανδράκης 210 98 97 312 Σέβη Σφακιανάκη 210 98 97 411 «Cardiometabolic Summit 2015» Νέα δεδομένα για την αποτελεσματικότερη διαχείριση των ασθενών που πάσχουν

Διαβάστε περισσότερα

Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ

Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ 24o ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΑΣ Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ, ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, EUROMEDICA

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συντονιστής: Γεώργιος Δημητριάδης Μέλη: Ηλίας Μυγδάλης Νικόλαος Τεντολούρης ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ Ορισμός Ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς: που δεν ρυθμίζονται με μετφορμίνη

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς: που δεν ρυθμίζονται με μετφορμίνη Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς: που δεν ρυθμίζονται με μετφορμίνη 24 ο ετήσιο συνέδριο ΔΕΒΕ 2010 Δρ Κωνσταντίνος Σουλής Διευθυντής ΕΣΥ Διαβητολογικό Ιατρείο

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο Σακχαρώδης Διαβήτης (ΣΔ) είναι μια μεταβολική διαταραχή και αποτελεί ένα από τα συχνότερα χρόνια νοσήματα και μια από τις σημαντικότερες αιτίες πρόωρης

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. «Σχήματα. αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη»

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. «Σχήματα. αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Σχήματα αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμοί ερευνών. Βαγγέλης Ευαγγέλου

Σχεδιασμοί ερευνών. Βαγγέλης Ευαγγέλου Σχεδιασμοί ερευνών Βαγγέλης Ευαγγέλου Ιεράρχηση των αποδείξεων στην ιατρική έρευνα Figure 2. Box Plots for Total Citation Counts for Various Study Designs for Articles Published in 1991 and 2001 Box length

Διαβάστε περισσότερα

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Σοβαρό άσθμα-λύσεις για το παρόν Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Δομή Σοβαρό άσθμα: ορισμός, προβληματισμοί Ρόλος των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Burwell et al, Am J Med 1956 SLEEP BREATHING DISORDERS ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Επίπτωση. Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού. Άτομα με διαβήτη

Επίπτωση. Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού. Άτομα με διαβήτη Σακχαρώδης ιαβήτης και Νεφρική νόσος Επίπτωση Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού Άτομα με διαβήτη Σακχαρώδης ιαβήτης και Νεφρική νόσος Επίπτωση Επίπτωση Νεφρικής Ανεπάρκειας Τελικού Σταδίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας

Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Ι. ΚΑΡΒΟΥΝΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ Α.Π.Θ. Δήλωση σύγκρουσης συµφερόντων Οι παρουσιάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Γλυκαιμικός Έλεγχος

Ολοκληρωμένος Γλυκαιμικός Έλεγχος Ολοκληρωμένος Γλυκαιμικός Έλεγχος Ποια είναι η σημασία του στη σύγχρονη κλινική πρακτική Επίτευξη των στόχων μέσω του ολοκληρωμένου γλυκαιμικού ελέγχου Δρ. Δημήτριος Σκούτας Ειδικός Παθολόγος-Διαβητολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ.

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Καφαντάρης Ι., Μεϊμέτη Ε., Δόνου Α., Βογιατζόγλου Δ. Γενικό Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης 1st Workshop on Evidence Based Medicine Athens, 6-7 December 2003 Ελληνικό Ίδρυµα Καρδιολογίας & Εργ. Βιοστατιστικής, Τµήµατος Νοσηλευτικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Πρόεδρος: Ι. Ιωαννίδης Αντιπρόεδρος: Λ. Λαναράς Γεν. Γραμματέας: Ν. Παπάνας Ταμίας: Α. Καμαράτος Μέλη: Α. Βαζαίου Κ. Μακρυλάκης Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Αγαπητές και Αγαπητοί συνάδελφοι,

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Αγαπητές και Αγαπητοί συνάδελφοι, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Αγαπητές και Αγαπητοί συνάδελφοι, ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Η ομάδα εργασίας «Εντατική ινσουλινοθεραπεία Προηγμένη τεχνολογία» της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας σας προσκαλεί σε επιστημονική εκδήλωση που

Διαβάστε περισσότερα

Σπήλιος Μανωλακόπουλος. Γαστρεντερολόγος Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ

Σπήλιος Μανωλακόπουλος. Γαστρεντερολόγος Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Πότε και ποιους ασθενείς πρέπει κατά προτεραιότητα να θεραπεύσουµε,ώστε να επιτύχουµε την εξάλειψη των κλινικών επιπλοκών της νόσου (Καρκίνος & Κίρρωση) Σπήλιος Μανωλακόπουλος Γαστρεντερολόγος Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

Η αντιμετώπιση του ηλικιωμένου ασθενή με σακχαρώδη διαβήτη

Η αντιμετώπιση του ηλικιωμένου ασθενή με σακχαρώδη διαβήτη Η αντιμετώπιση του ηλικιωμένου ασθενή με σακχαρώδη διαβήτη Χρήστος Σαμπάνης Διαβητολογικό Κέντρο, Β` Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης October 17, 2012 Ο σακχαρώδης διαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ. Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ. Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ Ι ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ Μαρία Μελέτη Πτυχιούχος Νοσηλεύτρια Ο ινσουλινοεξαρτώμενος σακχαρώδης διαβήτης είναι γνωστός σαν τύπου 1 και αποτελεί την

Διαβάστε περισσότερα

IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ 149 IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Κωνσταντίνος Τζιρογιάννης Διαβητολογικό Κέντρο, Τζάνειο Νοσοκομείο Συστάσεις και οδηγίες της Αμερικανικής Ακαδημίας Κλινικής Βιοχημείας για τον εργαστηριακό έλεγχο κατά την

Διαβάστε περισσότερα

Ο νοσηλευόμενος διαβητικός ασθενής

Ο νοσηλευόμενος διαβητικός ασθενής Ο νοσηλευόμενος διαβητικός ασθενής Ζωγράφου Ιωάννα Διαβητολογικό Κέντρο B Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Αύξηση της συχνότητας του Σακχαρώδη Διαβήτη Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης

Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης Ζωγράφου Ιωάννα ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Γ. Ν. Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Μορφές Σακχαρώδη Διαβήτη ΣΔ τύπου 1 ΣΔ τύπου 2 ΣΔ Κύησης Άλλες μορφές Σακχαρώδη Διαβήτη

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Η διαχρονική αξία της γλιμεπιρίδης στην αντιμετώπιση του διαβήτη. ADA,EASD 2009 evidence based medicine

Η διαχρονική αξία της γλιμεπιρίδης στην αντιμετώπιση του διαβήτη. ADA,EASD 2009 evidence based medicine Η διαχρονική αξία της γλιμεπιρίδης στην αντιμετώπιση του διαβήτη. ADA,EASD 2009 evidence based medicine ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΚΛΙΝΙΚΗ «ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ» 24 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΕΒΕ 25/11/2010

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ

ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ Δρ. Παντελής Α. Σαραφίδης Α Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στόχοι αντιυπερτασικής αγωγής σε ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο

Διαβάστε περισσότερα