ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. ιπλωµατική Εργασία ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. ιπλωµατική Εργασία ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ."

Transcript

1 ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ιπλωµατική Εργασία ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ της ΚΥΡΙΑΚΟΥΛΑΣ ΜΑΛΙΑΡΑ του ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ Υποβλήθηκε ως απαιτούµενο για την απόκτηση του µεταπτυχιακού διπλώµατος ειδίκευσης στη ιοίκηση Επιχειρήσεων (µε εξειδίκευση στη ιοίκηση Ανθρώπινου υναµικού) Φεβρουάριος 2012

2 Ι. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα εργασία εξετάζονται ιδιαίτερες µορφές συµβάσεων εργασίας οι οποίες ανήκουν στις αποκαλούµενες «ευέλικτες µορφές απασχόλησης». Πρόκειται για νέες, όχι τόσο σε θεωρητικό όσο σε πρακτικό επίπεδο εφαρµογής, σχέσεις εργασίας µε τις οποίες προωθείται η σύγχρονη ελαστικότητα στις εργασιακές σχέσεις, µε στόχο την καλύτερη δυνατή προσαρµογή των επιχειρήσεων στις διαρκώς µεταβαλλόµενες ανάγκες της σύγχρονης αγοράς εργασίας, έτσι όπως αυτές επαναπροσδιορίζονται και επαναδιατυπώνονται µέσα από τις τρέχουσες συνθήκες οικονοµικής ύφεσης, παγκοσµιοποίησης και ισχυρού ανταγωνισµού. Στα πλαίσια αυτά, στο πρώτο µέρος της παρούσας εργασίας, αρχικά προσδιορίζεται το θεωρητικό υπόβαθρο της έννοιας της ευελιξίας και των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων µέσα από επισκόπηση τόσο της ξενόγλωσσης όσο και της ελληνικής βιβλιογραφίας. Στη συνέχεια, επιχειρείται η αποτύπωση των πολιτικών που ακολουθούνται σε σχέση µε τις ευέλικτες εργασιακές δοµές σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς διαχρονικά το ελληνικό εργατικό δίκαιο ακολουθεί, µε µία σχετική χρονική απόσταση, τις εξελίξεις στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Ακολούθως, στο δεύτερο µέρος της παρούσας διπλωµατικής εργασίας, εξετάζεται η έννοια της ευελιξίας και των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων όπως αυτές δοµήθηκαν σταδιακά στην Ελλάδα και ισχύουν µέχρι σήµερα, µέσα από µία πλειάδα τροποποιήσεων και θεσµικών µεταρρυθµίσεων, οι περισσότερες εκ των οποίων έλαβαν χώρα κατά την τελευταία διετία. Στα πλαίσια αυτά, µελετώνται τρεις τύποι απασχόλησης, η µερική απασχόληση, η εκ περιτροπής εργασία και η τηλεργασία, ως χαρακτηριστικά δείγµατα σύγχρονων ευέλικτων µορφών απασχόλησης, τα οποία γνωρίζουν σηµαντική άνθιση κατά την περίοδο αυτή στη χώρα µας και αποτελούν τις κυριότερες εκφάνσεις της δυναµικής ελαστικοποίησης των εργασιακών σχέσεων. Τέλος, µέσα από τη µελέτη των υπαρχουσών τάσεων αλλά και «αντιστάσεων» στη σύγχρονη ευελιξία και ελαστικοποίηση των σχέσεων εργασίας, αποτυπώνονται τα τελικά συµπεράσµατα της εργασίας, µέσα από τα οποία κυρίως προκρίνεται η επιτακτική ανάγκη για τη σύζευξη ευελιξίας και ασφάλειας στην αγορά εργασίας. ii

3 ΙΙ. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΟΣ Α: ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ... 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΒΑΣΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ.. 12 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΟΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΣΤΗΝ Ε.Ε Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΚΑΙ ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ Ε.Ε ΟΙ ΗΜΟΣΙΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ-ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ Ε.Ε. ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕΡΟΣ Β: ΟΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ Η ΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΩΝ ΡΥΘΜΙΣΕΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Η ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Επιλεγόµενη και Μη Επιλεγόµενη Μερική Απασχόληση ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΜΕΡΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ Κοινωνική Ασφάλιση και Μερική Απασχόληση iii

4 Μετατροπή της Σύµβασης Πλήρους Απασχόλησης σε Μερικής ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Η ΕΚ ΠΕΡΙΤΡΟΠΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Η ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑ Η ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑ ΩΣ ΝΕΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Επιµέρους Μορφές της Τηλεργασίας Η ΣΥΝΑΨΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑΣ Το στοιχείο της εξάρτησης στη σύµβαση τηλεργασίας Νοµικό Καθεστώς ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΣΥΖΕΥΞΗ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ iv

5 ΙΙΙ. ΠΙΝΑΚΑΣ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΕΩΝ Κατάλογος Σχηµάτων Σχήµα 1: Σχηµατική παρουσίαση των µορφών απασχόλησης (Eurofound, 2010) 11 Σχήµα 2: Η µερική απασχόληση στην Ε.Ε. ανά φύλο (Eurofound, 2008)..18 Σχήµα 3: Μερικώς απασχολούµενοι ανά χώρα και φύλο στην Ε.Ε., (Eurofound, 2010)...20 Σχήµα 4: Η τηλεργασία στην Ε.Ε (Eurofound, 2010) v

6 ΜΕΡΟΣ Α: ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η αγορά εργασίας µεταλλάσσεται µε ταχύτατους ρυθµούς, µε τις ευέλικτες µορφές απασχόλησης να καταδεικνύονται κυρίαρχες σε ένα διαρκώς µεταβαλλόµενο εργασιακό τοπίο, σηµατοδοτώντας την έναρξη µιας νέας εποχής στον ορίζοντα των εργασιακών σχέσεων. Η υφιστάµενη εκτροπή από συστήµατα παραδοσιακά και η αντικατάσταση αυτών µε µηχανισµούς ευέλικτους και ελαστικούς θέτει ως πρωταρχικό στόχο την αντιµετώπιση της ανεργίας, την ενίσχυση της απασχόλησης και την προσαρµογή των εργασιακών σχέσεων στις µεταβαλλόµενες ανάγκες των επιχειρήσεων, όπως αυτές διαµορφώνονται µέσα σε ένα δυσµενές, αβέβαιο και ευµετάβλητο κοινωνικοοικονοµικό περιβάλλον. Η ελαστικότητα στις σχέσεις εργασίας αποτελεί το εφαλτήριο για την προώθηση µίας σειράς µεταρρυθµίσεων οι οποίες, αν και απαντώνται εδώ και πολλά χρόνια στην ευρωπαϊκή και παγκόσµια πραγµατικότητα, συνιστούν ρηξικέλευθες τοµές στο «παραδοσιακό» ελληνικό εργατικό δίκαιο, αποτυπώνοντας, σύµφωνα µε στοιχεία του Σώµατος Επιθεώρησης Εργασίας, ένα χάρτη απασχόλησης όπου οι αποκλίσεις, παρεκκλίσεις και εξαιρέσεις από τον πρότυπο κανόνα τείνουν να αποτελέσουν την κυρίαρχη τάση και να λάβουν χαρακτήρα καταλυτικό και µόνιµο. Οδεύουµε λοιπόν σε µία σύγχρονη µετουσίωση των εργασιακών σχέσεων µέσα από µία αναδιάρθρωση των κλασσικών µορφών απασχόλησης, ως αναπόδραστο αποτέλεσµα µίας διαδικασίας αποτυποποίησης των βασικών συστατικών τους στοιχείων και µετακύλισης από τις «τυποποιηµένες» σε «άτυπες» και «ιδιαιτέρως άτυπες» µορφές απασχόλησης. Ειδικότερα, ο χρόνος εργασίας, ως βασικός, πρωταρχικός και θεµελιακός όρος κάθε σχέσης εξαρτηµένης εργασίας µε την έννοια ενός σταθερού, συνεχούς και πλήρους ωραρίου, βρίσκεται στο επίκεντρο µίας νέας πρακτικής, η οποία προτείνει την ευέλικτη επαναδιευθέτηση αυτού ως µοχλό ανάπτυξης και τόνωσης της ανταγωνιστικότητας. Το καθεστώς ρύθµισης του χρόνου εργασίας διαφαίνεται ότι αποτελεί το βασικό πυρήνα για τον καθορισµό των εξελίξεων οι οποίες, πέραν της οικονοµικής, έχουν και 1

7 σηµαίνουσα κοινωνική διάσταση, µε έντονο το στοιχείο της αλληλεξάρτησης µεταξύ των δύο αυτών διαστάσεων. Η επαναοριοθέτηση του χρόνου εργασίας απαλλαγµένου από παραδοσιακούς περιορισµούς δεν αποτελεί απλά µία νέα οργανωτική µέθοδο, αλλά συνιστά µείζονος σηµασίας αρχή, η οποία και διέπει τη διαµόρφωση του νέου τύπου των εργασιακών σχέσεων. Μέσα από τις µεταρρυθµίσεις αυτές προβάλλεται το λεγόµενο «δίκαιο της ευελιξίας» ως «δίκαιο αποκλίσεων από παραδοσιακούς περιορισµούς», (Κουκιάδης 2006, σελ. 386) και κοινά χαρακτηριστικά σε όλους τους τύπους σχέσεων που εισάγει ή επανακαθορίζει, όπως η αµφισβήτηση της αρχής της προστασίας, η µείωση της ασφάλειας και η αναβάθµιση του ρόλου της ατοµικής σύµβασης εργασίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η διερεύνηση του θεσµού της σύγχρονης ευελιξίας στις ατοµικές εργασιακές σχέσεις, όπως αυτός σταδιακά διαµορφώθηκε και υλοποιήθηκε θεσµικά στη χώρα µας. Στα πλαίσια αυτά, θα γίνει προσπάθεια αναζήτησης των επιρροών τόσο σε εθνικό, όσο και σε Κοινοτικό επίπεδο οι οποίες και οδήγησαν στη διαµόρφωση των κυριότερων εκφάνσεων της ελαστικότητας σε επίπεδο απασχόλησης. Θα ακολουθήσει η παρουσίαση των κυριότερων διαφορετικών µορφών ευελιξίας, και η ενδελεχής καταγραφή των προϋποθέσεων και κανόνων υπό τους οποίους λειτουργούν. Θα αναζητηθούν οι καινοτοµίες που αυτές εισάγουν, οι τροποποιήσεις που επιφέρουν στο παραδοσιακό Εργατικό ίκαιο και θα γίνει προσπάθεια καταγραφής του νεοδιαµορφούµενου εργασιακού τοπίου. Τέλος, θα επιχειρηθεί η αναζήτηση ενός σηµείου ισορροπίας µεταξύ του νεοεισαχθέντος θεσµού της ευελιξίας και της κάλυψης της βασικής ανάγκης για προστασία και ασφάλεια των εργαζοµένων και θα ακολουθήσει απόπειρα διατύπωσης προτάσεων για την επίτευξη αυτής. 2

8 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΒΑΣΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ 2.1. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Το θέµα της ευελιξίας στις εργασιακές σχέσεις έχει απασχολήσει ιδιαίτερα τη βιβλιογραφία τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Υπάρχει πλήθος αναφορών στην έννοια και τον καθορισµό του όρου της ευελιξίας µέσα από τις οποίες υπογραµµίζεται έντονα η ανάγκη για απόκλιση από την παραδοσιακή σύµβαση εργασίας, µέσω ενός ευέλικτου διακανονισµού και επαναδιευθέτησης του εργασιακού χρόνου. Η προτεινόµενη ρύθµιση ορίζεται ως απολύτως αναγκαία για την επίτευξη οικονοµικής ανάπτυξης, την αύξηση της ανταγωνιστικότητας και τη βέλτιστη προσαρµογή της «ευέλικτης επιχείρησης» στις παγκοσµιοποιηµένες αγορές και οικονοµίες. Ήδη από το 1995 ξεκίνησε σε ευρωπαϊκό επίπεδο η διαβούλευση µεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των κοινωνικών εταίρων σχετικά µε τις ευέλικτες µορφές απασχόλησης. Στην οδηγία 97/81/ΕΚ του Συµβουλίου της σχετικά µε τη συµφωνία πλαίσιο για τη µερική απασχόληση, αναγνωρίζεται η σηµαντική επίδραση της εργασίας µερικής απασχόλησης στην απασχόληση γενικότερα και εξετάζεται η ανάγκη σύναψης παρόµοιων συµφωνιών και για άλλες ευέλικτες µορφές εργασίας. Επιπλέον, ζητείται η λήψη µέτρων η οποία θα στοχεύει στην «αύξηση της πυκνότητας σε απασχόληση της οικονοµικής ανάπτυξης, ειδικότερα µέσω µιας πιο ευέλικτης οργάνωσης της εργασίας» (Ληξουριώτης 2009, σελ. 330) Στο πνεύµα αυτό κινείται και η Πράσινη Βίβλος για µία νέα οργάνωση της εργασίας που υποβλήθηκε από την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων το 1997 µε στόχο τη βελτίωση της απασχόλησης και της ανταγωνιστικότητας, στην περίληψη της οποίας αναφέρεται ότι «Η παραδοσιακή οργάνωση της εργασίας και η οργάνωση που βασίζεται στις σταδιακές βελτιώσεις εξακολουθούν να υπάρχουν και θα υπάρχουν για πολλά ακόµα χρόνια, όµως παράλληλα εµφανίζεται µία ουσιαστικότερη αλλαγή στην οργάνωση της εργασίας, µία µετάβαση από άκαµπτα συστήµατα παραγωγής σε µια ευέλικτη, ανοικτή διαδικασία οργανωτικής ανάπτυξης, η οποία προσφέρει νέες 3

9 δυνατότητες για τη διεύρυνση των γνώσεων, την εισαγωγή καινοτοµιών και βελτιώσεων και συνεπώς για την αύξηση της παραγωγικότητας. Αυτή η νέα έννοια της διαδικασίας της συνεχούς αλλαγής περιγράφεται µερικές φορές ως «ευέλικτη επιχείρηση» (Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 1997, σελ. II) Περαιτέρω, στην αιτιολογική έκθεση της πρότασης για την έκδοση Οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου περί των όρων εργασίας των προσωρινά απασχολούµενων µέσω εταιρείας προσωρινής απασχόλησης αναφέρεται ότι καθώς η οικονοµία της γνώσης στηρίζεται στην καινοτοµία και τους ανθρώπινους πόρους, απαιτείται από τις επιχειρήσεις και τους εργαζόµενους µεγαλύτερη προσαρµοστικότητα. Συνεπώς, για την επιτυχή µετάβαση σε αυτήν τη µορφή οικονοµίας, κρίνεται επιβεβληµένη η προώθηση, σε συνεργασία πάντοτε µε τους κοινωνικούς εταίρους, περισσότερο ευέλικτων µορφών οργάνωσης της εργασίας και η µεταρρύθµιση του κανονιστικού, συµβατικού και νοµοθετικού περιβάλλοντος, µε στόχο τη σύζευξη ευελιξίας και ασφάλειας καθώς επίσης και τη δηµιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας. (Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, 2002) Η Στρατηγική της Λισσαβόνας, όπως αυτή προσδιορίσθηκε το 2000 κατά τη Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη Λισσαβόνα και εν συνεχεία αναθεωρήθηκε το 2005, έθεσε ως στόχο την ενδυνάµωση της οικονοµίας των χωρών-µελών της ΕΕ µέσα από την προώθηση ενός συνόλου οικονοµικών, κοινωνικών και θεσµικών µεταρρυθµίσεων. Η επίτευξη της στρατηγικής συνίσταται σε βασικές κατευθύνσεις ανάµεσα στις των οποίες βρίσκεται η δηµιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας µέσω της επέκτασης του θεσµού της ευελιξίας αναφορικά µε το χρόνο και τις µορφές εργασίας. (ΥΠ.ΑΝ., 2005) Η Πράσινη Βίβλος για τον εκσυγχρονισµό της εργατικής νοµοθεσίας µε στόχο την αντιµετώπιση των προκλήσεων του 21 ου αιώνα του Νοεµβρίου του 2006, έθεσε το θέµα της συµβολής της εργατικής νοµοθεσίας στη βιώσιµη ανάπτυξη µε τη δηµιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας. Μέσα από αναφορές και µελέτες τίθεται η ανάγκη εφαρµογής ριζικών θεσµικών αλλαγών στην ευρωπαϊκή αγορά εργασίας καθώς αναγνωρίζεται ότι το 25% του εργατικού δυναµικού απασχολείται µέσω ευέλικτων εργασιακών σχέσεων, µε τις τελευταίες να καταγράφουν µία διαρκώς κλιµακούµενη πορεία ανόδου. Τα θέµατα που απασχόλησαν τη δηµόσια συζήτηση που εισήγαγε η Πράσινη Βίβλος αφορούσαν: 4

10 - Στην οργάνωση του χρόνου εργασίας - Στις µετατροπές συµβάσεων εργασίας, για παράδειγµα από πλήρη σε µερική απασχόληση - Στην παρεχόµενη προστασία της εργασίας και την επιβολή ενιαίων κανόνων στις στους διαφορετικούς τύπους συµβάσεων εργασίας - Στις τριµερείς σχέσεις εργασίας - Στην κινητικότητα των εργαζοµένων σε επίπεδο ΕΕ - Στην ανάγκη για αποτελεσµατική εφαρµογή της νοµοθεσίας και τη ρύθµιση της αδήλωτης εργασίας (Commission of the European Communities, 2006). Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχουν πλείστες αναφορές στο θέµα της ευελιξίας στην αγορά εργασίας, ενώ, από το σύνολο των παρατιθέµενων στην παρούσα εργασία, η πλειονότητα δείχνει να συνηγορεί υπέρ της υιοθέτησης ευέλικτων µορφών απασχόλησης. Ήδη τριάντα χρόνια νωρίτερα ο Orpen (1981) µελέτησε την επίδραση του ευέλικτου ωραρίου τόσο στην εργασιακή ικανοποίηση όσο και στην απόδοση. Τα αποτελέσµατα έδειξαν ότι η εργασία µε ευέλικτο ωράριο µπορεί να αυξήσει σηµαντικά την εργασιακή ικανοποίηση, έχει όµως µικρή επίδραση στην απόδοση των εργαζοµένων και την παραγωγικότητα, συµπέρασµα στο οποίο είχε καταλήξει πολύ νωρίτερα και η Schein (1977). Από τις πρώτες µελέτες είναι αυτή των Hunter et al. (1993) σχετικά µε τη στρατηγική και κατάτµηση της ευέλικτης επιχείρησης οι οποίοι και διερεύνησαν κατά πόσο η ευρεία χρήση µη τυποποιηµένων µορφών εργασίας αντανακλά αλλαγή στη στρατηγική διοίκηση των επιχειρήσεων, καθώς κάτι τέτοιο θα επέφερε σηµαντικές αλλαγές στη λειτουργία της αγοράς εργασίας και συνεπώς στις δηµόσιες πολιτικές οι οποίες επηρεάζονται ή λειτουργούν µέσα από την αγορά εργασίας. Από τα αποτελέσµατα της έρευνας που διεξήγαγαν διαφαίνεται ότι η αυξανόµενη απήχηση των άτυπων µορφών απασχόλησης αποτελεί «εσκεµµένη διοικητική επιλογή» και συνεπώς αλλαγή στρατηγικής για τις επιχειρήσεις. 5

11 Ο Morgan (1996) σε µελέτη που δηµοσίευσε σχετικά µε την ευελιξία στην αγορά εργασίας στις χώρες της Γερµανίας, Ιταλίας και Ισπανίας, ήδη διαπιστώνει σηµαντική αύξηση στην ύπαρξη ευέλικτων εργασιακών σχέσεων στις χώρες αυτές. Μία συγκριτική ανάλυση της σχέσης µεταξύ της ευελιξίας και της στρατηγικής διοίκησης ανθρωπίνων πόρων παραθέτουν οι Mayne et al. (1996), οι οποίοι µελετούν εάν η αύξηση στην εµφάνιση των ευέλικτων µορφών εργασίας αντανακλά κυρίως διαρθρωτικές αλλαγές και είναι ένα υποπροϊόν των αλλαγών στην αγορά εργασίας ή είναι το αποτέλεσµα µίας σκόπιµης διοικητικής επιλογής, µία πτυχή της στρατηγικής προσέγγισης στη διαχείριση ανθρωπίνων πόρων. Καταλήγουν στη διαπίστωση ότι υπάρχει υψηλός βαθµός συσχέτισης ανάµεσα στη χρήση ευέλικτων µορφών απασχόλησης και σε µία πιο στρατηγική προσέγγιση διαχείρισης του ανθρώπινου δυναµικού. Οι Carnoy et al. (1997), αναφέρονται στην εποχής της ευελιξίας και χαρακτηρίζουν τις ευέλικτες εργασιακές σχέσεις ζήτηµα µείζονος σηµασίας στις εργασιακές σχέσεις σε όλες τις αναπτυγµένες χώρες. Χρησιµοποιούν δε τον όρο ευέλικτη, προκειµένου να αναφερθούν σε όποια µορφή απασχόλησης αποκλίνει από τις συµβατικές ή τυποποιηµένες, ενώ τα πορίσµατα της έρευνας που έχουν διεξάγει δείχνουν ότι η ευελιξία ανακύπτει ως ένα νέο είδος επιχειρηµατικότητας. Οι Brewster et al. (1997) προσδιορίζουν τρεις σηµαντικές αιτίες που οδήγησαν αρχικά στη µετάβαση και σύντοµα στην ανάπτυξη των ευέλικτων µορφών απασχόλησης. Αρχικά αναφέρονται οι οικονοµικές πιέσεις που δέχθηκε η αγορά εργασίας για µεγαλύτερη ευελιξία εξαιτίας µίας γενικευµένης ύφεσης, στα πλαίσια ενός απειλητικού και ασταθούς περιβάλλοντος. Στη συνέχεια, οι τεχνολογικές εξελίξεις δηµιούργησαν την ανάγκη ύπαρξης ενός εργατικού δυναµικού το οποίο θα είναι σε θέση να µετακινείται σε νέες ή/και πιο σύνθετες µορφές εργασίας, σύµφωνα µε τις εκάστοτε ανάγκες. Ο Bolle (1997) σχετικά µε το θεσµό της µερικής απασχόλησης συµπεραίνει ότι, στην περίπτωση που επιλέγεται ελεύθερα και προστατεύεται επαρκώς από το νόµο, αναµφίβολα συνεισφέρει στην επίτευξη ισορροπίας µεταξύ του εργάσιµου και του χρόνου που αφιερώνεται σε εξω-εργασιακές δραστηριότητες. Παρέχει, επίσης, στους εργοδότες µεγαλύτερη ευελιξία στην προσαρµογή των ωρών εργασίας σύµφωνα µε τις 6

12 απαιτήσεις της επιχείρησης και συνεπώς συµβάλλει στην αύξηση της παραγωγικότητας. Προσφέρει ακόµη, ιδιαίτερα στις γυναίκες-εργαζόµενες, µία εναλλακτική λύση καθώς δεν είναι υποχρεωµένες να επιλέξουν αποκλειστικά µεταξύ πλήρους απασχόλησης και ανεργίας. Από την άλλη πλευρά όµως σηµειώνει ότι, οι εργαζόµενοι που επιθυµούν να απασχοληθούν µε καθεστώς πλήρους απασχόλησης δε θα πρέπει να έρχονται αντιµέτωποι µε την επιλογή µεταξύ υπο-απασχόλησης και ανεργίας. Υπάρχει σοβαρό ενδεχόµενο, καταλήγει, οι πολιτικές που αποσκοπούν στην προώθηση της µερικής απασχόλησης, καθώς στοχεύουν στη µείωση του κόστους παραγωγής, να συµβάλλουν στην αύξηση της ακούσιας ένταξης σε καθεστώς µερικής απασχόλησης, δηλαδή υποαπασχόλησης µε τις δυσµενείς συνέπειες που αυτό συνεπάγεται. Εκ διαµέτρου αντίθετη στην υιοθέτηση ευέλικτων µορφών απασχόλησης είναι η Gray (1998), σε άρθρο της οποίας αυτές αποκαλούνται «ιδεολογικός δούρειος ίππος» της νέο-φιλελεύθερης ατζέντας για την πολιτική απασχόλησης, µέσω του οποίου βάλλονται οι µισθοί και τα σωµατεία των εργαζοµένων. Αποκαλεί παραπλανητικό τον όρο ευελιξία καθώς περικλείει σοβαρές αντι-εργατικές παραµέτρους που απειλούν την εργασιακή ασφάλεια που οι παραδοσιακές συµβάσεις εργασίας προσφέρουν. O Whitehead (1998) θεωρεί ότι υπάρχουν τόσο πλεονεκτήµατα όσο και µειονεκτήµατα και για τις δύο πλευρές των εµπλεκοµένων σε ευέλικτες εργασιακές συµβάσεις. Για τους εργοδότες, αφενός υπάρχει το προφανές όφελος που προκύπτει από τη µείωση των µισθολογικών δαπανών, αφετέρου όµως υπάρχουν αυξηµένα κόστη εκπαίδευσης και περισσότερο σύνθετα διοικητικά και επικοινωνιακά προβλήµατα. Για τους εργαζόµενους τώρα, ένα ευέλικτο εργασιακό καθεστώς µπορεί να επιτρέψει σε αυτούς να συνδυάσουν την εργασία µε άλλα δικά τους ενδιαφέροντα και έτσι να λαµβάνουν µεγαλύτερη ικανοποίηση και ανατροφοδότηση. Από την άλλη πλευρά όµως, ένα ευέλικτο εργασιακό καθεστώς ίσως σηµαίνει άνιση µεταχείριση στο χώρο εργασίας, µειωµένες αµοιβές και λιγότερες ευκαιρίες κατάρτισης και συνεπώς αυξηµένη ανασφάλεια και εργασιακό άγχος. Ο Reilly (1998) διερευνά τη δυνατότητα εξισορρόπησης των συµφερόντων αφενός των εργοδοτών και αφετέρου των εργαζοµένων σε ευέλικτα εργασιακά περιβάλλοντα, µε τους πρώτους να συνηγορούν υπέρ των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων ως όπλο απέναντι στον αυξανόµενο ανταγωνισµό και την αστάθεια στις αγορές και τους δεύτερους να τις αντιµετωπίζουν µε σοβαρό σκεπτικισµό καθώς υποστηρίζουν ότι 7

13 συνεπάγονται µειώσεις µισθών και αύξηση της ανασφάλειας. Ο συγγραφέας υποστηρίζει πως και οι δύο πλευρές µπορούν να ωφεληθούν, αυτό όµως προϋποθέτει την αµοιβαία κατανόηση των συµφερόντων η οποία και θα επιφέρει τους απαραίτητους αµοιβαίους διακανονισµούς. Προτείνει δε, την υιοθέτηση µιας διαδικασίας η οποία µέσω διαπραγµατεύσεων θα οδηγήσει στην επίτευξη συµφωνίας και στην αναγνώριση και συµφιλίωση των διαφορετικών συµφερόντων. Οι Hesselink και van Vuuren (1999) ασχολήθηκαν µε το θέµα της ευελιξίας σε συνάρτηση µε την εργασιακή ανασφάλεια που τυχόν επιφέρει. Τα αποτελέσµατα της έρευνας έδειξαν σηµαντικά ποσοστά εργασιακής ανασφάλειας καθώς διαφαίνεται ότι, οι απασχολούµενοι µε ευέλικτες µορφές απασχόλησης διακατέχονται από πολύ µεγαλύτερα ποσοστά ανησυχίας και ανασφάλειας για το εργασιακό τους µέλλον. Επιπρόσθετα, σηµειώνεται ότι αντιµετωπίζουν περισσότερα προβλήµατα υγείας και είναι λιγότερο αφοσιωµένοι στην επιχείρηση σε σύγκριση µε τους εργαζόµενους µε πλήρη απασχόληση. Πέραν αυτών των ευρηµάτων όµως, φαίνεται ότι υπάρχει και ένα αξιοσηµείωτο ποσοστό εργαζοµένων, κυρίως γυναίκες, που προτιµούν και επιδιώκουν την ευέλικτη εργασιακή απασχόληση είτε ως τρόπο επανεισόδου στην αγορά εργασίας είτε επειδή αυτή µπορεί να συνδυαστεί και µε την ύπαρξη άλλων υποχρεώσεων. Οι Cazes και Nesporova (2001) διερευνούν τα όρια µέσα στα οποία οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις πρέπει να λειτουργούν και αναγνωρίζουν ότι ανταγωνιστικές επιχειρήσεις είναι αυτές οι οποίες µπορούν να προσαρµόσουν το µέγεθος, τη δοµή και την ποιότητα του ανθρώπινου δυναµικού τους στις συνθήκες τις αγοράς, ενώ σε αντίθετη περίπτωση η απόδοσή τους αναµένεται ιδιαίτερα χαµηλή. Ωστόσο, συνεχίζουν αναφέροντας ότι είναι απαραίτητο να υπάρχουν λογικές συνθήκες απασχόλησης και ασφάλεια αµοιβών ως ανταπόδοση για την κινητικότητα και την ευελιξία. Στο βιβλίο µε θέµα την εργασιακή σταθερότητα στην εποχή της ευελιξίας οι Auer και Cazes (2002) εξετάζουν τη θέση της σταθερής σχέσης απασχόλησης σε µία αγορά εργασίας µε αυξανόµενη επισφάλεια. Οι παραδοσιακές µορφές απασχόλησης θεωρούνται ότι υπονοµεύονται από την παγκοσµιοποίηση και τις τεχνολογικές εξελίξεις οι οποίες επιτείνουν την επισφάλεια και συµβάλλουν στην αύξηση νέων, ευέλικτων µορφών εργασίας. Ένα σηµαντικό συµπέρασµα των συγγραφέων είναι ότι οι προσπάθειες πρέπει να επικεντρωθούν στην εξασφάλιση ενός ανθεκτικού πυρήνα σταθερής απασχόλησης και ότι, οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις θα µπορούσαν να είναι 8

14 δοµηµένες γύρω από τον πυρήνα αυτόν, αν και όπως παρατηρούν, οι απασχολούµενοι µε ευέλικτες συµβάσεις εργασίας χρειάζονται συγκεκριµένα µέτρα ασφάλειας και προστασίας προκειµένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος περιθωριοποίησής τους. Ο Reich (2002) εφιστά την προσοχή στη χρήση του όρου ευελιξία καθώς, εάν αυτή δίνει στους εργοδότες το δικαίωµα να απολύουν καταχρηστικά ή να προσαρµόζουν τους µισθούς κατά βούληση, τότε, µπορεί µεν να επιτυγχάνονται χαµηλά ποσοστά ανεργίας εξαιτίας των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων, αλλά ταυτόχρονα οι µισθοί θα διατηρούνται χαµηλοί και θα συνδυάζονται µε υψηλή εργασιακή ανασφάλεια. Το καλύτερο είδος ευελιξίας στην αγορά εργασίας, αναφέρει, είναι αυτή που επιτρέπει στους εργαζόµενους να µετακινούνται εύκολα σε νέες και καλύτερες θέσεις εργασίας. Για το ίδιο θέµα ο Howard (2003), αναφέρεται στην ευελιξία ως «πολυτέλεια» στην αγορά εργασίας η οποία, σε αντίθεση µε τη ευρεία έννοια του όρου, επιτρέπει στους εργοδότες να διαχειριστούν τους εργαζόµενους που απασχολούνται µε αυτού του είδους τις συµβάσεις κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να αποκοµίζουν σηµαντικά οφέλη κόστους έναντι αυτών που απασχολούν µε συµβάσεις εργασίας µόνιµου χαρακτήρα. Στο ίδιο άρθρο, ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά στην ευέλικτη επιχείρηση ως «εργοστάσιο που έχει τη δυνατότητα να αναπνέει (breathing factory) καθώς η χρήση ευέλικτων εργασιακών σχέσεων της επιτρέπουν να ρυθµίζει τις θέσεις εργασίας σύµφωνα µε τις διακυµάνσεις της ζήτησης. Σύµφωνα µε τον Vandenberg (2006) η ευελιξία παρέχει στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να προσαρµόζονται στις αλλαγές της ζήτησης στις αγορές, στις τεχνολογικές εξελίξεις και στον παγκόσµιο ανταγωνισµό. Σύµφωνα µε τους Targoutzidis και Robolis (2001) η ευέλικτη χρήση ανθρωπίνων πόρων επιτρέπει στις επιχειρήσεις να µεγιστοποιούν την αξία τους, ιδιαίτερα στις ανεπτυγµένες χώρες όπου το κόστος παραγωγής είναι υψηλό. Μέσω της εκτεταµένης χρήσης συµβάσεων προσωρινής ή µερικής απασχόλησης αποκοµίζουν σηµαντικά οφέλη καθώς χρησιµοποιούν το ανθρώπινο δυναµικό αποκλειστικά και µόνον σύµφωνα µε τις απαιτήσεις της αγοράς, αυξοµειώνοντας τον όγκο αυτού όποτε κρίνεται αναγκαίο. Στα συµπεράσµατα της έρευνας που διεξήγαγαν αναφέρουν ότι, οι ευέλικτες µορφές απασχόλησης έχουν αυξηθεί σηµαντικά τις τελευταίες δεκαετίες µε επικρατούσα κατεύθυνση αυτήν της περαιτέρω ανόδου. Υπάρχουν ωστόσο σηµαντικά 9

15 εµπόδια αναφορικά µε τη διερεύνηση αυτού του είδους απασχόλησης καθώς, ιδιαίτερα στην Ελλάδα που είναι και το πεδίο µελέτης τους, υπάρχουν ελλιπώς καταγεγραµµένα στοιχεία και δεδοµένα κατά κύριο λόγο αναξιόπιστα. Ο Monastiriotis (2005) σε έρευνα που διεξήγαγε για την ευέλικτη αγορά εργασίας στο Ηνωµένο Βασίλειο καταλήγει ότι οι ιδιαίτερες τοπικές συνθήκες και οικονοµικές δοµές σε συνδυασµό µε τις εξωτερικές, παγκόσµιες τάσεις επηρεάζουν το µέγεθος και τη µορφή της ευελιξίας στην αγορά εργασίας. Επίσης, συνηγορώντας υπέρ των ευέλικτων σχηµάτων, επισηµαίνει ότι οποιοδήποτε σύστηµα ευέλικτου εργασιακού διακανονισµού είναι µία βιώσιµη µορφή κοινωνικοοικονοµικής ρύθµισης που οδηγεί γραµµικά αν και µε διαφορετική κατανοµή- σε αύξηση της ευηµερίας. Ο Brockett (2007) αναφέρεται στον σκεπτικισµό µε τον οποίο αντιµετωπίζονται οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις, αφενός εκ µέρους των εργοδοτών και αφετέρου εκ µέρους των σωµατείων των εργαζοµένων, µε τους πρώτους να φοβούνται τις περαιτέρω ρυθµιστικές παρεµβάσεις στο καθεστώς εργασίας των εργαζόµενων µε προσωρινή απασχόληση και τους δεύτερους να διαβλέπουν διάβρωση των εργασιακών δικαιωµάτων στο όνοµα της ευελιξίας. Αξιοσηµείωτη είναι η παρατήρηση του συγγραφέα ότι η ευελιξία στην απασχόληση, αν και λειτούργησε θετικά σε αρκετές χώρες, δεν είναι η «έτοιµη λύση», καθ όλα ικανή και εξίσου αποτελεσµατική για το σύνολο των κρατών-µελών της ΕΕ, εξαιτίας της ποικιλοµορφίας που εµφανίζουν οι διαφορετικές αγορές εργασίας. Τα ευρήµατα των Wilson et al. (2008) που στηρίζονται σε µεγάλης χρονικής έκτασης και µεγέθους έρευνα σχετικά µε τις αντιλήψεις των εργαζοµένων για την ποιότητα της παρεχόµενης εργασίας σε ευέλικτα εργασιακά περιβάλλοντα, δείχνουν ότι οι περιστασιακώς απασχολούµενοι εργαζόµενοι και ιδιαίτερα αυτοί που απασχολούνται µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης, θεωρούν ότι έχουν χαµηλότερης ποιότητας απασχόληση σε σχέση µε αυτούς που εργάζονται µε σταθερές συµβάσεις εργασίας. Τα αποτελέσµατα της έρευνας δείχνουν ότι, τα προβλήµατα που αντιµετωπίζουν ξεπερνούν το θέµα της εργασιακής ανασφάλειας και, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις µακροχρόνιας περιστασιακής απασχόλησης, οι εργαζόµενοι αυτοί θεωρούν ότι χρησιµοποιούν σηµαντικά λιγότερο τις υπάρχουσες ικανότητές τους και έχουν σαφώς λιγότερες ευκαιρίες για την απόκτηση νέων δεξιοτήτων. 10

16 Στο διάγραµµα που ακολουθεί παρουσιάζεται όλο το φάσµα των µορφών απασχόλησης σύµφωνα µε τους Biletta και Kullander (European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions, 2010), τυπικών και µη τυπικών ή άτυπων, οι οποίες και εξετάζονται µε γνώµονα το ποσοστό ευελιξίας που τις χαρακτηρίζει και την ασφάλεια που παρέχουν. Σύµφωνα µε τους µελετητές οι τυπικές µορφές απασχόλησης παρουσιάζουν τα υψηλότερα ποσοστά παρεχόµενης ασφάλειας ως προς το µισθό, την εξελιξιµότητα, τις πρόσθετες παροχές, την παραµονή στην εργασία κτλ ενώ οι άτυπες (εδώ υπάρχει και διαχωρισµός ανάµεσα σε άτυπες και ιδιαιτέρως άτυπες) είναι αυτές που διακατέχονται από µεγάλη ελαστικότητα και χαµηλά ποσοστά ασφάλειας. (Σχήµα 1: Σχηµατική παρουσίαση των µορφών απασχόλησης, European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions, 2010) Ο Uddin (2011) εξετάζει τους παράγοντες εκείνους η ανάπτυξη των οποίων µπορεί να καταστήσει την υιοθέτηση ευέλικτων µορφών απασχόλησης συγκυρία ευνοϊκή, τόσο για τους εργοδότες όσο και για τους εργαζόµενους. Από αυτούς, καίριας σηµασίας θεωρείται ο βαθµός προσαρµοστικότητας της επιχείρησης και οι πολιτικές και πρακτικές διαχείρισης του ανθρώπινου δυναµικού που εφαρµόζει. Ακολούθως σηµαντικοί θεωρούνται παράγοντες όπως η εξάλειψη της θεσµικής πολυπλοκότητας, η διαµόρφωση σχέσης αµοιβαίας εµπιστοσύνης και κατανόησης µεταξύ επιχειρήσεων και 11

17 εργαζοµένων, η συµµετοχική δράση, η ικανοποιητική εκπροσώπηση και των δύο µερών, η κάλυψη των συµβατικών υποχρεώσεων και δικαιωµάτων, η ανάπτυξη της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, ο σεβασµός στην εργατική νοµοθεσία, και η αναγνώριση του ρόλου του συνδικαλισµού. Οι Whyman και Petrescu (2011) στην έρευνα που διεξήγαγαν σχετικά µε την οικονοµική ύφεση και τις ευέλικτες πρακτικές απασχόλησης µιλούν για αριθµητική, λειτουργική και ευελιξία κόστους. Χαρακτηριστικά παραδείγµατα αριθµητικής ευελιξίας αποτελούν οι µη τυποποιηµένες συµβάσεις εργασίας, όπως η µερική απασχόληση, η εργασία από το σπίτι και η εκ περιτροπής εργασία. Η λειτουργική ευελιξία επιτρέπει στους εργαζόµενους να έχουν λόγο στο σχεδιασµό ή το περιεχόµενο της εργασίας τους και τέλος, η ελαστικότητα κόστους αναφέρεται σε διάφορες µορφές ρύθµισης των αµοιβών, όπως για παράδειγµα µέσω διαπραγµατεύσεων µε τα συνδικάτα, αµοιβή µε βάση την απόδοση, τα αποτελέσµατα ή τα κέρδη ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Πλείστες αναφορές στην έννοια της ευελιξίας και τις ευέλικτες εργασιακές σχέσεις υπάρχουν και στην ελληνική βιβλιογραφία, η παράθεση των οποίων αποσκοπεί κυρίως στην ανάδειξη της διαφορετικής οπτικής και των διαφορετικών προσεγγίσεων στο θέµα. Εδώ, σε αντιδιαστολή µε το προηγούµενο κοµµάτι της βιβλιογραφικής επισκόπησης, η πλειονότητα των αναφορών αµφισβητεί την ευελιξία ως µέσο τόνωσης της απασχόλησης και αντιµετωπίζει ιδιαίτερα επικριτικά την υιοθέτηση ευέλικτων σχηµάτων στην ελληνική αγορά εργασίας. Με θετική στάση, η εληγιάννη- ηµητράκου αναφέρεται στην ευκαµψία στην αγορά εργασίας ως το σύστηµα εκείνο «που επιδιώκει να δώσει στον παράγοντα εργασία και στην παραγωγική εργασία τη δυνατότητα να προσαρµόζονται στις κυκλικές διακυµάνσεις και στις δοµικές αλλαγές που επιφέρουν η οικονοµική κρίση και η τεχνολογική εξέλιξη» ( εληγιάννη- ηµητράκου 1989, σελ. 145). Βέβαια, καταλήγει η συγγραφέας, η ευκαµψία στην αγορά εργασίας θα πρέπει να νοµιµοποιείται µέσα από πολιτικές οι οποίες θα υπακούουν στις αρχές θεµελιωδών δικαιωµάτων και κυρίως στην 12

18 αρχή εκείνη «που διακηρύσσει ότι η εργασία δεν είναι εµπόρευµα» ( εληγιάννη- ηµητράκου 1989, σελ. 158). Από διαφορετική σκοπιά και ιδιαίτερα επικριτικός, µια δεκαετία περίπου αργότερα ο Τραυλός-Τζανετάτος (1997), σε µελέτη που δηµοσίευσε µιλά για την απορρύθµιση του χρόνου εργασίας µέσω των πολιτικών ελαστικοποίησής του, στο όνοµα της ανάπτυξης, της απασχόλησης και της ανταγωνιστικότητας. Επίσης, αναφέρεται σε κρίση του «παραδοσιακού εργατικού δικαίου» η οποία αποτυπώνεται µέσα από µια διαδικασία αποσταθεροποίησης των βασικών συστατικών στοιχείων της κανονικής σχέσης εργασίας και µέσα από την αποδυνάµωση της νοµικής προστασίας που αυτή παρέχει. Σε µελέτη σχετικά µε τη διεθνή διάσταση της ευέλικτης απασχόλησης ο Σπυρόπουλος (1998) παρατηρεί µία ολοένα αυξανόµενη τάση για µεγαλύτερη ευελιξία στην αγορά εργασίας ενώ παράλληλα αµφισβητείται η αρχή της σταθερότητας της απασχόλησης, αποσταθεροποιούνται οι συνθήκες απασχόλησης και εργασίας και εµφανίζονται ριζικές αλλαγές στο περιεχόµενο και την οργάνωσης της εργασίας. Και στην περίπτωση αυτή ο συγγραφέας αντιµετωπίζει µάλλον επικριτικά το θέµα των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων και ζητά να τεθούν όρια στην ευελιξία, καθώς η οικονοµική δεν πρέπει να προτάσσεται έναντι της κοινωνικής διάστασης του θέµατος. Προτείνει δε, την αναζήτηση ισορροπίας µεταξύ ευελιξίας και εργασιακής ασφάλειας µέσα από την τήρηση του απαραβίαστου ορισµένων θεµελιωδών δικαιωµάτων για την προστασία της εργασίας. Σε άρθρο της Γιαννακούρου γίνεται αναφορά στον όρο «ατυπικές» ή «άτυπες» µορφές απασχόλησης ο οποίος «υποδηλώνει µορφές µισθωτής απασχόλησης ή στα όρια αυτής, οι οποίες, ως προς µία τουλάχιστον παράµετρο (χρόνος εργασίας, διάρκεια σύµβασης, τόπος παροχής εργασίας, ένας εργοδότης) παρεκκλίνουν από το κανονιστικό πρότυπο της τυπικής ή κανονιστικής σχέσης εξαρτηµένης εργασίας» (Γιαννακούρου 2006, σελ. 1265). Η συγγραφέας στέκεται µε ιδιαίτερο σκεπτικισµό και προβληµατισµό απέναντι στην υιοθέτηση των ως άνω αναφεροµένων µορφών απασχόλησης, ιδιαίτερα επειδή αυτές συχνά ανακύπτουν ως αναγκαστική επιλογή και συντελούν στον κατακερµατισµό της αγοράς εργασίας σε «αγορά δύο ταχυτήτων» µε διαφορετικά δικαιώµατα, απολαβές και εγγυήσεις για τους απασχολούµενους µε άτυπες µορφές απασχόλησης έναντι αυτών που είναι ενταγµένοι σε καθεστώς συµβάσεων αορίστου χρόνου. 13

19 Για το ίδιο θέµα ο Κουκιάδης (2006) αναφέρεται στην κυριαρχία ενός νέου τύπου επιχείρησης στον πυρήνα της οποίας βρίσκονται οι ευέλικτες µορφές οργάνωσης, µέσα από τις οποίες προωθούνται οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις. Στα πλαίσια αυτά, και για την προώθηση αυτών των νέων µορφών απασχόλησης, το Εργατικό ίκαιο µετουσιώνεται µέσα από µία σειρά εκτεταµένων µεταρρυθµίσεων, χάνοντας τον παραδοσιακά προστατευτικό του χαρακτήρα. Ζητούµενο στην κατάσταση αυτή είναι η εισαγωγή κανόνων οι οποίοι θα διασφαλίζουν την προστασία των εργασιακών δικαιωµάτων και θα επιτρέπουν την αρµονική σύζευξη εργασιακής ασφάλειας και ευελιξίας. Στο ίδιο πνεύµα ο Ιωάννου αναφέρεται στο ζήτηµα της «ευέλικτης ασφάλειας» (flexicurity) η οποία στοχεύει όχι µόνο στη δηµιουργία περισσότερων αλλά και καλύτερων θέσεων εργασίας. Σύµφωνα µε το συγγραφέα «η ευέλικτη ασφάλεια αφορά και περιλαµβάνει την πολιτική απασχόλησης συνολικά, και ιδιαίτερα αυτήν για τους νέους και τις γυναίκες, την πολιτική για τις κοινωνικά υπεύθυνες παραγωγικές αναδιαρθρώσεις, για τις περιφερειακές αγορές εργασίας, για τη δια βίου µάθηση, για τον περιορισµό της αδήλωτης εργασίας και την ενεργό διαχείριση των ηλικιών. Πρόκειται για ζητήµατα πολιτικής που παραµένουν κρίσιµα για την αποτελεσµατική λειτουργία των αγορών εργασίας» (Ιωάννου 2007, σελ. 1457). Ο Γαµβρούδης ορίζει την ευελιξία ως την παροχή δυνατότητας στους εργαζόµενους να προσαρµόζουν τις ώρες εργασίας, να εργάζονται στο σπίτι ή σε δικό τους χώρο (εξ αποστάσεως παροχή υπηρεσιών), κατά πλήρες ή µειωµένο ωράριο προσαρµοζόµενο στις ανάγκες του και τις ιδιαιτερότητές του» (Γαµβρούδης 2009, σελ. 706). Αν και καταγράφει τις ενστάσεις όσων αντιτάσσονται στους ευέλικτους εργασιακούς θεσµούς, θεωρεί αναπόφευκτη την προσαρµογή σε αυτούς και τονίζει την ανάγκη ύπαρξης συνεχούς κοινωνικού διαλόγου µεταξύ των εταίρων για τη διαµόρφωση της νέας εργασιακής πραγµατικότητας. Ο Παπαδηµητρίου (2009) καταγράφοντας µία σειρά πρόσφατων ρυθµίσεων στις σχέσεις εργασίας µε στόχο τη διαχείριση της οικονοµικής κρίσης, αναφέρεται στο Εργατικό ίκαιο όπως αυτό διαµορφώνεται εν µέσω οικονοµικής κρίσης. Στο σχετικό άρθρο γίνεται εκτενής αναφορά στην περαιτέρω «ελαστικοποίηση» των εργασιακών σχέσεων µε στόχο την προστασία του οικονοµικού συστήµατος ενώ διαπιστώνονται κενά στην παραδοσιακή προστατευτική λειτουργία του εργατικού δικαίου, τα οποία 14

20 δηµιουργούν µία ανισορροπία σε µία περίοδο όπου ο συσχετισµός δυνάµεων για τους εργαζόµενους είναι αρνητικός. Στο ίδιο κλίµα, ο Ροµπόλης (2009) σε άρθρο σχετικά µε την εργασία και την οικονοµική κρίση και αναφερόµενος στη διεύρυνση των ευέλικτων µορφών απασχόλησης και ιδιαίτερα στη µονοµερώς επιβαλλόµενη εκ περιτροπής εργασία, κάνει λόγο για σηµαντικές απώλειες σε µισθούς και εισοδήµατα τις οποίες και µεταφορικά χαρακτηρίζει ως σύµπτωµα µιας ασθενούς οικονοµίας, το οποίο δύναται να επιφέρει περαιτέρω επιδείνωση της υγείας της. Με διαφορετική τοποθέτηση, σε άρθρο για τη διαχείριση των προβληµάτων της οικονοµικής κρίσης, ο Μετζητάκος (2009) προτάσσει ως αναγκαία και επιβεβληµένη την προσφυγή στις ευέλικτες και ελαστικές συµβάσεις εργασίας ως µόνη λύση για την αντιµετώπιση της ανεργίας και γενικότερα την τόνωση της απασχόλησης. Ο Λεοντάρης (2009) σε άρθρο σχετικά µε τις ευέλικτες εργασιακές σχέσεις και τις πρόσφατες αντιδράσεις και αντιπαραθέσεις που η ανάγκη εφαρµογής τους πυροδότησε, κάνει λόγο για υποκρισία εκ µέρους των αντιτασσόµενων σε αυτές, καθώς όπως επισηµαίνει πρόκειται για εργασιακές σχέσεις οι οποίες έχουν θεσµοθετηθεί νοµοθετικά στη χώρα µας εδώ και πολλά χρόνια µε τους Ν. 1892/1990, Ν. 2639/1998 και Ν. 2874/2000. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΟΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΣΤΗΝ Ε.Ε Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Τα τελευταία χρόνια οι ευέλικτες εργασιακές σχέσεις, µε την έννοια της απασχόλησης που αποκλίνει από τις συνήθεις εργασιακές µορφές, απαντώνται όλο και περισσότερο στις ευρωπαϊκές αγορές εργασίας έχοντας πλέον καταστεί πάγιο χαρακτηριστικό αυτών. εν είναι εύκολο να γίνει ακριβής οριοθέτηση της ελαστικότητας και της εξελικτικής πορείας του περιεχοµένου της. Σίγουρα η δηµόσια συζήτηση για περαιτέρω ευέλικτες εργασιακές σχέσεις, µε στόχο την επίτευξη οικονοµικής προόδου µέσω της προσαρµογής των επιχειρηµατικών στρατηγικών και της παραγωγικότητας στις 15

21 παγκοσµιοποιηµένες αγορές και οικονοµίες, ξεπέρασε γρήγορα τα εθνικά σύνορα και ήδη από το δεύτερο µισό της δεκαετίας του 1980 αποτέλεσε αντικείµενο επανειληµµένων και εκτενών συζητήσεων των ευρωπαϊκών οργανισµών, µεταξύ αυτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Συµβουλίου της Ευρώπης. Κατά την τελευταία δεκαετία κυρίως, κύριο χαρακτηριστικό των συζητήσεων αποτελεί αφενός η αποτελεσµατικότητα των ευέλικτα ρυθµισµένων αγορών εργασίας και αφετέρου η ανάγκη θέσπισης πολιτικών προστασίας της απασχόλησης και η επίτευξη ισορροπίας µεταξύ της ευελιξίας στην αγορά εργασίας και της ασφάλειας των εργαζοµένων, όπως αυτή υποδηλώνεται και µέσα από την ευρύτατη χρήση του όρου «ευέλικτη ασφάλεια» (flexicurity), δεδοµένου ότι η πλειονότητα των µέτρων προστασίας και των δικαιωµάτων των εργαζοµένων έχει θεσµοθετηθεί σύµφωνα µε τις «τυποποιηµένες» µορφές απασχόλησης. Στο πλαίσιο εφαρµογής των στόχων που τίθενται από τη συνθήκη της Λισαβόνας, τα κράτη-µέλη της Ε.Ε. καλούνται να προωθήσουν την ευελιξία στις εργασιακές σχέσεις σε συνδυασµό µε την ασφάλεια στην απασχόληση, έτσι ώστε να διασφαλίζεται ένας ελάχιστος αριθµός ατοµικών και κοινωνικών δικαιωµάτων για τους εργαζοµένους Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Στα πλαίσια αυτά, στην έρευνα του Ευρωπαϊκού Ιδρύµατος για τη Βελτίωση των Συνθηκών ιαβίωσης και Εργασίας για την ασφάλεια και την απασχόληση στην Ε.Ε. (2008), αναφέρεται ότι, το σύνολο των κρατών-µελών έχει συµφωνήσει στην προώθηση της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την «ευέλικτη ασφάλεια», η οποία στηρίζεται σε τέσσερις βασικούς άξονες: - Σύναψη ευέλικτων εργασιακών συµβάσεων µε γνώµονα τόσο τα συµφέροντα των εργαζοµένων όσο και αυτά των εργοδοτών, µέσα από τον εκσυγχρονισµό της εργατικής νοµοθεσίας, τη σύναψη συλλογικών συµβάσεων και την καλύτερη οργάνωση του χρόνου εργασίας. - Χρήση αξιόπιστων και ευέλικτων στρατηγικών δια βίου µάθησης µε στόχο την αναβάθµιση των δεξιοτήτων των εργαζοµένων, ιδιαίτερα αυτών που ανήκουν σε ευάλωτες κοινωνικές οµάδες. 16

22 - Εφαρµογή αποτελεσµατικών πολιτικών στην αγορά εργασίας µε στόχο είτε την επανένταξη σε αυτήν, είτε την υποστήριξη της µετάβασης σε νέες θέσεις εργασίας. - Θέσπιση σύγχρονων συστηµάτων κοινωνικής ασφάλισης µε στόχο την ενίσχυση της κοινωνικού κράτους πρόνοιας, ιδιαίτερα για την παροχή στήριξης σε περιπτώσεις µόνιµης ή προσωρινής ανικανότητας, µετάβασης σε νέα θέση εργασίας ή τη συµφιλίωση επαγγελµατικής και ιδιωτικής ζωής ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΚΑΙ ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ Ε.Ε. Η µερική απασχόληση ως ευέλικτη µορφή εργασίας θα εξετασθεί διεξοδικά σε επόµενο κεφάλαιο, ωστόσο, ως χαρακτηριστικό δείγµα ευέλικτης απασχόλησης και για την καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας των ευέλικτων εργασιακών δοµών, παραθέτουµε τα παρακάτω στοιχεία τα οποία έχουν δηµοσιευθεί το 2010 από το Ευρωπαϊκό Ίδρυµα για τη Βελτίωση των Συνθηκών ιαβίωσης και Εργασίας σε έρευνα µε τίτλο «Συγκριτική ανάλυση του χρόνου εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση» και αναφέρονται σε στατιστικά δεδοµένα για τη µερική απασχόληση κατά την περίοδο , για το σύνολο των κρατών-µελών της Ε.Ε. Ένα επίκαιρο και για τη χώρα µας µοντέλο ελαστικοποίησης του χρόνου εργασίας, κυρίως εξαιτίας της έκτασης που έχει λάβει αλλά και των αντιδράσεων που έχει προκαλέσει, είναι εκείνο της µερικής απασχόλησης, που συνίσταται στη µείωση του χρόνου της προσφερόµενης εργασίας σε συνδυασµό µε αντίστοιχη µείωση των αποδοχών. Η συγκεκριµένη ευέλικτη µορφή απασχόλησης συναντάται ήδη εδώ και πολλά χρόνια σε χώρες της Ε.Ε., µε χαρακτηριστικό παράδειγµα την περίπτωση της Volkswagen στη Γερµανία όπου, µε στόχο τη διάσωση θέσεων εργασίας, υπογράφηκε την συλλογική σύµβαση εργασίας διετούς ισχύος. Η συγκεκριµένη σύµβαση προέβλεπε τη µείωση του εβδοµαδιαίου ωραρίου εργασίας από 36 σε 28,8 ώρες κατά µέσο όρο, τη θέσπιση εργάσιµης εβδοµάδας 4 ηµερών, τη µείωση κατά 20% των αποδοχών, την περικοπή του 14 ου µισθού, την αµοιβή της πρόσθετης εργασίας µε χορήγηση ηµερών ανάπαυσης µε αποδοχές σε αντάλλαγµα για την 17

23 υποχρέωση εκ µέρους του εργοδότη να µην προβεί σε απολύσεις κατά το συνολικό διάστηµα ισχύος της σύµβασης επικαλούµενος οικονοµικοτεχνικούς λόγους. Η παραπάνω ρύθµιση αποτελεί σαφή ένδειξη των ήδη υπαρχουσών τάσεων διαµόρφωσης της αγοράς εργασίας τόσο στη συγκεκριµένη χώρα, όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο γενικότερα. Ωστόσο, όπως φαίνεται και στον πίνακα που ακολουθεί, τα αποτελέσµατα της έρευνας του Ευρωπαϊκού Ιδρύµατος για τη Βελτίωση των Συνθηκών ιαβίωσης και Εργασίας δείχνουν ότι τα ποσοστά των εργαζοµένων που απασχολούνται µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης παρουσιάζουν σηµαντικές διακυµάνσεις µεταξύ των κρατών-µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τόσο σε επίπεδο χώρας όσο και σε σχέση µε το φύλο, και αυτό αποδίδεται στις διαφορετικές κοινωνικές και πολιτισµικές στάσεις και παραδόσεις, στο εκάστοτε ισχύον νοµοθετικό και πολιτικό πλαίσιο καθώς και στη στάση των σωµατείων/συνδικάτων στο κάθε κράτος-µέλος. (Σχήµα 2: Η µερική απασχόληση στην Ε.Ε. ανά φύλο, European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions, 2008) Έτσι, ιδιαίτερα υψηλό είναι το ποσοστό των γυναικών που απασχολούνται µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης, µε την Ολλανδία να κατέχει την πρώτη θέση µε ποσοστό 74,7% ενώ ακολουθούν η Γερµανία µε ποσοστό 45,6%, το Ηνωµένο Βασίλειο και η Νορβηγία µε 42,5%, το Βέλγιο µε 41,1%, η Αυστρία και η Σουηδία µε 40,2%, το Λουξεµβούργο µε 36,2%, η ανία µε 35,4%, η Γαλλία µε 30,2%, η Ιρλανδία µε 30% και η Ιταλία µε 26,5%. 18

24 Χαµηλότερα και µε σηµαντικές διαφορές ανά χώρα είναι τα αντίστοιχα ποσοστά των ανδρών, ενδιαφέρον όµως παρουσιάζει η αναλογική σχέση µε τα ποσοστά των γυναικών απασχολούµενων µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης. Έτσι, το υψηλότερο ποσοστό συναντάται στην Ολλανδία και είναι της τάξεως του 23% µε αναλογική σχέση 1:3 σε σχέση µε αυτό των γυναικών. Ακολουθεί η ανία µε ποσοστό 13% και την ίδια αναλογική σχέση, έπεται η Σουηδία µε ποσοστό 12% και αναλογική σχέση 1:3.5, στη συνέχεια το Ηνωµένο Βασίλειο εµφανίζει ποσοστό υψηλότερο του 10% και αναλογική σχέση 1:4, ενώ το χαµηλό 6,5% της Αυστρίας εµφανίζει αναλογική σχέση 1:6. Χαµηλά ποσοστά απασχολούµενων µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης εµφανίζει το σύνολο σχεδόν των πρόσφατα ενταγµένων στην Ε.Ε. χωρών, µε ποσοστά για το γυναικείο εργατικό δυναµικό της τάξεως του 10% ή και ακόµη χαµηλότερα όπως αυτά στην Ουγγαρία, την Τσεχία, τη Λετονία, τη Ρουµανία, τη Σλοβακία και τη Βουλγαρία. Αντίστοιχα χαµηλά είναι και τα αντίστοιχα ποσοστά που αφορούν το ανδρικό εργατικό δυναµικό, ποσοστά τα οποία δεν ξεπερνούν το 3% στην Ουγγαρία, την Τσεχία, τη Σλοβακία και τη Βουλγαρία. Η µόνη από τις πρόσφατα ενταγµένες χώρες µε υψηλό ποσοστό εργαζόµενων µε καθεστώς µερικής απασχόλησης γυναικών εµφανίζεται η Μάλτα, όπου το ποσοστό αυτό φτάνει το 21,5%, πολύ κοντά στα ποσοστά της Ιταλίας και της Ισπανίας. Ανάµεσα στα παλαιότερα κράτη-µέλη της Ε.Ε. ξεχωρίζουν τα χαµηλά ποσοστά που εµφανίζει το Λουξεµβούργο µε 2,6% καθώς και η Ελλάδα µε 2,9% για τους άνδρες µερικώς απασχολούµενους. Εδώ αξίζει να σηµειώσουµε πως τα ποσοστά αυτά για την Ελλάδα, και σύµφωνα µε τα στοιχεία που εξέδωσε το Σώµα Επιθεώρησης Εργασίας για το 2011, εµφανίζονται πλέον ιδιαίτερα τροποποιηµένα εξαιτίας της πρόσφατης οικονοµικής κρίσης και των επακόλουθων νοµοθετικών ρυθµίσεων, στοιχεία τα οποία θα µελετήσουµε εκτενέστερα σε επόµενο κεφάλαιο. Τέλος, από τη συνολική εικόνα για το εργατικό δυναµικό στην Ε.Ε. όπως εµφανίζεται στο διάγραµµα που ακολουθεί (European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions, 2010), διαφαίνεται ότι κατά µέσο όρο, µόνον το 8% των ανδρών απασχολείται µε συµβάσεις µερικής απασχόλησης, σε σύγκριση µε έναν αντίστοιχο µέσο όρο της τάξεως του 31% για τις γυναίκες. Να σηµειώσουµε ότι, ο µέσος όρος των ωρών εργασίας στις συγκεκριµένες συµβάσεις ανέρχεται σε 20 ώρες 19

25 εβδοµαδιαίως ή σε 22 για τις συµβάσεις που αφορούν γυναίκες ή συνάπτονται σε πρόσφατα ενταγµένες στην Ε.Ε. χώρες. (Σχήµα 3: Μερικώς απασχολούµενοι ανά χώρα και φύλο στην Ε.Ε., 2006 European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions, 2010) 3.4. ΟΙ ΗΜΟΣΙΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ-ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ Ε.Ε. ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Όλες οι κυβερνήσεις των κρατών-µελών της Ε.Ε. έχουν συνυπογράψει την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την Απασχόληση, µε την οποία ενθαρρύνεται ιδιαίτερα η περαιτέρω υιοθέτηση του θεσµού της µερικής απασχόλησης ως µέσο ένταξης ακόµη περισσότερων ατόµων, και κυρίως γυναικών, στην απασχόληση. Ωστόσο, η αύξηση του ποσοστού των µερικώς απασχολούµενων φαίνεται, σύµφωνα µε τα στοιχεία της έρευνας που διεξήχθη από το Ευρωπαϊκό Ίδρυµα για τη βελτίωση των Συνθηκών ιαβίωσης και Εργασίας (European Foundation for the Improvement of Lining and Working Conditions, 2010), ότι εξαρτάται περισσότερο από την προσφορά που υπάρχει στην αγορά εργασίας, εάν δηλαδή οι δυνητικά εργαζόµενοι επιζητούν οι ίδιοι εργασία 20

26 µερικής απασχόλησης, παρά από τις νοµοθετικές ρυθµίσεις ή τα κίνητρα που κατά περίπτωση δίνονται. Οι παραπάνω διαπιστώσεις γίνονται ιδιαίτερα εµφανείς στις περιπτώσεις των χωρών εκείνων όπου υπάρχουν εργαζόµενοι µε χαµηλά εισοδήµατα, οι οποίοι προφανώς αναζητούν εργασία πλήρους απασχόλησης για να αντισταθµίσουν τις χαµηλές ωριαίες αποδοχές και συνεπώς στις χώρες αυτές εµφανίζονται χαµηλά ποσοστά υιοθέτησης συµβάσεων µερικής απασχόλησης. Στην περίπτωση αυτή παραδειγµατικά αναφέρεται και η χώρα µας, όµως όπως έχει ήδη ειπωθεί, το σκηνικό στην αγορά εργασίας έχει αλλάξει και εξακολουθεί να αλλάζει δραµατικά. Οµοίως στην Ουγγαρία, χώρα όπου επίσης οι εργαζόµενοι δεν απολαµβάνουν υψηλά εισοδήµατα, αν και υπάρχουν νοµοθετικές ρυθµίσεις για την προώθηση της µερικής απασχόλησης ήδη από το 1991, όπως για παράδειγµα η υποστήριξη για ένταξη σε καθεστώς µερικής απασχόλησης γονέων µε ανήλικα παιδιά, τα ποσοστά εξακολουθούν να είναι ιδιαίτερα χαµηλά, µόλις 2,6% για τους άνδρες και 5,6% για τις γυναίκες και γύρω στο 0,5% ποσοστιαία αύξηση κατά την εξαετία Συνεπώς, η έλλειψη µέτρων προώθησης και υποστήριξης της µερικής απασχόλησης δεν αποτελεί την κύρια αιτία µη ανάπτυξης του θεσµού, γεγονός το οποίο αποτελεί και την περίπτωση των χωρών της Εσθονίας, της Λετονίας και της Λιθουανίας, όπου τα χαµηλά ποσοστά των µερικώς απασχολούµενων, ποσοστά τα οποία βρίσκονται σε περαιτέρω πτωτική πορεία κατά την εξεταζόµενη περίοδο, αποδίδονται κυρίως στις χαµηλές απολαβές και γενικά τα χαµηλά εισοδήµατα των εργαζοµένων. Από την άλλη πλευρά, στις χώρες όπου λαµβάνονται µέτρα προώθησης της µερικής απασχόλησης, αυτά χαρακτηρίζονται από αξιοσηµείωτη ποικιλοµορφία. Παραδειγµατικά θα αναφέρουµε την περίπτωση της Μάλτας, η κυβέρνηση της οποίας θέσπισε µία σειρά φορολογικών κινήτρων για να καταστήσει τη µερική απασχόληση πιο ελκυστική, ενώ στην Τσεχία, στόχος των µέτρων ήταν η δηµιουργία θέσεων εργασίας µε µερική απασχόληση για ευπαθής οµάδες του πληθυσµού οπότε και αυτούς προσέλκυσαν και τέλος στην Κύπρο, η κυβέρνηση προχώρησε σε προώθηση µέτρων µε πρωταρχική µέριµνα την αύξηση της γυναικείας απασχόλησης. Και ενώ τα παραπάνω µέτρα τόνωσης λαµβάνονται σε χώρες µε χαµηλά ποσοστά µερικώς απασχολούµενων, το αντίθετο συµβαίνει σε χώρες µε υψηλά ποσοστά µερικώς 21

27 απασχολούµενων. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Αυστρίας, όπου συγκεκριµένες νοµοθετικές ρυθµίσεις, όπως η παροχή στους µερικώς απασχολούµενους της ανώτατης προβλεπόµενης αποζηµίωσης για υπερωριακή απασχόληση, κατέστησαν τη µερική απασχόληση ουσιαστικά µη συµφέρουσα για τους εργοδότες. Αντίστοιχο παράδειγµα, αλλά µε στόχο να αποθαρρύνει τους εργαζόµενους αυτή τη φορά να προχωρήσουν σε σύναψη σύµβασης µερικής απασχόλησης, είναι αυτό της ανίας, όπου η κυβέρνηση κατέστησε δυσκολότερη την πρόσβαση σε επιδόµατα ανεργίας για τους µερικώς απασχολούµενους, στοχεύοντας βέβαια στην ενθάρρυνση της πλήρους απασχόλησης. ΜΕΡΟΣ Β: ΟΙ ΕΥΕΛΙΚΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΥΕΛΙΞΙΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ Η ανάγκη επίτευξης οικονοµικής ανάπτυξης µέσω της τόνωσης της απασχόλησης αποτυπώνεται σε µία σειρά µεταρρυθµίσεων στην ελληνική εργατική νοµοθεσία, κύριο χαρακτηριστικό των οποίων είναι η ευέλικτη οργάνωση της εργασίας έτσι ώστε να επιτυγχάνεται αρµονική σύζευξη κοινωνικών και οικονοµικών επιδιώξεων η οποία και θα ανταποκρίνεται αφενός στις επιθυµίες των εργαζοµένων και αφετέρου, ίσως και κυρίως, στις απαιτήσεις του ανταγωνισµού. Το εργατικό δίκαιο, όπως θα παρατηρήσουµε και παρακάτω, βρίσκεται στο σταυροδρόµι σηµαντικών εξελίξεων µε τις οποίες, σύµφωνα µε τον Κουκιάδη (2011), η µορφή και ο τρόπος µε τον οποίο παρέχεται η εργασία µετασχηµατίζονται ραγδαία, δηµιουργώντας µία νέα κατηγορία εργαζοµένων. Η αρχή της ελαστικότητας στο εργατικό δίκαιο ως χαρακτηριστικό προσαρµογής των κανόνων του εργατικού δικαίου σε µία διαρκώς µεταβαλλόµενη τάξη πραγµάτων δεν αποτελεί µία νεοείσακτη πρακτική. Η ρήξη µε την παραδοσιακή έννοια του εργατικού δικαίου επήλθε κυρίως µετά τη δεκαετία του 80 οπότε και προσδόθηκε νέο περιεχόµενο στην έννοια της ελαστικότητας το οποίο κατά τον Ζερδελή συνετέλεσε στη 22

28 δηµιουργία ενός «δικαίου παρεκκλίσεων κα εξαιρέσεων από το παραδοσιακό εργατικό δίκαιο», του «δικαίου της ευελιξίας» (Ζερδελής 2011, σελ. 71). Βασικά χαρακτηριστικά της δοµής του δικαίου της ευελιξίας θεωρούνται σύµφωνα µε τον Κουκιάδη (2011), η προώθηση ενός συστήµατος κανόνων όπου κυριαρχούν οι αυτόνοµες, διαφοροποιηµένες και εξατοµικευµένες ρυθµίσεις µε βάση τις ανάγκες της παραγωγής. Επιπλέον, αµφισβητείται η αρχή της προστασίας των εργαζοµένων ως κυρίαρχη αρχή του εργατικού δικαίου και το παραδοσιακό δίκαιο προστασίας µετασχηµατίζεται σε δίκαιο απασχόλησης, όπου δεσπόζουν µεταρρυθµιστικές πολιτικές απασχόλησης µε στόχο την αύξηση του ενεργού εργατικού δυναµικού ή τη µείωση του ποσοστού ανεργίας. Επίσης, αναβαθµίζεται ο ρόλος της ατοµικής σύµβασης εργασίας ως κύριος παράγοντας διαµόρφωσης των όρων εργασίας και µειώνεται η παρεχόµενη από την παραδοσιακή σύµβαση εργασίας ασφάλεια. Πρόκειται λοιπόν για ένα σύνολο κανόνων ενταγµένων στις πολιτικές απασχόλησης, οι οποίοι αποτελούν ένα υποσύστηµα του συνόλου του εργατικού δικαίου και στοχεύουν στην κατά περίπτωση καλύτερη προσαρµογή των εργασιακών κανόνων στις επιχειρησιακές ανάγκες ή/και τις ανάγκες των εργαζοµένων Η ΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΩΝ ΡΥΘΜΙΣΕΩΝ Το δίκαιο λοιπόν της ευελιξίας αποτελεί µία σειρά εκτεταµένων διαδοχικών µεταρρυθµίσεων, ο κύριος όγκος των οποίων είναι κοινοτικής προέλευσης, από όπου και ελήφθησαν οι κατευθυντήριες γραµµές για την απασχόληση και τις εργασιακές σχέσεις, καθώς διαχρονικά το ελληνικό εργατικό δίκαιο ακολουθεί, µε µία σχετική χρονική απόσταση, τις εξελίξεις στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Έτσι, αν και στην Ελλάδα οι πρώτες ρυθµίσεις για το χρόνο εργασίας χρονολογούνται αρκετά αργότερα από ότι στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, η αρχή της ιστορικής διαδροµής βρίσκεται στο 1912, οπότε και ψηφίστηκαν τα πρώτα σηµαντικά νοµοθετήµατα για την εκδίκαση των εργατικών διαφορών και την εργασία ανηλίκων και γυναικών. Η προστατευτική λειτουργία του εργατικού δικαίου καθίσταται εµφανέστερη µε τη θέσπιση ενός προστατευτικού πλέγµατος στο πλαίσιο των ατοµικών 23

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Κυριάκος Φιλίνης Εργασιακές Σχέσεις και Αγορά Εργασίας Τα βασικά μεγέθη της αγοράς εργασίας Απασχολούμενοι είναι τα άτομα που απασχολούνται έναντι αμοιβής. Το ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ. 9 Απριλίου 2013

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ. 9 Απριλίου 2013 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ 9 Απριλίου 2013 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ» ΑΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ

ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ Δελτίο Τύπου ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ Παγκόσμια Έρευνα του Boston Consulting Group για λογαριασμό της Ciett αποκαλύπτει πώς οι παλαιωμένες

Διαβάστε περισσότερα

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης»

Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ηµερίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ µε θέµα: «Πολιτικές ενίσχυσης της Απασχόλησης» Ν. ΑΝΑΛΥΤΗΣ 27/3/2003 Κατά την έναρξη του 21 ου αιώνα, από τις κυριότερες προκλήσεις που απασχολούν την Ευρώπη και φυσικά και τη

Διαβάστε περισσότερα

Ευέλικτεςμορφέςαπασχόλησης: Εργασιακός μεσαίωνας ή επίγειος παράδεισος; Από τον μύθο στην πραγματικότητα. Σταύρος Π. Γαβρόγλου

Ευέλικτεςμορφέςαπασχόλησης: Εργασιακός μεσαίωνας ή επίγειος παράδεισος; Από τον μύθο στην πραγματικότητα. Σταύρος Π. Γαβρόγλου Ευέλικτεςμορφέςαπασχόλησης: Εργασιακός μεσαίωνας ή επίγειος παράδεισος; Από τον μύθο στην πραγματικότητα Σταύρος Π. Γαβρόγλου Παρατηρητήριο Απασχόλησης (ΠΑΕΠ) sgavroglou@paep.org.gr Τι είναι η ευελιξία

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική ανεργία φ σ υ ικό ό π ο π σ ο οσ ο τό τ ό α νε ν ργί γ ας

Φυσική ανεργία φ σ υ ικό ό π ο π σ ο οσ ο τό τ ό α νε ν ργί γ ας ΑΝΕΡΓΙΑ Κατηγορίες ανεργίας Φυσική ανεργία (υπάρχει µακροχρονίως σε µια οικονοµία) το σύνηθες ποσοστό ανεργίας [δεν παραµένει σε σταθερό ύψος και επηρεάζεται από την οικονοµική πολιτική, απλά υποδηλώνει

Διαβάστε περισσότερα

Νέο πλαίσιο για συλλογικές διαπραγματεύσεις. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Νέο πλαίσιο για συλλογικές διαπραγματεύσεις. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Νέο πλαίσιο για συλλογικές διαπραγματεύσεις 1 Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Τι είναι οι συλλογικές διαπραγματεύσεις; Διαπραγματεύσεις μεταξύ εκπροσώπων εργοδοτών και εργαζομένων που στοχεύουν

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας 3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας Η νεοκλασική θεωρία της προσφοράς εργασίας που αναπτύξαμε προηγουμένως υποστηρίζει ότι οι επιλογές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Νέες μορφές απασχόλησης 1 Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Ποιες είναι οι νέες μορφές απασχόλησης; Σύμβαση ορισμένου χρόνου Μερική απασχόληση Προσωρινή απασχόληση Σύμβαση έργου Υπεργολαβία Εκ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Ο ΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση Ο ΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 24.6.2010 COM(2010)331 τελικό 2010/0179 (CNS) C7-0173/10 Πρόταση Ο ΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την τροποποίηση της οδηγίας 2006/112/ΕΚ σχετικά µε το κοινό σύστηµα φόρου προστιθέµενης

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ

Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ Κύρια στατιστικά στοιχεία Ποσοστά απασχόλησης κατά φύλο, ηλικία και μορφωτικό επίπεδο Το 2014, στις χώρες της ΕΕ (EU-28) το ποσοστό απασχόλησης για τα άτομα ηλικίας 15 έως

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. «Μεικτά» Συστήματα Καπιταλισμού και η Θέση της Ελλάδας

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. «Μεικτά» Συστήματα Καπιταλισμού και η Θέση της Ελλάδας ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ «Μεικτά» Συστήματα Καπιταλισμού και η Θέση της Ελλάδας Η θεωρία VoC, βασίζεται σε σημαντικό βαθμό στην ανάλυση των δύο βασικών μοντέλων καπιταλισμού των φιλελεύθερων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020

ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020 ΣΤΟΧΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΣΠΑ 2014-2020 - Με την παρούσα εγκύκλιο γίνεται αποτύπωση της προόδου των διαπραγµατεύσεων για τη διαµόρφωση του Κανονιστικού πλαισίου της νέας περιόδου, καθώς και των σηµαντικών

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας Τεύχος 6 Φεβρουάριος 2003 Μηνιαίο ελτίο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Σύνοψη Στις 14/1/2003 η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Ανάπτυξη

Περιφερειακή Ανάπτυξη ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Περιφερειακή Ανάπτυξη Διάλεξη 11 : Διαπεριφερειακή Αγορά εργασίας (κεφάλαιο 9, Πολύζος Σεραφείμ) Δρ. Βασιλείου Έφη Τμήμα Οργάνωση και Διοίκηση Επιχειρήσεων Διαπεριφερειακή αγορά

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισµός Προέδρου ΕΕΤΤ, Εµµ. Γιακουµάκη. Σε ένα διαρκώς µεταβαλλόµενο περιβάλλον οι οργανισµοί που θα επιβιώσουν είναι

Χαιρετισµός Προέδρου ΕΕΤΤ, Εµµ. Γιακουµάκη. Σε ένα διαρκώς µεταβαλλόµενο περιβάλλον οι οργανισµοί που θα επιβιώσουν είναι Χαιρετισµός Προέδρου ΕΕΤΤ, Εµµ. Γιακουµάκη Κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι, Αθήνα 23.6.04 Σε ένα διαρκώς µεταβαλλόµενο περιβάλλον οι οργανισµοί που θα επιβιώσουν είναι εκείνοι που διαρκώς θα εξελίσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των καταστατικών κειμένων διοίκησης ανθρώπινου ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΗΣ: δυναμικού ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν προσαρτάται στην Ε.Γ.Σ.Σ.Ε. 2006 2007 και αποτελεί αναπόσπαστο τµήµα της.

Το παρόν προσαρτάται στην Ε.Γ.Σ.Σ.Ε. 2006 2007 και αποτελεί αναπόσπαστο τµήµα της. ΠΡΟΣΑΡΤΗΜΑ Β ΣΤΗΝ ΕΓΣΣΕ 2006-2007 Το παρόν προσαρτάται στην Ε.Γ.Σ.Σ.Ε. 2006 2007 και αποτελεί αναπόσπαστο τµήµα της. ΣYΜΦΩΝΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑ 1. Γενικές παρατηρήσεις Μέσα στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Έγγραφο συνόδου B7-0000/2013 ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ. εν συνεχεία των ερωτήσεων για προφορική απάντηση B7-0000/2013 και B7-xxx

Έγγραφο συνόδου B7-0000/2013 ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ. εν συνεχεία των ερωτήσεων για προφορική απάντηση B7-0000/2013 και B7-xxx ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Έγγραφο συνόδου 13.5.2013 B7-0000/2013 ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ εν συνεχεία των ερωτήσεων για προφορική απάντηση B7-0000/2013 και B7-xxx σύμφωνα με το άρθρο 115 παράγραφος 5 του

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

μεγάλο ποσοστό των οποίων εργάζεται με καθεστώς μερικής απασχόλησης, με περιορισμένης διάρκειας συμβόλαια και σε επαγγέλματα χαμηλής εξειδίκευσης.

μεγάλο ποσοστό των οποίων εργάζεται με καθεστώς μερικής απασχόλησης, με περιορισμένης διάρκειας συμβόλαια και σε επαγγέλματα χαμηλής εξειδίκευσης. Χαιρετισμός της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, κας Σωτηρούλας Χαραλάμπους, στο Συνέδριο της Κυπριακής Προεδρίας με θέμα «Εξαλείφοντας το Χάσμα Αμοιβών μεταξύ Ανδρών και Γυναικών: Καλές Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η Ερευνητική Στρατηγική

Η Ερευνητική Στρατηγική Η Ερευνητική Στρατηγική Ο τομέας της Υγείας Η σύγχρονη έρευνα στον τομέα της υγείας σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σκοπεύει να εξασφαλίσει την πρόσβαση όσων ζουν στα κράτημέλη σε υγειονομική περίθαλψη υψηλής

Διαβάστε περισσότερα

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 24 Νοεμβρίου 2016 (OR. en) 14475/16 SOC 712 EMPL 486 ECOFIN 1052 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Προεδρία Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων / Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Σ.Ε.Ε. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ υπ αριθµ Αθήνα 4/1/2011 ΠΡΟΣ Τα Εργατικά Κέντρα και Οµοσπονδίες ύναµης Γ.Σ.Ε.Ε. Θέµα: Συλλογικές διαπραγµατεύσεις & Συλλογικές Συµβάσεις Εργασίας. 10 κρίσιµα σηµεία. Συνάδελφοι, Στις

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Ομιλία Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Κοινοτικών & Άλλων Πόρων Του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Κυρίου Κωνσταντίνου

Διαβάστε περισσότερα

Ο κοινωνικός διάλογος στη Ρουμανία. Άρπαντ Σούμπα Ομοσπονδία των μεταλλουργών «Μετάλ»

Ο κοινωνικός διάλογος στη Ρουμανία. Άρπαντ Σούμπα Ομοσπονδία των μεταλλουργών «Μετάλ» Ο κοινωνικός διάλογος στη Ρουμανία Άρπαντ Σούμπα Ομοσπονδία των μεταλλουργών «Μετάλ» Γενική κατάσταση Για την εξασφάλιση σταθερού περιβάλλοντος και κοινωνικής ειρήνης, ο νόμος ορίζει τους κανόνες για τη

Διαβάστε περισσότερα

Ελλάδα. Μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας

Ελλάδα. Μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας Ελλάδα. Μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας Δεν θα πρέπει να υπάρξει υπαναχώρηση σε σχέση με τις πρόσφατες μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας. Η αποστολή καλωσορίζει τον κοινωνικό διάλογο ως μέσο διαβούλευσης

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Βασίλειου Ν. Μαγγίνα Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας

Ομιλία του Βασίλειου Ν. Μαγγίνα Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ EMBARGO 19-5-07 (11:00 pm) Ομιλία Υπουργού Παρασκευή,18.05.2007 Ομιλία του Βασίλειου Ν. Μαγγίνα Υπουργού Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

Ισότητα των φύλων. http://www.esfhellas.gr/images/upcontent/documents/new/odefarm.zip

Ισότητα των φύλων. http://www.esfhellas.gr/images/upcontent/documents/new/odefarm.zip Ισότητα των φύλων Πηγή: http://www.esfhellas.gr/index.asp?node=111 ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ - ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΙΑ ΡΟΜΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΟΙ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΟ Γ' ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

PUBLIC LIMITE EL ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ

PUBLIC LIMITE EL ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ConseilUE ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ PUBLIC Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ της: προς: Θέμα: Προεδρίας τηνεπιτροπήτων ΜόνιμωνΑντιπροσώπων(1οτμήμα)/τοΣυμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. Σχετικά με τη σύσταση Εθνικών Συμβουλίων Ανταγωνιστικότητας εντός της ζώνης του ευρώ

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. Σχετικά με τη σύσταση Εθνικών Συμβουλίων Ανταγωνιστικότητας εντός της ζώνης του ευρώ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 21.10.2015 COM(2015) 601 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Σχετικά με τη σύσταση Εθνικών Συμβουλίων Ανταγωνιστικότητας εντός της ζώνης του ευρώ EL EL Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 Αγαπητοί συνάδελφοι, κυρίες και κύριοι, Σας ευχαριστώ όλους που ήρθατε στη χώρα μας και

Διαβάστε περισσότερα

Στο 3,7% η ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας το Στα ίδια περίπου επίπεδα η προβλεπόµενη άνοδος το 2006

Στο 3,7% η ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας το Στα ίδια περίπου επίπεδα η προβλεπόµενη άνοδος το 2006 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Η Ελληνική Οικονοµία 3/05 Τριιµηνιιαίία Έκθεση Αρ.. Τεύχους 44,, Φεβρουάριος 2006 ΕΠΙΙΣΚΟΠΗΣΗ Στο 3,7% η ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας το 2005 Σύµφωνα µε τα

Διαβάστε περισσότερα

Οµιλία κ. Νίκου Αναλυτή, Αντιπροέδρου ΣΕΒ στο Συνέδριο της Ένωσης ιοικητικών ικαστών (26-27/6/2003)

Οµιλία κ. Νίκου Αναλυτή, Αντιπροέδρου ΣΕΒ στο Συνέδριο της Ένωσης ιοικητικών ικαστών (26-27/6/2003) Οµιλία κ. Νίκου Αναλυτή, Αντιπροέδρου ΣΕΒ στο Συνέδριο της Ένωσης ιοικητικών ικαστών (26-27/6/2003) µε θέµα: «Απασχόληση, Κοινωνική Ασφάλιση, Μετανάστευση και η ικαστική τους Προστασία» Η Ευρώπη αντιµετωπίζει

Διαβάστε περισσότερα

Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών

Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών Γενικό πλαίσιο Η Ευρώπη έχει το υψηλότερο και διαρκώς αυξανόμενο επίπεδο κατανάλωσης

Διαβάστε περισσότερα

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά Νότια Ευρώπη Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός Η πρόσφατη οικονομική κρίση επηρέασε εκατομμύρια Ευρωπαίων πολιτών με πολλούς να χάνουν

Διαβάστε περισσότερα

και Πολιτική Απασχόλησης

και Πολιτική Απασχόλησης Αγορά Εργασίας και Πολιτική Απασχόλησης Μαρίνα Ρήγου Παπαμηνά Παρατηρητήριο Αγοράς Εργασίας, Τμήμα Εργασίας, ΥΕΠΚΑ Οργανόγραμμα Τμήματος Τμήμα Εργασίας Υπηρεσία Αλλοδαπών Συντονισμός ΔΥΑ, Μηχανογραφική

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 18 Φεβρουαρίου 2016 (OR. en)

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 18 Φεβρουαρίου 2016 (OR. en) Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 18 Φεβρουαρίου 2016 (OR. en) 6151/16 SOC 66 EMPL 41 ECOFIN 105 EDUC 28 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Επιτροπή των Μονίμων

Διαβάστε περισσότερα

«Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση»

«Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» «Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» Ελένη Κρικέλα, Προϊσταµένη Μονάδας Γ ΕΥΣΕΚΤ ράσεις Επαγγελµατικής Κατάρτισης Συγχρηµατοδοτούµενες από το ΕΚΤ στα Επιχειρησιακά Προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση

sep4u.gr Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση 3.2 Δείκτες εκροών στην εκπαίδευση Στην ενότητα αυτή θα αναφερθούμε συνολικά στα παραγόμενα αποτελέσματα (εκροές) μέσα από την επεξεργασία συγκεκριμένων δεικτών εκροών. Οι δείκτες διακρίνονται σε τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 17.11.2003 COM(2003) 700 τελικό 2003/0274 (COD) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την τροποποίηση της απόφασης αριθ. 1419/1999/ΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 26 Ιουλίου 2000

Αθήνα, 26 Ιουλίου 2000 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ & ΙΑΙΤΗΣΙΑΣ Ε ΡΑ: Πλατεία Βικτωρίας 7, Αθήνα 10434 88 14 922 88 15 393 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: Πολυτεχνείου 21, Θεσσαλονίκη 54626 517 128 517 119 Προς: Αθήνα, 26 Ιουλίου 2000 1. Οµοσπονδία Ασφαλιστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23. Ανεργία

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23. Ανεργία ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 Ανεργία ΑΝΕΡΓΙΑ Εργατικό δυναμικό (N) = απασχολούμενοι (Ε) + άνεργοι (U). ή Ν=Ε+U Ποσοστό ανεργίας (u) = (άνεργοι /εργατικό δυναμικό)*100. ή u=u/n*100 ή u=(n-e)/100. Ποσοστό συμμετοχής στο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ»

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακά και συνταξιοδοτικά δικαιώματα της γυναίκας εν μέσω οικονομικής κρίσης

Εργασιακά και συνταξιοδοτικά δικαιώματα της γυναίκας εν μέσω οικονομικής κρίσης Αθήνα, 09/03/2011 ΑΡΘΡΟ της Αικ. Ζαφείρη Καμπίτση Επιτ. Γεν. Διευθυντού ΟΑΕΕ Τ. Προέδρου Δ.Σ ΤΑΠΟΤΕ ΘΕΜΑ : Εργασιακά και συνταξιοδοτικά δικαιώματα της γυναίκας εν μέσω οικονομικής κρίσης Ι. Είναι γνωστό

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

2016 Εϖείγοντα Μέτρα Εφαρµογής του ν. 4046/2012 και του Μεσοϖρόθεσµου Πλαισίου

2016 Εϖείγοντα Μέτρα Εφαρµογής του ν. 4046/2012 και του Μεσοϖρόθεσµου Πλαισίου Νοέµβριος 2012 ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ Ο ν. 4093/2012 µε τον τίτλο «Έγκριση Μεσοϖρόθεσµου Πλαισίου ηµοσιονοµικής Στρατηγικής 2013-2016 Εϖείγοντα Μέτρα Εφαρµογής του ν. 4046/2012

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 8.11.2012 2012/0011(COD) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων προς την Επιτροπή Πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Πριν όµως περάσω στο θέµα που µας απασχολεί, θα ήθελα µε λίγα λόγια να σας µιλήσω για το ρόλο του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας.

Πριν όµως περάσω στο θέµα που µας απασχολεί, θα ήθελα µε λίγα λόγια να σας µιλήσω για το ρόλο του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας. Οµιλία του Προέδρου του Επιµελητηρίου Μεσσηνίας κ. Γ. Καραµπάτου στο Α.Τ.Ε.Ι. Καλαµάτας µε θέµα: «Η ανάγκη συνεργασίας µεταξύ Επιµελητηρίου και Πανεπιστηµίων µέσω των γραφείων διασύνδεσης» Τρίτη, 30 Σεπτεµβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό ίκτυο Ενάντια στη Φτώχεια Κύπρου (Ε ΕΦ-Κύπρος)

Εθνικό ίκτυο Ενάντια στη Φτώχεια Κύπρου (Ε ΕΦ-Κύπρος) Εθνικό ίκτυο Ενάντια στη Φτώχεια Κύπρου (Ε ΕΦ-Κύπρος) Χαιρετισµός της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων κας Ζέτας Αιµιλιανίδου στο 2 ο Ετήσιο Συνέδριο ενάντια στη Φτώχεια και τον Κοινωνικό Αποκλεισµό,

Διαβάστε περισσότερα

Σεµινάριο ΣΦΥΡΗΛΑΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ - Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΣΥΝΔΙΚΑΤΩΝ

Σεµινάριο ΣΦΥΡΗΛΑΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ - Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΣΥΝΔΙΚΑΤΩΝ Σεµινάριο ΣΦΥΡΗΛΑΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ - Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΣΥΝΔΙΚΑΤΩΝ Ανέστης Στάθης Αναπληρωτής Γ. Γραµµατέας & Γραµµατέας Τύπου ΓΣΕΕ Αθήνα, 14 Φεβρουαρίου 2011 Με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα,

Η Πρόκληση της Ανταγωνιστικότητας Η Εκθεση για την Παγκόσµια Ανταγωνιστικότητα, Xαιρετισµός Υπουργού Εµπορίου, Βιοµηχανίας και Τουρισµού κ. Αντώνη Μιχαηλίδη στην εκδήλωση που διοργανώνεται από την Κυπριακή Τράπεζα Αναπτύξεως και το Cyprus College µε τη στήριξη των Price Waterhouse

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΗ της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας

ΓΝΩΜΗ της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας ΓΝΩΜΗ της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας Πρόταση Οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ = O ΚΛΑ ΟΣ ΤΟΥ MANAGEMENT ΠΟΥ ΑΣΧΟΛΕΙΤΑΙ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΜΕ ΤΕΤΟΙΟ ΤΡΟΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015. Frank Hoffer, Bureau for Workers Activities

Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015. Frank Hoffer, Bureau for Workers Activities Μηχανισμός καθορισμού των μισθών στην προσδοκόμενη επανενωμένη Κύπρο Οι οικονομικές επιπτώσεις των ελάχιστων μισθών και της συλλογικής διαπραγμάτευσης : Ένα αμφισβητούμενο πεδίο Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Έρευνα Μαρτίου Απριλίου 2017 Μάιος 2017 Βάσει των εκτιμήσεων των επιχειρήσεων, οι επενδυτικές τους

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Τεχνολογίες Επικοινωνίας και Τηλεργασία: : Κατάσταση και Προοπτικές στην Ελλάδα

Νέες Τεχνολογίες Επικοινωνίας και Τηλεργασία: : Κατάσταση και Προοπτικές στην Ελλάδα Νέες Τεχνολογίες Επικοινωνίας και Τηλεργασία: : Κατάσταση και Προοπτικές στην Ελλάδα Οµάδα Εργασίας Γ2 Συντονιστές: Νατάσα Κωνσταντέλου, Ερευνήτρια ' ΕΠΙΣΕΥ- ΕΜΠ Αγγελική Πουλυµενάκου, Επικ. Καθηγήτρια,

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισµός του Γενικού ιευθυντή του ΣΕΒ κ. ιονύση Νικολάου. Στο 1 ο Συνέδριο του ΙΕΠΑΣ µε θέµα : «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ»

Χαιρετισµός του Γενικού ιευθυντή του ΣΕΒ κ. ιονύση Νικολάου. Στο 1 ο Συνέδριο του ΙΕΠΑΣ µε θέµα : «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ» Χαιρετισµός του Γενικού ιευθυντή του ΣΕΒ κ. ιονύση Νικολάου Στο 1 ο Συνέδριο του ΙΕΠΑΣ µε θέµα : «ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ» Τετάρτη 5 Νοεµβρίου 2008 1 Κυρίες και κύριοι, Η σύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες Α. Η Ψηφιακή Ωριμότητα της Ελλάδας Οι ψηφιακές υπηρεσίες στην Ελλάδα παρουσιάζουν χαμηλότερη διείσδυση και μικρότερη ανάπτυξη σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πρόσφατες αναλύσεις καταδεικνύουν

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτικές κατά της φτώχειας

Πολιτικές κατά της φτώχειας Πολιτικές κατά της φτώχειας Συντονισµός των πολιτικών κατά της φτώχειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση Ίδρυση Παρατηρητηρίου Εθνικών Πολιτικών για την Καταπολέµηση του Κοινωνικού Αποκλεισµού (1991) Η καταπολέµηση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΩΝ ΕΜΠΟΡΩΝ ΕΛΛΑ ΑΣ Αριστοτέλους 46, 104 33 Αθήνα, Τηλ. 210 8846852, Fax. 210 8846853 www.imegsevee.gr, info@imegsevee.gr Θέµα: Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2014/2236(INI) 15.4.2015

ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2014/2236(INI) 15.4.2015 ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 15.4.2015 2014/2236(INI) ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ σχετικά με την κοινωνική επιχειρηματικότητα και την κοινωνική καινοτομία στην καταπολέμηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ. του ΙΝΕ το τελευταίο διάστημα.

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ. του ΙΝΕ το τελευταίο διάστημα. Τεύχος 185, Ιούλιος - Αύγουστος 2011 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΝΤΑΞΗΣ Η συσσωρευτική απώλεια των 5 εκατομμυρίων θέσεων εργασίας κατά μέσο όρο την περίοδο 2008-2010 στην ΕΕ-27 κατανέμεται μεταξύ των ηλικιακών ομάδων των

Διαβάστε περισσότερα

Απόσπασμα από την Επιτροπή των Ανεξάρτητων Ειδικών: Οι συστάσεις της Επιτροπής, όπως συνοψίζονται από τον Πρόεδρο της, καθηγητή Jan van Ours

Απόσπασμα από την Επιτροπή των Ανεξάρτητων Ειδικών: Οι συστάσεις της Επιτροπής, όπως συνοψίζονται από τον Πρόεδρο της, καθηγητή Jan van Ours ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 30-09-2016 Απόσπασμα από την Επιτροπή των Ανεξάρτητων Ειδικών: Οι συστάσεις της Επιτροπής, όπως συνοψίζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) 137 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) Στα προηγούµενα κεφάλαια πραγµατοποιήθηκε αναλυτική παρουσίαση και ανάλυση του εσωτερικού

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Η Συνδικαλιστική Οργάνωση-Μέρος ΙΙΙ

Η Συνδικαλιστική Οργάνωση-Μέρος ΙΙΙ Η Συνδικαλιστική Οργάνωση-Μέρος ΙΙΙ Νοέμβριος 2016 Ενημέρωση και Διαβούλευση των Εργοδοτουμένων Μαθησιακοί Στόχοι Ο Νόμος Πεδίο Εφαρμογής Καθορισμός κατώτατου αριθμού εργοδοτουμένων Περιεχόμενο ενημέρωσης

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α1 Υποερώτημα Α Εξηγήστε πώς συνδέεται ο σχεδιασμός και η λειτουργία των συστημάτων εκπαίδευσης, κατάρτισης, επανακατάρτισης και δια βίου μάθησης με το επίπεδο της διαρθρωτικής ανεργίας σε μία

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η αλματώδης εξέλιξη της τεχνολογίας και η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας διαμορφώνουν νέα δεδομένα σε εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Δημόσιες Πολιτικές Εναρμόνισης Οικογενειακής και Επαγγελματικής Ζωής: Μια κριτική αξιολόγηση»

«Οι Δημόσιες Πολιτικές Εναρμόνισης Οικογενειακής και Επαγγελματικής Ζωής: Μια κριτική αξιολόγηση» Ημερίδα: Ισορροπία εργασίας, οικογένειας και προσωπικής ζωής σε κρίση; Συνεδρία 4 η : Η Οικογενειακή και Επαγγελματική ζωή των γυναικών σε πίεση: Πολιτικές, Μαθήματα και Προκλήσεις Αθήνα, 29 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ έτους 2010 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Διοικητική Μεταρρύθμιση »

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ έτους 2010 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Διοικητική Μεταρρύθμιση » 3 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης (8-06-) ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ έτους Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Διοικητική Μεταρρύθμιση 2007-2013» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης έχοντας υπόψη τους στρατηγικούς στόχους

Διαβάστε περισσότερα

Εξελίξεις στην αγορά εργασίας

Εξελίξεις στην αγορά εργασίας Εξελίξεις στην αγορά εργασίας Κυριάκος Φιλίνης Συνέδριο με θέμα: Διάσπαση και Αποκλεισμός: Κατανοώντας και Ξεπερνώντας τις Πολύπλευρες Επιπτώσεις της Κρίσης» Αθήνα, 25 Νοεμβρίου 2015 Στόχος του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ OΣ Πειραιάς, Αύγουστος 2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ Η Γενική Γραµµατεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.3.2015 COM(2015) 99 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟς ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΠΟΛΛΩΝ ΤΑΧΥΤΗΤΩΝ: ΤΙ ΘΕΣΗ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΔΥΤΙΚΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ; Αντώνιος Κάργας, Μεταπτυχιακός Φοιτητής

ΠΡΟς ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΠΟΛΛΩΝ ΤΑΧΥΤΗΤΩΝ: ΤΙ ΘΕΣΗ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΔΥΤΙΚΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ; Αντώνιος Κάργας, Μεταπτυχιακός Φοιτητής ΠΡΟς ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΠΟΛΛΩΝ ΤΑΧΥΤΗΤΩΝ: ΤΙ ΘΕΣΗ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΔΥΤΙΚΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ; Αντώνιος Κάργας, Μεταπτυχιακός Φοιτητής Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Οι δηµοσιονοµικές εξελίξεις στις χώρες της Ε.Ε Γιώργος Σταθάκης Το θέµα το όποιο θα ήθελα να θίξω στην σύντοµη αυτή παρέµβαση αφορά στην εικόνα που παρουσιάζουν οι προϋπολογισµοί των άλλων χωρών της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2014

ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2014 ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2014 Στην Αθήνα, σήμερα 26 Μαρτίου 2014, οι υπογράφοντες την παρούσα Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, αφενός: α) Δημήτριος Δασκαλόπουλος, Πρόεδρος ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Ρύθµιση θεµάτων για την εφαρµογή της παρ. 6 του άρθρου 1 του ν. 4046/2012. ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Ρύθµιση θεµάτων για την εφαρµογή της παρ. 6 του άρθρου 1 του ν. 4046/2012. ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Αρ. Πράξης. Αθήνα,.. ΘΕΜΑ: Ρύθµιση θεµάτων για την εφαρµογή της παρ. 6 του άρθρου 1 του ν. 4046/2012. ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Έχοντας υπόψη: 1. Την παράγραφο 6 του άρθρου 1 του ν.4046/2012 (Α 28). 2. Τις

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητοί κύριοι συνάδελφοι,

Αγαπητοί κύριοι συνάδελφοι, Αγαπητοί κύριοι συνάδελφοι, Η Ελλάδα εκτιµούµε και τα στοιχεία το επιβεβαιώνουν- ότι αποτελεί ένα επιτυχηµένο παράδειγµα της Πολιτικής της Συνοχής της ΕΕ. Η επίπονη προσπάθεια σχεδόν δύο δεκαετιών συνέβαλε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΟ ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. Ανάπτυξη ικανοτήτων για τη στήριξη της Ασφάλειας και της Ανάπτυξης

ΚΟΙΝΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΟ ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. Ανάπτυξη ικανοτήτων για τη στήριξη της Ασφάλειας και της Ανάπτυξης ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΑΤΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΚΟΙΝΗΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Στρασβούργο, 5.7.2016 SWD(2016) 225 final ΚΟΙΝΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΟ ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ Μέρος πρώτο: Η πορεία προς μία κοινή ενεργειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 10.3.2014 COM(2014) 149 final 2014/0086 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη σύναψη της Συμφωνίας Σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

Διαβάστε περισσότερα

Η Ανταγωνιστικότητα είναι το κλειδί για την Ανάπτυξη και την Απασχόληση

Η Ανταγωνιστικότητα είναι το κλειδί για την Ανάπτυξη και την Απασχόληση ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Μητροπόλεως 42, 105 63 Αθήνα τηλ.: 210 3259200, fax: 210 3259209 Ανταγωνιστικότητα Πρώτα Η Ανταγωνιστικότητα είναι το κλειδί για την απασχόληση και την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα