Πανεπιστηµιο Πατρων Πολυτεχνικη Σχολη Τµηµα Μηχανικων Ηλεκτρονικων Υπολογιστων και Πληροφορικης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πανεπιστηµιο Πατρων Πολυτεχνικη Σχολη Τµηµα Μηχανικων Ηλεκτρονικων Υπολογιστων και Πληροφορικης"

Transcript

1 Πανεπιστηµιο Πατρων Πολυτεχνικη Σχολη Τµηµα Μηχανικων Ηλεκτρονικων Υπολογιστων και Πληροφορικης ιπλωµατική Εργασία στα Πλαίσια του Μ..Ε. «Επιστήµη και Τεχνολογία Υπολογιστών» Μοντελοποίηση ιαδικτυακών Τόπων µε Σκοπό την Προβολή τους σε Φορητές Συσκευές Παναγιώτης. Αθανασούλης Α.Μ. 719 Επιβλέπων: Αθανάσιος Τσακαλίδης, Καθηγητής Τριµελής Επιτροπή : Αθανάσιος Τσακαλίδης, Καθηγητής Ιωάννης Γαροφαλάκης, Καθηγητής Ιωάννης Τζήµας, Επίκουρος Καθηγητής Πατρα, Ιουνιος 2012

2

3 Περίληψη Τα τελευταία χρόνια παρουσιάζεται µία ϱαγδαία ανάπτυξη των ϕορητών συσκευών οι οποίες παρέχουν στον χρήστη την δυνατότητα πρόσβασης στον Παγκόσµιο Ιστό και, κατ επέκταση, την δυνατότητα πλοήγησης στις εφαρµογές του Παγκοσµίου Ιστού του ενδιαφέροντος του. Είναι γεγονός, όµως, ότι οι περισσότερες εφαρµογές του Παγκοσµίου Ιστού έχουν σχεδιαστεί και αναπτυχθεί ώστε να απεικονίζουν αποδοτικά το περιεχόµενό τους κυρίως στους προσωπικούς επιτραπέζιους υπολογιστές. εδοµένου ότι οι ϕορητές συσκευές διαθέτουν οθόνη περιορισµένου µεγέθους και ανάλυσης σε σχέση µε τους επιτραπέζιους υπολογιστές, ο χρήστης αναγκάζεται να κινείται εντός του παραθύρου της ϕορητής συσκευής ώστε να ϐρει το περιεχόµενο που τον ενδιαφέρει και την κατάλληλη ϑέση του παραθύρου ώστε να είναι εφικτή η ανάγνωση του. Αυτή η κουραστική και χρονοβόρα διαδικασία καθιστά δύσχρηστη την πλοήγηση στον Παγκόσµιο Ιστό µέσω των ϕορητών συσκευών. Με άλλα λόγια, το µείζον πρόβληµα που προκύπτει είναι πως µπορούµε να απεικονίσουµε ποιοτικά το περιεχόµενο των εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού, που έχουν σχεδιαστεί αποκλειστικά για επιτραπέζιους υπολογιστές, σε ϕορητές συσκευές. Εποµένως, κρίνεται απαραίτητη η χρήση τεχνικών για ϕιλική προς τον χρήστη απεικόνιση του περιεχοµένου των εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού στις ϕορητές συσκευές. Στο πλαίσιο αυτού του προβλήµατος, η ερευνητική κοινότητα αλλά και µερικές ιδιωτικές εταιρίες έχουν προτείνει αρκετές λύσεις για την αντιµετώπισή του δίχως όµως να µπορούν να εφαρµοστούν καθολικά. Στην συγκεκριµένη διπλωµατική εργασία, εξετάζουµε λύσεις που ϐασίζονται στην µοντελοποίηση Web εφαρµογών έτσι ώστε να ϐελτιώσουµε την απεικόνισή του περιεχοµένου τους στις ϕορητές συσκευές. Στόχος µας είναι η δηµιουργία ενός αυτοµατοποιηµένου εργαλείου το οποίο ϑα προσαρµόζει το µοντέλο µίας εφαρµογής, η οποία έχει σχεδιαστεί αποκλειστικά για επιτραπέζιους υπολογιστές, ώστε το περιεχόµενό της να προβάλλεται µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο σε ϕορητές συσκευές. Για την επίτευξη αυτή της τεχνικής µελετώνται τεχνικές αντίστροφης µηχανίκευσης και προτείνονται µετασχηµατισµοί του WebML µοντέλου για απεικόνιση του περιεχοµένου εφαρµογών σε ϕορητές συσκευές. iii

4 iv

5 Abstract In recent years, we have experienced the explosive growth of mobile devices which provide on users access capability to the Web. Thus, they provide navigation capability to various Web applications on users. However, it is fact that most Web applications have been designed and developed to display efficiently their content mostly on desktop computers. Considering that the mobile devices dispose limited screen size and resolution in terms of the desktop computers, the user is needed to scroll manually inside the window of the mobile device to find the content that interests him/her and the appropriate position of the window so that viewing the web application content is feasible. This tedious and time-consuming process make it difficult to use the mobile Web access of the mobile devices. In other words, the fundamental problem that arises is how we could display efficiently the Web applications content designed for desktop computers to mobile devices. Hence, it is necessary the usage of methods for more user-friendly representation of Web applications content on mobile devices. In this issue, the scientific community and many companies has proposed a lot of solutions in order to face this problem. However, none of these solutions can be applied universally. In this thesis, we examine solutions that are based on the modeling of Web application in order to be improved their representation on mobile devices. Generally, our intention is to develop an automated tool that will adapt the model of a Web application that has been designed for desktop computers exclusively, in order to be displayed with the best possible way on mobile devices. To achieve our solution, we study reverse engineering techniques and propose a set of transformations on the WebML model of every Web application. v

6 vi

7 Ευχαριστίες Με την ολοκλήρωση της παρούσας διπλωµατικής εργασίας ϕθάνει στο τέλος ένας ακόµα κύκλος σπουδών δύο ετών. Σε αυτό το σηµείο, ϑα ήθελα να ευχαριστήσω όλους όσους συνέβαλαν στην επίτευξη αυτή. Πρώτα απ όλα, ϑα ήθελα να ευχαριστήσω τον καθηγητή µου, κ. Αθανάσιο Τσακαλίδη, καθηγητή του ΤΜΥΗΠ, για όλα όσα µου πρόσφερε. Τον ευχαριστώ ϑερµά για την πολύτιµη καθοδήγησή του και την δυνατότητα που µου έδωσε να ασχοληθώ µε ένα τόσο ενδιαφέρον ερευνητικό ϑέµα. Στην συνέχεια, ϑα ήθελα να ευχαριστήσω τον Καθηγητή του ΤΜΥΗΠ κ. Ιωάννη Γαροφαλάκη και τον Επίκουρο Καθηγητή του ΤΕΠ Ο κ. Ιωάννη Τζήµα για την πολύτιµη ϐοήθεια τους και τις συµβουλές τους ως µέλη της τριµελής επιτροπής. Η συµβολή τους ήταν καθοριστική για την επίτευξη της παρούσας εργασίας. Θα ήθελα, επίσης, να ευχαριστήσω τα µέλη του Εργαστηρίου Γραφικών, Πολυµέσων και Γεωγραφικών Συστηµάτων για την συνεργασία µας. εν ϑα µπορούσα να µην ευχαριστήσω τους δικούς µου ανθρώπους τόσα χρόνια στην Πάτρα. Νίκο, Φραγκίσκο, Μπάµπη, Βασίλη, Κατερίνα και Μιχάλη σας ευχαριστώ για όλα. Εύχοµαι τα καλύτερα σε όλους σας. Τέλος, ϑέλω να ευχαριστήσω τους γονείς µου ηµήτρη και Ανδριάνα, καθώς και τον αδερφό µου Γιώργο για όλα αυτά που προσφέρουν καθηµερινά, την στήριξή τους και την υποµονή τους. Παναγιώτης Αθανασούλης, Πάτρα, 15 Ιουνίου 2012 vii

8 viii

9 Περιεχόµενα Κατάλογος Σχηµάτων Κατάλογος Πινάκων xiii xv 1 Εισαγωγή ιατύπωση Προβλήµατος Συνεισφορά της Εργασίας ιάρθρωση της Εργασίας Ανασκόπηση Σχετικών Τεχνικών Κατηγοριοποίηση Τεχνικών Μία Εκδοση της Εφαρµογή για Κάθε Φορητή Συσκευή Μία Εκδοση της Εφαρµογής για µία Οµάδα Φορητών Συσκευών Χρήση Ειδικού Λογισµικού στην Πλευρά του Χρήστη Αυτόµατη Προσαρµογή της Εφαρµογής Φορητές Συσκευές Εισαγωγή Εξάπλωση- ιείσδυση Φορητών Συσκευών Συστήµατα Πρόσβασης στο ιαδίκτυο Wi-Fi Bluetooth Πρωτόκολλο Ασύρµατων Εφαρµογών Σύστηµα i-mode Εισαγωγή στην WebML Εισαγωγή Επίπεδο οµής ix

10 x Περιεχόµενα 4.3 Επίπεδο Υπερκειµένου Επίπεδο Σύνθεσης Επίπεδο Πλοήγησης Επίπεδο ιαχείρισης Περιεχοµένου Οργάνωση Υπερκειµένου Επίπεδο Εξατοµίκευσης Επίπεδο Παρουσίασης Σχεδιαστικά Πρότυπα µίας Εφαρµογής Εισαγωγή Πρότυπα Παρουσίασης Περιεχοµένου Cascaded Index Πρότυπο Filtered Index Πρότυπο Filtered Scrolled Index Πρότυπο Guided Tour Πρότυπο Indexed Guided Tour Πρότυπο Object Viewpoints Πρότυπο Πρότυπο Εµφωλευµένων εδοµένων Πρότυπο Hierarchical Index µε ιαφορετικές Υποσελίδες Πρότυπο Επαναχρησιµοποιούµενων Μονάδων Πρότυπα ιαχείρισης Περιεχοµένου Create-Connect Πρότυπο Cascaded delete Πρότυπο Τεχνική Επαναµοντελοποίησης Εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού Εισαγωγή Προτεινόµενοι Μετασχηµατισµοί Μετασχηµατισµός της Μονάδας Multidata Μετασχηµατισµός της Μονάδας Hierachical Index Μετασχηµατισµός της Μονάδας Mutlichoice Index Μετασχηµατισµός της Μονάδας Index Μετασχηµατισµός της Μονάδας Scroller Μετασχηµατισµός των Ενωτικών/ ιαζευκτικών Υποσελίδων Μετασχηµατισµός Σελίδας Προτεινόµενες Λειτουργικές οµικές Μονάδες Μονάδα Zoom Μονάδα Branch Προσδιορισµός Βηµάτων Τεχνικής Παράδειγµα Χρήσης της Τεχνικής

11 Περιεχόµενα xi 7 Συµπεράσµατα 67 Α 69 Παράρτηµα Α 69 Α.1 Υλοποίηση Α.2 Τεχνική Περιγραφή ιεπαφής Α.3 Παράδειγµα Βιβλιογραφία 85

12 xii Περιεχόµενα

13 Κατάλογος Σχηµάτων 1.1 Σύγκριση του αριθµού των χρηστών που χρησιµοποιούν ϕορητές συσκευές και αυτών που χρησιµοποιούν προσωπικούς υπολογιστές για πρόσβαση στο διαδίκτυο στο πέρασµα των ετών Αντιπροσωπευτικά δείγµατα ϕορητών συσκευών Εξέλιξη συστηµάτων κινητής τηλεφωνίας Σύγκριση πωλήσεων µεταξύ των smartphones, των tablets και των επιτραπέζιων υπολογιστών Σχηµατική απεικόνιση µίας µονάδας data Σχηµατική απεικόνιση µίας µονάδας multidata Σχηµατική απεικόνιση µίας µονάδας index Παραλλαγές της µονάδας index Σχηµατική απεικόνιση µίας µονάδας scroller Σχηµατική απεικόνιση ενός entry unit Παραδείγµατα χρήσης παραµετρικού συνδέσµου Παραδείγµατα χρήσης αυτόµατου συνδέσµου και συνδέσµου µεταφοράς Παραδείγµατα χρήσης των set και get µονάδων Παράδειγµα δηµιουργίας ενός νέου στιγµιότυπου της οντότητας Artist Παράδειγµα διαγραφής ενός στιγµιότυπου της οντότητας Artist Παράδειγµα τροποποίησης ενός στιγµιότυπου της οντότητας Artist ηµιουργία συσχέτισης µεταξύ ενός άλµπουµ και ενός καλλιτέχνη ιαγραφή συσχέτισης µεταξύ ενός καλλιτέχνη και ενός άλµπουµ Παράδειγµα χρήσης της λειτουργίας login Παράδειγµα χρήσης της µονάδας sendmail Παραδείγµατα ενωτικών και διαζευκτικών ένθετων σελίδων Απεικόνιση του cascaded index προτύπου και της παραλλαγής του xiii

14 xiv Κατάλογος Σχηµάτων 5.2 Αναπαράσταση των filtered index και filtered scrolled index προτύπων Αναπαράσταση των guided tour και indexed guided tour προτύπων Αναπαράσταση του object viewpoint προτύπου Αναπαράσταση του hierarchical index προτύπου µε διαφορετικές υποσελίδες Αναπαράσταση του προτύπου επαναχρησιµοποιούµενων µονάδων Απεικόνιση του create-connect προτύπου Απεικόνιση του cascaded-delete προτύπου Αναπαράσταση των υποψήφιων µετασχηµατισµών της multidata µονάδας Αναπαράσταση του µετασχηµατισµού της hierachical index µονάδας Αναπαράσταση των υποψήφιων µετασχηµατισµών της multichoice index µονάδας Αναπαράσταση του µετασχηµατισµού της index µονάδας Σχηµατική απεικόνιση των λειτουργικών µονάδων zoom και branch Αναπαράσταση της Αρχικής σελίδας της εφαρµογής και του πρωτότυπου µοντέλου της Απεικόνιση του τελικού µοντέλου της πρωτότυπης Αρχικής σελίδας και των νέων προσαρµοσµένων σελίδων Απεικόνιση της σελίδας Αναζήτησης Απεικόνιση του πρωτότυπου µοντέλου της σελίδας Αναζήτησης Απεικόνιση του τελικού µοντέλου της πρωτότυπης σελίδας Αναζήτησης και των νέων προσαρµοσµένων σελίδων Απεικόνιση της σελίδας Programming Languages Απεικόνιση της σελίδας Programming Languages

15 Κατάλογος Πινάκων 3.1 Εύρος µεγέθους οθόνης ανά τύπο ϕορητών συσκευών Περιγραφή των παραµέτρων ενός συνδέσµου Περιγραφή των προεπιλεγµένων παραµέτρων ενός συνδέσµου Προσδιορισµός της εκχωρούµενης τιµής του παράγοντα οµαδοποίησης της µονάδας scroller σε συνάρτηση της µονάδας προορισµού στο πλαίσιο του µετασχηµατισµού της µονάδας scroller Προσδιορισµός του πλήθους των ενεργών δοµικών µονάδων περιεχοµένου ανά σελίδα ϐάση του ϕυσικού µεγέθους της οθόνης κάθε ϕορητής συσκευής Προσδιορισµός της κρίσιµης τιµής κάθε µετασχηµατισµού που χρησι- µοποιείται ως κριτήριο εφαρµογής του ή όχι xv

16 xvi Κατάλογος Πινάκων

17 Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή Είναι γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια ϐιώνουµε µία ϱαγδαία εξάπλωση του Παγκόσµιου Ιστού, µε αποτέλεσµα πληθώρα, κυρίως πολύπλοκων, εφαρµογών να έχουν κατακλύσει την καθηµερινότητά µας. Μιλώντας για πολύπλοκες εφαρµογές αναφερόµαστε σε εφαρµογές που προβάλλουν µεγάλο όγκο δεδοµένων στον χρήστη. Σε αυτή την κατάσταση σηµαντικό ϱόλο διαδραµατίζουν και ορισµένες καινοτόµες πλατφόρµες ανάπτυξης εφαρµογών. Κάποια χαρακτηριστικά παραδείγµατα τέτοιων πλατφορµών αποτελούν τα συστήµατα διαχείρισης περιεχοµένου (CMS) όπως το Joomla, Drupal και το WordPress, τα οποία παρέχουν την δυνατότητα ακόµα και σε χρήστες που δεν είναι εξοικειωµένοι µε τις τεχνολογίες διαδικτύου να αναπτύξουν εφαρµογές. Συνεπώς, οι χρήστες έχουν την δυνατότητα προσπέλασης µεγάλου όγκου πληροφοριών και γενικότερα, την δυνατότητα αλληλεπίδρασης µε εφαρµογές Παγκοσµίου Ιστού µέσω των προσωπικών τους υπολογιστών. Ταυτόχρονα, η αλµατώδης ανάπτυξη της τεχνολογίας των ϕορητών συσκευών (π.χ. κινητά τηλέφωνα, tablets, smartphones, PDAs) σε συνδυασµό µε την εξέλιξη των δικτυακών τεχνολογιών και πρωτοκόλλων επικοινωνίας, παρέχει στους χρήστες την δυνατότητα αλληλεπίδρασης µε εφαρµογές Παγκοσµίου Ιστού χρησιµοποιώντας ϕορητές συσκευές. Εποµένως, ο χρήστης µπορεί να πλοηγηθεί σε όποια εφαρµογή επιθυµεί, οποιαδήποτε χρονική στιγµή από οπουδήποτε υπό την προϋπόθεση ότι έχει πρόσβαση στο διαδίκτυο. Σύµφωνα µε εκτιµήσεις έµπειρων αναλυτών, ο αριθµός των χρηστών που πλοηγούνται στο διαδίκτυο µέσω ϕορητών συσκευών ϑα ξεπεράσει τους χρήστες που χρησιµοποιούν επιτραπέζιους προσωπικούς υπολογιστές µέχρι το 2015 (Σχήµα 1.1). Σε αυτό το κεφάλαιο, περιγράφουµε το κυρίαρχο πρόβληµα που προκύπτει κατά την διαδικασία πλοήγησης σε εφαρµογές Παγκοσµίου Ιστού µέσω ϕορητών συσκευών και στην συνέχεια, συνοψίζουµε την συνεισφορά της εργασίας στην αντιµετώπιση αυτού του προβλήµατος. Ολοκληρώνοντας, αναφέρουµε τον τρόπο οργάνωσης της υπόλοιπης εργασίας. 1

18 2 Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή Σχήµα 1.1: Σύγκριση του αριθµού των χρηστών που χρησιµοποιούν ϕορητές συσκευές και αυτών που χρησιµοποιούν προσωπικούς υπολογιστές για πρόσβαση στο διαδίκτυο στο πέρασµα των ετών. 1.1 ιατύπωση Προβλήµατος Η πλειοψηφία των εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού έχει σχεδιαστεί και αναπτυχθεί ώστε να προβάλλεται αποτελεσµατικά στους προσωπικούς υπολογιστές. ίχως απώλεια της γενικότητας, οι ϕορητές συσκευές υστερούν σε σχέση µε τους υπολογιστές προσωπικούς κυρίως σε υπολογιστική ισχύ και στο µέγεθος του µέσου προβολής πληροφορίας. Τι µπορεί να συµβεί όταν ο χρήστης προσπαθήσει να πλοηγηθεί σε µία εφαρµογή που είναι κατασκευασµένη αποκλειστικά και µόνο για προσωπικούς υπολογιστές ; Λαµβάνοντας υπόψιν ότι οι ϕορητές συσκευές διαθέτουν οθόνη περιορισµένου µεγέθους και ανάλυσης, ο χρήστης αναγκάζεται να πλοηγείται εντός του παραθύρου της ϕορητής συσκευής ώστε να ϐρει το περιεχόµενο που επιθυµεί και την κατάλληλη ϑέση του παραθύρου ώστε να είναι εφικτή η ανάγνωση του. Σε ορισµένες περιπτώσεις, ενδέχεται να µην προβάλλεται ένα τµήµα της πληροφορίας µίας ιστοσελίδας στον χρήστη. Αυτή η κουραστική, χρονοβόρα και µη αποτελεσµατική διαδικασία καθιστά δύσχρηστη την πλοήγηση των χρηστών στον Παγκόσµιο Ιστό µέσω των ϕορητών συσκευών. Με λίγα λόγια, πώς µπορεί να προβληθεί το περιεχόµενο µίας εφαρµογής Παγκοσµίου Ιστού, η οποία έχει κατασκευαστεί µόνο για προσωπικούς επιτραπέζιους υπολογιστές, σε οποιαδήποτε ϕορητή συσκευή µε αποδοτικό και αποτελεσµατικό τρόπο υπερνικώντας τους περιορισµούς της οθόνης µικρού µεγέθους και περιορισµένης ανάλυσης, αποφεύγοντας την διαδικασία ανάπτυξης της εφαρµογής αυτής από την αρχή ; Αυτό το ερώτηµα αποτελεί και το αντικείµενο µελέτης της εργασίας.

19 1.2. Συνεισφορά της Εργασίας Συνεισφορά της Εργασίας Στην παρούσα διπλωµατική εργασία, µελετάµε το πρόβληµα της αποδοτικής και αποτελεσµατικής αναπαράστασης του περιεχοµένου εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού σε ϕορητές συσκευές που διαθέτουν µικρό µέσο προβολής πληροφοριών. Για την αντιµετώπιση αυτού του προβλήµατος προτείνουµε µία τεχνική η οποία προσαρµόζει το WebML µοντέλο της ιστοσελίδας που απαιτεί ο χρήστης και γενικότερα κάθε εφαρµογής υπό ορισµένες προϋποθέσεις µε τέτοιο τρόπο ώστε να είναι εφικτή η ποιοτική προβολή των πληροφοριών στον χρήστη µέσω των ϕορητών συσκευών. Αυτή η τεχνική καλείται ως τεχνική επαναµοντελοποίησης ( remodeling technique). Πιο συγκεκριµένα, η συνεισφορά µας συνοψίζεται ως εξής : Μετασχηµατισµοί στο υπερκείµενο. Χρησιµοποιώντας την εννοιολογική γλώσσα WebML [CFB + 02] εντοπίζουµε τις δοµικές µονάδες και δοµές που µοντελοποιούν την προβολή πολύπλοκων τµηµάτων πληροφορίας. Σ αυτές τις δοµικές µονάδες και δοµές εφαρµόζουµε ένα σύνολο µετασχηµατισµών που προτείνουµε ϐασιζόµενοι σε ορισµένα κριτήρια, όπως το πλήθος των εγγραφών µίας οντότητας της ϐάσης δεδοµένων που µοντελοποιεί µία δοµική µονάδα και το µέγεθος της οθόνης της ϕορητής συσκευής. Προσθήκη λειτουργιών στο υπερκείµενο. Προτείνουµε ορισµένες λειτουργίες που συµβάλλουν αποκλειστικά και µόνο στην διαχείριση των δεδοµένων που προβάλλουν οι δοµικές µονάδες. Αυτές οι λειτουργίες σε συνδυασµό µε την εφαρµογή των µετασχηµατισµών οδηγούν στην δηµιουργία ενός ευέλικτου µοντέλου κάθε ιστοσελίδας. Λαµβάνοντας υπόψιν ότι έχουµε µετατρέψει το πρωτότυπο WebML µοντέλο µίας εφαρµογής σε ένα πιο ευέλικτο µοντέλο, είναι πλέον εφικτή η αυτόµατη δηµιουργία οποιασδήποτε ιστοσελίδας επιθυµεί ο χρήστης παρέχοντας υψηλού επιπέδου πλοήγηση στις εφαρµογές. 1.3 ιάρθρωση της Εργασίας Η παρούσα διπλωµατική εργασία οργανώνεται ως εξής : Στο Κεφάλαιο 2 κάνουµε µία σύντοµη ανασκόπηση της ϐιβλιογραφίας που σχετίζεται µε το πρόβληµα που µελετάµε. Πιο συγκεκριµένα, αναφέρουµε τις τέσσερις ϐασικές προσεγγίσεις που έχουν προταθεί για την αντιµετώπιση του συγκεκριµένου προβλήµατος. Στο Κεφάλαιο 3 κάνουµε µία σύντοµη αναφορά στις ϕορητές συσκευές. Αρχικά, προσδιορίζουµε ποιες συσκευές ϑεωρούνται ϕορητές και τις ταξινοµούµε σε κατηγορίες.

20 4 Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή Στην συνέχεια, παραθέτουµε στοιχεία σχετικά µε την διείσδυση των ϕορητών συσκευών στην κοινωνία όπου δίνουµε ιδιαίτερη έµφαση στην πρόσβαση στο διαδίκτυο µέσω αυτών των συσκευών. Τέλος, περιγράφουµε συνοπτικά τις δικτυακές τεχνολογίες και τα πρωτόκολλα επικοινωνίας που παρέχουν την δυνατότητα πρόσβασης των ϕορητών συσκευών στο διαδίκτυο. Στο Κεφάλαιο 4 παρουσιάζουµε τις ϐασικές έννοιες και το απαραίτητο ϑεωρητικό υπόβαθρο, όπου ϐασίζεται η προτεινόµενη µεθοδολογία µας. Αρχικά, επισηµαίνουµε τον λόγο για τον ποιον είναι χρήσιµη η µοντελοποίηση εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού. Στην συνέχεια, παρουσιάζουµε µία γλώσσα µοντελοποίησης υψηλού αφαιρετικού επιπέδου, την WebML, και γίνεται µία λεπτοµερής ανάλυση των επιπέδων που την συγκροτούν. Για κάθε ένα επίπεδο της παρουσιάζονται και αναλύονται οι κεντρικές έννοιες του. Στο Κεφάλαιο 5 παρουσιάζουµε την έννοια του σχεδιαστικού προτύπου καθώς και την χρησιµότητά του. Στην συνέχεια, αναφέρουµε ορισµένα σχεδιαστικά πρότυπα που υιοθετεί εννοιολογική γλώσσα WebML. Τα πρότυπα αυτά διακρίνονται σε πρότυπα που χρησιµοποιούνται για την παρουσίαση περιεχοµένου των εφαρµογών και για την διαχείριση του περιεχοµένου τους. Στο Κεφάλαιο 6 παρουσιάζουµε την τεχνική επαναµοντελοποίησης εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού αποσκοπώντας στην αντιµετώπιση του προβλήµατος που αναφέρθηκε προηγουµένως. Αρχικά, περιγράφουµε ένα σύνολο µετασχηµατισµών στο επίπεδο υπερκειµένου µίας εφαρµογής που αποτελούν τον πυρήνα της τεχνικής και εισάγουµε ορισµένες νέες λειτουργίες οι οποίες συµβάλλουν στην δηµιουργία ενός ευέλικτου µοντέλου µίας εφαρµογής. Στην συνέχεια, προσδιορίζουµε τα ακριβή ϐήµατα της τεχνικής µας. Τέλος, παραθέτουµε ένα παράδειγµα χρήσης της τεχνικής σε ορισµένες ιστοσελίδες. Στο Κεφάλαιο 7 επισηµαίνουµε τα συµπεράσµατα της παρούσας διπλωµατικής εργασίας και παρουσιάζουµε πιθανές µελλοντικές επεκτάσεις της. Τέλος, στο Παράρτηµα Α παρατίθενται πληροφορίες σχετικά µε την υλοποίηση της προτεινόµενης τεχνικής και περιγράφεται λεπτοµερώς ο τρόπος λειτουργίας της διεπαφής χρήστη που αναπτύχθηκε στα πλαίσια της υλοποίησης αυτής.

21 Κεφάλαιο 2 Ανασκόπηση Σχετικών Τεχνικών Ηαυξανόµενη χρήση των ϕορητών συσκευών απαιτεί καινοτόµες λύσεις όσον αφορά την ποιοτική πρόσβαση και πλοήγηση σε Web εφαρµογές. Στην ϐιβλιογραφία έχουν προταθεί πάρα πολλές τεχνικές που αποσκοπούν στην αντιµετώπιση αυτού του προβλήµατος. Σ αυτό το κεφάλαιο παραθέτουµε µία συνοπτική ανασκόπηση των ϐασικών προσεγγίσεων, που έχουν προταθεί κατά καιρούς από την επιστηµονική κοινότητα και από εταιρίες, προσπαθώντας να αντιµετωπίσουν το πρόβληµα που µελετάµε στην παρούσα εργασία. 2.1 Κατηγοριοποίηση Τεχνικών Λαµβάνοντας υπόψιν ότι το πρόβληµα της αποτελεσµατικής και αποδοτικής αναπαράστασης του περιεχοµένου εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού, που είναι κατασκευασµένες αποκλειστικά για προσωπικούς υπολογιστές, σε ϕορητές συσκευές είναι πολύ ενδιαφέρον και έχει µεγάλο αντίκτυπο στην πλειοψηφία των χρηστών ϕορητών συσκευών, η επιστηµονική κοινότητα αλλά και διάφορες εµπορικές εταιρίες έχουν προτείνει πάρα πολλές τεχνικές µε σκοπό την αντιµετώπισή του. Σύµφωνα µε τον Bickmore et al [BGS99], οι τεχνικές αυτές µπορούν να οµαδοποιηθούν στις εξής κατηγορίες : Κατασκευή µίας νέας έκδοσης της εφαρµογής για κάθε µία ϕορητή συσκευή (devicespecific authoring), Κατασκευή µίας νέας έκδοσης της εφαρµογής για µία οµάδα ϕορητών συσκευών (mulitple-device authoring), Ανάπτυξη ειδικού λογισµικού στην πλευρά του χρήστη (client-side navigation), και Αυτόµατη προσαρµογή του περιεχοµένου της εφαρµογής χρησιµοποιώντας τα χαρακτηριστικά της ϕορητής συσκευής (automatic re-authoring). 5

22 6 Κεφάλαιο 2. Ανασκόπηση Σχετικών Τεχνικών Μία Εκδοση της Εφαρµογή για Κάθε Φορητή Συσκευή Σύµφωνα µε αυτή τη προσέγγιση, σχεδιάζεται και κατασκευάζεται µία ξεχωριστή έκδοση µίας εφαρµογής που απευθύνεται σε µία και µοναδική ϕορητή συσκευή. Κάθε έκδοση µίας εφαρµογής είναι προσανατολισµένη στα τεχνικά χαρακτηριστικά (π.χ. ϕυσικό µέγεθος οθόνης, ανάλυση οθόνης) µίας συγκεκριµένης ϕορητής συσκευής και αποσκοπεί στην παρουσίαση του περιεχοµένου της στον χρήστη µε αποδοτικό τρόπο. Στα πλαίσια αυτής της προσέγγισης, αναπτύχθηκαν ορισµένες markup γλώσσες όπως η HDML (Handheld Device Markup Language) και η WML (Wireless Markup Language). Το κύριο πλεονέκτηµα της προσέγγισης αυτής είναι ότι παρέχονται αποτελέσµατα υψηλής ποιότητας και ευχρηστίας στους χρήστες. Οµως, αν και αυτή η προσέγγιση είναι ϑεωρητικά απλή, στην πράξη υστερεί λόγω ενός πολύ σηµαντικού µειονεκτήµατος. Θα πρέπει να κατασκευαστούν από την αρχή πάρα πολλές εκδόσεις της ίδιας εφαρµογές ώστε να προσφέρουν στους κατόχους διαφορετικών ϕορητών συσκευών την ίδια ποιότητα. Αυτή η διαδικασία είναι τόσο χρονοβόρα και απαιτητική ώστε στην πραγµατικότητα δεν ακολουθείται (πλην ορισµένων εξαιρέσεων) Μία Εκδοση της Εφαρµογής για µία Οµάδα Φορητών Συσκευών Προσπαθώντας να περιοριστεί το µείζον µειονέκτηµα της προηγούµενης προσέγγισης προτάθηκε µία άλλη προσέγγιση, σύµφωνα µε την προτείνεται ο σχεδιασµός και η ανάπτυξη µίας ξεχωριστής έκδοσης που απευθύνεται σε ένα σύνολο ϕορητών συσκευών που έχουν κοινά χαρακτηριστικά, όπως π.χ. το ϕυσικό µέγεθος της οθόνης κάθε ϕορητής συσκευής. Αν και αυτή η προσέγγιση χρησιµοποιεί ορισµένες markup γλώσσες που αναφέρθηκαν και στην προηγούµενη προσέγγιση, εισάγει την ιδέα την διαφορετικής διάταξης του περιεχοµένου της ίδιας ιστοσελίδας µίας εφαρµογής. Ενα παράδειγµα που συµβαδίζει µε αυτή την προσέγγιση είναι η τεχνική StretchText [CS95]. Η ίδια έκδοση για µία οµάδα ϕορητών συσκευών µπορεί να µεταβάλλεται τροποποιώντας το CSS (Cascading Style Sheets) κάθε ιστοσελίδας ανάλογα µε την ϕορητή συσκευή που διαθέτει ο χρήστης. Η εφαρµογή κοινωνικής δικτύωσης Facebook 1 και οι ιστοσελίδες της Google 2 για ϕορητές συσκευές αποτελούν παραδείγµατα που ακολουθούν αυτή την προσέγγιση. Παρόλο που αυτή η προσέγγιση είναι περισσότερο ευέλικτη από την προηγούµενη, απαιτεί πολύ χρόνο και µεγάλη προσπάθεια από την οµάδα ανάπτυξης της εφαρµογής

23 2.1. Κατηγοριοποίηση Τεχνικών Χρήση Ειδικού Λογισµικού στην Πλευρά του Χρήστη Σύµφωνα µε αυτή την προσέγγιση, ειδικό λογισµικό χρησιµοποιείται στην πλευρά του χρήστη, δηλαδή στην ίδια την ϕορητή συσκευή, το οποίο ϐελτιώνει την παρουσίαση του περιεχοµένου µίας ιστοσελίδας. Στην πραγµατικότητα, αυτό το λογισµικό είναι ένας ϕυλλοµετρητής (browser) ο οποίος χρησιµοποιεί έναν αλγόριθµο που παρέχει στον χρήστη ευκολίες πλοήγησης στις ιστοσελίδες και παρουσίασης πληροφοριών [BLH04, BXWM04, BHR + 99, BGMPW00, WFHM02]. Για παράδειγµα, ο ϕυλλοµετρητής WebThumb [WFHM02] τροποποιεί το µέγεθος της σελίδα ώστε να προβάλλεται στην οθόνη της τρέχουσας συσκευής διατηρώντας την διάταξη της σελίδας κάθε εφαρµογής και παρέχοντας στον χρήστη εργαλεία αποδοτικής αλληλεπίδρασης µε τον χρήστη. Επίσης, σύµφωνα µε την τεχνική Collapse-to-Zoom [BXWM04] το µέγεθος της σελίδας διαµορφώνεται ώστε να ταυτίζεται µε το µέγεθος της οθόνης της ϕορητής συσκευής και ο χρήστης έχει την δυνατότητα εστίασης σε περιοχές όπως στήλες και το κύριο περιεχόµενο. Πιο πρόσφατα, πολλές εµπορικές εταιρίες έχουν σχεδιάσει και αναπτύξει ορισµένους ϕυλλοµετρητές οι οποίοι είναι συµβατοί µε συγκεκριµένες ϕορητές συσκευές. Για παράδειγµα, ο ϕυλλοµετρητής Opera mini 3 χρησιµοποιεί την Small Screen Rendering τεχνική η οποία τροποποιεί το µέγεθος µίας ιστοσελίδας ώστε να συµπίπτει µε το εύρος της οθόνης της συσκευής, και µεταβάλει την διάταξη της ώστε να µοιάζει σαν µία κάθετη στήλη υπό την προϋπόθεση ότι εύρος της οθόνης είναι το πολύ 128 pixel καταργώντας την οριζόντια πλοήγηση εντός του παραθύρου. Ο ϕυλλοµετρητής Safari 4 µεταβάλλει το µέγεθος της ιστοσελίδας ώστε να γεµίσει το παράθυρο της ϕορητής συσκευής του χρήστη και παρέχει στον χρήστη την δυνατότητα κλιµακωτής σµίκρυνσης ή µεγέθυνσης σε οποιοδήποτε σηµείο της σελίδας. Σε γενικές γραµµές, οι τεχνικές αυτές συνήθως υστερούν στην διαδικασία της πλοήγησης εντός των εφαρµογών επειδή ο χρήστης είναι αναγκασµένος πραγµατοποιεί αλληλεπιδράσεις εστίασης ή µεγέθυνσης ώστε να εντοπίσει την πληροφορία που τον ενδιαφέρει Αυτόµατη Προσαρµογή της Εφαρµογής Μία άλλη προσέγγιση περιλαµβάνει την ανάπτυξη λογισµικού που δέχεται ως είσοδο µία εφαρµογή Παγκοσµίου Ιστού, που έχει κατασκευαστεί αποκλειστικά για προσωπικούς υπολογιστές (desktops), και δεδοµένου των χαρακτηριστικών της ϕορητής συσκευής που διαθέτει ο χρήστης, προσαρµόζει αυτόµατα τις ιστοσελίδες της χρησιµοποιώντας συνήθως ορισµένους µετασχηµατισµούς έτσι ώστε να παρουσιάζεται το περιεχόµενό της στον χρήστη µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο Αυτή η διαδικασία µπορεί να εφαρµοστεί

24 8 Κεφάλαιο 2. Ανασκόπηση Σχετικών Τεχνικών στην ϕορητή συσκευή του χρήστη, στον εξυπηρετητή της εφαρµογής (Web server) ή σε έναν ενδιάµεσο εξυπηρετητή (proxy server) [BGS99, CFB + 07, LH05, PSS08, PZ10, XLH + 09]. Η προσέγγιση αυτή ϐασίζεται στην εξαγωγή κατάλληλης πληροφορίας των ιστοσελίδων και στην τροποποίηση της διάταξης τους µε σκοπό την αποτελεσµατική προβολή του περιεχοµένου τους σε ϕορητές συσκευές. Πολλοί ερευνητές έχουν προτείνει λύσεις που ϐασίζονται στην ανάλυση του HTML DOM (Document Object Model) δέντρο ή στην ανάλυση των HTML ετικετών µίας ιστοσελίδας αποσκοπώντας στην ανίχνευση σχετικού περιεχοµένου [BGS99, CFB + 07, CMZ03, CXMZ05, HKS03, LH05, PSS08, PZ10, XLH + 09, YL04]. Οι Chen et al [CXMZ05] πρότειναν έναν αλγόριθµο ο οποίος διαχωρίζει µία ιστοσελίδα σε τµήµατα περιεχοµένου εξετάζοντας το DOM δέντρο της µε σκοπό την µείωση της πλοήγησης εντός του παραθύρου της συσκευής. Σύµφωνα µε [XLH + 09], µία ιστοσελίδα που δεν χωράει στην οθόνη της συσκευής τότε αυτή µετατρέπεται σε ένα σύνολο ιστοσελίδων οι οποίες χωρούν σ αυτή. Ετσι, δηµιουργείται µία ιεραρχία σελίδων που καλείται SP-δένδρο. Η κύρια πληροφορία της πρωτότυπης ιστοσελίδας διατηρείται ενώ ελαττώνεται η διαδικασία πλοήγησης εντός του παραθύρου της ϕορητής συσκευής. Μία άλλη λύση είναι η εφαρµογή αλγορίθµων εξαγωγής περίληψης σε ιστοσελίδες µε σκοπό την ανάκτηση σηµασιολογικού περιεχοµένου. Οι Buyukkokten et al [BKGM + 02] εισήγαγαν αλγόριθµους για εξαγωγή περίληψης τµηµάτων της ιστοσελίδας και των HTML ϕορµών εισαγωγής δεδοµένων. Κάθε ιστοσελίδα διαχωριζόταν σε τµήµατα κειµένου, τα οποία ανακεφαλαιώνονταν, αποκρύβονταν ή προβάλλονταν πλήρως. Επιπλέον, έχουν προταθεί ορισµένες λύσεις οι οποίες χρησιµοποιούν αλγορίθµους που τροποποιούν την διάταξη κάθε πρωτότυπης ιστοσελίδας [Mac03, RPKV06]. Για παράδειγµα, η τεχνική Minimap [RPKV06] προσαρµόζει το CSS της ιστοσελίδας τροποποιώντας το µέγεθος της γραµµατοσειράς του κειµένου και περιορίζοντας το εύρος των παραγράφων. Ωστόσο, τέτοιες λύσεις συνήθως υστερούν στην διαδικασία πλοήγησης. Τέλος, στην ϐιβλιογραφία έχουν προταθεί τεχνικές οι οποίες ενσωµατώνουν διάφορους αλγορίθµους. Τέτοιες τεχνικές καλούνται ως υβριδικές. Οι Ahmadi et al [AK08] πρότειναν µία τεχνική που προσαρµόζει αυτόµατα το περιεχόµενο µίας εφαρµογής που έχει κατασκευαστεί για προσωπικούς υπολογιστές ώστε να αναπαριστάται σε ϕορητές συσκευές εντοπίζοντας τµήµατα διαφορετικής πληροφορίας. Αυτή η τεχνική αναλύει και την δοµή του DOM και την διάταξη µίας ιστοσελίδας αποσκοπώντας στην διαίρεση της σε νέες ιστοσελίδες.

25 Κεφάλαιο 3 Φορητές Συσκευές Στο κεφάλαιο αυτό κάνουµε µία συνοπτική αναφορά στις ϕορητές συσκευές, οι οποίες τα τελευταία χρόνια διεισδύουν συνεχώς στη Ϲωή µας µε ταχύ ϱυθµό. Προσδιορίζουµε ποιες συσκευές ϑεωρούνται ϕορητές και ποιες είναι κατηγορίες στις οποίες ταξινοµούνται. Στην συνέχεια, αναφερόµαστε στην εξάπλωση των ϕορητών συσκευών και στα συστήµατα που συνέβαλαν σ αυτό. Τέλος, δίνουµε ιδιαίτερη έµφαση στην δυνατότητα πρόσβασης στο διαδίκτυο µέσω των ϕορητών συσκευών προσδιορίζοντας τις σηµαντικότερες τεχνολογίες και πρωτόκολλα επικοινωνίας που χρησιµοποιούνται. 3.1 Εισαγωγή Μία ϕορητή συσκευή (mobile device ή handheld device) είναι µία µικρή υπολογιστική συσκευή χειρός που διαθέτει οθόνη µικρού µεγέθους και περιορισµένης ανάλυσης. Οι ϕορητές συσκευές διαθέτουν είτε οθόνη αφής είτε ένα µικρό πληκτρολόγιο ώστε να µπορεί ο χρήστης να αλληλεπιδράσει µαζί της. Βέβαια, αυτή την περίοδο παρατηρείται µία τάση χρήσης οθονών αφής. Αρχικά, οι ϕορητές συσκευές χρησιµοποιούνταν κυρίως αποκλειστικά για την επικοινωνία µεταξύ των χρηστών. Οσο εξελίσσεται η τεχνολογία τους χρησιµοποιούνται παρέχουν µια µεγάλη γκάµα δυνατοτήτων στους χρήστες. Κάθε χρήστης µπορεί να τρέξει εφαρµογές σε µία ϕορητή συσκευή δεδοµένου ότι διαθέτει κάποιο λειτουργικό σύστηµα. Επίσης, η πλειοψηφία τους παρέχει δυνατότητα πρόσβασης και πλοήγησης στο διαδίκτυο µέσω κάποιων δικτυακών τεχνολογιών και πρωτοκόλλων επικοινωνίας. Επιπλέον, συνήθως παρέχουν δυνατότητες λήψης ϕωτογραφιών και αναπαραγωγής µουσικής στον χρήστη. Σίγουρα, οι συσκευές αυτές προσφέρουν κι άλλες υπηρεσίες προς τους χρήστες αλλά η αναφορά τους ξεφεύγει από τα πλαίσια αυτής της διπλωµατικής εργασίας. Τα τελευταία χρόνια, οι κατασκευάστριες εταιρίες δηµιουργούν πολλές ϕορητές συσκευές που έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά µε ταχύ ϱυθµό. Ωστόσο, οι συσκευές 9

26 10 Κεφάλαιο 3. Φορητές Συσκευές (α ) iphone 4s (ϐ ) Blackberry (γ ) ipad Σχήµα 3.1: Αντιπροσωπευτικά δείγµατα ϕορητών συσκευών. αυτές µπορούν να ταξινοµηθούν στις εξής ϐασικές κατηγορίες : Κινητά τηλέφωνα Smartphones PDAs (Personal digital assistants) Tablets Η κύρια διαφορά µεταξύ των smartphones και των PDAs σχετίζεται µε την δυνατότητα επικοινωνίας µε άλλους χρήστες. Τα smartphones ουσιαστικά είναι κινητά τηλέφωνα που επιτρέπουν την τηλεφωνική κλήση και την ανταλλαγή SMS ενώ ταυτόχρονα παρέχουν δυνατότητες όπως η πλοήγηση στο διαδίκτυο, η δηµιουργία εγγράφων, η αναπαραγωγή µουσικής και ϐίντεο κ.α. Τα PDAs διαθέτουν πολλές δυνατότητες παρόµοιες µε τις αντίστοιχες των smartphones αλλά δεν παρέχουν υπηρεσίες πραγµατοποίησης κλήσης. Τα tablets pc προσφέρουν στον χρήστη πληθώρα δυνατοτήτων δίχως όµως να προσφέρουν υπηρεσίες κλήσης. Συνήθως, διαθέτουν οθόνες µεγαλύτερου µεγέθους από τα smartphones και τα PDAs. Στο σχήµα 3.1 παρουσιάζουµε µία χαρακτηριστική συσκευή για κάθε τύπο ϕορητών συσκευών. Τα netbooks και οι laptops δεν ϑεωρούνται ϕορητές συσκευές, επειδή ουσιαστικά δεν είναι συσκευές χειρός. Ωστόσο, παρόλο που οι ϕορητές συσκευές παρέχουν πολλές δυνατότητες στους χρήστες και κάνουν εύκολη την επικοινωνία και την ανταλλαγή πληροφοριών, έχουν ορισµένους περιορισµούς σε σύγκριση µε τους επιτραπέζιους υπολογιστές. Πιο συγκεκριµένα οι ϕορητές συσκευές διαθέτουν µικρή µνήµη και χαρακτηρίζονται από χαµηλή υπολογιστική ισχύ. Επίσης, διαθέτουν πολύ µικρά πληκτρολόγια και µέσα εισαγωγής δεδοµένων σε σχέση µε τους προσωπικούς µας υπολογιστές. Ενας ακόµα πολύ σηµαντικός περιορισµός σχετίζεται µε το γεγονός ότι η πλειοψηφία των ϕορητών συσκευών διαθέτουν οθόνες µικρού

27 3.2. Εξάπλωση- ιείσδυση Φορητών Συσκευών 11 Τύπος ϕορητής συσκευής Εύρος µεγέθους οθόνης (ίντσες) Smartphones PDAs Tablets 7 14 Πίνακας 3.1: Εύρος µεγέθους οθόνης ανά τύπο ϕορητών συσκευών. µεγέθους και περιορισµένης ανάλυσης. Στον πίνακα 3.1 παρουσιάζουµε την διακύµανση του µεγέθους οθόνης των κυριότερων τύπων ϕορητών συσκευών. 3.2 Εξάπλωση- ιείσδυση Φορητών Συσκευών Η τεχνολογία της κινητής τηλεφωνίας και των ϕορητών συσκευών αναπτύσσεται µε ϕοβερούς ϱυθµούς. Αυτή την περίοδο υπάρχουν ήδη ϕορητές συσκευές που χρησι- µοποιούν συστήµατα ασύρµατης τηλεφωνίας τέταρτης γενιάς 4G ενώ γίνονται µελέτες σε ερευνητικό ακόµα επίπεδο για να οδηγηθούµε σε συστήµατα πέµπτης γενιάς (5G) (σχήµα 3.2 ). Τα συστήµατα πρώτης γενιάς (1G) εγκαταστάθηκαν για πρώτη ϕορά το 1982 στις ΗΠΑ και τα οποία χρησιµοποιούσαν αναλογικά πρότυπα. Υιοθετήθηκε το Προηγµένο σύστηµα κινητής τηλεφωνίας (AMPS). εδοµένου ότι η γεωγραφική περιοχή υποδιαιρείται σε κυψέλες, αυτό το πρότυπο δίνει στα κυψελωτά συστήµατα πολύ µεγαλύτερη χωρητικότητα ϐασιζόµενο στην χρήση σχετικά µικρών κυψέλων και στην επαναχρησιµοποίηση των συχνοτήτων µετάδοσης σε κοντινές κυψέλες. Το 1991 οδηγηθήκαµε στα συστήµατα κινητής τηλεφωνίας δεύτερης γενιάς (2G) που χρησιµοποιούν ψηφιακά πρότυπα. Αυτή η γενιά εισάγει υπηρεσίες δεδοµένων στις ϕορητές συσκευές, όπως το sms. Χρησι- µοποιήθηκαν τέσσερα συστήµατα, το D-AMPS που αποτελεί µία νεότερη έκδοση του AMPS το οποίο είναι πλήρως ψηφιακό, το GSM, το CDMA και το PDC. Η τρίτη γενιά κινητής τηλεφωνίας (3G) απαρτίζεται από πρότυπα προσανατολισµένα για ϕορητές συσκευές, που εκπληρώνουν τις προδιαγραφές του IMT Χρησιµοποιούνται κυρίως τα συστήµατα UMTS και CDMA2000. Αυτή η γενιά οδήγησε στην ανάπτυξη των smartphones, συνδυάζοντας δυνατότητες των PDAs και των κινητών τηλεφώνων. Συνεπώς, οι ϕορητές συσκευές παρέχουν δυνατότητες ασύρµατης επικοινωνίας, πρόσβασης στον Παγκόσµιο Ιστό και διαχείριση πολυµέσων. Επίσης, έχουν προταθεί συστήµατα τέταρτης γενιάς (4G) που διαδέχονται τα πρότυπα του 3G. Τα κυριότερα χαρακτηριστικά των 4G συστηµάτων είναι το υψηλό εύρος Ϲώνης, η καθολική συνδεσιµότητα και η υψηλή ποιότητα υπηρεσιών για τα πολυµέσα. Υπάρχουν δύο πρότυπα, το Mobile WiMAX πρότυπο και το LTE (Long term evolution) πρότυπο. Αν και έχουν κατασκευαστεί smartphones που χρησιµοποιούν

28 12 Κεφάλαιο 3. Φορητές Συσκευές Σχήµα 3.2: Εξέλιξη συστηµάτων κινητής τηλεφωνίας. Σχήµα 3.3: Σύγκριση πωλήσεων µεταξύ των smartphones, των tablets και των επιτραπέζιων υπολογιστών. αυτά τα πρότυπα, στην Ευρώπη δεν είναι ακόµα διαθέσιµα. Η εξέλιξη των παραπάνω συστηµάτων οδηγεί τους ανθρώπους στην απόκτηση ϕορητών συσκευών µε ϕρενήρη ϱυθµό. Ενώ αρχικά οι ϕορητές συσκευές διέθεταν µόνο υπηρεσίες αναλογικές ϕωνής, πλέον διαθέτουν υπηρεσίες µετάδοσης ϕωνής υψηλής ποιότητας, ανταλλαγής µηνυµάτων, αλληλεπίδρασης µε πολυµέσα, πρόσβασης στο διαδίκτυο και στις περισσότερες περιπτώσεις είναι αναγκαία η εγκατάσταση κάποιου λειτουργικού συστήµατος. Το σχήµα 3.3 δείχνει το διάγραµµα πωλήσεων των smartphones, των tablets και των επιτραπέζιων υπολογιστών. Απόρροια της εξάπλωσης των ϕορητών συσκευών είναι η αύξηση της πρόσβασης στο

29 3.3. Συστήµατα Πρόσβασης στο ιαδίκτυο 13 διαδίκτυο µέσω ϕορητών συσκευών. Σύµφωνα µε εκτιµήσεις αναλυτών, το πλήθος των χρηστών που συνδέονται στο διαδίκτυο µέσω κάποιας ϕορητές συσκευής αναµένεται να ξεπεράσει τον αριθµό των χρηστών που χρησιµοποιούν τους προσωπικούς τους επιτραπέζιους υπολογιστές (ϐλέπε σχήµα 1.1). Το γεγονός αυτό δείχνει πόσο ενδιαφέρον αλλά και πρακτικό είναι το πρόβληµα που µελετάµε στην συγκεκριµένη εργασία, και ταυτόχρονα τονίζει την αναγκαιότητα µίας καθολικής λύσης. 3.3 Συστήµατα Πρόσβασης στο ιαδίκτυο Οι ϕορητές συσκευές παρέχουν στον χρήστη την δυνατότητα πρόσβασης στο διαδίκτυο, γεγονός στο οποίο συνέβαλε η εξέλιξη των δικτυακών τεχνολογιών και η ανάπτυξη ορισµένων πρωτοκόλλων. Στις ενότητες που ακολουθούν κάνουµε µία σύντοµη περιγραφή των σηµαντικότερων συστηµάτων προσωπικής περιοχής (WPAN), τοπικής εµβέλειας (WLAN) και ευρείας περιοχής (WAN) Wi-Fi Η πλειοψηφία των ϕορητών συσκευών έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο χρησιµοποιώντας την Wi-Fi τεχνολογία όταν ϐρίσκεται σε ακτίνα κάλυψης ασύρµατου δικτύου ήδη συνδεδεµένου στο διαδίκτυο, το οποίο ονοµάζεται σηµείο πρόσβασης (Access Point). Μία περιοχή που καλύπτεται από ένα ή περισσότερα σηµεία πρόσβασης συνδεδεµένα µεταξύ τους λέγεται hotspot. Το Wi-Fi ουσιαστικά είναι ένα ασύρµατο δίκτυο τοπικής περιοχής που ϐασίζεται στην οικογένεια των προτύπων. Το πρότυπο υποστηρίζει δύο τρόπους λειτουργίας : α) οµότιµα, όπου δεν υπάρχει κάποιος κεντρικός σταθµός ϐάσης-σηµείο πρόσβασης, οι κόµβοι είναι ισότιµοι και η πρόσβαση στο κοινό µέσο ϱυθµίζεται από κάποιο κατανεµηµένο πρωτόκολλο όπως το CSMA, και ϐ) µε σηµείο πρόσβασης, έναν κεντρικό κόµβο του τοπικού δικτύου δηλαδή ο οποίος αναλαµβάνει τον έλεγχο πρόσβασης στο κοινό µέσο και δρα ως αµφίδροµος επαναλήπτης. Τα WLAN µε σηµείο πρόσβασης ονοµάζονται δίκτυα υποδοµής. Ολα τα πρωτόκολλα της οικογένειας x έχουν κοινό υποεπίπεδο MAC αλλά διαφέρουν στο ϕυσικό µέσο. Η ϐασική λειτουργία του MAC του είναι η κατανεµηµένη λειτουργία συντονισµού (DCF), η οποία ϐασίζεται στο πρωτόκολλο CSMA µε αποφυγή συγκρούσεων (CSMA/CA), ενώ στα δοµηµένα WLAN πάνω από την DCF τρέχει επιπλέον η σηµειακή λειτουργία συντονισµού ή PCF η οποία προσφέρει στα τερµατικά όταν χρειάζεται πρόσβαση στο κοινό µέσο δίχως ανταγωνισµό και συγκρούσεις. Το υποεπίπεδο LLC αναλαµβάνει τον έλεγχο ϱοής, τον έλεγχο σφαλµάτων και τη διασύνδεση προς το επίπεδο δικτύου. Ο ϱυθµός µετάδοσης δεδοµένων στο εξαρτάται από την απόσταση µεταξύ των

30 14 Κεφάλαιο 3. Φορητές Συσκευές κόµβων. Οσο πιο µακριά ϐρίσκεται η ασύρµατη συσκευή από το σηµείο πρόσβασης, τόσο χαµηλότερη είναι η ταχύτητα Bluetooth Το Bluetooth είναι ένα πρότυπο για ασύρµατα δίκτυα προσωπικής περιοχής (WPAN). Η ϐασική µονάδα του συστήµατος είναι ένα µικροσκοπικό δίκτυο (piconet) το οποίο αποτελείται από έναν κόµβο κυρίου και έως επτά ενεργούς κόµβους υπηρέτη σε εµβέλεια δέκα µέτρων. Πρόκειται για ένα πρωτόκολλο το οποίο παρέχει ασύρµατη επικοινωνία ανάµεσα σε PDAs, κινητά τηλέφωνα, ϕορητούς υπολογιστές, προσωπικούς υπολογιστές και άλλες συσκευές. Εχουν χρησιµοποιηθεί αρκετές εκδόσεις του Bluetooth ενώ σήµερα χρησιµοποιείται η έκδοση 4.0. Σε αντίθεση µε τα περισσότερα πρωτόκολλα δικτύου, οι προδιαγραφές κάθε έκδοσης του Bluetooth προσδιορίζουν συγκεκριµένες εφαρµογές που υποστηρίζονται και παρέχουν διαφορετικές στοίβες πρωτοκόλλων. Το σύνολο αυτών των εφαρµογών καλούνται προφίλ. Το πρότυπο του Bluetooth περιέχει πολλά πρωτόκολλα που οµαδοποιούνται σε επίπεδα. Το χαµηλότερο επίπεδο είναι το ϕυσικό επίπεδο των ϱαδιοκυµάτων το οποίο ασχολείται µε την µετάδοση ϱαδιοκυµάτων και τη διαµόρφωση. Το επόµενο επίπεδο είναι το επίπεδο της ϐασικής Ϲώνης που καθορίζει πως ϑα ελέγχει ο κύριος κόµβος τις χρονικές υποδοχές και µε ποιο τρόπο αυτές ϑα οµαδοποιούνται σε πλαίσια. Στην συνέχεια, υπάρχει ένα επίπεδο που αποτελείται από τον διαχειριστή συνδέσµου ο οποίος χειρίζεται την εγκαθίδρυση λογικών καναλιών ανάµεσα στις συσκευές, και το πρωτόκολλο προσαρµογής ελέγχου λογικού συνδέσµου (L2CAP) που αποκρύπτει τις λεπτοµέρειες µετάδοσης από τα ανώτερα επίπεδα. Επίσης, στο ίδιο επίπεδο υπάρχουν τα πρωτόκολλα ήχου και ελέγχου. Το παραπάνω επίπεδο αποτελεί το επίπεδο ενδιάµεσου λογισµικού που παρέχει µία οµάδα πρωτοκόλλων. Το πρωτόκολλο LLC χρησιµοποιείται για σκοπούς συµβατότητας µε άλλα δίκτυα. Το πρωτόκολλο RFComm εξοµοιώνει την τυπική σειριακή ϑύρα που υπάρχει στις περισσότερες συσκευές ενώ το πρωτόκολλο τηλεφωνίας σχετίζεται µε τα προφίλ που είναι προσανατολισµένα στην οµιλία. Το πρωτόκολλο ανακάλυψης υπηρεσιών χρησιµοποιείται για τον εντοπισµό υπηρεσιών µέσα στο δίκτυο. Τέλος, το υψηλότερο επίπεδο είναι αυτό στο οποίο υπάρχουν οι εφαρµογές και τα προφίλ. Κάθε εφαρµογή έχει το δικό της αποκλειστικό υποσύνολο πρωτοκόλλων Πρωτόκολλο Ασύρµατων Εφαρµογών Το πρωτόκολλο ασύρµατων εφαρµογών ή αλλιώς WAP (Wireless Application Protocol) αποτελεί ένα διεθνές πρότυπο που παρέχει στους χρήστες δυνατότητα προσπέλασης πληροφοριών και πρόσβασης στον Παγκόσµιο Ιστό µέσω ασύρµατης σύνδεσης. Η ϐασική ιδέα είναι η εκµετάλλευση και χρησιµοποίηση της υπάρχουσας ψηφιακής ασύρµατης

31 3.3. Συστήµατα Πρόσβασης στο ιαδίκτυο 15 υποδοµής. Το WAP ουσιαστικά είναι µία στοίβα πρωτοκόλλων για πρόσβαση στον Παγκόσ- µιο Ιστό, ϐελτιστοποιηµένη για συνδέσεις χαµηλού εύρους Ϲώνης που χρησιµοποιούν οι ασύρµατες-ϕορητές συσκευές χαµηλής υπολογιστικής ισχύς, περιορισµένης µνήµης και µικρής οθόνης. Τα επίπεδα είναι τα εξής : Περιβάλλον ασύρµατων εφαρµογών (WAE). Χρησιµοποιείται ένας µικροφυλλοµετρητής. Πρωτόκολλο ασύρµατων συνδιαλέξεων (WSP). Σ αυτό το επίπεδο χρησιµοποιείται µία παραλλαγή του HTTP πρωτοκόλλου. Πρωτόκολλο ασύρµατων συναλλαγών (WTP). Αυτό το επίπεδο διαχειρίζεται τις αιτήσεις των χρηστών και τις απαντήσεις. Αντικαθιστά το TCP πρωτόκολλο το οποίο δεν χρησιµοποιείται λόγω χαµηλής απόδοσης. Ασφάλεια ασύρµατου επιπέδου µεταφοράς (WTLS). Παρέχει µηχανισµούς ασφάλειας ϐασιζόµενους σε κρυπτογράφηση κλειδιών. Πρωτόκολλο ασύρµατων αυτοδύναµων πακέτων (WDP). Στην πραγµατικότητα είναι το UDP. Επίπεδο διακοµιστή. εδοµένου ότι αποτελεί το χαµηλότερο επίπεδο του προτύπου, υποστηρίζει όλα τα υπάρχοντα συστήµατα κινητής τηλεφωνίας συµπεριλαµβάνοντας τα GSM, D-AMPS και CDMA. Χρησιµοποιήθηκαν δύο εκδόσεις του WAP, το WAP 1.0 και το WAP 2.0. Το WAP 1.0 ουσιαστικά ήταν σύστηµα µεταγωγής κυκλωµάτων µε πολύ µεγάλη χρέωση ανά χρονική στιγµή. Ο χρήστης έκανε ένα αίτηµα και στην περίπτωση που δεν υπήρχε η σελίδα αποθηκευµένη στην κρυφή µνήµη, την προσκόµιζε µέσω του ενσύρµατου διαδικτύου. Επίσης, χρησιµοποιούσε µία γλώσσα σήµανσης διαφορετική από την HTML, την WML (Wireless Markup Language) που ϐασιζόταν στην XML. Ωστόσο, µία συσκευή που χρησιµοποιούσε το WAP 1.0 µπορούσε να προσπελάσει σελίδες που είχαν µετατραπεί σε WML, γεγονός το οποίο περιόριζε την χρησιµότητα του WAP 1.0, και κατ επέκταση οδήγησε στην δεύτερη έκδοση. Στο WAP 2.0 πραγµατοποιήθηκαν αρκετές αλλαγές σε σχέση µε το WAP 1.0, µε τις δύο κυριότερες να αφορούν την στοίβα πρωτοκόλλων και την γλώσσα σήµανσης. Το WAP 2.0 εξακολουθεί να υποστηρίζει το σύνολο των πρωτοκόλλων που αναφέραµε προηγουµένως αλλά υποστηρίζει πλέον και τα πρωτόκολλα TCP και HTTP. Επίσης, το WAP 2.0 χρησιµοποιεί ως γλώσσα σήµανσης την XHTML η οποία προορίζεται για τις ϕορητές συσκευές. Η XHTML (Extended HyperTet Markup Language) είναι µία ευέλικτη γλώσσα σήµανσης που ϐασίζεται στην XML επεκτείνοντας την HTML.

32 16 Κεφάλαιο 3. Φορητές Συσκευές Σύστηµα i-mode Το i-mode είναι ένα σύστηµα πρόσβασης στο διαδίκτυο µε υψηλή χρησιµότητα στην Ιαπωνία. Το σύστηµα i-mode αποτελείται από τρία συστατικά : ένα νέο σύστηµα µετάδοσης, µία τηλεφωνική συσκευή και µία νέα γλώσσα σχεδίασης ιστοσελίδων. Το σύστηµα µετάδοσης αποτελείται από δύο χωριστά δίκτυα, το υπάρχον δίκτυο µεταγωγής κυκλωµάτων της κινητής τηλεφωνίας παρόµοιο µε το D-AMPS και ένα νέο δίκτυο µεταγωγής πακέτων που κατασκευάστηκε αποκλειστικά για το i-mode. Το δίκτυο δεδοµένων ϐασίζεται στο CDMA. Οι τηλεφωνικές συσκευές χρησιµοποιούν το LTP (Lightweight Transport Protocol) πάνω από µία ασύρµατη σύνδεση προς µία πύλη δικτύου µετατροπής πρωτοκόλλων. Οι τηλεφωνικές συσκευές µοιάζουν µε κινητά τηλέφωνα που διαθέτουν µία µικρή οθόνη. Οταν ενεργοποιείται µία συσκευή i-mode παρουσιάζει στον χρήστη µία λίστα µε κατηγορίες των επίσηµα εγκεκριµένων υπηρεσιών. Το λογισµικό του i-mode αποτελείται από πέντε επίπεδα. Το χαµηλότερο επίπεδο αποτελείται από ένα απλό λειτουργικό σύστηµα πραγµατικού χρόνου για τον έλεγχο του υλικού. Στην συνέχεια, υπάρχει µία υποµονάδα για την επικοινωνία µέσω δικτύου που ϐασίζεται στο LTP πρωτόκολλο. Πάνω απ αυτό υπάρχει ένα απλός διαχειριστής παραθύρων υπεύθυνος για το κείµενο και απλά γραφικά. Το τέταρτο επίπεδο περιέχει τον ϕυλλοµετρητή. Το σύστηµα αυτό χρησιµοποιεί την γλώσσα σήµανσης chtml που ϐασίζεται στην HTML 1.0. Επίσης, αυτό το επίπεδο χρησιµοποιεί ϐοηθητικές εφαρµογές και υποµονονάδες όπως κάνουν και οι ϕυλλοµετρητές στους επιτραπέζιους υπολογιστές. Στο υψηλότερο επίπεδο υπάρχει µία υποµονάδα αλληλεπίδρασης µε τον χρήστη. Πλέον το σύστηµα αυτό χρησιµοποιείται παγκοσµίως ενώ έχει δηµιουργηθεί και έκδοση για τα smartphones.

33 Κεφάλαιο 4 Εισαγωγή στην WebML Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζουµε το ϑεωρητικό υπόβαθρο και τις ϐασικές έννοιες που χρησιµοποιούνται στην παρούσα εργασία. Αρχικά, παρουσιάζουµε µία γλώσσα µοντελοποίησης εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού, την WebML, και αναφερόµαστε στην χρησιµότητά της. Εν συνεχεία, αναφέρουµε τα επίπεδα που απαρτίζουν την WebML και παρέχουµε λεπτοµερώς πληροφορίες γι αυτά. Επίσης, παρατίθενται ορισµένα παραδείγµατα που αποσκοπούν στην καλύτερη κατανόηση της WebML και των συνιστωσών της. 4.1 Εισαγωγή Τα τελευταία χρόνια ϐιώνουµε µία αλµατώδη ανάπτυξη του Παγκόσµιου Ιστού ο οποίος οδηγεί στην ανάπτυξη πολύπλοκων εφαρµογών. Πολλές εφαρµογές, που αρχικά αποτελούνταν από µία µικρή οµάδα σελίδων, εξελίχθηκαν σε µεγάλες εφαρµογές Παγκοσµίου Ιστού οι οποίες στο πέρασµα του χρόνου έγιναν δύσχρηστες. Ενα άλλο πρόβληµα που χαρακτηρίζει αυτές τις εφαρµογές είναι το πρόβληµα της συντήρησης. Αν αλλάξει το περιεχόµενο µίας σελίδας σε µία εφαρµογή είναι πολύ δύσκολο να γίνουν οι κατάλληλες αλλαγές σε κάποια άλλα σηµεία της. Μία λύση είναι ο επανασχεδιασµός της εφαρµογής από την αρχή συµπεριλαµβάνοντας τις νέες αλλαγές. Το πρόβληµα είναι κυρίως αισθητό για τις µεγάλες εφαρµογές, που διαχειρίζονται τεράστιο όγκο δεδοµένων και οι πληροφορίες τους αλλάζουν µε ταχύ ϱυθµό. Τα προβλήµατα αυτά οδήγησαν στην ανάγκη εύρεσης µεθόδων για την υποστήριξη των ϕάσεων σχεδίασης, ανάπτυξης και συντήρησης µίας εφαρµογής Παγκοσµίου Ιστού. Ετσι, τα τελευταία χρόνια η επιστηµονική κοινότητα έχει προτείνει αρκετές τεχνικές µοντελοποίησης εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού που προσφέρουν ένα υψηλό ϐαθµό αφαίρεσης στις ϕάσεις σχεδιασµού και ανάπτυξης µίας εφαρµογής. Σε αυτό το κεφάλαιο, αναλύουµε λεπτοµερώς την WebML, µία γλώσσα µοντελοποίησης στην οποία 17

34 18 Κεφάλαιο 4. Εισαγωγή στην WebML ϑα ϐασιστούµε για να αναδείξουµε τις ιδέες µας. Η WebML [CFB + 02] είναι µία εννοιολογική γλώσσα που αποσκοπεί στον σχεδιασµό πολύπλοκων εφαρµογών Παγκοσµίου Ιστού εκτενών δεδοµένων. Παρέχει γραφικές προδιαγραφές, ενσωµατωµένες σε µία ολοκληρωµένη σχεδιαστική διαδικασία η οποία µπορεί να υποστηριχθεί από γραφικά εργαλεία σχεδίασης (WebRatio 1 ). Οι ϐασικοί στόχοι της είναι η έκφραση της δοµής µίας Web εφαρµογής µε υψηλού επιπέδου περιγραφή, η παροχή πολλαπλών και διαφορετικών όψεων της ίδιας πληροφορίας, ο διαχωρισµός του περιεχοµένου της πληροφορίας από την σύνθεση του σε σελίδες, από την πλοήγηση και την παρουσίαση, η αποθήκευση της πληροφορίας που συλλέχθηκε κατά την ϕάση σχεδιασµού, η µοντελοποίηση των χρηστών και οµάδων καθώς επίσης και, η ενεργοποίηση λειτουργιών διαχείρισης δεδοµένων είτε για την ενηµέρωση του περιεχοµένου µίας ιστοσελίδας είτε για αλληλεπίδραση µε άλλες εξωτερικές υπηρεσίες. Η WebML υποστηρίζει µία διαισθητική σχηµατική απεικόνιση κάθε εφαρµογής, η οποία µπορεί να οδηγήσει στην µοντελοποίηση του περιεχοµένου της, και απεικόνιση ϐασισµένη σε XML µορφή, που µπορεί να τροφοδοτηθεί σε ειδικό λογισµικό πραγ- µατοποιώντας αυτόµατα την υλοποίηση της εφαρµογής. Τα χαρακτηριστικά της WebML είναι ανεξάρτητα από τις γλώσσες στην πλευρά του πελάτη καθώς επίσης και από την πλατφόρµα στην πλευρά του εξυπηρετητή. Η γλώσσα αυτή αποτελείται από τέσσερα επίπεδα [CFB + 02, CDMF07]: Επίπεδο δοµής (structural level) Επίπεδο υπερκειµένου (hypertext level) Επίπεδο εξατοµίκευσης (personalization level) Επίπεδο παρουσίασης (presentation level) Ωστόσο, ορισµένα από τα προαναφερθέντα επίπεδα συγκροτούνται από απλούστερα υπόεπίπεδα. Στις επόµενες ενότητες παρατίθενται λεπτοµερώς πληροφορίες για κάθε ένα απ αυτά. 4.2 Επίπεδο οµής Ο στόχος αυτού του επιπέδου είναι ο προσδιορισµός των δεδοµένων που χρησιµοποιούνται από την εφαρµογή. Η WebML εκµεταλλεύεται ένα δηµοφιλές υψηλού επιπέδου εννοιολογικό µοντέλο δεδοµένων, το µοντέλο Οντοτήτων-Συσχετίσεων (E-R [Che76]). Η ϐασική συνιστώσα αυτού του µοντέλου είναι η οντότητα. ιαισθητικά, µία οντότητα απεικονίζει µία περιγραφή κοινών χαρακτηριστικών ενός συνόλου στιγµιότυπων του πραγµατικού κόσµου. Κάθε οντότητα περιέχει δοµηµένα τα δεδοµένα κάθε εφαρµογής, 1

Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας

Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας Θέµα: Πρότυπη Εφαρµογή ιαλειτουργικότητας για Φορητές Συσκευές Όνοµα: Κωνσταντίνος Χρηστίδης Επιβλέπων: Ιωάννης Βασιλείου Συν-επιβλέπων: Σπύρος Αθανασίου 1. Αντικείµενο Αντικείµενο

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής (μόνο μία ερώτηση είναι σωστή):

Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής (μόνο μία ερώτηση είναι σωστή): Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής (μόνο μία ερώτηση είναι σωστή): 1. Ο Παγκόσμιος Ιστός (world wide web): a. Ταυτίζεται με το Internet b. Είναι υπηρεσία διαχείρισης και πρόσβασης σε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΣΧΕ ΙΑΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ web εφαρµογής - ηλεκτρονικού κατατήµατος για έξυπνα κινητά

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΣΧΕ ΙΑΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ web εφαρµογής - ηλεκτρονικού κατατήµατος για έξυπνα κινητά ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΣΧΕ ΙΑΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ web εφαρµογής - ηλεκτρονικού κατατήµατος για έξυπνα κινητά Για την STUDIO KOSTA BODA ILLUM Χανίων Πέµπτη, 9 Φεβρουαρίου 2012 Για την εταιρεία ACTS : Παπαγεωργίου

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional. Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19

Περιεχόµενα. Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional. Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19 Περιεχόµενα Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19 Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional 1 Εισαγωγή στη διαχείριση των Microsoft Windows XP Professional... 25 Ξεκίνηµα µε τα Windows XP

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΣΥΡΜΑΤΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ-ΚΥΠΡΟΣ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΣΥΡΜΑΤΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ-ΚΥΠΡΟΣ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΤΗΛΕΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ-ΚΥΠΡΟΣ 1 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Δυο από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της τεχνολογίας είναι:

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Ειδοποιήσεων με Κινητές Συσκευές

Διαχείριση Ειδοποιήσεων με Κινητές Συσκευές Διαχείριση Ειδοποιήσεων με Κινητές Συσκευές Λαμπαδαρίδης Αντώνιος el04148@mail.ntua.gr Διπλωματική εργασία στο Εργαστήριο Συστημάτων Βάσεων Γνώσεων και Δεδομένων Επιβλέπων: Καθηγητής Τ. Σελλής Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

Διαδίκτυο: δίκτυο διασυνδεμένων δικτύων Ξεκίνησε ως ένα μικρό κλειστό στρατιωτικό δίκτυο, απόρροια του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ.

Διαδίκτυο: δίκτυο διασυνδεμένων δικτύων Ξεκίνησε ως ένα μικρό κλειστό στρατιωτικό δίκτυο, απόρροια του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 Διαδίκτυο: δίκτυο διασυνδεμένων δικτύων Ξεκίνησε ως ένα μικρό κλειστό στρατιωτικό δίκτυο, απόρροια του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ. Το 1966 αρχίζει ο σχεδιασμός του ARPANET, του πρώτου

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός των Ελληνικών Microsoft WINDOWS 7

Οδηγός των Ελληνικών Microsoft WINDOWS 7 Οδηγός των Ελληνικών Microsoft WINDOWS 7 Chris Fehily Απόδοση: Αγαμέμνων Μήλιος Μηχανικός Λογισμικού Εκδόσεις: Μ. Γκιούρδας Ζωοδόχου Πηγής 70-74 - Τηλ.: 210 3630219 106 81 Αθήνα, 2010 www.mgiurdas.gr Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

Α ΤΑΞΗ. 1 η ΕΝΟΤΗΤΑ: Γνωρίζω τον υπολογιστή. Θα παρουσιαστεί µε τρόπο απλό και κατανοητό,

Α ΤΑΞΗ. 1 η ΕΝΟΤΗΤΑ: Γνωρίζω τον υπολογιστή. Θα παρουσιαστεί µε τρόπο απλό και κατανοητό, 1 η ΕΝΟΤΗΤΑ: Γνωρίζω τον υπολογιστή 1. εδοµένα, Πληροφορίες και Υπολογιστές 2. Πώς φτάσαµε στους σηµερινούς υπολογιστές 3. Το υλικό ενός υπολογιστικού συστήµατος 4. Το λογισµικό ενός υπολογιστικού συστήµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ (Web Site Design Technologies)

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ (Web Site Design Technologies) ΕΠΛ 012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ (Web Site Design Technologies) Διδάσκων Καθηγητής: Δημήτριος Τσουμάκος Εαρινό Εξάμηνο 2010 Βασικές Πληροφορίες Πότε: Δευτέρα & Πέμπτη 10:30-12μμ Πού: ΧΩΔ01

Διαβάστε περισσότερα

ιεθνής Αερολιµένας Αθηνών Τεχνολογίες ροής δεδοµένων σε ΙΡ δίκτυα: Ένας δρόµος προς τα συστήµατα πληροφόρησης επιβατών επόµενης γενιάς

ιεθνής Αερολιµένας Αθηνών Τεχνολογίες ροής δεδοµένων σε ΙΡ δίκτυα: Ένας δρόµος προς τα συστήµατα πληροφόρησης επιβατών επόµενης γενιάς ιεθνής Αερολιµένας Αθηνών Τεχνολογίες ροής δεδοµένων σε ΙΡ δίκτυα: Ένας δρόµος προς τα συστήµατα πληροφόρησης επιβατών επόµενης γενιάς Σύστηµα πληροφόρησης επιβατών Σύστηµα πληροφόρησης επιβατών επόµενης

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα πανταχού παρόντος υπολογιστή σε περιβάλλοντα υβριδικών βιβλιοθηκών

Συστήματα πανταχού παρόντος υπολογιστή σε περιβάλλοντα υβριδικών βιβλιοθηκών Συστήματα πανταχού παρόντος υπολογιστή σε περιβάλλοντα υβριδικών βιβλιοθηκών Βερονίκης Σπύρος Τμήμα Αρχειονομίας- Βιβλιοθηκονομίας, Ιόνιο Πανεπιστήμιο spver@ionio.gr Stoica Adrian Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη πλήρους διαδικτυακής e-commerce εφαρμογής με χρήση του CMS WordPress

Ανάπτυξη πλήρους διαδικτυακής e-commerce εφαρμογής με χρήση του CMS WordPress ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ανάπτυξη πλήρους διαδικτυακής e-commerce εφαρμογής με χρήση του CMS WordPress ΚΟΤΣΟΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΛΑΖΑΡΟΣ Επιβλέπων καθηγητής Σφέτσος Παναγιώτης ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ Ως Ηλεκτρονικό Εμπόριο ή

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις εδοµένων. Βασίλειος Βεσκούκης, Εµµ. Στεφανάκης ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΑΣΕΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ

Βάσεις εδοµένων. Βασίλειος Βεσκούκης, Εµµ. Στεφανάκης ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΑΣΕΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Αγρονόµων Τοπογράφων Μηχανικών Βάσεις εδοµένων Βασίλειος Βεσκούκης, Εµµ. Στεφανάκης v.vescoukis@cs.ntua.gr ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΑΣΕΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ Συστήµατα ιαχείρισης Βάσεων

Διαβάστε περισσότερα

Π Τ Υ Χ Ι Α Κ Η Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α

Π Τ Υ Χ Ι Α Κ Η Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ Η/Υ, ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΙΚΤΥΩΝ Εργ. Τεχνολογίας Λογισμικού & Υπηρεσιών S 2 ELab Π Τ Υ Χ Ι Α

Διαβάστε περισσότερα

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένηκλήση διαδικασιών Τοπική κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Μεταβίβαση παραµέτρων Πρωτόκολλα επικοινωνίας Αντιγραφή µηνυµάτων Προδιαγραφές διαδικασιών RPC στο σύστηµα DCE Κατανεµηµένα

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσες Σήµανσης (Markup Languages) Τεχνολογία ιαδικτύου και Ηλεκτρονικό Εµπόριο

Γλώσσες Σήµανσης (Markup Languages) Τεχνολογία ιαδικτύου και Ηλεκτρονικό Εµπόριο Γλώσσες Σήµανσης (Markup Languages) Τεχνολογία ιαδικτύου και Ηλεκτρονικό Εµπόριο 1 Γλώσσες Σήµανσης Γλώσσες σήµανσης: Αρχικά για τον καθορισµό εµφάνισης σελίδων, γραµµατοσειρών. Στη συνέχεια επεκτάθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών 1 ίκτυα μικρά και μεγάλα Ένα δίκτυο υπολογιστών (computer network) είναι ένας συνδυασμός συστημάτων (δηλαδή, υπολογιστών),

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Ι: Εγκατάσταση και ιαμόρφωση των MySQL, Apache και PHP

Μέρος Ι: Εγκατάσταση και ιαμόρφωση των MySQL, Apache και PHP Εισαγωγή... 1 Σε Ποιους Απευθύνεται το Βιβλίο... 1 Η Οργάνωση του Βιβλίου... 2 Ο Πηγαίος Κώδικας του Βιβλίου... 3 Συμβάσεις που Χρησιμοποιούνται σε Αυτό το Βιβλίο... 3 Μέρος Ι: Εγκατάσταση και ιαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας

Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας Θέµα: Εναλλακτικές Τεχνικές Εντοπισµού Θέσης Όνοµα: Κατερίνα Σπόντου Επιβλέπων: Ιωάννης Βασιλείου Συν-επιβλέπων: Σπύρος Αθανασίου 1. Αντικείµενο της διπλωµατικής Ο εντοπισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Σε ποιους απευθύνεται αυτό το βιβλίο... vi Διάρθρωση του βιβλίου... vi

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Σε ποιους απευθύνεται αυτό το βιβλίο... vi Διάρθρωση του βιβλίου... vi Πίνακας Περιεχομένων ΠΡΟΛΟΓΟΣ V Σε ποιους απευθύνεται αυτό το βιβλίο... vi Διάρθρωση του βιβλίου... vi 1η Ενότητα: Κινητός ιστός... vii 2η Ενότητα: Κινητές εφαρμογές στην πλατφόρμα Android... vii 3η Ενότητα:

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1. Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ

Ενότητα 1. Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ Ενότητα 1 Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ Εύρος Ζώνης και Ταχύτητα Μετάδοσης Η ταχύτητα µετάδοσης [εύρος ζώνης (banwidth)] των δεδοµένων αποτελεί ένα δείκτη επίδοσης των δικτύων και συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.7. Πρωτόκολλα και Αρχιτεκτονική Δικτύου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.7. Πρωτόκολλα και Αρχιτεκτονική Δικτύου ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.7 Πρωτόκολλα και Αρχιτεκτονική Δικτύου Επικοινωνία δύο σταθμών Ύπαρξη διαδρομής Αποκατάσταση σύνδεσης Ο σταθμός-πηγή πρέπει να ξέρει πότε ο σταθμός-προορισμός είναι έτοιμος να λάβει δεδομένα.

Διαβάστε περισσότερα

Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα)

Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα) Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα) Οδηγός χρήσης Copyright 2007 Hewlett-Packard Development Company, L.P. Η επωνυµία Windows είναι εµπορικό σήµα κατατεθέν της εταιρείας Microsoft Corporation.

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική του πληροφοριακού συστήµατος Cardisoft Γραµµατεία 2003 ιαχείριση Προσωπικού

Αρχιτεκτονική του πληροφοριακού συστήµατος Cardisoft Γραµµατεία 2003 ιαχείριση Προσωπικού Αρχιτεκτονική του πληροφοριακού συστήµατος Cardisoft Γραµµατεία 2003 ιαχείριση Προσωπικού Γενικά Η αρχιτεκτονική ανάπτυξης τους πληροφοριακού συστήµατος Γραµµατεία 2000 υποσύστηµα διαχείρισης προσωπικού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή στην Πληροφορική 1 Γενικές πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική ιδασκαλία: Παναγιώτης Χατζηδούκας Email:

Διαβάστε περισσότερα

ενηµέρωσης ταξιδιωτών και επισκεπτών του ήµου Ρεθύµνου µε τα παρακάτω υποσυστήµατα : µέσω σχετικής πλατφόρµας, εκ µέρους της δηµοτικής αρχής

ενηµέρωσης ταξιδιωτών και επισκεπτών του ήµου Ρεθύµνου µε τα παρακάτω υποσυστήµατα : µέσω σχετικής πλατφόρµας, εκ µέρους της δηµοτικής αρχής Παρουσίαση Έργου Αξιοποίηση των Ασύρµατων ευρυζωνικών δικτύων µε εφαρµογή καινοτόµων ηλεκτρονικών υπηρεσιών και χρήση φορητών συσκευών από τους δηµότες και το προσωπικό του ήµου Ρεθύµνου Εισηγητής : Κουκουτίµπας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ. (στο µάθηµα: Τεχνολογίες Εφαρµογών ιαδικτύου του Η εξαµήνου σπουδών του Τµήµατος Πληροφορικής & Τηλ/νιών)

ΕΡΓΑΣΙΑ. (στο µάθηµα: Τεχνολογίες Εφαρµογών ιαδικτύου του Η εξαµήνου σπουδών του Τµήµατος Πληροφορικής & Τηλ/νιών) ΕΡΓΑΣΙΑ (στο µάθηµα: Τεχνολογίες Εφαρµογών ιαδικτύου του Η εξαµήνου σπουδών του Τµήµατος Πληροφορικής & Τηλ/νιών) Τίτλος: Εφαρµογή ιαδικτύου ιαχείρισης Αποθήκων (Warehouse Management Web Application) Ζητούµενο:

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση και Ανάπτυξη Ιστότοπων

Σχεδίαση και Ανάπτυξη Ιστότοπων Σχεδίαση και Ανάπτυξη Ιστότοπων Ιστορική Εξέλιξη του Παγκόσμιου Ιστού Παρουσίαση 1 η 1 Βελώνης Γεώργιος Καθηγητής Περιεχόμενα Τι είναι το Διαδίκτυο Βασικές Υπηρεσίες Διαδικτύου Προηγμένες Υπηρεσίες Διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Τα είδη των Δικτύων Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Τα είδη των Δικτύων Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Τα είδη των Δικτύων 1.1. Εισαγωγή Γενικότερα δεν υπάρχει κάποια ταξινόμηση των πιθανών δικτύων κάτω από την οποία να ταιριάζουν όλα τα δίκτυα. Παρόλα αυτά η ταξινόμηση τους είθισται να γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

J. Glenn Brookshear. Copyright 2008 Pearson Education, Inc. Publishing as Pearson Addison-Wesley

J. Glenn Brookshear. Copyright 2008 Pearson Education, Inc. Publishing as Pearson Addison-Wesley Κεφάλαιο 4: ικτύωση και ιαδίκτυο Η Επιστήµη των Υπολογιστών: Μια Ολοκληρωµένη Παρουσίαση (δέκατη αµερικανική έκδοση) J. Glenn Brookshear Copyright 2008 Pearson Education, Inc. Publishing as Pearson Addison-Wesley

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. ΕΠΛ 422: Συστήµατα Πολυµέσων. Σχεδίαση και Ανάπτυξη Πολυµεσικών Εφαρµογών. Βιβλιογραφία. Καγιάφας [2000]: Κεφάλαιο 9, [link]

Περιεχόµενο. ΕΠΛ 422: Συστήµατα Πολυµέσων. Σχεδίαση και Ανάπτυξη Πολυµεσικών Εφαρµογών. Βιβλιογραφία. Καγιάφας [2000]: Κεφάλαιο 9, [link] Περιεχόµενα ΕΠΛ 422: Συστήµατα Πολυµέσων Σχεδίαση και Ανάπτυξη Πολυµεσικών Εφαρµογών Βασικά ζητήµατα σχεδίασης Η διαδικασία ανάπτυξης πολυµεσικών εφαρµογών Η οµάδα ανάπτυξης πολυµεσικών εφαρµογών Σχεδίαση

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Υπηρεσίας Καταλόγου LDAP με τα στοιχεία του προσωπικού του TEI Πειραιά. Νίκος Πασσαράς. Εισηγητής: Πρεζεράκος Γεώργιος

Ανάπτυξη Υπηρεσίας Καταλόγου LDAP με τα στοιχεία του προσωπικού του TEI Πειραιά. Νίκος Πασσαράς. Εισηγητής: Πρεζεράκος Γεώργιος ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ανάπτυξη Υπηρεσίας Καταλόγου LDAP με τα στοιχεία του προσωπικού του TEI Πειραιά Νίκος Πασσαράς

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη περίπτωσης συστήµατος διαχείρισης οπτικοακουστικού περιεχοµένου δηµιουργηµένου από χρήστες Flickr

Μελέτη περίπτωσης συστήµατος διαχείρισης οπτικοακουστικού περιεχοµένου δηµιουργηµένου από χρήστες Flickr 1 Μελέτη περίπτωσης συστήµατος διαχείρισης οπτικοακουστικού περιεχοµένου δηµιουργηµένου από χρήστες Flickr 2 3 Εισαγωγή Η λειτουργικότητα που προσφέρει µια εφαρµογή υπολογιστών, χρησιµοποιώντας µια διεπαφή,

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Αναφοράς Open Systems Interconnection (OSI) Επικοινωνίες Δεδομένων Μάθημα 5 ο

Πρότυπο Αναφοράς Open Systems Interconnection (OSI) Επικοινωνίες Δεδομένων Μάθημα 5 ο Πρότυπο Αναφοράς Open Systems Interconnection (OSI) Επικοινωνίες Δεδομένων Μάθημα 5 ο Πρωτόκολλα και Αρχιτεκτονική Δικτύου Για να ανταλλάξουν δεδομένα δύο σταθμοί, εκτός από την ύπαρξη διαδρομής μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικά ιστοσελίδας

Χαρακτηριστικά ιστοσελίδας Χαρακτηριστικά ιστοσελίδας COSMOS4U Web Site Pro Χαρακτηριστικά Επιπλέον Δυνατότητες Προφίλ Εταιρίας Παρουσίαση της εταιρίας σας με φωτογραφικό υλικό και κείμενα. Τήρηση προδιαγραφών και χρήση λέξεων κλειδιά

Διαβάστε περισσότερα

Ασύρµατη λειτουργία Οδηγός χρήσης

Ασύρµατη λειτουργία Οδηγός χρήσης Ασύρµατη λειτουργία Οδηγός χρήσης Copyright 2007 Hewlett-Packard Development Company, L.P. Η ονοµασία Windows είναι κατοχυρωµένο εµπορικό σήµα της Microsoft Corporation στις Η.Π.Α. Η ονοµασία Bluetooth

Διαβάστε περισσότερα

Συνεχής ροή πολυµέσων

Συνεχής ροή πολυµέσων Συνεχής ροή πολυµέσων Εισαγωγή ικτυακά πρωτόκολλα Πολυµέσα και δίκτυα Συνεχής ροή Ροή από εξυπηρετητές ιστοσελίδων Ροή από εξυπηρετητές µέσων Πρωτόκολλο RTSP Πρωτόκολλο RTP οµή πακέτων RTP Πρωτόκολλο RTCP

Διαβάστε περισσότερα

ίκτυα υπολογιστών Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα

ίκτυα υπολογιστών Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα υπολογιστών (Κεφαλαιο 15 στο βιβλιο) Περιγραφή των κύριων θεµάτων σχετικά µε τα δίκτυα υπολογιστών Αναφορά στα διάφορα είδη δικτύων Περιγραφή των διαφόρων τοπολογιών των τοπικών

Διαβάστε περισσότερα

7.2 Τεχνολογία TCP/IP

7.2 Τεχνολογία TCP/IP 7.2 Τεχνολογία TCP/IP Ερωτήσεις 1. Πώς χρησιµοποιείται σήµερα ο όρος TCP/IP; ε ποια πρωτόκολλα αναφέρεται και γιατί έχει επικρατήσει αυτή η ονοµασία; 2. Ποια ανάγκη οδήγησε στην επικράτηση της τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ/ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΕ ΛΗΨΗ ΠΡΟΣΦΟΡΏΝ 10/16

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ/ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΕ ΛΗΨΗ ΠΡΟΣΦΟΡΏΝ 10/16 ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΙΣΘΟΔΟΣΙΑΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ Λάρισα 31/5/2016 ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ & ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ/ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΕ ΛΗΨΗ ΠΡΟΣΦΟΡΏΝ 10/16 1. Με την αριθμ. 876/17-5-2016 απόφαση

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα. ΜΥΥ-106 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική

Δίκτυα. ΜΥΥ-106 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική Δίκτυα ΜΥΥ-106 Εισαγωγή στους Η/Υ και στην Πληροφορική Εισαγωγή Η επικοινωνία, ως ανταλλαγή πληροφοριών, υπήρξε ένας από τους θεμέλιους λίθους της ανάπτυξης του ανθρώπινου πολιτισμού Η μετάδοση πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία ηµιουργία Εκπαιδευτικού Παιχνιδιού σε Tablets Καλλιγάς ηµήτρης Παναγιώτης Α.Μ.: 1195 Επιβλέπων καθηγητής: ρ. Συρµακέσης Σπύρος ΑΝΤΙΡΡΙΟ 2015 Ευχαριστίες Σ αυτό το σηµείο θα ήθελα να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Εξαγωγή γεωγραφικής πληροφορίας από δεδομένα παρεχόμενα από χρήστες του

Διαβάστε περισσότερα

Διαφορές single-processor αρχιτεκτονικών και SoCs

Διαφορές single-processor αρχιτεκτονικών και SoCs 13.1 Τα συστήματα και η επικοινωνία μεταξύ τους γίνονται όλο και περισσότερο πολύπλοκα. Δεν μπορούν να περιγραφούνε επαρκώς στο επίπεδο RTL καθώς αυτή η διαδικασία γίνεται πλέον αρκετά χρονοβόρα. Για αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες & Εφαρμογές Πληροφορικής Ενότητα 10: Κινητή Τηλεφωνία

Τεχνολογίες & Εφαρμογές Πληροφορικής Ενότητα 10: Κινητή Τηλεφωνία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Τεχνολογίες & Εφαρμογές Πληροφορικής Ενότητα 10: Κινητή Τηλεφωνία Ανδρέας Βέγλης, Αναπληρωτής Καθηγητής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Διαδικτύου

Πρωτόκολλα Διαδικτύου Πρωτόκολλα Διαδικτύου Μέρος 1ο Επικοινωνίες Δεδομένων Μάθημα 3 ο Εισαγωγή στην Τεχνολογία TCP/IP To TCP/IP σημαίνει Transmission Control Protocol / Internet Protocol και θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

SNMP ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

SNMP ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Κεφάλαιο 4 SNMP ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1 4.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 4.2 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ...3 4.2.1 Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ...3 4.2.1.1 ΣΤΑΘΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΚΤΥΟΥ...4 4.2.1.2 ΔΙΑΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9: Διαδίκτυο, Web 2.0 και Web X.0. Εφαρμογές Πληροφορικής Κεφ. 9 Καραμαούνας Πολύκαρπος 1

Κεφάλαιο 9: Διαδίκτυο, Web 2.0 και Web X.0. Εφαρμογές Πληροφορικής Κεφ. 9 Καραμαούνας Πολύκαρπος 1 Κεφάλαιο 9: Διαδίκτυο, Web 2.0 και Web X.0 Καραμαούνας Πολύκαρπος 1 9.1 Ιστορικά Στοιχεία Ξεκίνησε ως ένα μικρό κλειστό στρατιωτικό δίκτυο και ήταν απόρροια του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ. Το 1966

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Δίκτυα υπολογιστών (και το Διαδίκτυο) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών;

Διαβάστε περισσότερα

7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής. 7.11.2 Βασικές και Προηγµένες Υπηρεσίες ιαδικτύου. Ηλεκτρονικό Ταχυδροµείο. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ

7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής. 7.11.2 Βασικές και Προηγµένες Υπηρεσίες ιαδικτύου. Ηλεκτρονικό Ταχυδροµείο. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ 7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής 104. Αναφέρετε ονοµαστικά τις πιο χαρακτηριστικές εφαρµογές που υποστηρίζει η τεχνολογία TCP/IP οι οποίες είναι διαθέσιµες στο ιαδίκτυο 1. Ηλεκτρονικό

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργασία Εικόνας. Κωδικός Πακέτου ACTA - CGD+CWD Τίτλος Πακέτου ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΑΣ - ΣΧΕ ΙΑΣΗ ΙΣΤΟΣΕΛΙ ΑΣ. Εκπαιδευτικές Ενότητες

Επεξεργασία Εικόνας. Κωδικός Πακέτου ACTA - CGD+CWD Τίτλος Πακέτου ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΑΣ - ΣΧΕ ΙΑΣΗ ΙΣΤΟΣΕΛΙ ΑΣ. Εκπαιδευτικές Ενότητες Κωδικός Πακέτου ACTA - CGD+CWD - 013 Τίτλος Πακέτου ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΑΣ - ΣΧΕ ΙΑΣΗ ΙΣΤΟΣΕΛΙ ΑΣ Εκπαιδευτικές Ενότητες ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΑΣ ιαχείριση Αρχείων Εκτυπώσεις Βασικές Λειτουργίες Επιλογές τµηµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 6. Σχήµατα ιαλειτουργικότητας Μεταδεδοµένων. Το RDF Το Warwick Framework. Ιόνιο Πανεπιστήµιο - Τµήµα Αρχειονοµίας - Βιβλιοθηκονοµίας

ΜΑΘΗΜΑ 6. Σχήµατα ιαλειτουργικότητας Μεταδεδοµένων. Το RDF Το Warwick Framework. Ιόνιο Πανεπιστήµιο - Τµήµα Αρχειονοµίας - Βιβλιοθηκονοµίας ΜΑΘΗΜΑ 6 195 Σχήµατα ιαλειτουργικότητας Μεταδεδοµένων Το RDF Το Warwick Framework 196 1 Resource Data Framework RDF Τα πολλαπλά και πολλαπλής προέλευσης σχήµατα παραγωγής δηµιουργούν την ανάγκη δηµιουργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ADVANCED σχεδιασμός ιστοσελίδας ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ADVANCED σχεδιασμός ιστοσελίδας ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ADVANCED σχεδιασμός ιστοσελίδας ΕΚΔΟΣΗ 1.0 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ADVANCED Οι Advanced θεματικές ενότητες είναι είναι κατάλληλες για άτομα που επιθυμούν να συνεχίσουν σπουδές στο χώρο της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Β ΣΕ Ε Σ Ι ΟΜΕΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Β ΣΕ Ε Σ Ι ΟΜΕΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΒΑΣΕΙΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ Βασικές Έννοιες - εδοµένα { Νίκος, Μιχάλης, Μαρία, Θάλασσα, Αυτοκίνητο }, αριθµοί, π.χ. {1, 2, 3, 5, 78}, συµβολοσειρές (strings) π.χ. { Κώστας, 5621, ΤΡ 882, 6&5 #1, +

Διαβάστε περισσότερα

Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα)

Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα) Ασύρµατη λειτουργία (µόνο σε επιλεγµένα µοντέλα) Οδηγός χρήσης Copyright 2006 Hewlett-Packard Development Company, L.P. Οι επωνυµίες Microsoft και Windows είναι εµπορικά σήµατα κατατεθέντα της εταιρίας

Διαβάστε περισσότερα

Αλγόριθµοι δροµολόγησης µε µέσα µαζικής µεταφοράς στο µεταφορικό δίκτυο των Αθηνών

Αλγόριθµοι δροµολόγησης µε µέσα µαζικής µεταφοράς στο µεταφορικό δίκτυο των Αθηνών 1 Αλγόριθµοι δροµολόγησης µε µέσα µαζικής µεταφοράς στο µεταφορικό δίκτυο των Αθηνών ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της Κωτσογιάννη Μαριάννας Περίληψη 1. Αντικείµενο- Σκοπός Αντικείµενο της διπλωµατικής αυτής εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών

World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών Περιεχόµενα World Wide Web: Ο παγκόσµιος ιστός Πληροφοριών Εισαγωγή Ιστορική Αναδροµή Το ιαδίκτυο και το WWW Υπερκείµενο Εντοπισµός πληροφοριών στο WWW Search Engines Portals Unicode Java Plug-Ins 1 2

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός βασισµένος σε συνιστώσες

Σχεδιασµός βασισµένος σε συνιστώσες Σχεδιασµός βασισµένος σε συνιστώσες 1 Ενδεικτικά περιεχόµενα του κεφαλαίου Ποια είναι τα "άτοµα", από τα οποία κατασκευάζονται οι υπηρεσίες; Πώς οργανώνουµε τις συνιστώσες σε ένα αρµονικό σύνολο; Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. 1 Tο βιβλίο "µε µια µατιά" Εισαγωγή στη Microsoft Access Γνωριµία µε τις βάσεις δεδοµένων της Access...

Περιεχόµενα. 1 Tο βιβλίο µε µια µατιά Εισαγωγή στη Microsoft Access Γνωριµία µε τις βάσεις δεδοµένων της Access... Περιεχόµενα Ευχαριστίες... 11 1 Tο βιβλίο "µε µια µατιά"...13 Χωρίς τεχνικούς όρους!... 13 Σύντοµη παρουσίαση... 14 Μερικές συµβάσεις... 16 Μία τελευταία λέξη (ή και δύο)... 16 2 Εισαγωγή στη Microsoft

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ. ηµοτικό ιαδικτυακό Ραδιόφωνο και Τηλεόραση. Y4 ηµιουργία διαδικτυακής ραδιοφωνικής εκποµπής µε τα εργαλεία

Ο ΗΓΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ. ηµοτικό ιαδικτυακό Ραδιόφωνο και Τηλεόραση. Y4 ηµιουργία διαδικτυακής ραδιοφωνικής εκποµπής µε τα εργαλεία Ο ΗΓΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗ Ενότητα: Υποενότητα: ηµοτικό ιαδικτυακό Ραδιόφωνο και Τηλεόραση Y4 ηµιουργία διαδικτυακής ραδιοφωνικής εκποµπής µε τα εργαλεία Shoutcast και Winamp Το εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Χαράλαμπος Καραγιαννίδης

Χαράλαμπος Καραγιαννίδης Διάλεξη 4 Λειτουργικό Σύστημα & Λογισμικό Εφαρμογών H/Y Εισαγωγή στις Εφαρμογές ΤΠΕ Χαράλαμπος Καραγιαννίδης karagian@uth.gr Διάλεξη 4: Λειτουργικό Σύστημα & Εφαρμογές 1/41 20/10/2015 Σύνοψη Μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

Οι βασικές βαθμίδες του συστήματος των δορυφορικών επικοινωνιών δίνονται στο παρακάτω σχήμα :

Οι βασικές βαθμίδες του συστήματος των δορυφορικών επικοινωνιών δίνονται στο παρακάτω σχήμα : Εισαγωγικά Τα δορυφορικά δίκτυα επικοινωνίας αποτελούν ένα σημαντικό τμήμα των σύγχρονων τηλεπικοινωνιακών συστημάτων. Οι δορυφόροι παρέχουν τη δυνατότητα κάλυψης μεγάλων γεωγραφικών περιοχών. Η δυνατότητα

Διαβάστε περισσότερα

Λιόλιου Γεωργία. ιατµηµατικό Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στα Πληροφοριακά Συστήµατα

Λιόλιου Γεωργία. ιατµηµατικό Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στα Πληροφοριακά Συστήµατα ιατµηµατικό Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στα Πληροφοριακά Συστήµατα Λιόλιου Γεωργία ΕπιβλέπουσαΚαθηγήτρια: ΣατρατζέµηΜάγια, καθηγήτρια, τµ. ΕφαρµοσµένηςΠληροφορικής, ΠΑΜΑΚ Εισαγωγή Γενικά στοιχεία εφαρµογή

Διαβάστε περισσότερα

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ 7.5 Πρωτόκολλο IP 38. Τι είναι το πρωτόκολλο ιαδικτύου (Internet Protocol, IP); Είναι το βασικό πρωτόκολλο του επιπέδου δικτύου της τεχνολογίας TCP/IP. Βασίζεται στα αυτοδύναµα

Διαβάστε περισσότερα

Τη φυσική (MAC) διεύθυνση που δίνει ο κατασκευαστής του δικτυακού υλικού στις συσκευές του (π.χ. στις κάρτες δικτύου). Η περιοχή διευθύνσεων που

Τη φυσική (MAC) διεύθυνση που δίνει ο κατασκευαστής του δικτυακού υλικού στις συσκευές του (π.χ. στις κάρτες δικτύου). Η περιοχή διευθύνσεων που 7.7 Πρωτόκολλο ARP 1 ύο είδη διευθύνσεων: MAC - IP Τη φυσική (MAC) διεύθυνση που δίνει ο κατασκευαστής του δικτυακού υλικού στις συσκευές του (π.χ. στις κάρτες δικτύου). Η περιοχή διευθύνσεων που µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών I

Δίκτυα Υπολογιστών I Δίκτυα Υπολογιστών I Σχεδίαση και Αρχιτεκτονική Δικτύων Ευάγγελος Παπαπέτρου Τμ. Μηχ. Η/Υ & Πληροφορικής, Παν. Ιωαννίνων Ε.Παπαπέτρου (Τμ.Μηχ. Η/Υ & Πληροφορικής) MYY703: Δίκτυα Υπολογιστών I 1 / 19 Διάρθρωση

Διαβάστε περισσότερα

P-Μiner : ιαχείριση Πυλών Καταλόγων (Portals) µε Υποστήριξη ιαδικασιών Εξόρυξης εδοµένων Χρήσης

P-Μiner : ιαχείριση Πυλών Καταλόγων (Portals) µε Υποστήριξη ιαδικασιών Εξόρυξης εδοµένων Χρήσης P-Μiner : ιαχείριση Πυλών Καταλόγων (Portals) µε Υποστήριξη ιαδικασιών Εξόρυξης εδοµένων Χρήσης ιπλωµατική Εργασία του Θεοδώρου Ι. Γαλάνη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Γενικά Με την εξάπλωση του διαδικτύου όλο και περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Οόρος TCP/IPχρησιµοποιείται ευρέως σήµερα για να περιγράψει ένα σύνολοαπό διαφορετικές έννοιες. Η περισσότερο διαδεδοµένηχρήση του όρου αναφέρεται σε ένα επικοινωνιακό πρωτόκολλογια τη µεταφορά δεδοµένων.

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π5.3: Έντυπο και ψηφιακό υλικό (Web site) προβολής των δράσεων έργου

Παραδοτέο Π5.3: Έντυπο και ψηφιακό υλικό (Web site) προβολής των δράσεων έργου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΣΕ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

1 Tο βιβλίο Ξεκίνηµα Προγράµµατα και παιχνίδια Περιεχόµενα. Ευχαριστίες... x

1 Tο βιβλίο Ξεκίνηµα Προγράµµατα και παιχνίδια Περιεχόµενα. Ευχαριστίες... x Περιεχόµενα iii Περιεχόµενα Ευχαριστίες... x 1 Tο βιβλίο... 1 Χωρίς τεχνικούς όρους!... 1 Σύντοµη παρουσίαση... 2 Τι νέο υπάρχει στα Windows XP;... 4 Μερικές υποθέσεις... 5 Μία τελευταία λέξη (ή και δύο)...

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Ηυιοθέτησητης τεχνολογίαςκαι αρχιτεκτονικής TCP/IP δεν έρχεται σε σύγκρουσηµε το µοντέλο του OSI και αυτό γιατί και τα δυο συστήµατααναπτύχθηκαν συγχρόνως. Παρόλα αυτά, υπάρχουν ορισµένες ουσιώδεις διαφορές

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό (Hardware) - Λογισµικό (Software) 23 Ιστορική Εξέλιξη

1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό (Hardware) - Λογισµικό (Software) 23 Ιστορική Εξέλιξη Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Μαθαίνετε Εύκολα Microsoft Office 2003 1 Εισαγωγή στην Πληροφορική 1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό (Hardware) - Λογισµικό

Διαβάστε περισσότερα

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS)

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS) Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (Geographical Information Systems GIS) ρ. ΧΑΛΚΙΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ xalkias@hua.gr Χ. Χαλκιάς - Εισαγωγή στα GIS 1 Ορισµοί ΓΠΣ Ένα γεωγραφικό πληροφοριακό σύστηµα Geographic Information

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική 2. Βάσεις Δεδομένων (Databases)

Πληροφορική 2. Βάσεις Δεδομένων (Databases) Πληροφορική 2 Βάσεις Δεδομένων (Databases) 1 2 Επίπεδα αρχεία (flat files) Επίπεδο αρχείο είναι ένα αρχείο που αποτελείται από ένα σταθερό, μικρό αριθμό πεδίων. Οι εγγραφές του αρχείου μπορεί να μην ακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη ηλεκτρονικών μαθημάτων στην πλατφόρμα Open eclass. Γνωριμία με την Open eclass

Ανάπτυξη ηλεκτρονικών μαθημάτων στην πλατφόρμα Open eclass. Γνωριμία με την Open eclass Ανάπτυξη ηλεκτρονικών μαθημάτων στην πλατφόρμα Open eclass Εισαγωγή στην Open eclass Ταυτότητα της πλατφόρμας Η πλατφόρμα Open eclass είναι ένα ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης Ηλεκτρονικών Μαθημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική Μάθημα 9

Πληροφορική Μάθημα 9 Πληροφορική Μάθημα 9 ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΔΙΚΤΥΑ ΕΥΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ WAN Τα δίκτυα αυτά χρησιμοποιούνται για την διασύνδεση υπολογιστών, οι οποίοι βρίσκονται σε διαφορετικές πόλεις ή ακόμη και σε διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών 44 Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών Διδακτικοί στόχοι Σκοπός του κεφαλαίου είναι οι μαθητές να κατανοήσουν τα βήματα που ακολουθούνται κατά την ανάπτυξη μιας εφαρμογής.

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας Β5.1.2 Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας Τι θα μάθουμε σήμερα: Να ορίζουμε τι είναι πρωτόκολλο επικοινωνίας Να εξηγούμε τη χρησιμότητα των πρωτοκόλλων επικοινωνίας Να ονομάζουμε τα σημαντικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1η. Εισαγωγή στην Πληροφορική

Ενότητα 1η. Εισαγωγή στην Πληροφορική Ενότητα 1η Εισαγωγή στην Πληροφορική 1.1 Τι είναι Πληροφορική Ένας σύντομος ορισμός για το τι είναι πληροφορική είναι ο παρακάτω: όλα εκείνα που χρειάζεται κανείς για να παράγει, να οργανώνει και να διαχειρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΜΗ ΗΣ - ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΟΜΑ ΩΝ ΣΤΑ ΤΕΙ. Υποέργο: «Ανάκτηση και προστασία πνευµατικών δικαιωµάτων σε δεδοµένα

ΑΡΧΙΜΗ ΗΣ - ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΟΜΑ ΩΝ ΣΤΑ ΤΕΙ. Υποέργο: «Ανάκτηση και προστασία πνευµατικών δικαιωµάτων σε δεδοµένα ΑΡΧΙΜΗ ΗΣ - ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΟΜΑ ΩΝ ΣΤΑ ΤΕΙ Υποέργο: «Ανάκτηση και προστασία πνευµατικών δικαιωµάτων σε δεδοµένα πολυδιάστατου ψηφιακού σήµατος (Εικόνες Εικονοσειρές)» Πακέτο Εργασίας 1: Ανάπτυξη βάσης

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής Password: edi

ΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής  Password: edi ΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi ίκτυα Επικ. - Κεφ. 1 ( Καθ. Ι. Σταυρακάκης, Τµήµα Πληροφ. & Τηλεπικ. - Ε.Κ.Π.Α.)

Διαβάστε περισσότερα

Ο Οδηγός γρήγορης εκκίνησης

Ο Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Ο Οδηγός γρήγορης εκκίνησης του Microsoft PowerPoint 2013 έχει διαφορετική εμφάνιση από προηγούμενες εκδόσεις. Γι αυτό το λόγο, δημιουργήσαμε αυτόν τον οδηγό για να ελαχιστοποιήσουμε την καμπύλη εκμάθησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΘΕΜΑ 1 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Να χαρακτηρίσετε κάθε μία από τις παρακάτω προτάσεις με Σωστό (Σ) ή Λάθος (Λ). 1. Στο μοντέλο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο του μαθήματος

Περιεχόμενο του μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Απαιτήσεις Λογισμικού Περιπτώσεις χρήσης Δρ Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εαρινό Εξάμηνο 2012-2013 1 Περιεχόμενο του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 1.1 Τι είναι Πληροφορική;...11 1.1.1 Τι είναι η Πληροφορική;...12 1.1.2 Τι είναι ο Υπολογιστής;...14 1.1.3 Τι είναι το Υλικό και το

Διαβάστε περισσότερα

Η HTML 5 θα αλλάξει το Web?

Η HTML 5 θα αλλάξει το Web? Η HTML 5 θα αλλάξει το Web? (ή αλλιώς, έρχεται το τέλος των plugins?) Αλέξανδρος Καράκος Εργαστήριο Προγραµµατισµού και Επεξεργασίας Πληροφοριών Internet 2... Είναι ένα ξεχωριστό µέσο δηµοσίευσης πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική για τα cookie

Πολιτική για τα cookie Πολιτική για τα cookie Η BSEU χρησιµοποιεί cookie για να βελτιώνει συνεχώς την εµπειρία των επισκεπτών της διαδικτυακής τοποθεσίας της. Πρώτα από όλα, τα cookie µπορούν να βελτιώσουν άµεσα αυτή την εµπειρία,

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό - Λογισµικό 23 Ιστορική Εξέλιξη των Η/Υ 23 Γενιές

1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό - Λογισµικό 23 Ιστορική Εξέλιξη των Η/Υ 23 Γενιές Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Μαθαίνετε Εύκολα MS OFFICE 2007 1 Εισαγωγή στην Πληροφορική 1.1 Βασικές Έννοιες της Πληροφορικής Εισαγωγή 21 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 22 Υλικό - Λογισµικό 23 Ιστορική Εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

Δυναμικές Ιστοσελίδες στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο

Δυναμικές Ιστοσελίδες στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο Δυναμικές Ιστοσελίδες στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο Δρ. Χρήστος Όροβας Τεχνικός Υπεύθυνος 1 Διαδικασία «Φόρτωσης» μιας Ιστοσελίδας Internet Explorer, Mozilla, Chrome, κτλ HTTP Server ΠΣΔ Αίτημα για επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ

ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ ρ Θεοδώρου Παύλος pavlos@aegean.gr Βιβλίο Μαθήµατος: Επικοινωνίες Υπολογιστών & εδοµένων, William Stallings, 6/e, 2000. ΕΥ - κεφ.9 (1/2) ρ Παύλος Θεοδώρου 1 Εισαγωγή Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών. (Geographical Information Systems GIS)

Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών. (Geographical Information Systems GIS) Τι είναι τα Συστήµατα Γεωγραφικών Πληροφοριών (Geographical Information Systems GIS) ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ, ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ ΧΑΛΚΙΑΣ ΧΡΙΣΤΟΣ Εισαγωγή στα GIS 1 Ορισµοί ΣΓΠ Ένα σύστηµα γεωγραφικών πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΕΡΟΣ ΙΙ

ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΕΡΟΣ ΙΙ Κωδικός Πακέτου ACTA CCU/2-012 Τίτλος Πακέτου Εκπαιδευτικές Ενότητες ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΜΕΡΟΣ ΙΙ Χρήση Η/Υ και ιαχείριση Αρχείων - Windows Περιβάλλον Η/Υ - Βασικές Λειτουργίες και Ρυθµίσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός Οικολογικού ιαµεσολαβητή για την εποπτεία και διαχείριση δικτύου διανοµής ηλεκτρικής ενέργειας

Σχεδιασµός Οικολογικού ιαµεσολαβητή για την εποπτεία και διαχείριση δικτύου διανοµής ηλεκτρικής ενέργειας Σχεδιασµός Οικολογικού ιαµεσολαβητή για την εποπτεία και διαχείριση δικτύου διανοµής ηλεκτρικής ενέργειας Σωτηρία ριβάλου Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Εργονοµίας Συστήµατα διανοµής ηλεκτρικής ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακή Διατριβή

Μεταπτυχιακή Διατριβή Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική» Μεταπτυχιακή Διατριβή Τίτλος Διατριβής Υπηρεσία Αυτόματης Ανάκτησης Συνδεδεμένης Δομής Θεματικών Επικεφαλίδων μέσω

Διαβάστε περισσότερα

TRAVIS TRAFFIC VIOLATION INFORMATION SYSTEM ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΝ ΦΩΤΟΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ

TRAVIS TRAFFIC VIOLATION INFORMATION SYSTEM ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΝ ΦΩΤΟΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ TRAFFIC VIOLATION INFORMATION SYSTEM ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΝ ΦΩΤΟΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ TRAVIS-V1-2012 TRAVIS Λογισμικό Διαχείρισης Παραβάσεων Φωτοεπισήμανσης Το σύστημα διαχείρισης παραβάσεων φωτοεπισήμανσης

Διαβάστε περισσότερα

Είδη Groupware. Λογισμικό Συνεργασίας Ομάδων (Groupware) Λογισμικό Groupware. Υπάρχουν διάφορα είδη groupware ανάλογα με το αν οι χρήστες εργάζονται:

Είδη Groupware. Λογισμικό Συνεργασίας Ομάδων (Groupware) Λογισμικό Groupware. Υπάρχουν διάφορα είδη groupware ανάλογα με το αν οι χρήστες εργάζονται: Μάθημα 10 Συστήματα Διάχυσης και Διαχείρισης Γνώσης Chapter 10 Knowledge Transfer In The E-world Chapter 13 Knowledge Management Tools and Knowledge Portals Συστήματα Διάχυσης και Διαχείρισης Γνώσης Λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

...στις µέρες µας, όσο ποτέ άλλοτε, οι χώρες καταναλώνουν χρόνο και χρήµα στη µέτρηση της απόδοσης του δηµόσιου τοµέα...(oecd)

...στις µέρες µας, όσο ποτέ άλλοτε, οι χώρες καταναλώνουν χρόνο και χρήµα στη µέτρηση της απόδοσης του δηµόσιου τοµέα...(oecd) Κατηγορία Καλύτερης Εφαρµογής 4-delta: ηµιουργία & ιαχείριση ιαδικασιών Αξιολόγησης στο ηµόσιο τοµέα Χονδρογιάννης Θεόδωρος Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Αλεξόπουλος Χαράλαµπος Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services

Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services Γεώργιος Σταυρουλάκης gstavr@dblab.ece.ntua.gr ιπλωµατική εργασία στο Εργαστήριο Συστηµάτων Βάσεων Γνώσεων και εδοµένων Επιβλέπων: Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 1 Windows 8.1 1.1 Βασικές Έννοιες Πληροφορικής και Επικοινωνιών Εισαγωγή 19 Τι είναι ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής 20 Κατηγορίες Υπολογιστών 21 Κύρια μέρη ενός Προσωπικού Υπολογιστή

Διαβάστε περισσότερα