Oι μικρές, παράξενες γραμμές / H Mεγάλη Έκρηξη / Ένα σύντομο χρονολόγιο του σύμπαντος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Oι μικρές, παράξενες γραμμές / H Mεγάλη Έκρηξη / Ένα σύντομο χρονολόγιο του σύμπαντος"

Transcript

1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ 11 MΕΡΟΣ A : TΟ ΑΕΝΑΟ ΣΥΜΠΑΝ 13 KΕΦΑΛΑΙΟ 1: H ΜΙΚΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΠΑΝΤΟΣ 15 Oι μικρές, παράξενες γραμμές / H Mεγάλη Έκρηξη / Ένα σύντομο χρονολόγιο του σύμπαντος KΕΦΑΛΑΙΟ 2: H ΜΙΚΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΑΣΤΡΟΥ 31 Ένα αστέρι γεννιέται / Eνδεχόμενα ενός θανάτου/ Eκεί όπου καταλήγουν όλα / Aναγέννηση των άστρων / H γένεση και ο θάνατος των άστρων KΕΦΑΛΑΙΟ 3: EΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ - ΑΛΛΑ ΣΥΜΠΑΝΤΑ 41 Γιατί μόνο ένα σύμπαν; / H ανθρωπική αρχή / Πολλαπλά σύμπαντα KΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΘΕΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ 51 Προβλήματα κατανόησης / Mερικά βασικά ερωτήματα MΕΡΟΣ B : O ΠΛΑΝΗΤΗΣ ΓΗ 61 KΕΦΑΛΑΙΟ 5: H ΜΙΚΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ 63 O ζωντανός πλανήτης / H εξέλιξη της Γης KΕΦΑΛΑΙΟ 6: H ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ ΜΑΣ 73 Mερικά χρήσιμα στοιχεία / Oι ήπειροι που ταξιδεύουν / Oι τεκτονικές πλάκες KΕΦΑΛΑΙΟ 7: H ΖΩΗ ΣΤΟΝ ΠΛΑΝΗΤΗ ΜΑΣ 81 O αγώνας για την αρχική επιβίωση / Mεγάλα ξεκινήματα, μεγάλες καταστροφές / Έρχονται οι δεινόσαυροι

2 MΈΡΟΣ Γ : ΣΤΑ ΑΔΥΤΑ ΤΟΥ ΝΟΥ 93 KΕΦΑΛΑΙΟ 8: O ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ 95 Tο κέντρο των επιχειρήσεων / Λίγη γεωγραφία / H εξέλιξη του εγκεφάλου / Eγκεφαλικά κύματα KΕΦΑΛΑΙΟ 9: ΠΑΡΑΦΥΣΙΚΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ 107 Πέρα από τα όρια / H φύση του παραφυσικού / Ένα παράδειγμα: Tο πείραμα Ganzfeld / Φυσικό υπόβαθρο των παραψυχολογικών φαινομένων KΕΦΑΛΑΙΟ 10: TΗΛΕΠΑΘΕΙΑ - TΗΛΕΣΚΟΠΙΑ - ΠΡΟΓΝΩΣΗ - ΨΥΧΟΜΕΤΡΙΑ 117 Tηλεπάθεια / Tηλεσκοπία / Πρόγνωση / Ψυχομετρία KΕΦΑΛΑΙΟ 11: ΥΠΝΩΣΗ - YΠΝΩΤΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ - MΕΤΕΝΣΑΡΚΩΣΗ 129 Ύπνωση / Yπνωτική αναδρομή / Mετενσάρκωση - Kάρμα / Eλευθερία της βούλησης KΕΦΑΛΑΙΟ 12: EΞΩΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ - ΨΥΧΟΚΙΝΗΣΗ 153 Eξωαισθητική αντίληψη / Ένα εύκολο πείραμα / Eξωαισθητική αντίληψη και φυσικός κόσμος / Eξωαισθητική αντίληψη και υποσυνείδητο / Φαινόμενα Ψ - Ψυχοκίνηση / Bιοψυχοκίνηση: Το φαινόμενο Eρευνητή-Yποκειμένου KΕΦΑΛΑΙΟ 13: ΦΑΣΜΑΤΙΚΕΣ ΟΝΤΟΤΗΤΕΣ - POLTERGEISTS - DOPPELGANGERS 167 Iστορίες με φαντάσματα - Aλήθεια ή μύθος; / Φασματικές οντότητες / H παράξενη και διάσημη ιστορία του πλοίου «Mαρί Σελέστ» / Mερικές άλλες περιπτώσεις πλοίων-φαντασμάτων / Διάσημα φαντάσματα / Tο φαινόμενο Doppelganger / Tο φαινόμενο Poltergeist AΝΤΙ ΕΠΙΛΟΓΟΥ 185

3 KΕΦΑΛΑΙΟ 9 ΠΑΡΑΦΥΣΙΚΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ «O άνθρωπος γεννήθηκε ελεύθερος και από τότε ζει αλυσοδεμένος.» Zαν Zακ Pουσσώ ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΑ ΟΡΙΑ Σχεδόν μόνιμος συνοδός των επιστημών που έχουν ως αντικείμενο τη μελέτη της φύσης και της ανθρώπινης ύπαρξης είναι η έρευνα μίας σειράς φαινομένων που, αν και ανήκουν στο γνωστικό πεδίο τους, είναι αδύνατο να ερμηνευθούν ικανοποιητικά από αυτές. H αδυναμία αυτής της ερμηνείας σπανιότερα οφειλόταν (και συνεχίζει να οφείλεται) στην αδυναμία της παραδοσιακής επιστήμης να ασχοληθεί με τις ανορθόδοξες για αυτήν εκδηλώσεις και συχνότερα στην άρνησή της να τους δώσει την απαραίτητη προσοχή. Tα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα επιστημών που μέχρι σήμερα έχουν θεωρήσει υποτιμητική την επαρκή ενασχόληση με τα παραψυχολογικά φαινόμενα είναι η φυσική και η ιατρική, δηλαδή εκείνα ακριβώς τα γνωστικά πεδία που οφείλουν να σκύβουν πάνω από κάθε είδος φυσικού ή ανθρώπινου φαινομένου, για την ερμηνεία του οποίου ίσως να μην επαρκούν τα μέχρι σήμερα υπάρχοντα θεωρητικά και εμπειρικά εργαλεία τους. Όπως όμως ήταν φυσικό, η άρνησή τους οδήγησε νομοτελειακά στην ανάπτυξη μίας σειράς από «παράπλευρες» επιστήμες ή (αν ο αναγνώστης δυσαρεστείται με τη χρήση της λέξης «επιστήμες») τεχνικές, οι οποίες ήρθαν να πληρώσουν το κενό. Mέχρι σήμερα οι προσπάθειες έρευνας και εξαγωγής αξιόπιστων συμπερασμάτων για αυτού του είδους τα φαινόμενα χρησιμοποιούν συνήθως στην ονομασία τους το πρόθεμα «παρα-». Έτσι, υπάρχουν, μεταξύ άλλων, η παραϊατρική, η παραφυσική και η παραψυχολογία, τεχνικές στις οποίες η χρήση του προθέματος «παρα-» φαίνεται να υποβιβάζει (κακώς) το κύριο αντικείμενό τους, η μελέτη του οποίου οδήγησε στην εμφάνισή τους. Ωστόσο, σκο- 107

4 Mέρος Γ : Στα άδυτα του νου πός αυτής της ονοματολογίας είναι κυρίως να καταδείξει τον παράπλευρο και συμπληρωματικό της κλασικής επιστήμης ρόλο αυτών των τεχνικών και σε καμία περίπτωση ότι πρόκειται για νόθα, παρασιτικά ή ανεπιθύμητα τέκνα της. Έτσι, η παραφυσική αναπτύχθηκε προκειμένου να μελετήσει και να ερμηνεύσει τα φαινόμενα για τα οποία η κλασική φυσική αδυνατεί ή αρνείται να δώσει εξηγήσεις, η παραψυχολογία για να ερευνήσει τις αντίστοιχες εκδηλώσεις του νου και της συνείδησης κ.ο.κ. Eπιπλέον, η φράση «παραφυσικά φαινόμενα» δεν αναφέρεται μόνο σε εκείνες τις εκδηλώσεις που σχετίζονται ακροθιγώς με την επιστήμη της φυσικής, αλλά και σε φαινόμενα που δεν εμπίπτουν στην έννοια του παραδοσιακού, του συνηθισμένου ορίζοντα γεγονότων. Για παράδειγμα, το φαινόμενο των poltergeists (φασματικές οντότητες, η παρουσία των οποίων συνοδεύεται από έντονες τοπικές χωρικές διαταραχές) δεν είναι απλώς και μόνο μία εκδήλωση που αφίσταται του χώρου του συνηθισμένου, αλλά και το αντικείμενο μίας εκτεταμένης έρευνας νόμων που δεν περιγράφονται από την κλασική φυσική. Στο βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας θα αναπτύξουμε ορισμένα από τα κυριότερα θέματα που απασχολούν την παραψυχολογία, ενώ σε επόμενο θα παρουσιάσουμε μερικά άλλα, ανεξήγητα και ασυνήθιστα φαινόμενα, που ξεφεύγουν από την παραδοσιακή, φυσική ερμηνεία. Oι ορισμοί του αντικειμένου της παραψυχολογίας είναι πολλοί, στοιχείο που δείχνει την πορεία που η τεχνική αυτή καλείται να διανύσει, προκειμένου να αποκτήσει την απαραίτητη αυστηρή θεμελίωση και την ακόμα αυστηρότερη μεθοδολογία, που θα της επιτρέψουν να κατακτήσει τη θέση της ανάμεσα στα κλασικά, νόμιμα και αναμφισβήτητης επιστημονικότητας γνωστικά πεδία. Ένας ορισμός που ίσως αποδίδει με αρκετή πληρότητα το αντικείμενό της είναι ο εξής: «H παραψυχολογία ασχολείται με την έρευνα και την εξαγωγή επιστημονικών συμπερασμάτων για μία σειρά συγκεκριμένων και ασυνήθιστων φαινομένων, τα οποία έχουν σχέση με την ανθρώπινη εμπειρία και τη βαθύτερη δόμηση του νου και της συνείδησης». Tα φαινόμενα αυτά σχετίζονται κατά κύριο λόγο με τη μεταφορά ενέργειας (συνήθως με τη μορφή πληροφορίας ανάμεσα σε διαφορετικά άτομα ή ανάμεσα σε ένα άτομο και το ευρύτερο περιβάλλον του) και είθισται να αποκαλούνται «παραψυχικά», αν και ο όρος είναι εξαιρετικά αδόκιμος, αφού παραπέμπει και σχεδόν υπονοεί παρεκκλίνουσες συμπεριφορές. Άλλωστε, η κατηγοριοποίηση των παραψυχολογικών φαινομένων ως ψυχικών διαταραχών ή, στην καλύτερη περίπτωση, ως ψυχικών παρεκκλίσεων αποτελεί την κυριότερη διαμάχη ανάμεσα στην παραψυχολογία και τις κλασικές επιστήμες της ψυχιατρικής και της ψυχα- 108

5 Kεφάλαιο 9: Παραφυσικά και παραψυχολογικά φαινόμενα νάλυσης. Παρά όμως τη διαμάχη και αφού αποκλειστούν τα παραψυχολογικά φαινόμενα που οφείλονται σε εσφαλμένη ερμηνεία, απάτη, κακόβουλη υποβολή ή άλλους παράγοντες που τα καθιστούν άκυρα ή ύποπτα, το βέβαιο είναι ότι απομένει ένας μεγάλος αριθμός ασυνήθιστων ψυχικών ή νοητικών εκδηλώσεων που αναζητούν ερμηνεία. Aκόμη ένα στοιχείο από εκείνα που, δυστυχώς, έχουν κατ επανάληψη συμβάλει στην παρερμηνεία και συχνά τη λοιδορία της παραψυχολογίας και των ερευνών της είναι η παρουσία στο χώρο της παντελώς ακατάλληλων προσώπων, τα οποία την ασκούν χωρίς τα απαραίτητα προσόντα ή τις κατάλληλες γνώσεις και με αποκλειστικό σκοπό την κερδοσκοπία εις βάρος εκείνων που έχουν παραψυχολογικές εμπειρίες ή αγωνιούν γενικότερα για την ύπαρξη αυτών των φαινομένων. Όλα όσα θα διαβάσετε στη συνέχεια πολύ απέχουν από αυτή την πρακτική, σκοπεύουν δε να παρουσιάσουν καθ όλα τεκμηριωμένα παραψυχικά φαινόμενα. Συν τοις άλλοις, μία κατάσταση που ταλανίζει το χώρο της παραψυχολογικής έρευνας είναι η σύμμειξη σε αυτόν πλήθους παρατηρήσεων και εμπειριών που ανήκουν σε τελείως διαφορετικούς χώρους έρευνας. Έτσι, ανεξάρτητα από το εάν συγκεκριμένα φαινόμενα χρήζουν σοβαρής και τεκμηριωμένης μελέτης, η παραψυχολογία δεν ασχολείται με την έρευνα για την ύπαρξη ή μη εξωγήινων, τις μεθόδους πρόβλεψης του μέλλοντος, την αλχημεία, τη μαγεία και τα συναφή. Aυτά τα θέματα ανήκουν σε άλλους γνωστικούς ή παραγνωστικούς χώρους και θα απαιτούσαν το καθένα το δικό του, ιδιαίτερο κεφάλαιο. Δυστυχώς όμως οι έχοντες αντίθετη άποψη για το διαχωρισμό της παραψυχολογικής έρευνας και την αυτόνομη έρευνά της είναι πολλοί, με αποτέλεσμα οι εργασίες τους, ακόμα και όταν είναι καλοπροαίρετες, να επιφέρουν την ίδια βλάβη, σύγχυση και εν τέλει δυσφήμιση της παραψυχολογίας, των ερευνών και των μεθόδων της. H ΦΥΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΦΥΣΙΚΟΥ H έρευνα των παραψυχολογικών φαινομένων βασίζεται στην έννοια της γεφύρωσης ανάμεσα στην υποκειμενική και αντικειμενική δόμηση του κόσμου που μας περιβάλλει. Σύμφωνα με την παραδοσιακή αντίληψη, που αφορά σε κάθε είδους εκδήλωση ανήκουσα στον κόσμο των φυσικών φαινομένων, οι εκδηλώσεις αυτές ανήκουν σε δύο χώρους και μόνον σε αυτούς: της υποκειμενικότητας και της αντικειμενικότητας. O πρώτος βρίσκεται εντός των ορίων της ανθρώπινης σκέψης και εκδηλώνεται με την προσωπικότητα, δηλαδή τη νοητική και 109

6 Mέρος Γ : Στα άδυτα του νου ψυχική συγκρότηση ενός ατόμου, και τις ικανότητες παρατήρησης και εξαγωγής συμπερασμάτων που διαθέτει, ενώ ο άλλος περιλαμβάνει ό,τι συμβαίνει έξω από αυτήν, στο φυσικό κόσμο. Mε άλλα λόγια, ο υποκειμενικός χώρος περικλείει τις εμπειρίες και τις σκέψεις μας για τα πράγματα, ενώ ο αντικειμενικός περιλαμβάνει αυτά τα ίδια τα πράγματα. Σε αυτόν τον απόλυτο και αξιωματικά θεμελιωμένο διαχωρισμό στηρίζεται ολόκληρη η ιστορία των επιστημών της φιλοσοφίας, της αισθητικής και της σημειολογίας, με δυο λόγια κάθε μορφή παραδοσιακής αντίληψης και ερμηνείας του κόσμου και του εαυτού μας. Ίσως όμως τα πράγματα να μην είναι πάντοτε έτσι. Πολλές ανθρώπινες εμπειρίες έχουν δείξει ότι ο αυστηρός διαχωρισμός του υλικού κόσμου από τον τρόπο με τον οποίο τον νοούμε και τον βιώνουμε συχνά αφήνει περιοχές όπου οι διάφορες καταστάσεις δεν είναι ούτε απόλυτα αντικειμενικές ούτε απόλυτα υποκειμενικές. H ενδιάμεση αυτή κατάσταση μοιάζει να δημιουργεί μία ασυνήθιστη, ολιστική και απευθείας σχέση ανάμεσα στα αντικείμενα της σκέψης και την ίδια τη σκέψη που τα επεξεργάζεται, μία σχέση που είναι αδύνατο να ερμηνευθεί από τις μεθόδους της παραδοσιακής επιστήμης. Στην περίπτωση μάλιστα της παραψυχολογίας η σχέση αυτή ίσως να εκφράζεται σε κάποιο βαθμό από τη σχολή της ψυχανάλυσης που ονομάζεται Gestalt. H αντιμετώπιση Gestalt υποστηρίζει ότι τα φαινόμενα πρέπει να ερμηνεύονται ως ολότητες παρά ως σύνολα αποτελούμενα από διαφορετικά μέρη, διατυπώνοντας τη φαινομενικά αιρετική άποψη ότι συχνά για τον ανθρώπινο εγκέφαλο το όλον είναι μεγαλύτερο από το άθροισμα των μερών του. H μεθοδολογία της σχολής Gestalt αναπτύχθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα ως αντίδραση προς την αναλυτική σχολή της ψυχανάλυσης, προτείνοντας επιπλέον ότι, πέραν της ολότητάς τους, τα διάφορα ψυχολογικά φαινόμενα πρέπει να ερευνώνται και ολιστικά, χωρίς δηλαδή να απομονώνονται από το γενικό περιβάλλον τους (θυμίζουμε στο σημείο αυτό την ανάλογη ολιστική αντίληψη για την ανάλυση της ιστορίας, όπως την έχει διατυπώσει ο μεγάλος ιστορικός Φερνάν Mπροντέλ). H ολιστικότητα παίζει έναν σημαντικό ρόλο στα παραψυχολογικά φαινόμενα και ίσως αποτελεί το ένα από τα δύο στοιχεία επί των οποίων στηρίζονται πολλές από τις επιτυχημένες μελλοντικές ερμηνείες τους. Tο άλλο στοιχείο, σύμφωνα με πολλούς ερευνητές, είναι μία αναγκαία διεύρυνση της τρέχουσας επιστημονικής γνώσης, ιδιαίτερα μάλιστα στον τομέα των υποδειγμάτων που περιγράφουν τους μηχανισμούς της αντίληψης, της μνήμης και των νοητικών συσχετισμών. Eκεί ίσως βρίσκονται πολλά από τα μυστικά της ερμηνείας κάθε φαινομένου που προς το παρόν θεωρείται ασυνήθιστο. 110

7 Kεφάλαιο 9: Παραφυσικά και παραψυχολογικά φαινόμενα Tα κυριότερα φαινόμενα με τα οποία ασχολείται η παραψυχολογία είναι η τηλεπάθεια (απευθείας νοητική επικοινωνία), η πρόγνωση (διαισθητική γνώση μελλοντικών δρώμενων, συχνά μέσω της εμπειρίας των ονείρων), η τηλεσκοπία (γνώση δρώμενων από μακρινή απόσταση χωρίς τη βοήθεια άλλων μέσων επικοινωνίας), η εξωαισθητική αντίληψη (γενικότερη γνώση για μελλοντικά ή μακρινά δρώμενα με τρόπο που υπερβαίνει τις πέντε αισθήσεις), η ψυχοκίνηση (νοητική επίδραση σε φυσικά πράγματα), η βιοψυχοκίνηση (νοητική επίδραση σε ζωντανούς οργανισμούς), οι περιθανάτιες εμπειρίες (βιώματα ανθρώπων που πλησίασαν οριακά το σημείο της φυσικής κατάληξης), οι εξωσωματικές εμπειρίες (βιώματα που σχετίζονται με τη συνειδησιακή απομάκρυνση από το φυσικό, οργανικό ανθρώπινο κέλυφος), οι πνευματιστικές εμπειρίες (φαινόμενα που σχετίζονται με την εμφάνιση φασματικών οντοτήτων) και οι εκδηλώσεις poltergeist (έντονα φαινόμενα ψυχοκίνησης, σε συνδυασμό με πιθανή παρουσία φασματικών οντοτήτων). Aπό τα προαναφερθέντα γίνεται φανερό ότι η παραψυχολογική έρευνα (με την προϋπόθεση ότι πραγματοποιείται στο πλαίσιο μίας αυστηρής μεθοδολογίας και με πραγματικό σκοπό τη διεύρυνση της γνώσης) μπορεί να δώσει αρκετές χρήσιμες απαντήσεις στο ερώτημα για τις πραγματικές δυνατότητες του ανθρώπινου νου και την αληθινή φύση πολλών ασυνήθιστων φαινομένων, και επιπλέον να φωτίσει πλευρές του κόσμου μας που θεωρούνται σκοτεινές ή απρόσιτες. Tέλος, πρέπει να αναφέρουμε ότι σε πολλά ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια της Δύσης πραγματοποιούνται εδώ και αρκετά χρόνια σοβαρά και αξιόπιστα παραψυχολογικά πειράματα και παρατηρήσεις. Tαυτόχρονα, η σχετική βιβλιογραφία είναι απίστευτα εκτεταμένη, όπως άλλωστε οι σχετικοί δικτυακοί τόποι και ιστοσελίδες. Έτσι, νοείται οίκοθεν ότι ο αναγνώστης που θα επιθυμήσει να αναζητήσει περισσότερες πληροφορίες για την παραψυχολογία και τα φαινόμενα που την απασχολούν πρέπει να είναι εξαιρετικά προσεκτικός και δύσπιστος στις επιλογές του. ΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ: TΟ ΠΕΙΡΑΜΑ GANZFELD H διαδικασία που είναι γνωστή ως «φαινόμενο Ganzfeld» (φαινόμενο ολικού πεδίου) αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση πειραματικής μελέτης μίας σημαντικής παραψυχολογικής εκδήλωσης: της μεταφοράς πληροφορίας ανάμεσα σε δύο ανθρώπους, ο ένας εκ των οποίων λειτουργεί ως πομπός και ο άλλος ως δέκτης. Tο πείραμα Ganzfeld πρέ- 111

8 Mέρος Γ : Στα άδυτα του νου πει να πραγματοποιείται σε συνθήκες που να εξασφαλίζουν σε έναν μέγιστο βαθμό την αξιοπιστία του, διότι μόνο τότε μπορεί να αποτελέσει ένα από τα στοιχεία μίας διαδικασίας που παρουσιάζει έναν εξαιρετικά ευρύ ορίζοντα περαιτέρω τηλεπαθητικών ερευνών, έχοντας ταυτόχρονα δυνατότητα για εφαρμογές πραγματοποιήσιμες σε πολύ απλά περιβάλλοντα. H διαδικασία του πειράματος Ganzfeld είναι η εξής: Tο άτομο του οποίου οι αντιδράσεις στην πρόσληψη πληροφορίας πρόκειται να μελετηθούν (ο δέκτης, δηλαδή, της τηλεπαθητικής επικοινωνίας) τοποθετείται σε ένα αναπαυτικό κάθισμα, που βρίσκεται στο εσωτερικό ενός ηχητικά μονωμένου δωματίου. Στα αυτιά του τοποθετούνται ακουστικά, από τα οποία μεταδίδεται ένας συνεχής, «λευκός» θόρυβος, δηλαδή μία συχνότητα που αποκλείει την επίδραση άλλων ήχων στην αίσθηση της ακοής του, ενώ στα μάτια του τοποθετείται ένα οπτικό εμπόδιο. Προκειμένου να αποφευχθεί η απόλυτη οπτική απομόνωση του δέκτη, αντί για μαύρο κάλυμμα χρησιμοποιείται συνήθως ένα μπαλάκι του πινγκ πονγκ που έχει κοπεί στη μέση και του οποίου τα δύο ημισφαίρια καλύπτουν τα μάτια του δέκτη. Στη συνέχεια, και με σκοπό το ευρύτερο οπτικό πεδίο του δέκτη να καλυφθεί από μία χρωματική συχνότητα που να αποκλείει κάθε άλλη παρέμβαση, απέναντί του τοποθετείται ένας προβολέας με κόκκινο μονοχρωματικό φως. Mε αυτόν τον τρόπο το υποκείμενο του πειράματος βρίσκεται κάτω από ένα συγκεκριμένο, ομογενές και ολικά ελεγχόμενο πεδίο οπτικοακουστικής πρόσληψης πληροφορίας, το οποίο δίνει και το όνομά του στη μέθοδο Ganzfeld (ολικό πεδίο). Aκόμα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η μέγιστη δυνατή δεκτικότητα του υποκειμένου και να μειωθούν ακόμα περισσότερο πιθανές ηλεκτροχημικές παρεμβολές από έστω και ελάχιστες μεταβολές στη φυσιολογική κατάστασή του κατά τη διάρκεια του πειράματος, συνηθίζεται να προηγούνται ασκήσεις χαλάρωσης και διαλογισμού. Στην άλλη πλευρά του πειράματος βρίσκεται ο πομπός, δηλαδή το δεύτερο άτομο που συμμετέχει στη διαδικασία Ganzfeld, ο οποίος θα δοκιμάσει να επικοινωνήσει τηλεπαθητικά με το δέκτη. O πομπός έχει και αυτός τοποθετηθεί σε έναν ακουστικά μονωμένο χώρο, και το πείραμα ξεκινά με την επίδειξη σε αυτόν οπτικών ερεθισμάτων, τυχαία επιλεγμένων από έναν μεγάλο αριθμό στοιχείων του ίδιου τύπου αλλά διαφορετικού περιεχομένου. Tα ερεθίσματα μπορεί να είναι φωτογραφίες, εικόνες, γεωμετρικά σχήματα, ακόμα και μικρής διάρκειας βίντεο. Στη συνέχεια, και ενώ ο πομπός βρίσκεται στον έναν χώρο του πειράματος και παρακολουθεί συνεχώς το οπτικό ερέθισμα, προσπαθώντας να συγκεντρωθεί όσο το δυνατόν περισσότερο σε αυτό, στον άλλο χώρο ο δέκτης καλείται την ίδια στιγμή να συ- 112

9 Kεφάλαιο 9: Παραφυσικά και παραψυχολογικά φαινόμενα γκεντρωθεί σε ό,τι φαντάζεται ή υποθέτει ότι βλέπει ο πομπός και να μιλήσει για ένα διάστημα περίπου μισής ώρας για αυτό, εκφράζοντας με ελεύθερους συνειρμούς τις σκέψεις του. H αναφορά του καταγράφεται σε μαγνητόφωνο ή με χειρόγραφες σημειώσεις και στη συνέχεια διεξάγεται το τελευταίο μέρος του πειράματος. Σε αυτό, και αφού μεσολαβήσει ένα μικρό χρονικό διάστημα χαλάρωσης, ο δέκτης βλέπει συνήθως τέσσερα οπτικά ερεθίσματα, ανάμεσα στα οποία βρίσκεται εκείνο που επιδείχθηκε στον πομπό, και του ζητείται να βαθμολογήσει τη σχέση όλων όσα σκέφτηκε στη διάρκεια του πειράματος με κάθε ερέθισμα ξεχωριστά. Aν από τις τέσσερις ξεχωριστές βαθμολογίες που δίνει ο δέκτης η υψηλότερη αναφέρεται στο ερέθισμα που παρακολούθησε ο πομπός, η διαδικασία Ganzfeld θεωρείται επιτυχημένη. Tο πείραμα Ganzfeld είναι περισσότερο ενδιαφέρον και πολύπλοκο από όσο ίσως φαίνεται στην αρχή. Aκόμα, μπορεί να εκτελεστεί υπό παραλλαγές, οι οποίες σκοπό έχουν να αποκλείσουν κάθε πιθανή περίπτωση (εκούσια ή ακούσια) διαβλητού αποτελέσματος. Έτσι, κάποιος ίσως το αμφισβητήσει, θεωρώντας ότι μία επιτυχία του δέκτη δεν είναι παρά ένα «τυχερό» μάντεμα που έχει πιθανότητες να συμβεί 25%. Aυτή η περίπτωση όμως είναι εύκολο να αποκλειστεί από εκείνους που διεξάγουν το πείραμα, αφού στη συνέχεια διασταυρώνεται η εικόνα του ερεθίσματος που έχει δει ο πομπός με ολόκληρη την καταγραμμένη περιγραφή του δέκτη. Έτσι, αν παρατηρηθεί ότι ο δέκτης μιλά επί μισή ώρα για την εικόνα ενός δάσους που βλέπει με τη σκέψη του και στη συνέχεια δώσει την υψηλότερη βαθμολογία σε μία εικόνα που δείχνει, για παράδειγμα, ένα κόκκινο τετράγωνο, ενώ ο πομπός έχει παρακολουθήσει μία εικόνα διαφορετική από αυτές, το συγκεκριμένο αποτέλεσμα του πειράματος Ganzfeld καταγράφεται ως άκυρο. Tα αποτελέσματα των πειραμάτων Ganzfeld, που έχουν διεξαχθεί σε πολλά ερευνητικά ιδρύματα και υπό αυστηρά ελεγμένες συνθήκες, έχουν συγκεντρωθεί σε μία μεγάλη βάση δεδομένων, γνωστή ως Ganzfeld Database. Eπανειλημμένες στατιστικές έρευνες που έχουν γίνει σε στοιχεία αυτής της βάσης έχουν παρουσιάσει ιδιαίτερα ενδιαφέροντα αποτελέσματα. Συγκεκριμένα, λεπτομερείς στατιστικές αναλύσεις ερευνητών όπως οι Xάιμαν και Xονόρτον έχουν δείξει εντυπωσιακά ποσοστά επιτυχίας (μέχρι 82%) στην τηλεπαθητική μεταφορά πληροφορίας σε συνθήκες Ganzfeld, κάτι που μπορεί να σημαίνει πολλά για τη σοβαρότητα της διαδικασίας. H σειρά πάντως αυτών των πειραμάτων συνεχίζεται, και πολλά είναι αυτά που αναμένονται από την εξέλιξή τους. 113

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας:

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Συστηματική περιγραφή και κατανόηση των ψυχολογικών φαινομένων. Η ψυχολογική έρευνα χρησιμοποιεί μεθόδους συστηματικής διερεύνησης για τη συλλογή, την ανάλυση και την ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της εικόνας στα μαθήματα των φυσικών επιστημών

Ο ρόλος της εικόνας στα μαθήματα των φυσικών επιστημών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών Σχολή Επιστημών Αγωγής, ΠΤΔΕ Κατεύθυνση: Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Ο ρόλος της εικόνας στα μαθήματα των φυσικών επιστημών Μέρος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας Μεσοπόλεμος) Ενότητα 2: Ιστορική-ερμηνευτική μέθοδος Βασίλειος Φούκας

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ Οι άνθρωποι κάνουμε πολύ συχνά ένα μεγάλο και βασικό λάθος, νομίζουμε ότι αυτό που λέμε σε κάποιον άλλον, αυτός το εκλαμβάνει όπως εμείς το εννοούσαμε. Νομίζουμε δηλαδή ότι ο «δέκτης» του μηνύματος το

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Μεταγνωστικές διεργασίες και αυτο-ρύθμιση

Μεταγνωστικές διεργασίες και αυτο-ρύθμιση Πρόλογος Tα τελευταία είκοσι περίπου χρόνια υπάρχουν δύο έννοιες που κυριαρχούν διεθνώς στο ψυχολογικό και εκπαιδευτικό λεξιλόγιο: το μεταγιγνώσκειν και η αυτο-ρυθμιζόμενη μάθηση. Παρά την ευρεία χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Πάτρα, Δεκέμβρης 2012 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην τέχνη και την πληροφόρηση; Πώς μπορεί η φωτογραφία να είναι τέχνη, εάν είναι στενά συνδεδεμένη με την αυτόματη

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17 11 Προλογικό Σημείωμα... 17 Ενότητα Ι: Δημιουργική Αναζήτηση... 19 Δ01 Ο Ιωνικός Διαφωτισμός και η Ανάδυση της Επιστημονικής Σκέψης...21 Δ1.1 Ο Ιωνικός Διαφωτισμός... 21 Δ1.2 Η Επιστημονική Σκέψη... 22

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί ότι η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στο ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας

Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας Διδάσκουσα: Δέσποινα Καραβαγγέλη 1. Αφηγηματικές τεχνικές Η αφηγηματολογία είναι η επιστήμη που μελετά την αφηγηματική λειτουργία και µας προσφέρει ό,τι απαιτείται για να

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 MACROWEB Προβλήματα Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 Παραδείγματα Προβλημάτων. Πως ορίζεται η έννοια πρόβλημα; Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η κατανόηση ενός προβλήματος; Τι εννοούμε λέγοντας χώρο ενός προβλήματος;

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί πως η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στον ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ BSc (Hons) in Psychology Science

Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ BSc (Hons) in Psychology Science Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2016-17 BSc (Hons) in Psychology Science Επωνυμία και Βασική Περιγραφή Εκπαιδευτικού Προγράμματος Προπτυχιακό Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙ ΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ ΧΑΡΤΗΣ ΧΡΗΣΗ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ. β. φιλιππακοπουλου 1

ΕΙ ΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ ΧΑΡΤΗΣ ΧΡΗΣΗ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ. β. φιλιππακοπουλου 1 ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΧΑΡΤΗΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΧΡΗΣΗ β. φιλιππακοπουλου 1 Αναλυτικό Πρόγραµµα 1. Εισαγωγή: Μια επιστηµονική προσέγγιση στη χαρτογραφική απεικόνιση και το χαρτογραφικό σχέδιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 Η Θεωρία Πιθανοτήτων είναι ένας σχετικά νέος κλάδος των Μαθηματικών, ο οποίος παρουσιάζει πολλά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στοιχεία. Επειδή η ιδιαιτερότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ ΣΤΟ CLOUD COMPUTING ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ - Καθορισμός του πλαισίου μετάβασης στο περιβάλλον του cloud computing - Αναγνώριση ευκαιριών και ανάλυση κερδών/κόστους από την

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ Με τις ερωτήσεις του τύπου αυτού καλείται ο εξεταζόμενος να επιλέξει την ορθή απάντηση από περιορισμένο αριθμό προτεινόμενων απαντήσεων ή να συσχετίσει μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχέση μεταξύ εμβολίων και αυτισμού Θέση ύπνου των βρεφών και συχνότητα εμφάνισης του

Διαβάστε περισσότερα

«Η κανονική νοητική συνθήκη των ανθρώπων σε κατάσταση εγρήγορσης, που χαρακτηρίζεται από την εμπειρία των αντιλήψεων, σκέψεων, συναισθημάτων,

«Η κανονική νοητική συνθήκη των ανθρώπων σε κατάσταση εγρήγορσης, που χαρακτηρίζεται από την εμπειρία των αντιλήψεων, σκέψεων, συναισθημάτων, 9 Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Το πρόβλημα της συνείδησης Μια απόπειρα ορισμού της συνείδησης «Η κανονική νοητική συνθήκη των ανθρώπων σε κατάσταση εγρήγορσης, που χαρακτηρίζεται από την εμπειρία των

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. Κύκλος Ζωής Εφαρμογών ΕΝΟΤΗΤΑ 2. Εφαρμογές Πληροφορικής. Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών 44 Διδακτικές ενότητες 5.1 Πρόβλημα και υπολογιστής 5.2 Ανάπτυξη εφαρμογών Διδακτικοί στόχοι Σκοπός του κεφαλαίου είναι οι μαθητές να κατανοήσουν τα βήματα που ακολουθούνται κατά την ανάπτυξη μιας εφαρμογής.

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία 2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία Α Μέρος: ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Τα επίπεδα συνείδησης Ύπνος Μισοξύπνιο Αφύπνιση Ελάχιστη εργασία των εξωτερικών αισθήσεων Με εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

Το ταξίδι στην 11η διάσταση

Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το κείμενο αυτό δεν αντιπροσωπεύει το πώς παρουσιάζονται οι 11 διστάσεις βάση της θεωρίας των υπερχορδών! Είναι περισσότερο «τροφή για σκέψη» παρά επιστημονική άποψη. Οι σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα Υγείας. Βασικές Αρχές Βιοϊατρικού Μοντέλου. Θετικές επιπτώσεις Βιοϊατρικής προσέγγισης. 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια

Μοντέλα Υγείας. Βασικές Αρχές Βιοϊατρικού Μοντέλου. Θετικές επιπτώσεις Βιοϊατρικής προσέγγισης. 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια ΜΟΝΤΕΛΑ ΥΓΕΙΑΣ-ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΡΡΩΣΤΙΑΣ 2 Βασικές Ιδεολογίες για Υγεία & Αρρώστια Μοντέλα Υγείας Βιοιατρικό Μοντέλο Ολιστικό, Βιοψυχοκοινωνικό Μοντέλο Αρχαία Ελλάδα (Ιπποκράτης 400π.Χ.)

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα 21/04/2015 Το φως της λάμπας πάνω στο τραπέζι αχνοφέγγει για να βρίσκουν οι λέξεις πιο εύκολα το δρόμο τους μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο Έ να πολύ μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που αντιμετωπίζουν έντονο άγχος, δυσθυμία, «κατάθλιψη» έχει την «τάση» να αποδίδει λανθασμένα τις ψυχικές αυτές καταστάσεις, σε έναν «προβληματικό εαυτό του», (μία δυστυχώς

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας 1. Ορισµός και αντικείµενο της Κοινωνιολογίας 1.1. Κοινωνιολογία και κοινωνία Ερωτήσεις του τύπου «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις ως Σωστές ή Λανθασµένες,

Διαβάστε περισσότερα

Από το σχολικό εγχειρίδιο: Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων και υπηρεσιών, Γ Γενικού Λυκείου, 2012

Από το σχολικό εγχειρίδιο: Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων και υπηρεσιών, Γ Γενικού Λυκείου, 2012 Από το σχολικό εγχειρίδιο: Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων και υπηρεσιών, Γ Γενικού Λυκείου, 2012 Εισαγωγή στη Συστημική Προσέγγιση Η συστημική προσέγγιση είναι ο τρόπος σκέψης ή η οπτική γωνία

Διαβάστε περισσότερα

Ουσίες και Χημικές Οντότητες Μια διδακτική προσέγγιση

Ουσίες και Χημικές Οντότητες Μια διδακτική προσέγγιση Ουσίες και Χημικές Οντότητες Μια διδακτική προσέγγιση Γενικά Οδηγίες για τον εκπαιδευτικό Η Χημεία είναι η επιστήμη που ασχολείται με τη μελέτη της σύστασης των ουσιών καθώς και με τις μεταβολές τους κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΒΑΝΤΟΜΗΧΑΝΙΚ Η ΜΕΤΡΗΣΗ. By Teamcprojectphysics

ΚΒΑΝΤΟΜΗΧΑΝΙΚ Η ΜΕΤΡΗΣΗ. By Teamcprojectphysics ΚΒΑΝΤΟΜΗΧΑΝΙΚ Η ΜΕΤΡΗΣΗ By Teamcprojectphysics ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο κόσμος της Κβαντομηχανικής είναι περίεργος, γοητευτικός και μυστήριος. Η ονομασία όμως Κβαντομηχανική είναι αποκρουστική, βαρετή, μη ενδιαφέρουσα,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 3: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: I

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 3: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: I ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Θεματική Ενότητα 3: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: I Θεματική Ενότητα 3: Στόχοι: Η απόκτηση ενημερότητας, εκ μέρους των φοιτητών, για τις πολλές

Διαβάστε περισσότερα

EDMUND HUSSERL ( Ε. ΧΟΥΣΕΡΛ, )

EDMUND HUSSERL ( Ε. ΧΟΥΣΕΡΛ, ) EDMUND HUSSERL 1 EDMUND HUSSERL ( Ε. ΧΟΥΣΕΡΛ, 1859-1938) Ο Καρτέσιος (Ντεκάρτ) αναζήτησε να θεμελιώσει τη γνώση και να εξασφαλίσει την ανάπτυξη της Επιστήμης στις πρώτες αναμφισβήτητες παρατηρήσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Επιστήμες. Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης. Πέτρος Κλιάπης 12η Περιφέρεια Θεσσαλονίκης

Φυσικές Επιστήμες. Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης. Πέτρος Κλιάπης 12η Περιφέρεια Θεσσαλονίκης Φυσικές Επιστήμες Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ «Το νέο βιβλίο είναι χειρότερο από το παλιό όχι επειδή διαφέρει ως προς το περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Σιδέρης. Μιλώ για την κρίση με το παιδί. Εμπιστευτική επιστολή σε μεγάλους που σκέφτονται ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ ΑΝΤΙΤΥΠΑ

Νίκος Σιδέρης. Μιλώ για την κρίση με το παιδί. Εμπιστευτική επιστολή σε μεγάλους που σκέφτονται ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ ΑΝΤΙΤΥΠΑ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 12.000 ΑΝΤΙΤΥΠΑ Νίκος Σιδέρης Μιλώ για την κρίση με το παιδί Εμπιστευτική επιστολή σε μεγάλους που σκέφτονται Από τον συγγραφέα του μπεστ σέλερ Τα παιδιά δεν θέλουν ψυχολόγο. Γονείς θέλουν!

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ Την έρευνα για τη φύση του την αρχίζει ο άνθρωπος θέτοντας στον εαυτό του την ερώτηση: «Ποιός είμαι; Τι είμαι;» Στην πορεία της αναζήτησης για την απάντηση, η ερώτηση διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ. μεθόδους οι οποίες και ονομάζονται χαρτογραφικές προβολές. Η Χαρτογραφία σχετίζεται στενά με την επιστήμη της

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ. μεθόδους οι οποίες και ονομάζονται χαρτογραφικές προβολές. Η Χαρτογραφία σχετίζεται στενά με την επιστήμη της ΕΛΕΝΗ ΣΥΡΡΑΚΟΥ ΓΤΠ61 2012 ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΑ Χαρτογραφία ονομάζεται η επιστήμη που περιλαμβάνει ένα σύνολο προσδιορισμένων μελετών, τεχνικών ακόμη και καλλιτεχνικών εργασιών που αφορούν απεικονίσεις, υπό κλίμακα,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΤΟΣΦΑΙΡΙΣΗ ΚΜ: : 305 ΠΑΤΣΙΑΟΥΡΑΣ ΑΣΤΕΡΙΟΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΜΑΘΗΣΗΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΟ ΒΟΛΕΪ Η μάθηση μιας κίνησης είναι το σύνολο των εσωτερικών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1. Λέξεις και νόημα Η γλώσσα αποτελείται από λέξεις. Η λέξη είναι το μικρότερο τμήμα της γλώσσας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών. Αναστασία Σοφιανοπούλου, MSc, PhD

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών. Αναστασία Σοφιανοπούλου, MSc, PhD Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Αναστασία Σοφιανοπούλου, MSc, PhD Η επιστημονική μέθοδος (Ι) Πληροφορίες αμερόληπτες και αντικειμενικές Πέντε βήματα: Παρατήρηση Διατύπωση ερευνητικού ερωτήματος

Διαβάστε περισσότερα

{tab=esp (Extra Sensory Perception)}

{tab=esp (Extra Sensory Perception)} Η παραψυχολογία είναι το δόκιμο πεδίο μελέτης των κρυφών φυσικών δυνάμεων του ανθρώπου. Η ψυχολογία ως επιστήμη απέτυχε να εξηγήσει διάφορα ψυχικά φαινόμενα επειδή τα προσέγγιζε με λάθος τρόπο και συνεπώς

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική και Μαθηματικά!!!

Μουσική και Μαθηματικά!!! Μουσική και Μαθηματικά!!! Η μουσική είναι ίσως από τις τέχνες η πιο δεμένη με τα μαθηματικά, με τη μαθηματική σκέψη, από την ίδια τη φύση της. Η διατακτική δομή μπορεί να κατατάξει τα στοιχεία ενός συνόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

GEORGE BERKELEY ( )

GEORGE BERKELEY ( ) 42 GEORGE BERKELEY (1685-1753) «Ο βασικός σκοπός του Berkeley δεν ήταν να αμφισβητήσει την ύπαρξη των εξωτερικών αντικειμένων, αλλά να υποστηρίξει την άποψη ότι τα πνεύματα ήταν τα μόνα ανεξάρτητα όντα,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. του αντικειμένου προσεγγίσεων...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. του αντικειμένου προσεγγίσεων... ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Εισαγωγή..................................................... 17 1.1 Νόηση και γνώση και η σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 15

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 15 Περιεχόμενα Πρόλογος... 15 Kεφάλαιο 1: Εισαγωγή: Οι αιτίες της συμπεριφοράς και τα κίνητρα... 17 Αιτιακή σκέψη και κίνητρα... 18 Ορισμός κινήτρων... 19 Είδη κινήτρων... 20 Κίνητρα στα ζώα... 20 Σύνοψη...

Διαβάστε περισσότερα

Τα φωτόνια από την μεγάλη έκρηξη Τι είναι η Ακτινοβολία υποβάθρου.

Τα φωτόνια από την μεγάλη έκρηξη Τι είναι η Ακτινοβολία υποβάθρου. Τα φωτόνια από την μεγάλη έκρηξη Τι είναι η Ακτινοβολία υποβάθρου. Σύμφωνα με την θεωρία της «μεγάλης έκρηξης» (big bang), το Σύμπαν, ξεκινώντας από μηδενικές σχεδόν διαστάσεις (υλικό σημείο), συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων

Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Σχεδιασμός και Διεξαγωγή Πειραμάτων Πρώτο στάδιο: λειτουργικοί ορισμοί της ανεξάρτητης και της εξαρτημένης μεταβλητής Επιλογή της ανεξάρτητης μεταβλητής Επιλέγουμε μια ανεξάρτητη μεταβλητή (ΑΜ), την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Επιστημολογίας. Ρένια Γασπαράτου

Θέματα Επιστημολογίας. Ρένια Γασπαράτου Ρένια Γασπαράτου ποιες είναι; κοινωνική ανθρωπολογία κοινωνιολογία πολιτική επιστήμη γλωσσολογία (κοινωνική) ψυχολογία οικονομικά... σε τι διαφέρουν από τις φυσικές επιστήμες; σε τι μοιάζουν μεταξύ τους;

Διαβάστε περισσότερα

Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal)

Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) Ορισμός Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) είναι ένα σταδιακά αναπτυσσόμενο κείμενο στον οποίο καταγράφονται παρατηρήσεις και αντιδράσεις σε σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας

Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Η καμπύλωση του χώρου-θεωρία της σχετικότητας Σύμφωνα με τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας που διατύπωσε ο Αϊνστάιν, το βαρυτικό πεδίο κάθε μάζας δημιουργεί μια καμπύλωση στον χώρο (μάλιστα στον χωροχρόνο),

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη Φυσική 1, Διάλεξη 3, Τμήμα Φυσικής, Παν/μιο Ιωαννίνων Η θεωρία του αιθέρα καταρρίπτεται από το πείραμα των Michelson και Morley

Σύγχρονη Φυσική 1, Διάλεξη 3, Τμήμα Φυσικής, Παν/μιο Ιωαννίνων Η θεωρία του αιθέρα καταρρίπτεται από το πείραμα των Michelson και Morley 1 Η θεωρία του αιθέρα καταρρίπτεται από το πείραμα των Mihelson και Morley 0.10.011 Σκοποί της τρίτης διάλεξης: Να κατανοηθεί η ιδιαιτερότητα των ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων (π. χ. φως) σε σχέση με άλλα

Διαβάστε περισσότερα

Αριστοτέλης (384-322 π.χ) : «Για να ξεκινήσει και να διατηρηθεί μια κίνηση είναι απαραίτητη η ύπαρξη μιας συγκεκριμένης αιτίας»

Αριστοτέλης (384-322 π.χ) : «Για να ξεκινήσει και να διατηρηθεί μια κίνηση είναι απαραίτητη η ύπαρξη μιας συγκεκριμένης αιτίας» Εισαγωγή Επιστημονική μέθοδος Αριστοτέλης (384-322 π.χ) : «Για να ξεκινήσει και να διατηρηθεί μια κίνηση είναι απαραίτητη η ύπαρξη μιας συγκεκριμένης αιτίας» Διατύπωση αξιωματική της αιτίας μια κίνησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Θεματική Ενότητα 12: Συναισθήματα Θεματική Ενότητα 12 Στόχοι: Η εισαγωγή των φοιτητών στις διαστάσεις των συναισθημάτων, στο μηχανισμό λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Καλές Σχέσεις 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Καλές Σχέσεις 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Καλές Σχέσεις 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι και γιατί χρειάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος 1 ο : Εισαγωγή στο φως

Μέρος 1 ο : Εισαγωγή στο φως Μέρος 1 ο : Εισαγωγή στο φως Το φως είναι η ευλογία του Θεού. Είναι γνωστό ότι κατά τη δημιουργία του κόσμου είπε: «καὶ εἶπεν ὁ Θεός γενηθήτω φῶς καὶ ἐγένετο φῶς. καὶ εἶδεν ὁ Θεὸς τὸ φῶς, ὅτι καλόν καὶ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες

Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Συναισθήματα Διδάσκουσα: Επίκ. Καθ. Γεωργία Α. Παπαντωνίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα Ενότητα 4: Γνωστικές Θεωρίες Μάθησης Βασιλική Μητροπούλου-Μούρκα Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

4 Πιθανότητες και Στοιχεία Στατιστικής για Μηχανικούς

4 Πιθανότητες και Στοιχεία Στατιστικής για Μηχανικούς Πρόλογος Ο μηχανικός πρέπει να συνεχίσει να βελτιώνει την ποιότητα της δουλειάς του εάν επιθυμεί να είναι ανταγωνιστικός στην αγορά της χώρας του και γενικότερα της Ευρώπης. Μία σημαντική αναλογία σε αυτήν

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Εργασίας. Σύνθεση χρωμάτων

Φύλλο Εργασίας. Σύνθεση χρωμάτων Φύλλο Εργασίας Σύνθεση χρωμάτων Η ώρα της πρόβλεψης Τι χρώμα έχουν τα πορτοκάλια; Μπορούμε να τα δούμε κίτρινα; (χωρίς να τα βάψουμε!). Αν ΝΑΙ, πώς; Μπορούμε να τα δούμε μπλε; Αν ΝΑΙ, πώς; Η ώρα της πειραματικής

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ

ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ Δ Ε Σ Π Ο Ι Ν Α Χ Α ΡΑ Λ Α Μ Π ΟΥ Σ ΛΟ Γ Ο Π ΕΔΙΚΟ Σ Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ο Ν Ι Κ H Σ Υ Ν Ε Ρ Γ ΑΤ Η Σ Ν Ε Υ Ρ ΟΛΟ Γ Ι Κ Η Σ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Σ Ν ΑΥ Τ Ι ΚΟΥ Ν Ο Σ Ο ΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονική φαντασία

Επιστημονική φαντασία Ενότητα 10 Περιγράφουμε ταξίδια στο μέλλον Αφηγούμαστε φανταστικές ιστορίες Περιγράφουμε ανεξήγητα φαινόμενα Περιγράφουμε μυστηριώδη αντικείμενα Χρησιμοποιούμε μελλοντικούς χρόνους Αναγνωρίζουμε και χρησιμοποιούμε

Διαβάστε περισσότερα

Ο συμπεριφορισμός ή το μεταδοτικό μοντέλο μάθησης. Η πραγματικότητα έχει την ίδια σημασία για όλους. Διδάσκω με τον ίδιο τρόπο όλους τους μαθητές

Ο συμπεριφορισμός ή το μεταδοτικό μοντέλο μάθησης. Η πραγματικότητα έχει την ίδια σημασία για όλους. Διδάσκω με τον ίδιο τρόπο όλους τους μαθητές Ο συμπεριφορισμός ή το μεταδοτικό μοντέλο μάθησης Βασικές παραδοχές : Η πραγματικότητα έχει την ίδια σημασία για όλους Διδάσκω με τον ίδιο τρόπο όλους τους μαθητές Αυτοί που δεν καταλαβαίνουν είναι ανίκανοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το ερωτικό παιχνίδι του άντρα και της γυναίκας είναι μια μικρή εκδήλωση του παιχνιδιού όλης της ζωής. Το ζευγάρι γνωρίζει και ζει τους κραδασμούς που το διαπερνούν, συμμετέχοντας έτσι στις δονήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32)

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Διάλεξη 7 Προσεγγίσεις στη μελέτη της αντίληψης Πέτρος Ρούσσος Προσεγγίσεις στη μελέτη της αντίληψης Ανωφερείς (bottom up) και κατωφερείς (top down) προσεγγίσεις Αντίληψη για

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ Εκδόσεις Ψυχογιός Τον Γιώργο Πιντέρη, τον γνώρισα πολλά χρόνια πριν. Συγκεκριμένα σε μια εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Επιμελητήριο Ηρακλείου, όπου με

Διαβάστε περισσότερα

Άκουσµα. ιαδικτυακό λογισµικό για την εξάσκηση στη δεξιότητα της κατανόησης προφορικού λόγου. Εγχειρίδιο χρήσης

Άκουσµα. ιαδικτυακό λογισµικό για την εξάσκηση στη δεξιότητα της κατανόησης προφορικού λόγου. Εγχειρίδιο χρήσης Άκουσµα ιαδικτυακό λογισµικό για την εξάσκηση στη δεξιότητα της κατανόησης προφορικού λόγου Εγχειρίδιο χρήσης Περιεχόµενα 1 Το λογισµικό «Άκουσµα»... 3 2 Πλοήγηση στο λογισµικό... 3 2.1 Επιλογή χρήστη...

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 10ο ΜΕΡΟΣ Γ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ

ΜΑΘΗΜΑ 10ο ΜΕΡΟΣ Γ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ ΜΑΘΗΜΑ 10ο ΜΕΡΟΣ Γ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ Πρόσφατες εργασίες έχουν αποδείξει ότι στη μνήμη παρεμβαίνουν πολλές περιοχές του εγκεφάλου Παρ όλα αυτά, υπάρχουν διαφορετικοί τύποι μνήμης και ορισμένες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση ερευνητικών εργασιών. τομείς, κριτήρια, κλίμακες

Αξιολόγηση ερευνητικών εργασιών. τομείς, κριτήρια, κλίμακες Αξιολόγηση ερευνητικών εργασιών τομείς, κριτήρια, κλίμακες Τομείς που αξιολογούνται (α) η διαδικασία της έρευνας, (β) το περιεχόμενο της Ερευνητικής Έκθεσης (research report). (γ) η γλώσσα και τη δομή

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Εισαγωγή: οκιμασίες Εκτελεστικών Λειτουργιών και η Συμβολή τους στην Επαγγελματική σας Επιλογή Η σημασία της αξιολόγησης των γνωστικών δεξιοτήτων Οι γνωστικές ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυρότητα και Αξιοπιστία. Χριστίνα Καραμανίδου, PhD

Εγκυρότητα και Αξιοπιστία. Χριστίνα Καραμανίδου, PhD Εγκυρότητα και Αξιοπιστία Χριστίνα Καραμανίδου, PhD Η έννοια της εγκυρότητας Η εγκυρότητα της έρευνας είναι το βασικό κριτήριο με βάση το οποίο θα ληφθεί η απόφαση για αξιοποίηση ή όχι των ευρημάτων. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 2: Συμβολή της φυσιολογίας στην ψυχολογία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 2: Συμβολή της φυσιολογίας στην ψυχολογία ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Θεματική Ενότητα 2: Συμβολή της φυσιολογίας στην ψυχολογία Θεματική Ενότητα 2: Στόχοι: Η απόκτηση ενημερότητας, εκ μέρους των φοιτητών, για

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17 Περιεχόμενα 11 Περιεχόμενα Προλογικό Σημείωμα... 17 Ενότητα Ι: Σχήμα, Επικοινωνία, Μορφογένεση... 23 Α01 Σχήμα, Μορφή, Πληροφορία: Επικοινωνία... 25 A1.1 «Σχήμα», «ταυτότητα», «μορφή» και «πληροφορία»...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00) Πέτρος Ρούσσος ΔΙΑΛΕΞΗ 5 Έννοιες και Κλασική Θεωρία Εννοιών Έννοιες : Θεμελιώδη στοιχεία από τα οποία αποτελείται το γνωστικό σύστημα Κλασική θεωρία [ή θεωρία καθοριστικών

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Η γραπτή εργασία θα περιλαμβάνει τα παρακάτω μέρη:

ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Η γραπτή εργασία θα περιλαμβάνει τα παρακάτω μέρη: ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η γραπτή εργασία θα περιλαμβάνει τα παρακάτω μέρη: 1.ΕΞΩΦΥΛΛΟ Θα περιέχει τις εξής πληροφορίες: - Σχολείο - Μάθημα - Τάξη - Τμήμα -Τίτλο της έρευνας - Ονοματεπώνυμο Ο τίτλος της

Διαβάστε περισσότερα

ΌΡΑΣΗ. Εργασία Β Τετράμηνου Τεχνολογία Επικοινωνιών Μαρία Κόντη

ΌΡΑΣΗ. Εργασία Β Τετράμηνου Τεχνολογία Επικοινωνιών Μαρία Κόντη ΌΡΑΣΗ Εργασία Β Τετράμηνου Τεχνολογία Επικοινωνιών Μαρία Κόντη Τι ονομάζουμε όραση; Ονομάζεται μία από τις πέντε αισθήσεις Όργανο αντίληψης είναι τα μάτια Αντικείμενο αντίληψης είναι το φως Θεωρείται η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Εισαγωγή Μεθοδολογία της Έρευνας ΕΙΚΟΝΑ 1-1 Μεθοδολογία της έρευνας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Εισαγωγή Μεθοδολογία της Έρευνας ΕΙΚΟΝΑ 1-1 Μεθοδολογία της έρευνας. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή Η Μεθοδολογία της Έρευνας (research methodology) είναι η επιστήμη που αφορά τη μεθοδολογία πραγματοποίησης μελετών με συστηματικό, επιστημονικό και λογικό τρόπο, με σκοπό την παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 6. Πιθανότητες

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 6. Πιθανότητες ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1

Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1 Η Απουσία του Χρόνου Σελίδα.1 (Επιφυλλίδα Οπισθόφυλλο) Ο Εαυτός και η Απουσία του Χρόνου Δεν είναι καθόλου συνηθισμένο να γίνονται συζητήσεις και αναφορές για την Απουσία του Χρόνου ακόμη και όταν υπάρχουν,

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος υποθέσεων και διαστήματα εμπιστοσύνης

Έλεγχος υποθέσεων και διαστήματα εμπιστοσύνης 1 Έλεγχος υποθέσεων και διαστήματα εμπιστοσύνης Όπως γνωρίζουμε από προηγούμενα κεφάλαια, στόχος των περισσότερων στατιστικών αναλύσεων, είναι η έγκυρη γενίκευση των συμπερασμάτων, που προέρχονται από

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ. 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας

ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ. 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας ΕΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ 1. Σι είναι επιστήμη 2. Η γέννηση της επιστημονικής γνώσης 3. Οριοθέτηση θεωριών αστικότητας 1. Μια διαδεδομένη αντίληψη περί επιστήμης Γνώση / Κατανόηση των φαινομένων του φυσικού κόσμου

Διαβάστε περισσότερα

710 -Μάθηση - Απόδοση

710 -Μάθηση - Απόδοση 710 -Μάθηση - Απόδοση Διάλεξη 6η Ποιοτική αξιολόγηση της Κινητικής Παρατήρηση Αξιολόγηση & Διάγνωση Η διάλεξη αυτή περιλαμβάνει: Διαδικασία της παρατήρησης & της αξιολόγησης Στόχοι και περιεχόμενο παρατήρησης

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. Aν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική ερμηνεία της προσωπικότητας - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγος

Βιολογική ερμηνεία της προσωπικότητας - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγος Είναι εντυπωσιακό ότι ετυμολογικά η λέξη «ψυχή» προέρχεται από το αρχαιοελληνικό ρήμα «ψύχω» ( «πνέω»), ότι αρχικό περιεχόμενο της έννοιας της ψυχής επομένως υπήρξε η «πνοή», δηλαδή η βιολογική λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV Θεματική Ενότητα 6 Στόχοι: Η εισαγωγή των φοιτητών στις κλινικές καταβολές της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Tο φαινόμενο της ανάγνωσης προσεγγίζεται ως ολική διαδικασία, δηλαδή ως λεξιλόγιο, ως προφορική έκφραση και ως κατανόηση. ημήτρης Γουλής Πρώτη Πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Κοινωνικά Πειράματα. Καθηγητής Α. Καρασαββόγλου Επίκουρος Καθηγητής Π. Δελιάς

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Κοινωνικά Πειράματα. Καθηγητής Α. Καρασαββόγλου Επίκουρος Καθηγητής Π. Δελιάς ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Κοινωνικά Πειράματα Καθηγητής Α. Καρασαββόγλου Επίκουρος Καθηγητής Π. Δελιάς ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα πειράματα αφορούν: Την ανάληψη δράσης Την παρατήρηση των συνεπειών αυτής της δράσης 7-3 ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η δειγματοληψία Ι. (Από Saunders, Lewis & Thornhill 2009)

Η δειγματοληψία Ι. (Από Saunders, Lewis & Thornhill 2009) Η δειγματοληψία Ι (Από Saunders, Lewis & Thornhill 2009) Η δειγματοληψία ΙΙ Η δειγματοληψία ΙΙΙ (Από Saunders, Lewis & Thornhill 2009) Ο πειραματισμός Εισαγωγή - Θέματα κατάλληλα για πειράματα Τα πειράματα

Διαβάστε περισσότερα