3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ"

Transcript

1 3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση ή στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. 1. Οι πρωτεΐνες ανάλογα µε τα προϊόντα υδρόλυσής τους διακρίνονται σε α. ανόργανες πρωτεΐνες και οργανικές πρωτεΐνες β. απλές πρωτεΐνες και σύνθετες πρωτεΐνες γ. πεπτίδια και πρωτεΐδια δ. νουκλεοπρωτεΐνες και γλυκοπρωτεΐνες. 2. Η πρωτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης καθορίζεται από α. το είδος των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη β. το είδος και την ποσότητα των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη γ. το είδος και την αλληλουχία των αµινοξέων που απαρτίζουν την πρωτεΐνη δ. τα προϊόντα υδρόλυσης της πρωτεΐνης. 3. ίνονται τα τετραπεπτίδια: (Ι) Gly-Gly-Ser-Ser (II) Ser-Ser-Gly-Gly (III) Gly-Ser-Ser-Gly και (IV) Ser-Gly-Gly-Ser α. Όλα τα τετραπεπτίδια έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή β. Τα τετραπεπτίδια (Ι) και (ΙΙ) έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή γ. Τα τετραπεπτίδια (ΙΙΙ) και (ΙV) έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή δ. Όλα τα τετραπεπτίδια έχουν διαφορετικές πρωτοταγείς δοµές. 35

2 4. Η µέθοδος Edman χρησιµοποιείται α. για τον προσδιορισµό της πρωτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου β. ως συµπληρωµατική µέθοδος για τον προσδιορισµό της δευτεροταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου γ. για τον προσδιορισµό της τριτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου δ. για τον προσδιορισµό της τεταρτοταγούς δοµής ενός πολυπεπτιδίου. 5. Στη διαµόρφωση των αναδιπλώσεων της δευτεροταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης συµβάλλουν α. η α-έλικα και η β-πτυχωτή επιφάνεια β. οι δεσµοί υδρογόνου και οι ηλεκτροστατικές αλληλεπιδράσεις γ. η τριτοταγής και η τεταρτοταγής δοµή δ. οι δισουλφιδικοί δεσµοί και οι δυνάµεις Van der Waals. 6. Η µελέτη της δευτεροταγούς διαµόρφωσης µιας πρωτεΐνης γίνεται µε τη βοήθεια α. κρυσταλλογραφίας ακτίνων Χ β. χρωµατογραφίας µοριακής διήθησης γ. χηµικής υδρόλυσης δ. ενζυµικής υδρόλυσης. 7. Με τον όρο τριτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης εννοούµε α. τη δοµή που προκύπτει από τη συνένωση δύο ή περισσοτέρων πρωτεϊνών για το σχηµατισµό πρωτεϊνικού συµπλόκου β. την αναδίπλωση της πρωτεϊνικής αλυσίδας που συµβαίνει στις πρωτεΐνες οι οποίες δεν έχουν δευτεροταγή δοµή γ. την αναδίπλωση της - ήδη αναδιπλωµένης λόγω της δευτεροταγούς δοµής - πρωτεϊνικής αλυσίδας σε διάφορα σηµεία δ. το συνδυασµό πρωτοταγούς και δευτεροταγούς δοµής. 36

3 8. Από το συνδυασµό των τεσσάρων επιπέδων της δοµής µιας πρωτεΐνης αυτή αποκτά τελικά ένα σχήµα στο χώρο που µπορεί να είναι α. ευθύ ή αναδιπλωµένο β. ελικοειδές ή πτυχωτό γ. σφαιρικό ή ινώδες δ. κυκλικό ή τριγωνικό. 9. Οι πρωτεΐνες είναι αµφολύτες, δηλαδή α. έχουν τόσο όξινο όσο και βασικό χαρακτήρα β. διαλύονται τόσο σε όξινο όσο και σε βασικό περιβάλλον γ. µπορούν να υδρολυθούν τόσο χηµικά όσο και ενζυµικά δ. µπορούν να υδρολύουν άλλες πρωτεΐνες τόσο χηµικά όσο και ενζυµικά. 10. Ισοηλεκτρικό σηµείο πρωτεΐνης λέγεται α. το ph στο οποίο διαλύεται η πρωτεΐνη β. το ph στο οποίο µια πρωτεΐνη αποκτά σφαιρικό σχήµα γ. το ph από το οποίο αρχίζει η µετουσίωση της πρωτεΐνης δ. το ph στο οποίο η πρωτεΐνη εµφανίζεται ως δίπολο. 11. Με τον όρο υδρόλυση µιας πρωτεΐνης εννοούµε α. την καταστροφή της δευτεροταγούς δοµής της πρωτεΐνης β. τη διάσπαση ενός ή περισσοτέρων πεπτιδικών δεσµών γ. µία από τις αντιδράσεις που χρησιµοποιούνται για την ανίχνευση των πρωτεϊνών δ. την αλλαγή του σχήµατος µιας πρωτεΐνης από σφαιρικό σε ινώδες. 37

4 12. Μετουσίωση µιας πρωτεΐνης λέγεται η τροποποίηση α. της πρωτοταγούς, της δευτεροταγούς και της τριτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης β. της πρωτοταγούς, της δευτεροταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης γ. της δευτεροταγούς, της τριτοταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης δ. της πρωτοταγούς, της τριτοταγούς και της τεταρτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης. 13. Η αντίδραση διουρίας χρησιµοποιείται για α. την ανίχνευση των πρωτεϊνών β. την ενζυµική υδρόλυση των πρωτεϊνών γ. τον προσδιορισµό της δευτεροταγούς δοµής των πρωτεϊνών δ. τον προσδιορισµό της τριτοταγούς δοµής των πρωτεϊνών. 14. Σε ποιες από τις παρακάτω δοµές συµβάλλουν µεταξύ των άλλων και δεσµοί υδρογόνου; α. Στην πρωτοταγή και δευτεροταγή β. Στη δευτεροταγή και τριτοταγή γ. Στην πρωτοταγή και τριτοταγή δ. Στην πρωτοταγή και τεταρτοταγή. 38

5 Ερωτήσεις αντιστοίχισης 1. Να αντιστοιχίσετε τους όρους ή τις φράσεις που αναγράφονται στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... Ορµόνες Β.... Πρωτεΐνες µυικού ιστού Γ.... Ένζυµα.... Μεταφορικές πρωτεΐνες Ε.... Αποθηκευτικές πρωτεΐνες 1. Πρωτεάση 2. Γλυκαγόνο 3. Ακτίνη 4. Αιµοσφαιρίνη 5. Μυοσφαιρίνη 6. Ινσουλίνη 7. Ωαλβουµίνη 8. Μυοσίνη 9. Ριβονουκλεάση 10. Καζεΐνη 2. Ι ΙΙ Α.... Απλές πρωτεΐνες Β.... Λιποπρωτεΐνες Γ.... Νουκλεοπρωτεϊνες.... Γλυκοπρωτεΐνες Ε.... Μεταλλοπρωτεΐνες 1. Γλυκόζη 2. Σίδηρος 3. Αµινοξέα 4. εοξυριβονουκλεϊνικό οξύ 5. Γαλακτικό οξύ 6. Φωσφολιπίδια (λίπη) 39

6 3. Ι ΙΙ Α.... Χρωµατογραφία Β.... Ενζυµική υδρόλυση Γ.... Αποικοδόµηση κατά Edman.... Κρυσταλλογραφία ακτίνων Χ Ε.... Αντίδραση διουρίας 1. Σχηµατισµός αµινοξέων και πεπτιδίων 2. ιαχωρισµός πρωτεϊνών 3. Μελέτη δευτεροταγούς δοµής 4. Ανίχνευση πρωτεϊνών 5. Προσδιορισµός αλληλουχίας αµινοξέων 6. ιάλυση της πρωτεΐνης Ερωτήσεις διάταξης ή κατάταξης 1. Η µέθοδος Edman ακολουθεί τα παρακάτω στάδια: Α. Ταυτοποίηση του αµινοξέος που έχει αποσπαστεί. Β. Υδρόλυση του πεπτιδίου που οδηγεί σε απόσπαση του ακραίου αµινοξέος. Γ. Επανάληψη των προηγουµένων σταδίων.. Μετατροπή του ακραίου αµινοξέος σε κάποιο παράγωγό του. Να διατάξετε τα γράµµατα Α, Β, Γ και κατά σειρά, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η σωστή σειρά των σταδίων. 2. Για τον προσδιορισµό της πρωτοταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης ακολουθούνται τα παρακάτω στάδια: Α. ιαχωρισµός των ολιγοπεπτιδίων µε χρωµατογραφία. Β. Κατασκευή πεπτιδικού χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων. Γ. Υδρόλυση της πρωτεΐνης µε τη βοήθεια ενζύµων για τη δηµιουργία ολιγοπεπτιδίων.. Εύρεση της αλληλουχίας των αµινοξέων µε τη µέθοδο Edman. Να διατάξετε τα γράµµατα Α, Β, Γ και κατά σειρά, έτσι ώστε να αποκατασταθεί η σωστή σειρά των σταδίων. 40

7 3. Να κατατάξετε τις παρακάτω ενώσεις σε δύο κατηγορίες: α. ιουρία β. Αλανίνη γ. ιπεπτίδιο Ala-Ala δ. Αιµοσφαιρίνη ε. Γλυκοπρωτεΐνη στ. Αµίνη ζ. Γλυκαγόνο η. Υδρογόνο θ. Κολλαγόνο Κατηγορία Α - δίνουν την αντίδραση διουρίας Κατηγορία Β - δε δίνουν την αντίδραση διουρίας 41

8 Ερωτήσεις συµπλήρωσης Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Οι πρωτεΐνες έχουν ένα άκρο µε µια ελεύθερη καρβοξυλοµάδα και ένα άκρο µε ελεύθερη αµινοµάδα. Έτσι εµφανίζουν τόσο... όσο και... χαρακτήρα. ηλαδή είναι Τα ένζυµα, που προκαλούν υδρόλυση των πρωτεϊνών, ονοµάζονται... ένζυµα ή Σε ακραίες τιµές ph και σε υψηλές θερµοκρασίες καταστρέφονται οι δεσµοί που ισχυροποιούν...,... και... δοµή µιας πρωτεΐνης. Αποτέλεσµα αυτού είναι τροποποίηση των παραπάνω δοµών, που αλλιώς ονοµάζεται... της πρωτεΐνης. 4. Την αντίδραση διουρίας δίνουν...,... και γενικά όλες οι ενώσεις που περιέχουν στο µόριό τους Όλες οι πρωτεΐνες αποτελούνται από τα ίδια δοµικά συστατικά,.... Εν τούτοις διαφοροποιούνται ως προς το βιολογικό τους ρόλο. Αυτό οφείλεται στη διαφορετική... δοµή, η οποία επηρεάζει τελικά τη διαµόρφωση της πρωτεΐνης στο χώρο. 6. Σηµαντικές µεταβολές... ή... είναι δυνατόν να προκαλέσουν... της πρωτεΐνης και κατά συνέπεια να χάσει αυτή το βιολογικό της ρόλο. 7. Στη δοµή η πρωτεΐνη αναδιπλώνεται µε τη βοήθεια δεσµών.. µεταξύ αµινοξέων της ίδιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας. 8. Ο προσδιορισµός της... των αµινοξέων στηρίζεται στη µέθοδο... κατά Edman. 9. Σε ότι αφορά το σχήµα τους οι πρωτεΐνες διακρίνονται σε... και

9 Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις τύπου «σωστό λάθος» µε αιτιολόγηση Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. Να εξηγήσετε γιατί δεν ισχύουν οι προτάσεις που χαρακτηρίσατε ως λανθασµένες. 1. Η αλληλουχία των αµινοξέων δεν επηρεάζει τις ιδιότητες µιας πρωτεΐνης, οι οποίες καθορίζονται µόνο από το είδος των αµινοξέων που την αποτελούν. ( ) 2. Η µέθοδος Edman περιλαµβάνει τη διαδοχική υδρόλυση, απόσπαση και ταυτοποίηση του πρώτου αµινοξέος ενός πολυπεπτιδίου και την επανάληψη της ίδιας διαδικασίας για όλα τα επόµενα αµινοξέα. ( ) 3. Η πρωτοταγής δοµή των πρωτεϊνών δεν επηρεάζει τη δευτεροταγή διαµόρφωσή τους. ( ) 4. Οι αναδιπλώσεις των αλυσίδων των αµινοξέων µιας πρωτεΐνης, προσδίδουν στο µόριο ένα συγκεκριµένο σχήµα στο χώρο. ( ) 5. Στην α-έλικα η πρωτεΐνη αναδιπλώνεται µε τη βοήθεια δεσµών υδρογόνου µεταξύ διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων του ίδιου µορίου. Αντίθετα, στη β-πτυχωτή επιφάνεια η αναδίπλωση γίνεται µε δεσµούς υδρογόνου, που αναπτύσσονται µεταξύ αµινοξέων της ίδιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας. ( ) 6. Μια πολυπεπτιδική αλυσίδα µπορεί να έχει σε κάποιο τµήµα της τη δοµή της α-έλικας και σε κάποιο άλλο τη δοµή της β-πτυχωτής επιφάνειας. ( ) 7. Η τεταρτοταγής δοµή αφορά πρωτεϊνικά σύµπλοκα και αναφέρεται στο τελικό σχήµα που αποκτά το πρωτεϊνικό σύµπλοκο στο χώρο. ( ) 8. Η µετουσίωση µιας πρωτεΐνης δεν επηρεάζει καθόλου τις λειτουργικές της ιδιότητες. ( ) 9. Την αντίδραση διουρίας δίνουν όλες οι ενώσεις που περιέχουν στο µόριό τους διπλό ή τριπλό δεσµό. ( ) 10. Ο τρόπος µε τον οποίο αναδιπλώνεται στο χώρο το µόριο µιας πρωτεΐνης δεν εξαρτάται από την αλληλουχία των αµινοξέων. ( ) 43

10 11. Μία πρωτεΐνη µπορεί να είναι ταυτόχρονα: σύνθετη πρωτεΐνη, σφαιρική πρωτεΐνη και µεταφορική πρωτεΐνη. ( ) 12. Οι οµοιοπολικοί δισουλφιδικοί δεσµοί είναι δεσµοί µεταξύ ατόµων θείου δύο κυστεϊνών. ( ) 13. Οι γλυκοπρωτεΐνες είναι σύνθετες πρωτεΐνες. Αποτελούνται από ένα πρωτεϊνικό τµήµα και ένα µη πρωτεϊνικό τµήµα, που µπορεί να είναι είτε µέταλλο είτε λιποειδές είτε υδατάνθρακας. ( ) 14. εν είναι δυνατόν να συνυπάρχουν σε µια πολυπεπτιδική αλυσίδα τόσο η δοµή α-έλικας, όσο και η δοµή β-πτυχωτής επιφάνειας. ( ) Ερωτήσεις σύντοµης απάντησης Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις (10-20 λέξεις): 1. Σε τι χρησιµεύει η µέθοδος αποικοδόµησης κατά Edman; 2. Να γράψετε τα είδη των δεσµών που συµβάλλουν στη δευτεροταγή δοµή. 3. Ποια είναι τα είδη των δεσµών που συµβάλλουν στην τριτοταγή δοµή; 4. Να εξηγήσετε πώς επιτυγχάνονται α) η χηµική και β) η ενζυµική υδρόλυση. 5. Σε ποιες κατηγορίες θα κατατάξουµε τις πρωτεΐνες, εάν λάβουµε υπόψη το βιολογικό τους ρόλο; Να δώσετε από ένα παράδειγµα πρωτεΐνης για κάθε κατηγορία. 6. Ποιος είναι, κατά την άποψή σας, ο βιολογικός ρόλος α) των µεταφορικών και β) των αποθηκευτικών πρωτεϊνών; 44

11 Ερωτήσεις ανάπτυξης Να απαντήσετε στις παρακάτω ερωτήσεις µε µία (20-50 λέξεις): 1. Να περιγράψετε τη µέθοδο αποικοδόµησης κατά Edman. Πού χρησιµοποιείται η µέθοδος αυτή; 2. Πώς προσδιορίζεται η πρωτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης µεγάλου µοριακού βάρους; 3. Τι εννοούµε µε τον όρο µετουσίωση πρωτεϊνών; Να αναφέρετε ένα σχετικό παράδειγµα από την καθηµερινή ζωή. 4. Να εξηγήσετε γιατί η αύξηση της θερµοκρασίας και οι ακραίες τιµές ph προκαλούν µετουσίωση των πρωτεϊνών. 5. Να περιγράψετε πώς γίνεται ο προσδιορισµός της αλληλουχίας των αµινοξέων ενός πεπτιδίου. Τι συµβαίνει στην περίπτωση που έχουµε ένα αρκετά µεγάλο πολυπεπτίδιο ή µια πρωτεΐνη ; Γ. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Ένα δεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Χ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Lys-Asp-Tyr-Leu Ser-Val His-Lys-Gly-Ala Το ίδιο δεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Ψ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Gly-Ala Ser-Val-Lys-Asp Tyr-Leu-His-Lys Να κατασκευάσετε τον πεπτιδικό χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων του αρχικού πεπτιδίου. 45

12 2. Το πεπτίδιο (Ι) υποβλήθηκε σε υδρόλυση µε τα ένζυµα Α και Β. Αντίστοιχα το πεπτίδιο (ΙΙ) υποβλήθηκε σε υδρόλυση µε τα ένζυµα Χ και Ψ. Στη συνέχεια υπολογίστηκε η αλληλουχία όλων των µικρότερων πεπτιδίων που προέκυψαν και τα αποτελέσµατα παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί. Υδρόλυση µε ένζυµο Α Υδρόλυση µε ένζυµο Β Υδρόλυση µε ένζυµο X Υδρόλυση µε ένζυµο Ψ ΠΕΠΤΙ ΙΟ Ι ΠΕΠΤΙ ΙΟ ΙΙ Lys-Asp-His-Leu-Arg - Gly-Gly Lys-His His-Leu-Arg-Gly-Gly - Lys-His-Lys-Asp - Lys- Asp Gly-Ala-Tyr-Gly His-Leu-Arg-Gly - Tyr-Gly Arg-Gly-Gly-Ala Lys-Asp-His-Leu α) Να κατασκευάσετε τους πεπτιδικούς χάρτες και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων των δύο αρχικών πεπτιδίων Ι και ΙΙ. β) Αφού συγκρίνετε τις αλληλουχίες των πεπτιδίων Ι και ΙΙ, να εκτιµήσετε ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές (Σ) και ποιες λανθασµένες (Λ): i. Tα πεπτίδια Ι και ΙΙ έχουν την ίδια πρωτοταγή δοµή εποµένως είναι ταυτόσηµα. ( ) ii. Από τη σύγκριση των αλληλουχιών των αµινοξέων, προκύπτει ότι τα πεπτίδια Ι και ΙΙ δεν παρουσιάζουν καµία οµολογία και συνεπώς πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικά πεπτίδια. ( ) iii. Τα πεπτίδια Ι και ΙΙ παρουσιάζουν µία αξιοσηµείωτη αλληλοεπικάλυψη. Έτσι είναι πιθανό να αποτελούν θραύσµατα της ίδιας πρωτεΐνης, που προέκυψαν από την υδρόλυσή της µε δύο διαφορετικά ένζυµα. ( ) iv. Τα πεπτίδια Ι και ΙΙ έχουν παραπλήσιες αλληλουχίες αµινο- 46

13 ξέων. Εποµένως παρουσιάζουν την ίδια πρωτοταγή δοµή. ( ). ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεΐνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. ύο πρωτεΐνες παρουσιάζουν την ίδια πρωτοταγή δοµή όταν α. αποτελούνται από τον ίδιο αριθµό αµινοξέων β. αποτελούνται από το ίδιο είδος αµινοξέων γ. τα ποσοστά περιεκτικότητας σε κάθε αµινοξύ είναι τα ίδια και στις δύο πρωτεΐνες δ. παρουσιάζουν την ίδια αλληλουχία αµινοξέων. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Στη β- πτυχωτή επιφάνεια η αναδίπλωση γίνεται µε τη βοήθεια πεπτιδικών δεσµών µεταξύ αµινοξέων διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων. ( ) Ο προσδιορισµός της πρωτοταγούς δοµής µιας πρωτεϊνης γίνεται µε τη βοήθεια κρυσταλλογραφίας ακτίνων Χ. ( ) Η τεταρτοταγής δοµή των πρωτεϊνών αναφέρεται στο τελικό σχήµα που αποκτά το πρωτεϊνικό µόριο στο χώρο ως συνέπεια της συνένωσης διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων (υπο- µονάδων). ( ) Μονάδες 3 47

14 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: Η υδρόλυση µιας πρωτεΐνης έχει ως αποτέλεσµα των απελευθέρωση των δοµικών µονάδων της, που λέγονται.. Όταν από την υδρόλυση προκύψουν αποκλειστικά και µόνο., η πρωτεΐνη ονοµάζεται.. Εκτός όµως από την κατηγορία αυτή, υπάρχουν και οι. πρωτεΐνες ή.. Οι πρωτεΐνες αυτές περιέχουν στο µόριό τους και ένα µη. τµήµα, το οποίο απελευθερώνεται κατά την υδρόλυση. Για παράδειγµα υπάρχουν πρωτεΐνες που περιέχουν µέταλλο και ονοµάζονται. ή υδατάνθρακες και ονοµάζονται.. Μονάδες 8 4. Τι εκφράζει η τριτοταγής δοµή µιας πρωτεΐνης; Ποια είδη δεσµών συµβάλλουν στην τριτοταγή δοµή µιας πρωτεΐνης; Μονάδες 7 48

15 2 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεΐνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η χηµική υδρόλυση των πρωτεϊνών συνίσταται α. στην καταστροφή των πεπτιδικών δεσµών που γίνεται µε βρασµό σε όξινο ή αλκαλικό περιβάλλον β. στην καταστροφή των πεπτιδικών δεσµών που γίνεται µε τη βοήθεια ενζύµων γ. στην κατεργασία των πρωτεϊνών µε πρωτεάσες και γίνεται µε βρασµό σε όξινο ή αλκαλικό περιβάλλον δ. στον βρασµό των πρωτεϊνών παρουσία διουρίας. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Οι πρωτεΐνες είναι αµφολύτες. Αυτό συµβαίνει µόνο όταν το ph είναι ίσο µε το ισοηλεκτρικό σηµείο. ( ) Η µετουσίωση µιας πρωτεΐνης δεν επηρεάζει τις λειτουργικές ιδιότητές της. ( ) Όλες οι πρωτεΐνες είναι δυσδιάλυτες στο νερό. ( ) Μονάδες 3 49

16 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: Η. δοµή καθορίζει και τις υπόλοιπες δοµές. Εποµένως, πρωτεΐνες µε διαφορετική. αµινοξέων αποκτούν διαφορετική διαµόρφωση του πρωτεϊνικού µορίου στο χώρο. Μεταβολές των εξωτερικών συνθηκών και συγκεκριµένα στη. ή στο. έχουν σαν αποτέλεσµα την καταστροφή των δεσµών που συµβάλλουν στις ανώτερες δοµές, ενώ αντίθετα δεν επηρεάζουν. δεσµούς οι οποίοι είναι ισχυροί και στους οποίους στηρίζεται η πρωτοταγής δοµή. Αποτέλεσµα των παραπάνω είναι. της τρισδιάστατης διαµόρφωσης του πρωτεϊνικού µορίου, ένα φαινόµενο γνωστό µε τον όρο.. Μονάδες 7 4. Να εξηγήσετε µε ποιο τρόπο επηρεάζεται ο βιολογικός ρόλος των πρωτεϊνών από τη δοµή τους. Να αναφέρετε όσες κατηγορίες πρωτεϊνών γνωρίζετε ως προς το βιολογικό τους ρόλο. Μονάδες 8 50

17 Παράδειγµα ωριαίου κριτηρίου αξιολόγησης Αντικείµενο εξέτασης: Πρωτεϊνες Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση, κριτική σκέψη ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Στη διαµόρφωση των αναδιπλώσεων της δευτεροταγούς δοµής µιας πρωτεΐνης συµβάλλουν α. πεπτιδικοί δεσµοί β. δεσµοί υδρογόνου γ. δυνάµεις Van der Waals δ. οµοιοπολικοί δισουλφιδικοί δεσµοί. Ο αµφολυτικός χαρακτήρας µιας πρωτεΐνης οφείλεται α. στην ταυτόχρονη ύπαρξη στο µόριο της πρωτεϊνης µιας ελεύθερης αµινο- µάδας και µιας ελεύθερης καρβοξυλοµάδας β. στη δευτεροταγή δοµή της πρωτεΐνης γ. στο συνδυασµό της δοµής της προτείνεις µε το βιολογικό της ρόλο δ. στην ταυτόχρονη ύπαρξη α-έλικας και β-πτυχωτής επιφάνειας. Μονάδες 4 51

18 2. Να αντιστοιχίσετε τα είδη των δεσµών της οµάδας (ΙΙ) µε τις δοµές της οµάδας (Ι) (σε κάθε δοµή µπορεί να αντιστοιχούν περισσότερα από ένα είδη δεσµών). Ι Α.... Πρωτοταγής οµή Β.... ευτεροταγής οµή Γ.... Τριτοταγής οµή ΙΙ 1. Υδρόφοβοι εσµοί 2. Πεπτιδικοί εσµοί 3. Ηλεκτροστατικές Έλξεις 4. εσµοί Υδρογόνου 5. ισουλφιδικοί εσµοί 6. υνάµεις Van der Waals Μονάδες 3 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Η διάσπαση ενός ή περισσοτέρων πεπτιδικών δεσµών στο µόριο µιας πρωτεΐνης λέγεται.. και διακρίνεται στην και την... Για κάθε πρωτεΐνη υπάρχει µία και µοναδική τιµή.. στην οποία η πρωτεΐνη εµφανίζεται ως. µε συνολικό. µηδέν. Οι πρωτεΐνες λόγω των τεσσάρων επιπέδων της δοµής αποκτούν συγκεκριµένο σχήµα που µπορεί να είναι ή 4. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Οι δεσµοί υδρογόνου επειδή είναι πολύ ισχυροί, είναι και οι Μονάδες 3 µόνοι που δεν επηρεάζονται από την αύξηση της θερµοκρασίας και το ph. ( ) Τα πρωτεΐδια αποτελούνται από ένα πρωτεϊνικό και ένα µη πρωτεϊνικό τµήµα. ( ) Η µέθοδος Edman χρησιµοποιείται για την µελέτη της δευτεροταγούς δοµής των πρωτεϊνών. ( ) Μονάδες 3 52

19 5. Ένα ενδεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Χ και αποµονώθηκαν τέσσερα µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: Ala-Lys-Ser-Asp, Thr-Ala-His, Gly-Arg, Pro-Val. Το ίδιο ενδεκαπεπτίδιο υδρολύθηκε µε το ένζυµο Ψ και αποµονώθηκαν τρία µικρότερα πεπτίδια, των οποίων η αλληλουχία των αµινοξέων υπολογίσθηκε και είναι η ακόλουθη: His-Pro-Val, Gly-Arg-Ala-Lys, Ser-Asp-Thr-Ala. Να κατασκευάσετε τον πεπτιδικό χάρτη των επικαλυπτόµενων θραυσµάτων και να δώσετε την αλληλουχία των αµινοξέων του αρχικού πεπτιδίου. Μονάδες 7 53

20 4 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΕΝΖΥΜΑ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση ή στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. 1. Τι ονοµάζεται ενέργεια ενεργοποίησης; α. Η ενέργεια που περικλείει το µόριο των ενζύµων. β. Η ενέργεια που περικλείουν τα αντιδρώντα σώµατα. γ. Η ενέργεια στην ενδιάµεση κατάσταση. δ. Η διαφορά µεταξύ της ενέργειας των αντιδρώντων σωµάτων και της ενέργειας της ενδιάµεσης κατάστασης. 2. Η ενέργεια ενεργοποίησης µπορεί να θεωρηθεί ως α. ενδιάµεση κατάσταση β. ενεργειακό φράγµα γ. ενεργειακή στάθµη αντιδρώντων δ. ενεργειακή στάθµη προϊόντων. 3. ύο γνωστοί τρόποι για την ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης είναι α. η χρήση συνενζύµων και αποενζύµων β. η χρήση καταλυτών και ενζύµων γ. η αύξηση της θερµοκρασίας και η αύξηση της ταχύτητας της αντίδρασης δ. η αύξηση της θερµοκρασίας και η χρήση καταλυτών. 54

21 4. Οι καταλύτες είναι ουσίες που α. µεταβάλλουν την ταχύτητα της αντίδρασης και τη θέση της χηµικής ισορροπίας β. δεν επηρεάζουν ούτε την ταχύτητα της αντίδρασης ούτε τη θέση της χηµικής ισορροπίας γ. µεταβάλλουν την ταχύτητα της αντίδρασης χωρίς να επηρεάζουν τη θέση της χηµικής ισορροπίας δ. µεταβάλλουν τη θέση της χηµικής ισορροπίας χωρίς να επηρεάζουν την ταχύτητα της αντίδρασης. 5. Από χηµική άποψη και από άποψη δοµής, τα ένζυµα είναι α. πρωτεϊνες β. καταλύτες γ. υποστρώµατα δ. συνένζυµα. 6. Από άποψη βιολογικού ρόλου, τα ένζυµα είναι α. πρωτεΐνες β. καταλύτες γ. υποστρώµατα δ. συνένζυµα. 7. Τα ένζυµα µε υψηλή εξειδίκευση α. δεν µπορούν να καταλύσουν ενζυµικές αντιδράσεις β. καταλύουν µία µόνο ενζυµική αντίδραση γ. καταλύουν περιορισµένο αριθµό ενζυµικών αντιδράσεων δ. καταλύουν ένα µεγάλο αριθµό ενζυµικών αντιδράσεων. 8. Η σύνδεση ενζύµου - υποστρώµατος γίνεται α. στο ενεργό κέντρο του συνενζύµου. β. στο ενεργό κέντρο του υποστρώµατος. γ. στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. δ. στο ενεργό κέντρο του αναστολέα. 9. Το ενεργό κέντρο σχηµατίζεται από 55

22 α. γειτονικά αµινοξέα β. αµινοξέα τα οποία προέρχονται από διαφορετικές περιοχές της γραµµικής αλληλουχίας γ. αµινοξέα που προέρχονται από διαφορετικά πεπτίδια δ. αµινοξέα που προέρχονται από διαφορετικές περιοχές διαφορετικών πολυπεπτιδικών αλυσίδων. 10. Σύµφωνα µε το µοντέλο της επαγόµενης προσαρµογής, το ενεργό κέντρο του ενζύµου α. έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το συνένζυµο β. αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα, µετά την ολοκλήρωση της αντίδρασης γ. έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα δ. αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το υπόστρωµα, µετά την πρόσδεση του υποστρώµατος. 11. Κάθε ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του α. σε µία συγκεκριµένη τιµή ph β. σε ένα µεγάλο εύρος τιµών ph γ. σε ακραίες (όξινες ή αλκαλικές) τιµές ph δ. σε όλη την κλίµακα του ph. 12. Τι ονοµάζεται µέτρο της ενεργότητας ενός ενζύµου; α. Η ταχύτητα της αντίδρασης που καταλύει το ένζυµο. β. Η ταχύτητα του ενζύµου. γ. Ο χρόνος υποδιπλασιασµού της συγκέντρωσης του ενζύµου. δ. Ο χρόνος που χρειάζεται για να µετουσιωθεί το ένζυµο. 56

23 13. Ως ταχύτητα της αντίδρασης ορίζουµε α. τη µεταβολή της απόστασης του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου (v = [S] / t) β. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του ενζύµου στη µονάδα του χρόνου (v = [E] / t) γ. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου (v = [S] / t) δ. τη µεταβολή της συγκέντρωσης του υποστρώµατος προς τη µεταβολή της συγκέντρωσης του ενζύµου (v = [S] / [E]). 14. To 1 Unit (µονάδα µέτρησης της ενζυµικής ενεργότητας) α. αντιστοιχεί στην κατανάλωση 1 µmol ενζύµου σε 1 min β. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 µmol υποστρώµατος σε 1 min γ. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 mg υποστρώµατος σε 1 sec δ. αντιστοιχεί στη µετατροπή 1 µg συνενζύµου σε 1 sec. 15. Τι ονοµάζεται κορεσµός του ενζύµου; α. Η κατανάλωση της µεγαλύτερης ποσότητας του ενζύµου. β. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια µη συναγωνιστικού αναστολέα. γ. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια συναγωνιστικού αναστολέα. δ. Η κατάληψη των ενεργών κέντρων όλων των διαθέσιµων µορίων του ενζύµου από µόρια υποστρώµατος. 16. Η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης κατά Michaelis - Menten δίνεται από τη σχέση α. v = V max [S] / K m + [S] β. v = V max + [S] / K m [S] γ. V max = v [S] / K m + [S] δ. E + S ES E + P 57

24 17. Όταν η ταχύτητα της ενζυµικής αντίδρασης είναι η µισή της µέγιστης, τότε η σταθερά Michaelis ισούται µε α. την K m β. τη µισή συγκέντρωση υποστρώµατος Γ. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος. την V max. 18. Οι δύο σταθερές που χαρακτηρίζουν µια ενζυµική αντίδραση είναι α. η [S] και η V max Β. η K m και η [S] γ. η K m και η V max. η Ε και η V max. 19. H V max µας πληροφορεί για το α. πόσα µόρια ενζύµου µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο υποστρώµατος β. πόσα µόρια υποστρώµατος µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου γ. πόσα µόρια συνενζύµου δεσµεύονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου δ. πόσα µόρια αναστολέα δεσµεύονται κάθε λεπτό από ένα µόριο ενζύµου. 20. Ενζυµικοί αναστολείς λέγονται οι ενώσεις οι οποίες α. µειώνουν την ενεργότητα των ενζύµων β. µειώνουν τον κορεσµό των ενζύµων γ. µειώνουν την εξειδίκευση των ενζύµων δ. µειώνουν τα αλλοστερικά κέντρα των ενζύµων. 21. Οι κυριότεροι τύποι αντιστρεπτής αναστολής είναι α. η εστερική και η αλλοστερική β. η συναγωνιστική και η µη-συναγωνιστική γ. η µόνιµη και η µη-µόνιµη δ. η χηµική και η ενζυµική. 22. Ο συναγωνιστικός αναστολέας προσδένεται 58

25 α. στο ενεργό κέντρο του συνενζύµου β. στο αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου γ. στο ενεργό κέντρο του ενζύµου δ. σε όλα τα παραπάνω. 23. Η έκταση της συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα β. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα και ως προς τον αναστολέα δ. όλα τα παραπάνω. 24. Η έκταση της µη-συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς τον αναστολέα β. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα και ως προς τον αναστολέα δ. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς το υπόστρωµα. 25. Κατά τη συναγωνιστική αναστολή α. η K m µειώνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή β. η V max µειώνεται ενώ η K m παραµένει σταθερή γ. τόσο η K m όσο και η V max µειώνονται δ. τόσο η K m όσο και η V max παραµένουν σταθερές. 26. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή α. η K m µειώνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή β. η V max µειώνεται ενώ η K m παραµένει σταθερή γ. τόσο η K m όσο και η V max µειώνονται δ. τόσο η K m όσο και η V max παραµένουν σταθερές. 27. Οι αλλοστερικοί τροποποιητές είναι ενώσεις οι οποίες 59

26 α. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας ως ενεργοποιητές του συγκεκριµένου ενζύµου β. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας ως αναστολείς του συγκεκριµένου ενζύµου γ. ρυθµίζουν τη δράση ενός ενζύµου, δρώντας είτε ως ενεργοποιητές είτε ως αναστολείς του συγκεκριµένου ενζύµου δ. ρυθµίζουν µε ανάδραση τη δράση ενός ενζύµου. 28. Ο αλλοστερικός τροποποιητής προσδένεται α. στο αλλοστερικό κέντρο του συνενζύµου β. στο αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου γ. στο αλλοστερικό κέντρο του αναστολέα δ. στο αλλοστερικό κέντρο του τροποποιητή. 29. Τι ονοµάζεται αλλοστερική µετάπτωση; α. Η τροποποίηση της δοµής του ενζύµου, που προκαλείται από την πρόσδεση του υποστρώµατος σε αυτό. β. Η τροποποίηση της δοµής του αλλοστερικού τροποποιητή, που προκαλείται από την πρόσδεσή του στο ένζυµο. γ. Η τροποποίηση της δοµής του αλλοστερικού τροποποιητή, που προκαλείται από την πρόσδεσή του στο υπόστρωµα. δ. Η τροποποίηση της δοµής του ενζύµου, που προκαλείται από την πρόσδεση του αλλοστερικού τροποποιητή σε αυτό. 30. Σε κάθε περίπτωση, ο αλλοστερικός τροποποιητής α. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του ενζύµου β. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του υποστρώµατος γ. έχει δοµή που µοιάζει µε τη δοµή του συνενζύµου δ. δεν έχει καµία από τις δοµές που αναφέρονται παραπάνω. 60

27 31. ύο διαφορετικά ένζυµα λέγονται ισοένζυµα όταν α. είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση β. διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή γ. διαφέρουν ως προς ορισµένες φυσικοχηµικές ιδιότητες δ. ισχύουν όλα τα παραπάνω. 32. Τα ένζυµα, που είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων, αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση λέγονται α. συνένζυµα β. αποένζυµα γ. ισοένζυµα δ. ολοένζυµα. 33. Οι προσθετικές οµάδες είναι α. οργανικές ενώσεις πολύ ισχυρά δεµένες επάνω στα ένζυµα και οι οποίες δεν µπορούν να αποµακρυνθούν από αυτά β. οργανικές ενώσεις χαλαρά δεµένες επάνω στα ένζυµα και οι οποίες µπορούν εύκολα να αποµακρυνθούν από αυτά γ. οργανικές ενώσεις που προσδένονται στο καταλυτικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου υποστρώµατος δ. οργανικές ενώσεις που προσδένονται στο αλλοστερικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου αναστολέα. 61

28 34. Τι είναι τα συνένζυµα; α. Οργανικές ενώσεις πολύ ισχυρά δεµένες επάνω στα ένζυµα, οι οποίες δεν µπορούν να αποµακρυνθούν από αυτά. β. Οργανικές ενώσεις χαλαρά δεµένες επάνω στα ένζυµα, οι οποίες µπορούν εύκολα να αποµακρυνθούν από αυτά. γ. Οργανικές ενώσεις, που προσδένονται στο καταλυτικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου υποστρώµατος. δ. Οργανικές ενώσεις, που προσδένονται στο αλλοστερικό κέντρο και αποµακρύνονται µόνο µετά τη δηµιουργία του συµπλόκου ενζύµου αναστολέα. 35. Τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων α. µεταφέρουν ιόντα σιδήρου β. µεταφέρουν ιόντα ασβεστίου γ. µεταφέρουν ιόντα υδρογόνου και ηλεκτρόνια δ. µεταφέρουν ιόντα οξυγόνου και ηλεκτρόνια. 36. Το ΑΤΡ εκτός από ενεργειακό νόµισµα του κυττάρου είναι και α. συνένζυµο β. προσθετική οµάδα γ. ισοένζυµο δ. αποένζυµο. 37. Συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων είναι τα: α. NAD +, NADP +, ΑDP και DDT β. ΑTP, DNA και RNA γ. NAD +, FAD, DNA και AUG δ. NAD +, NADP + και FAD. 62

29 38. Τις βιταµίνες που χρειάζεται ο οργανισµός α. τις συνθέτει µε τη βοήθεια ενζύµων β. τις συνθέτει µε τη βοήθεια αµινοξέων γ. τις συνθέτει µε φωτοσύνθεση δ. τις προσλαµβάνει από τις τροφές. 39. Οι βιταµίνες αποτελούν συστατικά των α. ενζύµων β. συνενζύµων γ. υποστρωµάτων δ. αλλοστερικών τροποποιητών. 40. Από τις βιταµίνες α. οι B και C είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι A, D, E και Κ είναι λιποδιαλυτές β. οι A και B είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι C, D, E και K είναι λιποδιαλυτές γ. οι K και E είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι A, B, C και D είναι λιποδιαλυτές δ. οι A, B, C και D είναι υδατοδιαλυτές ενώ οι K και E είναι λιποδιαλυτές. Ερωτήσεις αντιστοίχισης 1. Να αντιστοιχίσετε του όρους ή τις φράσεις που αναγράφοτναι στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... K m Β.... v Γ.... V max.... [S] 1. ταχύτητα αντίδρασης 2. συγκέντρωση υποστρώµατος 3. µέγιστη ταχύτητα αντίδρασης 4. µέγιστος όγκος υποστρώµατος 5. σταθερά Michaelis 2. 63

30 Ι Α.... Κορεσµός Β.... Ρύθµιση µε ανάδραση Γ.... Συναγωνιστική αναστολή.... Μη-συναγωνιστική αναστολή ΙΙ 1. Αναστολή λόγω πρόσδεσης χηµικού µορίου σε περιοχή του ενζύµου διαφορετική από το ενεργό κέντρο. 2. Αναστολή η οποία συνεχίζεται και µετά την αποµάκρυνση του αναστολέα. 3. Κατάληψη των ενεργών κέντρων από µεγάλες ποσότητες υποστρώµατος. 4. Αναστολή λόγω κατάληψης θέσεων του ενεργού κέντρου από µόριο που δεν είναι υπόστρωµα 5. Αναστολή από το ίδιο το προϊόν της αντίδρασης. 3. Ι Α.... Αλλοστερικό κέντρο Β.... Ενεργό κέντρο Γ.... Τυχαία θέση του ενζύµου ΙΙ 1. συνένζυµο 2. υπόστρωµα 3. µη-συναγωνιστικός αναστολέας 4. προσθετική οµάδα 5. αλλοστερικός τροποποιητής 6. συναγωνιστικός αναστολέας 64

31 4. Ι Α.... Αίµη Β.... ΑΤΡ Γ.... Ασκορβικό οξύ.... Φωσφοκινάση ΙΙ 1. ένζυµο 2. συνένζυµο 3. ισοένζυµο 4. βιταµίνη 5. προσθετική οµάδα 5. Ι Α.... NAD + Β.... NADP + Γ.... ATP.... FAD ΙΙ 1. νικοτιναµιδο-αδενινο-δινουκλεοτίδιο 2. τριφωσφορική αδενοσίνη 3. δεοξυ-ριβονουκλεϊκό οξύ 4. φλαβινο-αδενινο-δινουκλεοτίδιο 5. φωσφορικό νικοτιναµιδο-αδενινοδινουκλεοτίδιο Ερωτήσεις διάταξης ή κατάταξης 1. Να διατάξετε κατά σειρά αυξανόµενου ποσού ενέργειας τις παρακάτω τιµές ενεργειών: Ε1: ελεύθερη ενέργεια υποστρώµατος Ε2: ελεύθερη ενέργεια προϊόντος Ε3: ελεύθερη ενέργεια ενδιάµεσης κατάστασης απουσία καταλύτη Ε4: ελεύθερη ενέργεια ενδιάµεσης κατάστασης παρουσία καταλύτη 65

32 2. Η Οµάδα Α περιλαµβάνει σώµατα που µετά την ενζυµική κατάλυση δεν έχουν υποστεί καµία χηµική µεταβολή και η Οµάδα Β περιλαµβάνει σώµατα τα οποία κατά την ενζυµική κατάλυση υφίστανται χηµική µεταβολή. Να κατατάξετε τα παρακάτω στις οµάδες Α και Β: α. υπόστρωµα β. ένζυµο γ. συνένζυµο δ. προσθετική οµάδα ε. αλλοστερικός τροποποιητής στ. µη-συναγωνιστικός αναστολέας Οµάδα Α Οµάδα Β 66

33 3. Η Οµάδα Α περιλαµβάνει σώµατα που δεσµεύονται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και η Οµάδα Β περιλαµβάνει σώµατα τα οποία δε δεσµεύονται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. Να κατατάξετε τα παρακάτω στις οµάδες Α και Β. α. συναγωνιστικός αναστολέας β. µη-συναγωνιστικός αναστολέας γ. συνένζυµο δ. αλλοστερικός τροποποιητής ε. υπόστρωµα στ. προσθετική οµάδα ζ. βιταµίνη Οµάδα Α Οµάδα Β 67

34 Ερωτήσεις συµπλήρωσης Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Η ενέργεια ενεργοποίησης καθορίζει µιας αντίδρασης. Όσο µικρότερη είναι τόσο πιο γρήγορα προχωρεί η. 2. Ως προς τη χηµική δοµή τους τα ένζυµα ανήκουν, ενώ ως προς το βιολογικό τους ρόλο τα κατατάσσουµε. 3. Τα ένζυµα ως προς την εξειδίκευσή τους διακρίνονται σε ένζυµα...,... και... εξειδίκευσης. 4. Πολλά ένζυµα, προκειµένου να είναι δραστικά χρειάζονται και ένα πρόσθετο µη τµήµα στο µόριό τους. Το τµήµα αυτό, συνήθως είναι ένα µικρό οργανικό µόριο και ονοµάζεται. Το πρωτεϊνικό µέρος του ενζύµου ονοµάζεται, ενώ το σύµπλοκο και των δύο λέγεται. 5. Τα αµινοξέα που απαρτίζουν κέντρο του ενζύµου βρίσκονται σε µεγάλη απόσταση µεταξύ τους σε ότι αφορά την δοµή του πρωτεϊνικού µορίου. Ωστόσο, η αναδίπλωση της πολυπεπτιδικής αλυσίδας στο χώρο, έχει σαν αποτέλεσµα αποµακρυσµένα να πλησιάζουν, να αλληλεπιδρούν και έτσι να σχηµατίζουν το. 6. Σύµφωνα µε το µοντέλο το ενεργό κέντρο του ενζύµου έχει συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το σχήµα του. 7. Σύµφωνα µε το µοντέλο το ενεργό κέντρο του ενζύµου αποκτά συµπληρωµατικό σχήµα ως προς το σχήµα του µετά από την πρόσδεσή του σε αυτό. 8. Η µονάδα µέτρησης της ενζυµικής συνήθως είναι το ένα (1) unit, το οποίο αντιστοιχεί στη µετατροπή ενός (1) σε ένα (1). 9. Η σταθερά Michaelis συµβολίζεται µε, µας πληροφορεί για το βαθµό συγγένειας - υποστρώµατος και ισούται µε τη 68

35 του υποστρώµατος, όταν της ενζυµικής αντίδρασης είναι η µισή της µέγιστης. 10. Η V max µας πληροφορεί για το πόσα υποστρώµατος µετατρέπονται κάθε λεπτό από ένα µόριο. 11. λέγονται οι ουσίες που µπορούν να προκαλέσουν µείωση της δράσης των ενζύµων. Η επίδραση των αναστολέων µπορεί να είναι µόνιµη ή. Στη δεύτερη περίπτωση η αναστολή διακρίνεται σε και σε. 12. Ο αναστολέας προσδένεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και παρεµποδίζει την πρόσδεση του. 13. Ο αναστολέας προσδένεται στο ένζυµο, αλλά σε περιοχή του ενζύµου διαφορετική από το ενεργό κέντρο. Η πρόσδεση αυτή έχει σαν αποτέλεσµα την τροποποίηση της δοµής του ενζύµου. Έτσι η δέσµευση του δε µπορεί να γίνει αποτελεσµατικά. 14. Σε µια αλυσίδα ενζυµικών, το τελικό προϊόν µπορεί να ρυθµίζει τη σύνθεσή του. Αυτό γίνεται όταν η συγκέντρωσή του υπερβεί µια ορισµένη τιµή, οπότε δρα ως ενός από τα ένζυµα που συµµετέχουν στην αντίδραση. Το φαινόµενο αυτό λέγεται ρύθµιση. 15. Ο αλλοστερικός ενός ενζύµου, προσδένεται στο κέντρο του, το οποίο συνήθως βρίσκεται µακριά από το. 16. Τα ένζυµα που καταλύουν την ίδια αντίδραση αλλά είναι προϊόντα διαφορετικών λέγονται. Τα ένζυµα αυτά παρουσιάζουν ορισµένες διαφορές µεταξύ τους, τόσο ως προς την πρωτοταγή δοµή όσο και ως προς τις και ιδιότητες. 17. είναι χαλαρά δεµέν.. στο µόριο του ενζύµου και γι αυτό αποµακρύνονται εύκολα από αυτό. Αντίθετα, είναι ισχυρά δεµέν.. στο µόριο του ενζύµου και έτσι αποµακρύνονται δύσκολα από αυτό. 18. Το ΑΤΡ αποτελείται από το σάκχαρο, τη βάση και τρεις οµάδες. 69

36 19. Τα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων δρουν ως φορείς και. 20. Οι βιταµίνες είναι µία οµάδα ενώσεων οι οποίες είναι απαραίτητες στον σε πολύ µικρές ποσότητες. 21. Η βιταµίνη C καθώς και οι βιταµίνες είναι, ενώ οι βιταµίνες A, D, E και K είναι. Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΝΟΙΚΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις τύπου «σωστό λάθος» µε αιτιολόγηση Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. Να εξηγήσετε γιατί δεν ισχύουν οι προτάσεις που χαρακτηρίσατε ως λανθασµένες. 1. Η διαφορά µεταξύ της ενέργειας των αντιδρώντων και της ενέργειας των προϊόντων λέγεται ενέργεια ενεργοποίησης. ( ) 2. Οι καταλύτες µειώνουν την ενέργεια ενεργοποίησης µιας αντίδρασης και έτσι η αντίδραση προχωρεί µε µεγαλύτερη ( ) ταχύτητα. 3. Οι βιοχηµικές αντιδράσεις πρέπει να ολοκληρωθούν µέσα σε πολύ µικρό χρονικό διάστηµα. Έτσι η συνδυασµένη αύξηση της θερµοκρασίας µαζί µε τη δράση των ενζύµων οδηγεί στην επιτάχυνση των αντιδράσεων. ( ) 4. Μετά το τέλος µιας βιοχηµικής αντίδρασης το ένζυµο παραµένει αναλλοίωτο. Κατά συνέπεια το ίδιο µόριο ενζύµου µπορεί να καταλύσει την ίδια αντίδραση πολλές φορές. ( ) 5. Τα ένζυµα µε υψηλή εξειδίκευση καταλύουν ένα περιορισµένο αριθµό αντιδράσεων. ( ) 6. Τα συνένζυµα είναι µία κατηγορία ενζύµων τα οποία για να δράσουν χρειάζονται και ένα πρόσθετο, µη πρωτεϊνικό τµήµα. ( ) 7. Η επιτάχυνση µιας αντίδρασης, µε την παρουσία του κατάλληλου ενζύµου, εξηγείται από το γεγονός ότι το ένζυµο ελαττώνει την ενέργεια ενεργοποίησης που απαιτείται για να φθάσει το υπόστρωµα στην ενδιάµεση κατάσταση. ( ) 70

37 8. Για κάθε ένζυµο υπάρχει ένα πολύ µεγάλο εύρος τιµών ph µέσα στο οποίο το ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του. ( ) 9. Σε µία ενζυµική αντίδραση, όταν η θερµοκρασία υπερβεί ένα ορισµένο επιτρεπτό όριο, προκαλείται αποδιάταξη της ενζυµικής πρωτεΐνης µε αποτέλεσµα το ένζυµο να χάνει το βιολογικό του ρόλο και έτσι η ταχύτητα της αντίδρασης να ελαττώνεται. ( ) 10. Η ταχύτητα της αντίδρασης, τις περισσότερες φορές, είναι ανάλογη της συγκέντρωσης του ενζύµου. ( ) 11. Η ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης ορίζεται ως η µεταβολή του διαστήµατος ( [S]) προς τη µεταβολή του χρόνου ( t) δηλαδή v = [S] / t. ( ) 12. Στις χαµηλές συγκεντρώσεις υποστρώµατος, η ταχύτητα της ενζυµικής αντίδρασης είναι ανεξάρτητη από τη συγκέντρωση υποστρώµατος. Αντίθετα, στις υψηλές συγκεντρώσεις υποστρώµατος, η ταχύτητα είναι τόσο πιο µεγάλη όσο µεγαλύτερη είναι η συγκέντρωση υποστρώµατος. ( ) 13. Όσο µικρότερη είναι η τιµή της K m, τόσο µεγαλύτερη είναι η συγγένεια ενζύµου - υποστρώµατος. ( ) 14. Αντιστρεπτή λέγεται η αναστολή στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το ένζυµο επανακτά την ενεργότητά του όταν αφαιρεθεί ο αναστολέας. ( ) 15. Τα κυριότερα είδη µη-συναγωνιστικής αναστολής είναι η µόνιµη και η αντιστρεπτή. ( ) 16. Ο µη-συναγωνιστικός αναστολέας προσδένεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου και εµποδίζει την πρόσδεση του υποστρώµατος. ( ) 17. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή ελαττώνεται η συγγένεια ενζύµου-υποστρώµατος, µε άλλα λόγια αυξάνεται η τιµή της K m. ( ) 18. Ρύθµιση µε ανάδραση λέγεται το φαινόµενο κατά το οποίο σε µια αλυσίδα αντιδράσεων συµµετέχουν περισσότερα του ενός ένζυµα, ένα από τα οποία δρά ως αναστολέας παρεµποδίζοντας έτσι τη σύνθεση του τελικού προϊόντος. ( ) 19. Το αλλοστερικό κέντρο του ενζύµου µπορεί να βρίσκεται µακριά 71

38 από το ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 20. Αλλοστερική µετάπτωση λέγεται το σύνολο των αντιδράσεων που προκαλούνται σαν συνέπεια της δηµιουργίας του συµπλόκου ενζύµου αλλοστερικού τροποποιητή. ( ) 21. Ο αλλοστερικός τροποποιητής µεταβάλλει ελαφρώς τη χωροδιάταξη του ενζύµου γύρω από το ενεργό κέντρο µε αποτέλεσµα να µεταβάλλεται η βιολογική δράση του ενζύµου. ( ) 22. Η δοµή του αλλοστερικού τροποποιητή µοιάζει µε τη δοµή που υποστρώµατος. Εν τούτοις δεν είναι απαραίτητο να δεσµεύεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 23. Ισοένζυµα λέγονται τα ένζυµα που είναι µεν προϊόντα διαφορετικών γονιδίων αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση. ( ) 24. Τα συνένζυµα, που αλλιώς λέγονται και προσθετικές οµάδες, είναι µικρά οργανικά µόρια που είναι ισχυρά συνδεδεµένα πάνω στα ένζυµα. ( ) 25. Τα συνένζυµα συµµετέχουν στην κατάλυση και έτσι το µόριό τους υφίσταται χηµική µεταβολή, επανέρχονται δε στην αρχική τους κατάσταση συµµετέχοντας σε µια δεύτερη αντίδραση. ( ) 26. Οι βιταµίνες είναι οργανικές ενώσεις, οι οποίες είναι απαραίτητες στον οργανισµό αλλά σε πολύ µικρές ποσότητες. ( ) 27. Όλες οι βιταµίνες είναι υδατοδιαλυτές εκτός από τη βιταµίνη C η οποία είναι λιποδιαλυτή. ( ) 28. Η δοµή του αλλοστερικού τροποποιητή µοιάζει µε τη δοµή του υποστρώµατος και συνεπώς δεσµεύεται στο ενεργό κέντρο του ενζύµου. ( ) 29. Κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή αυξάνεται η τιµή της K m, δηλαδή ελαττώνεται η συγγένεια ενζύµου-υποστρώµατος. ( ) 72

39 Ερωτήσεις σύντοµης απάντησης Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις (10-20 λέξεις): 1. Να εξηγήσετε τι είναι το ενεργό κέντρο του ενζύµου. 2. Να αναφέρετε τα είδη των δεσµών, οι οποίοι συµβάλλουν στην πρόσδεση του υποστρώµατος στο ενεργό κέντρο. 3. Να αναφέρετε τους παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα των ενζυµικών αντιδράσεων. 4. Γιατί οι υψηλές θερµοκρασίες ελαττώνουν την ταχύτητα των ενζυµικών αντιδράσεων; 5. Να κατασκευάσετε το διάγραµµα της ταχύτητας v µιας ενζυµικής αντίδρασης σε συνάρτηση µε τη συγκέντρωση υποστρώµατος [S]. 6. Να εξηγήσετε πώς επηρεάζουν οι διάφορες τιµές της συγκέντρωσης υποστρώµατος την ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης. 7. Τι εννοούµε µε τον όρο κορεσµός ενός ενζύµου; 8. Από ποια σχέση δίνεται η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης; 9. Να υπολογίσετε µε τι ισούται η K m όταν v = V max. 10. Να γράψετε τι είναι η ενζυµική αναστολή και να αναφέρετε τα είδη των αναστολέων. 11. Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα. 12. Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη µη-συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα 13. Τι είναι η ρύθµιση µε ανάδραση; 14. Ποια είναι η βασική διαφορά ανάµεσα στα συνένζυµα και τις προσθετικές οµάδες; 15. Να αναφέρετε ποια είναι τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων. 16. Με ποιο τρόπο συµµετέχουν στις αντιδράσεις τα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων; 17. Με ποιο τρόπο το ΑΤΡ παίζει το ρόλο του ως συνένζυµο; 73

40 Ερωτήσεις ανάπτυξης Να απαντήσετε στις παρακάτω ερωτήσεις µε µία παράγραφο (20-50 λέξεις): 1. ύο από τους γνωστούς τρόπους ελάττωσης της ενέργειας ενεργοποίησης, είναι η αύξηση της θερµοκρασίας και η χρήση καταλυτών. Να εξηγήσετε γιατί στους ζωντανούς οργανισµούς η ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης γίνεται σχεδόν αποκλειστικά µε την δράση καταλυτών (ενζύµων). 2. Να περιγράψετε τα δύο µοντέλα που εξηγούν την εξειδίκευση της πρόσδεσης του υποστρώµατος στο ένζυµο. 3. Να εξηγήσετε τους τρόπους µε τους οποίους το ph επιδρά στην ταχύτητα µιας ενζυµικής αντίδρασης. 4. Να γράψετε ότι γνωρίζετε για τους συναγωνιστικούς αναστολείς. 5. Να γράψετε ότι γνωρίζετε για τους µη-συναγωνιστικούς αναστολείς. 6. Να περιγράψετε τον τρόπο δράσης των ενζύµων. 7. Tι είναι οι αλλοστερικοί ενεργοποιητές; Εξηγείστε το φαινόµενο της αλλοστερικής µετάπτωσης. 8. Να εξηγήσετε τι είναι τα συνένζυµα και τι οι προσθετικές οµάδες και να αναφέρετε δύο ενδεικτικά παραδείγµατα από κάθε κατηγορία. Να εξηγήσετε το ρόλο του ΑΤΡ ως συνενζύµου. 74

41 Γ. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Το ένζυµο Ε µπορεί να καταλύει τις παρακάτω τρεις αντιδράσεις: Α Β, Κ Λ και Χ Ψ, οι οποίες µπορούν να πραγµατοποιηθούν στο εργαστήριο ακόµα και ταυτόχρονα (ανά δύο ή και οι τρεις µαζί) µέσα στον ίδιο δοκιµαστικό σωλήνα. Να εξηγήσετε σύντοµα γιατί καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστή ή λάθος. i. Το ένζυµο Ε παρουσιάζει υψηλή εξειδίκευση. ii. Τα Α, Κ και Χ είναι υποστρώµατα του Ε. iii. Με βάση τα όσα πρότειναν οι Michaelis και Menten, ο µηχανισµός της πρώτης από τις αντιδράσεις θα µπορούσε να παρασταθεί: Ε + Α ΕS Β + Ρ iv. Στην περίπτωση που οι αντιδράσεις γίνονται ταυτόχρονα µέσα στον ίδιο δοκιµαστικό σωλήνα, τότε το Χ δρα ως συναγωνιστικός αναστολέας στις δύο πρώτες αντιδράσεις. Αντίστοιχο φαινόµενο παρατηρούµε και µε τα Α και Κ. v. Εάν οι σταθερές της πρώτης αντίδρασης είναι K m και V max, όταν πραγµατοποιείται µόνη της και K m και V max, όταν πραγµατοποιείται ταυτόχρονα µε τη δεύτερη αντίδραση τότε θα ισχύει K m < K m και V max < V max. 75

42 . ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 1 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση, κριτική σκέψη ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης µπορεί να γίνει µε α. χρήση συνενζύµων και αποενζύµων β. χρήση καταλυτών και αύξηση της θερµοκρασίας της αντίδρασης γ. αύξηση της θερµοκρασίας και αύξηση της ταχύτητας της αντίδρασης δ. αύξηση της θερµοκρασίας και του ph. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω προτάσεις: Τα ένζυµα µε χαµηλή εξειδίκευση καταλύουν ένα περιορισµένο αριθµό αντιδράσεων. ( ) Μετά το τέλος µιας ενζυµικής αντίδρασης, η δοµή του ενζύµου µεταβάλλεται. Το ίδιο µόριο ενζύµου µπορεί να αναγεννηθεί σε µία δεύτερη αντίδραση. Στη συνέχεια µπορεί να καταλύσει την ίδια αντίδραση πολλές φορές. ( ) Για κάθε ένζυµο υπάρχει ένα αρκετά µεγάλο εύρος τιµών ph µέσα στο οποίο το ένζυµο παρουσιάζει την άριστη δράση του. ( ) Μονάδες 6 76

43 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Σε κάθε ένζυµο υπάρχει µία περιοχή στην οποία προσδένεται το... και η οποία ονοµάζεται ενεργό κέντρο. Η πρόσδεση του υποστρώµατος γίνεται µε τριών ειδών δεσµούς:......, και Μονάδες 4 4. Σε ένα ένζυµο προσδιορίστηκε πειραµατικά ότι, για το σχηµατισµό του ενεργού του κέντρου, συµµετέχουν τα αµινοξέα µε αύξοντα αριθµό στην αµινοξική αλληλουχία 38, 45, 61, 127 και 139. Να εξηγήσετε αν µπορεί να ισχύει κάτι τέτοιο ή πρόκειται για πειραµατικό σφάλµα. Μονάδες 8 77

44 2 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η µαθηµατική έκφραση της πορείας µιας ενζυµικής αντίδρασης κατά Michaelis - Menten δίνεται από τη σχέση α. v = V max + [S] / K m + [S] β. v = V max + [S] / K m [S] γ. V max = v [S] / K m + 1 / 2[S] δ. v = V max [S] / K m + [S] H K m αυξάνεται ενώ η V max παραµένει σταθερή α. κατά τη συναγωνιστική αναστολή. β. κατά τη µη-συναγωνιστική αναστολή. γ. και στις δύο περιπτώσεις. δ. σε καµία από τις δύο περιπτώσεις. Μονάδες 5 78

45 2. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Για να υπολογισθεί η ενεργότητα ενός... αρκεί να µετρηθεί η της αντίδρασης που καταλύει. Αρκεί δηλαδή να υπολογίσουµε τη µεταβολή της... του υποστρώµατος στη µονάδα του χρόνου. Ο αλλοστερικός. ενός, προσδένεται στο. κέντρο του ενζύµου το οποίο συνήθως βρίσκεται µακριά από. Μονάδες 5 3. Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις: Τι είναι οι συναγωνιστικοί αναστολείς; Να σχεδιάσετε το διάγραµµα v / [S] για τη συναγωνιστική αναστολή απουσία και παρουσία αναστολέα. Μονάδες 10 79

46 3 ο Παράδειγµα κριτηρίου αξιολόγησης σύντοµης διάρκειας Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ: 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. ύο διαφορετικά µόρια ενζύµων λέγονται ισοένζυµα όταν α. είναι προϊόντα διαφορετικών γονιδίων και διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή αλλά καταλύουν την ίδια ενζυµική αντίδραση β. έχουν υψηλή εξειδίκευση αλλά καταλύουν τη µετατροπή του ίδιου υποστρώµατος γ. διαφέρουν ως προς την πρωτοταγή δοµή αλλά έχουν την ίδια διαµόρφωση στο χώρο δ. περιέχουν το ίδιο συνένζυµο σε ίσες ποσότητες. Μονάδες 2 2. Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) τις παρακάτω ερωτήσεις: Τα συνένζυµα ή αποένζυµα είναι µικρά οργανικά µόρια τα οποία είναι χαλαρά συνδεδεµένα πάνω στα ένζυµα και αποµακρύνονται εύκολα από αυτά. ( ) Οι βιταµίνες αποτελούν συστατικά των ενζύµων και είναι απαραίτητες για τη δράση τους. ( ) Μονάδες: 2 80

47 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. α. O ρόλος του ΑΤΡ ως συνενζύµου είναι η.. διαφόρων υποστρωµάτων, δηλαδή η προσθήκη. οµάδων σε ένα.. β. Η βιταµίνη C καθώς και οι βιταµίνες.. είναι., ενώ οι βιταµίνες A, D, E και K είναι.. Μονάδες 6 4. Να απαντήσετε σύντοµα στις παρακάτω ερωτήσεις: Ποια είναι η βασική διαφορά ανάµεσα στα ένζυµα και τις προσθετικές οµάδες; Ποια είναι τα κυριώτερα συνένζυµα των οξειδοαναγωγικών αντιδράσεων και µε ποιο τρόπο συµµετέχουν στην κατάλυση; Μονάδες 10 81

48 Παράδειγµα ωριαίου κριτηρίου αξιολόγησης Αντικείµενο εξέτασης: Ένζυµα Στόχοι που ελέγχονται: Ανάκληση, κατανόηση ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΑΘΗΤΗ: Όνοµα: Επώνυµο: Τάξη: Τµήµα: Ηµεροµηνία: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Να βάλετε σε κύκλο το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση που συµπληρώνει σωστά την πρόταση. Η έκταση της µη-συναγωνιστικής αναστολής εξαρτάται από α. τη συγκέντρωση του αναστολέα β. τη συγκέντρωση του υποστρώµατος γ. τη συγκέντρωση του αναστολέα και τη συγγένεια του ενζύµου ως προς τον αναστολέα δ. το ph, τη θερµοκρασία, τη συγκέντρωση του υποστρώµατος και τη συγκέντρωση του ενζύµου. Στο ενεργό κέντρο του ενζύµου α. γίνεται η σύνδεση ενζύµου-υποστρώµατος β. δεσµεύεται ο αλλοστερικός προποποιητής γ. δεσµεύεται ο µη-συναγωνιστικός αναστολέας δ. δεσµεύεται το υπόστρωµα ε. προσδένονται τα συνένζυµα. Μονάδες 2 82

49 2. Να αντιστοιχίσετε τους όρους ή τις φράσεις που αναγράφονται στη στήλη Ι µε τις έννοιες ή τις φράσεις που αναφέρονται στη στήλη ΙΙ. Για το σκοπό αυτό να γράψετε δίπλα από κάθε γράµµα της στήλης Ι τον αριθµό που ταιριάζει από τη στήλη ΙΙ (π.χ. Α-1). Ι ΙΙ Α.... Αλλοστερική µετάπτωση Β.... Κορεσµός ενζύµου Γ.... Ελάττωση της ενέργειας ενεργοποίησης.... Μη-συναγωνιστική αναστολή Ε.... Ρύθµιση µε ανάδραση 1. Αναστολή η οποία δεν εξαρτάται από τη συγκέντρωση του υποστρώµατος. 2. Αναστολή της ενζυµικής αντίδρασης από το προϊόν της αντίδρασης. 3. Κατάληψη των ενεργών κέντρων του ενζύµου από µεγάλες ποσότητες υποστρώµατος. 4. Μικρή τροποποίηση στη δοµή του ενζύµου, η οποία έχει ως αποτέλεσµα την ενεργοποίηση ή την αναστολή του ενζύµου. Μονάδες 2 3. Να συµπληρώσετε µε τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις. Πολλά ένζυµα, προκειµένου να είναι δραστικά, χρειάζονται και ένα πρόσθετο µη... τµήµα στο µόριό τους. Το τµήµα αυτό, συνήθως είναι ένα µικρό οργανικό µόριο και ονοµάζεται... Το πρωτεϊνικό µέρος του ενζύµου ονοµάζεται..., ενώ το σύµπλοκο και των δύο λέγεται... Η δοµή του αναστολέα µοιάζει µε αυτή του.. Έτσι τα δύο µόρια συναγωνίζονται για το ποιο θα καταλάβει το κέντρο του ενζύµου. Μονάδες 4 83

50 4. Να εξηγήσετε αν οι παρακάτω προτάσεις είναι σωστές ή λανθασµένες: Σε µία ενζυµική αντίδραση, όταν το ph πάρει ακραίες τιµές, προκαλείται αποδιάταξη της ενζυµικής πρωτεϊνης µε αποτέλεσµα το ένζυµο να χάνει το βιολογικό του ρόλο και έτσι η ταχύτητα της αντίδρασης να ελαττώνεται. ( ) Η αύξηση της ταχύτητας µιας αντίδρασης µε την παρουσία του κατάλληλου ενζύµου εξηγείται από το γεγονός ότι το ένζυµο δεσµεύει το υπόστρωµα σε µία ειδική θέση, που λέγεται ενεργό κέντρο. ( ) Μονάδες 6 5. Να περιγράψετε τα δύο µοντέλα που εξηγούν την εξειδίκευση της πρόσδεσης του υποστρώµατος στο ένζυµο. Μονάδες 6 84

πρωτεΐνες πολυμερείς ουσίες δομούν λειτουργούν λευκώματα 1.Απλές πρωτεΐνες 2.Σύνθετες πρωτεΐνες πρωτεΐδια μη πρωτεϊνικό μεταλλοπρωτεΐνες

πρωτεΐνες πολυμερείς ουσίες δομούν λειτουργούν λευκώματα 1.Απλές πρωτεΐνες 2.Σύνθετες πρωτεΐνες πρωτεΐδια μη πρωτεϊνικό μεταλλοπρωτεΐνες ΠΡΩΤΕΙΝΕΣ Οι πρωτεΐνες είναι πολυμερείς ουσίες με κυρίαρχο και πρωταρχικό ρόλο στη ζωή. Πρωτεΐνες είναι οι ουσίες που κυρίως δομούν και λειτουργούν τους οργανισμούς. Λέγονται και λευκώματα λόγω του λευκού

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΒΟΛΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΒΟΛΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΒΟΛΟΥ 2010-11 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο : ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ 1. Τι είναι η Βιοχημεία και με ποιες ενώσεις ασχολείται. 2. Πόσα και ποια στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα ιάλεξης ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ιαχωρισµός Αµινοξέων

Θέµατα ιάλεξης ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ιαχωρισµός Αµινοξέων MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ - ΕΝΖΥΜΑ Θέµατα ιάλεξης οµή, αριθµός και διαχωρισµός των αµινοξέων Ένωση αµινοξέων µε τον πεπτιδικό δεσµό

Διαβάστε περισσότερα

Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική

Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική Εξερευνώντας τα Βιομόρια Ένζυμα: Βασικές Αρχές και Κινητική Βιοχημεία Βιομορίων Αθήνα 2015 Γενικές Ιδιότητες Ένζυμα : Βιολογικοί Καταλύτες Τα ένζυμα είναι πρωτεϊνικά μόρια Μικρή ομάδα καταλυτικών RNA H

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 ÁÍÅËÉÎÇ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 ÁÍÅËÉÎÇ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (1ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Κυριακή 14 Απριλίου 2013 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 και Α2 να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο 1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α.

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Ζήτηµα 1ο Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α. µόνο στο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Μαρίνος Ιωάννου, Ιωάννα Καλλιώρα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Μαρίνος Ιωάννου, Ιωάννα Καλλιώρα ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 30 11-2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Μαρίνος Ιωάννου, Ιωάννα Καλλιώρα ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΘΕΜΑ 1o 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 5 ο C έχει τιµή 10-14 : α. µόνο στο καθαρό νερό β. σε οποιοδήποτε υδατικό διάλυµα γ. µόνο σε υδατικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. Φατούρος Ιωάννης Αναπληρωτής Καθηγητής

ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. Φατούρος Ιωάννης Αναπληρωτής Καθηγητής ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Φατούρος Ιωάννης Αναπληρωτής Καθηγητής Θέματα Διάλεξης Δομή, αριθμός και διαχωρισμός των αμινοξέων Ένωση αμινοξέων με τον πεπτιδικό δεσμό για τη δημιουργία πρωτεΐνης Λειτουργίες των πρωτεϊνών

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΘΕΜΑ 1o 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α. µόνο στο καθαρό νερό β. σε οποιοδήποτε υδατικό διάλυµα γ. µόνο σε

Διαβάστε περισσότερα

ÔÏÕËÁ ÓÁÑÑÇ ÊÏÌÏÔÇÍÇ

ÔÏÕËÁ ÓÁÑÑÇ ÊÏÌÏÔÇÍÇ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (1ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 16 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις ερωτήσεις Α1 και Α2 να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Καταβολισμός Αναβολισμός

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Καταβολισμός Αναβολισμός Η Βιοενεργητική έχει ως αντικείμενο της τη μελέτη του τρόπου με τον οποίο οι οργανισμοί χρησιμοποιούν την ενέργεια, για να υλοποιούν τις δραστηριότητες της ζωής. ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Το σύνολο των φυσικοχημικών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΝΖΥΜΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΤΗΡ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΙΣΑΑΚ 1. Να εξηγήσετε γιατί πολλές βιταμίνες, παρά τη μικρή συγκέντρωσή τους στον οργανισμό, είναι πολύ σημαντικές για

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαια 8 ο Ένζυμα και κατάλυση

Κεφάλαια 8 ο Ένζυμα και κατάλυση Κεφάλαια 8 ο Ένζυμα και κατάλυση Τα ένζυμα είναι βιομόρια που μεσολαβούν στους χημικούς μετασχηματισμούς και στη μετατροπή της ενέργειας Κύρια χαρακτηριστικά τους η ισχύς και η εξειδίκευση Πλέον θα τα

Διαβάστε περισσότερα

και χρειάζεται μέσα στο ρύθμιση εναρμόνιση των διαφόρων ενζυμικών δραστηριοτήτων. ενζύμων κύτταρο τρόπους

και χρειάζεται μέσα στο ρύθμιση εναρμόνιση των διαφόρων ενζυμικών δραστηριοτήτων. ενζύμων κύτταρο τρόπους Για να εξασφαλιστεί η σωστή και αρμονική έκφραση των ενζύμων μέσα στο κύτταρο χρειάζεται ρύθμιση εναρμόνιση των διαφόρων ενζυμικών δραστηριοτήτων. και Η εναρμόνιση αυτή επιτυγχάνεται με διάφορους τρόπους

Διαβάστε περισσότερα

αποτελούν το 96% κ.β Ποικιλία λειτουργιών

αποτελούν το 96% κ.β Ποικιλία λειτουργιών ΧΗΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΣΥΝΘΕΤΟΥΝ ΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ 92 στοιχεία στο φλοιό της Γης 27 απαραίτητα για τη ζωή H, Ο, Ν, C αποτελούν το 96% κ.β S, Ca, P, Cl, K, Na, Mg αποτελούν το 4% κ.β. Fe, I Ιχνοστοιχεία αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 24 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 24 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 24 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις ερωτήσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το

Διαβάστε περισσότερα

Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης

Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης Τα ένζυµα Τα ένζυµα και η ενέργεια ενεργοποίησης Ονοµατολογία των ενζύµων Το πρώτο συνθετικό περιγράφει το υπόστρωµα ή τον τύπο της αντίδρασης που καταλύει. Η κατάληξη άση δείχνει ότι πρόκειται για ένζυµο.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ (1ος Κύκλος) ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Κυριακή 14 Απριλίου 2013 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 και Α2 να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΜΕΤΟΥΣΙΩΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ (άσκηση 7 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

KΕΦΑΛΑΙΟ 3ο Μεταβολισμός. Ενότητα 3.1: Ενέργεια και Οργανισμοί Ενότητα 3.2: Ένζυμα - Βιολογικοί Καταλύτες

KΕΦΑΛΑΙΟ 3ο Μεταβολισμός. Ενότητα 3.1: Ενέργεια και Οργανισμοί Ενότητα 3.2: Ένζυμα - Βιολογικοί Καταλύτες KΕΦΑΛΑΙΟ 3ο Μεταβολισμός Ενότητα 3.1: Ενέργεια και Οργανισμοί Ενότητα 3.2: Ένζυμα - Βιολογικοί Καταλύτες Να συμπληρώσετε με τους κατάλληλους όρους τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Ο καταβολισμός περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3 ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Κεφάλαιο 3 ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Κεφάλαιο 3 ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί, εκτός από αυτούς από αυτούς που έχουν την ικανότητα να φωτοσυνθέτουν, εξασφαλίζουν ενέργεια διασπώντας τις θρεπτικές ουσιές που περιέχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 21 / 09 /2014

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 21 / 09 /2014 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 21 / 09 /2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) : ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό

Διαβάστε περισσότερα

Τα χημικά στοιχεία που είναι επικρατέστερα στους οργανισμούς είναι: i..

Τα χημικά στοιχεία που είναι επικρατέστερα στους οργανισμούς είναι: i.. ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ «XHMIKH ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΚΥΤΤΑΡΟΥ» ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Α. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ 1. Όταν αναφερόμαστε στον όρο «Χημική Σύσταση του Κυττάρου», τί νομίζετε ότι

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2010 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2010 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 010 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α1 και Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης και δίπλα το

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί Κεφαλαίο 3 ο Μεταβολισμός Ενέργεια και οργανισμοί Η ενέργεια είναι απαρέτητη σε όλους τους οργανισμούς και την εξασφαλίζουν από το περιβάλλον τους.παρόλα αυτά, συνήθως δεν μπορούν να την χρησιμοποιήσουν

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ: ΧΗΜΙΚΗ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ»

«ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ: ΧΗΜΙΚΗ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ» «ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ: ΧΗΜΙΚΗ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ» Τι είναι οι πρωτεΐνες; Από τι αποτελούνται; Ποιος είναι ο βιολογικός του ρόλος; Ας ρίξουμε μία ματιά σε όλα αυτά τα ερωτήματα που μας απασχολούν ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1:

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2010 ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ)

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2010 ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΜΑΪΟΥ 00 ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΘΕΜΑ A Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α και Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Οι οργανισμοί εξασφαλίζουν ενέργεια, για τις διάφορες λειτουργίες τους, διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Όμως οι φωτοσυνθετικοί

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1.

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική χηµεία και βιοχηµεία

Οργανική χηµεία και βιοχηµεία Οργανική χηµεία και βιοχηµεία Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Στις χηµικές ενώσεις, που αποτελούν το κύτταρο, περιέχονται περίπου a) δέκα χηµικά στοιχεία b) ενενήντα χηµικά στοιχεία c) είκοσι χηµικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

β) Υδατικό διάλυµα ασθενούς οξέος ΗΑ έχει συγκέντρωση 0,1 Μ και θερµοκρασία 25`C. Στο διάλυµα αυτό ισχύει ότι [ΟΗ - ]=10-13 Μ Να αιτιολογήσετε όλες τι

β) Υδατικό διάλυµα ασθενούς οξέος ΗΑ έχει συγκέντρωση 0,1 Μ και θερµοκρασία 25`C. Στο διάλυµα αυτό ισχύει ότι [ΟΗ - ]=10-13 Μ Να αιτιολογήσετε όλες τι ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ Θέµα Α Στις ερωτήσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση Α1. Σε ποιο από τα παρακάτω υδατικά

Διαβάστε περισσότερα

Leonor Michaelis ( ) Maud Menten ( ) Δύο πρωτοπόροι στην έρευνα της κινητικής των ενζύμων. Έ ν ζ υ μ α

Leonor Michaelis ( ) Maud Menten ( ) Δύο πρωτοπόροι στην έρευνα της κινητικής των ενζύμων. Έ ν ζ υ μ α Leonor Michaelis (1875-1949) Maud Menten (1879-1960) Δύο πρωτοπόροι στην έρευνα της κινητικής των ενζύμων. Έ ν ζ υ μ α 4.1. Η έννοια της κατάλυσης και η φύση των ενζύμων Όπως γνωρίζουμε, για να γίνει μία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

ΘΕΜΑ 1 ο 1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÁ ÁÑÅÉÔÏËÌÏ ÁÃ. ÄÇÌÇÔÑÉÏÓ - ÄÁÖÍÇ

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÁ ÁÑÅÉÔÏËÌÏ ÁÃ. ÄÇÌÇÔÑÉÏÓ - ÄÁÖÍÇ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 6 ΜΑΪΟΥ 007 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1. και 1.. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Γενικής Παιδείας Β Λυκείου

Βιολογία Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Απρίλιος Μάιος 12 Βιολογία Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Βιολογία Γενικής Παιδείας Β Λυκείου (Ερωτήσεις που παρουσιάζουν ενδιαφέρον) 1. Τι είναι τα βιομόρια και ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά τους; Βιομόρια

Διαβάστε περισσότερα

KΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Χημική σύσταση του κυττάρου. Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση:

KΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Χημική σύσταση του κυττάρου. Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση: KΕΦΑΛΑΙΟ 1ο Χημική σύσταση του κυττάρου Ενότητα 1.1: Χημεία της ζωής Ενότητα 2.1: Μακρομόρια Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση: 1. Για ποιο λόγο θεωρείται αναγκαία η σταθερότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗ 19-21 -10681 210 3824614 210 3847670 www.irakleitos.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β') ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΥ ΓΕΝΙΚΥ ΛΥΚΕΙΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 24 ΜΑΪΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΜΕΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΛΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΣ ΤΕΧΝΛΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΛ ΣΕΛΙΔΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Όλοι οι οργανισμοί προκειμένου να επιβιώσουν και να επιτελέσουν τις λειτουργίες τους χρειάζονται ενέργεια. Οι φυτικοί οργανισμοί μετατρέπουν την ηλιακή ενέργεια με τη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 2005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: καταλύτες

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: καταλύτες ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÓÕÃ ÑÏÍÏ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÓÕÃ ÑÏÍÏ Θέµα Α ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις προτάσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης και, δίπλα,

Διαβάστε περισσότερα

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ

BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ BIOXHMEIA, TOMOΣ I ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: ΕΝΖΥΜΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΙΚΗ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Παράδειγμα: η αναγωγή του αζώτου σε αμμωνία Ν 2 + 3Η

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΘΕΜΑ Α Α.1. γ Α.2. δ ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α.. α. Σωστό, β. Λάθος,

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή.

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή. 5ο ΓΕΛ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ Μ. ΚΡΥΣΤΑΛΛΙΑ 2/4/2014 Β 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ.. Υδατικό διάλυµα οξέος ΗΑ συγκέντρωσης 0, Μ έχει pη = στους 5 C, Αν το διάλυµα ΗΑ αραιωθεί σε δεκαπλάσιο όγκο το pη του θα είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. S 2 Μονάδες 4

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. S 2 Μονάδες 4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

NH 2. Μονάδες Ένα υδατικό διάλυµα έχει ph=7 στους 25 ο C. Το διάλυµα αυτό µπορεί να περιέχει: β. NaC. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

NH 2. Μονάδες Ένα υδατικό διάλυµα έχει ph=7 στους 25 ο C. Το διάλυµα αυτό µπορεί να περιέχει: β. NaC. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία για το μάθημα της Βιολογίας. Περίληψη πάνω στο κεφάλαιο 3 του σχολικού βιβλίου

Εργασία για το μάθημα της Βιολογίας. Περίληψη πάνω στο κεφάλαιο 3 του σχολικού βιβλίου Εργασία για το μάθημα της Βιολογίας Περίληψη πάνω στο κεφάλαιο 3 του σχολικού βιβλίου Στο 3 ο κεφάλαιο του βιβλίου η συγγραφική ομάδα πραγματεύεται την ενέργεια και την σχέση που έχει αυτή με τους οργανισμούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ)

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ) ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ της Νικολέτας Ε. 3ο Κεφάλαιο Περιληπτική Απόδοση 3.1. Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί προκειμένου να επιβιώσουν και να επιτελέσουν τις λειτουργίες τους χρειάζονται

Διαβάστε περισσότερα

BΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ

BΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ BΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 1. ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 2. BΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ Ι. ΑΤΟΜΑ ΚΑΙ ΜΟΡΙΑ ΙΙ. ΧΗΜΙΚΟΙ ΔΕΣΜΟΙ ΙΙΙ. ΜΑΚΡΟΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΚΥΤΤΑΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη, 27 Μαΐου 2008 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Τρίτη, 27 Μαΐου 2008 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Τρίτη, 7 Μαΐου 008 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ ο Για τις ερωτήσεις. -. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση... Ποιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες:

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4 Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις σωστά συμπληρωμένες: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ - ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 1.2 1.1. γ. Μονάδες 5 1.2. Μονάδες 5

ΘΕΜΑ 1ο 1.1 1.2 1.1. γ. Μονάδες 5 1.2. Μονάδες 5 ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργεια. Τι είναι η ενέργεια; Ενέργεια είναι η ικανότητα επιτέλεσης έργου ή η αιτία της εµφάνισης των φυσικών, χηµικών και βιολογικών φαινοµένων.

Ενέργεια. Τι είναι η ενέργεια; Ενέργεια είναι η ικανότητα επιτέλεσης έργου ή η αιτία της εµφάνισης των φυσικών, χηµικών και βιολογικών φαινοµένων. Ενέργεια Τι είναι η ενέργεια; Ενέργεια είναι η ικανότητα επιτέλεσης έργου ή η αιτία της εµφάνισης των φυσικών, χηµικών και βιολογικών φαινοµένων. Είναι απαραίτητη; Η ενέργεια είναι απαραίτητη για τους

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Θερινό εξάμηνο ΔΠΘ - Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Θερινό εξάμηνο ΔΠΘ - Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων ΔΠΘ - Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Θερινό εξάμηνο 2015 Αριστοτέλης Χ. Παπαγεωργίου Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Μερικά χαρακτηριστικά του ενεργού κέντρου των ενζύμων

Μερικά χαρακτηριστικά του ενεργού κέντρου των ενζύμων Μερικά χαρακτηριστικά του ενεργού κέντρου των ενζύμων Το ενεργό κέντρο καταλαμβάνει σχετικά μικρό τμήμα του ολικού όγκου του ενζύμου Το ενεργό κέντρο είναι μια τρισδιάστατη ολότητα Η ειδικότητα δέσμευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Η συζυγής βάση του Η 2 SO 4 είναι α. SO 4 2. β. HSO 4. γ. H 2 SO 3. δ. H 2 S. Μονάδες 5

1.1 Η συζυγής βάση του Η 2 SO 4 είναι α. SO 4 2. β. HSO 4. γ. H 2 SO 3. δ. H 2 S. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας. Β. Γιώργος. Εισαγωγή 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ. Μεταφορά ενέργειας στα κύτταρα

Εργασία Βιολογίας. Β. Γιώργος. Εισαγωγή 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ. Μεταφορά ενέργειας στα κύτταρα Εργασία Βιολογίας Β. Γιώργος Εισαγωγή Η ενεργεια εχει πολυ μεγαλη σημασια για εναν οργανισμο, γιατι για να κανει οτιδηποτε ενας οργανισμος ειναι απαραιτητη. Ειναι απαραιτητη ακομη και οταν δεν κανουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ Θέμα Α ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΜΟΝΟ ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. . Σύμφωνα με τη θεωρία Brönsted Lowry συζυγές ζεύγος οξέος βάσης είναι το ζεύγος α.

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. . Σύμφωνα με τη θεωρία Brönsted Lowry συζυγές ζεύγος οξέος βάσης είναι το ζεύγος α. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ ΑΣ Β ) ΣΑΒΒΑΤΟ 22 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ]

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ] ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΝΟ 3 ΝΗ 3 Η 2 Ο Μονάδες 3 β) Ποιο από τα παραπάνω ζεύγη, στο ίδιο υδατικό διάλυµα, µπορεί να αποτελέσει ρυθµιστικό διάλυµα; Μονάδες 2 ΑΠ.

ΗΝΟ 3 ΝΗ 3 Η 2 Ο Μονάδες 3 β) Ποιο από τα παραπάνω ζεύγη, στο ίδιο υδατικό διάλυµα, µπορεί να αποτελέσει ρυθµιστικό διάλυµα; Μονάδες 2 ΑΠ. ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2000 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΕΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ 1 ο Να γράψετε στο τετράδιό σας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Α1. Το συζυγές οξύ της ΝΗ 3 είναι: α. ΝΗ 2 - β.νa

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο. 1.2 Όξινο είναι το υδατικό διάλυμα του α. ΝaCl. β. ΝΗ 4 Cl. γ. CH 3 COONa. δ. KOH. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 7 ΣΕΛΙ ΕΣ

ΘΕΜΑ 1 ο. 1.2 Όξινο είναι το υδατικό διάλυμα του α. ΝaCl. β. ΝΗ 4 Cl. γ. CH 3 COONa. δ. KOH. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 7 ΣΕΛΙ ΕΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Καθηγητής Εμμανουήλ Μ. Παπαμιχαήλ

Διδάσκων: Καθηγητής Εμμανουήλ Μ. Παπαμιχαήλ Τίτλος Μαθήματος: Ενζυμολογία Ενότητα: Εισαγωγή Διδάσκων: Καθηγητής Εμμανουήλ Μ. Παπαμιχαήλ Τμήμα: Χημείας 8 1. EIΣAΓΩΓH Tα ένζυμα είναι οι καταλύτες της ζώσης ύλης. Καταλύουν τις χημικές αντιδράσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 27: Βιομόρια, αμινοξέα, πεπτίδια και πρωτεΐνες 1. Γενικά Πρωτεΐνες: μεγάλα βιομόρια που απαντούν σε όλους τους ζωντανούς οργανισμούς Διαφορετικά είδη πρωτεϊνών με ποικίλη βιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΤΡΙΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΤΡΙΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΤΡΙΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα πριν τις εξετάσεις. Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία

Θέματα πριν τις εξετάσεις. Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία Θέματα πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Καλή επιτυχία 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Μετουσίωση είναι το φαινόμενο α. κατά το οποίο συνδέονται δύο αμινοξέα για τον σχηματισμό μιας πρωτεΐνης β. κατά

Διαβάστε περισσότερα

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων κατηγορίες υδατάνθρακες πρωτεΐνες νουκλεϊνικά οξέα λιπίδια Οι πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, νουκλεϊνικά οξέα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2003

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2003 ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 00 ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1. και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση και άλλων παραγόντων στην Αλλοστερική συμπεριφορά της Αιμοσφαιρίνης

Επίδραση και άλλων παραγόντων στην Αλλοστερική συμπεριφορά της Αιμοσφαιρίνης Επίδραση και άλλων παραγόντων στην Αλλοστερική συμπεριφορά της Αιμοσφαιρίνης Καθώς το οξυγόνο χρησιμοποιείται στους ιστούς παράγεται CO2 το οποίο πρέπει να μεταφερθεί πίσω στους πνεύμονες ή τα βράγχια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΙΝΟΞΕΑ ΠΕΠΤΙΔΙΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΑΜΙΝΟΞΕΑ ΠΕΠΤΙΔΙΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΑΜΙΝΟΞΕΑ ΠΕΠΤΙΔΙΑ ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Παππάς Χρήστος Επίκουρος καθηγητής ΑΜΙΝΟΞΕΑ Αμινοξέα είναι οργανικά μόρια που διαθέτουν καρβοξύλιο (-α) και αμινομάδα (-ες). Πλευρική αλυσίδα R NH 2 α O α- αμινοξύ OH Είναι

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Χηµείας Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις 1.1 και 1. και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ποιο από τα παρακάτω υδατικά διαλύµατα στους 5 ο C έχει τη µεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

NH 2. Μονάδες Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph=7 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει:

NH 2. Μονάδες Ένα υδατικό διάλυμα έχει ph=7 στους 25 ο C. Το διάλυμα αυτό μπορεί να περιέχει: ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) : ΧΗΜΕΙΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Ζήτηµα 1ο Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο στους

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ποιο από τα παρακάτω συζυγή ζεύγη οξέος βάσης κατά Brönsted Lowry μπορεί να αποτελέσει ρυθμιστικό διάλυμα στο νερό; α. HCl / Cl _.

1.2. Ποιο από τα παρακάτω συζυγή ζεύγη οξέος βάσης κατά Brönsted Lowry μπορεί να αποτελέσει ρυθμιστικό διάλυμα στο νερό; α. HCl / Cl _. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ)

Διαβάστε περισσότερα

Απομόνωση Καζεΐνης ΆΣΚΗΣΗ 6 Η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Απομόνωση Καζεΐνης ΆΣΚΗΣΗ 6 Η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Απομόνωση Καζεΐνης ΆΣΚΗΣΗ 6 Η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Θεωρητικό μέρος ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΚΑΖΕΪΝΗ Πρωτεΐνες Είναι μεγάλα σύνθετα βιομόρια. Έχουν μοριακό βάρος από 10.000 μέχρι πάνω από 1 εκατομμύριο.

Διαβάστε περισσότερα

Ανακτήθηκε από την ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

Ανακτήθηκε από την ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 10 ΙΟΥΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2003

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2003 ΘΕΜΑ ο ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 00 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τις ερωτήσεις. και. και δίπλα στη κάθε µία το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ποιο από τα παρακάτω οξέα είναι ασθενής ηλεκτρολύτης στο νερό; α. HF β. HCl γ. HΒr δ. HI. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

1.2. Ποιο από τα παρακάτω οξέα είναι ασθενής ηλεκτρολύτης στο νερό; α. HF β. HCl γ. HΒr δ. HI. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 1 ΙΟΥΛΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΘΕΜΑ A ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4. Να συμπληρώσετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις:

ΑΡΧΗ 2ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. 1.4. Να συμπληρώσετε στο τετράδιό σας τις παρακάτω χημικές εξισώσεις: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ

Διαβάστε περισσότερα

1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ)

1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ) Θάνος Α. Β1 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Όλοι οι οργανισμοί προκειμένου να επιβιώσουν και να επιτελέσουν τις λειτουργίες τους χρειάζονται ενέργεια. Οι φυτικοί οργανισμοί μετατρέπουν

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF.

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δομή πρωτεϊνών: Τριτοταγής διαμόρφωση της δομής

Δομή πρωτεϊνών: Τριτοταγής διαμόρφωση της δομής Δομή πρωτεϊνών: Τριτοταγής διαμόρφωση της δομής - Αναφέρεται στην αναδίπλωση της πολυπεπτιδικής αλυσίδας πάνω στον εαυτό της και στο τελικό σχήμα που θα πάρει στο χώρο -Σ αυτή τη διαμόρφωση σημαντικό ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β )

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/06/2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ Α A1. γ A2. δ A3. α) Σ β) Λ

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Αντίθετα οι φωτοσυνθετικοί,

Διαβάστε περισσότερα