«Η ΡΟΥΗΗ ΡΤΠΩΝ Ε ΑΝΟΡΓΑΝΑ ΤΛΙΚΑ ΜΕΓΑΛΗ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΥΟΡΕΣΙΚΟΤ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑΚΟΤ ΥΟΡΣΙΟΤ»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«Η ΡΟΥΗΗ ΡΤΠΩΝ Ε ΑΝΟΡΓΑΝΑ ΤΛΙΚΑ ΜΕΓΑΛΗ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΥΟΡΕΣΙΚΟΤ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑΚΟΤ ΥΟΡΣΙΟΤ»"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΧΟΛΗ ΘΕΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΣΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΔΙΑΣΜΗΜΑΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΩΝ ΠΟΤΔΩΝ ΣΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΣΙΚΕ ΕΠΙΣΗΜΕ «Η ΡΟΥΗΗ ΡΤΠΩΝ Ε ΑΝΟΡΓΑΝΑ ΤΛΙΚΑ ΜΕΓΑΛΗ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΥΟΡΕΣΙΚΟΤ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑΚΟΤ ΥΟΡΣΙΟΤ» ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΣΙΚΗ ΕΡΓΑΙΑ ΜΤΡΣΩ-ΓΕΩΡΓΙΑ Δ. ΝΙΚΟΛΑΚΟΠΟΤΛΟΤ ΓΕΩΛΟΓΟ ΠΑΣΡΑ 2013

2 UNIVERSITY OF PATRAS SCHOOL OF NATURAL SCIENSES DEPARTMENT OF BIOLOGY INTERDEPARTMENTAL POST-GRADUATE PROGRAM OF STUDIES IN ENVIRONMENTAL SCIENSES MASTER THESIS SORPTION OF CONTAMINANTS ONTO INORGANIC SORBENTS OF LARGE SPECIFIC SURFACE AREA AND OF DIFFERENT SURFACE CHARGE MYRTO GEORGIA D. NIKOLAKOPOULOU BSc GEOLOGY PATRAS 2013

3 ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΧΟΛΗ ΘΕΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΗΜΩΝ, ΣΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΜΤΡΣΩ ΓΕΩΡΓΙΑ Δ. ΝΙΚΟΛΑΚΟΠΟΤΛΟΤ ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΣΙΚΗ ΕΡΓΑΙΑ ΣΑ ΠΛΑΙΙΑ ΣΟΤ ΔΙΑΣΜΗΜΑΣΙΚΟΤ ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΣΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΣΙΚΕ ΕΠΙΣΗΜΕ «Η ΡΟΥΗΗ ΡΤΠΩΝ Ε ΑΝΟΡΓΑΝΑ ΤΛΙΚΑ ΜΕΓΑΛΗ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΥΟΡΕΣΙΚΟΤ ΕΠΙΥΑΝΕΙΑΚΟΤ ΥΟΡΣΙΟΤ» ΣΡΙΜΕΛΗ ΕΞΕΣΑΣΙΚΗ ΕΠΙΣΡΟΠΗ Επίκουρη Καθηγήτρια Φρυςή Κ. Καραπαναγιώτη - Επιβλέπουςα Καθηγήτρια, Σμήμα Χημείασ, Πανεπιςτήμιο Πατρών Καθηγητήσ Φρήςτοσ Κορδούλησ - Σμήμα Χημείασ, Πανεπιςτήμιο Πατρών Καθηγητήσ Πέτροσ Κουτςούκοσ - Σμήμα Χημικών Μηχανικών, Πανεπιςτήμιο Πατρών

4 ΔΤΥΑΡΗΣΗΔ Ζ παξνχζα κεηαπηπρηαθή δηαηξηβή εθπνλήζεθε ζην εξγαζηήξην Πεξηβαιινληηθήο Υεκείαο κε έκθαζε ζηελ Τγξή Ρχπαλζε ηνπ Σκήκαηνο Υεκείαο ηνπ Παλεπηζηεκίνπ Παηξψλ. Πξσηίζησο, ζα ήζεια λα επραξηζηήζσ ηελ επηβιέπνπζα απηήο ηεο εξγαζίαο, επίθνπξε Καζεγήηξηα θα. Υξπζή Κ. Καξαπαλαγηψηε, γηα ηε ζπζηεκαηηθή παξαθνινχζεζε θαη ζπλερή ζηήξημε αιιά θαη ηελ επθαηξία πνπ κνπ έδσζε λα απνθηήζσ λέεο γλψζεηο, εκπεηξία θη επηζηεκνληθφ ηξφπν ζθέςεο. Παξάιιεια, ζα ήζεια λα επραξηζηήζσ ηνλ Καζεγεηή θν. Κνξδνχιε, κέινο ηεο ηξηκεινχο ζπκβνπιεπηηθήο επηηξνπήο, γηα ηε δηάζεζε ηνπ εξγαζηεξίνπ Δηεξνγελνχο Καηάιπζεο θαη ηνλ Καζεγεηή θν. Κνπηζνχθν, ηφζν γηα ηε ζπκκεηνρή ηνπ ζηελ ηξηκειή ζπκβνπιεπηηθή επηηξνπή, φζν θαη γηα ηηο πνιχηηκεο ζπκβνπιέο ηνπ θαηά ηε δηάξθεηα ηεο δηαηξηβήο κνπ. Να επραξηζηήζσ επίζεο, ηνλ Λέθηνξα θ. Μαλαξηψηε γηα ηε δηάζεζε ηνπ εξγαζηεξίνπ Σερλνινγίαο Πεξηβάιινληνο ηνπ Σκήκαηνο Πνιηηηθψλ Μεραληθψλ, φπνπ εθπνλήζεθε κέξνο ηεο παξνχζαο δηαηξηβήο, φπσο επίζεο, ηνλ αλαπιεξσηή Καζεγεηή θ. Μπφθηα, γηα ηε δηάζεζε ηνπ Δξγαζηεξίνπ Πνιπκεξψλ, ν εμνπιηζκφο ηνπ νπνίνπ ρξεζηκνπνηήζεθε γηα ηηο αλάγθεο ηεο κέηξεζεο ησλ δεηγκάησλ κνπ. Δπραξηζηψ ηδηαηηέξσο ηελ ππνςήθηα δηδάθηνξα θα. Καιιηφπε Φσηνπνχινπ γηα ηελ πνιχηηκε πεηξακαηηθή βνήζεηα θαη θαζνδήγεζε, ην επράξηζην θιίκα θαη ηελ άςνγε ζπλεξγαζία θαζ φιε ηε δηάξθεηα εθπφλεζεο ηεο δηαηξηβήο κνπ ζην εξγαζηήξην. Γε ζα κπνξνχζα λα παξαιείςσ ηνπο θίινπο κνπ, κε ηνπο νπνίνπο κνηξαδφκνπλ θάζε κνπ πξνβιεκαηηζκφ, γηα ηελ ππνκνλή ηνπο, ηηο πνιχηηκεο ζπκβνπιέο ηνπο θαη ηελ εζηθή ππνζηήξημε πνπ κνπ παξείραλ φιν απηφ ην δηάζηεκα. Σέινο, λα εθθξάζσ έλα κεγάιν επραξηζηψ θαη ηελ απεξηφξηζηε επγλσκνζχλε κνπ ζηελ αγαπεκέλε κνπ νηθνγέλεηα, γηα ηε ζηήξημε πνπ κνπ παξείρε θαζ φιε ηε δηάξθεηα ησλ ζπνπδψλ κνπ θαη ζην Γηψξγν, ν νπνίνο θαηάθεξλε λα δηψρλεη θάζε κνπ αλεζπρία.

5 ΠΔΡΗΛΖΦΖ Ζ απνξξχπαλζε ησλ πδάησλ απνηειεί αλαγθαία θαη θαζηεξσκέλε απφ δεθαεηίεο πξαθηηθή. Ζ απνξξχπαλζε κε ηε κέζνδν ηεο ξφθεζεο είλαη κία απφ ηελ πιεζψξα ησλ ηερληθψλ πνπ εθαξκφδνληαη. Σν πεξηζζφηεξν δηαδεδνκέλν ξνθεηηθφ πιηθφ είλαη ν ελεξγφο άλζξαθαο, ηνπ νπνίνπ φκσο ην πςειφ θφζηνο παξαγσγήο, νδήγεζε ηελ επηζηεκνληθή έξεπλα ζηελ αλαδήηεζε ελαιιαθηηθψλ, πιηθψλ ρακειφηεξνπ θφζηνπο. Γηα ην ζθνπφ απηφ, ην επηζηεκνληθφ ελδηαθέξνλ έρεη ζηξαθεί ζε πνιιά πιηθά θπξίσο νξγαληθήο πξνέιεπζεο, αιιά θαη ζε αλφξγαλα πιηθά, φπσο ηα νμείδηα ησλ κεηάιισλ, ηα νπνία αθζνλνχλ ζηε θχζε. ηελ παξνπζα εξγαζία έγηλε κειέηε ηεο ξνθεηηθήο ηθαλφηεηαο θπζηθψλ νμεηδίσλ, γηα ηε ξφθεζε αξσκαηηθψλ νξγαληθψλ ελψζεσλ θαη βαξέσλ κεηάιισλ. Πην ζπγθεθξηκέλα, κειεηήζεθε ν κεραληζκφο ηεο ξφθεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ, ηεο 2- λαθζφιεο θαη ηνπ πδξαξγχξνπ απφ νμείδηα αξγηιίνπ, ηηηαλίνπ, αξγηιίνπ/ππξηηίνπ θαη ζηδήξνπ, κε ζθνπφ ηελ αμηνιφγεζε ησλ πιηθψλ απηψλ σο ξνθεηηθψλ πιηθψλ θαη ηε ζχγθξηζε ησλ απνηειεζκάησλ κε απηά ηεο ξφθεζεο ησλ αληίζηνηρσλ ξχπσλ απφ πιηθά πνπ παξαζθεπάδνληαη απφ ηελ ππξφιπζε πξψηεο χιεο βηνινγηθήο πξνέιεπζεο. Γηα ηε κειέηε ηεο θηλεηηθήο ηεο ξφθεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ θαη ηεο 2- λαθζφιεο πξαγκαηνπνηήζεθαλ πεηξάκαηα ζε ζεξκνθξαζία πεξηβάιινληνο, ζε ζαιαζζηλφ θαη γιπθφ ζπλζεηηθφ λεξφ, κε δηαθνξεηηθέο πνζφηεηεο ξνθεηηθνχ πιηθνχ (ρσξίο ρεκηθή επεμεξγαζία) θαη γηα δηαθνξεηηθφ ρξφλν επαθήο. Απφ ηα πεηξάκαηα απηά κεηξήζεθε ε θηλεηηθή ηεο ξφθεζεο θαζψο θαη ην πνζνζηφ απνκάθξπλζεο ησλ ξχπσλ απφ ην δηάιπκα. Απφ ηηο κεηξήζεηο πνπ έγηλαλ, πξνέθπςε φηη ην πνζνζηφ απνκάθξπλζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ απφ ην δηάιπκα απμάλεηαη απμαλνκέλεο ηεο πνζφηεηαο ηνπ ξνθεηηθνχ πιηθνχ. Ζ ζηαζεξά ηεο ξφθεζεο K d, θπκάλζεθε ζε έλα εχξνο ηηκψλ απφ 1 έσο 10 L/Kg, ηηκέο 2 έσο 4 ηάμεηο κεγέζνπο κηθξφηεξεο απφ απηέο άιισλ ξνθεηηθψλ πιηθψλ βηνινγηθήο πξνέιεπζεο, ή πξντφλησλ ππξφιπζεο. Σε κεγαιχηεξε ηθαλφηεηα ξφθεζεο θαηλαλζξελίνπ επέδεημε ε γ-αινχκηλα κε εηδηθή επηθάλεηα 270 m 2 /g, κε κέγηζηε απνκάθξπλζε θαηλαλζξελίνπ ην 55 % ηεο αξρηθήο ζπγθέληξσζεο έπεηηα απφ 8 εκέξεο, ελψ ηε κηθξφηεξε ηθαλφηεηα ξφθεζεο ε γ- αινχκηλα κε εηδηθή επηθάλεηα 120 m 2 /g, κε κέγηζηε απνκάθξπλζε ην 14 % ηεο αξρηθήο ζπγθέληξσζεο, έπεηηα απφ 10 εκέξεο. Ζ ηηηάληα, κε εηδηθή επηθάλεηα 120 m 2 /g, είρε σο απνηέιεζκα ηελ απνκάθξπλζε ηνπ 52 % ηεο αξρηθήο ζπγθέληξσζεο θαηλαλζξελίνπ, ζε 8 εκέξεο. Απφ ηα πεηξάκαηα ξφθεζεο ηεο 2-λαθζφιεο απφ ηελ γ- αινχκηλα, δελ πξνέθπςε κεηξήζηκε ξφθεζε. Ζ ξφθεζε ηνπ πδξαξγχξνπ απφ ηελ γ-αινχκηλα (εηδηθή επηθάλεηα 131 m 2 /g), θαη ηα νμείδηα ζηδήξνπ κειεηήζεθε κε πεηξάκαηα ζηνπο 25 C, ζε ph 5 θαη κε ρξφλν εμηζνξξφπεζεο ηηο 24 h. Απφ ηα πεηξάκαηα πξνέθπςε ηζφζεξκε θακπχιε θαη έγηλε πξνζπάζεηα πξνζαξκνγήο ηεο ζε κνληέια ξφθεζεο. Παξαηεξήζεθε αχμεζε ηνπ πνζνζηνχ απνκάθξπλζεο ηνπ πδξαξγχξνπ, κε αχμεζε ηεο κάδαο ηεο γ-αινχκηλαο. Σν κέγηζην πνζνζηφ απνκάθξπλζεο, ήηαλ ην 93 % ηεο αξρηθήο ζπγθέληξσζεο θαη επηηεχρζεθε κε κάδα γ-αινχκηλαο ίζε θαη κεγαιχηεξε απφ 1 g. Γηα ηηκή Ce=15 mg/l, κεηξήζεθε q e =0,91 mg/g, ηηκή 1 έσο 2 ηάμεηο κεγέζνπο κηθξφηεξε απφ απηέο άιισλ ξνθεηηθψλ πιηθψλ βηνινγηθήο πξνέιεπζεο ή πξντφλησλ ππξφιπζεο.

6 Σα νμείδηα ζηδήξνπ, παξφηη είραλ εηδηθή επηθάλεηα 55 m²/g, δελ παξνπζίαζαλ κεηξήζηκε ξνθεηηθή ηθαλφηεηα γηα θαλέλαλ απφ ηνπο ξχπνπο, πνπ κειεηήζεθαλ ζηελ παξνχζα εξγαζία. πλνςίδνληαο κπνξνχκε λα πνχκε φηη ηα αλφξγαλα πιηθά πνπ κειεηήζεθαλ ζηελ παξνχζα εξγαζία, παξφιν πνπ παξνπζηάδνπλ κεγάιεο ηηκέο εηδηθήο επηθάλεηαο, δελ κπνξνχλ λα ραξαθηεξηζζνχλ σο αμηφινγα ξνθεηηθά πιηθά, ηφζν γηα ηε ξφθεζε ησλ νξγαληθψλ ξχπσλ θαηλαλζξέλην θαη 2-λαθζφιε, φζν θαη γηα ηε ξφθεζε ηνπ πδξαξγχξνπ.

7 ABSTRACT Water treatment is a necessary and standard practice since decades. Adsorption technology in water treatment is one of many techniques being used. Activated carbon is the most widely applied adsorbent in water treatment, however its high production cost has led scientific research to investigate alternative low cost sorbent materials. This need has developed scientific interest towards novel materials most of them derived from biomass, but also inorganic oxides that are abundant in nature. The present study focuses on the investigation of the capacity of natural oxides to adsorb aromatic organic compounds and heavy metals. Specifically, sorption of phenanthrene, 2-naphthol and mercury onto aluminum, titanium, silicon and ferric oxides was examined, for the evaluation of these materials as sorbents, compared to pyrolized biomaterials. For the study of sorption of phenanthrene and 2-naphthol, batch experiments were conducted at room temperature, using artificial seawater and fresh water, different mass of sorbent material at different contact time. Sorption kinetics and the pollutant removal percentages were determined. The proportion of phenanthrene removal increased with the increase of the mass of the sorbent material. Sorption distribution coefficient K d ranged between 1 and 10 L/Kg. These values are 2 to 4 orders of magnitude lower than the respective values shown for biomaterials and for pyrolysis products, respectively. Maximum sorption capacity of phenanthrene (55 % proportion removal) was shown by γ-alumina, with a specific surface area equal to 270 m 2 /g, after 8 days. Minimum sorption capacity (14 % proportion removal) was shown by γ-alumina, with a specific surface area equal to 120 m 2 /g, after 10 days. Titania, with a specific surface area equal to 120 m 2 /g, adsorbed a proportion of 52 % of the initial concentration of phenanthrene, after 8 days. Sorption experiments of 2- naphthol from γ-alumina, did not show a measurable sorption. Sorption of mercury from γ-alumina and ferric oxides was studied, conducting batch experiments at 25 C, ph 5, 24 h contact time. The experiments resulted to an isotherm curve that was evaluated using different sorption isotherm models. An increase of the proportion of mercury removal, with the increase of the mass of γ- alumina was observed. Maximum proportion of mercury removal (93% of the initial concentration) was observed with the addition of γ-alumina of 1 g or more. At Ce=15 mg/l, q e =0,91 mg/g was measured. This value is 1 to 2 orders of magnitude lower, than the respective values shown for biomaterials and for pyrolysis products, respectively. Even though ferric oxides specific surface area was estimated at 55 m²/g, they did not show a measurable sorption capacity for any of the pollutants tested in the present study. Even though the materials examined in the present study, were of large specific surface area, their sorptive properties shown, are not competitive with the respective properties of biomaterials. Thus, they cannot be considered as promising sorbents for the removal of phenanthrene, 2-naphthol, or mercury from water.

8 ΠΔΡΗΔΥΟΜΔΝΑ 1. ΔΗΑΓΧΓΖ Σν λεξφ σο θπζηθφο πφξνο Ρχπαλζε πδάησλ Σερληθέο απνξξχπαλζεο Απνξξχπαλζε κε ηε κέζνδν ηεο ξφθεζεο ΓΝΧΣΗΚΟ ΤΠΟΒΑΘΡΟ Ρχπνη Αξσκαηηθνί νξγαληθνί ξχπνη Τδξάξγπξνο Ζ δηεξγαζία ηεο ξφθεζεο Ρνθεηηθά πιηθά Ο ξφινο ηεο εηδηθήο επηθάλεηαο θαη ηνπ πνξψδνπο ζηε ξφθεζε Ο ξφινο ηνπ ζεκείνπ κεδεληθνχ θνξηίνπ ζηε ξφθεζε ΚΟΠΟ ΣΖ ΠΑΡΟΤΑ ΓΗΑΣΡΗΒΖ ΤΛΗΚΑ ΚΑΗ ΜΔΘΟΓΟΛΟΓΗΑ Ρνθεηηθά πιηθά Ομείδηα αξγηιίνπ, ηηηαλίνπ, ππξηηίνπ Μαγλεηηθφ πιηθφ νμεηδίσλ ζηδήξνπ Παξαζθεπή ξνθεηηθνχ πιηθνχ Πξνζδηνξηζκφο εηδηθήο επηθάλεηαο Παξαζθεπή δηαιπκάησλ Παξαζθεπή ζπλζεηηθψλ λεξψλ Πξνζξνθνχκελεο νπζίεο Γηαιχκαηα θαηλαλζξελίνπ Γηαιχκαηα 2-λαθζφιεο Γηαιχκαηα πδξαξγχξνπ Μεζνδνινγία πεηξακάησλ ξφθεζεο Μέζνδνη κέηξεζεο ζπγθέληξσζεο ησλ ξνθνχκελσλ νπζηψλ Φαζκαηνζθνπία απνξξφθεζεο ππεξηψδνπο νξαηνχ (UV-VIS)... 27

9 Φαζκαηνζθνπία θζνξηζκνχ Πεηξάκαηα ξφθεζεο θαηλαλζξελίνπ Πεηξάκαηα ξφθεζεο 2-λαθζφιεο Πεηξάκαηα ξφθεζεο πδξαξγχξνπ Αλάιπζε δεδνκέλσλ Τπνινγηζκφο δέζκεπζεο πξνζξνθνχκελεο νπζίαο Μνληέια ηζνζέξκσλ ξφθεζεο ΑΠΟΣΔΛΔΜΑΣΑ Υαξαθηεξηζκφο ξνθεηηθνχ πιηθνχ Ρφθεζε θαηλαλζξελίνπ Πξφηππα δηαιχκαηα Ρφθεζε θαηλαλζξελίνπ ζε γ-αινχκηλα Δπίδξαζε ιφγνπ ζηεξενχ ππνζηξψκαηνο πξνο φγθν δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ Δπίδξαζε ρξφλνπ επαθήο ξνθεηηθνχ πιηθνχ - δηαιχκαηνο ξχπνπ Ρφθεζε θαηλαλζξελίνπ ζε ηηηάληα Ρφθεζε θαηλαλζξελίνπ ζε ζίιηθα / αινχκηλα ζε αλαινγία 20/80 % Ρφθεζε θαηλαλζξελίνπ ζε νμείδηα ζηδήξνπ πγθεληξσηηθά απνηειέζκαηα γηα ηε ξφθεζε θαηλαλζξελίνπ Ρφθεζε 2-λαθζφιεο Ρφθεζε πδξαξγχξνπ Πξφηππα δηαιχκαηα Ρφθεζε πδξαξγχξνπ ζε γ-αινχκηλα Δπίδξαζε ιφγνπ ζηεξενχ ππνζηξψκαηνο πξνο φγθν δηαιχκαηνο πδξαξγχξνπ Ηζφζεξκνο ξφθεζεο θαη πξνζαξκνγή ηεο ζε κνληέια ξφθεζεο Ρφθεζε πδξαξγχξνπ ζε νμέηδηα ζηδήξνπ ΤΜΠΔΡΑΜΑΣΑ ΤΕΖΣΖΖ ΒΗΒΛΗΟΓΡΑΦΗΑ... 52

10 1. ΔΗΑΓΧΓΖ 1.1 Σν λεξό ωο θπζηθόο πόξνο Σν λεξφ απνηειεί έλαλ απφ ηνπο πνιπηηκφηεξνπο θπζηθνχο πφξνπο ηεο γεο. Δίλαη ν ζεκαληηθφηεξνο παξάγνληαο γηα ηελ αλάπηπμε, ηελ πγηεηλή δηαβίσζε, ηελ ίδηα ηε δσή. Υσξίο λεξφ ε δσή είλαη αδηαλφεηε. Σν κεγαιχηεξν πνζνζηφ ησλ πδαηηθψλ απνζεκάησλ αλήθεη ζηνπο σθεαλνχο (97%) θαη κφλν έλα κηθξφ πνζνζηφ ηεο ηάμεο ηνπ 3% είλαη γιπθφ λεξφ. Απφ ην κηθξφ απηφ πνζνζηφ ησλ γιπθψλ απνζεκάησλ ην 77% αλήθεη ζηνπο παγεηψλεο, ην 22% είλαη ππφγεην λεξφ θαη ην ππφινηπν 1% θαηαλέκεηαη ζηηο ιίκλεο (61%), ζηνπο πνηακνχο (1%) θαη ζηελ πγξαζία ηεο αηκφζθαηξαο θαη ηνπ εδάθνπο (38%). Δίλαη πξνθαλέο φηη ε πνζφηεηα ηνπ θαζαξνχ λεξνχ ζηε γε είλαη πνιχ κηθξή θαη ε δηαηήξεζή ηνπ είλαη δσηηθήο ζεκαζίαο. χκθσλα κε ζηνηρεία ηεο Παγθφζκηαο Οξγάλσζεο Τγείαο θαη ηεο UNICEF, πεξηζζφηεξν απφ 1 δηζεθαηνκκχξην άλζξσπνη δελ έρνπλ θακηά πξφζβαζε ζε θαζαξφ πφζηκν λεξφ, έλαο αξηζκφο πνπ κπνξεί λα μεπεξάζεη ηα 3 δηζεθαηνκκχξηα ζε 20 έηε. Δπί πιένλ, ην 80% ηνπ πιεζπζκνχ ησλ αλαπηπζζφκελσλ ρσξψλ ππνθέξεη απφ αζζέλεηεο πνπ ζπλδένληαη κε ην λεξφ, ελψ 3 εθαηνκκχξηα άλζξσπνη πεζαίλνπλ θάζε ρξφλν εμαηηίαο ηεο θαθήο πνηφηεηαο λεξνχ πνπ θαηαλαιψλνπλ. Οη άλζξσπνη πνπ ζηεξνχληαη πξφζβαζεο ζε βειηησκέλεο εγθαηαζηάζεηο πγηεηλήο ππνινγίδνληαη ζε 2,6 δηζεθαηνκκχξηα, δειαδή δχν ζηνπο πέληε. Σα δχν δηζεθαηνκκχξηα απ απηνχο δνπλ ζε αγξνηηθέο πεξηνρέο. Σν εηήζην θφζηνο γηα ηελ εθπιήξσζε ησλ αλαπηπμηαθψλ ζηφρσλ ηεο ρηιηεηίαο γηα ην λεξφ θαη ηελ πγηεηλή κέρξη ην 2015 ππνινγίδεηαη ζε 6 δηζεθαηνκκχξηα επξψ (UNICEF, 2005). Ο ζηφρνο γηα ηε δηαηήξεζε ησλ πδάηηλσλ απνζεκάησλ κε ζθνπφ ηελ εμαζθάιηζε πφζηκνπ λεξνχ γηα ην ζχλνιν ηνπ πιεζπζκνχ ηνπ πιαλήηε πξνυπνζέηεη νξζνινγηθή δηαρείξηζε ηφζν ησλ ππφγεησλ φζν θαη ησλ επηθαλεηαθψλ λεξψλ. Ζ εθαξκνγή αληηξξππαληηθψλ ηερλνινγηψλ ζηε βηνκεραλία, ε παξαγσγή θαηά ην δπλαηφλ ιηγφηεξσλ απνβιήησλ, ε ζσζηή επεμεξγαζία ησλ απνβιήησλ θαη ε επηβνιή απζηεξψλ πξνδηαγξαθψλ ζηελ εθπνκπή ξχπσλ, ζα πξέπεη λα είλαη ν ζηφρνο κε ζθνπφ ηε δηαηήξεζε ηεο νηθνινγηθήο ηζνξξνπίαο θαη ηελ απνθπγή ηεο ξχπαλζεο θαη ηεο κφιπλζεο ηνπ λεξνχ, ηνπ πνιχηηκνπ απηνχ αγαζνχ γηα ηελ αλάπηπμε, ηελ πγηεηλή δηαβίσζε, ηελ ίδηα ηε δσή. 1.2 Ρύπαλζε πδάηωλ Σν λεξφ ξππαίλεηαη απφ ηελ αλεμέιεγθηε δηάζεζε αλεπεμέξγαζησλ ή πιεκκειψο επεμεξγαζκέλσλ πγξψλ απνβιήησλ ζηνπο θπζηθνχο απνδέθηεο, απφ ηα ιηπάζκαηα, ηα θπηνθάξκαθα θαη απφ πνιιέο άιιεο επηθίλδπλεο θαη ηνμηθέο ελψζεηο θαη δξαζηεξηφηεηεο πνπ αζθνχληαη ζην πιαλήηε. Ρύπαλζε νλνκάδεηαη ε επηβάξπλζε ηνπ λεξνχ κε χιε ή ελέξγεηα, ε αλεπηζχκεηε δειαδή κεηαβνιή ησλ πνηνηηθψλ ραξαθηεξηζηηθψλ ηνπ λεξνχ (θπζηθψλ, ρεκηθψλ, ξαδηνινγηθψλ, βηνινγηθψλ - κηθξνβηνινγηθψλ), εμαηηίαο θπξίσο ησλ 1

11 αλζξψπηλσλ δξαζηεξηνηήησλ, ζε βαζκφ πνπ κπνξεί λα δεκηνπξγεζεί θίλδπλνο γηα ηελ πγεία θαη λα ππνβαζκηζηεί ε πνηφηεηα δσήο ηνπ αλζξψπνπ. Ζ ξχπαλζε πξνθαιεί βιάβε ζηα θπζηθά νηθνζπζηήκαηα θαη παξεκπνδίδεη ηηο επηζπκεηέο ρξήζεηο ησλ πδαηηθψλ πφξσλ. Μηα νπζία ραξαθηεξίδεηαη σο ξύπνο εθφζνλ ε ζπγθέληξσζή ηεο ζην λεξφ είλαη αξθεηά κεγαιχηεξε απ απηήλ πνπ ζπλήζσο ζπλαληάηαη ζηα θπζηθά απνζέκαηα ηνπ γιπθνχ λεξνχ. Έλαο ξχπνο ραξαθηεξίδεηαη ηνμηθφο φηαλ έρεη ηε δπλαηφηεηα λα πξνθαιέζεη ζνβαξή βιάβε ή ζάλαην ζε αλζξψπνπο ή δψα. (Νηαξαθάο, 2010) Οη ξχπνη ηνπ λεξνχ δηαθξίλνληαη ζε (Πίλαθαο 1.1): ζπκβαηηθνχο, κε ζπκβαηηθνχο, ζεξκηθνχο θαη ξχπνπο (κνιπληέο) απφ κηθξφβηα. Πίλαθαο 1.1 Καηεγνξίεο ξύπωλ Ρύπαλζε (Δπηβάξπλζε ηνπ λεξνχ κε χιε ή ελέξγεηα) πκβαηηθνί ξύπνη Οξγαληθή χιε Δλψζεηο ηνπ αδψηνπ (NH 4 +, NO 2 -, NO 3 - ) Δλψζεηο θσζθφξνπ (PO 4 3- ) Με ζπκβαηηθνί ξύπνη Βαξέα κέηαιια Σνμηθέο νξγαληθέο ελψζεηο Αξζεληθφ (As) Θεηνχρα (S 2- ) Κπαλνχρα (CN - ) Ραδηελεξγά ζηνηρεία (Νηαξαθάο, 2010) Θεξκηθή ξύπαλζε Θεξκά απφβιεηα λεξά βηνκεραληψλ Μόιπλζε (Δπηβάξπλζε κε παζνγφλνπο κηθξννξγαληζκνχο) Μηθξννξγαληζκνί Ηνί Βαθηήξηα Μχθεηεο Πξσηφδσα Έικηλζεο 2

12 1.3 Σερληθέο απνξξύπαλζεο Ζ απνξξχπαλζε ησλ πδάησλ απνηειεί αλαγθαία θαη θαζηεξσκέλε απφ δεθαεηίεο πξαθηηθή. Γηα ην ζθνπφ απηφ έρεη αλαπηπρζεί πιεζψξα ηερληθψλ, νη νπνίεο ρξεζηκνπνηνχληαη θαηά πεξίπησζε, αλάινγα κε ην ξχπν πνπ πξέπεη λα απνκαθξπλζεί απφ ην λεξφ. Μεξηθέο απφ ηηο ζπρλφηεξα εθαξκνδφκελεο ηερληθέο είλαη: ε ρεκηθή θαηαβχζηζε, ε νμεηδναλαγσγή, ε ειεθηξνρεκηθή κέζνδνο, νη εθαξκνγέο κεκβξαλψλ (κηθξνδηήζεζε, ππεξδηήζεζε, λαλνδηήζεζε θαη αληίζηξνθε φζκσζε), ε ηνληναληαιιαγή, ε εμάηκηζε, ε θξνθίδσζε, ε δηχιηζε θαη ε πξνζξφθεζε, φπσο παξνπζηάδνληαη ζηνλ Πίλαθα 1.2 Πίλαθαο 1.2 Σερληθέο απνξξύπαλζεο Σερληθή Πιενλεθηήκαηα Μεηνλεθηήκαηα Υεκηθή θαηαβύζηζε Απιή κέζνδνο, νηθνλνκηθή Με απνηειεζκαηηθή ζε ρακειέο ζπγθεληξψζεηο, δεκηνπξγία ηνμηθήο ηιχνο, κε εθιεθηηθή Ομεηδναλαγωγή Απιή κέζνδνο Απαηηείηαη εηζαγσγή Ζιεθηξνρεκηθή κέζνδνο Γπλαηφηεηα αλάθηεζεο ηνπ κεηάιινπ ρεκηθψλ, δπλαηή κε εηζαγσγή βηνινγηθψλ ζπζηεκάησλ (αξγή δηαδηθαζία) Τςειφ θφζηνο, κε απνηειεζκαηηθή ζε ρακειέο ζπγθεληξψζεηο Αληίζηξνθε ώζκωζε Απνηειεζκαηηθή Τςειφ θφζηνο Ηνληναληαιιαγή Απνηειεζκαηηθή Τςειφ θφζηνο Δμάηκηζε Απνηειεζκαηηθή Τςειφ θφζηνο, (Αλαγλσζηφπνπινο, 2011, Volesky, 2001, Μπνχηζηθα 2013) ελεξγνβφξνο, δεκηνπξγία ηνμηθήο ηιχνο 3

13 1.3.1 Απνξξύπαλζε κε ηε κέζνδν ηεο ξόθεζεο Ζ απνξξχπαλζε ησλ πδάησλ κε ηε κέζνδν ηεο ξφθεζεο, ζηεξίδεηαη ζηελ ηδηφηεηα νξηζκέλσλ ζηεξεψλ λα απνκαθξχλνπλ δηαιπκέλεο νπζίεο απφ ην λεξφ, ξνθψληαο ηεο θαη ρξεζηκνπνηείηαη επξέσο ζηελ επεμεξγαζία λεξνχ. ηνλ Πίλαθα 1.3 παξνπζηάδνληαη ζπλνπηηθά ηα πεδία εθαξκνγήο ηεο απνξξχπαλζεο κε ξφθεζε θαη νη αληίζηνηρνη ξνθεηέο πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη. Δίλαη δπλαηή ε απνκάθξπλζε απφ ην λεξφ δηαθνξεηηθψλ ρεκηθψλ νπζηψλ θαη αλφξγαλσλ ηφληψλ, αλάινγα κε ηνλ ηχπν ηνπ ξνθεηή. (Worch, 2012) Πίλαθαο 1.3 Απνξξύπαλζε κε ηε κέζνδν ηεο ξόθεζεο Πεδίν εθαξκνγήο Αληηθείκελν Ρνθεηήο Δπεμεξγαζία πφζηκνπ Οξγαληθή χιε Δλεξγφο άλζξαθαο λεξνχ Αξζεληθφ (As) Ομείδην ηνπ αξγηιίνπ, πδξνμείδην ηνπ ζηδήξνπ Δπεμεξγαζία αζηηθψλ ιπκάησλ Φσζθνξηθά Ομείδην ηνπ αξγηιίνπ, πδξνμείδην ηνπ ζηδήξνπ Δπεμεξγαζία βηνκεραληθψλ απνβιήησλ Σνμηθέο ελψζεηο Δλεξγφο άλζξαθαο, πνιπκεξή Δπεμεξγαζία λεξνχ Οξγαληθέο ελψζεηο Δλεξγφο άλζξαθαο πηζίλαο Απνθαηάζηαζε ππφγεησλ Οξγαληθέο ελψζεηο Δλεξγφο άλζξαθαο πδάησλ Δπεμεξγαζία λεξνχ Οξγαληθέο ελψζεηο Δλεξγφο άλζξαθαο ελπδξείσλ (Worch, 2012) Ο ελεξγφο άλζξαθαο παξάγεηαη απφ βηνκεραλίεο θαη είλαη ν πην δηαδεδνκέλνο ξνθεηήο γηα ηελ επεμεξγαζία λεξνχ. Υξεζηκνπνηείηαη επξέσο γηα ηελ απνκάθξπλζε νξγαληθψλ νπζηψλ απφ δηαθνξεηηθνχο ηχπνπο πδάησλ, φπσο πφζηκν λεξφ, ππφγεηα λεξά θαη αζηηθά ιχκαηα, εμαηηίαο ηεο πςειήο ξνθεηηθήο ηνπ ηθαλφηεηαο. Παξ φια απηά, ιφγσ ηνπ πςεινχ θφζηνπο παξαζθεπήο ηνπ, πξνέθπςε ε αλάγθε αλάπηπμεο λέσλ ξνθεηηθψλ πιηθψλ ρακειφηεξνπ θφζηνπο. 4

14 2. ΓΝΧΣΗΚΟ ΤΠΟΒΑΘΡΟ 2.1 Ρύπνη Αξωκαηηθνί νξγαληθνί ξύπνη Σν θαηλαλζξέλην (C 14 H 10 ) είλαη πδξφθνβε έλσζε θαη αλήθεη ζηελ νκάδα ησλ πνιπθπθιηθψλ αξσκαηηθψλ πδξνγνλαλζξάθσλ (PAHs), ρεκηθέο ελψζεηο πνπ απνηεινχλ επξχηαηα δηαδεδνκέλνπο ξχπνπο ζην πεξηβάιινλ, ιφγσ ηεο δεκηνπξγίαο ηνπο απφ αηειείο θαχζεηο. Πην ζπγθεθξηκέλα, ην θαηλαλζξέλην απνηειεί έλαλ ηξηθπθιηθφ αξσκαηηθφ πδξνγνλάλζξαθα, ν νπνίνο είλαη ηζνκεξήο ηνπ αλζξαθέληνπ. Δίλαη ζηεξεφ, θξπζηαιιηθφ, κε ιεπθφ σο ππνθίηξηλν ρξψκα, κε ειαθξχ κπιε θζνξηζκφ, αδηάιπην ζην λεξφ θαη επδηάιπην ζηνπο νξγαληθνχο δηαιχηεο, φπσο ε ηνινπφιε θαη ν αηζέξαο. Δπίζεο παξνπζηάδεη κηα ειαθξά αξσκαηηθή νζκή (CLS 1983, NIST 2008). Ζ πξνέιεπζε ηνπ θαηλαλζξελίνπ ζρεηίδεηαη κε ηελ αηειή θαχζε νξγαληθνχ πιηθνχ φπσο εμάιινπ ζρεδφλ φισλ ησλ πνιπθπθιηθψλ αξσκαηηθψλ πδξνγνλαλζξάθσλ. ηε θχζε ην θαηλαλζξέλην βξίζθεηαη ζε ζεκαληηθέο πνζφηεηεο ζε γαηάλζξαθεο, ζην δηπιηζκέλν πεηξέιαην θαη κάιηζηα ζε κεγαιχηεξεο ζπγθεληξψζεηο απφ φ,ηη ζην αθαηέξγαζην πεηξέιαην θαη ζηνλ θαπλφ (CLS 1983). Σν θαηλαλζξέλην ζπκκεηέρεη ζε ζεκαληηθφ αξηζκφ ρεκηθψλ αληηδξάζεσλ, νη νπνίεο ιακβάλνπλ ρψξα ζηηο ζέζεηο 9 θαη 10 ηνπ κνξίνπ ηνπ. Απφ απηέο νη θπξηφηεξεο είλαη i) ε νμείδσζε ηνπ θαηλαλζξέληνπ ζε θαηλαλζξεθηλφλε παξνπζία ρξσκηθνχ νμένο, ii) ε αλαγσγή ηνπ ζε 9,10-δηπδξνθαηλαλζξέλην παξνπζία αέξηνπ πδξνγφλνπ θαη ζπνγγψδνπο raney ληθειίνπ σο θαηαιχηε θαη iii) ειεθηξφθηιε αξσκαηηθή αινγφλσζε κε βξψκην ζε 9- βξσκνθαηλαλζξέλην. (νθηθίηεο, 2010). Ζ 2-λαθζόιε (C 10 H 8 O) απαληάηαη σο θξπζηαιιηθφ ζηεξεφ, ηζνκεξέο ηεο 1- λαθζφιεο, απφ ηελ νπνία δηαθνξνπνηείηαη σο πξνο ηε ζέζε ηεο πδξνμπινκάδαο πάλσ ζην λαθζαιεληθφ δαθηχιην. ε πςειέο ηηκέο ph (pka=9,5), είλαη αξλεηηθά θνξηηζκέλε. Οη λαθζφιεο είλαη λαθζαιεληθά νκφινγα ηεο θαηλφιεο κε πεξηζζφηεξν δξαζηηθή πδξνμπινκάδα. Καη ηα δχν ηζνκεξή ηεο λαθζφιεο είλαη δηαιπηά ζε απιέο αιθνφιεο, αηζέξεο θαη ρισξνθφξκην. Υξεζηκνπνηνχληαη ζηε βηνκεραλία γηα ηελ παξαγσγή βαθψλ Τδξάξγπξνο Ο πδξάξγπξνο είλαη ρεκηθφ ζηνηρείν πςειεο ηνμηθφηεηαο θαη αλήθεη ζηελ νκάδα ησλ βαξέσλ κεηάιισλ. Σα βαξέα κέηαιια είλαη θπζηθά ζπζηαηηθά ηνπ θινηνχ ηεο γεο θαη απνηεινχλ πνιχ ζεκαληηθή κνξθή ξχπαλζεο. Με ηνλ φξν βαξέα κέηαιια ελλννχκε εθείλα πνπ έρνπλ εηδηθφ βάξνο κεγαιχηεξν ηνπ ζηδήξνπ (Fe). Γε κπνξνχλ λα δηαζπαζηνχλ ζε απινχζηεξεο κνξθέο ή λα θαηαζηξαθνχλ. ε κηθξή έθηαζε 5

15 εηζάγνληαη ζηνλ αλζξψπηλν νξγαληζκφ κέζσ ησλ ηξνθίκσλ, ηνπ πφζηκνπ λεξνχ θαη ηνπ αέξα. Χο ηρλνζηνηρεία, κεξηθά βαξέα κέηαιια είλαη απαξαίηεηα γηα λα δηαηεξεζεί ν κεηαβνιηζκφο ηνπ αλζξψπηλνπ ζψκαηνο. Δληνχηνηο, ζε πςειφηεξεο ζπγθεληξψζεηο κπνξνχλ λα είλαη ηνμηθά. Γειεηεξίαζε απφ ηα βαξέα κέηαιια κπνξεί λα πξνθχςεη, παξαδείγκαηνο ράξηλ, απφ ηε ξχπαλζε ηνπ πφζηκνπ λεξνχ (π.ρ. απφ ζσιήλεο κνιχβδνπ πνπ ρξεζηκνπνηνχληαλ παιαηφηεξα), πςειέο ζπγθεληξψζεηο ζηνλ αέξα θνληά ζε πεγέο εθπνκπήο, ή εηζαγσγή ζηνλ αλζξψπηλν νξγαληζκφ κέζσ ηεο ηξνθηθήο αιπζίδαο. Δηδηθφηεξα, ν πδξάξγπξνο ππάξρεη ζην ππέδαθνο κε ηε κνξθή ηνπ νξπθηνχ Κηλλαβαξίηε (HgS). Πξφθεηηαη γηα κε πδαηνδηαιπηφ άιαο, δειαδή ε επαθή ηνπ θηλλαβαξίηε κε ην θαζαξφ λεξφ δελ έρεη σο απνηέιεζκα ηε ζεκαληηθή αχμεζε ηεο ζπγθέληξσζεο ηνπ πδξαξγχξνπ ζηελ πδαηηθή θάζε. Καηά ηελ ππεξάληιεζε θαζαξνχ λεξνχ, γηα θάιπςε ησλ πδξεπηηθψλ αλαγθψλ, ην λεξφ ηεο ζάιαζζαο εηζρσξεί θαη αλακεηγλχεηαη κε ην θαζαξφ λεξφ θαη πνζφηεηεο άιαηνο ρισξηνχρνπ λαηξίνπ (NaCl) εηζρσξνχλ ζην κέρξη πξφηηλνο θαζαξφ λεξφ. Ζ δηαδηθαζία απηή είλαη γλσζηή σο πθαικχξηλζε. Σν κέρξη πξφηηλνο αδηάιπην άιαο ζεηνχρνπ πδξαξγχξνπ (HgS) αληηδξά κε ην ζαιαζζηλφ αιάηη (ρισξηνχρν λάηξην NaCl) θαη παξάγεη ρισξηνχρν πδξάξγπξν θαη ζεηνχρν λάηξην (HgS + 2 NaCl HgCl 2 + Na 2 S). Σν άιαο ηνπ ρισξηνχρνπ πδξαξγχξνπ πνπ παξάγεηαη απφ ηε αληίδξαζε είλαη πδαηνδηαιπηφ θαη δηαιχεηαη ζην λεξφ πνπ αληιείηαη, κε απνηέιεζκα ηελ εκθάληζε πδξαξγχξνπ ζηελ πδαηηθή θάζε. Ο πδξάξγπξνο θαη νη ελψζεηο ηνπ θαηαηάζζνληαη ζηηο επηθίλδπλεο νπζίεο ζχκθσλα κε ηε λνκνζεζία ηεο Δπξσπατθήο Έλσζεο (ΔΔ) αθφκε θαη ζε πνιχ κηθξέο ζπγθεληξψζεηο. χκθσλα κε ηε λνκνζεζία ηεο Δπξσπατθήο Έλσζεο νη επηηξεπφκελεο ζπγθεληξψζεηο πδξαξγχξνπ ζε ππφγεηα χδαηα θαη ζε απφβιεηα είλαη 1 θαη 5 κg/l, αληίζηνηρα (EC, 2008, Μπνχηζηθα, 2013). 2.2 Ζ δηεξγαζία ηεο ξόθεζεο Ο φξνο πξνζξφθεζε πεξηγξάθεη ηε ζπζζψξεπζε κίαο ρεκηθήο νπζίαο ζε κία δηεπηθάλεηα θαη πεξηιακβάλεη αιιειεπηδξάζεηο κεηαμχ ζηεξεήο-ζηεξεήο, ζηεξεήοαέξηαο θαη ζηεξεήο-πγξήο θάζεο. Ζ νπζία πνπ πξνζξνθείηαη απνηειεί ηελ πξνζξνθεκέλε θάζε, ελψ εθείλε πνπ ηελ πξνζξνθά, ηνλ πξνζξνθεηή ή ξνθεηή. Ο φξνο απνξξφθεζε αλαθέξεηαη ζηε δηαδηθαζία θαηά ηελ νπνία ε νπζία δε δηαηεξείηαη ζηελ επηθάλεηα, αιιά εηζέξρεηαη δηακέζνπ απηήο θαη θαηαλέκεηαη ζρεδφλ νκνηφκνξθα ζηε κάδα ηνπ πξνζξνθεηή. Έρεη απνδεηρζεί φηη ε πξνζξφθεζε ζπλνδεχεηαη ελ κέξεη θαη απφ απνξξφθεζε. ε πεξηπηψζεηο πνπ ππάξρεη ακθηβνιία αλ ε δηεξγαζία είλαη πξνζξφθεζε ή απνξξφθεζε, ηφηε γηα ηελ πεξηγξαθή ηεο δηεξγαζίαο ρξεζηκνπνηείηαη ζπιινγηθά ν φξνο ξφθεζε. Ζ αληίζηξνθε δηεξγαζία νλνκάδεηαη εθξφθεζε. (Scharzenbach et al 2000, Stumm, Morgan,1996). Ζ γεσρεκηθή ηχρε ησλ πεξηζζνηέξσλ ηρλνζηνηρείσλ ειέγρεηαη απφ ηελ αιιειεπίδξαζε ησλ δηαιπκκέλσλ ζην λεξφ ρεκηθψλ νπζηψλ κε ηηο επηθάλεηεο ησλ 6

16 ζηεξεψλ. Ζ δηεξγαζία ηεο ξφθεζεο επεξεάδεη ην επηθαλεηαθφ θνξηίν ησλ αησξνχκελσλ ζσκαηηδίσλ θαη θνιινεηδψλ, ην νπνίν επεξεάδεη ηε ζπζζσκάησζε θαη κεηαθνξά ηνπο θαη γη απηφ ην ιφγν ζεσξείηαη ζεκαληηθή ζηηο ηερλνινγίεο λεξνχ θαη εδάθνπο. Δπίζεο ν ξπζκφο δηεξγαζηψλ φπσο ε δηάιπζε ησλ νξπθηψλ θάζεσλ, ε θαζίδεζε θαη ε ηνλην-αληαιιαγή, εμαξηάηαη απφ ηελ αιιειεπίδξαζε ησλ επηθαλεηψλ, ε δνκή ησλ νπνίσλ ζε κνξηαθφ επίπεδν επεξεάδεηαη απφ ηε ξφθεζε. (Stumm, 1992). Γχν εηδψλ παξάκεηξνη επεξεάδνπλ ηε ξφθεζε: α) ε επηιεθηηθφηεηα γηα ην ξνθεηή, δειαδή ν ξνθεηήο έρεη ηζρπξέο ειθηηθέο δπλάκεηο γηα ηε ξνθνχκελε νπζία θαη β) ε κηθξή ζπλάθεηα γηα ην δηαιχηε (π.ρ. πδξνθνβία). Ζ πξνζξφθεζε ησλ κνξίσλ κίαο νπζίαο ζε ζηεξεέο επηθάλεηεο δηαθξίλεηαη ζε δχν θαηεγνξίεο: α) θπζηθή πξνζξφθεζε θαη β) ρεκεηνξξφθεζε. Ζ θπζηθή πξνζξφθεζε απνδίδεηαη ζε δπλάκεηο van der Waals θαη ε ρεκεηνξξφθεζε ζην ζρεκαηηζκφ ρεκηθψλ δεζκψλ. Ζ ξφθεζε ιφγσ θπζηθψλ δπλάκεσλ είλαη αληηζηξεπηή δηαδηθαζία, ελψ ε ρεκεηνξφθεζε δελ είλαη αληηζηξεπηή. Ζ ξφθεζε νπζηψλ απφ ηελ πδαηηθή θάζε ζε νξγαληθφ κέξνο ηνπ ζηεξενχ ξνθεηή ειέγρεηαη απφ ηνπο αθφινπζνπο ηέζζεξηο κεραληζκνχο: α) θαηαλνκή ζηελ νξγαληθή χιε (ζπζρεηίδεηαη κε K ow ), β) ξνθεζε ζε επηθάλεηεο νξπθηψλ, ε νπνία ζρεηίδεηαη κε ηηο δηακνξηαθέο δπλάκεηο ηεο νξγαληθήο ρεκηθήο έλσζεο ζηελ επηθάλεηα ηνπ νξπθηνχ, γ) ελζσκάησζε πνιηθψλ νξγαληθψλ κνξίσλ θαη δ) εηδηθή δέζκεπζε, κφλν γηα νξγαληθέο ελψζεηο πνπ δεκηνπξγνχλ ηζρπξνχο δεζκνχο (ρεκεηνξφθεζε). Ζ θηλεηηθή ηεο ξφθεζεο πεξηιακβάλεη κηα δηαδνρηθή αθνινπζία ηεζζάξσλ βεκάησλ (ρήκα 3.1): α) δηάρπζεο ησλ ηφλησλ κέζα ζην δηάιπκα (bulk diffusion), β) δηάρπζεο ησλ ηφλησλ κέζα απφ ζηάζηκν πκέλην πνπ πεξηβάιιεη ην ζηεξεφ (film diffusion), γ) ελδνζσκαηηδηαθή δηάρπζε ησλ ηφλησλ (intraparticle diffusion) θαη δ) ξφθεζε ζηε ζηεξεή επηθάλεηα (sorption on the solid surface). Σα β) θαη γ) ζπλήζσο απνηεινχλ πεξηνξηζηηθνχο παξάγνληεο γηα ην ξπζκφ ηεο ξφθεζεο. ρήκα 2.1: Ζ θηλεηηθή ηεο ξφθεζεο ζηε δηεπηθάλεηα πγξνχ ζηεξενχ. 7

17 2.3 Ρνθεηηθά πιηθά Σα ξνθεηηθά πιηθά πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη γηα ηελ επεμεξγαζία λεξνχ, δηαθξίλνληαη ζηνπο θπζηθνχο θαη ζηνπο ζπλζεηηθνχο ξνθεηέο. Οη ζπλζεηηθνί ξνθεηέο θαηαηάζζνληαη ζηηο νκάδεο ησλ ξνθεηψλ άλζξαθα, ησλ πνιπκεξηθψλ ξνθεηψλ, ησλ ξνθεηψλ ζπλζεηηθψλ νμεηδίσλ θαη ησλ δενιηζηθψλ κνξηαθψλ θνζθίλσλ. Σππηθνχο θπζηθνχο ξνθεηέο απνηεινχλ ηα αξγηιηθά νξπθηά, νη θπζηθνί δεφιηζνη, ηα θπζηθά νμείδηα θαη ηα βηνπνιπκεξή. Σα νμείδηα θαη νη δεφιηζνη είλαη πιηθά κε ηζρπξέο πδξνθηιηθέο επηθαλεηαθέο ηδηφηεηεο θαη σο εθ ηνχηνπ ε απνκάθξπλζε πνιηθψλ ελψζεσλ είλαη ην ζπλεζέζηεξν πεδίν εθαξκνγήο ηνπο. Γεληθά, νη ζπλζεηηθνί ξνθεηέο παξνπζηάδνπλ πςειφηεξε ξνθεηηθή ηθαλφηεηα. Παξαζθεπάδνληαη ππφ απζηεξά θξηηήξηα πνηνηηθνχ ειέγρνπ θαη παξνπζηάδνπλ ζηαζεξέο ηδηφηεηεο. Απφ ηελ άιιε, ην θφζηνο παξαζθεπήο ηνπο είλαη ζπρλά πνιχ πςειφ. ε αληίζεζε κε ηνπο ζπλζεηηθνχο ξνθεηέο, ε ξνθεηηθή ηθαλφηεηα ησλ θπζηθψλ θαη άιισλ ξνθεηψλ ρακεινχ θφζηνπο είλαη ζπλήζσο ρακειφηεξε. (Worch, 2012). Γηα ηηο αλάγθεο ηεο παξνχζαο εξγαζίαο ρξεζηκνπνηήζεθαλ σο ξνθεηέο νμείδηα ηνπ αξγηιίνπ (γ-αινχκηλα), ηνπ ηηηαλίνπ (ηηηάληα), ηνπ ππξηηίνπ (ζίιηθα) θαη ηνπ ζηδήξνπ. Ζ αινύκηλα (Al 2 O 3 ) ζηηο δηάθνξεο κνξθέο ηεο, είλαη πιηθφ εθηελψο κειεηεκέλν. Ζ α-αινχκηλα, ε νπνία απαληάηαη ζηε θχζε κε ηε κνξθή ηνπ νξπθηνχ θνξνχλδην, είλαη ε ζηαζεξφηεξε ζεξκνδπλακηθά κνξθή ηεο αινχκηλαο, θαη θξπζηάιιψλεηαη ζην εμαγσληθφ ζχζηεκα, ζρεκαηίδνληαο θξπζηάιινπο πξηζκαηηθήο κνξθήο. (Μαραίξαο, 1985). Ζ γ-αινχκηλα ρξεζηκνπνηείηαη επξέσο σο θαηαιχηεο, φπσο επίζεο θαη ζηελ θαηαζθεπή ζσιήλσλ θαη λεκάησλ. Πην ζπγθεθξηκέλα κε απηή θαηαζθεπάδνληαη ιέηδεξ αεξίσλ, κνλσηέο πςειήο ζεξκνθξαζίαο ή πςειήο ηάζεο, επέλδπζε θιηβάλσλ, ειεθηξηθψλ θαισδίσλ, ειεθηξνληθψλ ππνζηξσκάησλ, αηζζεηήξσλ ζεξκνθξαζίαο, εξγαζηεξηαθψλ ζσιήλσλ θαη κέζσλ ιείαλζεο. εκαληηθή επηζεο είλαη ε ρξήζε ηεο αινχκηλαο σο πξνζξνθεηηθφ κέζν, θπξίσο σο πξνο ηηο πνιηθέο ελψζεηο, κε κεγάιεο εθαξκνγέο ζηελ ρξσκαηνγξαθία. (Wikipedia, Aluminum oxide). Σν ζεκείν κεδεληθνχ θνξηίνπ ηεο γ-αινχκηλαο εκθαλίδεηαη ζε ph=7,5-9. (Vakros et al, 2011., Vakros et al, 2004). Ζ ηηηάληα (TiO 2 ) απαληάηαη σο θπζηθφ νξπθηφ ππφ ηε κνξθή ηνπ ξνπηηιίνπ (ηεηξαγσληθφ ζχζηεκα θξπζηάιισζεο), ηνπ αλαηάζε (ηεηξαγσληθφ ζχζηεκα) θαη ηνπ βξνπθίηε (νξζνξνκβηθφ ζχζηεκα). Σν ζεκείν κεδεληθνχ θνξηίνπ ηεο ηηηάληαο εκθαλίδεηαη ζε ph=6,5 (Panagiotou et al, 2009) θαη ρξεζηκνπνηείηαη επξέσο ζηε βηνκεραλία βαθψλ, ράξηνπ θαη πιαζηηθψλ. Δίλαη επίζεο πνιχ δηαδεδνκέλν ζπζηαηηθφ ησλ πξντφλησλ γηα ηελ πξνζηαζία απφ ηηο ειηαθέο αθηίλεο, ιφγσ ηνπ πςεινχ δείθηε δηάζιαζεο θαη ηεο πςειήο ηθαλφηεηαο απνξξφθεζεο ππεξηψδνπο αθηηλνβνιίαο. Δμ αηηίαο ηνπ πςεινχ δείθηε δηάζιαζεο, ζπλζεηηθνί θξχζηαιινη ηηηάληαο ρεζηκνπνηνχληαη σο εκηαγσγνί. Γηαδεδνκέλε επίζεο είλαη ε ρξήζε ηεο ηηηάληαο ζηε θσηνθαηάιπζε ππφ ππεξηψδε αθηηλνβνιία. (Wikipedia, Titanium dioxide) Ζ ζίιηθα (SiO 2 ) είλαη πιηθφ πνπ παξνπζηάδεη πςειή εηδηθή επηθάλεηα ( m 2 /g), πςειφ πνξψδεο (80 99,8 %), ρακειή ππθλφηεηα (~ 0,003 g/cm 3 ), 8

18 πςειή απφδνζε ζεξκηθήο κφλσζεο (0,005 W/mK), εμαηξεηηθά ρακειή δηειεθηξηθή ζηαζεξά (k=1,0 2,0) θαη ρακειφ δείθηε δηάζιαζεο (~ 1,05). Οη κνξθέο ζίιηθαο πνπ παξνπζηάδνπλ ην κεγαιχηεξν ελδηαθέξνλ είλαη ηα πεθηψκαηα ζίιηθαο, νη νηθνγέλεηεο κεζνπνξψδνπο ηαθηνπνηεκέλεο ζίιηθαο θαη ηα λαλνυβξίδηα άκνξθεο ζίιηθαο. (Δχδνπ, Βάθξνο, 2012). Ζ ζίιηθα ρξεζηκνπνηείηαη ζηελ παινβηνκεραλία θαη ζηελ θεξακηθή, ζηελ παξαζθεπή θίιηξσλ γηα απνξξχπαλζε πδάησλ, φπσο επίζεο θαη ζηε βηνκεραλία πιαζηηθψλ, ράξηνπ θαη βαθψλ. Σέινο, παξνπζηάδεη εθηεηακέλεο εθαξκνγέο ζηελ έξεπλα σο ζηαηηθή θάζε ζηελ πγξή ρξσκαηνγξαθία πςειήο απφδνζεο (HPLC), σο κέζν αθηλεηνπνίεζεο βηνελεξγψλ κνξίσλ (immobilization of bioactive molecules), ζηελ θαηάιπζε θαη ζηελ ελίζρπζε πνιπκεξψλ. (Giraldo et al, 2007) Ο ξόινο ηεο εηδηθήο επηθάλεηαο θαη ηνπ πνξώδνπο ζηε ξόθεζε Γεδνκέλνπ ηνπ φηη ε ξφθεζε είλαη επηθαλεηαθή δηεξγαζία, ε εηδηθή επηθάλεηα ηνπ ξνθεηή είλαη είλαη ηδηφηεηα δεζπφδνπζαο ζεκαζίαο γηα ηε δηεξγαζία απηή θαη θξηηήξην πνηφηεηαο ηνπ ξνθεηή. Οη θπζηθνί ξνθεηέο παξνπζηάδνπλ κηθξφηεξε εηδηθή επηθάλεηα ζε ζχγθξηζε κε ηα ζπλζεηηθά ξνθεηηθά πιηθά κε πςειφ πνξψδεο. Σε κεγαιχηεξε εηδηθή επηθάλεηα παξνπζηάδεη ν ελεξγφο άλζξαθαο θαη θάπνηνη εηδηθνί πνιπκεξηθνί ξνθεηέο. Τιηθά κε πςειφ πνξψδεο, έρνπλ κεγαιχηεξε εζωηεξηθή εηδηθή επηθάλεηα, ιφγσ ησλ ηνηρσκάησλ ησλ πφξσλ. Ζ εζσηεξηθή εηδηθή επηθάλεηα ησλ ηερλεηψλ ξνθεηψλ είλαη κεγαιχηεξε απφ ηελ εμσηεξηθή ζσκαηηδηαθή εηδηθή ηνπο επηθάλεηα. Καηά θαλφλα, φζν κεγαιχηεξν είλαη ην ζχζηεκα ησλ πφξσλ θαη φζν κηθξφηεξνη είλαη νη πφξνη, ηφζν κεγαιχηεξε είλαη θαη ε εζσηεξηθή εηδηθή επηθάλεηα. Απφ ηελ άιιε, ην κεγάιν κέγεζνο ησλ πφξσλ επηηξέπεη ηε γξήγνξε κεηάβαζε ηεο πξνζξνθνχκελεο νπζίαο ζηηο ζέζεηο ξφθεζεο. Απφ ηα παξαπάλσ πξνθχπηεη, φηη ε θαηαλνκή ηνπ φγθνπ ησλ πφξσλ ηνπ πιηθνχ είλαη έλα αθφκα ζεκαληηθφ θξηηήξην πνηφηεηαο ηνπ ξνθεηή.(worch, 2012) Ο ξόινο ηνπ ζεκείνπ κεδεληθνύ θνξηίνπ ζηε ξόθεζε Σα νμείδηα πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη σο ξνθεηέο απνηεινχληαη απφ θξπζηαιιηθέο δνκέο, ζηηο νπνίεο ηα ζεηηθά θνξηηζκέλα ηφληα κεηάιισλ θαη ηα αξλεηηθά θνξηηζκέλα ηφληα νμπγφλνπ θαη πδξνμχιηα είλαη δηαηεηαγκέλα κε ηέηνην ηξφπν έηζη ψζηε ηα αληίζεηα θνξηία λα αιιεινεμνπδεηεξψλνληαη. ηελ επηθάλεηα, ε θαλνληθή δνκή ησλ ηφλησλ θαηαζηξέθεηαη θαη ηα θνξηία αληηζηαζκίδνληαη απφ άιια ηφληα. ηα πδαηηθά δηαιχκαηα, ηα επηθαλεηαθά αξλεηηθά θνξηία ησλ ηφλησλ νμπγφλνπ εμνπδεηεξψλνληαη απφ πξσηφληα, ελψ ηα ζεηηθά επηθαλεηαθά θνξηία ησλ ηφλησλ ησλ κεηάιισλ εμνπδεηεξψλνληαη απφ πδξνμχιηα, κε απνηέιεζκα ε επηθάλεηα ηνπ ξνθεηή λα θαιιχπηεηαη κε επηθαλεηαθέο πδξνμπινκάδεο. Οη πδξνμπινκάδεο απηέο ππφθεηληαη ζε πξσηνλίσζε θαη απνπξσηνλίσζε, αλάινγα κε ηελ ηηκή ηνπ ph ηνπ δηαιχκαηνο, ζχκθσλα κε ηηο παξαθάησ ηζνξξνπίεο: 9

19 S-OH + H + S-OH 2 + S-OH S-O - + H + φπνπ S, είλαη ε επηθάλεηα ηνπ ζηεξενχ. Απφ ηηο παξαπάλσ ηζνξξνπίεο πξνθχπηεη φηη ε επηθάλεηα ηνπ πιηθνχ είλαη ζεηηθά θνξηηζκέλε ζε ρακειέο ηηκέο ph θαη αξλεηηθά θνξηηζκέλε ζε πςειέο ηηκέο ph. Μεηαμχ απηψλ ησλ δχν πεξηνρψλ, ππάξρεη κία ηηκή ph ζηελ νπνία ην άζξνηζκα ησλ αξλεηηθψλ θνξηίσλ είλαη ίζν κε ην άζξνηζκα ησλ ζεηηθψλ θνξηίσλ θαη σο εθ ηνχηνπ ην ζπλνιηθφ θνξηίν ηεο επηθάλεηαο είλαη κεδέλ. Ζ ηηκή απηή ηνπ ph αλαθέξεηαη σο ζεκείν κεδεληθνχ θνξηίνπ (pzc). Σν ph pzc απνηειεί ζεκαληηθή ηδηφηεηα ησλ ξνθεηψλ, ε νπνία βνεζά ζηελ θαηαλφεζε ηνπ κεραληζκνχ ηεο ξφθεζεο θνξηηζκέλσλ ρεκηθψλ εηδψλ θαη ζην πσο απηφο επεξεάδεηαη απφ ην ph. Γεληθά, ε πξνζξφθεζε θνξηηζκέλσλ ρεκηθψλ εηδψλ ζε θνξηηζκέλεο επηθάλεηεο, επεξεάδεηαη ηζρπξά απφ ειεθηξνζηαηηθέο δπλάκεηο. (Worch, 2012). 10

20 3. ΚΟΠΟ ΣΖ ΠΑΡΟΤΑ ΓΗΑΣΡΗΒΖ ηελ παξνχζα εξγαζία αμηνινγείηαη ε δπλαηφηεηα ρξήζεο νμεηδίσλ κεηάιισλ θαη ακεηάιισλ, σο ξνθεηηθψλ πιηθψλ γηα ηελ απνκάθξπλζε αξσκαηηθψλ νξγαληθψλ ξχπσλ θαη πδξαξγχξνπ απφ ηα πδαηηθά ζπζηήκαηα. Πην ζπγθεθξηκέλα, ζηφρνο ηεο εξγαζίαο είλαη ε εθηίκεζε ηεο ξφθεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ, ηεο 2-λαθζφιεο θαη ηνπ πδξαξγχξνπ απφ νμείδηα ηνπ αξγηιίνπ, ηηηαλίνπ, ππξηηίνπ θαη ζηδήξνπ, ε δηεξεχλεζε ηεο θαηαιιειφηεηαο ησλ πιηθψλ απηψλ σο ξνθεηψλ θαη ε ζχγθξηζε ησλ απνηειεζκάησλ κε απηά απφ ηε ξφθεζε ησλ αληίζηνηρσλ ξχπσλ απφ πιηθά πνπ παξαζθεπάδνληαη απφ ηελ ππξφιπζε πξψηεο χιεο βηνινγηθήο πξνέιεπζεο. Απψηεξνο ζθνπφο ηεο παξνχζαο εξγαζίαο είλαη λα ζπκβάιιεη ζηελ έξεπλα γηα ηελ αλάπηπμε λέσλ πιηθψλ πςειήο ξνθεηηθήο ηθαλφηεηαο θαη ρακειφηεξνπ θφζηνπο απφ ηα ήδε γλσζηά ξνθεηηθά πιηθά. 11

21 4. ΤΛΗΚΑ ΚΑΗ ΜΔΘΟΓΟΛΟΓΗΑ 4.1 Ρνθεηηθά πιηθά Γηα ηα πεηξάκαηα ηεο παξνχζαο εξγαζίαο ρξεζηκνπνηήζεθαλ αλφξγαλα ξνθεηηθά πιηθά θαη πην ζπγθεθξηκέλα, νμείδηα αξγηιίνπ (γ-al 2 O 3 ), ηηηαλίνπ (TiO 2 ), κείγκα νμεηδίσλ ππξηηίνπ (SiO 2 )/αξγηιίνπ, ζε αλαινγία 20/80% θαη κείγκα νμεηδίσλ ηνπ ζηδήξνπ. Σα ηξία πξψηα πιηθά, είλαη εκπνξηθά ζθεπάζκαηα γλσζηψλ ηδηνηήησλ, ελψ ν ηέηαξηνο ξνθεηήο παξαθεπάζηεθε θαη ραξαθηεξίζηεθε ζην εξγαζηήξην. Σα ξνθεηηθά πιηθά επηιέρζεθαλ έηζη ψζηε λα έρνπλ κεγάιε εηδηθή επηθάλεηα, παξφκνηα κεηαμχ ηνπο παξνπζηάδνπλ δηαθνξεηηθφ θνξηίν ζηηο ηηκέο ph πνπ ζα γίλνληαλ ηα πεηξάκαηα ξφθεζεο Ομείδηα αξγηιίνπ, ηηηαλίνπ, ππξηηίνπ Υξεζηκνπνηήζεθαλ δχν ηχπνη νμεηδίσλ ηνπ αξγηιίνπ (γ-αινχκηλα), κε δηαθνξεηηθή εηδηθή επηθάλεηα. Ο πξψηνο ηχπνο πξνήιζε απφ ηελ εηαηξία Houndry, κε είδηθή επηθάλεηα 131 m 2 /g (γ-αινχκηλα 1) θαη ν δεχηεξνο ηχπνο πξνήιζε απφ ηελ εηαηξία Akzo, κε εηδηθή επηθάλεηα 270 m 2 /g (γ-αινχκηλα 2). Καη νη δπν ηχπνη αινχκηλαο θνληνξηνπνηήζεθαλ ζε γνπδί πνξζειάλεο θαη ζηε ζπλέρεηα πεξάζηεθαλ απφ αιιεινπρία θνζθίλσλ θνθθνκεηξίαο, κε νπέο δηαζηάζεσλ 1mm, 250, 125 θαη 63κm. Σo θιάζκα ελδηαθέξνληνο γηα ηελ παξνχζα εξγαζία, ήηαλ δηακέηξνπ απφ 1mm έσο 250κm γηα ηε γ-αινχκηλα (1) θαη <63κm γηα ηελ γ-αινχκηλα (2). Ζ απφιεςε ησλ θιαζκάησλ απηψλ έγηλε κε ηε κέζνδν ηεο πγξήο θνζθίλεζεο. ηε ζπλέρεηα ην θιάζκα πιηθνχ γ-αινχκηλαο (1) εθπιχζεθε κε απηνληζκέλν λεξφ 10 θνξέο γηα ηελ απνκάθξπλζε ησλ πνιχ ιεπηφθνθθσλ αησξνχκελσλ ζσκαηηδίσλ θαη μεξάλζεθε γηα πεξίπνπ 2 ψξεο, ζηνπο 50 C. Ζ παξαπάλσ δηαδηθαζία έθπιπζεο μήξαλζεο ηνπ ξνθεηηθνχ πιηθνχ αθνινπζήζεθε, έηζη ψζηε ην ππεξθείκελν δηάιπκα λα θαηαζηεί δηαπγέο θαη νη ζπζθεπέο κέηξεζεο ησλ δεηγκάησλ λα δψζνπλ ζσζηέο κεηξήζεηο. Γηα ηε γ-αινχκηλα (2) (<63 κm) δελ αθνινπζήζεθε ε δηαδηθαζία έθπιπζεο μήξαλζεο, δηφηη ε κάδα πιηθνχ πνπ ρξεζηκνπνηήζεθε ζηα δείγκαηα γηα ηα πεηξάκαηα επίδξαζεο κάδαο, ήηαλ κηθξή ζε ζρέζε κε ηνλ φγθν ηνπ δηαιχκαηνο θαη σο εθ ηνχηνπ δελ πξνέθπςε πξφβιεκα ζνιεξφηεηαο ηνπ ππεξθεηκέλνπ απφ ηα αησξνχκελα ζσκαηίδηα. Σα νμείδηα ηνπ ηηηαλίνπ (ηηηάληα), πξνήιζαλ απφ ηελ εηαηξία Alfa Aesar θαη ε επεμεξγαζία ηνπο έγηλε κε ηνλ ίδην ηξφπν, φπσο θαη ζηε γ-αινχκηλα. Σν θνθθνκεηξηθφ θιάζκα ελδηαθέξνληνο είρε δηάκεηξν θφθθσλ <63κm. Σν κείγκα νμεηδίσλ ππξηηίνπ (ζίιηθα)/αξγηιίνπ (αινχκηλα), ζε αλαινγία 20/80 %,, πξνήιζε απφ ηελ εηαηξία Condea Chemie, κε κέγεζνο θφθθσλ <63 κm θαη ρξεζηκνπνηήζεθε σο είρε, ρσξίο θακία πεξεηαίξσ επεμεξγαζία. 12

22 ηνλ Πίλαθα 4.1 παξνπζηάδνληαη ζπγθεληξσηηθά ηα βαζηθά ραξαθηεξηζηηθά ησλ παξαπάλσ ξνθεηηθψλ πιηθψλ. Πίλαθαο 4.1 Υαξαθηεξηζηηθά ξνθεηηθώλ πιηθώλ από ηε βηβιηνγξαθία Μέγεζνο Δηδηθή επηθάλεηα p.z.c. θόθθωλ (m 2 /g) γ-αινύκηλα (1) ( Houndry ) γ-αινύκηλα (2) ( Akzo ) 1 mm 250 κm < 63 κm 120 a 270 b ~9 a 7,5 b Σηηάληα ( Alfa Aesar ) < 63 κm 120 c 6,5 d ίιηθα/αινύκηλα 20/80 ( Condea Chemie ) < 63 κm 340 e 6 e a Vakros et al, b Vakros et al, c Σηκή απφ εηαηξία παξαζθεπήο. d Panagiotou et al, e Vakros et al, Μαγλεηηθό πιηθό νμεηδίωλ ζηδήξνπ Σν πιηθφ νμεηδίσλ ηνπ ζηδήξνπ παξαζθεπάζηεθε ζην εξγαζηήξην θαη ραξαθηεξίδεηαη απφ καγλεηηθέο ηδηφηεηεο ζην 100 % ηεο κάδαο ηνπ. Πξφθεηηαη γηα ιεπηφθνθθν πιηθφ (πνχδξα), ην νπνίν ζρεκαηίδεη ζπζζσκαηψκαηα Παξαζθεπή ξνθεηηθνύ πιηθνύ (D. Mohan et al., 2011, κε ηξνπνπνηήζεηο) Τιηθά: FeCl 3 (Merck) FeSO 4 (Acros Organics) Γηάιπκα NaOH 10 M Αηζαλφιε Απεζηαγκέλν λεξφ Πνηήξηα δέζεσο ησλ 500 θαη 100 ml πάηνπια Επγφο Ογθνκεηξηθφο θχιηλδξνο 1000 ml θαη 100 ml Μαγλεηηθφο ζεξκαηλφκελνο αλαδεπηήξαο Μαγλήηεο Θεξκφκεηξν ηαγνλφκεηξν Περάκεηξν Κάςα 13

23 Φηάιε θελνχ Φίιηξα θπηηαξίλεο (Sartorius Stedium) Φνχξλνο ζεξκνχ αέξα Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζην δπγφ 12 g FeCl 3 θαη 14 g FeSO 4 ζε ζηεξεή κνξθή. 2. Παξαζθεπάζηεθαλ δηαιχκαηα πξνζζέησληαο 12 g FeCl 3 ζε 500 ml απεζηαγκέλν λεξφ θαη 14 g FeSO 4 ζε 60 ml απεζηαγκέλν λεξφ. 3. Σα δχν δηαιχκαηα αλακεηρζεθαλ θαη αλαδεχηεθαλ έληνλα κε ηαπηφρξνλε ζέξκαλζε, έσο ηε ζεξκνθξαζία ησλ C. 4. ηε ζπλέρεηα ην δηάιπκα αθέζεθε ζε θαηάζηαζε εξεκίαο, έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 5. Έρνληαο παξαζθεπάζεη δηάιπκα NaOH 10 M, πξνζηέζεθε ζηαγφλα-ζηαγφλα απφ απηφ ζην δηάιπκα, πξνθεηκέλνπ λα θηάζεη ην ph ζε ηηκή Καηά ηε δηάξθεηα ξχζκηζεο ηνπ ph, ην ζχζηεκα εβξίζθεησ ζε ζπλερή ήπηα αλάδεπζε. 6. ηε ζπλέρεηα ην δηάιπκα αθέζεθε ζε θαηάζηαζε εξεκίαο, ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ γηα 24 ψξεο. 7. Σν δηάιπκα εθπιχζεθε κε απεζηαγκέλν λεξφ θαη ζηε ζπλέρεηα κε αηζαλφιε. 8. ηε ζπλέρεηα έγηλε δηαρσξηζκφο ηεο ζηεξεήο απφ ηελ πγξή θάζε ζηε θηάιε θελνχ, ρξεζηκνπνηψληαο θίιηξα, ηα νπνία αιιάδνληαλ φπνηε ζεσξείησ απαξαίηεην. 9. Σν πιηθφ ζπιιέρζεθε ζε θάςα θαη μεξάλζεθε έσο ηελ επνκέλε ζε θνχξλν ζεξκνχ αέξα ζηνπο 50 C Πξνζδηνξηζκόο εηδηθήο επηθάλεηαο Χο εηδηθή επηθάλεηα νξίδεηαη ε επηθάλεηα αλά κνλάδα κάδαο (IUPAC 1997). Ζ κέηξεζε ηεο εηδηθήο επηθάλεηαο θαη ηνπ φγθνπ ησλ πφξσλ ηνπ καγλεηηθνχ ξνθεηηθνχ πιηθνχ έγηλε κε ηε κέζνδν ηεο θπζηθήο πξνζξφθεζεο αδψηνπ ζε ζεξκνθξαζία πγξνχ αδψηνπ (T=77,4 K) ζηελ επηθάλεηα ηνπ ζηεξενχ. Κάζε πξνζξνθεκέλν κφξην αδψηνπ θαιχπηεη, ζηελ επηθάλεηα ηνπ πνξψδνπο πιηθνχ, εκβαδφ ίζν κε απηφ ηεο δηαηνκήο ηνπ. Σν εκβαδφ δηαηνκήο ηνπ αδψηνπ είλαη ίζν κε 16,2 Ǻ 2 /κφξην. (Κνξδνχιεο θαη Λπθνπξγηψηεο, 2003) Σν ζεσξεηηθφ ππφβαζξν ηεο κεζφδνπ απνηειεί πξνέθηαζε ηεο πξνζέγγηζεο Langmuir, πνπ είλαη ζεσξία κνλνζηξσκαηηθήο πξνζξφθεζεο θαη ε νπνία έρεη εμαρζεί κε ηηο εμήο πξνυπνζέζεηο : α) ηα κφξηα πξνζξνθνχληαη ζηελ επηθάλεηα ηνπ πξνζξνθεηή ζε νξηζκέλεο εληνπηζκέλεο ζέζεηο, β) θάζε πξνζξνθεηηθή ζέζε δέρεηαη έλα θαη κφλν κφξην γηα πξνζξφθεζε θαη γ) ε ελέξγεηα ηεο πξνζξνθεκέλεο νπζίαο είλαη ίδηα ζε φιεο ηηο ζέζεηο ηνπ πξνζξνθεηή θαη είλαη αλεμάξηεηε απφ ηελ παξνπζία ή απνπζία άιισλ πξνζξνθεκέλσλ κνξίσλ ζε γεηηνληθέο ζέζεηο (Καξατζθάθεο, 1995). Οη Brunauer, Emmett θαη Teller, έδσζαλ κία εμίζσζε, πνπ θέξεη ην φλνκά ηνπο (BET), ε νπνία πεξηγξάθεη ηε ζρέζε κεηαμχ ηνπ φγθνπ ελφο αδξαλνχο αεξίνπ 14

24 πνπ πξνζξνθάηαη ζε θάζε κεξηθή πίεζε θαη ηνπ φγθνπ πνπ απαηηείηαη γηα κνλνκνξηαθή θάιπςε ηεο επηθάλεηαο ηνπ πξνζξνθεηή: (4.1) Όπνπ P είλαη ε κεξηθή πίεζε ηνπ Ν2, Po είλαη ε ηάζε ησλ αηκψλ ηνπ ζηε ζεξκνθξαζία ηνπ πεηξάκαηνο, V είλαη ν φγθνο ηνπ Ν2 πνπ πξνζξνθάηαη ζε πίεζε P, Vm είλαη ν φγθνο ηνπ Ν2 πνπ απαηηείηαη γηα κνλνκνξηαθή θάιπςε ηεο επηθάλεηαο ηνπ πξνζξνθεηή θαη C κηα ζηαζεξά πξνζξνθήζεσο. (Κνξδνχιεο θαη Λπθνπξγηψηεο, 2003). Ζ ζεσξία ΒΔΣ έρεη σο παξαδνρέο ηηο εμήο : α) ηα κφξηα ηνπ αεξίνπ πξνζξνθνχληαη θπζηθά ζην ζηεξεφ ζε ζηξψκαηα, β) δελ ππάξρεη αιιειεπίδξαζε κεηαμχ ησλ ζηξσκάησλ θαη γ) ε ζεσξεηηθή πξνζέγγηζε Langmuir εθαξκφδεηαη γηα θάζε ζηξψκα (Brunauer et al., 1938). ηελ παξνχζα εξγαζία, ν πξνζδηνξηζκφο ηεο εηδηθήο επηθάλεηαο έγηλε κε κεηξήζεηο πξνζξφθεζεο Ν2 ζηνπο 77 Κ ζηνλ απηφκαην αλαιπηή πξνζξφθεζεο αεξίσλ TriStar 3000, Micromeritics GA, USA, ηνπ εξγαζηεξίνπ Δηεξνγελνχο Καηάιπζεο ηνπ Παλεπηζηεκίνπ Παηξψλ, ρξεζηκνπνηψληαο ηε κέζνδν ησλ BrunauerEmmet-Teller (BET). Σν φξγαλν απηφ κπνξεί λα κεηξήζεη εηδηθέο επηθάλεηεο ηεο ηάμεσο ησλ 0,01 m2/g. Μηα θαηάιιειε πνζφηεηα καγλεηηθνχ ξνθεηηθνχ πιηθνχ κεηαθέξζεθε ζηνπο εηδηθνχο ζσιήλεο ηνπ νξγάλνπ θη αθνινχζεζε απαέξσζε απηψλ γηα κηα ψξα ζηνπο 240 νc. Σα απνηειέζκαηα αλαιχζεθαλ κε ην ινγηζκηθφ Micromeritics TriStar Παξαζθεπή δηαιπκάηωλ Παξαζθεπή ζπλζεηηθώλ λεξώλ Παξαζθεπή ζπλζεηηθνύ γιπθνύ λεξνύ (F.W.) Τιηθά: Απεζηαγκέλν λεξφ CaCl2.2H2O θξπζηαιιηθφ CaSO4.2H2O θξπζηαιιηθφ NaHCO3 θξπζηαιιηθφ NaN3 θξπζηαιιηθφ Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml Αλαιπηηθφο δπγφο (± 0,1 mg) πζθεπή ππεξήρσλ 15

25 Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζηνλ αλαιπηηθφ δπγφ κάδεο 0,03 g CaCl 2.2H 2 O, 0,018 g CaSO 4.2H 2 O, 0,017 g NaHCO 3 θαη κεηαθέξζεθαλ ζε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml. 2. Επγίζηεθε κάδα NaN 3 0,20 g θαη πξνζηέζεθε ζηελ νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml, γηα λα εκπνδηζηεί ε βαθηεξηαθή αχμεζε θαη ε βηναπνδφκεζε θαηά ηε δηάξθεηα ησλ πεηξακάησλ. 3. Αθνινχζεζε ε πιήξσζε ηεο θηάιεο κε απεζηαγκέλν λεξφ, κέρξη ραξαγήο. 4. Ζ θηάιε ηνπνζεηήζεθε γηα 10 min ζε ζπζθεπή ππεξήρσλ, γηα ηελ πιήξε δηάιπζε ησλ αιάησλ. Παξαζθεπή ζπλζεηηθνύ ζαιαζζηλνύ λεξνύ (S.W.) Τιηθά: Απεζηαγκέλν λεξφ NaCl θξπζηαιηθφ MgSO 4.7H 2 O θξπζηαιιηθφ NaHCO 3 θξπζηαιιηθφ NaN 3 θξπζηαιιηθφ Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml Αλαιπηηθφο δπγφο (± 0,1 mg) Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζηνλ αλαιπηηθφ δπγφ κάδεο 31 g NaCl, 10 g MgSO 4.7H 2 O, 0,04 g NaHCO 3 θαη κεηαθέξζεθαλ ζε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml. 2. Επγίζηεθε κάδα NaN 3 0,20 g θαη πξνζηέζεθε ζηελ νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 1000 ml, γηα λα εκπνδηζηεί ε βαθηεξηαθή αχμεζε θαη ε βηναπνδφκεζε θαηά ηε δηάξθεηα ησλ πεηξακάησλ. 3. Αθνινχζεζε ε πιήξσζε ηεο θηάιεο κε απεζηαγκέλν λεξφ, κέρξη ραξαγήο. Ζ ρεκηθή ζχζηαζε ησλ ζπλζεηηθψλ λεξψλ, θαίλεηαη ζηνλ Πίλαθα

26 Πίλαθαο 4.2 Υεκηθή ζύζηαζε ζπλζεηηθώλ λεξώλ πλζεηηθό λεξό Άιαηα πγθέληξωζε (g/l) ph CaCl 2. 2H 2 O 0,030 Γιπθφ λεξφ CaSO 4.2H 2 O 0,018 8,6 NaHCO 3 0,017 NaN 3 0,200 NaCl 31,000 Θαιαζζηλφ λεξφ MgSO 4.7H 2 O 10,000 ~7 NaHCO 3 0,040 NaN 3 0, Πξνζξνθνύκελεο νπζίεο ηελ παξνχζα εξγαζία ρξεζηκνπνηήζεθαλ σο πξνζξνθνχκελεο νπζίεο ην θαηλαλζξέλην θαη ε 2-λαθζφιε, εθπξνζσπψληαο ηνπο αξσκαηηθνχο νξγαληθνχο ξχπνπο θαη ν πδξάξγπξνο, σο δηάιπκα ρισξηνχρνπ πδξαξγχξνπ (II), απφ ηελ νκάδα ησλ βαξέσλ κεηάιισλ. Οη θπζηθνρεκηθέο ηδηφηεηεο ησλ πξνζξνθνχκελσλ νπζηψλ, φπσο πξνθχπηνπλ απφ ηε βηβιηνγξαθία, θαίλνληαη ζηνλ Πίλαθα 4.3. Πίλαθαο 4.3 Φπζηθνρεκηθέο ηδηόηεηεο πξνζξνθνύκελωλ νπζηώλ Φαηλαλζξέλην 2-Ναθζόιε Υιωξηνύρνο πδξάξγπξνο (ΗΗ) Υεκηθόο ηύπνο C 14 H 10 C 10 H 8 O HgCl 2 Μνξηαθό Βάξνο 178,2 144,17 271,52 (g mol -1 ) εκείν ηήμεο ( C) Ππθλόηεηα (g cm -3 ) 1,17 1,217 5,43 C sat w (mg L -1 ) a 1, ηαζεξά Henry 2, ,46 3, (atm m 3 mol -1 ) b log K ow 4,57 2,84 a Γηαιπηφηεηα ζην λεξφ ζηνπο 25 C. b Λνγάξηζκνο ζπληειεζηή θαηαλνκήο νθηαλφιεο λεξνχ, ζηνπο 25 C. 17

27 Γηαιύκαηα θαηλαλζξελίνπ Παξαζθεπή πξόηππνπ δηαιύκαηνο θαηλαλζξελίνπ (1000 mg/l) Τιηθά: Φαηλαλζξέλην (Fluka > 99,0 %) θξπζηαιιηθφ Μεζαλφιε (Merck, θαζαξφηεηαο 99,8 %, ACS, ISO) Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 100 ml Αλαιπηηθφο δπγφο (± 0,1 mg) Αινπκηλφραξην Φπγείν Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζηνλ αλαιπηηθφ δπγφ 0,100 g θαηλαλζξελίνπ ζε ζηεξεή κνξθή γηα ηελ πιήξε δηαιπηνπνίεζή ηνπ. 2. Ζ κάδα απηή πξνζηέζεθε ζε νγθνκεξηθή θηάιε ησλ 100 ml ζηε ζπλέρεηα ε θηάιε πιεξψζεθε κε κεζαλφιε κέρξη ραξαγήο. 3. Σν δηάιπκα αλαδεχηεθε ήπηα θαη ε θηάιε θαιχθζεθε κε αινπκηλφραξην γηα ηελ απνθπγή ηεο θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ. 4. Σν δηάιπκα δηαηεξήζεθε ζην ςπγείν. Παξαζθεπή πξόηππνπ δηαιύκαηνο θαηλαλζξελίνπ (10 mg/l) Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 1000 mg/l Μεζαλφιε (Merck, θαζαξφηεηαο 99,8 %, ACS, ISO) Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 100 ml Γπάιηλν βαζκνλνκεκέλν ζηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Πνηήξη δέζεσο Πνπάξ Αινπκηλφραξην Φπγείν Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 1000 mg/l, πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. ηε ζπλέρεηα φγθνο 1 ml κεηαθέξζεθε ζε θελή νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 100 ml, κε ηε βνήζεηα ζηθσλίνπ πιήξσζεο. 3. H θηάιε πιεξψζεθε κε κεζαλφιε κέρξη ραξαγήο. 4. Σν δηάιπκα αλαθηλήζεθε ήπηα θαη ε θηάιε θαιχθζεθε κε αινπκηλφραξην γηα ηελ απνθπγή θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ. 5. Σν δηάιπκα δηαηεξήζεθε ζην ςπγείν. 18

28 Παξαζθεπή πξόηππνπ δηαιύκαηνο θαηλαλζξελίνπ (1 mg/l) Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l Μεζαλφιε (Merck, θαζαξφηεηαο 99,8 %, ACS, ISO) Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 100 ml Γπάιηλν βαζκνλνκεκέλν ζηθψλην πιήξσζεο ησλ 10 ml Πνηήξη δέζεσο Πνπάξ Αινπκηλφραξην Φπγείν Μέζνδνο: 1. Πνζφηεηα δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l, πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. ηε ζπλέρεηα, φγθνο 10 ml κεηαθέξζεθε ζε θελή νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 100 ml, κε ηε βνήζεηα ζηθσλίνπ πιήξσζεο. 3. H θηάιε πιεξψζεθε κε κεζαλφιε κέρξη ραξαγήο. 4. Σν δηάιπκα αλαθηλήζεθε ήπηα θαη ε θηάιε θαιχθζεθε κε αινπκηλφραξην γηα ηελ απνθπγή θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ. 5. Σν δηάιπκα δηαηεξήζεθε ζην ςπγείν. Παξαζθεπή πξόηππνπ ξύπνπ θαηλαλζξελίνπ 100 κg/l ζε ζπλζεηηθό ζαιαζζηλό θαη γιπθό λεξό. Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (ζαιαζζηλφ ή γιπθφ) Γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml Γπάιηλν βαζκνλνκεκέλν ζηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Ογθνκεηξηθφο θχιηλδξνο ησλ 500 ml Πνηήξη δέζεσο Πνπάξ Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l, πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. ηε ζπλέρεηα, φγθνο 4 ml κεηαθέξζεθε ζε νγθνκεηξηθφ θχιηλδξν ησλ 500 ml, κε ηε βνήζεηα ζηθσλίνπ πιήξσζεο. 3. Ο νγθνκεηξηθφο θχιηλδξνο πιεξψζεθε κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ηα 400 ml. 4. Σν δηάιπκα κεηαθέξζεθε ζε γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml θαη αλαθηλήζεθε ήπηα. 19

29 5. Ζ θηάιε θπιάρζεθε ζε ζθηεξφ κέξνο, γηα ηελ απνθπγή θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ. Παξαζθεπή πξόηππωλ δηαιπκάηωλ θαηλαλζξελίνπ 25, 50, 100, 200 θαη 500 κg/l Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (γιπθφ ή ζαιαζζηλφ) Πέληε γπάιηλα θηαιίδηα ησλ 40 ml, κε θαπάθηα ηεθιφλ Μηθξνζχξηγγα ησλ 100 κl ηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Ογθνκεηξηθφο θχιηλδξνο ησλ 50 ml Πνπάξ 2 πνηήξηα δέζεσο Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα πξφηππνπ δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 10 mg/l, πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. Με ηε βνήζεηα ηεο κηθξνζχξηγγαο, φγθνο 0,1, 0,2, 0,4, 0,8 θαη 2 ml απφ ην πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ κεηαθέξζεθε ζε νγθνκεηξηθφ θχιηλδξν ησλ 50 ml. 3. ηε ζπλέρεηα, ν νγθνκεηξηθφο θχιηλδξνο πιεξψζεθε κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ηα 40 ml. 4. Πξνέθπςαλ δηαιχκαηα ζπγθεληξψζεσλ 25, 50, 100, 200, θαη 500 ml, ηα νπνία κεηαθέξζεθαλ ζε θηαιίδηα ησλ 40 ml. Παξαζθεπή πξόηππνπ ξύπνπ θαηλαλζξελίνπ 10 κg/l ζε ζπλζεηηθό ζαιαζζηλό θαη γιπθό λεξό. Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 1 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (ζαιαζζηλφ ή γιπθφ) Γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml Γπάιηλν βαζκνλνκεκέλν ζηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Ογθνκεηξηθφο θχιηλδξνο ησλ 500 ml Πνηήξη δέζεσο Πνπάξ 20

30 Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 1 mg/l πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. ηε ζπλέρεηα, φγθνο 4 ml κεηαθέξζεθε ζε νγθνκεηξηθφ θχιηλδξν ησλ 500 ml, κε ηε βνήζεηα ζηθσλίνπ πιήξσζεο. 3. Ο νγθνκεηξηθφο θχιηλδξνο πιεξψζεθε κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ηα 400 ml. 4. Σν δηάιπκα κεηαθέξζεθε ζε γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml θαη αλαθηλήζεθε ήπηα. 5. Ζ θηάιε θπιάρζεθε ζε ζθηεξφ κέξνο, γηα ηελ απνθπγή θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηνπ θαηλαλζξελίνπ. Παξαζθεπή πξόηππωλ δ/ηωλ θαηλαλζξελίνπ 1, 5 θαη 10 κg/l Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ 1 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (γιπθφ ή ζαιαζζηλφ) Σξεηο γπάιηλεο νγθνκεηξηθέο θηάιεο ησλ 50 ml Μηθξνζχξηγγα ησλ 100 κl ηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Πνπάξ 2 πνηήξηα δέζεσο Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα πξφηππνπ δηαιχκαηνο θαηλαλζξελίνπ 1 mg/l, πξνζηέζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. Με ηε βνήζεηα ηεο κηθξνζχξηγγαο, φγθνο 50, 250 θαη 500 κl απφ ην πξφηππν δηάιπκα θαηλαλζξελίνπ κεηαθέξζεθε ζηηο νγθνκεηξηθέο θηάιεο ησλ 50 ml, ψζηε λα πξνθχςνπλ δηαιχκαηα ζπγθέλησζεο 1, 5 θαη 10 κg/l αληίζηνηρα. 3. Οη νγθνκεηξηθέο θηάιεο πιεξψζεθαλ κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ραξαγήο Γηαιύκαηα 2-λαθζόιεο Παξαζθεπή πξόηππνπ δηαιύκαηνο 2-λαθζόιεο (1000 mg/l) Τιηθά: 2-Ναθζφιε (Fluka) θξπζηαιιηθή Μεζαλφιε (Merck, θαζαξφηεηαο 99,8 %, ACS, ISO) Γπάιηλε νγθνκεηξηθή θηάιε ησλ 200 ml Αλαιπηηθφο δπγφο (± 0,1 mg) Μαγλεηηθφο αλαδεπηήξαο Αινπκηλφραξην 21

31 Φπγείν Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζηνλ αλαιπηηθφ δπγφ 0,200 g 2-λαθζφιεο ζε ζηεξεή κνξθή γηα ηελ πιήξε δηαιπηνπνίεζή ηεο. 2. Ζ κάδα απηή κεηαθέξζεθε ζε νγθνκεξηθή θηάιε ησλ 200 ml ζηε ζπλέρεηα ε θηάιε πιεξψζεθε κε κεζαλφιε κέρξη ραξαγήο. 3. Σν δηάιπκα ηνπνζεηήζεθε ζην καγλεηηθφ αλαδεπηήξα θαη αλαδεχηεθε έληνλα έσο ηελ επνκέλε. 4. Ζ θηάιε θαιχθζεθε κε αινπκηλφραξην γηα ηελ απνθπγή θσηνρεκηθήο απνδφκεζεο ηεο λαθζφιεο. 5. Σν δηάιπκα δηαηεξήζεθε ζην ςπγείν. Παξαζθεπή πξόηππνπ ξύπνπ 2-λαθζόιεο 30 mg/l ζε ζπλζεηηθό ζαιαζζηλό θαη γιπθό λεξό. Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα 2-λαθζφιεο 1000 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (ζαιαζζηλφ ή γιπθφ) Γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml Γπάιηλν βαζκνλνκεκέλν ζηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Ογθνκεηξηθφο θχιηλδξνο ησλ 500 ml Πνηήξη δέζεσο Πνπάξ Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα πξφηππνπ δηαιχκαηνο 2-λαθζφιεο 1000 mg/l, κεηαθέξζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. ηε ζπλέρεηα, φγθνο 12 ml κεηαθέξζεθε ζε νγθνκεηξηθφ θχιηλδξν ησλ 500 ml, κε ηε βνήζεηα ζηθσλίνπ πιήξσζεο. 3. Ο νγθνκεηξηθφο θχιηλδξνο πιεξψζεθε κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ηα 400 ml. 4. Σν δηάιπκα κεηαθέξζεθε ζε γπάιηλε θηάιε ησλ 500 ml θαη αλαθηλήζεθε ήπηα. 5. Ζ θηάιε θπιάρζεθε ζε ζθηεξφ κέξνο. Παξαζθεπή πξόηππωλ δ/ηωλ 2-λαθζόιεο 5, 10, 20 θαη 30 mg/l Τιηθά: Πξφηππν δηάιπκα 2-λαθζφιεο 1000 mg/l πλζεηηθφ λεξφ (γιπθφ ή ζαιαζζηλφ) Σέζεξεηο γπάιηλεο νγθνκεηξηθέο θηάιεο ησλ 50 ml Μηθξνζχξηγγα ησλ 100 κl 22

32 ηθψλην πιήξσζεο ησλ 5 ml Πνπάξ 2 πνηήξηα δέζεσο Μέζνδνο: 1. Μηθξή πνζφηεηα πξφηππνπ δηαιχκαηνο 2-λαθζφιεο 1000 mg/l, κεηαθέξζεθε ζε πνηήξη δέζεσο θαη παξέκεηλε έσο φηνπ θηάζεη ζε ζεξκνθξαζία δσκαηίνπ. 2. Με ηε βνήζεηα ηεο κηθξνζχξηγγαο, φγθνο 0,25, 0,5, 1 θαη 1,5 ml απφ ην πξφηππν δηάιπκα 2-λαθζφιεο κεηαθέξζεθε ζηηο νγθνκεηξηθέο θηάιεο ησλ 50 ml, ψζηε λα πξνθχςνπλ δηαιχκαηα ζπγθέλησζεο 5, 10, 20 θαη 30 mg/l αληίζηνηρα. 3. Οη νγθνκεηξηθέο θηάιεο πιεξψζεθαλ κε ζπλζεηηθφ λεξφ κέρξη ραξαγήο Γηαιύκαηα πδξαξγύξνπ Παξαζθεπή πξόηππνπ δηαιύκαηνο Hg(ΗΗ) (50 mg/l) Τιηθά: HgCl 2 (Merck) Γηάιπκα HCl 0.1 M Απεζηαγκέλν λεξφ Πιαζηηθή θηάιε ησλ 1000 ml Αλαιπηηθφο δπγφο (± 0,1 mg) Πιαζηηθφ δηζθίν κεηαθνξάο πάηνπια Πνηήξη δέζεσο ησλ 1000 ml Γπάιηλε ξάβδνο ηαγνλφκεηξν Μαγλεηηθφο αλαδεπηήξαο Περάκεηξν Μαγλήηεο Φπγείν Μέζνδνο: 1. Επγίζηεθαλ ζηνλ αλαιπηηθφ δπγφ κέζα ζην πιαζηηθφ δηζθίν κεηαθνξάο 0,06767 g HgCl 2 (± g) ζε ζηεξεή κνξθή. 2. Έρνληαο παξαζθεπάζεη δηάιπκα HCl 0.1 M απφ ππθλφ δηάιπκα, πξνζηέζεθε ζηαγφλα-ζηαγφλα απφ απηφ ζην απεζηαγκέλν λεξφ φγθνπ 1000 ml πξνθεηκέλνπ λα θέξνπκε ην ph ζε ηηκή 5. Καηά ηε δηάξθεηα ξχζκηζεο ηνπ ph ην ζχζηεκα εβξίζθεησ ζε ζπλερή αλάδεπζε. 23

Διάλεξη 2 Εηζαγωγή ζηελ Επεμεξγαζία Υγξώλ Απνβιήηωλ Σηάδηα Επεμεξγαζίαο

Διάλεξη 2 Εηζαγωγή ζηελ Επεμεξγαζία Υγξώλ Απνβιήηωλ Σηάδηα Επεμεξγαζίαο Διάλεξη 2 Εηζαγωγή ζηελ Επεμεξγαζία Υγξώλ Απνβιήηωλ Σηάδηα Επεμεξγαζίαο Σηάδηα επεμεξγαζίαο πγξψλ απνβιήησλ Πξσηνβάζκηα ή Μεραληθή Δπεμεξγαζία Γεπηεξνβάζκηα ή Βηνινγηθή Δπεμεξγαζία Τξηηνβάζκηα ή Χεκηθή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ηότοι εργαζηηρίοσ ην πιαίζην ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ εξγαζηεξίνπ ζα παξνπζηαζηνύλ βαζηθέο ιεηηνπξγίεο ησλ Windows XP πνπ ζρεηίδνληαη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ..

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ.. ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου έλαξμεο 09.30 ιήμεο 09.45 Σην παξαθάησ ζρήκα θαίλεηαη ηκήκα ελόο πνιενδνκηθνύ ζρεδίνπ κηαο πόιεο. Οη ζθηαζκέλεο

Διαβάστε περισσότερα

Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots)

Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots) Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots) 1.1 Σςνοπτική Πεπιγπαυή Hot Spots Σα ζεκεία αζύξκαηεο πξόζβαζεο πνπ επηιέρζεθαλ αλαθέξνληαη ζηνλ επόκελν πίλαθα θαη παξνπζηάδνληαη αλαιπηηθά ζηηο επόκελεο παξαγξάθνπο.

Διαβάστε περισσότερα

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12 Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 11-12 Project 6: Ταμίδη κε ηε Μεραλή ηνπ Φξόλνπ Υπεύζπλνη Καζεγεηέο: Ε. Μπηιαλάθε Φ. Αλησλάηνο Δρώηηζη 3: Πνηα από ηα παξαθάησ ΜΜΕ ηεξαξρείηε από πιεπξάο ζεκαζίαο;

Διαβάστε περισσότερα

Γιπθόδε + Ομπγόλν Δηνμείδην ηνπ άλζξαθα + Νεξό + Ελέξγεηα

Γιπθόδε + Ομπγόλν Δηνμείδην ηνπ άλζξαθα + Νεξό + Ελέξγεηα 4. ΑΝΑΠΝΟΗ Η δηάζπαζε ηεο γιπθόδεο γίλεηαη κέζα ζηα θύηηαξα, νλνκάδεηαη θπηηαξηθή αλαπλνή θαη εμαζθαιίδεη ηελ ελέξγεηα πνπ είλαη απαξαίηεηε ζην θύηηαξν. Η δηάζπαζε γίλεηαη κε ηελ παξνπζία νμπγόλνπ θαη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ Εδώ ζα ππνινγίζνπκε ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier κεξηθώλ αθόκα ζεκάησλ, πξνζπαζώληαο λα μεθηλήζνπκε από ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier γλσζηώλ ζεκάησλ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΘΔΜΑ Α Α1. α. Σ β. Σ γ. Λ δ. Λ ε. Λ ζη. Σ Α2. Γ Α3. 1. γ 2. ε 3. δ 4. α Β1. ΘΔΜΑ Β Οη ηειηθνί ππνινγηζηέο παίξλνπλ απνθάζεηο δξνκνιόγεζεο κόλν γηα ηα δηθά ηνπο απηνδύλακα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014

ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014 ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014 Σν ΚΔ.ΔΛ.Π.ΝΟ., Γξαθείν Θεζζαινλίθεο θαη ε Γηεύζπλζε Γεκόζηαο Τγείαο ηεο

Διαβάστε περισσότερα

Όια ηα πξντφληα ηεο ΒΜP είλαη πηζηνπνηεκέλα θαηά ISO 9001 θαη πιεξνχλ ηηο πξνυπνζέζεηο ηνπ επξσπατθνχ θαλνληζκνχ ΔΝ 12365.

Όια ηα πξντφληα ηεο ΒΜP είλαη πηζηνπνηεκέλα θαηά ISO 9001 θαη πιεξνχλ ηηο πξνυπνζέζεηο ηνπ επξσπατθνχ θαλνληζκνχ ΔΝ 12365. ΓΙΑ ΞΥΛΙΝΑ ΚΟΥΦΩΜΑΤΑ / FOR WOODEN FRAMES ΤΑ ΥΛΙΚΑ ΜΑΣ Όια ηα πξντφληα πνπ ρξεζηκνπνηνχκε ζηελ παξαγσγή είλαη επηιεγκέλα θαη δνθηκαζκέλα ζην ρεκηθφ καο εξγαζηήξην. Σπγθεθξηκέλα, ηα πεξηζζφηεξα πιηθά κε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ

ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ α. Η ΕΚΚΛΗΙΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ β. ΣΟ ΠΝΕΤΜΑΣΙΚΟ ΜΑ ΚΕΝΣΡΟ γ. Η ΠΑΝΟΡΑΜΙΚΗ ΘΕΗ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ α. Η ΕΚΚΛΗΙΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ. Η Εθθιεζία ηνπ ρσξηνύ καο, ε Αγία Άλλα, είλαη θηηζκέλε πξηλ πνιιά

Διαβάστε περισσότερα

Όια ηα πξντφληα ηεο ΒΜP είλαη πηζηνπνηεκέλα θαηά ISO 9001 θαη πιεξνχλ ηηο πξνυπνζέζεηο ηνπ επξσπατθνχ θαλνληζκνχ ΔΝ 12365.

Όια ηα πξντφληα ηεο ΒΜP είλαη πηζηνπνηεκέλα θαηά ISO 9001 θαη πιεξνχλ ηηο πξνυπνζέζεηο ηνπ επξσπατθνχ θαλνληζκνχ ΔΝ 12365. ΓΙΑ ΚΟΥΦΩΜΑΤΑ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ / FOR ALUMINIUM FRAMES ΤΑ ΥΛΙΚΑ ΜΑΣ Όια ηα πξντφληα πνπ ρξεζηκνπνηνχκε ζηελ παξαγσγή είλαη επηιεγκέλα θαη δνθηκαζκέλα ζην ρεκηθφ καο εξγαζηήξην. Σπγθεθξηκέλα, ηα πεξηζζφηεξα πιηθά

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Μ Η Θ Δ Ι Α Δ Ι Γ Ω Ν Κ Α Θ Α Ρ Ι Ο Σ Η Σ Α

Π Ρ Ο Μ Η Θ Δ Ι Α Δ Ι Γ Ω Ν Κ Α Θ Α Ρ Ι Ο Σ Η Σ Α Π Ρ Ο Μ Η Θ Δ Ι Α Δ Ι Γ Ω Ν Κ Α Θ Α Ρ Ι Ο Σ Η Σ Α ΠΔΡΙΔΥΟΜΔΝΑ 1. Τερληθή Έθζεζε- Δλδεηθηηθφο Πξνυπνινγηζκφο 2. Έληππν πξνζθνξάο ΘΔΜΑ : Πξνκήζεηα εηδψλ θαζαξηφηεηαο Φξεκαηνδφηεζε : Ιδίνη Πφξνη Σ Δ Υ Ν Ι

Διαβάστε περισσότερα

ΙNCOFRUIT - (HELLAS).

ΙNCOFRUIT - (HELLAS). Πξνο ΟΛΑ ΤΑ ΜΔΛΗ Κε Σπλάδειθε Θέκα: Ιζπαλία & Γεξκαλία 5 ε ΔΒΓΟΜΑΓΑ 2011 (31 Ιαλ έσο 30 Φεβξ.2011) Παξαζέηνπκε θαησηέξσ: Αλαζθόπεζε ηεο 4 εο εβδνκάδνο 2011 κε ηηο ηηκέο ησλ εζπεξηδνεηδώλ πνπ δηακνξθώζεθαλ

Διαβάστε περισσότερα

Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training. Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis

Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training. Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis Stylianos Kalaitzis Μνλνϋβξηδηζκνο 1 Γπν γνλείο, εηεξόδπγνη γηα ηνλ αιθηζκό θάλνπλ παηδηά. Πνία ε πηζαλόηεηα

Διαβάστε περισσότερα

Βηνινγηθέο Πξώηεο Ύιεο Οξγαληθώλ Βηνκεραληώλ

Βηνινγηθέο Πξώηεο Ύιεο Οξγαληθώλ Βηνκεραληώλ Βηνινγηθέο Πξώηεο Ύιεο Οξγαληθώλ Βηνκεραληώλ Δλόηεηα: Δξγαζηεξηαθή Άζθεζε 7 Παξαγσγή βηνληήδει Θεσξεηηθφ κέξνο Υπεύζπλνο άζθεζεο: Γξ. Αλαζηφπνπινο Γεψξγηνο ρνιή Υεκηθψλ Μεραληθψλ Άδεηεο Χξήζεο Σν παξφλ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2 ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ Τν Σρήκα 1 δείρλεη ηελ αιιαγή ηεο ζηάζκεο ηεο Λίκλεο Τζαλη, ζηε Σαράξα ηεο Βόξεηαο Αθξηθήο. Η Λίκλε Τζαλη εμαθαλίζηεθε ηειείσο γύξσ ζην 20.000 π.χ., θαηά ηε δηάξθεηα ηεο ηειεπηαίαο επνρήο ησλ

Διαβάστε περισσότερα

K- Clusters Γξάζε 7.1.: ΑΝΑΠΣΤΞΗ ΚΑΘΝΟΣΟΜΘΑ ΣΟΝ ΚΛΑΓΟ ΣΟΤ ΜΑΡΜΑΡΟΤ Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΞΘΟΠΟΘΗΘΜΩΝ ΠΡΟΪΟΝΣΩΝ, ΑΠΌ ΣΑ ΠΑΡΑΠΡΟΪΟΝΣΑ ΚΑΘ ΣΑ ΜΠΑΖΑ ΣΟ ΣΡΑΝΟΒΑΛΣΟ

K- Clusters Γξάζε 7.1.: ΑΝΑΠΣΤΞΗ ΚΑΘΝΟΣΟΜΘΑ ΣΟΝ ΚΛΑΓΟ ΣΟΤ ΜΑΡΜΑΡΟΤ Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΞΘΟΠΟΘΗΘΜΩΝ ΠΡΟΪΟΝΣΩΝ, ΑΠΌ ΣΑ ΠΑΡΑΠΡΟΪΟΝΣΑ ΚΑΘ ΣΑ ΜΠΑΖΑ ΣΟ ΣΡΑΝΟΒΑΛΣΟ K- Clusters Γξάζε 7.1.: ΑΝΑΠΣΤΞΗ ΚΑΘΝΟΣΟΜΘΑ ΣΟΝ ΚΛΑΓΟ ΣΟΤ ΜΑΡΜΑΡΟΤ Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΞΘΟΠΟΘΗΘΜΩΝ ΠΡΟΪΟΝΣΩΝ, ΑΠΌ ΣΑ ΠΑΡΑΠΡΟΪΟΝΣΑ ΚΑΘ ΣΑ ΜΠΑΖΑ ΣΟ ΣΡΑΝΟΒΑΛΣΟ Ο πινχηνο ηεο Διιάδαο ζε θνηηάζκαηα καξκάξνπ εθιεθηήο

Διαβάστε περισσότερα

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο Γελάξεο 2011 ΗΛΔΚΣΡΟΝΙΚΑ Ι (Ύιε Γπκλαζίνπ) Διδάσκων: Σαββίδης Σάββας Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενα Θέματα Οργανικής Χημείας

Προτεινόμενα Θέματα Οργανικής Χημείας Προτεινόμενα Θέματα Οργανικής Χημείας 1. 3 g θνξεζκέλεο κνλνζζελνύο αιθνόιεο Α αθπδαηώλνληαη κε ζέξκαλζε παξνπζία H 2 SO 4, νπόηε ζρεκαηίδεηαη πδξνγνλάλζξαθαο Β κε απόδνζε 60%. Γηα ηελ πνζόηεηα ηνπ Β πνπ

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα!

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Cpyright 2013 Λόγος & Επικοινωνία // All rights Reserved Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Αυηό ηο παιχνίδι έχει ζηόχους: 1. ηελ εθγύκλαζε ηεο αθνπζηηθήο κλήκεο ησλ παηδηώλ 2. ηελ εμάζθεζε ζηελ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013

ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013 ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 7 ΜΑΪΟΥ 13 ΘΔΜΑ Α : (Α1) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα 33-335 (Α) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα 6 (Α3) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα (Α) α) Λάζνο β) Σωζηό γ) Σωζηό

Διαβάστε περισσότερα

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα «ην θνηλό θαη ην θύξην» (Γ.νισκόο) γηα λα ρηίδω πάληα κε ηνλ ίδηνλε ηξόπν, κε ηηο ίδηεο θαηαζθεπαζηηθέο θαη πιαζηηθέο πξννπηηθέο, κε ηελ ίδηαλε πάληνηε πίζηε θαη αγάπε.. Α.Κ.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΟ ΔΙΑΣ. EURO 01-2080 3/4 23,00 01-2182 1" 23,00 01-2018 3/4 22,50 01-2018/1 1" 22,50 01-2019 1/2 22,50

ΚΩΔΙΚΟ ΔΙΑΣ. EURO 01-2080 3/4 23,00 01-2182 1 23,00 01-2018 3/4 22,50 01-2018/1 1 22,50 01-2019 1/2 22,50 ΚΩΔΙΚΟ ΔΙΑΣ. EURO 01-2080 3/4 23,00 01-2182 1" 23,00 ΚΩΔΙΚΟ ΔΙΑΣ. EURO 01-2018 3/4 22,50 01-2018/1 1" 22,50 01-2019 1/2 22,50 20 MIC 10 ΜΙC 80 MIC 10 MIC 0,4 MIC 5 MIC 10 MIC 01-2020 01-2021 01-2034 01-2035

Διαβάστε περισσότερα

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ 10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ Σσποποιημένες παροτές ΥΣ Γηα ηελ ειεθηξνδόηεζε θάζε εζωηεξηθήο εγθαηάζηαζεο θαηαζθεπάδεηαη κία από ηηο «ηππνπνηεκέλεο» παξνρέο πνπ αλαθέξνληαη παξαθάηω. Γηα θάζε ηππνπνηεκέλε

Διαβάστε περισσότερα

Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING

Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING Ναηαιία Σπαλνύ, spanou@igme.gr & natspanou@gmail.com Τερληθόο Γεσιόγνο (M.Sc.) Πεξηγξαθή Χάξηεο ρσξηθήο θαηαλνκήο

Διαβάστε περισσότερα

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67)

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Γηα λα επαλαθέξεηε ην FritzBox Fon WLAN 7140 ζηηο πξνεπηιεγκέλεο ηνπ ξπζκίζεηο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΓΑΣΖΡΗΑΚΔ ΑΚΖΔΗ ΒΗΟΛΟΓΗΑ

ΔΡΓΑΣΖΡΗΑΚΔ ΑΚΖΔΗ ΒΗΟΛΟΓΗΑ Δξγαζηεξηαθό Κέληξν Φπζηθώλ Δπηζηεκώλ Αγίωλ Αλαξγύξωλ 2/4/08 Τπεύζπλνο Δξγ. Κέληξνπ: Καιιίληθνο Υαξαθόπνπινο Δπηκέιεηα Παξνπζίαζε : Λακπξηλή ηαθάθα ΔΡΓΑΣΖΡΗΑΚΔ ΑΚΖΔΗ ΒΗΟΛΟΓΗΑ Γ ΛΤΚΔΗΟΤ (ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ) Α. Δπίδξαζε

Διαβάστε περισσότερα

Γραφεύα Επικοινωνύασ & Ενημϋρωςησ ϋρρεσ, Τψηλϊντου 4 3οσ Όροφοσ ΣΗΛ 2321023640 ΥΑΦ 2321051861

Γραφεύα Επικοινωνύασ & Ενημϋρωςησ ϋρρεσ, Τψηλϊντου 4 3οσ Όροφοσ ΣΗΛ 2321023640 ΥΑΦ 2321051861 Οπγάνωζη και διοίκηζη ηοςπιζηικών επισειπήζεων (ξενοδοσεία, ηοςπιζηικά γπαθεία ) Α) ΑΔΙ ΣΔΙ και Β) ΑΠΟΦΟΙΣΟΙ ΤΠΟΥΡΔΩΣΙΚΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ και ΜΔΣΑΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ Ρν πξόγξακκα απηό ζρεδηάζηεθε γηα

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγία 91/271/ΕΟΚ ηος Σςμβοςλίος ηηρ 21ηρ Μαΐος 1991 για ηην επεξεπγαζία ηων αζηικών λςμάηων

Οδηγία 91/271/ΕΟΚ ηος Σςμβοςλίος ηηρ 21ηρ Μαΐος 1991 για ηην επεξεπγαζία ηων αζηικών λςμάηων Οδηγία 91/271/ΕΟΚ ηος Σςμβοςλίος ηηρ 21ηρ Μαΐος 1991 για ηην επεξεπγαζία ηων αζηικών λςμάηων Δπίζεκε Δθεκεξίδα αξηζ. L 135 ηεο 30/05/1991 ζ. 0040-0052 Φηλιαλδηθή εηδηθή έθδνζε: Κεθάιαην 15 ηφκνο 10 ζ.

Διαβάστε περισσότερα

Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία

Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία ΧΗΜΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ Α.Ε Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία Πνηνί είκαζηε Η ΜΙΝΔΡΑΛ ΥΗΜΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΣΑ Α.Δ. μεθίλεζε ηελ πνξεία ηεο ην 1976. Από ηελ αξρή ζπλεξγαζηήθακε κε πξωηνπόξνπο εηαηξείεο ζηνλ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43

ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43 ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43 Κα ακαθένεηε 5 εονςπασθέξ πώνεξ θαη κα βνείηε ημ είδμξ ημο μνοθημύ ημοξ πιμύημο. Πμημη πανάγμκηεξ επηηνέπμοκ ηεκ θαηαζθεοή μεγάιςκ ηεπκηθώκ ένγςκ; Ε ελόνολε (ελαγςγή

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ Η ζεκεξηλή ξαγδαία εμέιημε ηεο ηερλνινγίαο ηεο κηθξνειεθηξνληθήο επέηξεςε ηελ θαηαζθεπή εηδηθώλ νινθιεξσκέλσλ θπθισκάησλ απνζήθεπζεο δεδνκέλσλ θαη πιεξνθνξηώλ θαηαιακβάλνπλ

Διαβάστε περισσότερα

Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ.

Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ. Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ. ΜΠΙΛΙΛΗ ΑΝΑΣΑΙΑ Νοσηλεύτρια Σ.Δ. ΜSc Προϊσταμένη τμήματος ΦΙΑπ Γ.Ν. ΚΑΣ ΜΟΥΙΓΗ ΘΔΜΙΣΟΚΛΗ Νοσηλεστής Σ.Δ. τμήματος ΦΙΑπ Γ.Ν. ΚΑΣ ΒΟΤΡΛΔΓΚΑ ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ Νοσηλεύτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ-ΓΗΔΠΗΣΖΜΟΝΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΩΝ ΠΟΤΓΩΝ: ΔΠΗΣΖΜΖ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΠΟΛΤΜΔΡΩΝ. Γηπιωκαηηθή Δξγαζία Δηδίθεπζεο:

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ-ΓΗΔΠΗΣΖΜΟΝΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΩΝ ΠΟΤΓΩΝ: ΔΠΗΣΖΜΖ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΠΟΛΤΜΔΡΩΝ. Γηπιωκαηηθή Δξγαζία Δηδίθεπζεο: ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ-ΓΗΔΠΗΣΖΜΟΝΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΩΝ ΠΟΤΓΩΝ: ΔΠΗΣΖΜΖ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΠΟΛΤΜΔΡΩΝ Γηπιωκαηηθή Δξγαζία Δηδίθεπζεο: Πεηξακαηηθή Μειέηε θαη Μνληεινπνίεζε ηεο Δπίδξαζεο ηεο Θεξκηθήο

Διαβάστε περισσότερα

Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code)

Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code) Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code) Page 1 Υποπλοίαρτος Ν. Πεηράκος ΠΝ Αηδένηα Γνύξεηνη Ίππνη (Trojan Horses) Ινί (Viruses) Worms Root-kit Page 2 Γνύξεηνο Ίππνο (Trojan Horse) Οξηζκόο: Πξόγξακκα

Διαβάστε περισσότερα

Φνξνινγηθέο ειαθξύλζεηο Γηεπθνιύλζεηο θνξνινγηθέο γηα ηελ αγνξά ζνκπώλ pellet) θαη μύινπ

Φνξνινγηθέο ειαθξύλζεηο Γηεπθνιύλζεηο θνξνινγηθέο γηα ηελ αγνξά ζνκπώλ pellet) θαη μύινπ ΚΑΣΑΛΟΓΟ 2011 Η VENETA STHUE βαζηδόκελε ζηε καθξνρξόληα εκπεηξία ζηελ θαηαζθεπή ζνκπώλ ζηελ πεξηνρή Σηξόιν ηεο Ιηαιίαο, δεκηνύξγεζε κεραλήκαηα πνπ είλαη εηο ζέζηλ λα εθκεηαιιεπηνύλ ζην κέγηζην ηε ζεξκόηεηα

Διαβάστε περισσότερα

Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή

Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΖ ΚΑΛΧΝ ΚΑΗ ΔΦΑΡΜΟΜΔΝΧΝ ΣΔΥΝΧΝ Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή ΣΑ TABLETS Χ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΟ ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ ΓΗΑ ΣΖΝ ΔΝΗΥΤΖ ΤΝΔΡΓΑΣΗΚΧΝ ΓΡΑΣΖΡΗΟΣΖΣΧΝ ΜΑΘΖΜΑΣΗΚΧΝ Έιελα Κσλζηαληίλνπ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΣΟΤ ΑΣΟΜΟΤ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΣΗΜΑ

ΔΟΜΗ ΣΟΤ ΑΣΟΜΟΤ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΣΗΜΑ Θέματα εξετάσεων στην Ιατρική Υημεία 1 (Ανόργανη Υημεία) 1 ΔΟΜΗ ΣΟΤ ΑΣΟΜΟΤ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΣΗΜΑ 1 Καηά πνηα ζεηξά ηα παξαθάησ ηξνρηαθά ζα ζπκπιεξσζνχλ κε ειεθηξφληα ζχκθσλα κε ηελ Αξρή ηεο Γνκήζεσο ; Γηαηί

Διαβάστε περισσότερα

Fysiotek Treatment. Μυοσκελετικοί πόνοι; Βγάλτε τους από τη μέση... Fysiotek Πρότυπη μηχανική αξιολόγηση και θεραπεία

Fysiotek Treatment. Μυοσκελετικοί πόνοι; Βγάλτε τους από τη μέση... Fysiotek Πρότυπη μηχανική αξιολόγηση και θεραπεία Μυοσκελετικοί πόνοι; Βγάλτε τους από τη μέση... Fysiotek Πρότυπη μηχανική αξιολόγηση και θεραπεία Πρώτη φορά στην Ελλάδα η επεμβατική φυσικοθεραπεία Στόχος: το μηχανικό αίτιο του μυοσκελετικού προβλήματος,

Διαβάστε περισσότερα

10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03

10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03 10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03 1 η ημέρα: ΑΘΗΝΑ ΜΠΑΝΓΚΟΚ πγθέληξσζε ζην αεξνδξόκην Διεπζέξηνο Βεληδέινο, θαη αλαρώξεζε γηα Μπαλγθόθ.Γηαλπθηέξεπζε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΣΜΗΜΑ ΗΛΔΚΣΡΟΛΟΓΙΑ ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΣΤΥΙΑΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΥΗΡΑ ΥΡΗΣΟ ΔΠΙΒΛΔΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΣΗ : ΜΑΤΡΙΓΗ ΚΩΝΣΑΝΣΙΝΟ ΚΑΒΑΛΑ 2009 1. ΔΗΑΓΧΓΖ... 3 1.1 Γεληθά... 3 1.2 Γηαηί Σν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΣΤΥΙΑΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΔΝΟ ΤΣΗΜΑ ΓΙΑΥΔΙΡΗΗ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΔΠΑΡΥΙΑΚΗ ΠΟΛΔΩ

ΠΣΤΥΙΑΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΔΝΟ ΤΣΗΜΑ ΓΙΑΥΔΙΡΗΗ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΔΠΑΡΥΙΑΚΗ ΠΟΛΔΩ ΣΜΔΜΏ ΔΛΒΚΣΡΟΛΟΓΧΝ ΜΔΥΏΝΕΚΧΝ ΣΒ Σ.Β.Ε. ΠΒΕΡΏΕΏ ΥΟΛΔ ΣΒΥΝΟΛΟΓΕΚΧΝ ΒΦΏΡΜΟΓΧΝ ΠΣΤΥΙΑΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΔΝΟ ΤΣΗΜΑ ΓΙΑΥΔΙΡΗΗ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΔΠΑΡΥΙΑΚΗ ΠΟΛΔΩ Raw Water Basin Raw Water Pump Station Filtration

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Γηα ηε δηεπθόιπλζή ζαο θαηά ην switch-off ηεο πεξηνρήο ηεο Πεινπνλλήζνπ έρνπκε πξνζζέζεη ζηνπο ςεθηαθνύο καο δέθηεο κία λέα,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΚΡΗΣΗ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΙΚΧΝ ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟ

ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΚΡΗΣΗ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΙΚΧΝ ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟ ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΚΡΗΣΗ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΙΚΧΝ ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟ ΜΔΣΑΠΣΤΥΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΧΝ ΓΙΑΥΔΙΡΙΗ ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟ ΚΑΙ ΔΛΔΓΥΟ ΠΟΙΟΣΗΣΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΙΑΚΗ ΓΙΑΣΡΙΒΗ «Μικροεκτύλιζη Με Χρήζη Ηλεκηρομεμβράνης για ηην Ανάλσζη Παραβενίων

Διαβάστε περισσότερα

Μέηξεζε ηνπ ιόγνπ c p /c v ησλ αεξίσλ

Μέηξεζε ηνπ ιόγνπ c p /c v ησλ αεξίσλ Άζθεζε 1 Μέηξεζε ηνπ ιόγνπ c p /c v ησλ αεξίσλ 1.1. θνπόο θνπφο ηεο άζθεζεο είλαη ε κέηξεζε ηνπ ιφγνπ c p /c v ησλ εηδηθψλ ζεξκνηήησλ ηνπ αηκνζθαηξηθνχ αέξα θαη ε θαηάηαμή ηνπ ζε κηα απφ ηηο θαηεγνξίεο

Διαβάστε περισσότερα

Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία

Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία Δρ Σηαμάηιος Α. Παπαδάκης Ορθοπαιδικός Χειροσργός Επιμεληηής Α - Ε.Σ.Υ. Δ Ορθοπαιδική Κλινική Γ.Ν.Α. KAT Αγαπεηέ Γηαηξέ.. Υειρόγραθο κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Σργγεμέπ ζροίγγιξ ζηελέςξρπ αοιζηεοάπ ζηεθαμιαίαπ αοηηοίαπ ποξπ ηξ δενιό κόλπξ. Διαγμωζηική ποξζπέλαζη και θεοαπερηική αμηιμεηώπιζη.

Σργγεμέπ ζροίγγιξ ζηελέςξρπ αοιζηεοάπ ζηεθαμιαίαπ αοηηοίαπ ποξπ ηξ δενιό κόλπξ. Διαγμωζηική ποξζπέλαζη και θεοαπερηική αμηιμεηώπιζη. Γ. Αηδονίδηρ¹, Θ. Ζαγκλαβάπα ¹, Τ. Χπιζηοθοπίδος ¹, Γ. Κονηόποςλορ ¹, Π. Τόζζιορ² 1 Κλινική Euromedica- «Κςανούρ Σηαςπόρ», Θεζζαλονίκη 2 Παν. Καπδιοσειποςπγική Κλινική Α.Π.Θ., Παν. Νοζοκομείο Α.Χ.Ε.Π.Α.,

Διαβάστε περισσότερα

Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk)

Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk) Σεκηλάξην Τνκέα Λνγηζκηθνύ Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk) Περίιευε παροσζίαζες Τη είλαη ηα «Γίθηπα πνπ παξέρνληαη

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΜΒΟΛΗ ΣΗΝ ΑΝΣΙΜΔΣΩΠΙΗ ΣΗ ΡΤΠΑΝΗ ΣΩΝ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΑΠΟΓΔΚΣΩΝ ΑΠΟ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΔΙΓΗ ΜΔ ΣΗ ΒΟΗΘΔΙΑ ΣΡΟΠΟΠΟΙΗΜΔΝΩΝ ΛΙΓΝΟΚΤΣΣΑΡΙΝΟΤΥΩΝ ΤΛΙΚΩΝ Ω ΠΡΟΡΟΦΗΣΙΚΩΝ ΜΔΩΝ»

«ΤΜΒΟΛΗ ΣΗΝ ΑΝΣΙΜΔΣΩΠΙΗ ΣΗ ΡΤΠΑΝΗ ΣΩΝ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΑΠΟΓΔΚΣΩΝ ΑΠΟ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΔΙΓΗ ΜΔ ΣΗ ΒΟΗΘΔΙΑ ΣΡΟΠΟΠΟΙΗΜΔΝΩΝ ΛΙΓΝΟΚΤΣΣΑΡΙΝΟΤΥΩΝ ΤΛΙΚΩΝ Ω ΠΡΟΡΟΦΗΣΙΚΩΝ ΜΔΩΝ» ΓΠΜ «Οξγάλσζε θαη Γηνίθεζε Βηνκεραληθψλ πζηεκάησλ» πζηήκαηα Γηαρείξηζεο ηεο Δλέξγεηαο & Πξνζηαζίαο Πεξηβάιινληνο ΓΙΠΛΩΜΑΣΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ «ΤΜΒΟΛΗ ΣΗΝ ΑΝΣΙΜΔΣΩΠΙΗ ΣΗ ΡΤΠΑΝΗ ΣΩΝ ΤΓΑΣΙΝΩΝ ΑΠΟΓΔΚΣΩΝ ΑΠΟ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΔΙΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Αποβλήτων ως Ανανεώσιμης Πηγής Ενέργειας

Χρήση Αποβλήτων ως Ανανεώσιμης Πηγής Ενέργειας Χρήση Αποβλήτων ως Ανανεώσιμης Πηγής Ενέργειας Κάηηα Λαδαξίδε Δπίθ. Καζεγήηξηα Τκ. Γεσγξαθίαο, Φαξνθόπεην Παλεπηζηήκην Κλιματική Αλλαγή & Απόβλητα Γηηηή ζρέζε: 1. Η παξαγσγή, κεηαθνξά & δηαρείξηζε απνβιήησλ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1.

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1. Άσκηση 1 ΠΛΗ36 1. Η κόλε πεξίπησζε λα έρνπκε ζύγθξνπζε κεηαμύ παθέησλ ησλ δύν θόκβσλ είλαη λα ζηείιεη ν δεύηεξνο πξηλ πξνιάβεη λα πιεξνθνξεζεί γηα ηελ θαηάιεςε ηνπ δηάπινπ από ηνλ άιιν. Από ηε ζηηγκή πνπ

Διαβάστε περισσότερα

ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ.

ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΓΑΘΡΙΑ Π. 1,2, ΓΑΘΡΙΑΠ Θ. 1, ΚΖΡΠΗΝ- ΓΑΘΡΙΑ Γ. 1,3,4, ΘΑΡΠΗΑΟΓΑΛΖΠ Ι. 1,5, Α ΛΑΠΡΑΠΗΝ Α. 1,4,6, ΛΗΘΝΙΑΝΠ ΠΘΔΛΡΔΟΖΠ 6. 1. Δ Ρ Α Η Ο Δ Η Α Φ Ο

Διαβάστε περισσότερα

Πληροθορίες για ηο μικροζκόπιο

Πληροθορίες για ηο μικροζκόπιο Πληροθορίες για ηο μικροζκόπιο Η επηινγή ηεο θαηάιιειεο κεγέζπλζεο ζην κηθξνζθόπην εμαξηάηαη από ην πξνο παξαηήξεζε αληηθείκελν. Η δπλαηόηεηα δηάθξηζεο ηωλ δηαθόξωλ ηκεκάηωλ ηνπ θπηηάξνπ νθείιεηαη ζην

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΟΛΟΓΙΑ ΤΓΥΡΟΝΔ ΜΔΘΟΓΟΙ ΔΠΙΚΔΤΗ ΚΣΙΡΙΩΝ ΜΔ ΠΡΟΒΛΗΜΑΣΑ ΘΔΡΜΟΜΟΝΩΗ

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΟΛΟΓΙΑ ΤΓΥΡΟΝΔ ΜΔΘΟΓΟΙ ΔΠΙΚΔΤΗ ΚΣΙΡΙΩΝ ΜΔ ΠΡΟΒΛΗΜΑΣΑ ΘΔΡΜΟΜΟΝΩΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΜΗΜΑ ΜΗΥΑΝΟΛΟΓΙΑ ΤΓΥΡΟΝΔ ΜΔΘΟΓΟΙ ΔΠΙΚΔΤΗ ΚΣΙΡΙΩΝ ΜΔ ΠΡΟΒΛΗΜΑΣΑ ΘΔΡΜΟΜΟΝΩΗ Κσλζηαληίλνο Φξηζηφπνπινο Σσηήξηνο Λαγνπδάθεο ΗΟΥΛΗΟΣ 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ

ΤΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ 1. Γενικά Δίλαη γλσζηφ φηη ηα ειηαθά ζηνηρεία είλαη δίνδνη εκηαγσγνχ κε ηε κνξθή ελφο δίζθνπ, (δειαδή ε έλσζε p-n εθηείλεηαη ζε φιν ην πιάηνο ηνπ δίζθνπ), πνπ δέρεηαη ηελ ειηαθή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΔΘΟΓΟΗ ΑΞΗΟΛΟΓΖΖ ΟΡΤΚΣΧΝ ΠΟΤ ΥΡΖΗΜΟΠΟΗΟΤΝΣΑΗ Χ ΠΟΛΤΣΗΜΟΗ ΛΗΘΟΗ

ΜΔΘΟΓΟΗ ΑΞΗΟΛΟΓΖΖ ΟΡΤΚΣΧΝ ΠΟΤ ΥΡΖΗΜΟΠΟΗΟΤΝΣΑΗ Χ ΠΟΛΤΣΗΜΟΗ ΛΗΘΟΗ ΦΤΗΚΔ & ΥΖΜΗΚΔ ΗΓΗΟΣΖΣΔ ΟΡΤΚΣΧΝ ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΗΟ ΚΡΖΣΖ ΣΜΖΜΑ ΜΖΥΑΝΗΚΧΝ ΟΡΤΚΣΧΝ ΠΟΡΧΝ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΜΔΘΟΓΟΗ ΑΞΗΟΛΟΓΖΖ ΟΡΤΚΣΧΝ ΠΟΤ ΥΡΖΗΜΟΠΟΗΟΤΝΣΑΗ Χ ΠΟΛΤΣΗΜΟΗ ΛΗΘΟΗ ΑΓΑΠΗΟ Γ. ΑΓΑΠΗΓΖ(Α.Μ. 9220224) ΔΞΔΣΑΣΗΚΖ

Διαβάστε περισσότερα

1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird

1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird 1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird 1.1 Εγκαηάζηαζη ηυν οδηγών ηηρ έξςπνηρ κάπηαρ ζηο λογιζμικό Mozilla Thunderbird

Διαβάστε περισσότερα

Airsoft Gun κε Φσηεηλό Γείθηε LASER Εμπορική Air Sport Gun 777 Ονομαζία: Διανομέας: V&P MANOLI ΔΠΙΧΔΙΡΗΔΙ ΛΣΓ Item No.: 777 Χώρα Προέλεσζης:

Airsoft Gun κε Φσηεηλό Γείθηε LASER Εμπορική Air Sport Gun 777 Ονομαζία: Διανομέας: V&P MANOLI ΔΠΙΧΔΙΡΗΔΙ ΛΣΓ Item No.: 777 Χώρα Προέλεσζης: 1 Airsoft Gun κε Φσηεηλό Γείθηε LASER Air Sport Gun 777 V&P MANOLI ΔΠΙΧΔΙΡΗΔΙ ΛΣΓ Item No.: 777 2 Airsoft Gun κε Φσηεηλό Γείθηε LASER LH V&P MANOLI ΔΠΙΧΔΙΡΗΔΙ ΛΣΓ Item No.: ΧΚ918Α 3 Airsoft Gun κε Φσηεηλό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΣΜΗΜΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΤ ΚΑΙ ΦΤΙΚΟΤ ΑΔΡΙΟΤ ΚΑΒΑΛΑ 2010

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΣΜΗΜΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΤ ΚΑΙ ΦΤΙΚΟΤ ΑΔΡΙΟΤ ΚΑΒΑΛΑ 2010 ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΣΜΗΜΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΔΣΡΔΛΑΙΟΤ ΚΑΙ ΦΤΙΚΟΤ ΑΔΡΙΟΤ ΚΑΒΑΛΑ 2010 ΔΠΟΠΣΗ ΚΑΘΗΓΗΣΗ : ΦΟΙΣΗΣΗ : Γπ. ΠΑΠΑΓΟΠΟΤΛΟΤ ΜΑΡΙΑ ΒΑΙΛΔΙΟΤ ΑΝΑΣΑΙΟ 1 Με εθηίκεζε ζηελ Κα Γξ. Μαξία Παπαδνπνχινπ,

Διαβάστε περισσότερα

12 O PHARMA POINT ΣΡΟΓΓΤΛΟ ΣΡΑΠΔΕΗ «Ζ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΑ Ω ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΖΝ ΚΑΘΖΜΔΡΗΝΟΣΖΣΑ ΣΟΤ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΟΤ»

12 O PHARMA POINT ΣΡΟΓΓΤΛΟ ΣΡΑΠΔΕΗ «Ζ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΑ Ω ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΖΝ ΚΑΘΖΜΔΡΗΝΟΣΖΣΑ ΣΟΤ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΟΤ» 12 O PHARMA POINT ΣΡΟΓΓΤΛΟ ΣΡΑΠΔΕΗ «Ζ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΑ Ω ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΖΝ ΚΑΘΖΜΔΡΗΝΟΣΖΣΑ ΣΟΤ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΟΤ» ΣΡΟΓΓΤΛΟ ΣΡΑΠΔΕΗ «Ζ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΑ Ω ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΖΝ ΚΑΘΖΜΔΡΗΝΟΣΖΣΑ ΣΟΤ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΗΗΟΤ» πληνληζηήο Μηραήι Κνπππάξεο,

Διαβάστε περισσότερα

Παξάδεηγκα εθαξκνγήο ζπζηεκάησλ Α.Π.Ε. ζε μελνδνρεηαθή κνλάδα ζηελ Κξήηε

Παξάδεηγκα εθαξκνγήο ζπζηεκάησλ Α.Π.Ε. ζε μελνδνρεηαθή κνλάδα ζηελ Κξήηε Σσνεργαζίες για ηην προώθηζη ηης περιθερειακής καινοηομίας ζε νηζιωηικές περιοτές Παξάδεηγκα εθαξκνγήο ζπζηεκάησλ Α.Π.Ε. ζε μελνδνρεηαθή κνλάδα ζηελ Κξήηε Δημήηρης Αλ. Καηζαπρακάκης Γιώργος Ζηδιανάκης

Διαβάστε περισσότερα

1 ορ ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάπηπμε θηλεηηθώλ δεμηνηήησλ θαη ηθαλνπνηεηηθή εθηέιεζε νξηζκέλσλ από απηέο Σηόχορ :1 ορ και 4 ορ

1 ορ ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάπηπμε θηλεηηθώλ δεμηνηήησλ θαη ηθαλνπνηεηηθή εθηέιεζε νξηζκέλσλ από απηέο Σηόχορ :1 ορ και 4 ορ 1 ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάημε θηλεηηθώλ δεμηηήησλ θαη ηθαληεηηθή εθηέιεζε ξηζκέλσλ α αηέ Σηχ :1 και 4 Γλώζε ηε άζα κε δάηια ζηελ εηζθαίξηζε. Ειδιώξει Πειεχμεα Χ 1. Τα αηδηά λα κάζλ ηελ άζα κε δάηια. 1.

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηζη Ηλιακήρ Ενέπγειαρ ζε Αζηικό Πεπιβάλλον ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Αξιοποίηζη Ηλιακήρ Ενέπγειαρ ζε Αζηικό Πεπιβάλλον ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Σα θυηοβοληαφκά (Φ/Β) ζςζηήμαηα απνηεινχλ κηα απφ ηηο εθαξκνγέο ησλ Αλαλεψζηκσλ Πεγψλ Δλέξγεηαο (Α.Π.Δ.), κε ηεξάζηην ελδηαθέξνλ γηα ηελ Διιάδα. Δθκεηαιιεπφκελν ην Φ/Β θαινόμενο, δειαδή ηελ άκεζε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΔΧΠΟΝΗΚΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΑΘΖΝΧΝ ΣΜΖΜΑ ΑΞΗΟΠΟΗΖΖ ΦΤΗΚΧΝ ΠΟΡΧΝ & ΓΔΧΡΓΗΚΖ ΜΖΥΑΝΗΚΖ ΔΡΓΑΣΖΡΗΟ ΓΔΧΡΓΗΚΧΝ ΚΑΣΑΚΔΤΧΝ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΜΔΛΔΣΖ

ΓΔΧΠΟΝΗΚΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΑΘΖΝΧΝ ΣΜΖΜΑ ΑΞΗΟΠΟΗΖΖ ΦΤΗΚΧΝ ΠΟΡΧΝ & ΓΔΧΡΓΗΚΖ ΜΖΥΑΝΗΚΖ ΔΡΓΑΣΖΡΗΟ ΓΔΧΡΓΗΚΧΝ ΚΑΣΑΚΔΤΧΝ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΜΔΛΔΣΖ ΓΔΧΠΟΝΗΚΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΑΘΖΝΧΝ ΣΜΖΜΑ ΑΞΗΟΠΟΗΖΖ ΦΤΗΚΧΝ ΠΟΡΧΝ & ΓΔΧΡΓΗΚΖ ΜΖΥΑΝΗΚΖ ΔΡΓΑΣΖΡΗΟ ΓΔΧΡΓΗΚΧΝ ΚΑΣΑΚΔΤΧΝ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΜΔΛΔΣΖ «Διεπεύνηζη ηηρ αξιοποίηζηρ ηων αποβαλλόμενων θύλλων ελιάρ ζηα ελαιοηπιβεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Εισαγωγή στη Φωτογραυία. Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Εισαγωγή στη Φωτογραυία. Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ Εισαγωγή στη Φωτογραυία Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP 1 ΜΑΘΗΜΑ 3 ο ΚΛΕΙΣΡΟ ΣΑΥΤΣΗΣΑ ΚΛΕΙΣΡΟΤ-ΕΠΙΛΟΓΗ ΚΑΣΑΛΛΗΛΗ ΣΑΥΤΣΗΣΑ Σι είναι υωτογραυική μητανή; Από πνηα κέξε απνηειείηαη: 1. Φαθό

Διαβάστε περισσότερα

Γεώξγηνο Π. Καξακαλώιεο Ννζνθνκείν Αηηηθόλ 9 ε Εθπαηδεπηηθή δηεκεξίδα ΕΠΕΓΕ, Αζήλα 24-25 Σεπηεκβξίνπ 2011 πνηεο νη βαζηθέο αξρέο ηεο κεζόδνπ; θαηαγξαθή ελδναπιηθώλ πηέζεσλ ζηαηηθέο πηέζεηο αξρέο ηεο κεζόδνπ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ

ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ ΗΡΩΝ ΘΕΡΜΟΗΛΕΚΣΡΙΚΗ Α.Ε. ΜΕ ΙΧΤ ΣΗΝ ΑΓΟΡΑ ΣΗ ΗΛΕΚΣΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2011 ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ Ρο εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Θήβα ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΠΩΛΗΕΩΝ 1/1/2011 TA ΔΚΞΝΟΗΘΑ ΡΗΚΝΙΝΓΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΔΧΜΔΣΡΗΑ ΓΗΑ ΟΛΤΜΠΗΑΓΔ

ΓΔΧΜΔΣΡΗΑ ΓΗΑ ΟΛΤΜΠΗΑΓΔ ΒΑΓΓΔΛΖ ΦΤΥΑ 011 1 ΒΑΗΚΟΗ ΟΡΗΜΟΗ 11 ΓΤΝΑΜΖ ΖΜΔΗΟΤ Έζησ P ηπρόλ ζεκείν ηνπ επηπέδνπ θύθινπ C (O,R ) (πνπ βξίζθεηαη εθηόο ηνπ θπθιηθνύ δίζθνπ C (O,R ) ) θαη PT ε εθαπηνκέλε από ην P (T ην ζεκείν επαθήο )

Διαβάστε περισσότερα

Εμαγωγή DNA (DNA Extraction) Εξγαζηεξηαθή Άζθεζε ζην πιαίζην ηνπ καζήκαηνο Εμειηθηηθή Οηθνινγία

Εμαγωγή DNA (DNA Extraction) Εξγαζηεξηαθή Άζθεζε ζην πιαίζην ηνπ καζήκαηνο Εμειηθηηθή Οηθνινγία Εμαγωγή DNA (DNA Extraction) Εξγαζηεξηαθή Άζθεζε ζην πιαίζην ηνπ καζήκαηνο Εμειηθηηθή Οηθνινγία Εμαγωγή DNA (DNA Extraction) DNA extraction: δηαδηθαζία απνκόλσζεο ηνπ γελσκηθνύ πιηθνύ ελόο βηνινγηθνύ δείγκαηνο.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γηπισκαηηθή Δξγαζία Οικονομική Γιασείπηζη ηων Θαλάζζιων Πόπων Ιζαβέιια Γεσξγίνπ Δπηβιέπσλ: Φνίβε Κνπληνχξε ΑΘΗΝΑ 2013 Πεπιεσόμενα Ειςαγωγή... 2 1.Η Ενεργειακή Πολιτική τησ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ

ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ Γξαζηεξηόηεηα 1ε αο δίλεηαη ν ελλνηνινγηθφο ράξηεο "Γίθηπα Τπνινγηζηψλ - Βαζηθέο Έλλνηεο" πνπ αθνξά ζηελ θεληξηθή έλλνηα "Γίθηπα Τπνινγηζηψλ".

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ. Κνχηξαο Μ. Μπνχηζηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2011

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ. Κνχηξαο Μ. Μπνχηζηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2011 ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ Κνύηξαο Μ Μπνύηηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ Σεεηψεηο παξαδφεσλ «Σηαηηηηθή ΙΙ» Μ Κνχηξαο Μ Μπνχηηθαο Σεεηψεηο παξαδφεσλ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΣΖΖ ΦΧΦΟΡΗΚΧΝ ΜΔ ΠΡΟΡΟΦΖΖ Δ ΤΓΡΟΞΤ-ΟΞΔΗΓΗΑ ΗΓΖΡΟΤ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΚΡΟΖ ΒΗΟΛΟΓΗΚΖ ΔΠΔΞΔΡΓΑΗΑ ΛΤΜΑΣΧΝ

ΑΝΑΚΣΖΖ ΦΧΦΟΡΗΚΧΝ ΜΔ ΠΡΟΡΟΦΖΖ Δ ΤΓΡΟΞΤ-ΟΞΔΗΓΗΑ ΗΓΖΡΟΤ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΚΡΟΖ ΒΗΟΛΟΓΗΚΖ ΔΠΔΞΔΡΓΑΗΑ ΛΤΜΑΣΧΝ ΑΝΑΚΣΖΖ ΦΧΦΟΡΗΚΧΝ ΜΔ ΠΡΟΡΟΦΖΖ Δ ΤΓΡΟΞΤ-ΟΞΔΗΓΗΑ ΗΓΖΡΟΤ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΚΡΟΖ ΒΗΟΛΟΓΗΚΖ ΔΠΔΞΔΡΓΑΗΑ ΛΤΜΑΣΧΝ Κπξηαθή Καιαϊηδίδνπ, Γεώξγηνο Βαξβνύηεο, Μαλαζζήο Μήηξαθαο, Σκήκα Υεκηθώλ Μεραληθώλ, Αξηζηνηέιεην Παλεπηζηήκην,

Διαβάστε περισσότερα

Εθαξκνγή ηωλ αξρώλ ηεο Οιηθήο Πνηόηεηαο ζηε Δηνίθεζε Έξγωλ Πιεξνθνξηθήο ζηελ Ειιάδα

Εθαξκνγή ηωλ αξρώλ ηεο Οιηθήο Πνηόηεηαο ζηε Δηνίθεζε Έξγωλ Πιεξνθνξηθήο ζηελ Ειιάδα Παλεπηζηήκην Πεηξαηώο Σκήκα Οξγάλσζεο θαη Γηνίθεζεο Δπηρεηξήζεσλ Μεηαπηπρηαθό Πξόγξακκα ζηε Γηνίθεζε Δπηρεηξήζεσλ Οιηθή Πνηόηεηα Εθαξκνγή ηωλ αξρώλ ηεο Οιηθήο Πνηόηεηαο ζηε Δηνίθεζε Έξγωλ Πιεξνθνξηθήο

Διαβάστε περισσότερα

Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ

Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ Μνρηαλάθεο Κσλ/λνο Πξντζηάκελνο Πιεξνθνξηθήο Γήκνπ Ηξαθιείνπ Η κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ 1990-

Διαβάστε περισσότερα

(ύμθωνα με ηην Οδηγία 1999/5/ΔΚ και ηο Π.Γ. 44/Μάπηιορ 2002)

(ύμθωνα με ηην Οδηγία 1999/5/ΔΚ και ηο Π.Γ. 44/Μάπηιορ 2002) ΗΜΑΝΗ ΔΞΟΠΛΙΜΟΤ (1) (ύμθωνα με ηην Οδηγία 1999/5/ΔΚ και ηο Π.Γ. 44/Μάπηιορ 2002) (1) ΑΠΟΠΟΙΗΗ ΔΤΘΤΝΗ: Σν θείκελν απηφ έρεη σο ζηφρν ηελ ελεκέξσζε ησλ ελδηαθεξνκέλσλ ζε ζέκαηα δηάζεζεο ζηελ αγνξά, ειεχζεξεο

Διαβάστε περισσότερα

Ανίτνεσζη Kσκλοθορούνηων Kαρκινικών Kσηηάρων (KKK) με ηην ηετνική ηης

Ανίτνεσζη Kσκλοθορούνηων Kαρκινικών Kσηηάρων (KKK) με ηην ηετνική ηης Ανίτνεσζη Kσκλοθορούνηων Kαρκινικών Kσηηάρων (KKK) με ηην ηετνική ηης multiplex PCR ΜΘΥΑΛΗ ΚΟΤΣΘΛΘΕΡΗ, MD, Ph.D Καθηγηηής Πειραμαηικης Φσζιολογίας, Θαηρική τολή, Παν/μίοσ Αθηνών Η αλίρλεπζε ηεο ύπαξμεο

Διαβάστε περισσότερα

Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα ζε σώπερ ηος. εςπωπαϊκού Νόηος και Βοππά

Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα ζε σώπερ ηος. εςπωπαϊκού Νόηος και Βοππά ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΔΝΗΜΔΡΩΗ ΓΔΛΣΙΟ 2/2014 Υπό την Εποπτεία του Υπουργείου Εργαςίασ, Κοινωνικήσ Αςφάλιςησ & Πρόνοιασ Πατδνχζε Χ. Ινχιηνο 2014 Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΗ ΦΤΙΚΟΤ ΑΕΡΙΟΤ ΚΑΙ ΤΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΛΕΚΣΡΙΜΟΤ ΣΗ ΒΙΟΜΗΥΑΝΙΑ

ΓΡΑΜΜΗ ΦΤΙΚΟΤ ΑΕΡΙΟΤ ΚΑΙ ΤΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΛΕΚΣΡΙΜΟΤ ΣΗ ΒΙΟΜΗΥΑΝΙΑ ΑΣΔΗ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΖ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΧΝ ΔΦΑΡΜΟΓΧΝ ΣΜΖΜΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΠΔΣΡΔΛΑΗΟΤ ΚΑΗ ΦΤΗΚΟΤ ΑΔΡΗΟΤ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΓΡΑΜΜΗ ΦΤΙΚΟΤ ΑΕΡΙΟΤ ΚΑΙ ΤΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΛΕΚΣΡΙΜΟΤ ΣΗ ΒΙΟΜΗΥΑΝΙΑ πνπδαζηήο: Πξίληδνο Γεψξγηνο Α.Δ.Μ.:2634

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΓΗΟΡΗΜΟ ΔΝΣΟΜΟΑΠΧΘΖΣΗΚΧΝ ΔΝΧΔΧΝ Δ ΤΓΑΣΗΚΑ ΓΗΑΛΤΜΑΣΑ ΜΔ ΥΡΖΖ ΜΗΚΡΟΔΚΥΤΛΗΖ ΣΔΡΔΑ ΦΑΖ ΤΕΔΤΓΜΔΝΖ ΜΔ ΑΔΡΗΑ ΥΡΧΜΑΣΟΓΡΑΦΗΑ ΦΑΜΑΣΟΜΔΣΡΗΑ ΜΑΕΑ»

«ΠΡΟΓΗΟΡΗΜΟ ΔΝΣΟΜΟΑΠΧΘΖΣΗΚΧΝ ΔΝΧΔΧΝ Δ ΤΓΑΣΗΚΑ ΓΗΑΛΤΜΑΣΑ ΜΔ ΥΡΖΖ ΜΗΚΡΟΔΚΥΤΛΗΖ ΣΔΡΔΑ ΦΑΖ ΤΕΔΤΓΜΔΝΖ ΜΔ ΑΔΡΗΑ ΥΡΧΜΑΣΟΓΡΑΦΗΑ ΦΑΜΑΣΟΜΔΣΡΗΑ ΜΑΕΑ» ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΗΟ ΚΡΖΣΖ ΣΜΖΜΑ ΜΖΥΑΝΗΚΧΝ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝΣΟ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ «ΠΡΟΓΗΟΡΗΜΟ ΔΝΣΟΜΟΑΠΧΘΖΣΗΚΧΝ ΔΝΧΔΧΝ Δ ΤΓΑΣΗΚΑ ΓΗΑΛΤΜΑΣΑ ΜΔ ΥΡΖΖ ΜΗΚΡΟΔΚΥΤΛΗΖ ΣΔΡΔΑ ΦΑΖ ΤΕΔΤΓΜΔΝΖ ΜΔ ΑΔΡΗΑ ΥΡΧΜΑΣΟΓΡΑΦΗΑ ΦΑΜΑΣΟΜΔΣΡΗΑ ΜΑΕΑ»

Διαβάστε περισσότερα

ΔΠΔΡΗΓΑ ΜΔ ΘΔΜΑ: «ΟΗΚΟΛΟΓΗΚΖ ΜΔΣΑΚΗΝΖΖ ΣΖ ΘΔΑΛΟΝΗΚΖ» Θεζζαινλίθε, Γεπηέξα 16 Μαίνπ 2011

ΔΠΔΡΗΓΑ ΜΔ ΘΔΜΑ: «ΟΗΚΟΛΟΓΗΚΖ ΜΔΣΑΚΗΝΖΖ ΣΖ ΘΔΑΛΟΝΗΚΖ» Θεζζαινλίθε, Γεπηέξα 16 Μαίνπ 2011 Σνκέαο Βνξείνπ Διιάδνο ΔΠΔΡΗΓΑ ΜΔ ΘΔΜΑ: «ΟΗΚΟΛΟΓΗΚΖ ΜΔΣΑΚΗΝΖΖ ΣΖ ΘΔΑΛΟΝΗΚΖ» Θεζζαινλίθε, Γεπηέξα 16 Μαίνπ 2011 «Ζ ΑΠΑΡΑΓΔΚΣΖ ΚΑΣΑΣΑΖ ΣΑΘΜΔΤΖ. ΓΤΝΑΣΟΣΖΣΔ ΒΔΛΣΗΩΖ ΜΔ ΤΓΥΡΖΜΑΣΟΓΟΣΖΖ ΚΑΗ ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΖ ΑΠΟΓΟΖ»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΤΚΛΧΗ ΚΛΧΣΟΩΦΑΝΣΟΤΡΓΙΚΧΝ ΠΡΟΨΟΝΣΧΝ

ΑΝΑΚΤΚΛΧΗ ΚΛΧΣΟΩΦΑΝΣΟΤΡΓΙΚΧΝ ΠΡΟΨΟΝΣΧΝ Γ.Π.Μ.. ΟΡΓΑΝΧΗ ΚΑΙ ΓΙΟΙΚΗΗ ΒΙΟΜΗΥΑΝΙΚΧΝ ΤΣΗΜΑΣΧΝ ΔΙΓΙΚΔΤΗ: ΤΣΗΜΑΣΑ ΓΙΑΥΔΙΡΙΗ ΔΝΔΡΓΔΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΑΙΑ ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟ ΑΝΑΚΤΚΛΧΗ ΚΛΧΣΟΩΦΑΝΣΟΤΡΓΙΚΧΝ ΠΡΟΨΟΝΣΧΝ ΦHΜΜΔΝΟ ΝΙΚΟΛΑΟ : ΠΔΡΙΒΑΛΛΟΝΣΟΛΟΓΟ ΔΠΙΒΛΔΠΧΝ : Κ.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΣΖΡΑ ΒΗΟΜΑΕΑ EKOPAL ΠΔΡΗΓΡΑΦΖ. Ο θαπζηήξαο UNIVERSΑL είλαη έλαο «απηνθαζαξηδόκελνο» θαπζηήξαο θαηάιιεινο γηα θαύζε ζηεξεώλ θαπζίκσλ βηνκάδαο, όπσο:

ΚΑΤΣΖΡΑ ΒΗΟΜΑΕΑ EKOPAL ΠΔΡΗΓΡΑΦΖ. Ο θαπζηήξαο UNIVERSΑL είλαη έλαο «απηνθαζαξηδόκελνο» θαπζηήξαο θαηάιιεινο γηα θαύζε ζηεξεώλ θαπζίκσλ βηνκάδαο, όπσο: ΠΔΡΗΓΡΑΦΖ Ο θαπζηήξαο UNIVERSΑL είλαη έλαο «απηνθαζαξηδόκελνο» θαπζηήξαο θαηάιιεινο γηα θαύζε ζηεξεώλ θαπζίκσλ βηνκάδαο, όπσο: Ο θαπζηήξαο είλαη θαηαζθεπαζκέλνο εμ νινθιήξνπ από ρπηνζίδεξν (καληέκη). Ο

Διαβάστε περισσότερα

«Η ςυμβολή των πληροφοριακών ςυςτημάτων διοίκηςησ ςτη ςύγχρονη επιχείρηςη»

«Η ςυμβολή των πληροφοριακών ςυςτημάτων διοίκηςησ ςτη ςύγχρονη επιχείρηςη» ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΣΜΗΜΑ ΓΙΟΙΚΗΗ ΔΠΙΥΔΙΡΗΔΩΝ ΑΓΡΟΣΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΣΩΝ ΚΑΙ ΣΡΟΦΙΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΙΑΚΩΝ ΠΟΤΓΩΝ «ΜΒΑ ΓΙΟΙΚΗΗ ΔΠΙΥΔΙΡΗΔΩΝ ΣΡΟΦΙΜΩΝ» «Η ςυμβολή των πληροφοριακών ςυςτημάτων διοίκηςησ ςτη ςύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΔΣΑΦΡΑΗ SUPER SEAL PRO

ΜΔΣΑΦΡΑΗ SUPER SEAL PRO ΜΔΣΑΦΡΑΗ SUPER SEAL PRO -Γηα επαγγεικαηηθή ρξήζε κόλν. Όηαλ ην ρξεζηκνπνηείηε θνξέζηε πξνζηαηεπηηθά γπαιηά θαη γάληηα. -Να κελ ρξεζηκνπνηείηε ζε θιεηζηνύ ηύπνπ ζπκπηεζηέο. ΗΜΑΝΣΙΚΗ ΗΜΔΙΩΗ Δμαηηίαο ηεο

Διαβάστε περισσότερα

Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο

Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο Πξφγξακκα Μεηαπηπρηαθψλ Σπνπδψλ «Πξνεγκέλα Σπζηήκαηα Πιεξνθνξηθήο» Μεηαπηπρηαθή Γηαηξηβή Τίηινο Γηαηξηβήο Μοντελοποίηση Χρηστών και Στερεότυπα για Προσαρμοστικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΑΓΩΓΖ ΣΗ ΣΑΛΑΝΣΩΔΗ

ΔΗΑΓΩΓΖ ΣΗ ΣΑΛΑΝΣΩΔΗ ΔΗΑΓΩΓΖ ΣΗ ΣΑΛΑΝΣΩΔΗ ΠΔΡΗΟΓΗΚΑ ΦΑΗΝΟΜΔΝΑ Πεξηνδηθά θαηλόκελα, ιέγνληαη ηα θαηλόκελα πνπ επαλαιακβάλνληαη κε ηνλ ίδην ηξόπν ζε ίζα ρξνληθά δηαζηήκαηα. Υαξαθηεξηζηηθά κεγέζε πεξηνδηθώλ θαηλνκέλωλ Πεξίνδνο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο. Ηιεθηξνληθά ΙΙ

ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο. Ηιεθηξνληθά ΙΙ ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο Ηιεθηξνληθά ΙΙ Γεπηέξα 14/3/2011 Δηδάζθσλ: Γηώξγνο Χαηδεησάλλνπ Τειέθσλν: 99653828 Ε-mail: georghios.h@cytanet.com.cy

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ

Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ ΟΓΗΓΙΔ ΔΓΚΑΣΑΣΑΗ ΔΝΘΔΣΟΤ Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ Τνπνζεηήζηε ηα θιηπ ηνπ λεξνρύηε ζηηο εγθνπέο πνπ βξίζθνληαη θάηω από ην λεξνρύηε (Σρ. 1). ημείωζη: αλάινγα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ. Μειέηε ηεο Μεραληθήο πκπεξηθνξάο Πνιπκεξώλ θαη Πνιπκεξηθώλ ύλζεησλ Τιηθώλ κεηά από Επαλαιεπηηθή Κξνύζε

ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ. Μειέηε ηεο Μεραληθήο πκπεξηθνξάο Πνιπκεξώλ θαη Πνιπκεξηθώλ ύλζεησλ Τιηθώλ κεηά από Επαλαιεπηηθή Κξνύζε ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΩΝ ΓΙΑΣΜΗΜΑΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΙΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ: ΔΠΙΣΗΜΗ ΚΑΙ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΟΛΤΜΔΡΧΝ Μεταπτυχιακή Εργαςία Ειδίκευςησ: Μειέηε ηεο Μεραληθήο πκπεξηθνξάο Πνιπκεξώλ θαη Πνιπκεξηθώλ ύλζεησλ Τιηθώλ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΝΟΜΟ ΙΨΑΝΝΙΝΨΝ ΔΗΜΟ ΙΨΑΝΝΙΣΨΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΝΟΜΟ ΙΨΑΝΝΙΝΨΝ ΔΗΜΟ ΙΨΑΝΝΙΣΨΝ Γ/λζε Πξνγξακκαηηζκνχ Οξγάλσζε θαη Πιεξνθνξηθή Σκήκα Πξνγξακκαηηζκνχ θαη Αλάπηπμε Σαρ. Γ/λζε: Βεληδέινπ4, Σ.Κ. 45 444, Ισάλληλα Μ ε λ έ τ η ΕΡΓΟ : ΧΗΥΙΑΚΟ ΤΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΣΑΥΡΑΗ ΤΠΑΡΦΟΤΑ ΙΣΟΕΛΙΔΑ ΓΙΑ ΣΟΝ ΕΚΤΓΦΡΟΝΙΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΖ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΧΝ ΔΦΑΡΜΟΓΧΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΗΑ

ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΖ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΧΝ ΔΦΑΡΜΟΓΧΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΗΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΥΟΛΖ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΧΝ ΔΦΑΡΜΟΓΧΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΗΑ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ κε ζέκα : Καηαζθεπή πεηξακαηηθήο δηάηαμεο γηα ηελ κέηξεζε βηναεξίνπ παξαγφκελνπ απφ αλαεξφβηα απνηθνδφκεζε

Διαβάστε περισσότερα

Διιεληθά Σειρά Moov Δγτειρίδιο τρήζηη Δνημέρφζης ταρηών Web Αλαζεώξεζε: R00 (2010/05) Πώς να ενημερώζφ ηοσς τάρηες; Υπάξρνπλ ηέζζεξα βήκαηα γηα ηελ ελεκέξσζε ηνπ ράξηε. Βήκα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΔΦΑΛΑΙΟ 1 ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ (BALANCE SHEET)

ΔΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΔΦΑΛΑΙΟ 1 ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ (BALANCE SHEET) ΔΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΔΦΑΛΑΙΟ 1 ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ (BALANCE SHEET) 1 Έλλνηα ηνπ Ιζνινγηζκνύ Ο Ιζνινγηζκόο είλαη έλαο πίλαθαο πνπ δείρλεη ηελ νηθνλνκηθή θαηάζηαζε ηεο επηρείξεζεο ζε κηα δεδνκέλε ζηηγκή Σηνλ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα

ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα ΚΡΑΣ ΙΚΟ ΠΙΣ ΟΠΟΙ ΗΣΙΚ Ο ΓΛΩ ΟΜΑΘΔΙΑ ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα τόχοι του σεμιναρίου Με ην παξόλ ζεκηλάξην απνζθνπνύκε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΣΖ ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΧΝ. Γηπισκαηηθή Δξγαζία

ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΣΖ ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΧΝ. Γηπισκαηηθή Δξγαζία ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΣΖ ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΧΝ Γηπισκαηηθή Δξγαζία ΝΑΤΣΙΛΙΑΚΔ ΤΠΗΡΔΙΔ ΤΠΟΣΗΡΙΞΗ ΔΞΑΓΧΓΙΚΧΝ ΓΡΑΣΗΡΙΟΣΗΣΧΝ - Η ΠΔΡΙΠΣΧΗ ΤΝΔΡΓΑΙΑ ΜΔ ΣΟΝ ΤΝΔΣΑΙΡΙΜΟ ηνπ ΑΡΑΜΠΑΣΕΖ ΗΧΑΝΝΖ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΔΙ ΔΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΟΝΑΓΩΝ ΗΘΤΑ ΣΟ Γ.Ν. ΞΑΝΘΗ. Δηζεγεηήο: Αζαλάζηνο Μπακπαιίδεο, Γηνηθεηήο Γ.Ν. Ξάλζεο

ΓΡΑΔΙ ΔΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΟΝΑΓΩΝ ΗΘΤΑ ΣΟ Γ.Ν. ΞΑΝΘΗ. Δηζεγεηήο: Αζαλάζηνο Μπακπαιίδεο, Γηνηθεηήο Γ.Ν. Ξάλζεο ΓΡΑΔΙ ΔΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΟΝΑΓΩΝ ΗΘΤΑ ΣΟ Γ.Ν. ΞΑΝΘΗ Δηζεγεηήο: Αζαλάζηνο Μπακπαιίδεο, Γηνηθεηήο Γ.Ν. Ξάλζεο Δίλαη γλσζηφ ζε φινπο φηη ηα λνζνθνκεία είλαη απφ ηα πην ελεξγνβφξα θηηξηαθά ζπγθξνηήκαηα, ιφγσ κεγέζνπο,

Διαβάστε περισσότερα

Η επζεία πνπ πξνζαξκόζηεθε είλαη ηεο κνξθήο y=ax+b, (1) κε a=(-0.0072±0.0004)cm 2 /mg θαη b=8.61±0.25 δειαδή y=-0.0072x+8.61

Η επζεία πνπ πξνζαξκόζηεθε είλαη ηεο κνξθήο y=ax+b, (1) κε a=(-0.0072±0.0004)cm 2 /mg θαη b=8.61±0.25 δειαδή y=-0.0072x+8.61 Εξγαζηεξηαθή άζθεζε ζηελ Ππξεληθή Φπζηθή: 3 Απνξξόθεζε ζσκαηηδίσλ β Ηκεξνκελία δηεμαγσγήο: 3/1/01 ΕΙΑΓΩΓΗ Σθνπόο ηεο άζθεζεο είλαη ε κειέηε ηεο εκβέιεηαο ησλ ζσκαηηδίσλ β, δειαδή ησλ ειεθηξνλίσλ πνπ εθπέκπνληαη

Διαβάστε περισσότερα

Δπείγοςζα κοινοποίηζη αζθαλείαρ σπήζηρ.

Δπείγοςζα κοινοποίηζη αζθαλείαρ σπήζηρ. Δπείγοςζα κοινοποίηζη αζθαλείαρ σπήζηρ. Η παπούζα αποηελεί επείγοςζα κοινοποίηζη αζθαλείαρ πος αθοπά ζηη σπήζη ηων αςηόμαηων εξωηεπικών απινιδωηών AED 10 και MRL Jumpstart ηηρ Welch Allyn. Σημείωζη: Ζ

Διαβάστε περισσότερα