ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ"

Transcript

1 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 15 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Το κείµενο εντάσσεται στην ποιητική συλλογή «Το Λίγο του κόσµου», που εκδόθηκε το Η κριτική παρατηρεί στο έργο της ηµουλά ότι µε τη συλλογή αυτή εγκαινιάζεται η δεύτερη φάση της δηµιουργίας της και συνιστά µία κορύφωση της παρουσίας της στα γράµµατα 1. Στο ποίηµα "Σηµείο Αναγνωρίσεως", οι επιρροές που έχει δεχθεί έχουν αφοµοιωθεί ως εξής: στοιχεία υπερρεαλισµού, χρήση ποιητικών συµβόλων καθώς και βιωµατικότητα. Αρχικά, µπορούµε ν αναγνωρίσουµε στοιχεία υπερρεαλισµού 2 στα µέσα, τα οποία µετέρχεται η ποιήτρια για να πραγµατευτεί το θέµα της. Η υπερρεαλιστική ποίηση χαρακτηρίζεται από την άρνηση για κάθε περιορισµό στη µορφή ή τη θεµατολογία, από την απόλυτη ελευθερία στο λεξιλόγιο και τη στιχουργική, από τους απρόσµενους συνδυασµούς λέξεων και τις εντυπωσιακές εικόνες, καθώς και από στοιχεία όπως η φαντασία και το υπερβατικό. Στο κείµενο, διαπιστώνουµε έναν τέτοιο εµφανή µοντερνισµό: την τάση για τον κατακερµατισµό του στίχου και την πύκνωσή του σε µία και µόνη λέξη («αἰχµάλωτη»). Ο λόγος θρυµµατίζεται, αποβαίνει ασθµατικός, προβάλλει το ηµιτελές και το ανολοκλήρωτο, αφού µόλις και µετά βίας αρθρώνεται. Είναι τόσο δραµατικό και συναισθηµατικά φορτισµένο το περιεχόµενο που δύσκολα ρέει, διατυπώνεται µε οδύνη από το ποιητικό υποκείµενο. Η µεταφορική χρήση του όρου «αιχµάλωτη» σκιαγραφεί µε απόλυτο τρόπο µία εκ των προτέρων κατάσταση και η αµεσότητα, όσο και η δραµατικότητα της λέξης δε χρήζει περισσοτέρων πληροφοριών. Λειτουργικά, ο θρυµµατισµένος στίχος εξυπηρετεί την οικονοµία και τη λιτότητα στην έκφραση των νοηµάτων. Η ευθύτητα, σα να πρόκειται για εξοµολόγηση, συµβάλλει στην κατανόηση χωρίς περιττά πρόσθετα, υποστέλλοντας τη µορφή έναντι των ιδεών του κειµένου µε τη µονολεκτική 1 Βιβλίο Καθηγητή, σελ. 199 κ.ε. 2 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Υπερρεαλισµός», σελ. 191 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 1 ΑΠΟ 13

2 διατύπωση της γυναικείας αιχµαλωσίας προβάλλεται εµφανέστερα η ανάγκη για καταγγελία και η εξωτερίκευση του συναισθήµατος. Παράλληλα, ως επιπλέον τυπικό χαρακτηριστικό του ποιήµατος, µπορούµε ν' διακρίνουµε τη συµβολική γραφή 3. Συµβολική γραφή ονοµάζουµε την αξιοποίηση συµβόλων, προκειµένου µε έµµεσο και παραστατικό τρόπο να αποδοθεί µια κατά κανόνα αφηρηµένη έννοια. Στο εξεταζόµενο κείµενο, η αναφορά στον «Άργο» 4 («Καί δέν εἶν' τό µάρµαρο µόνο ὁ Ἄργος») αξιοποιείται συµβολικά: το µάρµαρο, το άψυχο υλικό που χρησιµοποίησε ο γλύπτης, γίνεται ο µυθικός Άργος που φρουρεί το άγαλµα, σαν την κατατρεγµένη Ιώ. Παράλληλα µε την ψυχρή ακινησία του µαρµάρου, ο Άργος συµβολίζει και όλα όσα καταστρατηγούν και υπονοµεύουν τα δικαιώµατα της γυναίκας. Οι κοινωνικές συµβάσεις, τα στερεότυπα, οι πολλαπλοί ρόλοι που επωµίζεται, αλλά και η διαιώνιση προκαταλήψεων από το ίδιο της το φύλο συνιστούν ένα πλαίσιο περιοριστικό, ένα δραστικό περιορισµό της ελεύθερης βούλησης και της προσωπικής ανεξαρτησίας. Με την υιοθέτηση της συµβολικής γραφής επιτυγχάνεται η πύκνωση των νοηµάτων και ο λεκτικός νεωτερισµός. Συµπληρωµατικά, η µυθολογική διάσταση του συµβόλου προτρέπει το συνειρµό και τη σκέψη, αλλά και την αξιοποίηση εικόνων για έγκυρη πρόσληψη κι αµεσότητα. Τέλος, είναι σηµαντική η συµβολή της βιωµατικότητας στην ποιητική έκφραση της Κ. ηµουλά. Με τον όρο αυτό, εννοούµε την άµεση βίωση συναισθηµάτων, εµπειριών και ψυχικών καταστάσεων, που λειτουργούν ως αφορµή για καλλιτεχνική δηµιουργία και εµπνευσµένη σύλληψη. Στο κείµενο ο στίχος 39 («ὅσους πολλούς αἰῶνες σέ γνωρίζω»), και πιο ειδικά, το α ενικό πρόσωπο µας προωθεί την ατοµική συνείδηση που παρατηρεί και βιώνει. Το «εγώ», που τόσο εµφατικά έχει τεθεί στο στίχο 2, εδώ προκρίνεται, χάρη στην επιλογή και τη χρήση του ρήµατος. Πρόκειται, στην ουσία για ένα ζήτηµα ταυτότητας και συνειδητής τοποθέτησης στο γυναικείο ζήτηµα. Με το συγκεκριµένο «γνωρίζω», επισηµαίνεται: «έχω επίγνωση της διαχρονικότητας του προβλήµατος» και ταυτόχρονα «µετέχω αυτού ως θύµα». Οι γυναίκες ανά τους αιώνες και ανά τους τόπους ταυτοποιούνται από τα δεσµά, στα οποία από γέννησης υπάγονται. Η βιωµατικότητα έχει στόχο να υποβάλλει την προσωπική µαρτυρία και να συγκινήσει τον αναγνώστη. Κατά συνέπεια, µε τρόπο παραστατικό και ζωηρό δηλώνεται η επ άπειρον παράταση του ζητήµατος του φύλου και υποστηρίζεται η κατάθεση του συναισθήµατος, απαισιόδοξου όσον αφορά στο µέλλον. 3 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµατα «Συµβολισµός» σελ. 175, «Σύµβολο» σελ Σχολικό Βιβλίο, σελ. 101, σχόλιο 2 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 2 ΑΠΟ 13

3 Β1α. Εναλλακτική απάντηση: Υπερρεαλιστικά στοιχεία µπορούν να εντοπιστούν και: α) στη στροφή προς το παράλογο, το υποσυνείδητο, β) στη στιχουργική του ποιήµατος, η οποία καταργεί τους µετρικούς και συµβατικούς περιορισµούς, γ) στην ελευθερία του λεξιλογίου, έτσι ώστε απλές και καθηµερινές λέξεις να συνιστούν ποιητική έκφραση και πρωτότυπα λεκτικά σύνολα να σχηµατίζονται δ) στην υπαρξιακή αγωνία, η οποία «υποσκάπτει» τις βεβαιότητες για πανανθρώπινη ισότητα και δικαιοσύνη και ε) στην απόδοση ειδικών γνωρισµάτων σε κάτι γενικό. Προκειµένου για τη συµβολική γραφή θα ήταν σκόπιµο να επισηµανθούν: α) το άγαλµα- γυναίκα µε τις τέσσερεις οπτικές πρόσληψής του: του γλύπτη, των περαστικών, του ποιητικού υποκειµένου από µακριά και από κοντά, β) ο γλύπτης, ο οποίος συµβολίζει και εκφράζει τον εκάστοτε αποδέκτη, φορέα και εκτελεστή κάθε κοινωνικού κατεστηµένου, γ) το «µαρµάρινο σχοινί» και τα «δεµένα χέρια», που συµβολίζουν τη µονιµότητα αλλά και τη σκληρότητα της αιχµαλωσίας, δ) οι «γοφοί» του αγάλµατος εκφράζουν την εκµετάλλευση της γυναίκας ως µέσο αναπαραγωγής διαχρονικά και ε) η «βροχή» και η «µαργαρίτα» τις χαρές της ζωής, που δε µπορούν να βιωθούν εξ αιτίας της δέσµευσης και των περιορισµών. Ολοκληρώνοντας, για να επισηµάνουµε τη βιωµατικότητα θα µπορούσαµε ν αναφερθούµε: α) στην απόπειρα ποιητικού διαλόγου µε το άγαλµα, στην ποιητική αποστροφή, β) στο συναισθηµατικό τόνο και στην έµµεση συγκίνηση που προκαλείται, γ) στην έκφραση ανησυχίας και απαισιοδοξίας σχετικά µε τη γυναικεία φύση, ζήτηµα ταυτότητας για την ποιήτρια όπως και δ) στην προβολή σκέψεων και ιδιοτήτων σ ένα αντικείµενο- ερέθισµα του περιβάλλοντος χώρου. Η ποιήτρια οργανώνει το υλικό της, για να καταθέσει τη διαµαρτυρία της σε σχέση µε την υποβαθµισµένη θέση της γυναίκας, µε τρόπο εξελικτικό, χτίζοντας µια δοµή ξεκάθαρη και αυστηρή, που παραπέµπει στο τριµερές σχήµα του δοκιµίου µε πρόλογο, κύριο µέρος και επίλογο 5. Έτσι το ποίηµα γίνεται µια διαδικασία αναγνώρισης, η οποία εξελίσσεται βαθµιαία από την αρχή του µέχρι τους δύο ακροτελεύτιους στίχους. Ο τίτλος «Σηµείο Αναγνωρίσεως» προδιαθέτει τον αναγνώστη για µια γνωριµία, η οποία µένει ακόµη σκιώδης, για να αποσαφηνιστεί προοδευτικά µέχρι το τέλος, υπηρετώντας την οικονοµία του ποιήµατος. Για τον λόγο αυτό η ποιήτρια πλαισιώνει τον τίτλο µε τον υπότιτλο «ἄγαλµα γυναίκας µέ δεµένα χέρια», διασαφηνίζοντας ότι η αναγνώριση αφορά ένα άγαλµα 5 Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, Γ Τεύχος, σελ. 95. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 3 ΑΠΟ 13

4 γυναίκας και ότι το σηµείο δεν είναι ένα σηµάδι του σώµατος αλλά τα δεµένα της χέρια, που προϊδεάζουν για το βασικό γνώρισµα του αγάλµατος. Η πρώτη στροφή (στ. 1-2) αποτελεί τον πρόλογο και παράλληλα την πρώτη ενότητα του ποιήµατος. Η στροφή αυτή λειτουργεί ως εισαγωγή στο ποίηµα µε χαρακτηριστικό της γνώρισµα τις αντιθέσεις όσον αφορά τη διαφορετική πρόσληψη του γλυπτού ανάµεσα στο ποιητικό υποκείµενο και όλους τους άλλους. Η ποιήτρια χωρίς δισταγµό τιµητικά και µε τρόπο προληπτικό προσφωνεί το άγαλµα γυναίκα, ενώ οι υπόλοιποι άνθρωποι λένε ότι πρόκειται απλά για ένα άγαλµα. Εκείνο που µένει είναι να εντοπιστεί το σηµάδι που θα τεκµηριώσει τον κατηγορηµατικό χαρακτήρα της αναγνώρισης εκ µέρους της ποιήτριας. Ακολούθως στη δεύτερη και στην τρίτη στροφή η δοµή εξελίσσεται σταδιακά και ο πρόλογος αφήνει τη θέση του στο κύριο µέρος του ποιήµατος, όπου θα αιτιολογηθεί η αρχική θέση. Καθώς το ποιητικό υποκείµενο κινείται στο χώρο, η αφήγηση µέσω της στιχοµυθίας περνά στην ενότητα της περιγραφής του αγάλµατος-γυναίκας (στ. 3-19). Το κύριο µέρος του ποιήµατος επεκτείνεται κλιµακωτά και στην τρίτη ενότητα (στ ), όπου τονίζεται το αδιέξοδο της κατάστασης της γυναίκας αλλά και στην τρίτη στροφή-τέταρτη ενότητα (στ ), στην οποία επιχειρείται η αιτιολόγηση της διαφορετικής πρόσληψης του γλυπτού ανάµεσα στην ποιήτρια και τους υπόλοιπους ανθρώπους µέσω του σχήµατος άρσης-θέσης. Η αφηγήτρια, λοιπόν, µε την άρση (στ ) αποκαλύπτει ότι δεν ονοµάζει το άγαλµα γυναίκα, επειδή έχει τα εξωτερικά γνωρίσµατα της γυναίκας «γιατί γυναίκα σε παρέδωσε στο µάρµαρο ο γλύπτης», ούτε επειδή γεννά «κι ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου εὐγονία ἀγαλµάτων». Η ποιήτρια διαφοροποιείται για να δηλώσει µε τη θέση (στ ) ότι το σηµάδι, εξαιτίας του οποίου αποκαλεί το άγαλµα γυναίκα, είναι τα δεµένα της χέρια, που την κρατούν δέσµια των προκαταλήψεων της πατριαρχικής κοινωνίας. Η τέταρτη στροφή αποτελεί την επεξηγηµατική κατακλείδα και ουσιαστικά τον επίλογο-συµπέρασµα της εξελικτικής πορείας του ποιήµατος. Στην πέµπτη ενότητα (στ ) απερίφραστα το ποιητικό υποκείµενο δηλώνει ότι γυναίκα και αιχµαλωσία ταυτίζονται. Η ειδοποιός διαφορά, εποµένως, για την πρόσληψη του αγάλµατος, µέσω της οποίας ερµηνεύεται ο τίτλος αλλά και οι δύο πρώτοι στίχοι, είναι η κατάσταση αιχµαλωσίας της γυναίκας. Έτσι ο επίλογος συνδέεται µε τον πρόλογο του ποιήµατος, δηµιουργώντας το σχήµα του κύκλου 6 και το κεντρικό νόηµα του ποιήµατος φτάνει στην κορύφωση της σταδιακής του ανάπτυξης. Η κυκλική σύνθεση αιτιολογεί, λοιπόν, την αρχική θέση της ποιήτριας και εξυπηρετεί τη συνοχή της αυστηρής δοµής του ποιήµατος. Ισοδυναµεί δε 6 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Κυκλικό σχήµα», σελ. 96. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 4 ΑΠΟ 13

5 µε µια ξεκάθαρη και κατηγορηµατική απόφανση για την κατάσταση ανελευθερίας που βιώνει η γυναίκα όλων των εποχών. β. Η αυστηρή δοµή του ποιήµατος δεν περιορίζεται σε µια αντικειµενική περιγραφή του εξωτερικού κόσµου, αλλά προσπαθεί να τον µετασχηµατίσει µε δηµιουργική φαντασία. Έτσι παρουσιάζονται τέσσερεις διαφορετικές οπτικές πρόσληψης του αγάλµατος, µέσω των οποίων οδηγείται σταδιακά ο αναγνώστης απ τον αρχικό εθνικό συµβολισµό στον επανακαθορισµό του αγάλµατος σε σύµβολο της καταπιεσµένης γυναίκας. Ως µια πρώτη προσέγγιση λαµβάνεται η οπτική του γλύπτη που φιλοτέχνησε το άγαλµα. Το σκηνικό του ποιήµατος τοποθετείται στον αστικό χώρο κάποιου πάρκου (στ. 3), στο οποίο βρίσκεται η αφηγήτρια. Πρόκειται για την πλατεία Τοσίτσα στην Αθήνα, η οποία κοσµείται απ το µαρµάρινο γλυπτό «Η Βόρειος Ήπειρος», που φιλοτέχνησε το 1951 ο Κ. Σεφερλής και παρουσιάζει µια αλυσοδεµένη γυναίκα σε στάση ελαφρά ανασηκωµένη να προσπαθεί να ξεφύγει απ τα δεσµά της. Ο γλύπτης µε τον τρόπο αυτό παρουσιάζει µια εθνική αλληγορία 7 για τη σκληρή µοίρα του βασανισµένου αυτού τµήµατος του Ελληνισµού. Μια δεύτερη πρόσληψη είναι η οπτική όλων των άλλων ανθρώπων, των περαστικών απ το χώρο του αγάλµατος. Για αυτούς το άγαλµα είναι µοναχά ένα έργο τέχνης, ένα απλό γλυπτό τοποθετηµένο σε ένα αστικό χώρο (στ. 1), το οποίο ουσιαστικά υπηρετεί την επιφανειακή διακοσµητική αντίληψη. Σε αντίθεση µε τους άλλους ανθρώπους, για την ποιήτρια, που βλέπει το άγαλµα µε βάση τα βιώµατα, το φύλο και τις δικές της υπαρξιακές και κοινωνικές ανησυχίες, η πρόσληψη αυτή αίρεται, για να αντικατασταθεί από δύο άλλες οπτικές που βασίζονται στον άξονα του χώρου, τη µακρινή και την κοντινή. Η πρώτη είναι απατηλή και ονειρική, αφού η γυναίκα ξυπνά και κινείται για να κυνηγήσει το όνειρό της. Περνά απ τον κόσµο του ονείρου σ αυτόν της πραγµατικότητας µε την ελπίδα, που της δίνει την αίσθηση της κίνησης, ότι µπορεί να ζήσει ελεύθερη «πώς παίρνεις φόρα να το ζήσεις». Αντίθετα η δεύτερη εικόνα της γυναίκας-αγάλµατος αποκαλύπτει τη φρικτή πραγµατικότητα και ξεδιαλύνει τον κόσµο του ονείρου. Η γυναίκα έχει δεµένα τα χέρια της (στ. 11), είναι αιχµάλωτη (στ. 15), δέσµια των κοινωνικών προκαταλήψεων, χειραγωγηµένη 8 απ το γλύπτη και ως εκ τούτου καταπιεσµένη απ τις πατριαρχικές, ανελαστικές δοµές του κοινωνικού οικοδοµήµατος. 7 Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Λήµµα «Αλληγορία», σελ Νεοελληνική Λογοτεχνία, Γ Ενιαίου Λυκείου, Θεωρητική κατεύθυνση-θετική κατεύθυνση (επιλογής), Βιβλίο του καθηγητή, σελ. 211 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 5 ΑΠΟ 13

6 Β1β. Η ποιήτρια Κ. ηµουλά εκπροσωπεί τη γυναικεία γραφή 9 στην ποίηση που αποτυπώνει τα προβλήµατα του γυναικείου φύλου. Χαρακτηριστικό δείγµα το συγκεκριµένο ποίηµα, που απεικονίζει τη γυναικεία αιχµαλωσία µε ένα καταγγελτικό τόνο για τη αβάσταχτη χειραγώγηση που η κοινωνία της επιφύλαξε. Έτσι, το ατοµικό βίωµα της ποιήτριας ξεπερνά τα όρια του και ανάγεται στο συλλογικό, που µε µια διαχρονική νότα εκφράζει το καταπιεσµένο συναίσθηµα σε µια σκληρή πραγµατικότητα. Ενδεικτικό στοιχείο της γυναικείας οπτικής στους συγκεκριµένους στίχους αποτελεί η απαισιόδοξη στάση µε την οποία αντιµετωπίζει τους πιθανούς αγώνες για τη γυναικεία χειραφέτηση, για την επίτευξη της ελευθερίας και ισότητας («Ἄν κάτι πήγαινε ἐλευθερίες καί ἰσότητες,»). Η ξεχωριστή θέαση του φύλου αποτυπώνεται και στον παραλληλισµό του γυναικείου αγώνα µε την ανέφικτη προσπάθεια της γυναικείας ψυχοσύνθεσης «ὅπως τό αἴσθηµά µας», να αποφύγει τη συναισθηµατική αποτελµάτωση και τη φοβική εξάρτηση από τον άνδρα δυνάστη. Η γυναικεία οπτική βρίσκει έκφραση στη βεβαιότητα ότι ακόµη και αν ο αγώνας των υπόλοιπων αγαλµάτων µέσα από συνταρακτικές αλλαγές στέφονταν µε επιτυχία, η γυναικεία καταπίεση θα αποτελούσε µια πραγµατικότητα («ἐσύ θα πορευόσουνα µές στήν κοσµογονία τῶν µαρµάρων µέ δεµένα πάλι τά χέρια, αἰχµάλωτη»). Επιπλέον στοιχείο που φανερώνει τη γυναικεία θέση αποτελεί και η αναφορά στα «δεµένα χέρια» που αποκαλύπτει το σκλαβωµένο χαρακτήρα της φύσης της. Αυτή βρίσκεται παγιδευµένη σε µια ζωή που τη φορτώνει ευθύνες και πολλαπλές υποχρεώσεις. Η ποιήτρια εµφανώς απογοητευµένη για τη θέση της γυναίκας και γνωρίζοντας ότι οι αγώνες για τη χειραφέτηση της είναι µάταιοι, τη χαρακτηρίζει αιχµάλωτη και σηµατοδοτεί τη σκλαβωµένη θέση της σε µια ανδροκρατούµενη κοινωνία. Αποκαλυπτική είναι και η χρήση του πληθυντικού αριθµού, που αποτυπώνει τον ειρωνικό τόνο µε τον οποίο αντιµετωπίζει τους αγώνες για τη γυναικεία απελευθέρωση («ἐλευθερίες καί ἰσότητες») αλλά και η επανάληψη της λέξης «µάρµαρο» που υπογραµµίζει τη γυναικεία ακινησία. Έκδηλη είναι και η διαχρονικότητα 10 στην ποίηση της ηµουλά. Η ποιήτρια έχοντας ως βάση το συγκεκριµένο ανάγεται στο γενικό και στο αιώνιο. Η ποιητική αφόρµηση που προκύπτει από τη θέαση ενός αγάλµατος µετουσιώνεται σε µια διαρκή αγωνία και προσπάθεια απαλλαγής από τα 9 Βιβλίο του καθηγητή, σελ Βιβλίο Καθηγητή, σελ κ.ε. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 6 ΑΠΟ 13

7 στοιχεία που την κρατούν δέσµια. Το διαχρονικό στοιχείο αποτυπώνεται στο συνεχή αγώνα των αγαλµάτων, για να αλλάξει µια στατική και αιώνια πορεία χειραφέτησης («πορεία τῶν µαρµάρων»). Ενδεικτικό είναι και το στοιχείο του ιστορικού αγώνα των δούλων, που πηγάζει από τα βάθη της αρχαιότητας και συνεχίζεται ανικανοποίητος στο διάβα του χρόνου. Η ποιήτρια ξεπερνά και το φάσµα του λογικού και οδηγείται στην υπερβατική βίωση του χρόνου µέσα από τον αχρονικό επίπεδο του αγώνα των νεκρών για τη δική τους χειραφέτηση. Βέβαια αιώνιος και συνεχής θεωρείται και ο αγώνας των αισθηµάτων από τότε που ο άνθρωπος-γυναίκα αισθάνεται τη συναισθηµατική υποδούλωση. Η αναφορά στην κοσµογονία των αγαλµάτων γυρνά τη σκέψη στην αρχή της ανθρώπινης δηµιουργίας και αποκαλύπτει την αιώνια βίωση του γυναικείου δράµατος («µές στήν κοσµογονία τῶν µαρµάρων»). Η διαιώνιση της υποταγής ανάγεται και στο µέλλον, καθώς το απαισιόδοξο µήνυµα µε τα δεµένα πάλι χέρια της γυναίκας-άγαλµα υπόσχεται, σφραγίζει και προεξοφλεί την συνέχεια της ίδιας πορείας. Χαρακτηριστική και ενδεικτική η χρήση του παρελθοντικού χρόνου του παρατατικού που δηλώνει το αιώνιο, το διαχρονικό («ἄρχιζαν»). Β2α. Ο ποιητικός λόγος της ηµουλά χαρακτηρίζεται από έναν ειρωνικό 11 τόνο, συχνά ανεπαίσθητο αλλά πικρό. Χαρακτηριστικός, αυτού του ειρωνικού τόνου, είναι ο στίχος 3 («Στολίζεις κάποιο πάρκο») ο οποίος εντάσσει το άγαλµα στον αστικό χώρο. Το ρήµα «στολίζεις» αναφέρεται αποκλειστικά στην αισθητική πλευρά του αγάλµατος, στον διακοσµητικό του ρόλο ο οποίος, σε σχέση µε τα δεµένα χέρια του αγάλµατος, αναιρείται. Ωστόσο αποτελεί κι έναν υπαινιγµό αναφορικά µε τη θέση των γυναικών και τον τρόπο που η κοινωνία τις αντιµετωπίζει. Θίγει δηλαδή το κοινωνικό στερεότυπο που τις αναγνωρίζει ως «στολίδι» και αγνοεί συστηµατικά την προσωπικότητά τους, τη συνολική τους αξία. Πρόκειται για µια λεπτή ειρωνεία, καβαφικού χαρακτήρα, του διακοσµητικού ρόλου που ανατέθηκε στη γυναίκα µέσα στη µακραίωνη ιστορία της, συχνά ερήµην της, και που την κρατά δέσµια δυσχεραίνοντας την εξέλιξή της. Επιπλέον υπογραµµίζει την αντίθεση της ποιήτριας για τη θεώρηση της τέχνης ως στοιχείο αισθητικής απόλαυσης και µόνο. Ενδιαφέρουσα είναι και η ειρωνεία που εµφανίζεται στους στίχους («Ἄν κάτι πήγαινε ν' ἀλλάξει στήν πορεία τῶν µαρµάρων, ἄν ἄρχιζαν τ' ἀγάλµατα ἀγῶνες γιά ἐλευθερίες καί ἰσότητες,»). Στους στίχους αυτούς η ποιήτρια επιδιώκει να ειρωνευτεί τους αγώνες, τις προσπάθειες των γυναικών για αναγνώριση, κατοχύρωση και διασφάλιση των δικαιωµάτων 11 Νεοελληνική Λογοτεχνία Γ Ενιαίου Λυκείου Θεωρητικής Κατεύθυνσης, ΟΕ Β, σελ. 323 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 7 ΑΠΟ 13

8 Β2β. τους. ιακρίνεται κάποια ειρωνεία προς το κίνηµα του φεµινισµού, που πρόσθεσε ρόλους στη γυναίκα αντί να την απελευθερώσει, αφού δεν κατάφερε να πετύχει την εσωτερική ελευθερία της γυναίκας, την αποδέσµευσή της από τους συµβατικούς ρόλους και κανόνες που συχνά η ίδια θέτει στον εαυτό της. Κι αυτό γιατί της κατοχυρώνονται ελευθερίες για θέµατα δευτερεύοντα και επουσιώδη, ενώ µένει δεσµευµένη για θέµατα θεµελιακά και καθοριστικά, σηµαντικά για την πορεία της ζωής της. Αν αναλογιστεί κανείς και τη χρήση του υποθετικού «αν», που επαναλαµβάνεται, ο ειρωνικός τόνος γίνεται πικρός, σαρκαστικός από τη στιγµή που οι αγώνες της γυναίκας εµφανίζονται ως µια υποθετική περίπτωση και όχι δυνατή για να πραγµατοποιηθεί. Η ειρωνεία προκύπτει επιπλέον από την επιλογή του πληθυντικού αριθµού («ἐλευθερίες καί ἰσότητες,») και παραπέµπει στους ανωφελείς και µάταιους αγώνες των γυναικών για ανεξαρτησία και εξίσωση των δύο φύλων. Στην ειρωνεία 12 που παρατηρείται στα ποιήµατα της ηµουλά τονίζεται η εξαπάτηση που βιώνουν οι άνθρωποι όταν προσπαθούν να προσεγγίσουν την πραγµατικότητα µε µια µατιά πιο ουσιαστική. Η ειρωνεία προκύπτει από την αντίθεση της αντικειµενικής πραγµατικότητας µε την απατηλή και ψεύτικη εικόνα που προσλαµβάνουµε, εξαιτίας της επιφανειακής παρατήρησής της, της επιπόλαιας ερµηνείας της. Στο συγκεκριµένο ποίηµα η ποιήτρια µε τη χρήση της ειρωνείας επιθυµεί να καταγγείλει τη χρόνια καταπίεση των γυναικών, να στηλιτεύσει την ανδροκρατούµενη κοινωνία αλλά και την κυρίαρχη νοοτροπία που κρατά δέσµια τη γυναίκα των υποχρεώσεών της καθώς και της ίδιας της φύσης της. Παράλληλα το ποίηµα αποκτά αµεσότητα και ζωντάνια. Εναλλακτική απάντηση: «κι ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου εὐγονία ἀγαλµάτων, καλή σοδειά ἀκινησίας.». (στ ).Οι στίχοι αισθητοποιούν µε πικρή ειρωνεία τον κύκλο της αναπαραγωγής, που προσδίδει στη γυναίκα ένα ρόλο κοινωνικής αιχµαλωσίας. Ο γλύπτης προβάλλει στο άγαλµα την ικανότητα της τεκνοποιίας, δίνοντας έµφαση στους γοφούς της, αφού αυτοί είναι που υπόσχονται πολλά και καλά παιδιά («εὐγονία ἀγαλµάτων»). Αυτό που θα προσφέρει στον κόσµο είναι µια νέα γενιά «ἀκινησίας», µια γενιά που θα αποδεχτεί την αιχµαλωσία των γυναικών ως φυσιολογική και αναµενόµενη, αφού η ίδια η γυναίκα-µάνα τής το δίδαξε. Η ποίηση της ηµουλά βρίθει σχηµάτων λόγου που καθιστούν την τεχνική της ιδιαίτερη και µοναδική. Με τη βοήθειά τους εκφράζεται εναργέστερα η αιχµαλωσία της γυναίκας, η δέσµευσή της. Ο ποιητικός λόγος 12 Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 8 ΑΠΟ 13

9 καθίσταται πιο άµεσος, παραστατικός και έτσι ο αναγνώστης µπορεί να αντιληφθεί το βασικό νόηµα του κειµένου, που δεν είναι άλλο από την γυναικεία καταπίεση και την αδυναµία των γυναικών να απαγκιστρωθούν από τα κοινωνικά στερεότυπα. Ενδεικτική της χρήσης πολλών σχηµάτων λόγου είναι η ενότητα του ποιήµατος «Σηµείο Αναγνωρίσεως». Συγκεκριµένα στους στίχους συναντάµε ένα χιαστό: «κατευθείαν ἄγαλµα -γυναίκα ἀµέσως». Το χιαστό τονίζει τη συνύπαρξη γυναίκας και αγάλµατος πάνω στο ίδιο σύµβολο. Παράλληλα έχουµε µετάθεση του συµβόλου, αφού είναι σαφής η αναφορά στη γυναίκα γενικά ως ον καταπιεσµένο στους αιώνες. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός πως στα άκρα του σχήµατος βρίσκονται τα επιρρήµατα «κατευθείαν» - «ἀµέσως» που προβάλλουν την αµεσότητα κατά την πρόσληψη του ερεθίσµατος. Με την ίδια βεβαιότητα που οι άλλοι (Ὅλοι) αποκαλούν το γλυπτό «άγαλµα» η ποιήτρια (ἐγώ) την αποκαλεί «γυναίκα». Εξαιρετική σε σύλληψη είναι και η προσωποποίηση 13 «ὑπόσχονται οἱ γοφοί σου» στο στίχο 35. Η γυναίκα παρουσιάζεται µε γοφούς οι οποίοι υπόσχονται στην κοινωνία να παραµείνουν πιστοί στον ρόλο τους, στον ρόλο της αναπαραγωγής. Ο ρόλος αυτός της δόθηκε από τη φύση και εκείνη υπακούει πειθήνια στον αιώνιο προορισµό της. Ο προορισµός της αυτός βέβαια την καταδικάζει να αποδέχεται και να διαιωνίζει, µέσω των παιδιών της, την καταπίεση. Η προσωποποίηση προσδίδει ζωντάνια, παραστατικότητα και αµεσότητα στον ποιητικό λόγο, ενώ ταυτόχρονα επιτείνει την ειρωνεία και το σαρκασµό της ποιήτριας. Αξιοσηµείωτη είναι και η µεταφορά 14 «καλή σοδειά ἀκινησίας» στο στίχο 37. Η µεταφορά καλή «σοδειά ακινησίας» προβάλλει την καταπίεση ως αδράνεια απέναντι στα κοινωνικά δρώµενα, ως συµβιβαστική αποδοχή παραδοσιακών ρόλων. Ο ρόλος «σοδειά» λειτουργεί υποβαθµιστικά, αφού δεν προσιδιάζει σε ανθρώπινα όντα αλλά σε υλικά αγαθά. Η µεταφορά εδώ δηµιουργείται από την σύζευξη απρόσµενων όρων (απροσδόκητα σχήµατα), τεχνική ιδιαίτερα γνώριµη στην ποιητική γραφή της ηµουλά, που προκαλεί τον νου του αναγνώστη, κινητοποιεί τη σκέψη του και διεγείρει τη φαντασία του. Τέλος παρατηρείται και το σχήµα της επανάληψης «ἐγώ σέ λέω γυναίκα ἀµέσως - σέ λέω γυναίκα.» στους στίχους 32 και 40. Η επανάληψη προβάλλει την οπτική γωνία της ποιήτριας, η οποία βλέπει το άγαλµα ως γυναίκα. Η συνολική ανάπτυξη του ποιήµατος επιτρέπει στην ποιήτρια να αντιµετωπίζει το γλυπτό ως γυναίκα γι αυτό και επαναλαµβάνει την προσφώνησή της στο τέλος του κύριου µέρους. Με αυτόν τον τρόπο δηλώνει 13 Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ Λεξικό λογοτεχνικών όρων, ΟΕ Β, σελ. 109 ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 9 ΑΠΟ 13

10 απερίφραστα πως το συµπέρασµα στο οποίο θα καταλήξει είναι προϊόν της αιώνιας θέσης της γυναίκας και εποµένως είναι επιβεβληµένο από την πραγµατικότητα. Εναλλακτικά: Στ αντίθεση: «όλοι εγώ». Η αντίθεση «Ὅλοι- ἐγώ» κάνει αισθητή τη διαφορά στην πρόσληψη του καλλιτεχνικού ερεθίσµατος. Όλοι οι άνθρωποι αντικρίζοντας το άγαλµα αναγνωρίζουν σ αυτό τον συµβολισµό του γλύπτη, δηλαδή ένα σύµβολο εθνικό. Η ίδια ωστόσο βλέπει το άγαλµα ως σύµβολο της γυναικείας αιχµαλωσίας και εξαρχής διαφοροποιείται από τους πολλούς. Στ σχήµα παράλλαξης: η αιτιολόγηση που λειτουργεί ως άρση γίνεται µε αιτιολογική πρόταση (στ. 33) και η αιτιολόγηση που λειτουργεί ως θέση µε εµπρόθετο προσδιορισµό (στ.38) («Για τα δεµένα χέρια σου»). Στ σχήµα άρσης και θέσης: «Ὄχι γιατί γυναίκα σε παρέδωσε για τά δεµένα χέρια σου σέ λέω γυναίκα». Το σχήµα άρσης και θέσης διευκρινίζει πως το σηµείο αναγνωρίσεως δεν είναι η γυναικεία µορφή αλλά τα δεµένα χέρια. Στ. 36 µεταφορά: «εὐγονία ἀγαλµάτων». Η µεταφορά «εὐγονία ἀγαλµάτων» δηλώνει τη γέννηση πολλών απογόνων που όµως είναι κι αυτοί αγάλµατα. Τονίζει τον κύκλο της αναπαραγωγής, που αποτελεί κυρίαρχο στοιχείο της κοινωνικής αιχµαλωσίας το οποίο πολλαπλασιάζει συµβολικά την καταπίεση. Γ. Η ποιήτρια εκφράζει την αδυναµία της γυναίκας, να απολαύσει τις µικρές και καθηµερινές χαρές της ζωής, να γευτεί την οµορφιά του κόσµου και να βιώσει τις εποχές του έτους, καθώς είναι καθηλωµένη και υποδουλωµένη στη γυναικεία της φύση. Ο έντονος λυρισµός των δύο εικόνων, οι οποίες δεν στοχεύουν απλά στο αισθητικό αποτέλεσµα αλλά σκιαγραφούν τη γυναικεία µοίρα, παρουσιάζεται στην απόδοση συγκεκριµένων ανθρώπινων κινήσεων στο άγαλµα, που αδυνατεί να αισθανθεί ατοµικά βιώµατα. Η παρουσία του σε κυριολεκτικό επίπεδο παραπέµπει σε ένα εξωτερικό χώρο µε µαργαρίτες σε ένα βροχερό σκηνικό. Συνειρµικά, σε µεταφορική διάσταση, η γυναίκα, λοιπόν, δε δύναται να ζυγίσει στο χέρι της µια µαργαρίτα, να χαρεί την ανοιξιάτικη αίσθηση που αυτή δηµιουργεί, να νιώσει την ευεργετική αίσθηση της βροχής που πέφτει απαλά πάνω στο χέρι ένα φθινοπωρινό µελαγχολικό πρωινό. Ιδιαίτερη σηµασία έχει το γεγονός ότι η ποιήτρια επιλέγει να αναφερθεί σε δύο απλούστατες σκηνές για να δείξει το µέγεθος της τραγικότητας, της αδυναµίας βίωσης του ελάχιστου, της γυναικείας καταπίεσης. Η σκληρή πραγµατικότητα της αιχµαλωσίας µε την πικρή διαπίστωση των δεµένων χεριών «δεµένα είναι τα χέρια σου», καταλύει κάθε ανθρώπινη διάσταση για την απόλαυση του καθηµερινού και ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 10 ΑΠΟ 13

11 15. αυτονόητου. Χαρακτηριστική η εµφατική χρήση του ρήµατος «δέν µπορείς», που σε συνδυασµό µε τις δύο συνεχόµενες αρνήσεις «οὔτε οὔτε», συµβάλλουν στον απαισιόδοξο τόνο, που απορρέει από τη χειραγωγηµένη θέση της γυναίκας. Συνεξετάζοντας τα δύο κείµενα, αβίαστα προκύπτει ότι η ηµουλά και η Θεοδώρου οργανώνουν τον προβληµατισµό τους και εντάσσουν τη θεµατική τους σε ένα κοινό πλαίσιο, που αφορά στη σχέση των δύο φύλων και στον αγώνα της γυναίκας να αποτινάξει τα ποικιλόµορφα δεσµά της. Αρχικά, στη νουβέλα της Β. Θεοδώρου γίνεται φανερή η οργάνωση της ζωής και γενικότερα της λειτουργίας της κοινωνίας από τον ρυθµιστή άνδρα, τον φορέα εξουσίας και δύναµης. Η Μαρία θα αποδεχτεί την πρόταση γάµου, προσδοκώντας τη ζεστασιά, τη συντροφικότητα και τη δυνατότητα ελεύθερης ενασχόλησης µε το πνεύµα της, αλλά σύντοµα θα διαπιστώσει πως ο µελλοντικός της άνδρας έχει πολύ διαφορετικά σχέδια. Ο ρόλος της, λοιπόν, θα συνδεθεί αποκλειστικά µε αυτόν της µητέρας και της συζύγου. Η φροντίδα του σπιτιού, η εκπλήρωση των συζυγικών καθηκόντων και η διαιώνιση του είδους, κατά προτίµηση του αρσενικού, θα ήταν σύµφωνα µε τις επιθυµίες του άνδρα της οι µοναδικές της ενασχολήσεις («Και δεν είναι ανάγκη να ξοδεύεσαι το γιο µας»). Αυτή η προσέγγιση, σύµφωνα µε την οποία ο άνδρας αναλαµβάνει να οριοθετήσει τον τρόπο δράσης των δύο φύλων δηµιουργώντας µια περίπλοκη σχέση κυριαρχίας και υποταγής, γίνεται φανερή και στο «Σηµείο αναγνωρίσεως». Η ποιήτρια υποστηρίζει ότι το ανδρικό κατεστηµένο καθόρισε για τη γυναίκα αυτήν τη θέση, να είναι δηλαδή αιχµάλωτη και απόλυτα υποταγµένη στις προσδοκίες µιας κοινωνίας διαµορφωµένης από άνδρες για άνδρες («Ἔτσι σέ παραγγείλανε στό γλύπτη: αἰχµάλωτη.»). Στο «Γαµήλιο δώρο» η συγγραφέας δεν διστάζει να κατηγορήσει και το ίδιο το γυναικείο φύλο. ιαπιστώνει πως οι γυναίκες αδυνατούν να απεγκλωβιστούν από τις κοινωνικές συµβάσεις, δυσκολεύονται να κατανοήσουν πως ανήκουν στον εαυτό τους και πρέπει να διαθέτουν το σώµα και την ψυχή τους όπως αυτές επιθυµούν. Απόλαυσαν την ελευθερία και την εξουσία που τους έδωσε λόγω ανάγκης ο άνδρας, κατά τη διάρκεια δύσκολων ιστορικών συνθηκών, αλλά στη συνέχεια αποδέχτηκαν σιωπηλά και αδιαµαρτύρητα την επιστροφή τους στην αφάνεια και την υποταγή («Όµως µόλις τέλειωσαν οι αγώνες η αδυναµία µας»). Και η ηµουλά, όµως, ασκεί κριτική στην ίδια τη γυναίκα και τον τρόπο που διεκδικεί, µέσω του φεµινιστικού κινήµατος, την αυτονοµία της. Ειδικότερα, αξιοποιώντας 15 Για τη σύνθεση της απάντησης χρησιµοποιήθηκε υλικό από το σχολικό βιβλίο: Κική ηµουλά, «ιατριβή ενός Αδαούς Μονολόγου πάνω σε Άγνωστο Θέµα» (σελ ). ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 11 ΑΠΟ 13

12 µυθολογικά στοιχεία, επισηµαίνει ότι η γυναίκα δεν πρέπει να θεωρεί δεσµά της µόνο τους εξωτερικούς καταναγκασµούς και τους νόµους αλλά γενικότερα την κοινωνία που την επιφορτίζει συνεχώς µε νέους ρόλους («Και δεν ειν το µάρµαρο µόνο ο Άργος»). Μάλιστα, ακόµα και αν άλλαζε η δόµηση της τελευταίας και παραχωρούσε δικαιώµατα στις γυναίκες, αυτές θα ήταν ακόµα αιχµάλωτες, γιατί δεν ενδιαφέρθηκαν ποτέ να κατανοήσουν τα βαθύτερα αίτια της χειραγώγησής τους και να απελευθερωθούν πρώτα εσωτερικά («Ἄν κάτι πήγαινε ν' ἀλλάξει στήν πορεία τῶν µαρµάρων»). Η ηρωίδα της νουβέλας δεν είναι µόνη της σε αυτόν τον αγώνα αυτοπροσδιορισµού και απελευθέρωσης. Ένας ζωγραφικός πίνακας του Henri Matisse, που της δόθηκε ως γαµήλιο δώρο, θα είναι ο συνοµιλητής και ο συνοδοιπόρος της. Η ίδια θα τον περιγράψει σαν «το ξεκουραστικό της παραθυράκι προς τον κόσµο». Η «Κυρία µε το διάδηµα» κάλυπτε µε την παρουσία της όλες τις συναισθηµατικές ανάγκες της ηρωίδας, την ενθάρρυνε ή την αποδοκίµαζε σε ό,τι επέλεγε να πράξει, ενώ αποτελούσε τον εξοµολόγο της. Απευθυνόταν σε αυτήν σαν να ήταν ένα ζωντανό πλάσµα που συµµετείχε σε όλες τις πτυχές της ζωής της και µεταξύ τους εξελισσόταν σταδιακά ένας µυστικός διάλογος. Με παρόµοιο τρόπο το ποιητικό υποκείµενο στο «Σηµείο αναγνωρίσεως» συνοµιλεί µε το άγαλµα. Το β πρόσωπο που χρησιµοποιεί η ποιήτρια και παράλληλα η εναλλαγή του µε το α δηµιουργούν την αίσθηση ενός διαλόγου προς έναν υποθετικό δέκτη χωρίς να αποκλείεται και το ενδεχόµενο της ταύτισης των δύο προσώπων. Μέσα σε ένα κλίµα, λοιπόν, οικειότητας και αµεσότητας παρουσιάζονται σκέψεις και ενστάσεις για την πορεία προς την αυτοδιάθεση των γυναικών («Σέ λέω γυναίκα γιατ' εἶσ αἰχµάλωτη.»). Ωστόσο, η συγκριτική εξέταση των δύο κειµένων αποκαλύπτει µε ευκολία συγκεκριµένες νοηµατικές διαφοροποιήσεις στον τρόπο ανάδειξης του γυναικείου ζητήµατος. Αναλυτικότερα, ο αγώνας της γυναίκας για ανεξαρτησία και ελευθερία προβλέπεται να έχει θετική κατάληξη για τη Μαρία. Η απόφαση της φυγής θεωρεί ότι θα είναι ένας τρόπος εκδίκησης για όλες εκείνες τις γυναίκες οι οποίες, παρά την προσφορά τους στην κοινωνία, υφίστανται την καταπίεση των ανδρών χωρίς να µπορούν να ξεφύγουν είτε από αδυναµία είτε από φόβο. Με τη δική της λύτρωση θα δικαιωνόταν για χάρη όλων αυτών των γυναικών. Αποφασιστική και συνειδητοποιηµένη θα προχωρούσε στη συνολική αλλαγή του τρόπου ζωής της δηλώνοντας απερίφραστα πως ήρθε πια η κατάλληλη χρονική στιγµή για αυτήν την ανατροπή («θα άλλαζα τη ζωή µου. Είναι καιρός τώρα πια»). Αντίθετα, η ηµουλά αντιµετωπίζει µε απαισιοδοξία την έκβαση οποιασδήποτε προσπάθειας για χειραφέτηση. Συγκεκριµένα, επιλέγει να παροµοιάσει τους αγώνες της γυναίκας µε τρεις κατηγορίες διεκδικήσεων που είναι ατέρµονες και δύσκολα επιτεύξιµες («ὅπως οἱ δοῦλοι, οἱ νεκροί καί τό αἴσθηµά µας»). Και στις τρεις περιπτώσεις υπάρχει µια ουτοπική διάθεση, αφού οι δούλοι είναι ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 12 ΑΠΟ 13

13 άρρηκτα συνδεδεµένοι µε την έννοια της καταπίεσης, οι νεκροί αγωνίζονται µάταια για µια αιώνια µνήµη στη συνείδηση των ζωντανών, ενώ το συναίσθηµα πλέον θεωρείται αδυναµία και έχει εξοριστεί από την κοινωνία. Εκείνο, βέβαια, που έχει σηµασία είναι ότι το έργο τέχνης γίνεται το µέσο για την εκπλήρωση των βαθύτερων επιθυµιών της ηρωίδας της Θεοδώρου. Πιο συγκεκριµένα, «η Κυρία µε το διάδηµα» είχε αναπτύξει µε τη Μαρία µια απόλυτα µυστική επικοινωνιακή σχέση. Έµοιαζε να είχε αναλάβει µια αποστολή, που δεν ήταν άλλη από το να βοηθήσει την υποταγµένη να ανεξαρτητοποιηθεί. Ωστόσο, η βοήθεια που προσφέρει είναι ταυτόχρονα και υλική. Η Μαρία αποφάσισε να πουλήσει τον πίνακα και µε πρώτο βήµα την οικονοµική αυτάρκεια θα προχωρούσε µετέπειτα στην καθολική απελευθέρωσή της. Στην περίπτωση, αντίθετα, του αγάλµατος, αυτό είναι απλά ένα σύµβολο. Στέκεται στο πάρκο και ως έργο τέχνης αφήνεται στην προσδοκώµενη πρόσληψη του δέκτη, για να το ανακαλύψει όπως αυτός επιθυµεί και µπορεί. Είναι απλά ένα ερέθισµα για προσωπικό προβληµατισµό και σκέψη, υπενθυµίζοντας τη γυναικεία υποταγή και εξάρτηση σε όσους βέβαια θέλουν να το προσεγγίσουν µε αυτόν τον τρόπο. Καταλήγοντας και τα δύο κείµενα είναι αντιπροσωπευτικά δείγµατα της γυναικείας γραφής και θεώρησης της κοινωνικής πραγµατικότητας. Οι δηµιουργοί τους αξιοποιούν συγκριµένα έργα τέχνης, τους δίνουν ρόλους και τους καθιστούν φορείς της συναισθηµατικής τους φόρτισης, προκειµένου να αναδείξουν το ζήτηµα της αναγκαιότητας για γυναικεία χειραφέτηση αλλά και την προσπάθεια για αναζήτηση της ταυτότητάς τους µέσα από µια διαδικασία εσωστρέφειας και αυτογνωσίας. Εναλλακτική απάντηση: Οµοιότητες: 1) αναφορά στη µητρότητα και στην άρρηκτη σύνδεσή της µε τη γυναικεία ύπαρξη και αιχµαλωσία 2) το έργο τέχνης και στις δύο περιπτώσεις παρουσιάζει µια µισοξαπλωµένη γυναίκα 3) η αναφορά στο ρήµα «στολίζεις» παραπέµποντας στον αισθητικό ρόλο τόσο της τέχνης όσο και της γυναίκας. ιαφορές: 1) το άγαλµα βρίσκεται σε δηµόσιο χώρο ενώ ο πίνακας σε ιδιωτικό 2) η γυναίκα στο άγαλµα έχει δεµένα χέρια ενώ η «Κυρία µε το διάδηµα» είναι ελεύθερη 3) το άγαλµα είναι απλά η αφορµή, το εξωτερικό ερέθισµα για να στοχαστεί το ποιητικό υποκείµενο ως προς το θέµα της γυναικείας υποταγής, ενώ η Μαρία είναι η ίδια καταπιεσµένη και ξεκινά µια µορφή επικοινωνίας µε τον πίνακα 4) το άγαλµα δεν απαντά, ενώ η «Κυρία µε το διάδηµα» παρουσιάζεται να συνοµιλεί µε την ηρωίδα. ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΕΛΙΔΑ: 13 ΑΠΟ 13

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Σημείο Αναγνωρίσεως άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Όλοι σε λένε κατευθείαν άγαλμα, εγώ σε προσφωνώ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Από μακριά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΚΕΙΜΕΝΟ Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 15 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Σηµεῖο Ἀναγνωρίσεως ἄγαλµα γυναίκας µέ δεµένα

Διαβάστε περισσότερα

«Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά

«Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά 1 «Σημείο Αναγνωρίσεως» της Κικής Δημουλά άγαλμα γυναίκας με δεμένα χέρια Ὅλοι σὲ λένε κατευθείαν ἄγαλμα, ἐγὼ σὲ προσφωνῶ γυναίκα κατευθείαν. Στολίζεις κάποιο πάρκο. Ἀπὸ μακριὰ ἐξαπατᾶς. Θαρρεῖ κανεὶς

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ

ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΩΣ - Ανήκει στη συλλογή Το λίγο του κόσμου, 1971 - Θέμα: Η καταπίεση της γυναίκας - Το ποίημα χωρίζεται σε 5 ενότητες: o 1 η ενότητα (στ.1-2): Εισαγωγή: Η αρχική δήλωση της

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως

Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως Κ.Δημουλά Σημείο αναγνωρίσεως Το ποίημα «Σημείο αναγνωρίσεως» ανήκει στη συλλογή Το λίγο του κόσμου. Η συλλογή αυτή αποκρυσταλλώνει σε μεγάλο βαθμό την ιδιοαιτερότητα της ποίησης της Δημουλά. Καθιερώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18673 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Α. Ο συγγραφέας του παρόντος κειμένου παρουσιάζει τον προβληματισμό του αναφορικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ. ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ν. ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΕ.Λ. Α.1. Πεζολογία: Παρά το γεγονός ότι το ποίημα εκφράζει συναισθηματικές καταστάσεις, αποπνέει έντονη συγκίνηση. Ο λυρισμός, ωστόσο, εκφράζεται μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις λυρισµό 2.

Απαντήσεις λυρισµό 2. Απαντήσεις 1. Η λιτότητα, η εκφραστική καθαρότητα, ο δωρικός χαρακτήρας της αφήγησης, το απλό και λιτό ύφος, ο αφαιρετικός και συνάµα περιεκτικός λόγος, είναι µερικά από εκείνα τα χαρακτηριστικά γνωρίσµατα

Διαβάστε περισσότερα

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία]

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16536 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΙΤΣΟΥ ΛΙΛΙΑΝΝΑ [Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] Α. Η συγγραφέας αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης

Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ. Ο Συλλέκτης 3 ï Ä É Á Ã Ù Í É Ó Ì Á Ο ΕΛΕΓΚΤΗΣ Ένας μπαξές γεμάτος αίμα είν ο ουρανός και λίγο χιόνι έσφιξα τα σχοινιά μου πρέπει και πάλι να ελέγξω τ αστέρια εγώ κληρονόμος πουλιών πρέπει έστω και με σπασμένα φτερά

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων. *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου Ηθική και Λογοτεχνία* Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεπτέμβριος 2013 *ΗΗ παρούσα μορφή έχει ελεγχθεί από την Επιστημονική υπεύθυνη του Π.Σ.Λ. ρα Αφροδίτη Αθανασοπούλου 1 Λογοτεχνία σημαίνοναισθητικό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά χαρακτηριστικά

Βασικά χαρακτηριστικά ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΣ Το κίνηµα του ροµαντισµού επηρέασε πολλές τέχνες και κυριάρχησε στην ευρωπαϊκή λογοτεχνία από τα τέλη του 18ου αιώνα µέχρι τα µέσα του 19ου αιώνα. Ο ροµαντισµός προβάλλει το συναίσθηµα, την

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ «ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιληπτική Απόδοση Κειμένων ΑΣΚΗΣΗ: Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του κειμένου που ακολουθεί σε μία παράγραφο 100 έως 120 λέξεων. (Πανελλαδικές Εξετάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α 1 ΕΝΟΤΗΤΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 1. Ο ποιητής ευχαριστεί το Θεό, γιατί του πρόσφερε το δώρο της ποίησης, αναγνωρίζοντας µάλιστα την ιδιαίτερη αξία που αυτή έχει στη ζωή του ( δεν

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: GI_V_NEG_0_17443 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11 / 12 / 2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΡΕΝΤΖΟΥ ΕΛΙΝΑ ΖΗΣΗ ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΔΑΣΚΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΔΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Κονιάκ Μηδέν Αστέρων» της Κικής Δημουλά

«Κονιάκ Μηδέν Αστέρων» της Κικής Δημουλά 1 «Κονιάκ Μηδέν Αστέρων» της Κικής Δημουλά Χαμένα πάνε εντελώς τα λόγια των δακρύων. Όταν μιλάει η αταξία η τάξη να σωπαίνει - έχει μεγάλη πείρα ο χαμός. Τώρα πρέπει να σταθούμε στο πλευρό του ανώφελου.

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου - 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18497 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 01/12/14 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΡΟΓΙΑΝΝΗ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α. ΘΕΜΑ: Η ραγδαία εξάπλωση των σύγχρονων μέσων επικοινωνίας και οι αναδιαρθρώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΑΛ 2013 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Ο συγγραφέας προβληµατίζεται σχετικά µε τον τρόπο λειτουργίας της διαφήµισης εστιάζοντας στους κινδύνους που αυτή επιφέρει. Οι διαφηµίσεις, αποτέλεσµα της βιοµηχανοποίησης,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 18/5/2015 Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές και αποδίδονται για να διευκολύνουν τους μαθητές να κατανοήσουν το σύνολο του διαγωνίσματος και απόλυτα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: 3 η ΤΑΞΗ ΕΠΑ.Λ. (Α ΟΜΑ Α) ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Ηµεροµηνία: Κυριακή 6 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Ο συντάκτης θίγει το πρόβληµα της ανθρώπινης προσέγγισης

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ O εικοστός αιώνας δικαίως χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήριο smartclass.gr

Φροντιστήριο smartclass.gr Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων Εξεταζόμενο Μάθημα: Νεοελληνική Γλώσσα Ενδεικτικές Απαντήσεις Θεμάτων Α.1. Ο συγγραφέας στο συγκεκριμένο απόσπασμα καταθέτει τον προβληματισμό του αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία

Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία 1 Αδάµ Χαρβάτης, Ψυχολόγος, MSc, Phd Τα µυστικά των ΜΟΝΑ ΙΚΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ στην Αφηγηµατική Θεραπεία Επεξεργασία των σχετικών ιδεών και πρακτικών της Αφηγηµατικής Θεραπείας, στηριγµένη και εµπνευσµένη από

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Ύφος (συναντιέται επίσης η έννοια «τόνος του κειμένου»): Διδακτικό, παραινετικό, προτρεπτικό, εξομολογητικό, απλό, λιτό, επιγραμματικό, ρητορικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός της Γενικής Γραμματέως Ισότητας των Φύλων κ.βάσως Κόλλια

Χαιρετισμός της Γενικής Γραμματέως Ισότητας των Φύλων κ.βάσως Κόλλια Χαιρετισμός της Γενικής Γραμματέως Ισότητας των Φύλων κ.βάσως Κόλλια «Στηρίζουμε τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, προωθούμε τη συμμετοχή των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων» Εκδήλωση της Δομής Ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνου Καβάφη:

Κωνσταντίνου Καβάφη: 1 Κωνσταντίνου Καβάφη: Μελαγχολία τοῦ Ἰάσωνος Κλεάνδρου ποιητοῦ ἐν Κομμαγηνῇ 595 μ.χ. «Το γήρασμα του σώματος και της μορφής μου είναι πληγή από φρικτό μαχαίρι. Δεν έχω εγκαρτέρησι καμιά. Εις σε προστρέχω

Διαβάστε περισσότερα

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 1 Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Το κείµενο αναφέρεται στα προβλήµατα που αντιµετωπίζουν τα άτοµα µε αναπηρία στη χώρα µας. Αφού προσδιορίζεται η έννοια «άτοµα µε ειδικές ανάγκες», επισηµαίνονται

Διαβάστε περισσότερα

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101)

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: [Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Γιατί η µάνα απευθύνεται στον ήλιο για να της πει πού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ Εμείς και οι αρχαίοι χώροι θέασης και ακρόασης

ΚΕΙΜΕΝΟ Εμείς και οι αρχαίοι χώροι θέασης και ακρόασης ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΔΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Εμείς και οι αρχαίοι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ - ΤΕΕ/ΣΕΚ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ - ΤΕΕ/ΣΕΚ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 2000-2006 ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Κατηγορία Πράξης 4.1.1.δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Π. Καβάφη: «Νέοι της Σιδώνος 400 µ.χ.» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 129-130)

Κ. Π. Καβάφη: «Νέοι της Σιδώνος 400 µ.χ.» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 129-130) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Κ. Π. Καβάφη: «Νέοι της Σιδώνος 400 µ.χ.» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 129-130) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

1 Μόνο γιατί µ αγάπησες της Mαρίας Πολυδούρη εν τραγουδώ, παρά γιατί µ αγάπησες στα περασµένα χρόνια. Και σε ήλιο, σε καλοκαιριού προµάντεµα, και σε βροχή, σε χιόνια. εν τραγουδώ παρά γιατί µ αγάπησες.

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 11 ΙΟΥΝΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 Ο Λύκειο Καισαριανής Κ. ΔΗΜΟΥΛΑ, ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΊΣΕΩΣ Βάλια Μπουγάδη Κ ι κ ή Δ η μ ο υ λ ά, Σ η μ ε ί ο Α ν α γ ν ω ρ ί σ ε ω

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 Ο Λύκειο Καισαριανής Κ. ΔΗΜΟΥΛΑ, ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΓΝΩΡΊΣΕΩΣ Βάλια Μπουγάδη Κ ι κ ή Δ η μ ο υ λ ά, Σ η μ ε ί ο Α ν α γ ν ω ρ ί σ ε ω ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 Ο Λύκειο Καισαριανής Κ ι κ ή Δ η μ ο υ λ ά, Σ η μ ε ί ο Α ν α γ ν ω ρ ί σ ε ω ς : Σ Η Μ Ε Ι Ω Σ Ε Ι Σ Κ ι κ ὴ Δ η μ ο υ λ ᾶ - Α ὐ το- β ι ο γ ρ α φ ι κ ό «Ἕνα βιογραφικὸ σημείωμα

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ: Κοινωνικές ταυτότητες Οι κοινωνικές ταυτότητες είναι πολλές, είναι ιεραρχημένες και άνισες. Τις ταυτότητες τις αποκτάει ο άνθρωπος μέσα στην κοινωνία,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α )

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α ) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α ) (Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές και προσαρμοσμένες στις δυνατότητες γραφής των μαθητών της Γ Λυκείου.) (Πλαγιότιτλοι - κύρια σημεία του κειμένου

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ Negative feelings management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διαχείριση Αρνητικών Συναισθημάτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ' ΑΥΚΕΙΟΥ (27 /5/2004) Α'. ΚΕΙΜΕΝΟ Ὀδυσσέας Ἐλύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριῶ χρονῶ Πού θά 'θελα νά σέ υἱοθετήσω Νά

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ Μ.Ε. ΠΡΟΟΔΟΣ ΕΣΠΕΡΙΔΩΝ 104, ΚΑΛΛΙΘΕΑ (ΤΗΛ. :210 9514517) & ΑΙΓΑΙΟΥ 109, ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ (ΤΗΛ.: 210 9355996)

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ Μ.Ε. ΠΡΟΟΔΟΣ ΕΣΠΕΡΙΔΩΝ 104, ΚΑΛΛΙΘΕΑ (ΤΗΛ. :210 9514517) & ΑΙΓΑΙΟΥ 109, ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ (ΤΗΛ.: 210 9355996) Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ Μ.Ε. ΠΡΟΟΔΟΣ ΕΣΠΕΡΙΔΩΝ 104, ΚΑΛΛΙΘΕΑ (ΤΗΛ. :210 9514517) & ΑΙΓΑΙΟΥ 109, ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ (ΤΗΛ.: 210 9355996) ΓΡΑΠΤΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ-ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ, ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, !! Ἡ μήτηρμουἐκρέμασετὴνκεφαλήν,ὡςκατάδικος,ὅστιςἴσταται πληκτικῆςσιωπῆς. ἐνώπιοντοῦκριτοῦτουμὲτὴνσυναίσθησιντρομεροῦτινὸςἐγκλήματος. -Μάλιστα,μητέρα!Πῶςδὲντὸ'θυμοῦμαι!ἦτανἡμόνημαςἀδελφὴ, -Τὸ'θυμᾶσαιτὸἈννιώ

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΘΕΜΑ Α Ο Γιάννης Ρίτσος θεωρείται κατεξοχήν λυρικός ποιητής. Στοιχεία της σύνθεσής του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» που το επιβεβαιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ Μίλτος Σταχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής Ἕνας μπαξές γεμάτος αἷμα εἶν ὁ οὐρανός καί λίγο χιόνι ἔσφιξα τά σκοινιά μου πρέπει καί πάλι νά ἐλέγξω τ ἀστέρια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΙΑΦΗΜΙΣΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΙΑΦΗΜΙΣΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ Ανακτήθηκε από την Εκπαιδευτική Κλίμακα (http://edu.klimaka.gr) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΕΜΠΤΗ 24 ΜΑΪΟΥ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Το έργο του Ρίτσου είναι από τα πιο πλούσια και πληθωρικά έργα που έχει παρουσιάσει ένας λογοτέχνης στην ιστορία της λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παρά τις προόδους των παιδιών στην ανάπτυξη της γλώσσας (δηλ. τη γλωσσική ικανότητα ή τη γνώση γραµµατικής,φωνολογίας και εν µέρει και λεξιλογίου )

Παρά τις προόδους των παιδιών στην ανάπτυξη της γλώσσας (δηλ. τη γλωσσική ικανότητα ή τη γνώση γραµµατικής,φωνολογίας και εν µέρει και λεξιλογίου ) ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Παρά τις προόδους των παιδιών στην ανάπτυξη της γλώσσας (δηλ. τη γλωσσική ικανότητα ή τη γνώση γραµµατικής,φωνολογίας και εν µέρει και λεξιλογίου ) Τα παιδιά αντιµετωπίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών. Γ Οµάδα

Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών. Γ Οµάδα Άσκηση Διδακτικής του Μαθήµατος των Θρησκευτικών Γ Οµάδα Διδάσκων: Αθ. Στογιαννίδης Λέκτορας 11ο Μάθηµα Διερεύνηση Προϋποθέσεων Διδασκαλίας - Α : Η θεωρία του Jean Piaget για τη νοητική ανάπτυξη του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

8. Η ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΤΑΛΕΝΤΟΥ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ

8. Η ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΤΑΛΕΝΤΟΥ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 8. Η ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΤΑΛΕΝΤΟΥ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Πολυάριθµες είναι οι περιοχές όπου ένα ταλέντο ή µία χαρακτηριστική κλίση µπορεί να εκδηλωθεί. Το ταλέντο στα µαθηµατικά έχει ιδιαίτερα απασχολήσει την επιστηµονική

Διαβάστε περισσότερα

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η τελική εργασία ως επιστέγασμα της τετραετούς πορείας στην εκπαίδευση είναι μια σκέψη που μπαίνει στον πρώτο χρόνο. Είναι μια σκέψη που ζυμώνεται, προκαλεί απορία,

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη

Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη Μέθοδος αξιοποίησης της Τέχνης στην εκπαιδευτική πράξη Αλέξης Κόκκος Καθηγητής Εκπαίδευσης Ενηλίκων στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήµιο Πευκακίων 13, Αγία Παρασκευή, 15342 email: a-kokkos@otenet.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ Η σημαντικότερη από τις ανθρώπινες λειτουργίες. Η τέχνη της αποτελεσματικής ανταλλαγής πληροφοριών,

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ίας νου ω αραγ ου π ς ν θεση ης κειµέ ν. κ θούν έ υ ς ο ω ψ η λ τ τ ι η ίλ ία έχε ακο εµά Περι θοδολογ α της περ πτυξη θ οτήτων ί ά ν ε M θοδολογ ατική αν απάνω ε η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ, Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μυκηναϊκός Πολιτισμός ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΛΛΙΑΔΟΥ ΜΑΡΙΑ ΘΕΜΑ: «Η καθημερινή ζωή στον Μυκηναϊκό Κόσμο» Οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ ΕΠΑΛ Τάξη: Γ ΕΠΑΛ Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητές: Κείμενο «Όπλο επιβίωσης» η δια βίου εκπαίδευση και η κατάρτιση. Στο ευρωπαϊκό προσκήνιο τίθεται

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Βίαιος διδάσκαλος σε σπουδαστήριο - ναρκοπέδιο «Και όσο καιρό υπάρχει ειρήνη και ευημερία, οι πόλεις και

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Βίαιος διδάσκαλος σε σπουδαστήριο - ναρκοπέδιο «Και όσο καιρό υπάρχει ειρήνη και ευημερία, οι πόλεις και ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Βίαιος διδάσκαλος σε σπουδαστήριο - ναρκοπέδιο «Και όσο καιρό υπάρχει ειρήνη και ευημερία, οι πόλεις και οι πολίτες έχουν αισθήματα ευγενικά, επειδή δεν αντιμετωπίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης. Σχεδιάγραμμα. Γενικές οδηγίες

Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης. Σχεδιάγραμμα. Γενικές οδηγίες Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας Τομέας Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης Δώρα Μαρκάτου, επίκ. Καθηγήτρια Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Το μαγικό ραβδάκι Το ίδιο έγινε με όλα τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τα πράγματα που άγγισε με το μαγικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Πρόγραµµα Αµµοθεραπείας (Sandplay Therapy Training Program )

Εκπαιδευτικό Πρόγραµµα Αµµοθεραπείας (Sandplay Therapy Training Program ) Εκπαιδευτικό Πρόγραµµα Αµµοθεραπείας (Sandplay Therapy Training Program ) Αποστολή Ο σκοπός της εκπαίδευσης είναι να προωθήσει τη µελέτη της αµµοθεραπείας (παιχνίδι µε άµµο) όπως διδάσκεται από την Dora

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα