3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ"

Transcript

1 3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση ή στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. 1. Οι πρωτεΐνες ανάλογα µε τα προϊόντα υδρόλυσής τους διακρίνονται σε α. ανόργανες πρωτεΐνες και οργανικές πρωτεΐνες β. απλές πρωτεΐνες και σύνθετες πρωτεΐνες γ. πεπτίδια και πρωτεΐδια δ. νουκλεοπρωτεΐνες και γλυκοπρωτεΐνες. 2. Η πρωτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης καθορίζεται από α. το είδος των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη β. το είδος και την ποσότητα των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη γ. το είδος και την αλληλουχία των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη δ. τα προϊόντα υδρόλυσης της πρωτεΐνης. 3. ίνονται τα τετραπεπτίδια: (Ι) Gly-Gly-Ser-Ser (II) Ser-Ser-Gly-Gly (III) Gly-Ser-Ser-Gly και (IV) Ser-Gly-Gly-Ser α. Όλα τα τετραπεπτίδια έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή β. Τα τετραπεπτίδια (Ι) και (ΙΙ) έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή γ. Τα τετραπεπτίδια (ΙΙΙ) και (ΙV) έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή δ. Όλα τα τετραπεπτίδια έχουν διαφορετικές πρωτοταγείς δοµές. 35

2 4. Η µέθοδος Edman χρησιµοποιείται α. για τον προσδιορισµό της πρωτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου β. ως συµπληρωµατική µέθοδος για τον προσδιορισµό της δευτεροταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου γ. για τον προσδιορισµό της τριτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου δ. για τον προσδιορισµό της τεταρτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου. 5. Στη διαµόρφωση των αναδιπλώσεων της δευτεροταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης συµβάλλουν α. η α-έλικα και η β-πτυχωτή επιφάνεια β. οι δεσµοί υδρογόνου και οι ηλεκτροστατικές αλληλεπιδράσεις γ. η τριτοταγής και η τεταρτοταγής δοµή δ. οι δισουλφιδικοί δεσµοί και οι δυνάµεις Van der Waals. 6. Η µελέτη της δευτεροταγούς διαµόρφωσης µιας πρωτεΐνης γίνεται µε τη βοήθεια α. κρυσταλλογραφίας ακτίνων Χ β. χρωµατογραφίας µοριακής διήθησης γ. χηµικής υδρόλυσης δ. ενζυµικής υδρόλυσης. 7. Με τον όρο τριτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης εννοούµε α. τη δοµή που προκύπτει από τη συνένωση δύο ή περισσοτέρων πρωτεϊνών για το σχηµατισµό πρωτεϊνικού συµπλόκου β. την αναδίπλωση της πρωτεϊνικής αλυσίδας που συµβαίνει στις πρωτεΐνες οι οποίες δεν έχουν δευτεροταγή δοµή γ. την αναδίπλωση της - ήδη αναδιπλωµένης λόγω της δευτεροταγούς δοµής - πρωτεϊνικής αλυσίδας σε διάφορα σηµεία δ. το συνδυασµό πρωτοταγούς και δευτεροταγούς δοµής. 36

3 8. Από το συνδυασµό των τεσσάρων επιπέδων της δοµής µιας πρωτεΐνης αυτή αποκτά τελικά ένα σχήµα στο χώρο που µπορεί να είναι α. ευθύ ή αναδιπλωµένο β. ελικοειδές ή πτυχωτό γ. σφαιρικό ή ινώδες δ. κυκλικό ή τριγωνικό. 9. Οι πρωτεΐνες είναι αµφολύτες, δηλαδή α. έχουν τόσο όξινο όσο και βασικό χαρακτήρα β. διαλύονται τόσο σε όξινο όσο και σε βασικό περιβάλλον γ. µπορούν να υδρολυθούν τόσο χηµικά όσο και ενζυµικά δ. µπορούν να υδρολύουν άλλες πρωτεΐνες τόσο χηµικά όσο και ενζυµικά. 10. Ισοηλεκτρικό σηµείο πρωτεΐνης λέγεται α. το ph στο οποίο διαλύεται η πρωτεΐνη β. το ph στο οποίο µια πρωτεΐνη αποκτά σφαιρικό σχήµα γ. το ph από το οποίο αρχίζει η µετουσίωση της πρωτεΐνης δ. το ph στο οποίο η πρωτεΐνη εµφανίζεται ως δίπολο. 11. Με τον όρο υδρόλυση µιας πρωτεΐνης εννοούµε α. την καταστροφή της δευτεροταγούς δοµής της πρωτεΐνης β. τη διάσπαση ενός ή περισσοτέρων πεπτιδικών δεσµών γ. µία από τις αντιδράσεις που χρησιµοποιούνται για την ανίχνευση των πρωτεϊνών δ. την αλλαγή του σχήµατος µιας πρωτεΐνης από σφαιρικό σε ινώδες. 37

4 12. Μετουσίωση µιας πρωτεΐνης λέγεται η τροποποίηση α. της πρωτοταγούς, της δευτεροταγούς και της τριτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης β. της πρωτοταγούς, της δευτεροταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης γ. της δευτεροταγούς, της τριτοταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης δ. της πρωτοταγούς, της τριτοταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης. 13. Η αντίδραση διουρίας χρησιµοποιείται για α. την ανίχνευση των πρωτεϊνών β. την ενζυµική υδρόλυση των πρωτεϊνών γ. τον προσδιορισµό της δευτεροταγούς δοµής των πρωτεϊνών δ. τον προσδιορισµό της τριτοταγούς δοµής των πρωτεϊνών. 14. Σε ποιες από τις παρακάτω δοµές συµβάλλουν µεταξύ των άλλων και δεσµοί υδρογόνου; α. Στην πρωτοταγή και δευτεροταγή β. Στη δευτεροταγή και τριτοταγή γ. Στην πρωτοταγή και τριτοταγή δ. Στην πρωτοταγή και τεταρτοταγή. 38

5 Ερωτήσεις αντιστοίχισης 1. Να αντιστοιχίσετε τους όρους ή τις φράσεις που αναγράφονται στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... Ορµόνες Β.... Πρωτεΐνες µυικού ιστού Γ.... Ένζυµα.... Μεταφορικές πρωτεΐνες Ε.... Αποθηκευτικές πρωτεΐνες 1. Πρωτεάση 2. Γλυκαγόνο 3. Ακτίνη 4. Αιµοσφαιρίνη 5. Μυοσφαιρίνη 6. Ινσουλίνη 7. Ωαλβουµίνη 8. Μυοσίνη 9. Ριβονουκλεάση 10. Καζεΐνη 2. Ι ΙΙ Α.... Απλές πρωτεΐνες Β.... Λιποπρωτεΐνες Γ.... Νουκλεοπρωτεϊνες.... Γλυκοπρωτεΐνες Ε.... Μεταλλοπρωτεΐνες 1. Γλυκόζη 2. Σίδηρος 3. Αµινοξέα 4. εοξυριβονουκλεϊνικό οξύ 5. Γαλακτικό οξύ 6. Φωσφολιπίδια (λίπη) 39

6 3. Ι ΙΙ Α.... Χρωµατογραφία Β.... Ενζυµική υδρόλυση Γ.... Αποικοδόµηση κατά Edman.... Κρυσταλλογραφία ακτίνων Χ Ε.... Αντίδραση διουρίας 1. Σχηµατισµός αµινοξέων και πεπτιδίων 2. ιαχωρισµός πρωτεϊνών 3. Μελέτη δευτεροταγούς δοµής 4. Ανίχνευση πρωτεϊνών 5. Προσδιορισµός αλληλουχίας αµινοξέων 6. ιάλυση της πρωτεΐνης Ερωτήσεις διάταξης ή κατάταξης 1. Η µέθοδος Edman ακολουθεί τα παρακάτω στάδια: Α. Ταυτοποίηση του αµινοξέος που έχει αποσπαστεί. Β. Υδρόλυση του πεπτιδίου που οδηγεί σε απόσπαση του ακραίου αµινοξέος. Γ. Επανάληψη των προηγουµένων σταδίων.. Μετατροπή του ακραίου αµινοξέος σε κάποιο παράγωγό του. Να διατάξετε τα γράµµατα Α, Β, Γ και κατά σειρά, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η σωστή σειρά των σταδίων. 2. Για τον προσδιορισµό της πρωτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης ακολουθούνται τα παρακάτω στάδια: Α. ιαχωρισµός των ολιγοπεπτιδίων µε χρωµατογραφία. Β. Κατασκευή πεπτιδικού χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων. Γ. Υδρόλυση της πρωτεΐνης µε τη βοήθεια ενζύµων για τη δηµιουργία ολιγοπεπτιδίων.. Εύρεση της αλληλουχίας των αµινοξέων µε τη µέθοδο Edman. Να διατάξετε τα γράµµατα Α, Β, Γ και κατά σειρά, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η σωστή σειρά των σταδίων. 40

7 3. Να κατατάξετε τις παρακάτω ενώσεις σε δύο κατηγορίες: α. ιουρία β. Αλανίνη γ. ιπεπτίδιο Ala-Ala δ. Αιµοσφαιρίνη ε. Γλυκοπρωτεΐνη στ. Αµίνη ζ. Γλυκαγόνο η. Υδρογόνο θ. Κολλαγόνο Κατηγορία Α - δίνουν την αντίδραση διουρίας Κατηγορία Β - δε δίνουν την αντίδραση διουρίας 41

8 Ερωτήσεις συµπλήρωσης Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Οι πρωτεΐνες έχουν ένα άκρο µε µια ελεύθερη καρβοξυλοµάδα και ένα άκρο µε ελεύθερη αµινοµάδα. Έτσι εµφανίζουν τόσο... όσο και... χαρακτήρα. ηλαδή είναι Τα ένζυµα, που προκαλούν υδρόλυση των πρωτεϊνών, ονοµάζονται... ένζυµα ή Σε ακραίες τιµές ph και σε υψηλές θερµοκρασίες καταστρέφονται οι δεσµοί που ισχυροποιούν...,... και... δοµή µιας πρωτεΐνης. Αποτέλεσµα αυτού είναι τροποποίηση των παραπάνω δοµών, που αλλιώς ονοµάζεται... της πρωτεΐνης. 4. Την αντίδραση διουρίας δίνουν...,... και γενικά όλες οι ενώσεις που περιέχουν στο µόριό τους Όλες οι πρωτεΐνες αποτελούνται από τα ίδια δοµικά συστατικά,.... Εν τούτοις διαφοροποιούνται ως προς το βιολογικό τους ρόλο. Αυτό οφείλεται στη διαφορετική... δοµή, η οποία επηρεάζει τελικά τη διαµόρφωση της πρωτεΐνης στο χώρο. 6. Σηµαντικές µεταβολές... ή... είναι δυνατόν να προκαλέσουν... της πρωτεΐνης και κατά συνέπεια να χάσει αυτή το βιολογικό της ρόλο. 7. Στη δοµή η πρωτεΐνη αναδιπλώνεται µε τη βοήθεια δεσµών.. µεταξύ αµινοξέων της ίδιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας. 8. Ο προσδιορισµός της... των αµινοξέων στηρίζεται στη µέθοδο... κατά Edman. 9. Σε ότι αφορά το σχήµα τους οι πρωτεΐνες διακρίνονται σε... και

9 Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις τύπου «σωστό λάθος» µε αιτιολόγηση Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. Να εξηγήσετε γιατί δεν ισχύουν οι προτάσεις που χαρακτηρίσατε ως λανθασµένες. 1. Η αλληλουχία των αµινοξέων δεν επηρεάζει τις ιδιότητες µιας πρωτεΐνης, οι οποίες καθορίζονται µόνο από το είδος των αµινοξέων που την αποτελούν. ( ) 2. Η µέθοδος Edman περιλαµβάνει τη διαδοχική υδρόλυση, απόσπαση και ταυτοποίηση του πρώτου αµινοξέος ενός πολυπεπτιδίου και την επανάληψη της ίδιας διαδικασίας για όλα τα επόµενα αµινοξέα. ( ) 3. Η πρωτοταγής δοµή των πρωτεϊνών δεν επηρεάζει τη δευτεροταγή διαµόρφωσή τους. ( ) 4. Οι αναδιπλώσεις των αλυσίδων των αµινοξέων µιας πρωτεΐνης, προσδίδουν στο µόριο ένα συγκεκριµένο σχήµα στο χώρο. ( ) 5. Στην α-έλικα η πρωτεΐνη αναδιπλώνεται µε τη βοήθεια δεσµών υδρογόνου µεταξύ διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων του ίδιου µορίου. Αντίθετα, στη β-πτυχωτή επιφάνεια η αναδίπλωση γίνεται µε δεσµούς υδρογόνου, που αναπτύσσονται µεταξύ αµινοξέων της ίδιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας. ( ) 6. Μια πολυπεπτιδική αλυσίδα µπορεί να έχει σε κάποιο τµήµα της τη δοµή της α-έλικας και σε κάποιο άλλο τη δοµή της β-πτυχωτής επιφάνειας. ( ) 7. Η τεταρτοταγής δοµή αφορά πρωτεϊνικά σύµπλοκα και αναφέρεται στο τελικό σχήµα που αποκτά το πρωτεϊνικό σύµπλοκο στο χώρο. ( ) 8. Η µετουσίωση µιας πρωτεΐνης δεν επηρεάζει καθόλου τις λειτουργικές της ιδιότητες. ( ) 9. Την αντίδραση διουρίας δίνουν όλες οι ενώσεις που περιέχουν στο µόριό τους διπλό ή τριπλό δεσµό. ( ) 10. Ο τρόπος µε τον οποίο αναδιπλώνεται στο χώρο το µόριο µιας πρωτεΐνης δεν εξαρτάται από την αλληλουχία των αµινοξέων. ( ) 43

10 11. Μία πρωτεΐνη µπορεί να είναι ταυτόχρονα: σύνθετη πρωτεΐνη, σφαιρική πρωτεΐνη και µεταφορική πρωτεΐνη. ( ) 12. Οι οµοιοπολικοί δισουλφιδικοί δεσµοί είναι δεσµοί µεταξύ ατόµων θείου δύο κυστεϊνών. ( ) 13. Οι γλυκοπρωτεΐνες είναι σύνθετες πρωτεΐνες. Αποτελούνται από ένα πρωτεϊνικό τµήµα και ένα µη πρωτεϊνικό τµήµα, που µπορεί να είναι είτε µέταλλο είτε λιποειδές είτε υδατάνθρακας. ( ) 14. εν είναι δυνατόν να συνυπάρχουν σε µια πολυπεπτιδική αλυσίδα τόσο η δοµή α-έλικας, όσο και η δοµή β-πτυχωτής επιφάνειας. ( ) Ερωτήσεις σύντοµης απάντησης Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις (10-20 λέξεις): 1. Σε τι χρησιµεύει η µέθοδος αποικοδόµησης κατά Edman; 2. Να γράψετε τα είδη των δεσµών που συµβάλλουν στη δευτεροταγή δοµή. 3. Ποια είναι τα είδη των δεσµών που συµβάλλουν στην τριτοταγή δοµή; 4. Να εξηγήσετε πώς επιτυγχάνονται α) η χηµική και β) η ενζυµική υδρόλυση. 5. Σε ποιες κατηγορίες θα κατατάξουµε τις πρωτεΐνες, εάν λάβουµε υπόψη το βιολογικό τους ρόλο; Να δώσετε από ένα παράδειγµα πρωτεΐνης για κάθε κατηγορία. 6. Ποιος είναι, κατά την άποψή σας, ο βιολογικός ρόλος α) των µεταφορικών και β) των αποθηκευτικών πρωτεϊνών; 44

11 Ερωτήσεις ανάπτυξης Να απαντήσετε στις παρακάτω ερωτήσεις µε µία (20-50 λέξεις): 1. Να περιγράψετε τη µέθοδο αποικοδόµησης κατά Edman. Πού χρησιµοποιείται η µέθοδος αυτή; 2. Πώς προσδιορίζεται η πρωτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης µεγάλου µοριακού βάρους; 3. Τι εννοούµε µε τον όρο µετουσίωση πρωτεϊνών; Να αναφέρετε ένα σχετικό παράδειγµα από την καθηµερινή ζωή. 4. Να εξηγήσετε γιατί η αύξηση της θερµοκρασίας και οι ακραίες τιµές ph προκαλούν µετουσίωση των πρωτεϊνών. 5. Να περιγράψετε πώς γίνεται ο προσδιορισµός της αλληλουχίας των αµινοξέων ενός πεπτιδίου. Τι συµβαίνει στην περίπτωση που έχουµε ένα αρκετά µεγάλο πολυπεπτίδιο ή µια πρωτεΐνη ; Γ. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Ένα δεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Χ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Lys-Asp-Tyr-Leu Ser-Val His-Lys-Gly-Ala Το ίδιο δεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Ψ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Gly-Ala Ser-Val-Lys-Asp Tyr-Leu-His-Lys Να κατασκευάσετε τον πεπτιδικό χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων του αρχικού πεπτιδίου. 45

12 2. Το πεπτίδιο (Ι) υποβλήθηκε σε υδρόλυση µε τα ένζυµα Α και Β. Αντίστοιχα το πεπτίδιο (ΙΙ) υποβλήθηκε σε υδρόλυση µε τα ένζυµα Χ και Ψ. Στη συνέχεια υπολογίστηκε η αλληλουχία όλων των µικρότερων πεπτιδίων που προέκυψαν και τα αποτελέσµατα παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί. Υδρόλυση µε ένζυµο Α Υδρόλυση µε ένζυµο Β Υδρόλυση µε ένζυµο X Υδρόλυση µε ένζυµο Ψ ΠΕΠΤΙ ΙΟ Ι ΠΕΠΤΙ ΙΟ ΙΙ Lys-Asp-His-Leu-Arg - Gly-Gly Lys-His His-Leu-Arg-Gly-Gly - Lys-His-Lys-Asp - Lys- Asp Gly-Ala-Tyr-Gly His-Leu-Arg-Gly - Tyr-Gly Arg-Gly-Gly-Ala Lys-Asp-His-Leu α) Να κατασκευάσετε τους πεπτιδικούς χάρτες και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων των δύο αρχικών πεπτιδίων Ι και ΙΙ. β) Αφού συγκρίνετε τις αλληλουχίες των πεπτιδίων Ι και ΙΙ, να εκτιµήσετε ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές (Σ) και ποιες λανθασµένες (Λ): i. Tα πεπτίδια Ι και ΙΙ έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή εποµένως είναι ταυτόσηµα. ( ) ii. Από τη σύγκριση των αλληλουχιών των αµινοξέων, προκύπτει ότι τα πεπτίδια Ι και ΙΙ δεν παρουσιάζουν καµία οµολογία και συνεπώς πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικά πεπτίδια. ( ) iii. Τα πεπτίδια Ι και ΙΙ παρουσιάζουν µία αξιοσηµείωτη αλληλοεπικάλυψη. Έτσι είναι πιθανό να αποτελούν θραύσµατα της ίδιας πρωτεΐνης, που προέκυψαν από την υδρόλυσή της µε δύο διαφορετικά ένζυµα. ( ) iv. Τα πεπτίδια Ι και ΙΙ έχουν παραπλήσιες αλληλουχίες αµινο- 46

13 ξέων. Εποµένως παρουσιάζουν την ίδια πρωτοταγή δοµή. ( ). ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεΐνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. ύο πρωτεΐνες παρουσιάζουν την ίδια πρωτοταγή δοµή όταν α. αποτελούνται από τον ίδιο αριθµό αµινοξέων β. αποτελούνται από το ίδιο είδος αµινοξέων γ. τα ποσοστά περιεκτικότητας σε κάθε αµινοξύ είναι τα ίδια και στις δύο πρωτεΐνες δ. παρουσιάζουν την ίδια αλληλουχία αµινοξέων. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Στη β- πτυχωτή επιφάνεια η αναδίπλωση γίνεται µε τη βοήθεια πεπτιδικών δεσµών µεταξύ αµινοξέων διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων. ( ) Ο προσδιορισµός της πρωτοταγούς δοµής µιας πρωτεϊνης γίνεται µε τη βοήθεια κρυσταλλογραφίας ακτίνων Χ. ( ) Η τεταρτοταγής δοµή των πρωτεϊνών αναφέρεται στο τελικό σχήµα που αποκτά το πρωτεϊνικό µόριο στο χώρο ως συνέπεια της συνένωσης διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων (υπο- µονάδων). ( ) Μονάδες 3 47

14 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: Η υδρόλυση µιας πρωτεΐνης έχει ως αποτέλεσµα των απελευθέρωση των δοµικών µονάδων της, που λέγονται.. Όταν από την υδρόλυση προκύψουν αποκλειστικά και µόνο., η πρωτεΐνη ονοµάζεται.. Εκτός όµως από την κατηγορία αυτή, υπάρχουν και οι. πρωτεΐνες ή.. Οι πρωτεΐνες αυτές περιέχουν στο µόριό τους και ένα µη. τµήµα, το οποίο απελευθερώνεται κατά την υδρόλυση. Για παράδειγµα υπάρχουν πρωτεΐνες που περιέχουν µέταλλο και ονοµάζονται. ή υδατάνθρακες και ονοµάζονται.. Μονάδες 8 4. Τι εκφράζει η τριτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης; Ποια είδη δεσµών συµβάλλουν στην τριτοταγή δοµή µιας πρωτεΐνης; Μονάδες 7 48

15 2 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεΐνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η χηµική υδρόλυση των πρωτεϊνών συνίσταται α. στην καταστροφή των πεπτιδικών δεσµών που γίνεται µε βρασµό σε όξινο ή αλκαλικό περιβάλλον β. στην καταστροφή των πεπτιδικών δεσµών που γίνεται µε τη βοήθεια ενζύµων γ. στην κατεργασία των πρωτεϊνών µε πρωτεάσες και γίνεται µε βρασµό σε όξινο ή αλκαλικό περιβάλλον δ. στον βρασµό των πρωτεϊνών παρουσία διουρίας. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Οι πρωτεΐνες είναι αµφολύτες. Αυτό συµβαίνει µόνο όταν το ph είναι ίσο µε το ισοηλεκτρικό σηµείο. ( ) Η µετουσίωση µιας πρωτεΐνης δεν επηρεάζει τις λειτουργικές ιδιότητές της. ( ) Όλες οι πρωτεΐνες είναι δυσδιάλυτες στο νερό. ( ) Μονάδες 3 49

16 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: Η. δοµή καθορίζει και τις υπόλοιπες δοµές. Εποµένως, πρωτεΐνες µε διαφορετική. αµινοξέων αποκτούν διαφορετική διαµόρφωση του πρωτεϊνικού µορίου στο χώρο. Μεταβολές των εξωτερικών συνθηκών και συγκεκριµένα στη. ή στο. έχουν σαν αποτέλεσµα την καταστροφή των δεσµών που συµβάλλουν στις ανώτερες δοµές, ενώ αντίθετα δεν επηρεάζουν. δεσµούς οι οποίοι είναι ισχυροί και στους οποίους στηρίζεται η πρωτοταγής δοµή. Αποτέλεσµα των παραπάνω είναι. της τρισδιάστατης διαµόρφωσης του πρωτεϊνικού µορίου, ένα φαινόµενο γνωστό µε τον όρο.. Μονάδες 7 4. Να εξηγήσετε µε ποιο τρόπο επηρεάζεται ο βιολογικός ρόλος των πρωτεϊνών από τη δοµή τους. Να αναφέρετε όσες κατηγορίες πρωτεϊνών γνωρίζετε ως προς το βιολογικό τους ρόλο. Μονάδες 8 50

17 Παράδειγµα ωριαίου κριτηρίου αξιολόγησης Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεϊνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση, κριτική σκέψη ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Στη διαµόρφωση των αναδιπλώσεων της δευτεροταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης συµβάλλουν α. πεπτιδικοί δεσµοί β. δεσµοί υδρογόνου γ. δυνάµεις Van der Waals δ. οµοιοπολικοί δισουλφιδικοί δεσµοί. Ο αµφολυτικός χαρακτήρας µιας πρωτεΐνης οφείλεται α. στην ταυτόχρονη ύπαρξη στο µόριο της πρωτεϊνης µιας ελεύθερης αµινο- µάδας και µιας ελεύθερης καρβοξυλοµάδας β. στη δευτεροταγή δοµή της πρωτεΐνης γ. στο συνδυασµό της δοµής της προτείνεις µε το βιολογικό της ρόλο δ. στην ταυτόχρονη ύπαρξη α-έλικας και β-πτυχωτής επιφάνειας. Μονάδες 4 51

18 2. Να αντιστοιχίσετε τα είδη των δεσµών της οµάδας (ΙΙ) µε τις δοµές της οµάδας (Ι) (σε κάθε δοµή µπορεί να αντιστοιχούν περισσότερα από ένα είδη δεσµών). Ι Α.... Πρωτοταγής οµή Β.... ευτεροταγής οµή Γ.... Τριτοταγής οµή ΙΙ 1. Υδρόφοβοι εσµοί 2. Πεπτιδικοί εσµοί 3. Ηλεκτροστατικές Έλξεις 4. εσµοί Υδρογόνου 5. ισουλφιδικοί εσµοί 6. υνάµεις Van der Waals Μονάδες 3 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Η διάσπαση ενός ή περισσοτέρων πεπτιδικών δεσµών στο µόριο µιας πρωτεΐνης λέγεται.. και διακρίνεται στην και την... Για κάθε πρωτεΐνη υπάρχει µία και µοναδική τιµή.. στην οποία η πρωτεΐνη εµφανίζεται ως. µε συνολικό. µηδέν. Οι πρωτεΐνες λόγω των τεσσάρων επιπέδων της δοµής αποκτούν συγκεκριµένο σχήµα που µπορεί να είναι ή 4. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Οι δεσµοί υδρογόνου επειδή είναι πολύ ισχυροί, είναι και οι Μονάδες 3 µόνοι που δεν επηρεάζονται από την αύξηση της θερµοκρασίας και το ph. ( ) Τα πρωτεΐδια αποτελούνται από ένα πρωτεϊνικό και ένα µη πρωτεϊνικό τµήµα. ( ) Η µέθοδος Edman χρησιµοποιείται για την µελέτη της δευτεροταγούς δοµής των πρωτεϊνών. ( ) Μονάδες 3 52

19 5. Ένα ενδεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Χ και αποµονώθηκαν τέσσερα µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Ala-Lys-Ser-Asp, Thr-Ala-His, Gly-Arg, Pro-Val. Το ίδιο ενδεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Ψ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: His-Pro-Val, Gly-Arg-Ala-Lys, Ser-Asp-Thr-Ala. Να κατασκευάσετε τον πεπτιδικό χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων του αρχικού πεπτιδίου. Μονάδες 7 53

20 4 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΕΝΖΥΜΑ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση ή στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. 1. Τι ονοµάζεται ενέργεια ενεργοποίησης; α. Η ενέργεια που περικλείει το µόριο των ενζύµων. β. Η ενέργεια που περικλείουν τα αντιδρώντα σώµατα. γ. Η ενέργεια στην ενδιάµεση κατάσταση. δ. Η διαφορά µεταξύ της ενέργειας των αντιδρώντων σωµάτων και της ενέργειας της ενδιάµεσης κατάστασης. 2. Η ενέργεια ενεργοποίησης µπορεί να θεωρηθεί ως α. ενδιάµεση κατάσταση β. ενεργειακό φράγµα γ. ενεργειακή στάθµη αντιδρώντων δ. ενεργειακή στάθµη προϊόντων. 3. ύο γνωστοί τρόποι για την ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης είναι α. η χρήση συνενζύµων και αποενζύµων β. η χρήση καταλυτών και ενζύµων γ. η αύξηση της θερµοκρασίας και η αύξηση της ταχύτητας της αντίδρασης δ. η αύξηση της θερµοκρασίας και η χρήση καταλυτών. 54

21 4. Οι καταλύτες είναι ουσίες που α. µεταβάλλουν την ταχύτητα της αντίδρασης και τη θέση της χηµικής ισορροπίας β. δεν επηρεάζουν ούτε την ταχύτητα της αντίδρασης ούτε τη θέση της χηµικής ισορροπίας γ. µεταβάλλουν την ταχύτητα της αντίδρασης χωρίς να επηρεάζουν τη θέση της χηµικής ισορροπίας δ. µεταβάλλουν τη θέση της χηµικής ισορροπίας χωρίς να επηρεάζουν την ταχύτητα της αντίδρασης. 5. Από χηµική άποψη και από άποψη δοµής, τα ένζυµα είναι α. πρωτεϊνες β. καταλύτες γ. υποστρώµατα δ. συνένζυµα. 6. Από άποψη βιολογικού ρόλου, τα ένζυµα είναι α. πρωτεΐνες β. καταλύτες γ. υποστρώµατα δ. συνένζυµα. 7. Τα ένζυµα µε υψηλή εξειδίκευση α. δεν µπορούν να καταλύσουν ενζυµικές αντιδράσεις β. καταλύουν µία µόνο ενζυµική αντίδραση γ. καταλύουν περιορισµένο αριθµό ενζυµικών αντιδράσεων δ. καταλύουν ένα µεγάλο αριθµό ενζυµικών αντιδράσεων. 8. Η σύνδεση ενζύµου - υποστρώµατος γίνεται α. στο ενεργό κέντρο του συνενζύµου. β. στο ενεργό κέντρο του υποστρώµατος. γ. στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. δ. στο ενεργό κέντρο του αναστολέα. 9. Το ενεργό κέντρο σχηµατίζεται από 55

22 α. γειτονικά αµινοξέα β. αµινοξέα τα οποία προέρχονται από διαφορετικές περιοχές της γραµµικής αλληλουχίας γ. αµινοξέα που προέρχονται από διαφορετικά πεπτίδια δ. αµινοξέα που προέρχονται από διαφορετικές περιοχές διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων. 10. Σύµφωνα µε το µοντέλο της επαγόµενης προσαρµογής, το ενεργό κέντρο του ενζύµου α. έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το συνένζυµο β. αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα, µετά την ολοκλήρωση της αντίδρασης γ. έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα δ. αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα, µετά την πρόσδεση του υποστρώµατος. 11. Κάθε ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του α. σε µία συγκεκριµένη τιµή ph β. σε ένα µεγάλο εύρος τιµών ph γ. σε ακραίες (όξινες ή αλκαλικές) τιµές ph δ. σε όλη την κλίµακα του ph. 12. Τι ονοµάζεται µέτρο της ενεργότητας ενός ενζύµου; α. Η ταχύτητα της αντίδρασης που καταλύει το ένζυµο. β. Η ταχύτητα του ενζύµου. γ. Ο χρόνος υποδιπλασιασµού της συγκέντρωσης του ενζύµου. δ. Ο χρόνος που χρειάζεται για να µετουσιωθεί το ένζυµο. 56

23 13. Ως ταχύτητα της αντίδρασης ορίζουµε α. τη µεταβολή της απόστασης του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου (v = [S] / t) β. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του ενζύµου στη µονάδα του χρόνου (v = [E] / t) γ. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου (v = [S] / t) δ. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του υποστρώµατος προς τη µεταβολή της συγκέντρωσης του ενζύµου (v = [S] / [E]). 14. To 1 Unit (µονάδα µέτρησης της ενζυµικής ενεργότητας) α. αντιστοιχεί στην κατανάλωση 1 µmol ενζύµου σε 1 min β. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 µmol υποστρώµατος σε 1 min γ. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 mg υποστρώµατος σε 1 sec δ. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 µg συνενζύµου σε 1 sec. 15. Τι ονοµάζεται κορεσµός του ενζύµου; α. Η κατανάλωση της µεγαλύτερης ποσότητας του ενζύµου. β. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια µη συναγωνιστικού αναστολέα. γ. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια συναγωνιστικού αναστολέα. δ. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια υποστρώµατος. 16. Η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης κατά Michaelis - Menten δίνεται από τη σχέση α. v = V max [S] / K m + [S] β. v = V max + [S] / K m [S] γ. V max = v [S] / K m + [S] δ. E + S ES E + P 57

24 17. Όταν η ταχύτητα της ενζυµικής αντίδρασης είναι η µισή της µέγιστης, τότε η σταθερά Michaelis ισούται µε α. την K m β. τη µισή συγκέντρωση υποστρώµατος Γ. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος. την V max. 18. Οι δύο σταθερές που χαρακτηρίζουν µια ενζυµική αντίδραση είναι α. η [S] και η V max Β. η K m και η [S] γ. η K m και η V max. η Ε και η V max. 19. H V max µας πληροφορεί για το α. πόσα µόρια ενζύµου µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο υποστρώµατος β. πόσα µόρια υποστρώµατος µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου γ. πόσα µόρια συνενζύµου δεσµεύονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου δ. πόσα µόρια αναστολέα δεσµεύονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου. 20. Ενζυµικοί αναστολείς λέγονται οι ενώσεις οι οποίες α. µειώνουν την ενεργότητα των ενζύµων β. µειώνουν τον κορεσµό των ενζύµων γ. µειώνουν την εξειδίκευση των ενζύµων δ. µειώνουν τα αλλοστερικά κέντρα των ενζύµων. 21. Οι κυριότεροι τύποι αντιστρεπτής αναστολής είναι α. η εστερική και η αλλοστερική β. η συναγωνιστική και η µη-συναγωνιστική γ. η µόνιµη και η µη-µόνιµη δ. η χηµική και η ενζυµική. 22. Ο συναγωνιστικός αναστολέας προσδένεται 58

25 α. στο ενεργό κέντρο του συνενζύµου β. στο αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου γ. στο ενεργό κέντρο του ενζύµου δ. σε όλα τα παραπάνω. 23. Η έκταση της συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα β. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα και ως προς τον αναστολέα δ. όλα τα παραπάνω. 24. Η έκταση της µη-συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς τον αναστολέα β. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα και ως προς τον αναστολέα δ. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα. 25. Κατά τη συναγωνιστική αναστολή α. η K m µειώνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή β. η V max µειώνεται ενώ η K m παραµένει σταθερή γ. τόσο η K m όσο και η V max µειώνονται δ. τόσο η K m όσο και η V max παραµένουν σταθερές. 26. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή α. η K m µειώνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή β. η V max µειώνεται ενώ η K m παραµένει σταθερή γ. τόσο η K m όσο και η V max µειώνονται δ. τόσο η K m όσο και η V max παραµένουν σταθερές. 27. Οι αλλοστερικοί τροποποιητές είναι ενώσεις οι οποίες 59

26 α. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας ως ενεργοποιητές του συγκεκριµένου ενζύµου β. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας ως αναστολείς του συγκεκριµένου ενζύµου γ. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας είτε ως ενεργοποιητές είτε ως αναστολείς του συγκεκριµένου ενζύµου δ. ρυθµίζουν µε ανάδραση τη δράση ενός ενζύµου. 28. Ο αλλοστερικός τροποποιητής προσδένεται α. στο αλλοστερικό κέντρο του συνενζύµου β. στο αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου γ. στο αλλοστερικό κέντρο του αναστολέα δ. στο αλλοστερικό κέντρο του τροποποιητή. 29. Τι ονοµάζεται αλλοστερική µετάπτωση; α. Η τροποποίηση της δοµής του ενζύµου, που προκαλείται από την πρόσδεση του υποστρώµατος σε αυτό. β. Η τροποποίηση της δοµής του αλλοστερικού τροποποιητή, που προκαλείται από την πρόσδεσή του στο ένζυµο. γ. Η τροποποίηση της δοµής του αλλοστερικού τροποποιητή, που προκαλείται από την πρόσδεσή του στο υπόστρωµα. δ. Η τροποποίηση της δοµής του ενζύµου, που προκαλείται από την πρόσδεση του αλλοστερικού τροποποιητή σε αυτό. 30. Σε κάθε περίπτωση, ο αλλοστερικός τροποποιητής α. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του ενζύµου β. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του υποστρώµατος γ. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του συνενζύµου δ. δεν έχει καµία από τις δοµές που αναφέρονται παραπάνω. 60

27 31. ύο διαφορετικά ένζυµα λέγονται ισοένζυµα όταν α. είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση β. διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή γ. διαφέρουν ως προς ορισµένες φυσικοχηµικές ιδιότητες δ. ισχύουν όλα τα παραπάνω. 32. Τα ένζυµα, που είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων, αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση λέγονται α. συνένζυµα β. αποένζυµα γ. ισοένζυµα δ. ολοένζυµα. 33. Οι προσθετικές οµάδες είναι α. οργανικές ενώσεις πολύ ισχυρά δεµένες επάνω στα ένζυµα και οι οποίες δεν µπορούν να αποµακρυνθούν από αυτά β. οργανικές ενώσεις χαλαρά δεµένες επάνω στα ένζυµα και οι οποίες µπορούν εύκολα να αποµακρυνθούν από αυτά γ. οργανικές ενώσεις που προσδένονται στο καταλυτικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου υποστρώµατος δ. οργανικές ενώσεις που προσδένονται στο αλλοστερικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου αναστολέα. 61

28 34. Τι είναι τα συνένζυµα; α. Οργανικές ενώσεις πολύ ισχυρά δεµένες επάνω στα ένζυµα, οι οποίες δεν µπορούν να αποµακρυνθούν από αυτά. β. Οργανικές ενώσεις χαλαρά δεµένες επάνω στα ένζυµα, οι οποίες µπορούν εύκολα να αποµακρυνθούν από αυτά. γ. Οργανικές ενώσεις, που προσδένονται στο καταλυτικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου υποστρώµατος. δ. Οργανικές ενώσεις, που προσδένονται στο αλλοστερικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου αναστολέα. 35. Τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων α. µεταφέρουν ιόντα σιδήρου β. µεταφέρουν ιόντα ασβεστίου γ. µεταφέρουν ιόντα υδρογόνου και ηλεκτρόνια δ. µεταφέρουν ιόντα οξυγόνου και ηλεκτρόνια. 36. Το ΑΤΡ εκτός από ενεργειακό νόµισµα του κυττάρου είναι και α. συνένζυµο β. προσθετική οµάδα γ. ισοένζυµο δ. αποένζυµο. 37. Συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων είναι τα: α. NAD +, NADP +, ΑDP και DDT β. ΑTP, DNA και RNA γ. NAD +, FAD, DNA και AUG δ. NAD +, NADP + και FAD. 62

29 38. Τις βιταµίνες που χρειάζεται ο οργανισµός α. τις συνθέτει µε τη βοήθεια ενζύµων β. τις συνθέτει µε τη βοήθεια αµινοξέων γ. τις συνθέτει µε φωτοσύνθεση δ. τις προσλαµβάνει από τις τροφές. 39. Οι βιταµίνες αποτελούν συστατικά των α. ενζύµων β. συνενζύµων γ. υποστρωµάτων δ. αλλοστερικών τροποποιητών. 40. Από τις βιταµίνες α. οι B και C είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι A, D, E και Κ είναι λιποδιαλυτές β. οι A και B είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι C, D, E και K είναι λιποδιαλυτές γ. οι K και E είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι A, B, C και D είναι λιποδιαλυτές δ. οι A, B, C και D είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι K και E είναι λιποδιαλυτές. Ερωτήσεις αντιστοίχισης 1. Να αντιστοιχίσετε του όρους ή τις φράσεις που αναγράφοτναι στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... K m Β.... v Γ.... V max.... [S] 1. ταχύτητα αντίδρασης 2. συγκέντρωση υποστρώµατος 3. µέγιστη ταχύτητα αντίδρασης 4. µέγιστος όγκος υποστρώµατος 5. σταθερά Michaelis 2. 63

30 Ι Α.... Κορεσµός Β.... Ρύθµιση µε ανάδραση Γ.... Συναγωνιστική αναστολή.... Μη-συναγωνιστική αναστολή ΙΙ 1. Αναστολή λόγω πρόσδεσης χηµικού µορίου σε περιοχή του ενζύµου διαφορετική από το ενεργό κέντρο. 2. Αναστολή η οποία συνεχίζεται και µετά την αποµάκρυνση του αναστολέα. 3. Κατάληψη των ενεργών κέντρων από µεγάλες ποσότητες υποστρώµατος. 4. Αναστολή λόγω κατάληψης θέσεων του ενεργού κέντρου από µόριο που δεν είναι υπόστρωµα 5. Αναστολή από το ίδιο το προϊόν της αντίδρασης. 3. Ι Α.... Αλλοστερικό κέντρο Β.... Ενεργό κέντρο Γ.... Τυχαία θέση του ενζύµου ΙΙ 1. συνένζυµο 2. υπόστρωµα 3. µη-συναγωνιστικός αναστολέας 4. προσθετική οµάδα 5. αλλοστερικός τροποποιητής 6. συναγωνιστικός αναστολέας 64

31 4. Ι Α.... Αίµη Β.... ΑΤΡ Γ.... Ασκορβικό οξύ.... Φωσφοκινάση ΙΙ 1. ένζυµο 2. συνένζυµο 3. ισοένζυµο 4. βιταµίνη 5. προσθετική οµάδα 5. Ι Α.... NAD + Β.... NADP + Γ.... ATP.... FAD ΙΙ 1. νικοτιναµιδο-αδενινο-δινουκλεοτίδιο 2. τριφωσφορική αδενοσίνη 3. δεοξυ-ριβονουκλεϊκό οξύ 4. φλαβινο-αδενινο-δινουκλεοτίδιο 5. φωσφορικό νικοτιναµιδο-αδενινοδινουκλεοτίδιο Ερωτήσεις διάταξης ή κατάταξης 1. Να διατάξετε κατά σειρά αυξανόµενου ποσού ενέργειας τις παρακάτω τιµές ενεργειών: Ε1: ελεύθερη ενέργεια υποστρώµατος Ε2: ελεύθερη ενέργεια προϊόντος Ε3: ελεύθερη ενέργεια ενδιάµεσης κατάστασης απουσία καταλύτη Ε4: ελεύθερη ενέργεια ενδιάµεσης κατάστασης παρουσία καταλύτη 65

32 2. Η Οµάδα Α περιλαµβάνει σώµατα που µετά την ενζυµική κατάλυση δεν έχουν υποστεί καµία χηµική µεταβολή και η Οµάδα Β περιλαµβάνει σώµατα τα οποία κατά την ενζυµική κατάλυση υφίστανται χηµική µεταβολή. Να κατατάξετε τα παρακάτω στις οµάδες Α και Β: α. υπόστρωµα β. ένζυµο γ. συνένζυµο δ. προσθετική οµάδα ε. αλλοστερικός τροποποιητής στ. µη-συναγωνιστικός αναστολέας Οµάδα Α Οµάδα Β 66

33 3. Η Οµάδα Α περιλαµβάνει σώµατα που δεσµεύονται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και η Οµάδα Β περιλαµβάνει σώµατα τα οποία δε δεσµεύονται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. Να κατατάξετε τα παρακάτω στις οµάδες Α και Β. α. συναγωνιστικός αναστολέας β. µη-συναγωνιστικός αναστολέας γ. συνένζυµο δ. αλλοστερικός τροποποιητής ε. υπόστρωµα στ. προσθετική οµάδα ζ. βιταµίνη Οµάδα Α Οµάδα Β 67

34 Ερωτήσεις συµπλήρωσης Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Η ενέργεια ενεργοποίησης καθορίζει µιας αντίδρασης. Όσο µικρότερη είναι τόσο πιο γρήγορα προχωρεί η. 2. Ως προς τη χηµική δοµή τους τα ένζυµα ανήκουν, ενώ ως προς το βιολογικό τους ρόλο τα κατατάσσουµε. 3. Τα ένζυµα ως προς την εξειδίκευσή τους διακρίνονται σε ένζυµα...,... και... εξειδίκευσης. 4. Πολλά ένζυµα, προκειµένου να είναι δραστικά χρειάζονται και ένα πρόσθετο µη τµήµα στο µόριό τους. Το τµήµα αυτό, συνήθως είναι ένα µικρό οργανικό µόριο και ονοµάζεται. Το πρωτεϊνικό µέρος του ενζύµου ονοµάζεται, ενώ το σύµπλοκο και των δύο λέγεται. 5. Τα αµινοξέα που απαρτίζουν κέντρο του ενζύµου βρίσκονται σε µεγάλη απόσταση µεταξύ τους σε ότι αφορά την δοµή του πρωτεϊνικού µορίου. Ωστόσο, η αναδίπλωση της πολυπεπτιδικής αλυσίδας στο χώρο, έχει σαν αποτέλεσµα αποµακρυσµένα να πλησιάζουν, να αλληλεπιδρούν και έτσι να σχηµατίζουν το. 6. Σύµφωνα µε το µοντέλο το ενεργό κέντρο του ενζύµου έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το σχήµα του. 7. Σύµφωνα µε το µοντέλο το ενεργό κέντρο του ενζύµου αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το σχήµα του µετά από την πρόσδεσή του σε αυτό. 8. Η µονάδα µέτρησης της ενζυµικής συνήθως είναι το ένα (1) unit, το οποίο αντιστοιχεί στη µετατροπή ενός (1) σε ένα (1). 9. Η σταθερά Michaelis συµβολίζεται µε, µας πληροφορεί για το βαθµό συγγένειας - υποστρώµατος και ισούται µε τη 68

35 του υποστρώµατος, όταν της ενζυµικής αντίδρασης είναι η µισή της µέγιστης. 10. Η V max µας πληροφορεί για το πόσα υποστρώµατος µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο. 11. λέγονται οι ουσίες που µπορούν να προκαλέσουν µείωση της δράσης των ενζύµων. Η επίδραση των αναστολέων µπορεί να είναι µόνιµη ή. Στη δεύτερη περίπτωση η αναστολή διακρίνεται σε και σε. 12. Ο αναστολέας προσδένεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και παρεµποδίζει την πρόσδεση του. 13. Ο αναστολέας προσδένεται στο ένζυµο, αλλά σε περιοχή του ενζύµου διαφορετική από το ενεργό κέντρο. Η πρόσδεση αυτή έχει σαν αποτέλεσµα την τροποποίηση της δοµής του ενζύµου. Έτσι η δέσµευση του δε µπορεί να γίνει αποτελεσµατικά. 14. Σε µια αλυσίδα ενζυµικών, το τελικό προϊόν µπορεί να ρυθµίζει τη σύνθεσή του. Αυτό γίνεται όταν η συγκέντρωσή του υπερβεί µια ορισµένη τιµή, οπότε δρα ως ενός από τα ένζυµα που συµµετέχουν στην αντίδραση. Το φαινόµενο αυτό λέγεται ρύθµιση. 15. Ο αλλοστερικός ενός ενζύµου, προσδένεται στο κέντρο του, το οποίο συνήθως βρίσκεται µακριά από το. 16. Τα ένζυµα που καταλύουν την ίδια αντίδραση αλλά είναι προϊόντα διαφορετικών λέγονται. Τα ένζυµα αυτά παρουσιάζουν ορισµένες διαφορές µεταξύ τους, τόσο ως προς την πρωτοταγή δοµή όσο και ως προς τις και ιδιότητες. 17. είναι χαλαρά δεµέν.. στο µόριο του ενζύµου και γι αυτό αποµακρύνονται εύκολα από αυτό. Αντίθετα, είναι ισχυρά δεµέν.. στο µόριο του ενζύµου και έτσι αποµακρύνονται δύσκολα από αυτό. 18. Το ΑΤΡ αποτελείται από το σάκχαρο, τη βάση και τρεις οµάδες. 69

36 19. Τα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων δρουν ως φορείς και. 20. Οι βιταµίνες είναι µία οµάδα ενώσεων οι οποίες είναι απαραίτητες στον σε πολύ µικρές ποσότητες. 21. Η βιταµίνη C καθώς και οι βιταµίνες είναι, ενώ οι βιταµίνες A, D, E και K είναι. Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις τύπου «σωστό λάθος» µε αιτιολόγηση Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. Να εξηγήσετε γιατί δεν ισχύουν οι προτάσεις που χαρακτηρίσατε ως λανθασµένες. 1. Η διαφορά µεταξύ της ενέργειας των αντιδρώντων και της ενέργειας των προϊόντων λέγεται ενέργεια ενεργοποίησης. ( ) 2. Οι καταλύτες µειώνουν την ενέργεια ενεργοποίησης µιας αντίδρασης και έτσι η αντίδραση προχωρεί µε µεγαλύτερη ( ) ταχύτητα. 3. Οι βιοχηµικές αντιδράσεις πρέπει να ολοκληρωθούν µέσα σε πολύ µικρό χρονικό διάστηµα. Έτσι η συνδυασµένη αύξηση της θερµοκρασίας µαζί µε τη δράση των ενζύµων οδηγεί στην επιτάχυνση των αντιδράσεων. ( ) 4. Μετά το τέλος µιας βιοχηµικής αντίδρασης το ένζυµο παραµένει αναλλοίωτο. Κατά συνέπεια το ίδιο µόριο ενζύµου µπορεί να καταλύσει την ίδια αντίδραση πολλές φορές. ( ) 5. Τα ένζυµα µε υψηλή εξειδίκευση καταλύουν ένα περιορισµένο αριθµό αντιδράσεων. ( ) 6. Τα συνένζυµα είναι µία κατηγορία ενζύµων τα οποία για να δράσουν χρειάζονται και ένα πρόσθετο, µη πρωτεϊνικό τµήµα. ( ) 7. Η επιτάχυνση µιας αντίδρασης, µε την παρουσία του κατάλληλου ενζύµου, εξηγείται από το γεγονός ότι το ένζυµο ελαττώνει την ενέργεια ενεργοποίησης που απαιτείται για να φθάσει το υπόστρωµα στην ενδιάµεση κατάσταση. ( ) 70

37 8. Για κάθε ένζυµο υπάρχει ένα πολύ µεγάλο εύρος τιµών ph µέσα στο οποίο το ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του. ( ) 9. Σε µία ενζυµική αντίδραση, όταν η θερµοκρασία υπερβεί ένα ορισµένο επιτρεπτό όριο, προκαλείται αποδιάταξη της ενζυµικής πρωτεΐνης µε αποτέλεσµα το ένζυµο να χάνει το βιολογικό του ρόλο και έτσι η ταχύτητα της αντίδρασης να ελαττώνεται. ( ) 10. Η ταχύτητα της αντίδρασης, τις περισσότερες φορές, είναι ανάλογη της συγκέντρωσης του ενζύµου. ( ) 11. Η ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης ορίζεται ως η µεταβολή του διαστήµατος ( [S]) προς τη µεταβολή του χρόνου ( t) δηλαδή v = [S] / t. ( ) 12. Στις χαµηλές συγκεντρώσεις υποστρώµατος, η ταχύτητα της ενζυµικής αντίδρασης είναι ανεξάρτητη από τη συγκέντρωση υποστρώµατος. Αντίθετα, στις υψηλές συγκεντρώσεις υποστρώµατος, η ταχύτητα είναι τόσο πιο µεγάλη όσο µεγαλύτερη είναι η συγκέντρωση υποστρώµατος. ( ) 13. Όσο µικρότερη είναι η τιµή της K m, τόσο µεγαλύτερη είναι η συγγένεια ενζύµου - υποστρώµατος. ( ) 14. Αντιστρεπτή λέγεται η αναστολή στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το ένζυµο επανακτά την ενεργότητά του όταν αφαιρεθεί ο αναστολέας. ( ) 15. Τα κυριότερα είδη µη-συναγωνιστικής αναστολής είναι η µόνιµη και η αντιστρεπτή. ( ) 16. Ο µη-συναγωνιστικός αναστολέας προσδένεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και εµποδίζει την πρόσδεση του υποστρώµατος. ( ) 17. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή ελαττώνεται η συγγένεια ενζύµου-υποστρώµατος, µε άλλα λόγια αυξάνεται η τιµή της K m. ( ) 18. Ρύθµιση µε ανάδραση λέγεται το φαινόµενο κατά το οποίο σε µια αλυσίδα αντιδράσεων συµµετέχουν περισσότερα του ενός ένζυµα, ένα από τα οποία δρά ως αναστολέας παρεµποδίζοντας έτσι τη σύνθεση του τελικού προϊόντος. ( ) 19. Το αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου µπορεί να βρίσκεται µακριά 71

38 από το ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 20. Αλλοστερική µετάπτωση λέγεται το σύνολο των αντιδράσεων που προκαλούνται σαν συνέπεια της δηµιουργίας του συµπλόκου ενζύµου αλλοστερικού τροποποιητή. ( ) 21. Ο αλλοστερικός τροποποιητής µεταβάλλει ελαφρώς τη χωροδιάταξη του ενζύµου γύρω από το ενεργό κέντρο µε αποτέλεσµα να µεταβάλλεται η βιολογική δράση του ενζύµου. ( ) 22. Η δοµή του αλλοστερικού τροποποιητή µοιάζει µε τη δοµή που υποστρώµατος. Εν τούτοις δεν είναι απαραίτητο να δεσµεύεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 23. Ισοένζυµα λέγονται τα ένζυµα που είναι µεν προϊόντα διαφορετικών γονιδίων αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση. ( ) 24. Τα συνένζυµα, που αλλιώς λέγονται και προσθετικές οµάδες, είναι µικρά οργανικά µόρια που είναι ισχυρά συνδεδεµένα πάνω στα ένζυµα. ( ) 25. Τα συνένζυµα συµµετέχουν στην κατάλυση και έτσι το µόριό τους υφίσταται χηµική µεταβολή, επανέρχονται δε στην αρχική τους κατάσταση συµµετέχοντας σε µια δεύτερη αντίδραση. ( ) 26. Οι βιταµίνες είναι οργανικές ενώσεις, οι οποίες είναι απαραίτητες στον οργανισµό αλλά σε πολύ µικρές ποσότητες. ( ) 27. Όλες οι βιταµίνες είναι υδατοδιαλυτές εκτός από τη βιταµίνη C η οποία είναι λιποδιαλυτή. ( ) 28. Η δοµή του αλλοστερικού τροποποιητή µοιάζει µε τη δοµή του υποστρώµατος και συνεπώς δεσµεύεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 29. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή αυξάνεται η τιµή της K m, δηλαδή ελαττώνεται η συγγένεια ενζύµου-υποστρώµατος. ( ) 72

39 Ερωτήσεις σύντοµης απάντησης Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις (10-20 λέξεις): 1. Να εξηγήσετε τι είναι το ενεργό κέντρο του ενζύµου. 2. Να αναφέρετε τα είδη των δεσµών, οι οποίοι συµβάλλουν στην πρόσδεση του υποστρώµατος στο ενεργό κέντρο. 3. Να αναφέρετε τους παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα των ενζυµικών αντιδράσεων. 4. Γιατί οι υψηλές θερµοκρασίες ελαττώνουν την ταχύτητα των ενζυµικών αντιδράσεων; 5. Να κατασκευάσετε το διάγραµµα της ταχύτητας v µιας ενζυµικής αντίδρασης σε συνάρτηση µε τη συγκέντρωση υποστρώµατος [S]. 6. Να εξηγήσετε πώς επηρεάζουν οι διάφορες τιµές της συγκέντρωσης υποστρώµατος την ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης. 7. Τι εννοούµε µε τον όρο κορεσµός ενός ενζύµου; 8. Από ποια σχέση δίνεται η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης; 9. Να υπολογίσετε µε τι ισούται η K m όταν v = V max. 10. Να γράψετε τι είναι η ενζυµική αναστολή και να αναφέρετε τα είδη των αναστολέων. 11. Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα. 12. Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη µη-συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα 13. Τι είναι η ρύθµιση µε ανάδραση; 14. Ποια είναι η βασική διαφορά ανάµεσα στα συνένζυµα και τις προσθετικές οµάδες; 15. Να αναφέρετε ποια είναι τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων. 16. Με ποιο τρόπο συµµετέχουν στις αντιδράσεις τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων; 17. Με ποιο τρόπο το ΑΤΡ παίζει το ρόλο του ως συνένζυµο; 73

40 Ερωτήσεις ανάπτυξης Να απαντήσετε στις παρακάτω ερωτήσεις µε µία παράγραφο (20-50 λέξεις): 1. ύο από τους γνωστούς τρόπους ελάττωσης της ενέργειας ενεργοποίησης, είναι η αύξηση της θερµοκρασίας και η χρήση καταλυτών. Να εξηγήσετε γιατί στους ζωντανούς οργανισµούς η ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης γίνεται σχεδόν αποκλειστικά µε την δράση καταλυτών (ενζύµων). 2. Να περιγράψετε τα δύο µοντέλα που εξηγούν την εξειδίκευση της πρόσδεσης του υποστρώµατος στο ένζυµο. 3. Να εξηγήσετε τους τρόπους µε τους οποίους το ph επιδρά στην ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης. 4. Να γράψετε ότι γνωρίζετε για τους συναγωνιστικούς αναστολείς. 5. Να γράψετε ότι γνωρίζετε για τους µη-συναγωνιστικούς αναστολείς. 6. Να περιγράψετε τον τρόπο δράσης των ενζύµων. 7. Tι είναι οι αλλοστερικοί ενεργοποιητές; Εξηγείστε το φαινόµενο της αλλοστερικής µετάπτωσης. 8. Να εξηγήσετε τι είναι τα συνένζυµα και τι οι προσθετικές οµάδες και να αναφέρετε δύο ενδεικτικά παραδείγµατα από κάθε κατηγορία. Να εξηγήσετε το ρόλο του ΑΤΡ ως συνενζύµου. 74

41 Γ. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Το ένζυµο Ε µπορεί να καταλύει τις παρακάτω τρεις αντιδράσεις: Α Β, Κ Λ και Χ Ψ, οι οποίες µπορούν να πραγµατοποιηθούν στο εργαστήριο ακόµα και ταυτόχρονα (ανά δύο ή και οι τρεις µαζί) µέσα στον ίδιο δοκιµαστικό σωλήνα. Να εξηγήσετε σύντοµα γιατί καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστή ή λάθος. i. Το ένζυµο Ε παρουσιάζει υψηλή εξειδίκευση. ii. Τα Α, Κ και Χ είναι υποστρώµατα του Ε. iii. Με βάση τα όσα πρότειναν οι Michaelis και Menten, ο µηχανισµός της πρώτης από τις αντιδράσεις θα µπορούσε να παρασταθεί: Ε + Α ΕS Β + Ρ iv. Στην περίπτωση που οι αντιδράσεις γίνονται ταυτόχρονα µέσα στον ίδιο δοκιµαστικό σωλήνα, τότε το Χ δρα ως συναγωνιστικός αναστολέας στις δύο πρώτες αντιδράσεις. Αντίστοιχο φαινόµενο παρατηρούµε και µε τα Α και Κ. v. Εάν οι σταθερές της πρώτης αντίδρασης είναι K m και V max, όταν πραγµατοποιείται µόνη της και K m και V max, όταν πραγµατοποιείται ταυτόχρονα µε τη δεύτερη αντίδραση τότε θα ισχύει K m < K m και V max < V max. 75

42 . ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση, κριτική σκέψη ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης µπορεί να γίνει µε α. χρήση συνενζύµων και αποενζύµων β. χρήση καταλυτών και αύξηση της θερµοκρασίας της αντίδρασης γ. αύξηση της θερµοκρασίας και αύξηση της ταχύτητας της αντίδρασης δ. αύξηση της θερµοκρασίας και του ph. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Τα ένζυµα µε χαµηλή εξειδίκευση καταλύουν ένα περιορισµένο αριθµό αντιδράσεων. ( ) Μετά το τέλος µιας ενζυµικής αντίδρασης, η δοµή του ενζύµου µεταβάλλεται. Το ίδιο µόριο ενζύµου µπορεί να αναγεννηθεί σε µία δεύτερη αντίδραση. Στη συνέχεια µπορεί να καταλύσει την ίδια αντίδραση πολλές φορές. ( ) Για κάθε ένζυµο υπάρχει ένα αρκετά µεγάλο εύρος τιµών ph µέσα στο οποίο το ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του. ( ) Μονάδες 6 76

43 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Σε κάθε ένζυµο υπάρχει µία περιοχή στην οποία προσδένεται το... και η οποία ονοµάζεται ενεργό κέντρο. Η πρόσδεση του υποστρώµατος γίνεται µε τριών ειδών δεσµούς:......, και Μονάδες 4 4. Σε ένα ένζυµο προσδιορίστηκε πειραµατικά ότι, για το σχηµατισµό του ενεργού του κέντρου, συµµετέχουν τα αµινοξέα µε αύξοντα αριθµό στην αµινοξική αλληλουχία 38, 45, 61, 127 και 139. Να εξηγήσετε αν µπορεί να ισχύει κάτι τέτοιο ή πρόκειται για πειραµατικό σφάλµα. Μονάδες 8 77

44 2 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης κατά Michaelis - Menten δίνεται από τη σχέση α. v = V max + [S] / K m + [S] β. v = V max + [S] / K m [S] γ. V max = v [S] / K m + 1 / 2[S] δ. v = V max [S] / K m + [S] H K m αυξάνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή α. κατά τη συναγωνιστική αναστολή. β. κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή. γ. και στις δύο περιπτώσεις. δ. σε καµία από τις δύο περιπτώσεις. Μονάδες 5 78

45 2. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Για να υπολογισθεί η ενεργότητα ενός... αρκεί να µετρηθεί η της αντίδρασης που καταλύει. Αρκεί δηλαδή να υπολογίσουµε τη µεταβολή της... του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου. Ο αλλοστερικός. ενός, προσδένεται στο. κέντρο του ενζύµου το οποίο συνήθως βρίσκεται µακριά από. Μονάδες 5 3. Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις: Τι είναι οι συναγωνιστικοί αναστολείς; Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα. Μονάδες 10 79

46 3 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. ύο διαφορετικά µόρια ενζύµων λέγονται ισοένζυµα όταν α. είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων και διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση β. έχουν υψηλή εξειδίκευση αλλά καταλύουν τη µετατροπή του ίδιου υποστρώµατος γ. διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή αλλά έχουν την ίδια διαµόρφωση στο χώρο δ. περιέχουν το ίδιο συνένζυµο σε ίσες ποσότητες. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω ερωτήσεις: Τα συνένζυµα ή αποένζυµα είναι µικρά οργανικά µόρια τα οποία είναι χαλαρά συνδεδεµένα πάνω στα ένζυµα και αποµακρύνονται εύκολα από αυτά. ( ) Οι βιταµίνες αποτελούν συστατικά των ενζύµων και είναι απαραίτητες για τη δράση τους. ( ) Μονάδες: 2 80

47 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. α. O ρόλος του ΑΤΡ ως συνενζύµου είναι η.. διαφόρων υποστρωµάτων, δηλαδή η προσθήκη. οµάδων σε ένα.. β. Η βιταµίνη C καθώς και οι βιταµίνες.. είναι., ενώ οι βιταµίνες A, D, E και K είναι.. Μονάδες 6 4. Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις: Ποια είναι η βασική διαφορά ανάµεσα στα ένζυµα και τις προσθετικές οµάδες; Ποια είναι τα κυριώτερα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων και µε ποιο τρόπο συµµετέχουν στην κατάλυση; Μονάδες 10 81

48 Παράδειγµα ωριαίου κριτηρίου αξιολόγησης Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η έκταση της µη-συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα β. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς τον αναστολέα δ. το ph, τη θερµοκρασία, τη συγκέντρωση του υποστρώµατος και τη συγκέντρωση του ενζύµου. Στο ενεργό κέντρο του ενζύµου α. γίνεται η σύνδεση ενζύµου-υποστρώµατος β. δεσµεύεται ο αλλοστερικός προποποιητής γ. δεσµεύεται ο µη-συναγωνιστικός αναστολέας δ. δεσµεύεται το υπόστρωµα ε. προσδένονται τα συνένζυµα. Μονάδες 2 82

49 2. Να αντιστοιχίσετε τους όρους ή τις φράσεις που αναγράφονται στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... Αλλοστερική µετάπτωση Β.... Κορεσµός ενζύµου Γ.... Ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης.... Μη-συναγωνιστική αναστολή Ε.... Ρύθµιση µε ανάδραση 1. Αναστολή η οποία δεν εξαρτάται από τη συγκέντρωση του υποστρώµατος. 2. Αναστολή της ενζυµικής αντίδρασης από το προϊόν της αντίδρασης. 3. Κατάληψη των ενεργών κέντρων του ενζύµου από µεγάλες ποσότητες υποστρώµατος. 4. Μικρή τροποποίηση στη δοµή του ενζύµου, η οποία έχει ως αποτέλεσµα την ενεργοποίηση ή την αναστολή του ενζύµου. Μονάδες 2 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Πολλά ένζυµα, προκειµένου να είναι δραστικά, χρειάζονται και ένα πρόσθετο µη... τµήµα στο µόριό τους. Το τµήµα αυτό, συνήθως είναι ένα µικρό οργανικό µόριο και ονοµάζεται... Το πρωτεϊνικό µέρος του ενζύµου ονοµάζεται..., ενώ το σύµπλοκο και των δύο λέγεται... Η δοµή του αναστολέα µοιάζει µε αυτή του.. Έτσι τα δύο µόρια συναγωνίζονται για το ποιο θα καταλάβει το κέντρο του ενζύµου. Μονάδες 4 83

50 4. Να εξηγήσετε αν οι παρακάτω προτάσεις είναι σωστές ή λανθασµένες: Σε µία ενζυµική αντίδραση, όταν το ph πάρει ακραίες τιµές, προκαλείται αποδιάταξη της ενζυµικής πρωτεϊνης µε αποτέλεσµα το ένζυµο να χάνει το βιολογικό του ρόλο και έτσι η ταχύτητα της αντίδρασης να ελαττώνεται. ( ) Η αύξηση της ταχύτητας µιας αντίδρασης µε την παρουσία του κατάλληλου ενζύµου εξηγείται από το γεγονός ότι το ένζυµο δεσµεύει το υπόστρωµα σε µία ειδική θέση, που λέγεται ενεργό κέντρο. ( ) Μονάδες 6 5. Να περιγράψετε τα δύο µοντέλα που εξηγούν την εξειδίκευση της πρόσδεσης του υποστρώµατος στο ένζυµο. Μονάδες 6 84

Θέµατα ιάλεξης ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ιαχωρισµός Αµινοξέων

Θέµατα ιάλεξης ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ιαχωρισµός Αµινοξέων MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ Θέµατα ιάλεξης οµή, αριθµός και διαχωρισµός των αµινοξέων Ένωση αµινοξέων µε τον πεπτιδικό δεσµό

Διαβάστε περισσότερα

Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική

Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική Βιοχημεία Βιομορίων Αθήνα 2015 Γενικές Ιδιότητες Ένζυμα : Βιολογικοί Καταλύτες Τα ένζυμα είναι πρωτεϊνικά μόρια Μικρή ομάδα καταλυτικών RNA H

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο 1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α.

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΘΕΜΑ 1o 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α. µόνο στο καθαρό νερό β. σε οποιοδήποτε υδατικό διάλυµα γ. µόνο σε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΝΖΥΜΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΤΗΡ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΙΣΑΑΚ 1. Να εξηγήσετε γιατί πολλές βιταμίνες, παρά τη μικρή συγκέντρωσή τους στον οργανισμό, είναι πολύ σημαντικές για

Διαβάστε περισσότερα

Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης

Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης Τα ένζυµα Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης Ονοµατολογία των ενζύµων Το πρώτο συνθετικό περιγράφει το υπόστρωµα ή τον τύπο της αντίδρασης που καταλύει. Η κατάληξη άση δείχνει ότι πρόκειται για ένζυµο.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ (άσκηση 7 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί Κεφαλαίο 3 ο Μεταβολισμός Ενέργεια και οργανισμοί Η ενέργεια είναι απαρέτητη σε όλους τους οργανισμούς και την εξασφαλίζουν από το περιβάλλον τους.παρόλα αυτά, συνήθως δεν μπορούν να την χρησιμοποιήσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1.

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Οι οργανισμοί εξασφαλίζουν ενέργεια, για τις διάφορες λειτουργίες τους, διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Όμως οι φωτοσυνθετικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗ 19-21 -10681 210 3824614 210 3847670 www.irakleitos.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β') ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Παράδειγμα: η αναγωγή του αζώτου σε αμμωνία Ν 2 + 3Η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΥ ΓΕΝΙΚΥ ΛΥΚΕΙΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 24 ΜΑΪΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΜΕΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΛΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΣ ΤΕΧΝΛΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΛ ΣΕΛΙΔΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΘΕΜΑ Α Α.1. γ Α.2. δ ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α.. α. Σωστό, β. Λάθος,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 2005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή.

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή. 5ο ΓΕΛ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ Μ. ΚΡΥΣΤΑΛΛΙΑ 2/4/2014 Β 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. S 2 Μονάδες 4

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. S 2 Μονάδες 4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ)

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ) ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ της Νικολέτας Ε. 3ο Κεφάλαιο Περιληπτική Απόδοση 3.1. Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί προκειμένου να επιβιώσουν και να επιτελέσουν τις λειτουργίες τους χρειάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες:

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 1.2 1.1. γ. Μονάδες 5 1.2. Μονάδες 5

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 1.2 1.1. γ. Μονάδες 5 1.2. Μονάδες 5 ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες 1. Γενικά Πρωτεΐνες: μεγάλα βιομόρια που απαντούν σε όλους τους ζωντανούς οργανισμούς Διαφορετικά είδη πρωτεϊνών με ποικίλη βιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Α1. Το συζυγές οξύ της ΝΗ 3 είναι: α. ΝΗ 2 - β.νa

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ]

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ] ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Η συζυγής βάση του Η 2 SO 4 είναι α. SO 4 2. β. HSO 4. γ. H 2 SO 3. δ. H 2 S. Μονάδες 5

1.1 Η συζυγής βάση του Η 2 SO 4 είναι α. SO 4 2. β. HSO 4. γ. H 2 SO 3. δ. H 2 S. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων κατηγορίες υδατάνθρακες πρωτεΐνες νουκλεϊνικά οξέα λιπίδια Οι πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, νουκλεϊνικά οξέα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα πριν τις εξετάσεις. Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία

Θέματα πριν τις εξετάσεις. Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία Θέματα πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Μετουσίωση είναι το φαινόμενο α. κατά το οποίο συνδέονται δύο αμινοξέα για τον σχηματισμό μιας πρωτεΐνης β. κατά

Διαβάστε περισσότερα

Ανακτήθηκε από την ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

Ανακτήθηκε από την ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 10 ΙΟΥΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Αντίθετα οι φωτοσυνθετικοί,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΘΕΜΑ A ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Χηµείας Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο

Διαβάστε περισσότερα

Kυτταρική Bιολογία ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ ΔIAΛEΞΗ 3 (7/3/2012) Δρ. Xρήστος Παναγιωτίδης, Τμήμα Φαρμακευτικής Α.Π.Θ.

Kυτταρική Bιολογία ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ ΔIAΛEΞΗ 3 (7/3/2012) Δρ. Xρήστος Παναγιωτίδης, Τμήμα Φαρμακευτικής Α.Π.Θ. Kυτταρική Bιολογία ΔIAΛEΞΗ 3 (7/3/2012) ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ AΣ ΘYMHΘOYME Στην προηγούμενη διάλεξη μιλήσαμε για τη χημική σύσταση των κυττάρων και για τα βιολογικά πολυμερή που αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Ζήτηµα 1ο Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο στους

Διαβάστε περισσότερα

ΓΩΝΙΕΣ φ, ψ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΕΠΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΥΠΕΠΤΙΔΙΚΗΣ ΑΛΥΣΙΔΑΣ

ΓΩΝΙΕΣ φ, ψ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΕΠΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΥΠΕΠΤΙΔΙΚΗΣ ΑΛΥΣΙΔΑΣ ΓΩΝΙΕΣ φ, ψ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΕΠΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΥΠΕΠΤΙΔΙΚΗΣ ΑΛΥΣΙΔΑΣ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΩΝΙΑΣ φ φ Ccarbonyl n Ccarbonyl n N Cα n Ccarbonyl n-1 Cα n N φ Ccarbonyl n-1 ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΩΝΙΑΣ ψ φ ψ Ccarbonyl n N (Ca

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4. Να συμπληρώσετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις:

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4. Να συμπληρώσετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF.

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1. και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ποιο από τα παρακάτω υδατικά διαλύµατα στους 5 ο C έχει τη µεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Δημήτρης Η. Β 1 25.3.14 3 Ο Κεφάλαιο 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Η ενέργεια έχει κεντρική σημασία για έναν οργανισμό, γιατί ό,τι και να κάνουμε χρειαζόμαστε ενέργεια. Ο κλάδος της βιολογίας που ασχολείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ 2 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 23 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β )

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/06/2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ Α A1. γ A2. δ A3. α) Σ β) Λ

Διαβάστε περισσότερα

οµή και Αναδίπλωση πρωτεϊνών

οµή και Αναδίπλωση πρωτεϊνών οµή και Αναδίπλωση πρωτεϊνών Νηφόρου Κατερίνα Μεταδιδακτορική Ερευνήτρια, Οµάδα Μοριακής Καρκινογένεσης, Εργ/ριο Ιστολογίας-Εµβρυολογίας, Ιατρική Σχολή Αθηνών Σηµασία των πρωτεϊνών Ενζυµική κατάλυση Μεταφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A Στις ερωτήσεις Α1 και Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που

Διαβάστε περισσότερα

Α4. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες:

Α4. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΖΥΜΑ. 3. Στο σχήμα φαίνεται η υποθετική δράση ενός ενζύμου πάνω σε ένα υπόστρωμα και ο αναστολέας του.

ΕΝΖΥΜΑ. 3. Στο σχήμα φαίνεται η υποθετική δράση ενός ενζύμου πάνω σε ένα υπόστρωμα και ο αναστολέας του. ΕΝΖΥΜΑ 1. (α) Να εξηγήσετε τι εννοούμε με τον όρο «εξειδίκευση των ενζύμων» καθώς και που οφείλεται αυτή. (β) Ποιες ουσίες μπορούν να επηρεάσουν τη δράση ενός ενζύμου και πώς; (γ) Πώς τα ένζυμα επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΟΥ (YΠΟ ΕΚ ΟΣΗ): ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΟΥ (YΠΟ ΕΚ ΟΣΗ): ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΟΥ (YΠΟ ΕΚ ΟΣΗ): ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ (Περιέχει 67 ερωτήσεις θεωρίας µε απαντήσεις, 116 ασκήσεις ανοικτού- κλειστού τύπου µε µ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ. 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R;

ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ. 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R; ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R; (γ) Ποιο μέρος του μορίου προσδίδει σε αυτό όξινες ιδιότητες; (δ) Ποιο μέρος του μορίου προσδίδει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ. Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (1ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ. Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (1ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Α. δ Α2 Α3 Α4 Α5 α Σ Λ Σ Λ Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 5 Απριλίου 205 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες Α: CH3CH2COOCH2CH3 Β:

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 5 1.2.α. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον παρακάτω πίνακα σωστά συμπληρωμένο.

Μονάδες 5 1.2.α. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον παρακάτω πίνακα σωστά συμπληρωμένο. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕ ΕΞΕΣΑΕΙ Γ ΣΑΞΗ ΕΝΙΑΙΟΤ ΛΤΚΕΙΟΤ ΔΕΤΣΕΡΑ 12 ΙΟΤΝΙΟΤ 2000 ΕΞΕΣΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΣΕΤΘΤΝΗ (ΚΤΚΛΟ ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΝΟΛΟ ΕΛΙΔΩΝ: ΕΠΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυάζοντας το πρώτο και το δεύτερο θερμοδυναμικό αξίωμα προκύπτει ότι:

Συνδυάζοντας το πρώτο και το δεύτερο θερμοδυναμικό αξίωμα προκύπτει ότι: Συνδυάζοντας το πρώτο και το δεύτερο θερμοδυναμικό αξίωμα προκύπτει ότι: Για να είναι μια αντίδραση αυθόρμητη, πρέπει η μεταβολή της ελεύθερης ενέργειας της αντίδρασης να είναι αρνητική. Η μεταβολή της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3 Το θέμα που απασχολεί το κεφάλαιο σε όλη του την έκταση είναι ο μεταβολισμός και χωρίζεται σε τέσσερις υποκατηγορίες: 3.1)Ενέργεια και οργανισμοί,

Διαβάστε περισσότερα

9/5/2015. Σάκχαρα. πηγή ενεργειακού δυναµικού για τα φυτικά κύτταρα. Πρωτεΐνες. Ποσό της ηλιακής ενέργειας που φθάνει στη γη 13 x 10 23 cal

9/5/2015. Σάκχαρα. πηγή ενεργειακού δυναµικού για τα φυτικά κύτταρα. Πρωτεΐνες. Ποσό της ηλιακής ενέργειας που φθάνει στη γη 13 x 10 23 cal Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ «Ροή της βιολογικής ενέργειας και ρόλος των ενζύµων» Ορεστιάδα 2015 Ροή της βιολογικής ενέργειας Ποσό της ηλιακής ενέργειας που

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2004

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2004 ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ÊÏÑÕÖÇ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ÊÏÑÕÖÇ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1 Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΘΕΜΑ 1 ο ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Απαντήσεις στις ερωτήσεις: Πρόλογος Το βιβλίο αυτό γράφτηκε για να βοηθήσει το μαθητή της Γ Γυμνασίου στην κατανόηση των θεμελιωδών γνώσεων της Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα Θεμάτων Βιολογίας Β' Λυκείου 2014-2015 Κεφάλαιο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

Τράπεζα Θεμάτων Βιολογίας Β' Λυκείου 2014-2015 Κεφάλαιο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΗ_Β_ΒΙΟ_0_14306 - Β1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ι. Στην ακόλουθη εικόνα παρουσιάζονται σχηματικά δύο χημικές αντιδράσεις. Να απαντήσετε στις ερωτήσεις: α) Πώς χαρακτηρίζονται τα χημικά μόρια Α και Β; Πώς χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική της τρισδιάστατης δομής πρωτεϊνών

Αρχιτεκτονική της τρισδιάστατης δομής πρωτεϊνών Αρχιτεκτονική της τρισδιάστατης δομής πρωτεϊνών Βασίλης Προμπονάς, PhD Ερευνητικό Εργαστήριο Βιοπληροφορικής Τμήμα Βιολογικών Επιστημών Νέα Παν/πολη, Γραφείο B161 Πανεπιστήμιο Κύπρου Ταχ.Κιβ. 20537 1678,

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph = 5 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει α. ΝΗ 3. β. HCOOH. γ. HCOONa. δ. KCl.

1.2. Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph = 5 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει α. ΝΗ 3. β. HCOOH. γ. HCOONa. δ. KCl. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Είναι σημαντικές επειδή: Αποτελούν βασικά δοµικά συστατικά του σώµατος Εξυπηρετούν ενεργειακές ανάγκες Ασκούν έλεγχο σε όλες τις βιοχηµικές διεργασίες

Είναι σημαντικές επειδή: Αποτελούν βασικά δοµικά συστατικά του σώµατος Εξυπηρετούν ενεργειακές ανάγκες Ασκούν έλεγχο σε όλες τις βιοχηµικές διεργασίες ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 2: Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ, 5 9 (απλή αναφορά) 2.2 ΤΟ ΝΕΡΟ ΚΑΙ Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΤΟΥ ΣΗΜΑΣΙΑ, 9 14 (απλή αναφορά), 2.4 ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ, σελ. 20 36 Οργανικές Ουσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΕΝΖΥΜΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΕΝΖΥΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΕΝΖΥΜΑ 2013 2 ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΕΝΖΥΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΕΝΖΥΜΑ Η Ενέργεια είναι δύσκολο να ορισθεί, αλλά μπορεί να θεωρηθεί ως η ικανότητα επιτέλεσης έργου ή η αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο τρίτο. 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί

Κεφάλαιο τρίτο. 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί Κεφάλαιο τρίτο 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί εξασφαλίζουν την ενέργεια που χρειάζονται με την διάσπαση των θρεπτικών ουσιών της τροφής τους. Οι οργανισμοί που έχουν την ικανότητα να φωτοσυνθέτουν

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph = 5 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει α. ΝΗ 3. β. HCOOH. γ. HCOONa. δ. KCl.

1.2. Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph = 5 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει α. ΝΗ 3. β. HCOOH. γ. HCOONa. δ. KCl. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα: Κίνηση πρωτεινών

Μάθηµα: Κίνηση πρωτεινών Μάθηµα: Κίνηση πρωτεινών ιάλεξη 1:Σύνθεση πρωτεινών- Ριβόσωµα Κώστας Τοκατλίδης Η σύνθεση πρωτεινών απαιτεί την µετάφραση αλληλουχίας νουκλεοτιδίων σε αλληλουχία αµινοξέων Οι συνθετάσες των αµινοακυλο-trna

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:Ν.ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ 2 Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ 3 1. Ποια είναι τα επίπεδα οργάνωσης της ζωής και ποια τα χημικά χαρακτηριστικά της; Στην

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός και Βιοενεργητική. [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2

Μεταβολισμός και Βιοενεργητική. [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2 Μεταβολισμός και Βιοενεργητική [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2 ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 - Μεταβολισμός - Εισαγωγή Πολύ μεγάλο ρόλο στην λειτουργία ενός οργανισμού παίζει η ενέργεια και η κατάλληλη αξιοποίησή της.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ο.Ε.Φ.Ε. 2004 ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ο.Ε.Φ.Ε. 2004 ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ο.Ε.Φ.Ε. 2004 ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε την ορθή πρόταση: ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1. Το κωδικόνιο του mrna που κωδικοποιεί το αµινοξύ µεθειονίνη είναι α. 5 GUA

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΜΗΜΑ:Β 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Είναι γνωστό πως οποιοσδήποτε οργανισμός, για να λειτουργήσει χρειάζεται ενέργεια. Η ενέργεια αυτή βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ Θέμα Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΟΡΙΑΚΩΝ ΔΟΜΩΝ

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΟΡΙΑΚΩΝ ΔΟΜΩΝ BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΟΡΙΑΚΩΝ ΔΟΜΩΝ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΟΡΙΑΚΩΝ ΔΟΜΩΝ ΜΟΡΙΑΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ 1: ΧΩΡΟΠΛΗΡΩΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ (SPACE-FILLING) 1: ΧΩΡΟΠΛΗΡΩΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ (SPACE-FILLING)

Διαβάστε περισσότερα

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του.

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του. Ερωτήσεις στο 2o κεφάλαιο από τράπεζα θεμάτων 1. α) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που μπορεί να πάρει κάθε μία από τις στιβάδες: K, L, M, N. β) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που

Διαβάστε περισσότερα

Δομικές κατηγορίες πρωτεϊνών

Δομικές κατηγορίες πρωτεϊνών 3-1 Κεφάλαι ο Δομικές κατηγορίες πρωτεϊνών 3.1. α-δομές πρωτεϊνών Οι α-έλικες είναι δομικά στοιχεία που μπορούν να σχηματίσουν πολλές κατηγορίες στερεοδομών και με πολλές διαφορετικές λειτουργίες. Εκτός

Διαβάστε περισσότερα

συμπεριφέρεται ως α. βάση. β. οξύ. γ. πρωτονιοδότης. δ. αμφολύτης. Μονάδες 5

συμπεριφέρεται ως α. βάση. β. οξύ. γ. πρωτονιοδότης. δ. αμφολύτης. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΘΕΜΑ 1 ο ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ Δίνονται: Κ a CH 3 COOH = 10 5, Κ b NH 3 = 10 5 Μονάδες 3 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 11 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα Κύτταρο Το κύτταρο αποτελείται από μέρη τα οποία έχουν συγκεκριμένη δομή και επιτελούν μία συγκεκριμένη λειτουργία στην όλη οργάνωση του κυττάρου. Δομή κυτταροπλασματικής μεμβράνης Συστήματα επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Βιοϋλικά. Ενότητα 5: Πρωτεΐνες, Κύτταρα, Ιστοί Αλληλεπίδραση με Βιοϋλικά. Ελευθέριος Αμανατίδης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών

Βιοϋλικά. Ενότητα 5: Πρωτεΐνες, Κύτταρα, Ιστοί Αλληλεπίδραση με Βιοϋλικά. Ελευθέριος Αμανατίδης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Βιοϋλικά Ενότητα 5: Πρωτεΐνες, Κύτταρα, Ιστοί Αλληλεπίδραση με Βιοϋλικά Ελευθέριος Αμανατίδης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Περιεχόμενα ενότητας Πρωτεΐνες Δομή και είδη Λειτουργίες πρωτεϊνών

Διαβάστε περισσότερα

Χημική σύσταση του κυττάρου

Χημική σύσταση του κυττάρου 1 Χημική σύσταση του κυττάρου Τα χημικά στοιχεία, που συμμετέχουν στη δομή των βιολογικών μορίων, συγκαταλέγονται στα στοιχεία που συνθέτουν τον φλοιό της γης. Όλοι οι οργανισμοί από τον πιο απλό μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων ΤΕΙ Αθήνας Εαρινό Εξάμηνο 2006 2007 a 1 η Εξέταση στην Βιοχημεία. Ονοματεπώνυμο : Τυπικό εξάμηνο : Αριθμός Μητρώου :

Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων ΤΕΙ Αθήνας Εαρινό Εξάμηνο 2006 2007 a 1 η Εξέταση στην Βιοχημεία. Ονοματεπώνυμο : Τυπικό εξάμηνο : Αριθμός Μητρώου : Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων ΤΕΙ Αθήνας Εαρινό Εξάμηνο 2006 2007 a 1 η Εξέταση στην Βιοχημεία Ονοματεπώνυμο : Τυπικό εξάμηνο : Αριθμός Μητρώου : 1. Στο παρακάτω διάγραμμα του κύκλου του Krebs να σημειωθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 007 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1. και 1.. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπα

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα.

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. 2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, διαγράμματα,

Διαβάστε περισσότερα

Γκύζη 14-Αθήνα Τηλ : 210.64.52.777

Γκύζη 14-Αθήνα Τηλ : 210.64.52.777 ΘΕΜΑ Α Α1. α Α2. γ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Για τις προτάσεις Α1 και Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και, δίπλα, το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή επιλογή. Α1. Ποιο

Διαβάστε περισσότερα

2.1 Εισαγωγή. Ένζυμα. κεφάλαιο

2.1 Εισαγωγή. Ένζυμα. κεφάλαιο κεφάλαιο Ένζυμα 2 2.1 Εισαγωγή Τα ένζυμα είναι πρωτεϊνικά μόρια που αποτελούνται από μία ή περισσότερες πολυπεπτιδικές αλύσους, στις οποίες η αλληλουχία των αμινοξέων καθορίζεται γενετικά, όπως άλλωστε

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο;

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο; Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση Μεταβολισμός του γλυκογόνου Το γλυκογόνο είναι ο αφθονότερος υδατάνθρακας των ζώων Το γλυκογόνο αποθηκεύεται κυρίως στο ήπαρ (3-7% κατά βάρος) και στους μύες

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΛΙΠΟΕΙ ΩΝ

ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΛΙΠΟΕΙ ΩΝ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΛΙΠΟΕΙ ΩΝ Η επιβίωση των ζώντων οργανισµών οφείλεται εκτός των άλλων και στην ικανότητά τους να ρυθµίζουν την αποθήκευση και την κινητοποίηση της ενέργειας για το µεταβολισµότους.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: AN EXPERIMENTAL BIOLOGY MYSEYM

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: AN EXPERIMENTAL BIOLOGY MYSEYM Γενικό Λύκειο Μοιρών 2012-2013 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: AN EXPERIMENTAL BIOLOGY MYSEYM ΩΣΜΩΣΗ-ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ Γρηγοράκη Αγγελική Ντρετάκη Αγάπη Πηρουνάκη Στέλλα Πολυχρονάκη Παναγιώτα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή..3 Μεθοδολογία.4

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ο αριθμός mol OH ΘΕΜΑ Α Στις ερωτήσεις Α1 και Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΠΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 3 ου ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (μεταβολισμός)

ΠΕΡΙΛΗΠΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 3 ου ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (μεταβολισμός) ΠΕΡΙΛΗΠΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 3 ου ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (μεταβολισμός) ΜΑΘΗΤΗΣ: Ν. ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΤΜΗΜΑ: Β2 Ο όρος «ενέργεια» πρωτοχρησιμοποιήθηκε πριν από δύο περίπου αιώνες, με τη βιομηχανική επανάσταση, και έγινε οικείος στον

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 22/05/2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: XHMEIA-BIOXHMEIA ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΘΕΜΑ Α A1. δ A2. β A3. Λάθος

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα).

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). ΒΙΟΛΟΓΙΑ Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). Είδη οργανισμών Υπάρχουν δύο είδη οργανισμών: 1. Οι μονοκύτταροι, που ονομάζονται μικροοργανισμοί

Διαβάστε περισσότερα