ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ"

Transcript

1 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 15 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Το κείµενο εντάσσεται στην ποιητική συλλογή «Το Λίγο του κόσµου», που εκδόθηκε το Η κριτική παρατηρεί στο έργο της ηµουλά ότι µε τη συλλογή αυτή εγκαινιάζεται η δεύτερη φάση της δηµιουργίας της και συνιστά µία κορύφωση της παρουσίας της στα γράµµατα 1. Στο ποίηµα "Σηµείο Αναγνωρίσεως", οι επιρροές που έχει δεχθεί έχουν αφοµοιωθεί ως εξής: στοιχεία υπερρεαλισµού, χρήση ποιητικών συµβόλων καθώς και βιωµατικότητα. Αρχικά, µπορούµε ν αναγνωρίσουµε στοιχεία υπερρεαλισµού 2 στα µέσα, τα οποία µετέρχεται η ποιήτρια για να πραγµατευτεί το θέµα της. Η υπερρεαλιστική ποίηση χαρακτηρίζεται από την άρνηση για κάθε περιορισµό στη µορφή ή τη θεµατολογία, από την απόλυτη ελευθερία στο λεξιλόγιο και τη στιχουργική, από τους απρόσµενους συνδυασµούς λέξεων και τις εντυπωσιακές εικόνες, καθώς και από στοιχεία όπως η φαντασία και το υπερβατικό. Στο κείµενο, διαπιστώνουµε έναν τέτοιο εµφανή µοντερνισµό: την τάση για τον κατακερµατισµό του στίχου και την πύκνωσή του σε µία και µόνη λέξη («αἰχµάλωτη»). Ο λόγος θρυµµατίζεται, αποβαίνει ασθµατικός, προβάλλει το ηµιτελές και το ανολοκλήρωτο, αφού µόλις και µετά βίας αρθρώνεται. Είναι τόσο δραµατικό και συναισθηµατικά φορτισµένο το περιεχόµενο που δύσκολα ρέει, διατυπώνεται µε οδύνη από το ποιητικό υποκείµενο. Η µεταφορική χρήση του όρου «αιχµάλωτη» σκιαγραφεί µε απόλυτο τρόπο µία εκ των προτέρων κατάσταση και η αµεσότητα, όσο και η δραµατικότητα της λέξης δε χρήζει περισσοτέρων πληροφοριών. Λειτουργικά, ο θρυµµατισµένος στίχος εξυπηρετεί την οικονοµία και τη λιτότητα στην έκφραση των νοηµάτων. Η ευθύτητα, σα να πρόκειται για εξοµολόγηση, συµβάλλει στην κατανόηση χωρίς περιττά πρόσθετα, υποστέλλοντας τη µορφή έναντι των ιδεών του κειµένου µε τη µονολεκτική 1 Βιβλίο Καθηγητή, σελ. 199 κ.ε. 2 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Υπερρεαλισµός», σελ. 191 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 1 ΑΠΟ 13

2 διατύπωση της γυναικείας αιχµαλωσίας προβάλλεται εµφανέστερα η ανάγκη για καταγγελία και η εξωτερίκευση του συναισθήµατος. Παράλληλα, ως επιπλέον τυπικό χαρακτηριστικό του ποιήµατος, µπορούµε ν' διακρίνουµε τη συµβολική γραφή 3. Συµβολική γραφή ονοµάζουµε την αξιοποίηση συµβόλων, προκειµένου µε έµµεσο και παραστατικό τρόπο να αποδοθεί µια κατά κανόνα αφηρηµένη έννοια. Στο εξεταζόµενο κείµενο, η αναφορά στον «Άργο» 4 («Καί δέν εἶν' τό µάρµαρο µόνο ὁ Ἄργος») αξιοποιείται συµβολικά: το µάρµαρο, το άψυχο υλικό που χρησιµοποίησε ο γλύπτης, γίνεται ο µυθικός Άργος που φρουρεί το άγαλµα, σαν την κατατρεγµένη Ιώ. Παράλληλα µε την ψυχρή ακινησία του µαρµάρου, ο Άργος συµβολίζει και όλα όσα καταστρατηγούν και υπονοµεύουν τα δικαιώµατα της γυναίκας. Οι κοινωνικές συµβάσεις, τα στερεότυπα, οι πολλαπλοί ρόλοι που επωµίζεται, αλλά και η διαιώνιση προκαταλήψεων από το ίδιο της το φύλο συνιστούν ένα πλαίσιο περιοριστικό, ένα δραστικό περιορισµό της ελεύθερης βούλησης και της προσωπικής ανεξαρτησίας. Με την υιοθέτηση της συµβολικής γραφής επιτυγχάνεται η πύκνωση των νοηµάτων και ο λεκτικός νεωτερισµός. Συµπληρωµατικά, η µυθολογική διάσταση του συµβόλου προτρέπει το συνειρµό και τη σκέψη, αλλά και την αξιοποίηση εικόνων για έγκυρη πρόσληψη κι αµεσότητα. Τέλος, είναι σηµαντική η συµβολή της βιωµατικότητας στην ποιητική έκφραση της Κ. ηµουλά. Με τον όρο αυτό, εννοούµε την άµεση βίωση συναισθηµάτων, εµπειριών και ψυχικών καταστάσεων, που λειτουργούν ως αφορµή για καλλιτεχνική δηµιουργία και εµπνευσµένη σύλληψη. Στο κείµενο ο στίχος 39 («ὅσους πολλούς αἰῶνες σέ γνωρίζω»), και πιο ειδικά, το α ενικό πρόσωπο µας προωθεί την ατοµική συνείδηση που παρατηρεί και βιώνει. Το «εγώ», που τόσο εµφατικά έχει τεθεί στο στίχο 2, εδώ προκρίνεται, χάρη στην επιλογή και τη χρήση του ρήµατος. Πρόκειται, στην ουσία για ένα ζήτηµα ταυτότητας και συνειδητής τοποθέτησης στο γυναικείο ζήτηµα. Με το συγκεκριµένο «γνωρίζω», επισηµαίνεται: «έχω επίγνωση της διαχρονικότητας του προβλήµατος» και ταυτόχρονα «µετέχω αυτού ως θύµα». Οι γυναίκες ανά τους αιώνες και ανά τους τόπους ταυτοποιούνται από τα δεσµά, στα οποία από γέννησης υπάγονται. Η βιωµατικότητα έχει στόχο να υποβάλλει την προσωπική µαρτυρία και να συγκινήσει τον αναγνώστη. Κατά συνέπεια, µε τρόπο παραστατικό και ζωηρό δηλώνεται η επ άπειρον παράταση του ζητήµατος του φύλου και υποστηρίζεται η κατάθεση του συναισθήµατος, απαισιόδοξου όσον αφορά στο µέλλον. 3 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµατα «Συµβολισµός» σελ. 175, «Σύµβολο» σελ Σχολικό Βιβλίο, σελ. 101, σχόλιο 2 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 2 ΑΠΟ 13

3 Β1α. Εναλλακτική απάντηση: Υπερρεαλιστικά στοιχεία µπορούν να εντοπιστούν και: α) στη στροφή προς το παράλογο, το υποσυνείδητο, β) στη στιχουργική του ποιήµατος, η οποία καταργεί τους µετρικούς και συµβατικούς περιορισµούς, γ) στην ελευθερία του λεξιλογίου, έτσι ώστε απλές και καθηµερινές λέξεις να συνιστούν ποιητική έκφραση και πρωτότυπα λεκτικά σύνολα να σχηµατίζονται δ) στην υπαρξιακή αγωνία, η οποία «υποσκάπτει» τις βεβαιότητες για πανανθρώπινη ισότητα και δικαιοσύνη και ε) στην απόδοση ειδικών γνωρισµάτων σε κάτι γενικό. Προκειµένου για τη συµβολική γραφή θα ήταν σκόπιµο να επισηµανθούν: α) το άγαλµα- γυναίκα µε τις τέσσερεις οπτικές πρόσληψής του: του γλύπτη, των περαστικών, του ποιητικού υποκειµένου από µακριά και από κοντά, β) ο γλύπτης, ο οποίος συµβολίζει και εκφράζει τον εκάστοτε αποδέκτη, φορέα και εκτελεστή κάθε κοινωνικού κατεστηµένου, γ) το «µαρµάρινο σχοινί» και τα «δεµένα χέρια», που συµβολίζουν τη µονιµότητα αλλά και τη σκληρότητα της αιχµαλωσίας, δ) οι «γοφοί» του αγάλµατος εκφράζουν την εκµετάλλευση της γυναίκας ως µέσο αναπαραγωγής διαχρονικά και ε) η «βροχή» και η «µαργαρίτα» τις χαρές της ζωής, που δε µπορούν να βιωθούν εξ αιτίας της δέσµευσης και των περιορισµών. Ολοκληρώνοντας, για να επισηµάνουµε τη βιωµατικότητα θα µπορούσαµε ν αναφερθούµε: α) στην απόπειρα ποιητικού διαλόγου µε το άγαλµα, στην ποιητική αποστροφή, β) στο συναισθηµατικό τόνο και στην έµµεση συγκίνηση που προκαλείται, γ) στην έκφραση ανησυχίας και απαισιοδοξίας σχετικά µε τη γυναικεία φύση, ζήτηµα ταυτότητας για την ποιήτρια όπως και δ) στην προβολή σκέψεων και ιδιοτήτων σ ένα αντικείµενο- ερέθισµα του περιβάλλοντος χώρου. Η ποιήτρια οργανώνει το υλικό της, για να καταθέσει τη διαµαρτυρία της σε σχέση µε την υποβαθµισµένη θέση της γυναίκας, µε τρόπο εξελικτικό, χτίζοντας µια δοµή ξεκάθαρη και αυστηρή, που παραπέµπει στο τριµερές σχήµα του δοκιµίου µε πρόλογο, κύριο µέρος και επίλογο 5. Έτσι το ποίηµα γίνεται µια διαδικασία αναγνώρισης, η οποία εξελίσσεται βαθµιαία από την αρχή του µέχρι τους δύο ακροτελεύτιους στίχους. Ο τίτλος «Σηµείο Αναγνωρίσεως» προδιαθέτει τον αναγνώστη για µια γνωριµία, η οποία µένει ακόµη σκιώδης, για να αποσαφηνιστεί προοδευτικά µέχρι το τέλος, υπηρετώντας την οικονοµία του ποιήµατος. Για τον λόγο αυτό η ποιήτρια πλαισιώνει τον τίτλο µε τον υπότιτλο «ἄγαλµα γυναίκας µέ δεµένα χέρια», διασαφηνίζοντας ότι η αναγνώριση αφορά ένα άγαλµα 5 Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, Γ Τεύχος, σελ. 95. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 3 ΑΠΟ 13

4 γυναίκας και ότι το σηµείο δεν είναι ένα σηµάδι του σώµατος αλλά τα δεµένα της χέρια, που προϊδεάζουν για το βασικό γνώρισµα του αγάλµατος. Η πρώτη στροφή (στ. 1-2) αποτελεί τον πρόλογο και παράλληλα την πρώτη ενότητα του ποιήµατος. Η στροφή αυτή λειτουργεί ως εισαγωγή στο ποίηµα µε χαρακτηριστικό της γνώρισµα τις αντιθέσεις όσον αφορά τη διαφορετική πρόσληψη του γλυπτού ανάµεσα στο ποιητικό υποκείµενο και όλους τους άλλους. Η ποιήτρια χωρίς δισταγµό τιµητικά και µε τρόπο προληπτικό προσφωνεί το άγαλµα γυναίκα, ενώ οι υπόλοιποι άνθρωποι λένε ότι πρόκειται απλά για ένα άγαλµα. Εκείνο που µένει είναι να εντοπιστεί το σηµάδι που θα τεκµηριώσει τον κατηγορηµατικό χαρακτήρα της αναγνώρισης εκ µέρους της ποιήτριας. Ακολούθως στη δεύτερη και στην τρίτη στροφή η δοµή εξελίσσεται σταδιακά και ο πρόλογος αφήνει τη θέση του στο κύριο µέρος του ποιήµατος, όπου θα αιτιολογηθεί η αρχική θέση. Καθώς το ποιητικό υποκείµενο κινείται στο χώρο, η αφήγηση µέσω της στιχοµυθίας περνά στην ενότητα της περιγραφής του αγάλµατος-γυναίκας (στ. 3-19). Το κύριο µέρος του ποιήµατος επεκτείνεται κλιµακωτά και στην τρίτη ενότητα (στ ), όπου τονίζεται το αδιέξοδο της κατάστασης της γυναίκας αλλά και στην τρίτη στροφή-τέταρτη ενότητα (στ ), στην οποία επιχειρείται η αιτιολόγηση της διαφορετικής πρόσληψης του γλυπτού ανάµεσα στην ποιήτρια και τους υπόλοιπους ανθρώπους µέσω του σχήµατος άρσης-θέσης. Η αφηγήτρια, λοιπόν, µε την άρση (στ ) αποκαλύπτει ότι δεν ονοµάζει το άγαλµα γυναίκα, επειδή έχει τα εξωτερικά γνωρίσµατα της γυναίκας «γιατί γυναίκα σε παρέδωσε στο µάρµαρο ο γλύπτης», ούτε επειδή γεννά «κι ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου εὐγονία ἀγαλµάτων». Η ποιήτρια διαφοροποιείται για να δηλώσει µε τη θέση (στ ) ότι το σηµάδι, εξαιτίας του οποίου αποκαλεί το άγαλµα γυναίκα, είναι τα δεµένα της χέρια, που την κρατούν δέσµια των προκαταλήψεων της πατριαρχικής κοινωνίας. Η τέταρτη στροφή αποτελεί την επεξηγηµατική κατακλείδα και ουσιαστικά τον επίλογο-συµπέρασµα της εξελικτικής πορείας του ποιήµατος. Στην πέµπτη ενότητα (στ ) απερίφραστα το ποιητικό υποκείµενο δηλώνει ότι γυναίκα και αιχµαλωσία ταυτίζονται. Η ειδοποιός διαφορά, εποµένως, για την πρόσληψη του αγάλµατος, µέσω της οποίας ερµηνεύεται ο τίτλος αλλά και οι δύο πρώτοι στίχοι, είναι η κατάσταση αιχµαλωσίας της γυναίκας. Έτσι ο επίλογος συνδέεται µε τον πρόλογο του ποιήµατος, δηµιουργώντας το σχήµα του κύκλου 6 και το κεντρικό νόηµα του ποιήµατος φτάνει στην κορύφωση της σταδιακής του ανάπτυξης. Η κυκλική σύνθεση αιτιολογεί, λοιπόν, την αρχική θέση της ποιήτριας και εξυπηρετεί τη συνοχή της αυστηρής δοµής του ποιήµατος. Ισοδυναµεί δε 6 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Κυκλικό σχήµα», σελ. 96. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 4 ΑΠΟ 13

5 µε µια ξεκάθαρη και κατηγορηµατική απόφανση για την κατάσταση ανελευθερίας που βιώνει η γυναίκα όλων των εποχών. β. Η αυστηρή δοµή του ποιήµατος δεν περιορίζεται σε µια αντικειµενική περιγραφή του εξωτερικού κόσµου, αλλά προσπαθεί να τον µετασχηµατίσει µε δηµιουργική φαντασία. Έτσι παρουσιάζονται τέσσερεις διαφορετικές οπτικές πρόσληψης του αγάλµατος, µέσω των οποίων οδηγείται σταδιακά ο αναγνώστης απ τον αρχικό εθνικό συµβολισµό στον επανακαθορισµό του αγάλµατος σε σύµβολο της καταπιεσµένης γυναίκας. Ως µια πρώτη προσέγγιση λαµβάνεται η οπτική του γλύπτη που φιλοτέχνησε το άγαλµα. Το σκηνικό του ποιήµατος τοποθετείται στον αστικό χώρο κάποιου πάρκου (στ. 3), στο οποίο βρίσκεται η αφηγήτρια. Πρόκειται για την πλατεία Τοσίτσα στην Αθήνα, η οποία κοσµείται απ το µαρµάρινο γλυπτό «Η Βόρειος Ήπειρος», που φιλοτέχνησε το 1951 ο Κ. Σεφερλής και παρουσιάζει µια αλυσοδεµένη γυναίκα σε στάση ελαφρά ανασηκωµένη να προσπαθεί να ξεφύγει απ τα δεσµά της. Ο γλύπτης µε τον τρόπο αυτό παρουσιάζει µια εθνική αλληγορία 7 για τη σκληρή µοίρα του βασανισµένου αυτού τµήµατος του Ελληνισµού. Μια δεύτερη πρόσληψη είναι η οπτική όλων των άλλων ανθρώπων, των περαστικών απ το χώρο του αγάλµατος. Για αυτούς το άγαλµα είναι µοναχά ένα έργο τέχνης, ένα απλό γλυπτό τοποθετηµένο σε ένα αστικό χώρο (στ. 1), το οποίο ουσιαστικά υπηρετεί την επιφανειακή διακοσµητική αντίληψη. Σε αντίθεση µε τους άλλους ανθρώπους, για την ποιήτρια, που βλέπει το άγαλµα µε βάση τα βιώµατα, το φύλο και τις δικές της υπαρξιακές και κοινωνικές ανησυχίες, η πρόσληψη αυτή αίρεται, για να αντικατασταθεί από δύο άλλες οπτικές που βασίζονται στον άξονα του χώρου, τη µακρινή και την κοντινή. Η πρώτη είναι απατηλή και ονειρική, αφού η γυναίκα ξυπνά και κινείται για να κυνηγήσει το όνειρό της. Περνά απ τον κόσµο του ονείρου σ αυτόν της πραγµατικότητας µε την ελπίδα, που της δίνει την αίσθηση της κίνησης, ότι µπορεί να ζήσει ελεύθερη «πώς παίρνεις φόρα να το ζήσεις». Αντίθετα η δεύτερη εικόνα της γυναίκας-αγάλµατος αποκαλύπτει τη φρικτή πραγµατικότητα και ξεδιαλύνει τον κόσµο του ονείρου. Η γυναίκα έχει δεµένα τα χέρια της (στ. 11), είναι αιχµάλωτη (στ. 15), δέσµια των κοινωνικών προκαταλήψεων, χειραγωγηµένη 8 απ το γλύπτη και ως εκ τούτου καταπιεσµένη απ τις πατριαρχικές, ανελαστικές δοµές του κοινωνικού οικοδοµήµατος. 7 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Αλληγορία», σελ Νεοελληνική Λογοτεχνία, Γ Ενιαίου Λυκείου, Θεωρητική κατεύθυνση-θετική κατεύθυνση (επιλογής), Βιβλίο του καθηγητή, σελ. 211 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 5 ΑΠΟ 13

6 Β1β. Η ποιήτρια Κ. ηµουλά εκπροσωπεί τη γυναικεία γραφή 9 στην ποίηση που αποτυπώνει τα προβλήµατα του γυναικείου φύλου. Χαρακτηριστικό δείγµα το συγκεκριµένο ποίηµα, που απεικονίζει τη γυναικεία αιχµαλωσία µε ένα καταγγελτικό τόνο για τη αβάσταχτη χειραγώγηση που η κοινωνία της επιφύλαξε. Έτσι, το ατοµικό βίωµα της ποιήτριας ξεπερνά τα όρια του και ανάγεται στο συλλογικό, που µε µια διαχρονική νότα εκφράζει το καταπιεσµένο συναίσθηµα σε µια σκληρή πραγµατικότητα. Ενδεικτικό στοιχείο της γυναικείας οπτικής στους συγκεκριµένους στίχους αποτελεί η απαισιόδοξη στάση µε την οποία αντιµετωπίζει τους πιθανούς αγώνες για τη γυναικεία χειραφέτηση, για την επίτευξη της ελευθερίας και ισότητας («Ἄν κάτι πήγαινε ἐλευθερίες καί ἰσότητες,»). Η ξεχωριστή θέαση του φύλου αποτυπώνεται και στον παραλληλισµό του γυναικείου αγώνα µε την ανέφικτη προσπάθεια της γυναικείας ψυχοσύνθεσης «ὅπως τό αἴσθηµά µας», να αποφύγει τη συναισθηµατική αποτελµάτωση και τη φοβική εξάρτηση από τον άνδρα δυνάστη. Η γυναικεία οπτική βρίσκει έκφραση στη βεβαιότητα ότι ακόµη και αν ο αγώνας των υπόλοιπων αγαλµάτων µέσα από συνταρακτικές αλλαγές στέφονταν µε επιτυχία, η γυναικεία καταπίεση θα αποτελούσε µια πραγµατικότητα («ἐσύ θα πορευόσουνα µές στήν κοσµογονία τῶν µαρµάρων µέ δεµένα πάλι τά χέρια, αἰχµάλωτη»). Επιπλέον στοιχείο που φανερώνει τη γυναικεία θέση αποτελεί και η αναφορά στα «δεµένα χέρια» που αποκαλύπτει το σκλαβωµένο χαρακτήρα της φύσης της. Αυτή βρίσκεται παγιδευµένη σε µια ζωή που τη φορτώνει ευθύνες και πολλαπλές υποχρεώσεις. Η ποιήτρια εµφανώς απογοητευµένη για τη θέση της γυναίκας και γνωρίζοντας ότι οι αγώνες για τη χειραφέτηση της είναι µάταιοι, τη χαρακτηρίζει αιχµάλωτη και σηµατοδοτεί τη σκλαβωµένη θέση της σε µια ανδροκρατούµενη κοινωνία. Αποκαλυπτική είναι και η χρήση του πληθυντικού αριθµού, που αποτυπώνει τον ειρωνικό τόνο µε τον οποίο αντιµετωπίζει τους αγώνες για τη γυναικεία απελευθέρωση («ἐλευθερίες καί ἰσότητες») αλλά και η επανάληψη της λέξης «µάρµαρο» που υπογραµµίζει τη γυναικεία ακινησία. Έκδηλη είναι και η διαχρονικότητα 10 στην ποίηση της ηµουλά. Η ποιήτρια έχοντας ως βάση το συγκεκριµένο ανάγεται στο γενικό και στο αιώνιο. Η ποιητική αφόρµηση που προκύπτει από τη θέαση ενός αγάλµατος µετουσιώνεται σε µια διαρκή αγωνία και προσπάθεια απαλλαγής από τα 9 Βιβλίο του καθηγητή, σελ Βιβλίο Καθηγητή, σελ κ.ε. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 6 ΑΠΟ 13

7 στοιχεία που την κρατούν δέσµια. Το διαχρονικό στοιχείο αποτυπώνεται στο συνεχή αγώνα των αγαλµάτων, για να αλλάξει µια στατική και αιώνια πορεία χειραφέτησης («πορεία τῶν µαρµάρων»). Ενδεικτικό είναι και το στοιχείο του ιστορικού αγώνα των δούλων, που πηγάζει από τα βάθη της αρχαιότητας και συνεχίζεται ανικανοποίητος στο διάβα του χρόνου. Η ποιήτρια ξεπερνά και το φάσµα του λογικού και οδηγείται στην υπερβατική βίωση του χρόνου µέσα από τον αχρονικό επίπεδο του αγώνα των νεκρών για τη δική τους χειραφέτηση. Βέβαια αιώνιος και συνεχής θεωρείται και ο αγώνας των αισθηµάτων από τότε που ο άνθρωπος-γυναίκα αισθάνεται τη συναισθηµατική υποδούλωση. Η αναφορά στην κοσµογονία των αγαλµάτων γυρνά τη σκέψη στην αρχή της ανθρώπινης δηµιουργίας και αποκαλύπτει την αιώνια βίωση του γυναικείου δράµατος («µές στήν κοσµογονία τῶν µαρµάρων»). Η διαιώνιση της υποταγής ανάγεται και στο µέλλον, καθώς το απαισιόδοξο µήνυµα µε τα δεµένα πάλι χέρια της γυναίκας-άγαλµα υπόσχεται, σφραγίζει και προεξοφλεί την συνέχεια της ίδιας πορείας. Χαρακτηριστική και ενδεικτική η χρήση του παρελθοντικού χρόνου του παρατατικού που δηλώνει το αιώνιο, το διαχρονικό («ἄρχιζαν»). Β2α. Ο ποιητικός λόγος της ηµουλά χαρακτηρίζεται από έναν ειρωνικό 11 τόνο, συχνά ανεπαίσθητο αλλά πικρό. Χαρακτηριστικός, αυτού του ειρωνικού τόνου, είναι ο στίχος 3 («Στολίζεις κάποιο πάρκο») ο οποίος εντάσσει το άγαλµα στον αστικό χώρο. Το ρήµα «στολίζεις» αναφέρεται αποκλειστικά στην αισθητική πλευρά του αγάλµατος, στον διακοσµητικό του ρόλο ο οποίος, σε σχέση µε τα δεµένα χέρια του αγάλµατος, αναιρείται. Ωστόσο αποτελεί κι έναν υπαινιγµό αναφορικά µε τη θέση των γυναικών και τον τρόπο που η κοινωνία τις αντιµετωπίζει. Θίγει δηλαδή το κοινωνικό στερεότυπο που τις αναγνωρίζει ως «στολίδι» και αγνοεί συστηµατικά την προσωπικότητά τους, τη συνολική τους αξία. Πρόκειται για µια λεπτή ειρωνεία, καβαφικού χαρακτήρα, του διακοσµητικού ρόλου που ανατέθηκε στη γυναίκα µέσα στη µακραίωνη ιστορία της, συχνά ερήµην της, και που την κρατά δέσµια δυσχεραίνοντας την εξέλιξή της. Επιπλέον υπογραµµίζει την αντίθεση της ποιήτριας για τη θεώρηση της τέχνης ως στοιχείο αισθητικής απόλαυσης και µόνο. Ενδιαφέρουσα είναι και η ειρωνεία που εµφανίζεται στους στίχους («Ἄν κάτι πήγαινε ν' ἀλλάξει στήν πορεία τῶν µαρµάρων, ἄν ἄρχιζαν τ' ἀγάλµατα ἀγῶνες γιά ἐλευθερίες καί ἰσότητες,»). Στους στίχους αυτούς η ποιήτρια επιδιώκει να ειρωνευτεί τους αγώνες, τις προσπάθειες των γυναικών για αναγνώριση, κατοχύρωση και διασφάλιση των δικαιωµάτων 11 Νεοελληνική Λογοτεχνία Γ Ενιαίου Λυκείου Θεωρητικής Κατεύθυνσης, ΟΕ Β, σελ. 323 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 7 ΑΠΟ 13

8 Β2β. τους. ιακρίνεται κάποια ειρωνεία προς το κίνηµα του φεµινισµού, που πρόσθεσε ρόλους στη γυναίκα αντί να την απελευθερώσει, αφού δεν κατάφερε να πετύχει την εσωτερική ελευθερία της γυναίκας, την αποδέσµευσή της από τους συµβατικούς ρόλους και κανόνες που συχνά η ίδια θέτει στον εαυτό της. Κι αυτό γιατί της κατοχυρώνονται ελευθερίες για θέµατα δευτερεύοντα και επουσιώδη, ενώ µένει δεσµευµένη για θέµατα θεµελιακά και καθοριστικά, σηµαντικά για την πορεία της ζωής της. Αν αναλογιστεί κανείς και τη χρήση του υποθετικού «αν», που επαναλαµβάνεται, ο ειρωνικός τόνος γίνεται πικρός, σαρκαστικός από τη στιγµή που οι αγώνες της γυναίκας εµφανίζονται ως µια υποθετική περίπτωση και όχι δυνατή για να πραγµατοποιηθεί. Η ειρωνεία προκύπτει επιπλέον από την επιλογή του πληθυντικού αριθµού («ἐλευθερίες καί ἰσότητες,») και παραπέµπει στους ανωφελείς και µάταιους αγώνες των γυναικών για ανεξαρτησία και εξίσωση των δύο φύλων. Στην ειρωνεία 12 που παρατηρείται στα ποιήµατα της ηµουλά τονίζεται η εξαπάτηση που βιώνουν οι άνθρωποι όταν προσπαθούν να προσεγγίσουν την πραγµατικότητα µε µια µατιά πιο ουσιαστική. Η ειρωνεία προκύπτει από την αντίθεση της αντικειµενικής πραγµατικότητας µε την απατηλή και ψεύτικη εικόνα που προσλαµβάνουµε, εξαιτίας της επιφανειακής παρατήρησής της, της επιπόλαιας ερµηνείας της. Στο συγκεκριµένο ποίηµα η ποιήτρια µε τη χρήση της ειρωνείας επιθυµεί να καταγγείλει τη χρόνια καταπίεση των γυναικών, να στηλιτεύσει την ανδροκρατούµενη κοινωνία αλλά και την κυρίαρχη νοοτροπία που κρατά δέσµια τη γυναίκα των υποχρεώσεών της καθώς και της ίδιας της φύσης της. Παράλληλα το ποίηµα αποκτά αµεσότητα και ζωντάνια. Εναλλακτική απάντηση: «κι ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου εὐγονία ἀγαλµάτων, καλή σοδειά ἀκινησίας.». (στ ).Οι στίχοι αισθητοποιούν µε πικρή ειρωνεία τον κύκλο της αναπαραγωγής, που προσδίδει στη γυναίκα ένα ρόλο κοινωνικής αιχµαλωσίας. Ο γλύπτης προβάλλει στο άγαλµα την ικανότητα της τεκνοποιίας, δίνοντας έµφαση στους γοφούς της, αφού αυτοί είναι που υπόσχονται πολλά και καλά παιδιά («εὐγονία ἀγαλµάτων»). Αυτό που θα προσφέρει στον κόσµο είναι µια νέα γενιά «ἀκινησίας», µια γενιά που θα αποδεχτεί την αιχµαλωσία των γυναικών ως φυσιολογική και αναµενόµενη, αφού η ίδια η γυναίκα-µάνα τής το δίδαξε. Η ποίηση της ηµουλά βρίθει σχηµάτων λόγου που καθιστούν την τεχνική της ιδιαίτερη και µοναδική. Με τη βοήθειά τους εκφράζεται εναργέστερα η αιχµαλωσία της γυναίκας, η δέσµευσή της. Ο ποιητικός λόγος 12 Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 8 ΑΠΟ 13

9 καθίσταται πιο άµεσος, παραστατικός και έτσι ο αναγνώστης µπορεί να αντιληφθεί το βασικό νόηµα του κειµένου, που δεν είναι άλλο από την γυναικεία καταπίεση και την αδυναµία των γυναικών να απαγκιστρωθούν από τα κοινωνικά στερεότυπα. Ενδεικτική της χρήσης πολλών σχηµάτων λόγου είναι η ενότητα του ποιήµατος «Σηµείο Αναγνωρίσεως». Συγκεκριµένα στους στίχους συναντάµε ένα χιαστό: «κατευθείαν ἄγαλµα -γυναίκα ἀµέσως». Το χιαστό τονίζει τη συνύπαρξη γυναίκας και αγάλµατος πάνω στο ίδιο σύµβολο. Παράλληλα έχουµε µετάθεση του συµβόλου, αφού είναι σαφής η αναφορά στη γυναίκα γενικά ως ον καταπιεσµένο στους αιώνες. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός πως στα άκρα του σχήµατος βρίσκονται τα επιρρήµατα «κατευθείαν» - «ἀµέσως» που προβάλλουν την αµεσότητα κατά την πρόσληψη του ερεθίσµατος. Με την ίδια βεβαιότητα που οι άλλοι (Ὅλοι) αποκαλούν το γλυπτό «άγαλµα» η ποιήτρια (ἐγώ) την αποκαλεί «γυναίκα». Εξαιρετική σε σύλληψη είναι και η προσωποποίηση 13 «ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου» στο στίχο 35. Η γυναίκα παρουσιάζεται µε γοφούς οι οποίοι υπόσχονται στην κοινωνία να παραµείνουν πιστοί στον ρόλο τους, στον ρόλο της αναπαραγωγής. Ο ρόλος αυτός της δόθηκε από τη φύση και εκείνη υπακούει πειθήνια στον αιώνιο προορισµό της. Ο προορισµός της αυτός βέβαια την καταδικάζει να αποδέχεται και να διαιωνίζει, µέσω των παιδιών της, την καταπίεση. Η προσωποποίηση προσδίδει ζωντάνια, παραστατικότητα και αµεσότητα στον ποιητικό λόγο, ενώ ταυτόχρονα επιτείνει την ειρωνεία και το σαρκασµό της ποιήτριας. Αξιοσηµείωτη είναι και η µεταφορά 14 «καλή σοδειά ἀκινησίας» στο στίχο 37. Η µεταφορά καλή «σοδειά ακινησίας» προβάλλει την καταπίεση ως αδράνεια απέναντι στα κοινωνικά δρώµενα, ως συµβιβαστική αποδοχή παραδοσιακών ρόλων. Ο ρόλος «σοδειά» λειτουργεί υποβαθµιστικά, αφού δεν προσιδιάζει σε ανθρώπινα όντα αλλά σε υλικά αγαθά. Η µεταφορά εδώ δηµιουργείται από την σύζευξη απρόσµενων όρων (απροσδόκητα σχήµατα), τεχνική ιδιαίτερα γνώριµη στην ποιητική γραφή της ηµουλά, που προκαλεί τον νου του αναγνώστη, κινητοποιεί τη σκέψη του και διεγείρει τη φαντασία του. Τέλος παρατηρείται και το σχήµα της επανάληψης «ἐγώ σέ λέω γυναίκα ἀµέσως - σέ λέω γυναίκα.» στους στίχους 32 και 40. Η επανάληψη προβάλλει την οπτική γωνία της ποιήτριας, η οποία βλέπει το άγαλµα ως γυναίκα. Η συνολική ανάπτυξη του ποιήµατος επιτρέπει στην ποιήτρια να αντιµετωπίζει το γλυπτό ως γυναίκα γι αυτό και επαναλαµβάνει την προσφώνησή της στο τέλος του κύριου µέρους. Με αυτόν τον τρόπο δηλώνει 13 Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ. 109 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 9 ΑΠΟ 13

10 απερίφραστα πως το συµπέρασµα στο οποίο θα καταλήξει είναι προϊόν της αιώνιας θέσης της γυναίκας και εποµένως είναι επιβεβληµένο από την πραγµατικότητα. Εναλλακτικά: Στ αντίθεση: «όλοι εγώ». Η αντίθεση «Ὅλοι- ἐγώ» κάνει αισθητή τη διαφορά στην πρόσληψη του καλλιτεχνικού ερεθίσµατος. Όλοι οι άνθρωποι αντικρίζοντας το άγαλµα αναγνωρίζουν σ αυτό τον συµβολισµό του γλύπτη, δηλαδή ένα σύµβολο εθνικό. Η ίδια ωστόσο βλέπει το άγαλµα ως σύµβολο της γυναικείας αιχµαλωσίας και εξαρχής διαφοροποιείται από τους πολλούς. Στ σχήµα παράλλαξης: η αιτιολόγηση που λειτουργεί ως άρση γίνεται µε αιτιολογική πρόταση (στ. 33) και η αιτιολόγηση που λειτουργεί ως θέση µε εµπρόθετο προσδιορισµό (στ.38) («Για τα δεµένα χέρια σου»). Στ σχήµα άρσης και θέσης: «Ὄχι γιατί γυναίκα σε παρέδωσε για τά δεµένα χέρια σου σέ λέω γυναίκα». Το σχήµα άρσης και θέσης διευκρινίζει πως το σηµείο αναγνωρίσεως δεν είναι η γυναικεία µορφή αλλά τα δεµένα χέρια. Στ. 36 µεταφορά: «εὐγονία ἀγαλµάτων». Η µεταφορά «εὐγονία ἀγαλµάτων» δηλώνει τη γέννηση πολλών απογόνων που όµως είναι κι αυτοί αγάλµατα. Τονίζει τον κύκλο της αναπαραγωγής, που αποτελεί κυρίαρχο στοιχείο της κοινωνικής αιχµαλωσίας το οποίο πολλαπλασιάζει συµβολικά την καταπίεση. Γ. Η ποιήτρια εκφράζει την αδυναµία της γυναίκας, να απολαύσει τις µικρές και καθηµερινές χαρές της ζωής, να γευτεί την οµορφιά του κόσµου και να βιώσει τις εποχές του έτους, καθώς είναι καθηλωµένη και υποδουλωµένη στη γυναικεία της φύση. Ο έντονος λυρισµός των δύο εικόνων, οι οποίες δεν στοχεύουν απλά στο αισθητικό αποτέλεσµα αλλά σκιαγραφούν τη γυναικεία µοίρα, παρουσιάζεται στην απόδοση συγκεκριµένων ανθρώπινων κινήσεων στο άγαλµα, που αδυνατεί να αισθανθεί ατοµικά βιώµατα. Η παρουσία του σε κυριολεκτικό επίπεδο παραπέµπει σε ένα εξωτερικό χώρο µε µαργαρίτες σε ένα βροχερό σκηνικό. Συνειρµικά, σε µεταφορική διάσταση, η γυναίκα, λοιπόν, δε δύναται να ζυγίσει στο χέρι της µια µαργαρίτα, να χαρεί την ανοιξιάτικη αίσθηση που αυτή δηµιουργεί, να νιώσει την ευεργετική αίσθηση της βροχής που πέφτει απαλά πάνω στο χέρι ένα φθινοπωρινό µελαγχολικό πρωινό. Ιδιαίτερη σηµασία έχει το γεγονός ότι η ποιήτρια επιλέγει να αναφερθεί σε δύο απλούστατες σκηνές για να δείξει το µέγεθος της τραγικότητας, της αδυναµίας βίωσης του ελάχιστου, της γυναικείας καταπίεσης. Η σκληρή πραγµατικότητα της αιχµαλωσίας µε την πικρή διαπίστωση των δεµένων χεριών «δεµένα είναι τα χέρια σου», καταλύει κάθε ανθρώπινη διάσταση για την απόλαυση του καθηµερινού και ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 10 ΑΠΟ 13

11 15. αυτονόητου. Χαρακτηριστική η εµφατική χρήση του ρήµατος «δέν µπορείς», που σε συνδυασµό µε τις δύο συνεχόµενες αρνήσεις «οὔτε οὔτε», συµβάλλουν στον απαισιόδοξο τόνο, που απορρέει από τη χειραγωγηµένη θέση της γυναίκας. Συνεξετάζοντας τα δύο κείµενα, αβίαστα προκύπτει ότι η ηµουλά και η Θεοδώρου οργανώνουν τον προβληµατισµό τους και εντάσσουν τη θεµατική τους σε ένα κοινό πλαίσιο, που αφορά στη σχέση των δύο φύλων και στον αγώνα της γυναίκας να αποτινάξει τα ποικιλόµορφα δεσµά της. Αρχικά, στη νουβέλα της Β. Θεοδώρου γίνεται φανερή η οργάνωση της ζωής και γενικότερα της λειτουργίας της κοινωνίας από τον ρυθµιστή άνδρα, τον φορέα εξουσίας και δύναµης. Η Μαρία θα αποδεχτεί την πρόταση γάµου, προσδοκώντας τη ζεστασιά, τη συντροφικότητα και τη δυνατότητα ελεύθερης ενασχόλησης µε το πνεύµα της, αλλά σύντοµα θα διαπιστώσει πως ο µελλοντικός της άνδρας έχει πολύ διαφορετικά σχέδια. Ο ρόλος της, λοιπόν, θα συνδεθεί αποκλειστικά µε αυτόν της µητέρας και της συζύγου. Η φροντίδα του σπιτιού, η εκπλήρωση των συζυγικών καθηκόντων και η διαιώνιση του είδους, κατά προτίµηση του αρσενικού, θα ήταν σύµφωνα µε τις επιθυµίες του άνδρα της οι µοναδικές της ενασχολήσεις («Και δεν είναι ανάγκη να ξοδεύεσαι το γιο µας»). Αυτή η προσέγγιση, σύµφωνα µε την οποία ο άνδρας αναλαµβάνει να οριοθετήσει τον τρόπο δράσης των δύο φύλων δηµιουργώντας µια περίπλοκη σχέση κυριαρχίας και υποταγής, γίνεται φανερή και στο «Σηµείο αναγνωρίσεως». Η ποιήτρια υποστηρίζει ότι το ανδρικό κατεστηµένο καθόρισε για τη γυναίκα αυτήν τη θέση, να είναι δηλαδή αιχµάλωτη και απόλυτα υποταγµένη στις προσδοκίες µιας κοινωνίας διαµορφωµένης από άνδρες για άνδρες («Ἔτσι σέ παραγγείλανε στό γλύπτη: αἰχµάλωτη.»). Στο «Γαµήλιο δώρο» η συγγραφέας δεν διστάζει να κατηγορήσει και το ίδιο το γυναικείο φύλο. ιαπιστώνει πως οι γυναίκες αδυνατούν να απεγκλωβιστούν από τις κοινωνικές συµβάσεις, δυσκολεύονται να κατανοήσουν πως ανήκουν στον εαυτό τους και πρέπει να διαθέτουν το σώµα και την ψυχή τους όπως αυτές επιθυµούν. Απόλαυσαν την ελευθερία και την εξουσία που τους έδωσε λόγω ανάγκης ο άνδρας, κατά τη διάρκεια δύσκολων ιστορικών συνθηκών, αλλά στη συνέχεια αποδέχτηκαν σιωπηλά και αδιαµαρτύρητα την επιστροφή τους στην αφάνεια και την υποταγή («Όµως µόλις τέλειωσαν οι αγώνες η αδυναµία µας»). Και η ηµουλά, όµως, ασκεί κριτική στην ίδια τη γυναίκα και τον τρόπο που διεκδικεί, µέσω του φεµινιστικού κινήµατος, την αυτονοµία της. Ειδικότερα, αξιοποιώντας 15 Για τη σύνθεση της απάντησης χρησιµοποιήθηκε υλικό από το σχολικό βιβλίο: Κική ηµουλά, «ιατριβή ενός Αδαούς Μονολόγου πάνω σε Άγνωστο Θέµα» (σελ ). ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 11 ΑΠΟ 13

12 µυθολογικά στοιχεία, επισηµαίνει ότι η γυναίκα δεν πρέπει να θεωρεί δεσµά της µόνο τους εξωτερικούς καταναγκασµούς και τους νόµους αλλά γενικότερα την κοινωνία που την επιφορτίζει συνεχώς µε νέους ρόλους («Και δεν ειν το µάρµαρο µόνο ο Άργος»). Μάλιστα, ακόµα και αν άλλαζε η δόµηση της τελευταίας και παραχωρούσε δικαιώµατα στις γυναίκες, αυτές θα ήταν ακόµα αιχµάλωτες, γιατί δεν ενδιαφέρθηκαν ποτέ να κατανοήσουν τα βαθύτερα αίτια της χειραγώγησής τους και να απελευθερωθούν πρώτα εσωτερικά («Ἄν κάτι πήγαινε ν' ἀλλάξει στήν πορεία τῶν µαρµάρων»). Η ηρωίδα της νουβέλας δεν είναι µόνη της σε αυτόν τον αγώνα αυτοπροσδιορισµού και απελευθέρωσης. Ένας ζωγραφικός πίνακας του Henri Matisse, που της δόθηκε ως γαµήλιο δώρο, θα είναι ο συνοµιλητής και ο συνοδοιπόρος της. Η ίδια θα τον περιγράψει σαν «το ξεκουραστικό της παραθυράκι προς τον κόσµο». Η «Κυρία µε το διάδηµα» κάλυπτε µε την παρουσία της όλες τις συναισθηµατικές ανάγκες της ηρωίδας, την ενθάρρυνε ή την αποδοκίµαζε σε ό,τι επέλεγε να πράξει, ενώ αποτελούσε τον εξοµολόγο της. Απευθυνόταν σε αυτήν σαν να ήταν ένα ζωντανό πλάσµα που συµµετείχε σε όλες τις πτυχές της ζωής της και µεταξύ τους εξελισσόταν σταδιακά ένας µυστικός διάλογος. Με παρόµοιο τρόπο το ποιητικό υποκείµενο στο «Σηµείο αναγνωρίσεως» συνοµιλεί µε το άγαλµα. Το β πρόσωπο που χρησιµοποιεί η ποιήτρια και παράλληλα η εναλλαγή του µε το α δηµιουργούν την αίσθηση ενός διαλόγου προς έναν υποθετικό δέκτη χωρίς να αποκλείεται και το ενδεχόµενο της ταύτισης των δύο προσώπων. Μέσα σε ένα κλίµα, λοιπόν, οικειότητας και αµεσότητας παρουσιάζονται σκέψεις και ενστάσεις για την πορεία προς την αυτοδιάθεση των γυναικών («Σέ λέω γυναίκα γιατ' εἶσ αἰχµάλωτη.»). Ωστόσο, η συγκριτική εξέταση των δύο κειµένων αποκαλύπτει µε ευκολία συγκεκριµένες νοηµατικές διαφοροποιήσεις στον τρόπο ανάδειξης του γυναικείου ζητήµατος. Αναλυτικότερα, ο αγώνας της γυναίκας για ανεξαρτησία και ελευθερία προβλέπεται να έχει θετική κατάληξη για τη Μαρία. Η απόφαση της φυγής θεωρεί ότι θα είναι ένας τρόπος εκδίκησης για όλες εκείνες τις γυναίκες οι οποίες, παρά την προσφορά τους στην κοινωνία, υφίστανται την καταπίεση των ανδρών χωρίς να µπορούν να ξεφύγουν είτε από αδυναµία είτε από φόβο. Με τη δική της λύτρωση θα δικαιωνόταν για χάρη όλων αυτών των γυναικών. Αποφασιστική και συνειδητοποιηµένη θα προχωρούσε στη συνολική αλλαγή του τρόπου ζωής της δηλώνοντας απερίφραστα πως ήρθε πια η κατάλληλη χρονική στιγµή για αυτήν την ανατροπή («θα άλλαζα τη ζωή µου. Είναι καιρός τώρα πια»). Αντίθετα, η ηµουλά αντιµετωπίζει µε απαισιοδοξία την έκβαση οποιασδήποτε προσπάθειας για χειραφέτηση. Συγκεκριµένα, επιλέγει να παροµοιάσει τους αγώνες της γυναίκας µε τρεις κατηγορίες διεκδικήσεων που είναι ατέρµονες και δύσκολα επιτεύξιµες («ὅπως οἱ δοῦλοι, οἱ νεκροί καί τό αἴσθηµά µας»). Και στις τρεις περιπτώσεις υπάρχει µια ουτοπική διάθεση, αφού οι δούλοι είναι ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 12 ΑΠΟ 13

13 άρρηκτα συνδεδεµένοι µε την έννοια της καταπίεσης, οι νεκροί αγωνίζονται µάταια για µια αιώνια µνήµη στη συνείδηση των ζωντανών, ενώ το συναίσθηµα πλέον θεωρείται αδυναµία και έχει εξοριστεί από την κοινωνία. Εκείνο, βέβαια, που έχει σηµασία είναι ότι το έργο τέχνης γίνεται το µέσο για την εκπλήρωση των βαθύτερων επιθυµιών της ηρωίδας της Θεοδώρου. Πιο συγκεκριµένα, «η Κυρία µε το διάδηµα» είχε αναπτύξει µε τη Μαρία µια απόλυτα µυστική επικοινωνιακή σχέση. Έµοιαζε να είχε αναλάβει µια αποστολή, που δεν ήταν άλλη από το να βοηθήσει την υποταγµένη να ανεξαρτητοποιηθεί. Ωστόσο, η βοήθεια που προσφέρει είναι ταυτόχρονα και υλική. Η Μαρία αποφάσισε να πουλήσει τον πίνακα και µε πρώτο βήµα την οικονοµική αυτάρκεια θα προχωρούσε µετέπειτα στην καθολική απελευθέρωσή της. Στην περίπτωση, αντίθετα, του αγάλµατος, αυτό είναι απλά ένα σύµβολο. Στέκεται στο πάρκο και ως έργο τέχνης αφήνεται στην προσδοκώµενη πρόσληψη του δέκτη, για να το ανακαλύψει όπως αυτός επιθυµεί και µπορεί. Είναι απλά ένα ερέθισµα για προσωπικό προβληµατισµό και σκέψη, υπενθυµίζοντας τη γυναικεία υποταγή και εξάρτηση σε όσους βέβαια θέλουν να το προσεγγίσουν µε αυτόν τον τρόπο. Καταλήγοντας και τα δύο κείµενα είναι αντιπροσωπευτικά δείγµατα της γυναικείας γραφής και θεώρησης της κοινωνικής πραγµατικότητας. Οι δηµιουργοί τους αξιοποιούν συγκριµένα έργα τέχνης, τους δίνουν ρόλους και τους καθιστούν φορείς της συναισθηµατικής τους φόρτισης, προκειµένου να αναδείξουν το ζήτηµα της αναγκαιότητας για γυναικεία χειραφέτηση αλλά και την προσπάθεια για αναζήτηση της ταυτότητάς τους µέσα από µια διαδικασία εσωστρέφειας και αυτογνωσίας. Εναλλακτική απάντηση: Οµοιότητες: 1) αναφορά στη µητρότητα και στην άρρηκτη σύνδεσή της µε τη γυναικεία ύπαρξη και αιχµαλωσία 2) το έργο τέχνης και στις δύο περιπτώσεις παρουσιάζει µια µισοξαπλωµένη γυναίκα 3) η αναφορά στο ρήµα «στολίζεις» παραπέµποντας στον αισθητικό ρόλο τόσο της τέχνης όσο και της γυναίκας. ιαφορές: 1) το άγαλµα βρίσκεται σε δηµόσιο χώρο ενώ ο πίνακας σε ιδιωτικό 2) η γυναίκα στο άγαλµα έχει δεµένα χέρια ενώ η «Κυρία µε το διάδηµα» είναι ελεύθερη 3) το άγαλµα είναι απλά η αφορµή, το εξωτερικό ερέθισµα για να στοχαστεί το ποιητικό υποκείµενο ως προς το θέµα της γυναικείας υποταγής, ενώ η Μαρία είναι η ίδια καταπιεσµένη και ξεκινά µια µορφή επικοινωνίας µε τον πίνακα 4) το άγαλµα δεν απαντά, ενώ η «Κυρία µε το διάδηµα» παρουσιάζεται να συνοµιλεί µε την ηρωίδα. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 13 ΑΠΟ 13

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Σημείο Αναγνωρίσεως άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Όλοι σε λένε κατευθείαν άγαλμα, εγώ σε προσφωνώ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Από μακριά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΚΕΙΜΕΝΟ Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 15 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Σηµεῖο Ἀναγνωρίσεως ἄγαλµα γυναίκας µέ δεµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β') ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 25 ΜΑΪΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ Α1.

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

«Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά

«Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά 1 «Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Ὅλοι σὲ λένε κατευθείαν ἄγαλμα, ἐγὼ σὲ προσφωνῶ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Ἀπὸ μακριὰ ἐξαπατᾶς. Θαρρεῖ κανεὶς

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ

ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ - Ανήκει στη συλλογή Το λίγο του κόσμου, 1971 - Θέμα: Η καταπίεση της γυναίκας - Το ποίημα χωρίζεται σε 5 ενότητες: o 1 η ενότητα (στ.1-2): Εισαγωγή: Η αρχική δήλωση της

Διαβάστε περισσότερα

Αγάθη Γεωργιάδου, Εριέττα Δεληγιάννη, Διαβάζοντας Κική Δημουλά

Αγάθη Γεωργιάδου, Εριέττα Δεληγιάννη, Διαβάζοντας Κική Δημουλά 321``Κική Δημουλά «Σημείο Αναγνωρίσεως» (ανάλυση) Αγάθη Γεωργιάδου, Εριέττα Δεληγιάννη, Διαβάζοντας Κική Δημουλά Σημείο Αναγνωρίσεως άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Όλοι σε λένε κατευθείαν άγαλμα, εγώ

Διαβάστε περισσότερα

Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως

Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως Το ποίημα «Σημείο αναγνωρίσεως» ανήκει στη συλλογή Το λίγο του κόσμου. Η συλλογή αυτή αποκρυσταλλώνει σε μεγάλο βαθμό την ιδιοαιτερότητα της ποίησης της Δημουλά. Καθιερώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18673 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Α. Ο συγγραφέας του παρόντος κειμένου παρουσιάζει τον προβληματισμό του αναφορικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26)

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία]

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16536 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΙΤΣΟΥ ΛΙΛΙΑΝΝΑ [Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] Α. Η συγγραφέας αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: αστρολογία & σχέσεις 6 μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΤΑΡΤΟ: με ποιον τρόπο αγαπάμε 42 ΜΑΘΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟ: με

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16754 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Μαρία Τζιράκη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ: Α. Στοιχεία περίληψης ανά παράγραφο: 1 η : Διαπίστωση ότι η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία»

Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία» Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία» Η πρώτη Ελληνίδα συγγραφέας γεννήθηκε στη Ζάκυνθο το 1801 Είχε ιδιαίτερη έφεση στα γράµµατα και κατάφερε να µορφωθεί σχεδόν µόνη της Ξεχωρίζει από τους δασκάλους

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 25/01/2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Περίληψη Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική κυβέρνηση έχει υποσχεθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Φ Ρ Ο Ν Τ Ι Σ Τ Η Ρ Ι A ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ 21 & ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ, Π. ΦΑΛΗΡΟ ΤΗΛ-FAX: 210 9851164,, Ε-mail: info@neapaideia.edu.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις λυρισµό 2.

Απαντήσεις λυρισµό 2. Απαντήσεις 1. Η λιτότητα, η εκφραστική καθαρότητα, ο δωρικός χαρακτήρας της αφήγησης, το απλό και λιτό ύφος, ο αφαιρετικός και συνάµα περιεκτικός λόγος, είναι µερικά από εκείνα τα χαρακτηριστικά γνωρίσµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης

Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΕΘΕΑ-ΑΛΦΑ: ΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ. Ο κοινωνικός ρόλος της τέχνης ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ τέχνη επικοινωνία προσωπική ανάπτυξη κοινωνική συνοχή Ο πολιτισμός

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου - 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18497 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 01/12/14 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΡΟΓΙΑΝΝΗ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α. ΘΕΜΑ: Η ραγδαία εξάπλωση των σύγχρονων μέσων επικοινωνίας και οι αναδιαρθρώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ. ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ. Α.1. Πεζολογία: Παρά το γεγονός ότι το ποίημα εκφράζει συναισθηματικές καταστάσεις, αποπνέει έντονη συγκίνηση. Ο λυρισμός, ωστόσο, εκφράζεται μόνο

Διαβάστε περισσότερα

www.synodoiporos,weebly.com Page 1

www.synodoiporos,weebly.com Page 1 ΓΡΑΦΟΝΤΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Σε πρώτη φάση διαβάζουμε τουλάχιστον 2 φορές ολόκληρο το κείμενο και φροντίζουμε να το κατανοήσουμε πλήρως. Προσέχουμε ιδιαίτερα τη στάση - άποψη του συγγραφέα και το σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55)

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Συμμαθητές, συμμαθήτριες, Στα πλαίσια της συζήτησής μας για την τέχνη, θα παρουσιαστούν περιληπτικά

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

OPMH. κοντά στο µαθητή!

OPMH. κοντά στο µαθητή! ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Σε ποια κατηγορία τραγουδιών ανήκει το συγκεκριμένο τραγούδι; Ανήκει στα δημοτικά τραγούδια και συγκεκριμένα στις παραλογές. Τι είναι οι παραλογές;

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α. Στο κείµενο αυτό η συγγραφέας πραγµατεύεται την αρχαία ελληνική τέχνη και την προσφορά της στον άνθρωπο. Αρχικά επισηµαίνει την ιδιαιτερότητά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Επιμέλεια: Μαρία Πουλάκου, Φιλόλογος Μεθοδολογία επιστολής Η επιστολή είναι γραπτός λόγος που χρησιμοποιούμε, για να επικοινωνήσουμε με πρόσωπα τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ O εικοστός αιώνας δικαίως χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµα Α1 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον καθένα: Α

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση Β. Ι. Σχολιασμός άσκησης: ΙΙ. Ενδεικτική απάντηση:

Άσκηση Β. Ι. Σχολιασμός άσκησης: ΙΙ. Ενδεικτική απάντηση: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ & Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΕΥΤΕΡΑ 21 ΜΑΪΟΥ 2012 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ & ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Άσκηση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου Ηθική και Λογοτεχνία* Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεπτέμβριος 2013 *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου 1 Λογοτεχνία σημαίνοναισθητικό

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18232 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 14-12-2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Άννα Αδάμ Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου Α. Nα αποδώσετε περιληπτικά το κείμενο (80-100 λέξεις). Οι κοινωνικοί

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης 3 ï Ä É Á Ã Ù Í É Ó Ì Á Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ Ένας μπαξές γεμάτος αίμα είν ο ουρανός και λίγο χιόνι έσφιξα τα σχοινιά μου πρέπει και πάλι να ελέγξω τ αστέρια εγώ κληρονόμος πουλιών πρέπει έστω και με σπασμένα φτερά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. «Η λειτουργία της παιδείας»

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. «Η λειτουργία της παιδείας» ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (ΘΕΡΙΝΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 25/07/2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ «Η λειτουργία της παιδείας» Α1. Στοιχεία κειμένου απαραίτητα για την Περίληψη : Παρ. 1 η : - Η πολιτεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιληπτική Απόδοση Κειμένων ΑΣΚΗΣΗ: Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του κειμένου που ακολουθεί σε μία παράγραφο 100 έως 120 λέξεων. (Πανελλαδικές Εξετάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Θέµα Α1 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: GI_V_NEG_0_17443 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11 / 12 / 2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΡΕΝΤΖΟΥ ΕΛΙΝΑ ΖΗΣΗ ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΔΑΣΚΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΔΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά χαρακτηριστικά

Βασικά χαρακτηριστικά ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ Το κίνηµα του ροµαντισµού επηρέασε πολλές τέχνες και κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα µέχρι τα µέσα του 19ου αιώνα. Ο ροµαντισµός προβάλλει το συναίσθηµα, την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Κάθε πολιτισμός αφήνει το στίγμα του στην ιστορία, όμως η αρχαία ελληνική τέχνη ξεπέρασε τα όρια του χρόνου με το πανανθρώπινο μήνυμά της, με τη δύναμη του πνεύματος και του συναισθήματος.

Διαβάστε περισσότερα

Βιογραφικά είδη. Σοβαρό, επίσηµο, τυπικό

Βιογραφικά είδη. Σοβαρό, επίσηµο, τυπικό Βιογραφικά είδη (Βιογραφία, µυθιστορηµατική βιογραφία, αυτοβιογραφία, µυθιστορηµατική αυτοβιογραφία, βιογραφικό σηµείωµα, αυτοβιογραφικό σηµείωµα, αποµνηµονεύµατα, ηµερολόγιο, συστατική επιστολή) Περιεχόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Η επιστολή ή το γράμμα είναι ένα είδος επικοινωνιακού λόγου, πολύ χρήσιμο για την κοινωνική μας ζωή. Υπάρχουν διάφορα είδη επιστολών. Μια επιστολή μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Ο συγγραφέας προβληµατίζεται σχετικά µε τον τρόπο λειτουργίας της διαφήµισης εστιάζοντας στους κινδύνους που αυτή επιφέρει. Οι διαφηµίσεις, αποτέλεσµα της βιοµηχανοποίησης,

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76

μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: συναστρία 6 μάθημα δεύτερο: Ήλιοσ 8 μάθημα τρίτο: σελήνη 32 μάθημα τέταρτο: ερμησ 50 μάθημα πεμπτο: αφροδίτη 64 μάθημα εκτο: αρης 76 μάθημα έβδομο: δίας 82 μάθημα ογδοο: κρονοσ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α 1 ΕΝΟΤΗΤΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 1. Ο ποιητής ευχαριστεί το Θεό, γιατί του πρόσφερε το δώρο της ποίησης, αναγνωρίζοντας µάλιστα την ιδιαίτερη αξία που αυτή έχει στη ζωή του ( δεν

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006. 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ. 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ. ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) Α) Γενικά Στοιχεία

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006. 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ. 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ. ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) Α) Γενικά Στοιχεία Ο ΥΣΣΕΑΣ 2006 Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος 5 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΕΡΚΥΡΑΣ 2 ο ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΝΑΞΟΥ ΦΟΡΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (2 η ΤΗΛΕ ΙΑΣΚΕΨΗ) (συµπληρώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015 Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές και αποδίδονται για να διευκολύνουν τους μαθητές να κατανοήσουν το σύνολο του διαγωνίσματος και απόλυτα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ: ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Η κατηγοριοποίηση των θεμάτων της ΤΡΑΠΕΖΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο μάθημα της ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ έγινε με βάση την τρέχουσα πορεία της ύλης στο μάθημα, αλλά και με βάση τη ροή της ύλης,

Διαβάστε περισσότερα

www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point.

www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point. www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point. Συγγραφέας του βιβλίου είναι η Τζακλίν Ουίλσον και απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Α. Κείμενο Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας Στην αρχή τα μέσα ενημέρωσης αντικατέστησαν τον τελάλη που ενημέρωνε μια μικρή κοινότητα για το τι είχε συμβεί ή για αυτά που θα γίνονταν στο

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012 Α. Το κείμενο αναφέρεται στη σχέση του τύπου με τη δημοκρατία. Κατά το συγγραφέα, ο τύπος πρέπει να είναι αμερόληπτος,

Διαβάστε περισσότερα

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων 1 Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων Αθήνα --- ευτέρα 16 Σε τεµβρίου 2013 2 Κύριε ήµαρχε, Κυρία Πρόεδρε του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ «Διαχρονικές αξίες στην εκπαίδευση σε ένα περιβάλλον που αλλάζει μέσα από τον ανατρεπτικό οραματιστή καλλιτέχνη Γιάννη Γαΐτη» (Βιωματικό εργαστήριο με την αξιοποίηση του μοντέλου PERKINS) ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

file://d:\odysseas_thledisk_all_new\master 2004-2006\2004\7. Solomos Ethnikos Ymn... Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ

file://d:\odysseas_thledisk_all_new\master 2004-2006\2004\7. Solomos Ethnikos Ymn... Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ Ο σχεδιασµός του συγκεκριµένου ϖρογράµµατος, ϖροκειµένου να έχει θετικά και µακροϖρόθεσµα αϖοτελέσµατα, στηρίζεται στη γνώση για τον τρόϖο µάθησης των ϖαιδιών και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση Μέσα στην τάξη ο εκπαιδευτικός με τους μαθητές αλληλεπιδρούν και αλληλοεπηρεάζονται από τις μεταξύ τους στάσεις

Διαβάστε περισσότερα