Απαντήσεις στις ασκήσεις του Βιβλίου του Μαθητή

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Απαντήσεις στις ασκήσεις του Βιβλίου του Μαθητή"

Transcript

1 Απαντήσεις στις ασκήσεις του Βιβλίου του Μαθητή Eρώτηση κατανόησης Kείμενο 1, σελ A EIΣAΓΩΓIKA KEIMENA Eρωτήσεις κατανόησης Kείμενο 2, σελ. 11 H Άννα, μπαίνοντας για πρώτη φορά στο χώρο του Γυμνασίου, νιώθει όλη την προηγούμενη χαρά και τον ενθουσιασμό της για το ότι είναι πια γυμνασιοκόριτσο να την εγκαταλείπουν. Aναστατωμένη και αμήχανη παρατηρεί τα άγνωστα πρόσωπα γύρω της, τους μεγαλύτερους μαθητές του Γυμνασίου, που φαντάζουν στα μάτια της σπουδαίοι και πολύ πιο ώριμοι από την ίδια, και αρχίζει να νιώθει μειονεκτικά απέναντί τους. Mε θαυμασμό αλλά και κάποια ζήλια διαπιστώνει ότι αυτοί είναι πια «ολόκληροι άντρες και γυναίκες» και συμπεριφέρονται με άνεση και σιγουριά, ενώ η ίδια μοιάζει πολύ ασήμαντη, άπειρη και μικρή. Έτσι, αποθαρρημένη και κάπως ντροπιασμένη, η Άννα αποτραβιέται σε μια γωνιά νιώθοντας τελείως μόνη και ξένη στο νέο της σχολείο. Tα συναισθήματα της Άννας γίνονται αντιληπτά στο κείμενο από τα εξής στοιχεία: τη χρήση χαρακτηριστικών εκφράσεων και λέξεων π.χ. ένιωσε να βουλιάζει, πέρασε διστακτικά από δίπλα τους, σκέφτηκε αναψοκοκκινισμένη, ζάρωσε σε μια άκρη. τη χρήση προτάσεων που εκφράζουν ένα έντονο συναίσθημα και παίρνουν ως σημείο στίξης θαυμαστικό (πρόκειται για τις λεγόμενες επιφωνηματικές προτάσεις, βλ. σελ. 20 του Bιβλίου του Mαθητή) π.χ. Θεέ, πόσο... όλοι τους!, Kι αυτή σαν νάνος!, Oλόκληροι... γυναίκες! τη χρήση της επιφωνηματικής έκφρασης Θεέ. τη χρήση ελλειπτικών προτάσεων (προτάσεων δηλαδή από τις οποίες λείπουν ένα ή περισσότερα στοιχεία/λέξεις), που δείχνουν έντονα την αναστάτωση της ηρωίδας π.χ. Kι αυτή σαν νάνος!, Oλόκληροι άντρες και γυναίκες! την παρουσίαση των σκέψεων της ηρωίδας που δίνονται σε ευθύ λόγο π.χ. «Kαι δεν ξέρω... σαν βλαχαντερό!». 1. Πολύ πριν οι άνθρωποι αναπτύξουν την ικανότητα του λόγου (προφορικού και γραπτού) χρησιμοποιούσαν τα χέρια και το πρόσωπο για να επικοινωνούν μεταξύ τους. Kάνοντας διάφορες χειρονομίες και γκριμάτσες είχαν ουσιαστικά διαμορφώσει έναν ιδιαίτερο κώδικα επικοινωνίας με τον οποίο αντάλλασσαν πληροφορίες και εξέφραζαν τα συναισθήματά τους. 2. Σύμφωνα με το κείμενο η πρώτη μορφή γραπτής επικοινωνίας ήταν η ζωγραφική. Oι ζωγραφιές που οι άνθρωποι έκαναν για να καταγράφουν τις πληροφορίες που ήθελαν εξελίχθηκαν με το πέρασμα των αιώνων σε γράμματα. Γύρω στο 1000 π.x. οι αρχαίοι Φοίνικες, που κατοικούσαν στο σημερινό Λίβανο, επινόησαν το πρώτο αλφάβητο, που αποτελούνταν από 22 γράμματα, τα οποία ήταν όλα σύμφωνα. Στη συνέχεια οι Έλληνες, μεταξύ του 9ου και 8ου αιώνα π.x., τελειοποίησαν το φοινικικό αλφάβητο προσθέτοντας τα φωνήεντα. Στο ελληνικό αλφάβητο στηρίχθηκαν οι Pωμαίοι για να δημιουργήσουν με τη σειρά τους το λατινικό, που είναι σήμερα το πιο γνωστό αλφάβητο στον κόσμο. Σημείωση: H επιλογή του όρου «πρώτες μορφές γραφής» που αναφέρεται στο φοινικικό αλφάβητο είναι μάλλον άστοχη. Όπως γνωρίζουμε από την ιστορία, το αλφάβητο που επινόησαν οι Φοίνικες αποτελεί ουσιαστικά εξέλιξη παλαιότερων συστημάτων γραφής που αναπτύχθηκαν στο χώρο της Aνατολής. Aυτοί που πρώτοι ανέπτυξαν ένα σύστημα γραφής φαίνεται πως ήταν οι Σουμέριοι, οι οποίοι γύρω στο 3500 π.x. επινόησαν στη Mεσοποταμία τη λεγόμενη σφηνοειδή γραφή, ενώ λίγο αργότερα οι Aιγύπτιοι επινόησαν τα ιερογλυφικά. (Για περισσότερα στοιχεία βλ. «Διαβάζω και γράφω», απάντηση ερώτησης 1, σελ του παρόντος βιβλίου.) 32

2 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 11, 12 Δ Δ 1 3. Mε την επινόηση του αλφάβητου ο άνθρωπος κατάφερε να νικήσει το χώρο και το χρόνο, καθώς ο γραπτός λόγος μπορεί να διασώζεται και να μεταβιβάζεται από γενιά σε γενιά ακόμα και στα πιο απομακρυσμένα μέρη. Eπιπλέον, η γραφή συνέβαλε καθοριστικά στην εξέλιξη του πολιτισμού. Mε το γραπτό λόγο διασώζεται και μεταδίδεται η ιστορική μνήμη, οι γνώσεις και η εμπειρία του παρελθόντος, γεγονός που αποτελεί απαραίτητο στοιχείο για τη διάσωση και την εξέλιξη κάθε μορφής πολιτισμού. Xάρη στη γραφή οι νεότερες γενιές δε χρειάζεται να ανακαλύπτουν ή να επινοούν κάθε φορά από την αρχή τα ίδια πράγματα αντίθετα, στηριγμένες πάνω στις ήδη κατακτημένες γνώσεις και στην υπάρχουσα εμπειρία, δημιουργούν τα δικά τους επιτεύγματα. Έτσι, όλοι οι τομείς της γνώσης και γενικότερα ο πολιτισμός εξελίσσονται και προοδεύουν. Kείμενο 3, σελ. 12 Eρωτήσεις κατανόησης 1. Oι κώδικες που παρουσιάζονται στο κείμενο 3 είναι οι εξής: ο Kώδικας Oδικής Kυκλοφορίας (σήματα της Tροχαίας, φωτεινοί σηματοδότες) ο κώδικας των ήχων (το κουδούνι στο σχολείο) ο κώδικας των μαθηματικών (αριθμοί και μαθηματικά σύμβολα) ο κώδικας της μουσικής (νότες, κλειδιά, πεντάγραμμο) ο γλωσσικός κώδικας (λέξεις της νέας και της αρχαίας ελληνικής γλώσσας γράμματα, τόνοι, πνεύματα). 2. Από τη μητέρα, τον πατέρα και όλους τους άλλους προγόνους η πατρίδα είναι το πολυτιμότερο και σεβαστότερο και αγιότερο (ενν. αγαθό). Β EΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ B1. Παράγοντες της επικοινωνίας Aκούω και μιλώ, σελ Tα λόγια του Γιώργου είναι τα εξής: Άννα! Tι θες σε τούτο το προαύλιο; [...] Eμείς μένουμε στο κάτω προαύλιο. Δε σ το πανε; Πάμε. Eφέτος έχει έρθει καινούριος γυμνασιάρχης. Λένε πως είναι πολύ αυστηρός. Στο προηγούμενο Γυμνάσιο που ήταν, λένε, τους είχε κάνει όλους στρατιωτάκια, καθηγητές και μαθητές! Tα λόγια του διευθυντή του Γυμνασίου είναι τα εξής: Δε θα ανεχτώ! Kαι τώρα οι μαθητές ν αρχίσουν να προχωρούν απ αριστερά και να μπαίνουν από την κύρια είσοδο στο πάνω προαύλιο. Oι μαθήτριες από δεξιά. Θα μπαίνουν από την πλαϊνή. Δε θα ανεχτώ, είπα! Πάραυτα! Aπό αύριο θα υποστούν κυρώσεις οι μη συμμορφωθέντες! O Γιώργος απευθύνεται στην Άννα, ενώ ο γυμνασιάρχης απευθύνεται στους μαθητές του Γυμνασίου, που είναι συγκεντρωμένοι στο προαύλιο. O Γιώργος δίνει στην Άννα πληροφορίες σχετικά με το χώρο του σχολείου, λέγοντάς της σε ποιο προαύλιο πρέπει να περιμένουν, και της αναφέρει τις φήμες σχετικά με τον καινούριο γυμνασιάρχη. Σκοπός του είναι να πληροφορήσει τη συμμαθήτριά του για πρόσωπα και πράγματα στο νέο τους σχολείο και να τη βοηθήσει έτσι να προσαρμοστεί γρηγορότερα σ αυτό. O γυμνασιάρχης, από την άλλη, ανακοινώνει με αυστηρό ύφος στους μαθητές τους κανονισμούς στους οποίους πρέπει να υπακούν και τους δίνει οδηγίες για το πώς πρέπει να προσέρχονται στο χώρο του σχολείου, απειλώντας τους μάλιστα με κυρώσεις αν δε συμμορφωθούν. Σκοπός του είναι να επιτύχει τη συμμόρφωση των μαθητών στους κανονισμούς αυτούς και να διασφαλίσει έτσι την ομαλή λειτουργία του σχολείου. H Άννα παρακολουθεί αμίλητη το Γιώργο, που σε σχέση με αυτήν μοιάζει πολύ καλά πληροφορημένος, και α- κολουθεί τις οδηγίες του. Όσο για τους μαθητές που ακούν το διευθυντή, οι περισσότεροι, και μάλιστα αυτοί των μεγαλύτερων τάξεων, δυσανασχετούν με τα λεγόμενά του και αντιδρούν με διαμαρτυρίες. Πάντως, υπάρχουν και κάποιοι μαθητές της A Γυ- 33

3 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 13, 14 μνασίου, όπως η Άννα και η Aγγέλα, που δεν κατανοούν τις δυσνόητες λέξεις και φράσεις που χρησιμοποιεί ο γυμνασιάρχης (π.χ. Πάραυτα! Aπό αύριο θα υποστούν κυρώσεις οι μη συμμορφωθέντες) και γι αυτό τον παρακολουθούν αμήχανοι και απορημένοι. Σκίτσο 2: O ομιλητής (ο γυμνασιάρχης) απειλεί. Σκίτσο 3: O ομιλητής (ο μαθητής) ζητά μια πληροφορία. Σκίτσο 4: O ομιλητής (η Άννα) εκφράζει φόβο για κάτι. 2. H Άννα και η Aγγέλα δεν καταλαβαίνουν τι λέει ο γυμνασιάρχης, γιατί χρησιμοποιεί λέξεις και φράσεις που δε γνωρίζουν τη σημασία τους. Oι λέξεις και οι φράσεις αυτές φανερώνουν αφενός το υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο του γυμνασιάρχη, το οποίο του δίνει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί ευρύτερο λεξιλόγιο (π.χ. χρησιμοποιεί τη λέξη κυρώσεις αντί της λέξης συνέπειες), αλλά και την προσκόλλησή του σε μια παλαιότερη μορφή της ελληνικής γλώσσας (οι λέξεις πάραυτα, μη συμμορφωθέντες ανήκουν στην καθαρεύουσα) που είναι άγνωστη στις δύο μαθήτριες. 3. Σήμερα ο άνθρωπος, καθώς έχει στη διάθεσή του πολλούς τρόπους για να επικοινωνεί με τους άλλους, προτιμά κάθε φορά αυτόν που εξυπηρετεί καλύτερα τις ανάγκες του. Eξακολουθεί, λοιπόν, να χρησιμοποιεί σε μεγάλο βαθμό τον προφορικό λόγο στην καθημερινή του ζωή, ενώ, ανάλογα με την περίπτωση, άλλοτε προτιμά το γραπτό λόγο, άλλοτε την εικόνα και άλλοτε κάποιο συνδυασμό όλων αυτών των τρόπων επικοινωνίας. Συγκεκριμένα: τον προφορικό λόγο (ομιλία) τον χρησιμοποιεί σε διάφορες συζητήσεις, σε τηλεφωνικές συνδιαλέξεις, σε ραδιοφωνικές ή τηλεοπτικές εκπομπές κ.λπ. το γραπτό λόγο (γραφή) τον χρησιμοποιεί σε οποιοδήποτε κείμενο (επιστολή, άρθρο εφημερίδας, αίτηση, επιγραφή, γραπτό μήνυμα στο κινητό τηλέφωνο ή στο διαδίκτυο κ.λπ.). την εικόνα τη χρησιμοποιεί στην επικοινωνία του μέσω της τέχνης (ζωγραφική, γελοιογραφία, φωτογραφία κ.λπ.) και βέβαια στα MME (εφημερίδες, περιοδικά, τηλεόραση, διαδίκτυο). 4. Σκίτσο 1: O πρώτος ομιλητής (το κορίτσι αριστερά) προτείνει κάτι σε κάποιον άλλο (Kαθόμαστε μαζί;), ενώ ο δεύτερος ομιλητής (το κορίτσι δεξιά) συμφωνεί με μια πρόταση (Γιατί όχι;). Aκούω και μιλώ, σελ O αποστολέας αυτής της επιστολής είναι ο Aλέξης και ο παραλήπτης της είναι ο φίλος του, ο Πωλ. 2. Tα δύο πρόσωπα που επικοινωνούν με τη συγκεκριμένη επιστολή (ο Aλέξης και ο Πωλ) φαίνεται πως είναι φίλοι. Tα στοιχεία της επιστολής που αποδεικνύουν ότι η μεταξύ τους σχέση είναι φιλική είναι τα εξής: α) η προσφώνηση Aγαπητέ μου Πωλ και η επιφώνηση Mε πολλή αγάπη, που δείχνουν την οικειότητα και τους δεσμούς αγάπης μεταξύ τους. β) η χρήση του β ενικού προσώπου (γράφεις, θυμάσαι, φίλησέ μου κ.λπ.) και γενικότερα το άμεσο, απλό, καθημερινό και οικείο ύφος στο οποίο είναι γραμμένη η επιστολή. γ) το γεγονός ότι το θέμα της επιστολής αφορά προσωπικά ζητήματα του αποστολέα (νέα από το σχολείο και τους φίλους του, εκμυστήρευση του θαυμασμού του για τη συμμαθήτριά του Xριστίνα κ.ά.). δ) η αναφορά σε πρόσωπα και γεγονότα που είναι γνωστά και στους δύο φίλους. Για παράδειγμα, ο Πέτρος, η Σόφη και η Tάνια (φίλοι του Aλέξη) παρουσιάζονται και ως γνωστοί του Πωλ οι οικογένειες των δύο παιδιών γνωρίζονται μεταξύ τους, αφού ο Aλέξης αναφέρει την αδερφή του Λίνα και στέλνει χαιρετισμούς στην αδερφή και τη μαμά του Πωλ τέλος, στην αρχή της επιστολής ο Aλέξης θυμίζει στο φίλο του την εκδρομή τους στους Δελφούς. 3. H επιστολή αυτή είναι ένας τρόπος για να ανταλλάξουν τα δύο πρόσωπα πληροφορίες για τη ζωή τους, να μοιραστούν σκέψεις και συναισθήματα και να προβάλουν τις διαφορετικές τους εμπειρίες. Έτσι, παρά την απόσταση που τους χωρίζει, οι φιλικοί δεσμοί που τους συνδέουν μπορούν να διατηρηθούν και συνεχώς να ανανεώνονται. 34

4 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ Δ Δ 1 4. H απάντηση στην ερώτηση αυτή είναι προσωπική. 5. Kείμενο 1: Πρόκειται για την προφορική συνομιλία (διάλογο) δύο προσώπων. Kαθώς η γλωσσική επικοινωνία είναι προφορική, ο λόγος είναι πιο αναλυτικός και το ύφος χαρακτηρίζεται από αμεσότητα, οικειότητα και αυθορμητισμό. Kείμενο 2: Πρόκειται για γραπτό μήνυμα σε κινητό τηλέφωνο. O λόγος είναι περιεκτικός, τηλεγραφικός και το ύφος είναι λακωνικό, λιτό και απρόσωπο. Διαβάζω και γράφω, σελ Στο κείμενο 1 ο πομπός και ο δέκτης διαφέρουν σε κάθε περίπτωση επικοινωνίας. Έτσι: α) στην πρώτη περίπτωση πομπός είναι ο Γιώργος και δέκτης η Άννα. β) στη δεύτερη περίπτωση πομπός είναι ο γυμνασιάρχης και δέκτης οι μαθητές του Γυμνασίου. γ) στην τρίτη περίπτωση ο πομπός και ο δέκτης εναλλάσσονται: πότε πομπός είναι η Άννα και δέκτης η Aγγέλα και πότε πομπός είναι η Aγγέλα και δέκτης η Άννα. Στο κείμενο 4 πομπός είναι ο Aλέξης και δέκτης ο φίλος του, ο Πωλ. Στο κείμενο 1 η επικοινωνία είναι σε όλες τις περιπτώσεις προφορική, ενώ στο κείμενο 4 είναι γραπτή. 2. Στο κείμενο 4 ως μέσο επικοινωνίας χρησιμοποιείται η επιστολή. Στο σκίτσο 1 η επικοινωνία γίνεται πρόσωπο με πρόσωπο, ενώ στο σκίτσο 2 μέσω του κινητού τηλεφώνου. 3. α 4, β 3, γ 1, δ 5, ε 2. B2. Kώδικες επικοινωνίας Aκούω και μιλώ, σελ Πριν από την επινόηση του αλφάβητου οι άνθρωποι χρησιμοποιούσαν διάφορες ζωγραφιές για να παραστήσουν αντικείμενα και ιδέες και να επικοινωνήσουν μεταξύ τους. 2. Προϋπόθεση για να κατανοήσει κάποιος τόσο την άσκηση των Mαθηματικών όσο και αυτήν της Xημείας είναι να γνωρίζει τους αντίστοιχους κώδικες. O κώδικας που χρησιμοποιείται στην άσκηση των Mαθηματικών είναι γνωστός στο μαθητή της A Γυμνασίου. H άσκηση ζητάει να συγκρίνουμε τους εξής δεκαδικούς αριθμούς: α) 35,046 και 60,03 και β) 4,567 και 4, Aπό τη σύγκριση προκύπτει ότι ο αριθμός 35,046 είναι μικρότερος (<) από τον 60,03 και ότι ο αριθμός 4,567 είναι μεγαλύτερος (>) από τον 4, O μαθητής, λοιπόν, καθώς γνωρίζει τη σημασία των αριθμών, της υποδιαστολής (,) και των συμβόλων της ανισότητας (<, >) μπορεί να καταλάβει την άσκηση. Aντίθετα, η άσκηση της Xημείας δεν είναι κατανοητή στο μαθητή της A Γυμνασίου, καθώς δε γνωρίζει τα σημεία του αντίστοιχου κώδικα. 3. Oπτικά σήματα μας δίνουν τα σήματα του Kώδικα Oδικής Kυκλοφορίας, τα φανάρια, ο μαθηματικός κώδικας, ο γλωσσικός κώδικας (στη γραπτή του μορφή) και οι νότες όταν διαβάζονται. Hχητικά σήματα μας δίνουν το κουδούνι του σχολείου, ο γλωσσικός κώδικας (στην προφορική του μορφή) και οι νότες όταν παίζονται από κάποιο μουσικό όργανο. 4. Στην άσκηση αυτή κάθε μαθητής, αφού γράψει το μικρό του όνομα, πρέπει να αντικαταστήσει ένα ένα τα γράμματα του ονόματός του με τα αντίστοιχα σύμβολα από το αλφάβητο της νοηματικής γλώσσας. Aκούω και μιλώ, σελ. 16 Για να δείξει τον καιρό της επόμενης μέρας, το δελτίο χρησιμοποιεί εκτός από το λόγο ένα χάρτη και ένα διάγραμμα (οπτικά σήματα). Στο χάρτη παρουσιάζονται με κατάλληλα εικονίδια η κατά τόπους συννεφιά και οι βροχοπτώσεις, με τα βελάκια η φορά των ανέμων (π.χ. βορειοδυτικοί), με τους αριθμούς η θερμοκρασία σε διάφορες περιοχές της χώρας καθώς και η ένταση των ανέμων, ενώ με το σχέδιο της πυξίδας (κάτω αριστερά) δηλώνεται πού βρίσκεται ο βορράς. Στο διάγραμμα δίνονται οι διακυμάνσεις (μεταβολές) της θερμοκρασίας. Bλέποντας ένα τέτοιο δελτίο καιρού, που μας προειδοποιεί για μικρή πτώση της θερμοκρασίας και για βροχές και καταιγίδες, θα πρέπει την επόμενη μέρα να ντυθούμε 35

5 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 17 με πιο ζεστά ρούχα και να πάρουμε μαζί μας μια ομπρέλα ή ένα αδιάβροχο. Διαβάζω και γράφω, σελ Eκτός από το γλωσσικό, άλλοι κώδικες επικοινωνίας είναι: ο κώδικας των μαθηματικών, της χημείας, της μουσικής, της ζωγραφικής, ο Kώδικας Oδικής Kυκλοφορίας, ο κώδικας της νοηματικής γλώσσας, ο κώδικας των σημάτων Mορς, ο κώδικας του συστήματος Mπράιγ (ανάγλυφο σύστημα γραφής και ανάγνωσης για τυφλούς), ο κώδικας των ηλεκτρονικών υπολογιστών κ.ά. Oμοιότητες γλωσσικού κώδικα και άλλων κωδίκων Όλοι οι κώδικες επικοινωνίας: α) εξυπηρετούν την ανθρώπινη ανάγκη για επικοινωνία, τη μετάδοση δηλαδή μηνυμάτων. β) χαρακτηρίζονται από την ύπαρξη συμβόλων ή σημείων τα οποία λειτουργούν και ερμηνεύονται με βάση συγκεκριμένους κανόνες. Διαφορές γλωσσικού κώδικα και άλλων κωδίκων O γλωσσικός κώδικας είναι πιο αναπτυγμένος σε σχέση με τους άλλους κώδικες και υπερέχει αυτών, διότι: α) είναι ευέλικτος β) είναι δημιουργικός γ) μεταδίδεται προφορικά και γραπτά δ) κατακτάται φυσικά. (Για περισσότερες πληροφορίες βλ. και σελ του παρόντος βιβλίου.) 2. O κίνδυνος στα! σήματα του KOK παριστάνεται με το εξής σήμα: Ωστόσο στον KOK κίνδυνο αναγγέλλουν γενικά οι πινακίδες που έχουν τριγωνικό σχήμα με κόκκινο πλαίσιο και κίτρινο φόντο, π.χ.: επικίνδυνη αριστερή στροφή κίνδυνος λόγω συνεχούς κίνησης παιδιών (σχολεία, γήπεδα κ.λπ.) EYΦΛEKTO YΛIKO ΠPOΣOXH! KINΔYNOΣ ΠYPKAΓIAΣ Tο κείμενο είναι πολυτροπικό, γιατί συνδυάζει το γλωσσικό κώδικα με την εικόνα. 3. Πολυτροπικά είναι τα κείμενα 3 και 5, τα οποία χρησιμοποιούν εκτός από το γλωσσικό και άλλους κώδικες για να μεταδώσουν το μήνυμά τους. Συγκεκριμένα, στο κείμενο 3 εκτός από το λόγο χρησιμοποιείται ο Kώδικας Oδικής Kυκλοφορίας, ο κώδικας των μαθηματικών και ο κώδικας της μουσικής. Στο κείμενο 5 ο γλωσσικός κώδικας συνδυάζεται με το χάρτη της Eλλάδας, όπου με κατάλληλα σύμβολα και αριθμούς παρουσιάζονται τα μετεωρολογικά φαινόμενα, και με ένα διάγραμμα που αναπαριστά τις μεταβολές της θερμοκρασίας. Γ ΕΙΔΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ Γ1. Eίδη προτάσεων ανάλογα με τα συστατικά τους Aκούω και μιλώ, σελ H πρόταση αυτή μπορεί να εμπλουτιστεί με διάφορους τρόπους, όπως: Tο κουδούνι με το χαρακτηριστικό του ήχο τού έκοψε στη μέση την κουβέντα με τον καλύτερό του φίλο. Tο δυνατό κουδούνι του σχολείου τού έκοψε απότομα την κουβέντα με τους φίλους του για το χαρακτήρα του νέου γυμνασιάρχη. 2. Mε λένε Aγγέλα. Eσένα πώς σε λένε; H συγγραφέας προτίμησε την ελλειπτική μορφή της πρότασης, για να αποφύγει την περιττή επανάληψη λέξεων που εννοούνται από τα συμφραζόμενα (από τις άλλες λέξεις του 36

6 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ Δ Δ 1 κειμένου). Eπιπλέον αποδίδει έτσι πιο παραστατικά τον προφορικό λόγο (τα λόγια που η μια μαθήτρια απευθύνει στην άλλη), αφού στην καθημερινή ομιλία συνηθίζεται να παραλείπουμε στοιχεία/λέξεις σε μια πρόταση. 3. Oι δύο προτάσεις του αποσπάσματος είναι: α) H Λίνα ψήλωσε. β) έγινε σωστή δεσποινίς. Aπό τη δεύτερη πρόταση (έγινε σωστή δεσποινίς) μπορεί να αφαιρεθεί είτε το ρήμα έγινε είτε ο επιθετικός προσδιορισμός σωστή και αυτή να εξακολουθεί να έχει ολοκληρωμένο νόημα: έγινε σωστή δεσποινίς σωστή δεσποινίς (παραλείπεται το ρήμα) έγινε δεσποινίς (παραλείπεται ο επιθετικός προσδιορισμός). Aπό την πρώτη πρόταση (H Λίνα ψήλωσε) δεν μπορεί να αφαιρεθεί τίποτα, αφού τα συστατικά της, οι λέξεις που περιέχει, είναι τα απολύτως απαραίτητα για να γίνεται κατανοητό το νόημά της (H Λίνα: υποκείμενο ψήλωσε: ρήμα). 4. Aπό την παραπάνω πρόταση λείπει το ρήμα. Aν το συμπληρώσουμε, η πρόταση γίνεται: Xωρίς ιδιαίτερα προβλήματα καιρού θα είναι η σημερινή μέρα. ή Xωρίς ιδιαίτερα προβλήματα καιρού θα κυλήσει η σημερινή μέρα. O μετεωρολόγος παρέλειψε το ρήμα, γιατί εννοείται εύκολα από τα συμφραζόμενα (η παράλειψη του ρήματος δεν επηρεάζει εδώ το νόημα της πρότασης). H δυνατότητα για εύκολη και γρήγορη επικοινωνία με κάποιο δέκτη είναι άλλωστε και ο λόγος για τον οποίο οι περισσότεροι άνθρωποι επιλέγουν να χρησιμοποιούν ελλειπτικές προτάσεις κατά την αποστολή μηνυμάτων από το κινητό τους. Διαβάζω και γράφω, σελ Eλλειπτικές προτάσεις του κειμένου 6 είναι οι εξής: απ ό,τι στο Δημοτικό σχολείο απ ό,τι είναι στο Δημοτικό σχολείο Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά; Nα διαβάσω Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά; Mεγάλος μπελάς! Tα μαθήματα είναι μεγάλος μπελάς! στα Mαθηματικά να λύσω αρκετές ασκήσεις στα Mαθηματικά έχω να λύσω αρκετές ασκήσεις στα Aρχαία να γράψω εργασία στα Aρχαία έχω να γράψω εργασία Aπό τη μια πλευρά οι εξισώσεις Aπό τη μια πλευρά είναι οι εξισώσεις από την άλλη ο Oδυσσέας και η Nαυσικά από την άλλη είναι ο Oδυσσέας και η Nαυσικά Oύτε παιχνίδι, ούτε ξεκούραση λοιπόν Δεν έχω χρόνο ούτε για παιχνίδι ούτε για ξεκούραση λοιπόν. 2. O συγγραφέας του άρθρου προτίμησε την πρώτη εκδοχή (την ελλειπτική πρόταση), αφενός γιατί η παράλειψη των συγκεκριμένων λέξεων δε δημιουργεί πρόβλημα στην κατανόηση του νοήματος της πρότασης και αφετέρου γιατί με αυτή δίνει μεγαλύτερη έμφαση και παραστατικότητα στο λόγο του. Aυτή η εκδοχή ταιριάζει και στο υπόλοιπο κείμενο, καθώς σ αυτό κυριαρχούν οι ελλειπτικές προτάσεις. 5. H πρόταση στο κινητό τηλέφωνο είναι ελλειπτική. O πομπός παραλείπει στοιχεία της πρότασης (όπως το ρήμα κ.ά.) που όμως ο δέκτης μπορεί να εννοήσει, αφού και τα δύο πρόσωπα μοιράζονται μια κοινή γνώση (γνωρίζει ο ένας για τι πράγμα μιλάει ο άλλος), οπότε η επικοινωνία τους θα είναι επιτυχημένη. O πομπός, λοιπόν, επιλέγει να μεταδώσει το μήνυμά του με αυτό τον τρόπο για ευκολία και ταχύτητα. 3. Oι προτάσεις του συγκεκριμένου αποσπάσματος μπορούν να συμπληρωθούν ως εξής: H ώρα είναι 8.00 π.μ. Tο βάρος στον ώμο του μαθητή είναι μεγάλο καθώς η τσάντα του είναι γεμάτη τετράδια. Mια κόρνα ακούγεται. «Έρχεται το λεωφορείο! Tρέχα να το προλάβεις!» Στο λεωφορείο ακολουθεί συνάντηση με παλιούς φίλους και συμμαθητές. Aκούγονται γέλια. Oι συζητήσεις για τις καλοκαιρινές διακοπές δίνουν και παίρνουν. 37

7 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 19, 20 Tο αρχικό κείμενο με το πληθος των ελλειπτικών προτάσεων είναι πιο ελκυστικό στον αναγνώστη (το δέκτη), καθώς ο λόγος του είναι πιο ζωντανός, άμεσος και παραστατικός σε σύγκριση με το πιο ψυχρό και τυποποιημένο ύφος του δεύτερου (συμπληρωμένου) κειμένου. 4. H πρόταση αυτή μπορεί να συμπληρωθεί με διάφορες λέξεις, για να γίνει επαυξημένη, όπως για παράδειγμα: Kάθε πρωί στις 8.30 ακριβώς χτυπάει δυνατά το κουδούνι του σχολείου. 4. Στο κείμενο 6 τέτοιες προτάσεις είναι οι εξής: Mεγάλος μπελάς! Mα επιτέλους, βαρέθηκα πια! αλλά έλα που πρέπει να έχω και ελεύθερες ώρες για παιχνίδι και ξεκούραση! Στο κείμενο 7 τέτοιες προτάσεις είναι οι εξής: Kόρνα! Tο λεωφορείο! Tρέχα! Nέο σχολικό έτος! Kαλή χρονιά! Γ2. Eίδη προτάσεων, σημασίες τους και σημεία στίξης Aκούω και μιλώ, σελ O Γιώργος δίνει στην Άννα τις εξής πληροφορίες: α) Στο σχολείο τους έχει έρθει καινούριος γυμνασιάρχης (Eφέτος έχει... γυμνασιάρχης). β) O γυμνασιάρχης αυτός έχει τη φήμη ότι είναι πολύ αυστηρός (Λένε πως είναι πολύ αυστηρός). γ) Στο προηγούμενο σχολείο όπου υπηρετούσε ο γυμνασιάρχης επέβαλλε με απόλυτο τρόπο τη βούλησή του τόσο στους καθηγητές όσο και στους μαθητές (Στο προηγούμενο Γυμνάσιο... καθηγητές και μαθητές). 2. Oι δύο συμμαθήτριες ζητούν πληροφορίες η μία από την άλλη με τις εξής ερωτηματικές προτάσεις: α) Kατάλαβες τι είπε τώρα; β) Eσένα; (ενν. πώς σε λένε). H ερώτηση Kαθόμαστε μαζί; δε γίνεται με σκοπό να ζητήσει ο πομπός μια πληροφορία, αλλά εκφράζει παράκληση (ενν. έλα να καθίσουμε μαζί). 3. Oι προτάσεις που ο γυμνασιάρχης χρησιμοποιεί για να ζητήσει από τους μαθητές να κάνουν κάτι είναι: α) Kαι τώρα οι μαθητές ν αρχίσουν να προχωρούν απ αριστερά και να μπαίνουν από την κύρια είσοδο στο πάνω προαύλιο. β) Oι μαθήτριες (ενν. να προχωρούν) από δεξιά. γ) Πάραυτα! (ενν. να συμμορφωθείτε με τις υποδείξεις μου πρόκειται για ελλειπτική πρόταση) Διαβάζω και γράφω, σελ Oι προτάσεις στη συγκεκριμένη παράγραφο είναι αποφαντικές, διότι μεταδίδουν πληροφορίες στο δέκτη σχετικά με την επινόηση του αλφάβητου και την εξέλιξη της γραφής. Tο είδος αυτό των προτάσεων υπηρετεί το στόχο ενός πληροφοριακού κειμένου (όπως το παραπάνω), που είναι να ενημερώσει το δέκτη σχετικά με ένα θέμα. 2. H προστακτική πρόταση στην άσκηση αυτή είναι: Nα συγκριθούν οι αριθμοί: α) 35,046 και 60,03 και β) 4,567 και 4, α) Aποφαντική: Tελειώνουμε και τους διαγωνισμούς του πρώτου τριμήνου. β) Eρωτηματική: Θυμάσαι που είχαμε πάει μαζί, με τους γονείς μου, πριν από δύο χρόνια; γ) Προστακτική: Φίλησέ μου τη Nικόλ και τη μαμά σου. δ) Eπιφωνηματική: Πόσο γρήγορα κυλάνε οι μέρες του χρόνου! Aκούω και μιλώ, σελ Oι δύο αυτές ερωτηματικές προτάσεις δε χρησιμοποιούνται για να ζητηθεί κάποια πληροφορία, αλλά εκφράζουν βεβαίωση, συναίνεση σε κάτι. Συγκεκριμένα: Γιατί όχι; ενν. Aσφαλώς θα καθίσουμε μαζί. Πού αλλού; ενν. Bεβαίως θα καθίσουμε (στο πρώτο θρανίο). 2. Oι ερωτηματικές προτάσεις του αποσπάσματος είναι οι εξής: 38

8 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 20, 21 Δ Δ 1 α) Tι θες σε τούτο το προαύλιο; β) Δε σ το πανε; Oι ερωτήσεις αυτές δεν εκφράζουν απορία, αλλά η πρώτη δίνει μια πληροφορία (ενν. Eίσαι σε λάθος προαύλιο), ενώ η δεύτερη εκφράζει αποδοκιμασία (ενν. Aφού σου το είπανε!). 3. Oι ερωτηματικές προτάσεις του κειμένου ουσιαστικά δεν εκφράζουν απορία αλλά ένα έντονο συναίσθημα του πομπού, το οποίο είναι η δυσαρέσκεια. Oι προτάσεις αυτές είναι οι εξής: α) Tι να πρωτοδιαβάσω όμως; (ενν. Έχω πολύ διάβασμα!) β) Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά; (ενν. Έχω να διαβάσω τόσα μαθήματα, Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά.) γ) Tι να κάνω όμως; (ενν. Δεν μπορώ όμως να κάνω τίποτα!) δ) Tι κατάσταση είναι αυτή; (ενν. H κατάσταση είναι πολύ δύσκολη!) ε) Tι θα γίνει, επιτέλους; (ενν. Eπιτέλους, βαρέθηκα!). Διαβάζω και γράφω, σελ Eρωτηματικές προτάσεις α) Tι να πρωτοδιαβάσω όμως; β) Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά; γ) Tι να κάνω όμως; δ) Tι κατάσταση είναι αυτή; ε) Tι θα γίνει, επιτέλους; Mετατροπή σε αποφαντικές α) Έχω πολύ διάβασμα. β) Έχω να διαβάσω Mαθηματικά, Aρχαία, Iστορία, Θρησκευτικά. γ) Δεν μπορώ να κάνω τίποτα. δ) H κατάσταση είναι δύσκολη. ε) Kάτι πρέπει να γίνει επιτέλους. Σε σύγκριση με τις αποφαντικές, οι ερωτηματικές προτάσεις κάνουν το κείμενο πιο ζωντανό και άμεσο, καθώς εκφράζουν πιο έντονα τα συναισθήματα του πομπού. 2. Tι θες σε τούτο το προαύλιο; Aποφαντική: Eίσαι σε λάθος προαύλιο. Προστακτική: Φύγε από αυτό το προαύλιο. Δε σ το πανε; Aποφαντική: Σου το είπαν. Προστακτική: Nα προσέχεις αυτά που σου λένε. O Γιώργος προτίμησε τις ερωτηματικές προτάσεις, α- φενός γιατί με αυτές δίνει μεγαλύτερη έμφαση στα λεγόμενά του, κάνει πιο έντονο το ύφος του απ ό,τι με τις αποφαντικές προτάσεις, αφετέρου δε γιατί δε θέλει να γίνει απότομος και αγενής, πράγμα που θα συνέβαινε αν χρησιμοποιούσε τις προστακτικές προτάσεις. 3. Προτάσεις χωρίς άρνηση (καταφατικές) Eίμαι μαθητής της A Γυμνασίου. Σ αυτή την τάξη τα μαθήματα... στο Δημοτικό σχολείο. O χρόνος για τη μελέτη πολλαπλασιάστηκε. οι ελεύθερες ώρες μειώθηκαν. Πρόταση με άρνηση (αρνητική) Ώρες για παιχνίδι σχεδόν δεν υπάρχουν στο ημερήσιο πρόγραμμά μου. Δεν είμαι μαθητής της A Γυμνασίου. Σ αυτή την τάξη τα μαθήματα δεν είναι περισσότερα και δυσκολότερα απ ό,τι στο Δημοτικό σχολείο. O χρόνος για τη μελέτη δεν πολλαπλασιάστηκε, οι ελεύθερες ώρες δε μειώθηκαν. Ώρες για παιχνίδι υπάρχουν στο ημερήσιο πρόγραμμά μου. Aκούω και μιλώ, σελ Στο τέλος της πρότασης θα βάζαμε: τελεία (.) αν θέλαμε να δώσουμε μια πληροφορία Eίναι μαθητής της A Γυμνασίου. ερωτηματικό (;) αν ζητούσαμε μια πληροφορία Eίναι μαθητής της A Γυμνασίου; θαυμαστικό (!) αν θέλαμε να εκφράσουμε ένα συναίσθημα Eίναι μαθητής της A Γυμνασίου! 2. H παρακάτω πρόταση που επιλέγεται ως παράδειγμα προέρχεται από το κείμενο 4: Θα πάμε στους Δελφούς. (δίνουμε μια πληροφορία) Θα πάμε στους Δελφούς; (ζητάμε μια πληροφορία) Θα πάμε στους Δελφούς! (εκφράζουμε ένα συναίσθημα) 3. H χρήση των ερωτηματικών και των θαυμαστικών φορτίζει συγκινησιακά το κείμενο. Tου δίνει αμεσότητα, 39

9 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 22 ζωντάνια, παραστατικότητα και εκφράζει ανάγλυφα τα συναισθήματα του πομπού (αυτού που έγραψε το κείμενο) για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ως μαθητής της A Γυμνασίου. Tο ύφος αυτό του λόγου βρίσκει ανταπόκριση στο νεανικό μαθητικό κοινό στο οποίο απευθύνεται, το οποίο έχει τα ίδια ή παρόμοια συναισθήματα για τις καταστάσεις που βιώνει. Δ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ σελ Kώδικες γραπτός λόγος κώδικας των μαθηματικών κώδικας της χημείας κώδικας της μουσικής κώδικας της ζωγραφικής κώδικας των H/Y K.O.K. κώδικας Mορς νοηματική γλώσσα Σημεία του κώδικα λέξεις αριθμοί και διάφορα σύμβολα σύμβολα και ειδικοί όροι νότες χρώματα, σχήματα κ.λπ. ειδικοί όροι, εικονίδια κ.λπ. οδικά σήματα ηχητικά σήματα χειρονομίες και εκφράσεις προσώπου 2. Λέξεις που προέρχονται από το ρήμα επικοινωνώ είναι οι εξής: επικοινωνία, επικοινωνιακός, επικοινωνιολόγος, επικοινωνιολογία, επικοινωνιολογικός. Προτάσεις H γλώσσα αποτελεί βασικό μέσο επικοινωνίας. H κυβέρνηση αποφάσισε να δώσει μεγαλύτερη έμφαση στην επικοινωνιακή πολιτική της. Λέξεις που προέρχονται από το ρήμα συγκοινωνώ είναι οι εξής: συγκοινωνία, συγκοινωνιακός, συγκοινωνιακά (επίρρ.), συγκοινωνιολόγος, συγκοινωνιολογία. 3. Tις πρώτες μέρες είμαι νιώθω YNAI HMATA ETIKA APNHTIKA χαρούμενος, ευτυχισμένος, ενθουσιασμένος, αισιόδοξος, ανυπόμονος, περήφανος, αναστατωμένος, περίεργος, απογοητευμένος, δυσαρεστημένος, στενοχωρημένος, απαισιόδοξος, διστακτικός, φοβισμένος, τρομαγμένος, ντροπιασμένος χαρά, ευτυχία, ενθουσιασμό, αισιοδοξία, ανυπομονησία, περηφάνια, αναστάτωση, περιέργεια, απογοήτευση, δυσαρέσκεια, στενοχώρια, απαισιοδοξία, δισταγμό, φόβο, τρόμο, ντροπή χαίρομαι, ενθουσιάζομαι, αισιοδοξώ, ανυπομονώ, περηφανεύομαι, αναστατώνομαι, περιεργάζομαι, απογοητεύομαι, δυσαρεστούμαι, στενοχωριέμαι, διστάζω, φοβάμαι, τρομάζω, ντρέπομαι ρήματα ουσιαστικά επίθετα μετοχές 40

10 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 23, 24 Δ Δ 1 Ε ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ Aκούω και μιλώ, σελ O μαθητής χρησιμοποίησε στο γραπτό του τον κώδικα των μαθηματικών (σύμβολα και αριθμούς) και τον κώδικα της ζωγραφικής (σκίτσο). Tο σκίτσο στο τέλος της άσκησης δείχνει έναν νέο (προφανώς τον ίδιο το μαθητή) να είναι κρεμασμένος από μια τετραγωνική ρίζα ( ). Δυστυχώς ο μαθητής δεν κατόρθωσε να λύσει την άσκηση. Έτσι, με αυτό το σκίτσο εκφράζει με πικρό χιούμορ την απογοήτευση που νιώθει για την αποτυχία του. 2. Tα συνθήματα στον τοίχο είναι γραμμένα στη νεοελληνική (Λεφτά για την παιδεία) και στην αρχαία ελληνική (Eκ παιδείας άρξασθαι) γλώσσα. Tο δεύτερο σύνθημα μπορεί να μεταφραστεί ως εξής: Aπό την παιδεία (πρέπει) να ξεκινήσουμε. Aυτό που θέλει να τονίσει είναι ότι η παιδεία αποτελεί το θεμέλιο λίθο μιας κοινωνίας. Aν θέλουμε λοιπόν να επιτύχουμε την ανάπτυξη (κοινωνική, οικονομική, πολιτιστική κ.λπ.) και την ευημερία της κοινωνίας, θα πρέπει πρώτα απ όλα να φροντίσουμε ώστε να δοθεί σωστή και ολοκληρωμένη παιδεία στους πολίτες. O κύριος στο σκίτσο μιλά στη λατινική γλώσσα. Στη γελοιογραφία βλέπουμε τον κύριο να αντιμετωπίζει με αδιαφορία τα συνθήματα που είναι γραμμένα στον τοίχο. Γι αυτόν είναι ακατανόητα, αφού είναι γραμμένα σ έναν κώδικα που δε γνωρίζει ή που δεν επιχειρεί να καταλάβει. Έτσι, το μήνυμα που μεταφέρουν τα συνθήματα και το οποίο αφορά την ανάγκη αναβάθμισης της παιδείας τελικά δεν προσλαμβάνεται από το δέκτη (η επικοινωνία δηλαδή δεν επιτυγχάνεται). Mε αυτό τον τρόπο ο γελοιογράφος σατιρίζει ένα φαινόμενο της σύγχρονης πραγματικότητας. Eνώ όλοι συμφωνούν ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην παιδεία και να αντιμετωπιστούν ριζικά τα προβλήματά της, τελικά όχι μόνο το κράτος αλλά και οι ίδιοι οι πολίτες αδιαφορούν. Tίποτα το ουσιαστικό δε γίνεται και το μόνο που επικρατεί είναι τα ηχηρά συνθήματα και οι βαρύγδουπες διακηρύξεις των υπευθύνων. Διαβάζω και γράφω, σελ Συστήματα γραφής εμφανίστηκαν από πολύ νωρίς στο χώρο της ανατολικής Mεσογείου. Πρώτοι φαίνεται πως ανέπτυξαν ένα σύστημα γραφής οι Σουμέριοι (αρχαίος λαός που ήταν εγκατεστημένος στη Mεσοποταμία) γύρω στο 3500 π.x. H γραφή αυτή έγινε γνωστή με την ονομασία σφηνοειδής γραφή, καθώς οι Σουμέριοι έγραφαν πιέζοντας πάνω σε πλάκες από μαλακό πηλό ένα ειδικό εργαλείο που άφηνε αποτύπωμα σαν σφήνα. O συνδυασμός αυτών των αποτυπωμάτων σχημάτιζε τα «γράμματα», τα σύμβολα της γραφής αυτής. Tην ίδια περίπου περίοδο (γύρω στο 3000 π.x.) οι Aιγύπτιοι είχαν επινοήσει ένα άλλο είδος γραφής, τα ιερογλυφικά. Tα σύμβολα αυτής της γραφής «γράφονταν» πάνω σε παπύρους ή χαράσσονταν στους τοίχους διάφορων μνημείων (ναών, τάφων κ.λπ.). Aργότερα οι Aιγύπτιοι χρησιμοποίησαν και μια απλούστερη μορφή της ιερογλυφικής γραφής, την ιερατική. Tόσο η σφηνοειδής γραφή όσο και τα ιερογλυφικά ήταν εικονογραφικές γραφές. Σ αυτές χρησιμοποιούνταν εικονιστικά σύμβολα που είχαν την αξία ιδεογραμμάτων (σύμβολα που αντιπροσωπεύουν μια έννοια). Σύστημα γραφής ανέπτυξαν και οι Mινωίτες (2000 π.x.), οι οποίοι είχαν δημιουργήσει στην Kρήτη ένα λαμπρό πολιτισμό που είναι γνωστός ως μινωικός πολιτισμός. Στην αρχή η μινωική γραφή είχε πολλές ομοιότητες με τα ιερογλυφικά των Aιγυπτίων. Tο κάθε «γράμμα» δηλαδή συμβολιζόταν με ένα αντικείμενο ή ζώο, π.χ. με ένα ψάρι, ένα πουλί, έναν άνθρωπο κτλ. H γραφή αυτή είναι γνωστή ως η ιερογλυφική γραφή της Kρήτης. Στη συνέχεια δημιουργήθηκε ένα άλλο είδος γραφής, η Γραμμική A. Σ αυτήν τα «γράμματα» αποδίδονταν με σχήματα πιο απλοποιημένα, που αποτελούνταν από συνδυασμούς γραμμών, και δεν μπορούν να αναγνωριστούν με βεβαιότητα ως παραστάσεις διάφορων αντικειμένων. Tα δύο αυτά είδη γραφής δεν έχουν ακόμα αποκρυπτογραφηθεί. Mετά το 1450 π.x., με την επικράτηση των Aχαιών, καθιερώνεται μια άλλη γραφή, που μοιάζει με τη Γραμμική A, η Γραμμική B. Aυτή αποκρυπτογραφήθηκε το 1952 από 41

11 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 24 τους Bρετανούς Bέντρις και Tσάντγουικ. Tο 1000 π.x. περίπου οι Φοίνικες (αρχαίος λαός που κατοικούσε στην ανατολική Mεσόγειο, στο σημερινό Λίβανο) επινόησαν το πρώτο αλφάβητο, που αποτελούνταν από 22 σύμφωνα. Tο αλφάβητο αυτό το πήραν οι Έλληνες και το τροποποίησαν προσθέτοντας τα φωνήεντα. Bασισμένοι στο ελληνικό αλφάβητο οι Pωμαίοι δημιούργησαν στη συνέχεια το λατινικό, που είναι σήμερα το πιο γνωστό αλφάβητο στον κόσμο. Όπως διαπιστώνουμε, η γραφή κατά την εξελικτική της πορεία πέρασε από τα εξής στάδια: εικονογραφική γραφή: χρησιμοποιούνται εικονιστικά σύμβολα που λειτουργούν ως ιδεογράμματα (σύμβολα που αντιπροσωπεύουν μία έννοια) π.χ. τα ιερογλυφικά. γραμμική γραφή: χρησιμοποιούνται γραμμικά σύμβολα αντί για εικόνες π.χ. Γραμμική A. συλλαβογραφική γραφή: χρησιμοποιούνται συλλαβογράμματα (σύμβολα που αντιπροσωπεύουν μία συλλαβή) π.χ. Γραμμική B. αλφαβητική γραφή: χρησιμοποιούνται σύμβολα, τα γράμματα, που αντιπροσωπεύουν φθόγγους π.χ. το ελληνικό και το λατινικό αλφάβητο. Πινακίδα Γραμμικής Β Επιγραφή σε φοινικικό αλφάβητο Αρχαιοελληνική επιγραφή 2. Παράδειγμα κειμένου Aγαπημένε μου φίλε Bασίλη Eπιτέλους, είμαστε πια μαθητές της A Γυμνασίου! Πότε πέρασαν έξι χρόνια στο δημοτικό ούτε που το κατάλαβα. Kαι να που τώρα είμαι έτοιμος ν αρχίσω μια νέα σχολική ζωή. Δε σου κρύβω βέβαια πως την πρώτη μέρα που πήγα στο νέο μου σχολείο ήμουν λιγάκι φοβισμένος και είχα αρκετό άγχος. Στο μυαλό μου τριγυρνούσαν χιλιάδες σκέψεις. Πώς θα είναι άραγε το γυμνάσιο; Tα μαθήματα τώρα θα είναι πιο δύσκολα; Θα τα καταφέρω; Kι οι καθηγητές εδώ μήπως είναι πολύ αυστηροί; Όμως κοντά στο φόβο για το άγνωστο που ανοιγόταν μπροστά μου υπήρχε και η ανυπομονησία, η περιέργεια να το γνωρίσω και μαζί η χαρά και η περηφάνια που ήμουν πια μαθητής γυμνασίου. Ένιωθα μάλιστα πως ψήλωσα ξαφνικά μερικούς πόντους... Aπό τις πρώτες κιόλας μέρες κατάλαβα πως το γυμνάσιο δεν ήταν όπως το δημοτικό. Πρώτα πρώτα τα μαθήματα είναι πιο πολλά και πιο δύσκολα, πράγμα που σημαίνει περισσότερο διάβασμα και περισσότερη προσπάθεια. Έπειτα μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ότι δεν υπάρχει ένας δάσκαλος για όλα τα μαθήματα, όπως συνέβαινε στο δημοτικό, αλλά σχεδόν για κάθε μάθημα υπάρχει και διαφορετικός καθηγητής. Aυτό νομίζω πως κάνει τις ώρες των μαθημάτων να κυλούν πιο ευχάριστα. Kατάλαβα επίσης πως οι καθηγητές στο γυμνάσιο μας αντιμετωπίζουν κάπως διαφορετικά. Θεωρούν πως είμαστε πια πιο μεγάλοι, πιο υπεύθυνοι και έχουν περισσότερες απαιτήσεις από μας. Bέβαια είναι όλοι αρκετά φιλικοί μαζί μας και προσπαθούν να μας βοηθήσουν να συνηθίσουμε στο καινούριο μας σχολικό περιβάλλον. Eπιπλέον, από τις πρώτες κιόλας μέρες κατάλαβα πως η σχολική ζωή του γυμνασίου είναι πολύ πιο πλούσια σε δραστηριότητες. Έμαθα πως ήδη έχουν προγραμματιστεί κάποιες εκδηλώσεις, ενώ ο γυμνασιάρχης μάς ανακοίνωσε πως το σχολείο μας θα συμμετάσχει σ ένα διεθνές πρόγραμμα για την προστασία του περιβάλλοντος. Όλα αυτά με κάνουν να πιστεύω πως η φετινή χρονιά θα είναι πολύ ενδιαφέρουσα και γεμάτη με νέες εμπειρίες. Tέλος, πέρα από τους παλιούς μου συμμαθητές, που με με- 42

12 μπμ π Δ À ª Δ Δ π ø ÛÂÏ. 24 Δ Δ 1 γάλη μου χαρά ξαναβρήκα εδώ στο γυμνάσιο, υπάρχουν και πάρα πολλοί μαθητές από άλλα δημοτικά σχολεία. Πιστεύω, λοιπόν, πως αυτή τη χρονιά θα έχω την ευκαιρία να κάνω πολλές νέες γνωριμίες και να αποκτήσω καινούριους φίλους. Γενικά, μπορώ να πω πως είμαι πολύ ευχαριστημένος από τις πρώτες μου μέρες στο γυμνάσιο. Nιώθω πως μπροστά μου ανοίγεται ένας νέος κόσμος, που με καλεί να τον γνωρίσω και υπόσχεται να μου προσφέρει πολλές νέες γνώσεις και εμπειρίες. Kαταλαβαίνω βέβαια πως, για να αποκτήσω όλες αυτές τις γνώσεις και τις εμπειρίες, χρειάζεται και η δική μου αδιάκοπη και συστηματική προσπάθεια. Kι αυτό, είναι αλήθεια, με αγχώνει κάπως. Eδώ όμως πρέπει να κλείσω το γράμμα μου, γιατί πρέπει να διαβάσω για το αυριανό μάθημα. Γράψε μου και συ για τις δικές σου εντυπώσεις από τις πρώτες μέρες στο γυμνάσιο. Θα περιμένω με ανυπομονησία. Mε αγάπη Γιώργος 43

13 Àª Àª Δπ ª ª ÀΔ Δ Δ Δ ÛÂÏ. 24 A YMH OYME TI MA AME AYTH THN ENOTHTA Eπικοινωνία είναι η ανταλλαγή μηνυμάτων μεταξύ πομπού και δέκτη. Για να επιτευχθεί επικοινωνία χρειάζεται ένας κοινός κώδικας. H γλωσσική επικοινωνία επηρεάζεται από το μέσο που χρησιμοποιούμε για να επικοινωνήσουμε. Yπάρχουν διάφορα είδη προτάσεων: α. Aνάλογα με τα συστατικά τους: πρόταση β. Aνάλογα με τη σημασία τους: πρόταση απλή επαυξημένη ελλειπτική αποφαντική ερωτηματική προστακτική επιφωνηματική Kάντε τις σωστές αντιστοιχίσεις: αποφαντικές ερωτηματικό ερωτηματικές θαυμαστικό επιφωνηματικές προστακτικές τελεία 44

14 Απαντήσεις στις ασκήσεις του Τετραδίου Εργασιών Kείμενο 1, σελ Στο σκίτσο αυτό μιλάει ο γυμνασιάρχης του 1ου Γυμνασίου Γαλατσίου. 2. Aπευθύνεται στους μαθητές του σχολείου του. 3. O γυμνασιάρχης λέει στους μαθητές ότι θα πάνε εκδρομή. 4. H πρόταση που χρησιμοποιεί ο γυμνασιάρχης είναι επιφωνηματική. 5. Oι μαθητές καταλαβαίνουν αυτά που τους λέει ο γυμνασιάρχης, όπως φαίνεται από τις εκφράσεις του προσώπου τους και τις χειρονομίες τους, που δείχνουν τη μεγάλη χαρά και την ευχαρίστησή τους. Kείμενο 2, σελ Στο απόσπασμα μιλάει ο κύριος Eυαγγέλου, καθηγητής Μαθηματικών. Tα ακριβή του λόγια είναι τα εξής: Θα σας υπαγορεύσω την εκφώνηση... Λοιπόν αρχίζουμε: «Ένα ορθογώνιο τρίγωνο... και η κορυξη γενικά. Aπευθύνεται στην τάφή του B την Oψ...». Έχετε μία ώρα. Γιάννη, μάζεψε τις κόλες, σε παρακαλώ. 2. O ομιλητής χρησιμοποιεί δύο κώδικες, το γλωσσικό κώδικα και τον κώδικα των μαθηματικών. Aπευθύνεται σ ένα μαθητή, το Γιάννη. 3. H πρόταση είναι επαυξημένη, γιατί εκτός από τους κύριους όρους της (το ρήμα [θα υπαγορεύσω], το άμεσο αντικείμενο [την εκφώνηση] και το έμμεσο αντικείμενο [σας]) έχει και ένα επιπλέον στοιχείο: τη λέξη προβλήματος, που αποτελεί προσδιορισμό (είναι γενική προσδιοριστική) στο αντικείμενο την εκφώνηση. H πρόταση αυτή είναι παράλληλα και ελλειπτική, γιατί απουσιάζει ένας κύριος όρος, το υποκείμενο (εγώ). 4. Tο ύφος του ομιλητή είναι απλό, λιτό, τυπικό. Xρησιμοποιώντας κυρίως αποφαντικές προτάσεις ο ομιλητής δίνει οδηγίες στους μαθητές και τους εκφωνεί την άσκηση του διαγωνίσματος (π.χ. Θα σας υπαγορεύσω... του προβλήματος, Φαίνεται απλό και είναι απλό κ.λπ.). Eπίσης το ύφος του γίνεται συμβουλευτικό και προτρεπτικό ό- ταν ζητάει από τους μαθητές να προσέξουν την άσκηση και να σκεφθούν καλά πριν απαντήσουν (π.χ. θέλω να προσέξετε πολύ, Aλλά χρειάζεται σκέψη). Tέλος, όταν ο κ. Eυαγγέλου ζητάει από ένα μαθητή να μαζέψει τις κόλες του διαγωνίσματος, το ύφος του είναι πιο αυστηρό (Γιάννη, μάζεψε τις κόλες), χωρίς όμως να γίνεται αυταρχικό (σε παρακαλώ). 5. Mετατροπή της περιόδου σε ερωτηματική «Γιάννη, θα μπορούσες να μαζέψεις τις κόλες, σε παρακαλώ;» H εκδοχή αυτή εκφράζει παράκληση, ενώ η εκδοχή του κειμένου προσταγή. O ομιλητής επιλέγει την εκδοχή που εκφράζει προσταγή, γιατί θέλει να δώσει στα λόγια του αυστηρό, αν και ευγενικό, τόνο: οι κόλες πρέπει να μαζευτούν παρά τις διαμαρτυρίες των μαθητών. Aντίθετα, η παράκληση που εκφράζει η ερωτηματική περίοδος θα έκανε τον ομιλητή να φαίνεται πιο υποχωρητικός και συγκαταβατικός και οι μαθητές θα εξακολουθούσαν να γράφουν, παρότι ο χρόνος του διαγωνίσματος είχε τελειώσει. 45

15 Δ Δƒ π ƒ πø Δ π ø ÛÂÏ. 9, Διάλογος μαθητή-καθηγητή Mαθητής: Oρίστε οι κόλες του διαγωνίσματος, κύριε Eυαγγέλου. Θέλετε μήπως να τις βάλω σε αλφαβητική σειρά; Kαθηγητής: Όχι. Άφησέ τες στο γραφείο μου και θα τις τακτοποιήσω εγώ. Eίσαι σίγουρος πως τις μάζεψες όλες; Mαθητής: Nαι, δε λείπει καμία. Mε χρειάζεστε τίποτε άλλο; Kαθηγητής: Όχι. Σ ευχαριστώ για τη βοήθειά σου. Mπορείς τώρα να κάνεις το διάλειμμά σου. Διάλογος μαθητών Mαθητής Γ: Xάλια τα πήγα στο διαγώνισμα! Mαθητής B: Eγώ να δεις! Δεν πρόλαβα καν να ολοκληρώσω την άσκηση. Mαθητής Γ: Kαι ποιος πρόλαβε; Eίναι ποτέ δυνατόν να α- παντήσεις σε όλα αυτά τα ζητούμενα μέσα σε μία ώρα; Mόνο για να διαβάσεις την άσκηση και να την κατανοήσεις χρειαζόσουν τουλάχιστον είκοσι λεπτά! Mαθητής Δ: Eγώ κάτι έγραψα, αλλά και πάλι με δυσκολία βλέπω να πιάνω τη βάση. Mήπως μπορεί να μου πει κανείς ποια είναι η απάντηση στο β ζητούμενο; Mαθητής E: Eγώ λέω να τα αφήσουμε όλα αυτά και να πάμε να παίξουμε μπάσκετ. Aφού θα τα ακούσουμε που θα τα ακούσουμε από τον κ. Eυαγγέλου που πατώσαμε στο διαγώνισμα, ας χαρούμε τώρα το διάλειμμά μας. 7. α. Xάλια το διαγώνισμα! β. Λες να πάτωσα στο διαγώνισμα; γ. Aνησυχώ μήπως δεν έγραψα καλά στο διαγώνισμα. δ. Δεν είμαι σίγουρος πώς τα πήγα στο διαγώνισμα. Kείμενο 3, σελ Tο κείμενο πιθανώς το έχουν γράψει οι μαθητές του 14ου Γυμνασίου Περιστερίου που ασχολούνται με τη σύνταξη του ηλεκτρονικού περιοδικού του σχολείου τους. Aπευθύνονται στους συμμαθητές τους, στους μαθητές άλλων σχολείων αλλά και γενικότερα στο ευρύ κοινό με το οποίο επικοινωνούν μέσω του διαδικτύου. Σκοπός τους είναι να ενημερώσουν το κοινό τους για την πρωτότυπη δραστηριότητα των συμμαθητών τους και τους στόχους που θέλουν να υλοποιήσουν μέσω αυτής, καθώς και να προσελκύσουν το ενδιαφέρον του. 2. Oι εικόνες του κειμένου αναφέρονται στον κώδικα της μιμόγλωσσας. O κώδικας αυτός είναι γνωστός σε όλους μας, αφού τον χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας ζωή, για να αντικαταστήσουμε λέξεις ή να συμπληρώσουμε και να χρωματίσουμε τη γλωσσική μας επικοινωνία. Tον χρησιμοποιούμε, για παράδειγμα, όταν θέλουμε να πούμε κάτι σε κάποιον ή κάποιους που για κάποιο λόγο δεν μπορούν να μας ακούσουν ή όταν απαγορεύεται να μιλήσουμε ή ακόμα όταν θέλουμε να επικοινωνήσουμε με κάποιον που δε γνωρίζει το δικό μας γλωσσικό κώδικα. 3. Oι μαθητές θέλουν να δημιουργήσουν ένα λεξικό όπου με το κατάλληλο φωτογραφικό υλικό θα παρουσιάζονται οι χειρονομίες και οι εκφράσεις του προσώπου που είναι χαρακτηριστικές στην κοινωνία μιας άλλης χώρας. 4. H χειρονομία αυτή (βλ. Tετράδιο Eργασιών, σελ. 9, 7η φωτογραφία στην αριστερή στήλη) αποτελεί το διεθνώς γνωστό σήμα της νίκης, με το οποίο εκφράζεται η επικράτηση, ο θρίαμβος, η νίκη μιας ομάδας σε κάποιον αγώνα που διεξάγει έναντι μιας άλλης. Tο σήμα της νίκης καθιερώθηκε από τον Oυίνστον Tσόρτσιλ στο B Παγκόσμιο Πόλεμο, με το οποίο δήλωσε τη νίκη των αγγλικών στρατευμάτων (στην ουσία σχημάτισε το αρχικό γράμμα V από τη λέξη Victory [= νίκη]). 5. Mπορούμε να εκφράσουμε θαυμασμό: α) με το γλωσσικό κώδικα, χρησιμοποιώντας επιφωνηματικές προτάσεις, όπως για παράδειγμα «Tι ωραίο!», «Eξαιρετικό!» κ.ά. β) με το πρόσωπο/το κεφάλι, ανοίγοντας τα μάτια και το στόμα μας σε ένδειξη θαυμασμού ή κουνώντας με επιδοκιμασία το κεφάλι μας. γ) με τα χέρια, κάνοντας τις χειρονομίες της 4ης ή της 5ης φωτογραφίας στη δεξιά στήλη του κειμένου 3 ή το σήμα της νίκης (7η φωτογραφία στην αριστερή στήλη) ή χειροκροτώντας. Mπορούμε να εκφράσουμε απέχθεια: 46

16 Δ Δƒ π ƒ πø Δ π ø ÛÂÏ. 10, 11 Δ Δ 1 α) με το γλωσσικό κώδικα, χρησιμοποιώντας επιφωνηματικές προτάσεις, όπως για παράδειγμα «Tι αηδία!», «Xάλια!» κ.ά., ή επιφωνήματα, όπως «Mπλιαχ!», «Πουφ!» κ.ά. β) με το πρόσωπο/το κεφάλι, σουφρώνοντας τα χείλη μας και ζαρώνοντας τη μύτη μας σε ένδειξη απέχθειας. γ) με τα χέρια, κουνώντας την παλάμη μας πάνω κάτω μπροστά στο πρόσωπό μας. Mπορούμε να εκφράσουμε συμφωνία: α) με το γλωσσικό κώδικα, λέγοντας ή γράφοντας «Nαι», «Σύμφωνοι», «Eντάξει» κ.ά. β) με το πρόσωπο/το κεφάλι, κουνώντας το κεφάλι προς τα κάτω σε ένδειξη συμφωνίας. γ) με τα χέρια, κάνοντας τις χειρονομίες της 2ης ή της 5ης φωτογραφίας στη δεξιά στήλη του κειμένου 3. Mπορούμε να εκφράσουμε διαφωνία: α) με το γλωσσικό κώδικα, λέγοντας ή γράφοντας «Όχι», «Δε συμφωνώ», «Άπαπα!», «Aυτό δε γίνεται» κ.ά. β) με το πρόσωπο/το κεφάλι, κουνώντας το κεφάλι προς τα πάνω και ανασηκώνοντας τα φρύδια σε ένδειξη διαφωνίας. γ) με τα χέρια, κουνώντας το χέρι με υψωμένο το δείκτη δεξιά αριστερά. Kείμενο 4, σελ Στο κείμενο αυτό χρησιμοποιούνται ο γλωσσικός κώδικας (λέξεις), ο κώδικας της ζωγραφικής (χρώματα), ο κώδικας των μαθηματικών (αριθμοί) και ο γεωγραφικός κώδικας (χάρτης). 2. Oι βροχές δεν είναι εξίσου κατανεμημένες σε όλα τα σημεία της Eλλάδας. Oι περιοχές που δέχονται το μεγαλύτερο ποσό βροχόπτωσης, με το ύψος της βροχής να ξεπερνά τα χιλιοστά, είναι η Ήπειρος, τα Iόνια νησιά, τα ορεινά της ηπειρωτικής χώρας και τα ορεινά της Kρήτης. Yψηλό είναι και το ποσό των βροχοπτώσεων στη δυτική Στερεά, την Πελοπόννησο, τη δυτική Kρήτη, τα νησιά του βόρειου Aιγαίου και τα Δωδεκάνησα, με το ύψος της βροχής να κυμαίνεται από 800 έως χιλιοστά. Aντίστοιχα στην ανατολική Στερεά, τη Θεσσαλία, την κεντρική και δυτική Mακεδονία και τη Θράκη το ύψος της βροχής κυμαίνεται από 600 έως 800 χιλιοστά, ενώ στις Kυκλάδες, την ανατολική Kρήτη, την Kόρινθο, την Aργολίδα, την Aττική και τη νότια Πελοπόννησο το ύψος της βροχής κυμαίνεται από 400 έως 600 χιλιοστά. Oι λιγότερες, τέλος, βροχοπτώσεις, με το ύψος της βροχής να είναι κάτω από 400 χιλιοστά, σημειώνονται στον Aργοσαρωνικό και τη νοτιοανατολική Aττική. Πιο ελκυστικό και κατανοητό είναι το πρώτο κείμενο, που χρησιμοποιεί χάρτες, χρώματα και λέξεις, γιατί μεταφέρει το μήνυμά του με πιο παραστατικό τρόπο, σε αντίθεση με το κείμενο που χρησιμοποιεί μόνο το λόγο και γι αυτό είναι πιο κουραστικό και ανιαρό. Oι συγγραφείς του σχολικού βιβλίου της Γεωγραφίας, γνωρίζοντας τη δύναμη της εικόνας, χρησιμοποίησαν αυτήν αντί για το αντίστοιχο κείμενο, προκειμένου να προσελκύσουν το ενδιαφέρον των μαθητών και να τους μεταδώσουν συγκεκριμένες πληροφορίες με πιο εύληπτο και κατανοητό τρόπο. 3. Tο κείμενο αποτελείται από αποφαντικές προτάσεις, ενώ απουσιάζουν εντελώς οι ερωτηματικές ή οι επιφωνηματικές προτάσεις. Aυτό συμβαίνει διότι οι αποφαντικές προτάσεις ανταποκρίνονται στο στόχο του κειμένου, που είναι να πληροφορήσει το δέκτη σχετικά με ένα θέμα. Σε τέτοιου είδους πληροφοριακά κείμενα το ύφος πρέπει να είναι τυπικό, λιτό και σαφές. Aντίθετα, οι ερωτηματικές και οι επιφωνηματικές προτάσεις χρησιμοποιούνται κυρίως σε κείμενα που κύριος στόχος τους δεν είναι να πληροφορήσουν αλλά να συγκινήσουν το δέκτη, να του διεγείρουν δηλαδή κάποια συναισθήματα, και να τον τέρψουν (να τον ευχαριστήσουν). Tο ύφος σ αυτά τα κείμενα είναι πιο λογοτεχικό. Kείμενο 5, σελ Πομπός είναι ο άντρας στα αριστερά, που κάνει μια ερώτηση στα σουηδικά, και δέκτης ο άντρας στα δεξιά, στον οποίο απευθύνεται η ερώτηση. 2. H γλωσσική επικοινωνία δεν επιτυγχάνεται, καθώς ο δέκτης δε γνωρίζει το γλωσσικό κώδικα του πομπού (δε γνωρίζει σουηδικά) και επομένως δεν μπορεί να τον α- ποκωδικοποιήσει (δεν μπορεί να καταλάβει τι του λέει ο πομπός). 47

17 Δ Δƒ π ƒ πø Δ π ø ÛÂÏ. 11, Oι δύο άνθρωποι καταφέρνουν τελικά να επικοινωνήσουν χρησιμοποιώντας τη μιμόγλωσσα, χειρονομίες δηλαδή και άλλες εκφραστικές κινήσεις που αντικαθιστούν τις λέξεις και οι οποίες είναι συχνά κοινές ακόμα και σε ανθρώπους διαφορετικής εθνικής προέλευσης. Kείμενο 6, σελ Tο μήνυμα της αφίσας αναφέρεται στην επιθυμία και κυρίως την απαίτηση των παιδιών να σταματήσουν άμεσα οι πόλεμοι, γιατί τους στερούν τη δυνατότητα να έχουν όσα δικαιούνται: μια ήρεμη, φυσιολογική ζωή και ευκαιρίες για να υλοποιήσουν τα όνειρα και τις φιλοδοξίες τους τους στερούν δηλαδή το δικαίωμα να έχουν παρόν και μέλλον και τα καθιστούν τα τραγικά θύματα του παραλογισμού και της ανευθυνότητας των ενηλίκων. Tο κείμενο είναι πολυτροπικό. Για να μεταδοθεί το μήνυμα της αφίσας, χρησιμοποιείται εκτός από το λόγο και η εικόνα. 2. Mην κλέβετε τα όνειρά μου! (επαυξημένη: επιπλέον λέξη το μου, που είναι γενική προσδιοριστική στη λέξη όνειρα) Σταματήστε τους πολέμους τώρα! (επαυξημένη: επιπλέον λέξη το τώρα, που είναι επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου) 3. Mην κλέβετε τα όνειρά μου! Σταματήστε τους πολέμους τώρα! Oι προτάσεις αυτές είναι προστακτικές προτάσεις και εκφράζουν προσταγή, απαίτηση για κάτι. Tο θαυμαστικό στο τέλος κάνει πιο έντονη την προσταγή. Aσκήσεις δραστηριότητες, σελ α. Mείνε λίγη ώρα ακόμα! Προστακτική, καταφατική πρόταση Mπορείς να μείνεις; Eρωτηματική, καταφατική πρόταση Θα ήθελα να μείνεις. Aποφαντική, καταφατική πρόταση Γιατί δε μένεις λίγο ακόμα; Eρωτηματική, αρνητική πρόταση Aν σου ζητούσα να μείνεις; Eρωτηματική, καταφατική πρόταση Aν δε μείνεις, Aποφαντική, αρνητική πρόταση θα στενοχωρηθώ. Aποφαντική, καταφατική πρόταση Φεύγεις; Eρωτηματική, καταφατική πρόταση Tι κρίμα! Eπιφωνηματική, καταφατική πρόταση Γιατί, μωρέ, δεν κάθεσαι λίγο ακόμα; Eρωτηματική, αρνητική πρόταση Eσύ πάντα φεύγεις νωρίς. Aποφαντική, καταφατική πρόταση Θέλεις να δούμε την αγαπημένη σου ταινία; Eρωτηματική, καταφατική πρόταση Όπως βλέπουμε από τα παραπάνω, μια πρόταση μπορεί να ανήκει σ ένα είδος αν την εξετάσουμε ως προς το περιεχόμενο (π.χ. αποφαντική) και σε ένα άλλο είδος αν την εξετάσουμε ως προς την ποιότητα (π.χ. καταφατική). β. Tο ρήμα μένω δεν υπάρχει στις εξής προτάσεις: Φεύγεις; Tι κρίμα! Γιατί, μωρέ, δεν κάθεσαι λίγο ακόμα; Eσύ πάντα φεύγεις νωρίς. Θέλεις να δούμε την αγαπημένη σου ταινία; γ. Kαθεμία από τις παραπάνω φράσεις θα μπορούσαμε να την απευθύνουμε σε πρόσωπα με τα οποία συνδεόμαστε με σχέσεις οικειότητας ή φιλίας (συγγενείς, φίλους, συμμαθητές κ.λπ.). δ. O πιο έμμεσος τρόπος είναι η πρόταση: Θέλεις να δούμε την αγαπημένη σου ταινία; O πιο άμεσος τρόπος είναι οι προτάσεις: Mείνε λίγη ώρα ακόμα! Θα ήθελα να μείνεις. 2. H αντιστοίχιση έχει ως εξής: 1 α, β, γ, ε, στ 2 δ 3 α, β, γ, ε, στ 4 γ, δ 5 α, β, γ, ε, στ 6 δ. 3. α-λ, β-σ, γ-λ, δ-σ. 48

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Είδη προφορικού και γραπτού λόγου Η γλωσσική επικοινωνία διακρίνεται σε προφορική και γραπτή. Ο προφορικός λόγος διαφέρει σε πολλά σημεία από το γραπτό, είναι όμως ισάξιοι

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κάθε αντίτυπο φέρει την υπογραφή της συγγραφέα Σειρά: Γυμνάσιο Θεωρητικές Επιστήμες Νεοελληνική γλώσσα, Α Γυμνασίου Μαρία Συνοδινού Βαλλιάνου Επιμέλεια κειμένου: Κυριάκος

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Νεοελληνική Γλώσσα Α Γυµνασίου

Πρόλογος. Νεοελληνική Γλώσσα Α Γυµνασίου Πρόλογος Το βιβλίο αυτό αποτελεί µια υπεύθυνη και εµπεριστατωµένη πρόταση για το µαθητή και τον εκπαιδευτικό. Βοηθά στην εµπέδωση της ύλης της Νεοελληνικής Γλώσσας της Aʹ Γυµνασίου και στη βελτίωση της

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!»

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!» 26 σχεδιασε μια ΦωτογρΑΦιΑ τήσ προσκλήσήσ που ελαβεσ Απο τον ΔΑσκΑλο σου. παρουσιασε το λογοτυπο και το σλογκαν που χρήσιμοποιει το σχολειο σου για τήν εβδομαδα κατα τήσ παρενοχλήσήσ. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ»

Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» Δ τάξη, 2013-2014 Παρουσίαση γραπτής εργασίας «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2013 Τα βήματα που ακολουθήσαμε ήταν: 1. Αφού η δασκάλα μας έγραψε

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Η επιστολή ή το γράμμα είναι ένα είδος επικοινωνιακού λόγου, πολύ χρήσιμο για την κοινωνική μας ζωή. Υπάρχουν διάφορα είδη επιστολών. Μια επιστολή μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

C Y M B ȦIJȠıIJȠȚȤİȚȠșİıȓĮ Ȇ =+7+ ȈȚĮ 2( (țijȫʌȧıș ǺȚȞȜȚȠįİıȓĮ %ȚȕȜȚȠʌȦȜİȓȠ (.ǻ2ȉ(,ȉ =+7+ ĭȧijƞıijƞțȥițƞșiıȓį Ȇ =+7+ ȈȚĮ 2( (țijȫʌȧıș ǺȚȞȜȚȠįİıȓĮ

C Y M B ȦIJȠıIJȠȚȤİȚȠșİıȓĮ Ȇ =+7+ ȈȚĮ 2( (țijȫʌȧıș ǺȚȞȜȚȠįİıȓĮ %ȚȕȜȚȠʌȦȜİȓȠ (.ǻ2ȉ(,ȉ =+7+ ĭȧijƞıijƞțȥițƞșiıȓį Ȇ =+7+ ȈȚĮ 2( (țijȫʌȧıș ǺȚȞȜȚȠįİıȓĮ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ www.ziti.gr www.ziti.gr Πρόλογος Το βιβλίο αυτό αποτελεί μια υπεύθυνη και εμπεριστατωμένη προσέγγιση της ύλης των δύο τελευταίων τάξεων Εʹ και Στʹ του Δημοτικού σχολείου, στα βασικά μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Δεύτερη διδακτική πρόταση Έλεγχος επίδοσης στο σχολείο. 1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τον έλεγχο παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου

Δεύτερη διδακτική πρόταση Έλεγχος επίδοσης στο σχολείο. 1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τον έλεγχο παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο B Δεύτερη διδακτική πρόταση Έλεγχος επίδοσης στο σχολείο Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου κι εγώ: Πώς να κερδίσω το «παιχνίδι» του σχολείου

Το παιδί μου κι εγώ: Πώς να κερδίσω το «παιχνίδι» του σχολείου Το παιδί μου κι εγώ: Πώς να κερδίσω το «παιχνίδι» του σχολείου Προσαρμογή κειμένου ενημερωτικό φυλλάδιο των εκδόσεων «Ελληνικά Γράμματα»: Γιώργος Ραφαηλίδης υπεύθυνος στο ΓραΣΕΠ Αιγινίου 1 Σύγχρονη µορφή

Διαβάστε περισσότερα

Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή

Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή Εργασία από τα παιδιά της Στ 1 2014-2015 Να που φτάσαμε πάλι στο τέλος μιας ακόμα χρονιάς. Μιας χρονιάς που καθορίζει πολλές στιγμές που θα γίνουν στο μέλλον.

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ

ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ 1 of 18 4/16/2015 4:11 PM ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΣΕ ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΚΙΝΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το ερωτηματολόγιο αυτό έχει διάφορες ενότητες για τα ψηφιακά παιχνίδια που παίζονται σε συσκευές κινητής τεχνολογίας και ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα: 5 Ο στάδιο: γράφω και διαβάζω τρισύλλαβες λέξεις 6 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που αρχίζουν µε φωνήεν 7 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που έχουν τελικό σίγµα (-ς) 8 ο στάδιο: γράφω

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Φοιτητής: Παύλου Νικόλαος, Α.Ε.Μ: 2245, Ε Εξάμηνο Σχολείο: 1 ο Πειραματικό

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου.

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ολοκαίνουριο κόκκινο τετράδιο. Ζούσε ευτυχισμένο με την τετραδοοικογένειά του στα ράφια ενός κεντρικού βιβλιοπωλείου. Κάθε μέρα έμπαινε πολύς κόσμος στο βιβλιοπωλείο και

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος

Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος Α. Τσιάμης, Μ.Α., CPsychol Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος Ο εαυτός μας Τι μπορούμε να κάνουμε Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας μας Πως αντιδρούμε σε καταστάσεις ή περιβάλλοντα Είδη / Τύποι «Εαυτού»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Όταν φωνάζουμε κάποιον ή του απευθύνουμε το λόγο, λέμε το όνομα του στην ΚΛΗΤΙΚΗ. Γιώργο, μ' ακούς: Καθίστε, κύριε Παυλίδη! Παιδιά! Ησυχία! Συχνά τον αποκαλούμε όχι με

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ το Δημοτικό η δασκάλα λέει στους μαθητές της: -Παιδιά, ελάτε να κάνουμε ένα τεστ εξυπνάδας! Ριχάρδο, πες μου ποιο είναι αυτό το ζωάκι: Περπατά στα κεραμίδια, έχει μουστάκι, κάνει νιάου και αλλά έχει και

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Αριθμός Επίθετο Όνομα Όνομα πατέρα THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2012-2013 ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ (Αυτό το γραπτό αποτελείται από 21 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης της σελίδας αυτής).

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεόραση και διαφήμιση

Τηλεόραση και διαφήμιση Τηλεόραση και διαφήμιση Δείτε τι έγραψαν μερικά παιδιά για τις διαφημίσεις:... Σε κάθε σπίτι σήμερα έχει μπει η τηλεόραση και, όπως γνωρίζουμε, κάθε μέρα βομβαρδιζόμαστε από τις διάφορες διαφημίσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

WICHTIGER HINWEIS: Bitte fertigen Sie keine Kopien dieses Fragebogens an!

WICHTIGER HINWEIS: Bitte fertigen Sie keine Kopien dieses Fragebogens an! Test-Umfrage Αγαπητές μαθήτριες και αγαπητοί μαθητές, η γνώμη σας είναι σημαντική για εμάς! Θέλουμε να βελτιώσουμε το σχολείο μας. Για να βρούμε ποια είναι τα δυνατά σημεία του σχολείου μας και που θα

Διαβάστε περισσότερα

Γραμματική και Συντακτικό Γ Δημοτικού ανά ενότητα - Παρασκευή Αντωνίου

Γραμματική και Συντακτικό Γ Δημοτικού ανά ενότητα - Παρασκευή Αντωνίου Ενότητα 1η: «Πάλι μαζί!» Σημεία στίξης: τελεία ερωτηματικό...4 Η δομή της πρότασης: ρήμα υποκείμενο αντικείμενο...5 Ουσιαστικά: αριθμοί γένη...6 Ονομαστική πτώση ουσιαστικών...6 Οριστικό άρθρο...7 Ερωτηματικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 Κατανόηση προφορικού λόγου Διάρκεια: 25 λεπτά (25 μονάδες) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Ο Δημήτρης και ο φίλος του ο Πέτρος αυτό το σαββατοκύριακο θα πάνε εκδρομή στο βουνό. Θα ακούσετε δύο (2) φορές το Δημήτρη

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς Κυκλοφορώ" (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού

Ερωτηματολόγιο Προγράμματος Ασφαλώς Κυκλοφορώ (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς Κυκλοφορώ" (αρχικό ερωτηματολόγιο) Για μαθητές Δ - Ε - ΣΤ Δημοτικού Tάξη & Τμήμα:... Σχολείο:... Ημερομηνία:.../.../200... Όνομα:... Ερωτηματολόγιο Προγράμματος "Ασφαλώς

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Επιμέλεια: Μαρία Πουλάκου, Φιλόλογος Μεθοδολογία επιστολής Η επιστολή είναι γραπτός λόγος που χρησιμοποιούμε, για να επικοινωνήσουμε με πρόσωπα τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Στον κόσμο με την Thalya

Στον κόσμο με την Thalya Γρηγόρης Μπελαβίλας Στον κόσμο με την Thalya Συνέντευξη: Τσέκος Αθανάσιος Tι σάς κάνει να γράφετε μουσική? Ο βασικός λογος είναι ότι οι μουσικές που γράφω μού αρέσουν πολύ πιό πολύ από τίς μουσικές τών

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-15 Μάθημα: Ελληνικά για ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο αυτοαξιολόγησης μαθησιακού τύπου (προφίλ)

Ερωτηματολόγιο αυτοαξιολόγησης μαθησιακού τύπου (προφίλ) VAK Learning Styles Self-Assessment Questionnaire Ερωτηματολόγιο αυτοαξιολόγησης μαθησιακού τύπου (προφίλ) Κυκλώστε ή επιλέξτε την απάντηση που αντιπροσωπεύει καλύτερα τη γενικότερη συμπεριφορά σας. Θυμηθείτε

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Μια φορά κι έναν καιρό μια παρέα από μαθητές και μαθήτριες που αγαπούσαν την περιπέτεια και ήθελαν να γνωρίσουν τον κόσμο αποφάσισε να κάνει ένα ταξίδι μακρινό.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 05/12/2010 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ Ο καθηγητής της φιλολογίας έριχνε κάθε μέρα το μπαλάκι. Όλη η τάξη το έπιανε σαν ένα γαργαλιστικό μήνυμα. Το πετούσε ο ένας στον άλλον. Χαράς

Διαβάστε περισσότερα

Προσπάθησα να τον τραβήξω, να παίξουμε στην άμμο με τα κουβαδάκια μου αλλά αρνήθηκε. Πιθανόν και να μην κατάλαβε τι του ζητούσα.

Προσπάθησα να τον τραβήξω, να παίξουμε στην άμμο με τα κουβαδάκια μου αλλά αρνήθηκε. Πιθανόν και να μην κατάλαβε τι του ζητούσα. Μια μέρα πήγαμε στην παιδική χαρά με τις μαμάδες μας. Ο Φώτης πάντα με το κορδόνι στο χέρι. Αν και ήταν ένα χρόνο μεγαλύτερός μου, ένιωθα πως έπρεπε πάντα να τον προστατεύω. Σίγουρα δεν ήταν σαν όλα τα

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ για τους μαθητές και τις μαθήτριες της Δ, Ε και ΣΤ Δημοτικού Νοέμβριος 2011-Μάιος 2012 Υπό την αιγίδα του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Μαραθώνιος

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματικές προτάσεις. Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό.

Ερωτηματικές προτάσεις. Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό. ΕΡΩΤΗΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ - ΕΥΘΥΣ ΚΑΙ ΠΛΑΓΙΟΣ ΛΟΓΟΣ Β Ερωτηματικές προτάσεις Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό. Με

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Μυθολογία Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα έφηβοι και

Διαβάστε περισσότερα

Σήματα τροχαίας. 1. Τα παρακάτω είναι σήματα της τροχαίας. Ποια αναγνωρίζετε; Προσπαθήστε να ΚΕΙΜΕΝΟ 1

Σήματα τροχαίας. 1. Τα παρακάτω είναι σήματα της τροχαίας. Ποια αναγνωρίζετε; Προσπαθήστε να ΚΕΙΜΕΝΟ 1 ΚΕΙΜΕΝΟ 1 Σήματα τροχαίας 1. Τα παρακάτω είναι σήματα της τροχαίας. Ποια αναγνωρίζετε; Προσπαθήστε να βρείτε τι σημαίνουν τα χρώματα: το κόκκινο, το πράσινο, το μπλε, το κίτρινο. Συζητήστε στην τάξη για

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Τρίτη διδακτική πρόταση Κατοικίδια ζώα Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 1. Ανάπτυξη και Ενδυνάμωση του Εαυτού 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού ΥΠΟΕΝΟΤΗΤΑ: 1.2 Συναισθηματική Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή προφορικού λόγου

Παραγωγή προφορικού λόγου Παραγωγή προφορικού λόγου Επίπεδο Β Τέταρτη διδακτική πρόταση Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: 30 λεπτά ενήλικοι μαθητές παραγωγή λόγου σε τυπικό ύφος Στρατηγικές: ομαδοποίηση λεξιλογίου,

Διαβάστε περισσότερα

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre Απόσπασμα από το βιβλίο Παίξε-Γέλασε/ γλωσσικά παιχνίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας Της Ιφιγένειας Γεωργιάδου, 2004, εκδ. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού Extract from the book Play and

Διαβάστε περισσότερα

Τα σύννεφα έχουν τέτοια ποικιλία σχημάτων, χρωμάτων και μεγεθών, που. κανένας δε βελτίωσε το σύστημα το οποίο επινόησε το 1803 ο Αγγλος φαρμακοποιός

Τα σύννεφα έχουν τέτοια ποικιλία σχημάτων, χρωμάτων και μεγεθών, που. κανένας δε βελτίωσε το σύστημα το οποίο επινόησε το 1803 ο Αγγλος φαρμακοποιός +ΑΡΘΡΟ I ποιος, ποσού 1. Zuvvccpa Η Μαρίνα μιλάει με τον Αλέξη στο τηλέφωνο και του λέει ότι διάβασε ένα κείμενο για τα σύννεφα. Εκείνος τη ρωτάει γι αυτά που διάβασε. Εμείς ακούσαμε μόνο τις απαντήσεις.

Διαβάστε περισσότερα

707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1. Σοφία Σταμπολίτη. Καρκινικές Φράσεις. ...ένα παιχνίδι λέξεων...

707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1. Σοφία Σταμπολίτη. Καρκινικές Φράσεις. ...ένα παιχνίδι λέξεων... 707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1 Σοφία Σταμπολίτη 707 Καρκινικές Φράσεις...ένα παιχνίδι λέξεων... 707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 2 707 Καρκινικές Φράσεις 2012 Σοφία

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Το μικρό μας δεν μιλάει όπως τα άλλα παιδιά της ηλικίας του. Τι μπορεί να συμβαίνει; Το κοινωνικό περιβάλλον, οι συνθήκες ζωής, και οι παραδόσεις επηρεάζουν θετικά

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή Αγωγή. «Κυκλοφορώ με ασφάλεια!» Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Φλώρινας - Γ Τάξη. Σχολικό έτος 2014-15

Κυκλοφοριακή Αγωγή. «Κυκλοφορώ με ασφάλεια!» Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Φλώρινας - Γ Τάξη. Σχολικό έτος 2014-15 Κυκλοφοριακή Αγωγή «Κυκλοφορώ με ασφάλεια!» Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Φλώρινας - Γ Τάξη Σκοπός του προγράμματος είναι: Σχολικό έτος 2014-15 α) Ο εμπλουτισμός της γνώσης και η κατανόηση των βασικών κανόνων

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική)

«ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική) ΝΤΑΗ ΕΙΡΗΝΗ ΤΜΗΜΑ: Π.Τ.Δ.Ε, ΠΑΤΡΑΣ 2012-13 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Ε.ΚΟΛΕΖΑ «ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική) [1] Στόχοι της ενότητας(οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ. 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ. για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου

Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ. 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ. για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου Ο θαυμαστός κόσμος της ΑΛΚΗΣ ΖΕΗ 5ος ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ για τους μαθητές και τις μαθήτριες του Δημοτικού και του Γυμνασίου Oκτώβριος 2015-Μάιος 2016 Αποστολή: Γνωρίζω την αγαπημένη συγγραφέα

Διαβάστε περισσότερα

εικαστικό ημερολόγιό μου Όνομα: Τάξη: Σχολείο: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

εικαστικό ημερολόγιό μου Όνομα: Τάξη: Σχολείο: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Όνομα: Τάξη: χολείο: εικαστικό ημερολόγιό Το μου Για τη σχολική χρονιά 2014-2015 ΥΥΓ Δ ΛΤΜΥ ΔΥΘΥΝΗ ΔΗΜΤΗ ΔΥΗ ήλιος πατέρας µητέρα αδερφός εγώ αλωσόρισες φίλε μου στη 2η έκδοση του εικαστικού ημερολογίου

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία της σειράς «ΕΤΣΙ ΓΡΑΦΩ ΚΑΙ ΙΑΒΑΖΩ µε µικρά βήµατα µέσα από συγκεκριµένους στόχους» πρώτο, δεύτερο και τρίτο µέρος, αποτελούν πολύ καλό βοήθηµα για την πρώτη ανάγνωση και γραφή. Οι µαθητές της

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) 1) Ο Νίκος υπηρετεί στρατιώτης Α. Υποκείμενο Β. Αντικείμενο Γ. Προσδιορισμός Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω.

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω. 1 Εδώ και λίγες μέρες, ένα από τα πάνω δόντια μου κουνιόταν και εγώ το πείραζα με τη γλώσσα μου και μερικές φορές με πονούσε λίγο, αλλά συνέχιζα να το πειράζω. Κι έπειτα, χτες το μεσημέρι, την ώρα που

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός μαθήματος σε τμήματα αλλόγλωσσων μαθητών με βάση τη διαφοροποίηση

Σχεδιασμός μαθήματος σε τμήματα αλλόγλωσσων μαθητών με βάση τη διαφοροποίηση Σχεδιασμός μαθήματος σε τμήματα αλλόγλωσσων μαθητών με βάση τη διαφοροποίηση ΕΝΟΤΗΤΑ 7 Τότε και Τώρα (Βιβλίο Ελληνικά με την παρέα μου 2) ΜΑΘΗΜΑ 1 Πώς ήσασταν έτσι; ΣΚΟΠΟΣ Προχωρημένοι Να μπορούν να αφηγηθούν

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Νεοελληνική Γλώσσα Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 21-0032_NEOELL_GLWSSA_A_GYM_Layout 1 1/28/13 6:32 PM Page 1 Νεοελληνική Γλώσσα Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 21-0032_NEOELL_GLWSSA_A_GYM_Layout 1 1/28/13 6:32 PM Page 2 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ Κωνσταντίνος Αγγελάκος, Λέκτορας του Ιονίου

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2009-2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 4 Διάρκεια; 2.30 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του µε το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά µεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθµό. Τα στάδια ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2011-2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» Διδάσκων: Κ. Χρήστου

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Ήταν ο Σοτός στην τάξη και η δασκάλα σηκώνει την Αννούλα στον χάρτη και τη ρωτάει: Αννούλα, βρες μου την Αμερική. Σην βρίσκει η Αννούλα και ρωτάει μετά τον Σοτό η δασκάλα: -Σοτέ, ποιος ανακάλυψε την Αμερική;

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φώτης και η Φωτεινή

Ο Φώτης και η Φωτεινή Καλλιόπη Τσακπίνη Ο Φώτης και η Φωτεινή Μια ιστορία για ένα παιδί με αυτισμό Επιστημονική επιμέλεια: Σοφία Μαυροπούλου Εικονογράφηση: Κατερίνα Μητρούδα Βόλος 2007 Περιεχόμενα Προλογικό σημείωμα...1 Ο

Διαβάστε περισσότερα

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)...

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)... Eισαγωγικό σημείωμα: «Οι κατ οίκον εργασίες στη διδασκαλία των μαθηματικών» Οι εργασίες «για το σπίτι» ή όπως λέγονται στις παιδαγωγικές επιστήμες οι κατ οίκον εργασίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ

ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ - Α,α,α,α,α,α,α! ούρλιαξε η Νεφέλη - Τρομερό! συμπλήρωσε η Καλλιόπη - Ω, Θεέ μου! αναφώνησα εγώ - Απίστευτα τέλειο! είπε η Ειρήνη και όλες την κοιτάξαμε λες και είπε

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ. Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται.

KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ. Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται. KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται. Ο μπαμπάς μου λέει ότι αυτά είναι χαζομάρες και ότι όταν μεγαλώσω θα θέλω να ήμουν

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα M A R K E T I N G R E S E A R C H S E R V I C E S Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα Δεκέμβριος 2010 Εισαγωγή Φέτος, είπαμε να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα με μια έρευνα που αφορά

Διαβάστε περισσότερα