ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 16 ΤΑΞΙ ΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΥΨΟΜΕΤΡΟ ΜΕ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 16 ΤΑΞΙ ΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΥΨΟΜΕΤΡΟ ΜΕ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ"

Transcript

1 THE INTERNATIONAL MOUNTAINEERING AND CLIMBING FEDERATION UNION INTERNATIONALE DES ASSOCIATIONS D ALPINISME Office: Monbijoustrasse 61 Postfach CH 3000 Berne 23 SWITZERLAND Tel.: +41 (0) Fax: +41 (0) e mail: ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 16 ΤΑΞΙ ΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΥΨΟΜΕΤΡΟ ΜΕ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Για Ιατρούς, Ενδιαφερόμενους Μη Ιατρούς και ιοργανωτές Πεζοπορικών και Ορειβατικών Αποστολών C. Angelini & G. Giardini 2009 Μετάφραση. Κωνσταντίνου, Μ. Παρθένη, Α. Κουκούτση V2-4 Σελίδα: 1/14

2 1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η παρούσα βιβλιογραφική ανασκόπηση εξετάζει ορισμένες νευρολογικές παθήσεις και τα προβλήματα που ενσκύπτουν ταξιδεύοντας στο υψόμετρο, ιδιαίτερα δε την πιθανότητα επιδείνωσης τέτοιων προϋπαρχουσών παθήσεων. Οι νευρολογικές παθήσεις που εξετάζονται περιλαμβάνουν την ημικρανία και άλλους τύπους κεφαλαλγίας, τα παροδικά ισχαιμικά εγκεφαλικά, τις αποφρακτικές νόσους των εγκεφαλικών αρτηριών, τις ενδοκράνιες αιμορραγίες και αγγειακές δυσπλασίες, τις χωροκατακτητικές εξεργασίες, την σκλήρυνση κατά πλάκας, τις περιφερικές νευροπάθειες, τις νευρομυϊκές παθήσεις και τις επιληπτικές κρίσεις. Γίνεται μια προσπάθεια ταξινόμησης του κινδύνου που ενέχει το κάθε νόσημα και σύνταξης οδηγιών όσον αφορά : την κλινική εκτίμηση, τις συστάσεις για το αν επιτρέπεται ή όχι η ανάβαση σε υψόμετρο καθώς και τα αποτελεσματικά προληπτικά μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται. Σε κάποιους ασθενείς θα πρέπει να γίνεται ενδελεχής έλεγχος και εκτίμηση του κινδύνου σε βάση εξωτερικού ιατρείου ιατρικής βουνού ή από ιατρό με γνώσεις της ταξιδιωτικής ιατρικής και των κινδύνων του υψομέτρου. Επιπλέον γίνεται αναφορά στις εξελίξεις των διαγνωστικών μεθόδων και της θεραπείας των παραπάνω παθήσεων. 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην εκτίμηση του κινδύνου σχετικά με την έκθεση στο μεγάλο υψόμετρο κάποιες νευρολογικές παθήσεις μπορεί να εμφανίζουν μόνιμο νευρολογικό έλλειμμα (π.χ. ένα εγκεφαλικό επεισόδιο προ 5 ετών), προοδευτικά επιδεινούμενο έλλειμμα όπως η πλάγια μυατροφική σκλήρυνση (ALS) και η αγγειακή άνοια ή βελτιούμενο νευρολογικό έλλειμμα (π.χ. πρόσφατο εγκεφαλικό επεισόδιο). Αυτές οι καταστάσεις ενδέχεται να επιδεινωθούν στο μεγάλο υψόμετρο και γι αυτό θα ήταν χρήσιμες κάποιες γνώσεις φυσιολογίας. Τα άτομα που εγκλιματίζονται σε μέτρια υψόμετρα φαίνεται ότι διατηρούν καλά επίπεδα οξυγόνωσης και μεταβολισμού του εγκεφάλου: αυτό επιτυγχάνεται με αύξηση του αερισμού, της αιματικής εγκεφαλικής ροής και της αιμοσφαιρίνης. Ο αερισμός και η διάθεση οξυγόνου εξαρτάται από το υποξικό αναπνευστικό αντανακλαστικό, την ευαισθησία στα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα (CO2) και τις μεταβολές της ομοιόστασης των υγρών. Ωστόσο, η αντίδραση του κάθε οργανισμού διαφέρει και μπορεί να εμφανιστεί οξεία νόσος υψομέτρου (Acute Mountain Sickness - AMS) ή εγκεφαλικό οίδημα μεγάλου υψομέτρου (High Altitude Cerebral Edema - HACE) χωρίς να είναι εντελώς κατανοητή ακόμα η παθογένεσή τους. Οι σχετικές με το μεταβολισμό μελέτες θεωρούν ότι με την υποξία του μεγάλου υψομέτρου επηρεάζονται οι νευροδιαβιβαστές και η λειτουργία του αιματοεγκεφαλικού φραγμού. Πιθανόν ακόμη να προκαλείται αύξηση της εγκεφαλικής αιματικής ροής, αν και αυτό είναι δύσκολο να αποδειχθεί καθώς οι μετρήσεις της εγκεφαλικής αιμάτωσης με Doppler δεν είναι τόσο αξιόπιστες. Ένας επιπλέον επιβαρυντικός παράγοντας είναι η υπνική υποξαιμία καθώς κατά τη διάρκεια της πρώτης διανυκτέρευσης σε μεγάλο υψόμετρο παρατηρείται σοβαρή υποξαιμία κατά τη διάρκεια του ύπνου. Αυτό θα μπορούσε να επαυξήσει τον κίνδυνο για άτομα με προϋπάρχουσα υπερκαπνία ή επηρεασμένο κεντρικό αναπνευστικό έλεγχο (π.χ. ασθενείς με προμηκικές βλάβες ή με νευρομυικές παθήσεις). Τέτοιοι ασθενείς κινδυνεύουν και θα πρέπει να προφυλάσσονται με χορήγηση οξυγόνου. Σελίδα: 2/14

3 1. Ημικρανία Έχει παρατηρηθεί αύξηση των επεισοδίων ημικρανίας στο υψόμετρο. Κάθε ορειβάτης γνωρίζει ότι μπορεί να έχει πιο έντονους και συχνούς πονοκεφάλους στο υψόμετρο(serrano-duenas, 2007). Είναι φανερό γιατί το υψόμετρο δρα ως εκλυτικός παράγοντας της ημικρανίας, καθώς φαίνεται ότι διεγείρει την τριδυμο-αγγειακή οδό αλλά και πέραν αυτού αυξάνει την αιματική ροή του εγκεφάλου. Τόσο η ημικρανία όσο και η οξεία νόσος του υψομέτρου (AMS) θα μπορούσαν να αποδοθούν στην ενεργοποίηση του τριδυμο-αγγειακού συστήματος το οποίο είναι ένας ισχυρός αισθητικός δέκτης (Sanchez del Rio and Moskowitz, 1999). Τα σήματα που ενδεχομένως ενεργοποιούν το τριδυμο-αγγειακό σύστημα περιλαμβάνουν πεπτίδια και νευροδιαβιβαστές. Ο πονοκέφαλος μπορεί να αποδοθεί στην ενεργοποίηση μιας κοινής οδού στο τριδυμο-αγγειακό σύστημα μέσω βιοχημικών αλλά και μηχανικών ερεθισμάτων. Ως προς τη θεραπεία της ημικρανίας, μπορεί να βοηθήσουν τόσο η ασπιρίνη όσο και οι τριπτάνες, θεωρώντας ότι ο ασθενής δεν είναι ανθεκτικός στην ασπιρίνη και την έχει χρησιμοποιήσει συχνά στο παρελθόν. Οι τριπτάνες δρουν τόσο στην αγγειοσύσπαση ενώ έχουν δράση και στους σεροτονινεργικούς πυρήνες του εγκεφαλικού στελέχους. Η χρήση των τριπτανών φαίνεται να είναι ασφαλής και υπάρχουν πρόσφατες μελέτες που αναφέρουν πιθανή προληπτική δράση τους στην εμφάνιση της οξείας νόσου του υψομέτρου (AMS) (Jafarian et al., 2008). Οι οδηγίες για άτομα που πάσχουν από ημικρανίες με ή χωρίς αύρα συνοψίζονται στον πίνακα 1. Σελίδα: 3/14

4 Πίνακας 1: Ημικρανία Είναι σημαντικό η τελική διάγνωση της ημικρανίας να τίθεται από νευρολόγο με εμπειρία στις κεφαλαλγίες. Κάθε ασθενής με ημικρανία θα πρέπει να ενημερώνεται για την πιθανότητα επιδείνωσης της κατάστασής του σε συχνότητα και/ή σε ένταση. Ενδείκνυται τα άτομα που πάσχουν από ημικρανία να έχουν μαζί τους ένα αποδεδειγμένα αποτελεσματικό φάρμακο (ασπιρίνη ή τριπτάνες) και ένα δεύτερο φάρμακο για πιθανή προληπτική χρήση (π.χ. φλουναριζίνη ή αμυτριπτιλίνη). Πρόσφατα δεδομένα παρουσιάζουν ως ασφαλή τη χρήση τριπτανών στο υψόμετρο. Οδηγίες: Σε περίπτωση ημικρανιών με αύρα συστήνονται τα εξής πριν την αναχώρηση: MRI εγκεφάλου με σκιαγραφικό προκειμένου να αποκλειστούν πρόσφατα θρομβοεμβολικά υποκλινικά επεισόδια Θρομβοφιλικός έλεγχος για μελέτη της πήξης του αίματος Υπέρηχος καρδιάς για να αποκλειστεί ανοιχτό ωοειδές τρήμα ή κάποια άλλη επικοινωνία δεξιάς προς αριστερή καρδιά (επίσης πιθανός εκλυτικός παράγοντας για AMS ή HAPE). 4. Αγγειακή Εγκεφαλική Νόσος 4.1 Ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο Το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο (ΑΕΕ )θεωρείται ως η τρίτη αιτία θανάτου και η πρώτη αιτία αναπηρίας στις προηγημένες χώρες. Η επίπτωση ΑΕΕ παγκοσμίως διαφέρει σημαντικά από 20/ έως 250/ ενώ στην Ιταλία μια πρόσφατη μελέτη έδειξε μία μικρή μείωση της επίπτωσης των ΑΕΕ (Corso, 2009). Περί το ένα τρίτο των ασθενών με ΑΕΕ κατορθώνουν να έχουν ανεξάρτητη διαβίωση χωρίς ή με μικρό νευρολογικό έλλειμμα και να επανέλθουν στις καθημερινές τους δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων των ταξιδιών ή ψυχαγωγικών δραστηριοτήτων στο βουνό, όπως σκι και πεζοπορία (Πίνακας 2). Στη ιεθνή βιβλιογραφία αναφέρονται περιπτώσεις σοβαρών εγκεφαλικών επεισοδίων στο υψόμετρο σε υγιή άτομα (Clarke, 1983; Sharma, 1990). Υπάρχουν μελέτες σχετικά με την επίπτωση πρωτοεμφανιζόμενων εγκεφαλικών στο υψόμετρο αλλά δεν υπάρχουν μελέτες σχετικές με την επίπτωση επανεμφάνισης ΑΕΕ. Μία έρευνα σε Ινδούς Στρατιώτες έδειξε ότι οι εισαγωγές στο νοσοκομείο σε μεγάλο υψόμετρο για πρωτοεμφανιζόμενο ΑΕΕ ήταν συχνότερες (13.7/1000 έναντι 1.05/1000) και ότι η επίπτωση των εγκεφαλικών επεισοδίων πιθανόν ήταν μεγαλύτερη σε υψόμετρο πάνω από τα 3500m (Jha et al., 2002). Μία Σελίδα: 4/14

5 άλλη μελέτη κατέδειξε σχετικά μεγαλύτερο κίνδυνο ΑΕΕ σε άτομα που διαμένουν μόνιμα σε υψόμετρο άνω των 4500m σε σχέση με άτομα τα οποία διαμένουν στα 600m πάνω από το επίπεδο της θάλασσας (Niaz, 2003). ιάφοροι παράγοντες σχετιζόμενοι με το υψόμετρο μπορούν να εξηγήσουν την δυνητική αύξηση του κινδύνου, και ειδικότερα η αφυδάτωση και η πολυκυτταραιμία με αποτέλεσμα πύκνωση του αίματος inspissatio sanguinis (Clarke, 2006). Η υποξία μπορεί να πυροδοτήσει δυσλειτουργία του ενδοθηλίου των εγκεφαλικών αγγείων, διαταραχές πηκτικότητας και συγκόλληση των αιμοπεταλίων (Le Roux et al., 1992). Στο υψόμετρο ενδέχεται να προκληθούν ακόμη μεγαλύτερα έμφρακτα λόγω της ταυτόχρονης υποξίας και επομένως να διατρέχει κάποιος μεγαλύτερο κίνδυνο για τη ζωή του (Clarke, 1983). Επιπλέον, ορισμένες έρευνες τόσο σε φυσικό περιβάλλον (Van Osta et al., 2005) όσο και σε υποβαρικό θάλαμο (Cauchy, 2001), συνδέουν τα αποτελέσματα της υποξίας στην εγκεφαλική κυκλοφορία με την διαταραχή της αγγειακής εγκεφαλικής αυτορρύθμισης. Σελίδα: 5/14

6 Πίνακας 2: Οδηγίες για ασθενείς με ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο ΑΕΕ ή Παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο. Ασθενείς με πρόσφατο ΑΕΕ (<90 days) Τα στοιχεία που υπάρχουν σχετικά με την ανάβαση σε μεγάλο υψόμετρο δεν είναι επαρκή, οπότε συστήνεται η αποφυγή του υψομέτρου. Ασθενείς με παλαιό ΑΕΕ 1. Είναι σημαντικό να τεθεί η τελική διάγνωση του εγκεφαλικού (από την κλινική εξέταση και τον νευροαπεικονιστικό έλεγχο). 2. Ανεξάρτητα από τον τύπο του εγκεφαλικού είναι πρωτίστης σημασίας η αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνου (αρτηριακή υπέρταση, υπεργλυκαιμία, υπερχοληστεριναιμία, αντιπηκτική αγωγή στην κολπική μαρμαρυγή, διακοπή καπνίσματος). 3. Στα θρομβοεμβολικά ΑΕΕ συστήνεται triplex καρωτίδων το τελευταίο εξάμηνο, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος επιπλοκής από αθηρωματικές πλάκες ή σοβαρή στένωση. 4. Στα θρομβοεμβολικά ΑΕΕ συστήνεται καρδιολογικός έλεγχος και υπέρηχος καρδιάς. Σε αντίξοα περιβάλλοντα, η αγωγή με ηπαρίνη χαμηλού μοριακού βάρους είναι προτιμότερη από την βαρφαρίνη (warfarin). 5. Μόνο στις περιπτώσεις που υπάρχει υποψία κρυπτογενούς εγκεφαλικού θα πρέπει να γίνεται έλεγχος για λοιπούς παράγοντες κινδύνου όπως διαταραχές πηκτικότητας ή ανοιχτό ωοειδές τρήμα. 6. Μην περπατάτε μόνοι. 7. Μέτρια ή σοβαρή ανικανότητα (Rankin scale>2) αποτελεί αντένδειξη για αφιλόξενα περιβάλλοντα. 8. ΠΙΕ αποτελεί συχνά κλινική διάγνωση. Θυμηθείτε ότι απώλεια αισθήσεων, ζάλη, πτώσεις, αμνησιακά ή συγχυτικά επεισόδια ως μεμονωμένα συμπτώματα δεν είναι απαραίτητα ΠΙΕ. Μην περπατάτε ή κάνετε αναρρίχηση μόνοι σε περίπτωση ιστορικού ΠΙΕ. Ο κίνδυνος εμβολικού ΑΕΕ στο υψόμετρο δεν είναι γνωστός. Σε μία πειραματική μελέτη σε αρουραίους, η επίδραση υποβαρικής υποξίας προκάλεσε άσηπτες εκβλαστήσεις στις καρδιακές βαλβίδες μετά από 36 ώρες έκθεσης (Nakanishi et al, 1997). Η παραμονή του ωοειδούς τρήματος και άλλες καρδιοπάθειες με δεξιά προς αριστερά επικοινωνία έχουν ενοχοποιηθεί ως πιθανοί παράγοντες εμβολικών ΑΕΕ στο υψόμετρο (Wilson, 2009). Σελίδα: 6/14

7 Σύμφωνα με τον Cauchy, (2001) τέτοιες περιπτώσεις διαγνώστηκαν σε υποβαρικό θάλαμο σε 3 ασθενείς που εμφάνισαν ΠΙΕ σε πολύ μεγάλο υψόμετρο. Τέλος, η υποξία μπορεί να προκαλέσει και καρδιακές αρρυθμίες (Woods, 2008). Η διαταραχή της αγγειακής εγκεφαλικής αυτορύθμισης μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο για ΑΕΕ (Terborg et al., 2000) σε όλους σχεδόν τους ασθενείς με προϋπάρχοντες αγγειακούς παράγοντες κινδύνου, όπως η αρτηριακή υπέρταση (Ficzere et al., 2001), ο σακχαρώδης διαβήτης (Fulesdi et al., 1997),η καρωτιδική στένωση (Silvestrini et al., 2000) αλλά και σε άτομα με λευκοεγκεφαλοπάθεια (Molina et al., 1999) ή με πρόσφατο ιστορικό ΑΕΕ. Από επιδημιολογικής και κλινικής πλευράς ο κίνδυνος ενός δεύτερου εγκεφαλικού επεισοδίου μετά το πρώτο παραμένει υψηλός για τουλάχιστον έναν χρόνο (Giles and Rothwell, 2009). Μετά από ένα ΠΙΕ ο κίνδυνος εγκεφαλικού ή άλλου αγγειακού επεισοδίου συμπεριλαμβανομένου του αγγειακού θανάτου είναι 8% στις 30 ημέρες και 9,2% στις 90 ημέρες (Hill et al., 2004; Johnston et al., 2000; Giles and Rothwell, 2009). Εξάλλου, ένας ασθενής με προηγηθέν ΠΙΕ, θα πρέπει να γνωρίζει ότι η καλύτερη αντιμετώπιση σε περίπτωση υποτροπής είναι η θρομβόλυση (όταν είναι δυνατόν) και η εισαγωγή σε εντατική μονάδα εγκεφαλικών (stroke unit), όμως και οι δύο αυτές θεραπευτικές πρακτικές είναι πολύ δύσκολο να υπάρξουν σε μεγάλο υψόμετρο ή σε αντίξοο περιβάλλον. Για όλους τους παραπάνω λόγους, άτομα με ιστορικό πρόσφατων ισχαιμικών αγγειακών εγκεφαλικών νόσων, και άτομα χωρίς υπολειμματική αναπηρία, θα πρέπει να τυγχάνουν εξαιρετικά προσεκτικής συμβουλευτικής ως προς το να ταξιδέψουν σε υψόμετρο. Η εκτίμηση θα πρέπει να περιλαμβάνει ενδελεχή κλινική εξέταση και εκτίμηση του κινδύνου είτε στα εξωτερικά ιατρεία τμήματος ιατρικής βουνού ή νευρολογικού τμήματος είτε από κάποιο ιατρό με γνώσεις ταξιδιωτικής ιατρικής και ιατρικής υψομέτρου. Αυτοί οι ασθενείς έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν ΑΕΕ στο επόμενο τρίμηνο σε σχέση με αυτούς που υπέστησαν ΠΙΕ (Hill et al.,2004). Συνεπώς, η διάγνωση του ΑΕΕ θα πρέπει να είναι επιβεβαιωμένη και συστήνουμε στους ασθενείς αυτούς να συμβουλευθούν νευρολόγο πριν βρεθούν σε μεγάλο υψόμετρο. Αρχικά θα πρέπει να αντιμετωπίζονται όσοι παράγοντες κινδύνου είναι αντιμετωπίσιμοι, όπως η μεγάλη στένωση των καρωτίδων, η αρτηριακή υπέρταση, οι καρδιογενείς αιτίες εμβόλων, κ.λ.π. Επιπλέον, προτείνεται έλεγχος της χοληστερίνης HDL/LDL, της C- αντιδρώσας πρωτεϊνης και τα επίπεδα ομοκυστεϊνης, καθώς τα παραπάνω αποτελούν δείκτες βλάβης του ενδοθηλίου. Οι ασθενείς θα πρέπει να συνεχίζουν τη θεραπεία με αντιαιμοπεταλιακούς παράγοντες, ενώ η ανάβαση δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα 3000m (Richalet and Herry; 2006). 4.2 Παροδικά Ισχαιμικά Επεισόδια (ΠΙΕ) Ο ορισμός του ΠΙΕ είναι η εκδήλωση εστιακού νευρολογικού ελλείμματος που διαρκεί λιγότερο από 24 ώρες (Johnston et al., 2000), παρότι σύμφωνα με πρόσφατα δεδομένα η διάρκεια του ορίζεται ακόμη μικρότερη. Η διάγνωση θα πρέπει να έχει τεθεί από νευρολόγο ενώ μεμονωμένη ζάλη ή συγκοπικό επεισόδιο δεν είναι ΠΙΕ. Γι αυτόν το λόγο συστήνεται σε άτομα που ασχολούνται με ορειβασία και έχουν πιθανά ΠΙΕ να υποβληθούν πρώτα σε έλεγχο των εγκεφαλικών αγγείων. Στο βουνό, μια εναλλακτική πρακτική είναι η χρήση ασπιρίνης, καθώς δεν έχει αποδειχθεί ότι ο μηχανισμός του ΠΙΕ και ο επακόλουθος κίνδυνος εγκεφαλικού επεισοδίου είναι διαφορετικός στο Σελίδα: 7/14

8 μεγάλο από ότι στο χαμηλό υψόμετρο. Στη διαφορική διάγνωση θα πρέπει να περιληφθεί και η εγκεφαλική φλεβική θρόμβωση. Αντίθετα με αυτές τις σπάνιες καταστάσεις, τα συγκοπικά επεισόδια συμβαίνουν συχνά στο μεγάλο υψόμετρο και η διαφορική διάγνωση με τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια και τους σπασμούς απαιτεί αυστηρά νευρολογικά κριτήρια. 4.3 Αιμορραγικά εγκεφαλικά επεισόδια Οφείλονται συνήθως σε αρτηριακή υπέρταση και το υψόμετρο μπορεί να αυξήσει την πίεση μέσα στα αγγεία, με δυσμενείς επιπτώσεις στα ανευρύσματα εγκεφάλου και τις αρτηριοφλεβώδεις δυσπλασίες. Στους παραπάνω ασθενείς συστήνεται η αποφυγή του μεγάλου υψομέτρου. εν υπάρχει μελέτη για την επίπτωση του μεγάλου υψομέτρου στη συχνότητα της ενδοεγκεφαλικής αιμορραγίας. Οι ασθενείς με ιστορικό ενδοεγκεφαλικής αιμορραγίας κινδυνεύουν από υποτροπή της αιμορραγίας, στην περίπτωση αμυλοειδικής αγγειοπάθειας. εν θα πρέπει ως εκ τούτου να ανεβαίνουν σε μεγάλο υψόμετρο, καθώς είναι δύσκολη η αντιμετώπιση υποτροπής της αιμορραγίας σε μια απομακρυσμένη περιοχή. 5. Όγκοι και άλλες εξεργασίες του εγκεφάλου Οι ασθενείς με ενδοκρανιακές εξεργασίες είναι νευρολογικά ασταθείς και δεν θα πρέπει να ταξιδεύουν σε μεγάλο υψόμετρο (Baumgartner et al., 2007). Το εγκεφαλικό οίδημα του υψομέτρου αντικατοπτρίζει την αύξηση του περιεχομένου ύδατος στους ιστούς και την εξοίδηση των περιαγγειακών νευρογλοιϊκών κυττάρων. Υπάρχουν αναφορές για κακοήθεις αλλά και καλοήθεις όγκους, οι οποίοι ξαφνικά γίνονται συμπτωματικοί μετά από έκθεση σε μεγάλο υψόμετρο (Hackett, 2001). Αυτό φαίνεται να οφείλεται στο οίδημα, την αύξηση της εγκεφαλικής αιματικής ροής, ή την αύξηση της πίεσης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Το ίδιο συμβαίνει και με τις αραχνοειδείς κύστεις εγκεφάλου. 6. Εγκεφαλικό τραύμα, εγκεφαλική διάσειση και μεταβολική δυσλειτουργία του εγκεφάλου Ο χρόνος αποκατάστασης της εγκεφαλικής λειτουργίας μετά από μία κοινή κρανιοεγκεφαλική κάκωση δεν είναι απόλυτα γνωστός, ειδικά στο μεγάλο υψόμετρο όπου η αποκατάσταση της εγκεφαλικής λειτουργίας μετά από διάσειση είναι πιθανά πιο αργή. Από έμμεσα στοιχεία προκύπτει ενίσχυση της δράσης των ελεύθερων ριζών λόγω αυξημένης διαβατότητας του αιματοεγκεφαλικού φραγμού. Σε ασθενείς με μεταβολική εγκεφαλική βλάβη (όπως δηλητηρίαση με CO) ή προηγηθείσα εγκεφαλική υποξία είτε μεταβολική εγκεφαλική δυσλειτουργία μετά από καρδιοαγγειακή επέμβαση, δεν συστήνεται ανάβαση σε μεγάλο υψόμετρο. 7. Σκλήρυνση κατά πλάκας (MS) Ασθενείς με MS είναι θεωρητικά ασφαλείς μέχρι τα 2500 m. Στην μελέτη των Baumgartner et al.(2007) παρατηρήθηκε ότι ασθενείς με MS ήταν ασφαλείς κατά τη διάρκεια της καλοκαιρινής τους παραμονής στα βουνά του Κολοράντο. Οι ασθενείς με MS μπορεί να παρουσιάσουν καινούρια νευρολογικά συμπτώματα και σημεία εάν εμφανίσουν λοίμωξη. Το κρύο μπορεί να είναι επίσης επιβαρυντικός παράγοντας στις απομυελινωτικές νόσους, οπότε δεν Σελίδα: 8/14

9 συστήνεται η μακρά παραμονή σε τέτοιες συνθήκες. Παρά το γεγονός ότι πρόσφατες μελέτες δεν δείχνουν μεταβολή της εγκεφαλικής αγγειακής αυτορύθμισης σε ασθενείς με MS (Uzuner et al., 2007), το παθοφυσιολογικό υπόβαθρο των βλαβών από υποξία στις οξείες φλεγμονώδεις παθήσεις (Bruck and Stadelman, 2005) ενισχύει την άποψη ότι οι ασθενέις αυτοί θα πρέπει να αποφεύγουν το μεγάλο υψόμετρο προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος μιας νέας αναζωπύρωσης της νόσου ακόμη κι αν τα συμπτώματά τους είναι ήπια. 8. Παθήσεις των περιφερικών νεύρων και νευρομυϊκές παθήσεις Στις περιφερικές αισθητοκινητικές νευροπάθειες τόσο συγγενείς όσο και επίκτητες υπάρχει αδιαμφισβήτητα κίνδυνος, λόγω της υπαισθησίας του άκρου ποδός κατά τη διάρκεια της βάδισης ή της αναρρίχησης. Στην διαβητική νευροπάθεια υπάρχει επιπλέον και δυσλειτουργία στην μικροκυκλοφορία. Είναι πολύ σημαντικό οι παραπάνω ασθενείς να φορούν άνετα υποδήματα που δεν είναι δεμένα σφιχτά, προκειμένου να ευνοηθεί η συνεχής κυκλοφορία του αίματος περιφερικά στα άκρα, καθώς η δραστηριότητα των σκελετικών μυών και η θερμοκρασία του σώματος παίζει σε αυτούς ιδιαίτερο ρόλο. Κατά την αναζήτηση αναρριχητικών υποδημάτων, βρείτε αυτά που ταιριάζουν στην μορφολογία του ποδιού σας συμπεριλαμβανομένων και των δυσμορφιών που μπορεί να υπάρχουν. Εξάλλου, το μέγεθος του υποδήματος θα πρέπει να είναι ελαφρώς μεγαλύτερο όταν ο καιρός είναι ζεστός, σε πολύωρη ορθοστασία, κατά την έμμηνο ρύση ή στο υψόμετρο όπου υπάρχει ελαφρύ οίδημα στα πόδια των γυναικών. Σύμφωνα με τις παρούσες οδηγίες, τέτοιοι ασθενείς θα πρέπει να παραμένουν καλά ενυδατωμένοι, να αποφεύγουν την ακινησία προκειμένου να αποφευχθεί η εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση, να βαδίζουν με ζεστές, άνετες ορειβατικές κάλτσες, και με ειδικές για πτήσεις κάλτσες όταν ταξιδεύουν με αεροπλάνο. εν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι προϋπάρχουσες περιφερικές βλάβες επιδεινώνονται στο υψόμετρο. Παρακολουθήσαμε έναν ασθενή 33 ετών, ο οποίος ένα χρόνο μετά από σύνδρομο Guillain-Barré, ανέβηκε μέχρι τα 8100m στο Everest χωρίς να παρουσιάσει υποτροπή της νόσου (προσωπικά στοιχεία, μη δημοσιευμένα). Όσον αφορά τους ασθενείς με Charcot Marie Tooth σε μια μελέτη των Paulson et al. (2002) αναφέρεται ότι τέτοιοι ασθενείς είχαν αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν δυσαρθρία, ασυνέργεια και δυσχέρεια βάδισης μετά από σκι στα 8000 πόδια στα βουνά του Colorado (Paulson et al; 2002). Οι ασθενείς που πάσχουν από μυϊκές δυστροφίες, όπως τη μυϊκή δυστροφία Duchenne ή μυοτονική δυστροφία και η πλάγια μυατροφική σκλήρυνση, μπορεί να παρουσιάσουν κυψελιδικό υποαερισμό με υποξαιμία και διαταραχές ύπνου, συμπεριλαμβανομένης της υπνικής άπνοιας, με επακόλουθη νυχτερινή υποξαιμία που μπορεί να φτάσει μέχρι 75% κορεσμό οξυγόνου στο επίπεδο της θάλασσας. Είναι εύκολο να φανταστεί κανείς ότι τέτοιοι ασθενείς ρίχνουν ακόμη περισσότερο τον κορεσμό τους στο μεγάλο υψόμετρο. Γι αυτό, ασθενείς με νευρομυϊκές παθήσεις θα πρέπει να ελέγχονται για υπνική άπνοια πριν βρεθούν στο υψόμετρο, και εάν βρεθούν ανωμαλίες θα πρέπει να ταξιδέψουν με μη επεμβατικές συσκευές υποστήριξης της αναπνοής (Luks and Swenson, 2007). Σελίδα: 9/14

10 9. Επιληψία και υψόμετρο Υπάρχουν αναφορές περιπτώσεων πρωτοεμφανιζόμενων επιληπτικών κρίσεων σε μεγάλο υψόμετρο εκτός εμφάνισης τυπικής AMS ή HACE (Daleau et al., 2006), όπως επίσης και εμφάνιση επιληπτικών κρίσεων σε άτομα με ιστορικό σποραδικών κρίσεων που δεν λάμβαναν αντιεπιληπτική αγωγή (Basnyat, 1998) ή ήταν σε αγωγή με αντιεπιληπτικά φάρμακα (Basnyat, 2001). ύο πεζοπόροι εμφάνισαν στο Νεπάλ μία γενικευμένη επιληπτική κρίση με τονικοκλονικούς σπασμούς, δάγκωμα της γλώσσας και μετέπειτα σύγχυση (Kupper and Classen 2002). Ενδελεχής έλεγχος στην Κατμαντού με αξονική τομογραφία και ηλεκτροεγκεφαλογράφημα, δεν ανέδειξε κάποια ανωμαλία, ενώ και οι δύο παρέμειναν ελεύθεροι κρίσεων τα επόμενα χρόνια. Η παθοφυσιολογία των μεμονωμένων αυτών επιληπτικών κρίσεων ήταν απίθανο να συνδέεται με AMS ή HACE καθώς και οι δύο ορειβάτες ήταν καλά εγκλιματισμένοι. Επιληπτικές κρίσεις μπορούν να προκύψουν από οποιαδήποτε αιτία ικανή να προκαλέσει αύξηση της νευρωνικής διεγερσιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης ύπνου, της εξάντλησης, της αφυδάτωσης, των ηλεκτρολυτικών διαταραχών όπως η υπασβεστιαιμία και η υπονατριαιμία. Η οξεία σοβαρή υποξαιμία μπορεί και αυτή να προκαλέσει επιληπτικές κρίσεις. (Table 3). Σύμφωνα με τον Basnyat, (1998) οι πρωτοεμφανιζόμενες κρίσεις επιληψίας σε μεγάλο υψόμετρο παρότι δεν έχουν δημοσιευτεί μπορεί να αποβούν μοιραίες. Σχετικά με τις επιληπτικές κρίσεις στο υψόμετρο έχουν παρατηρηθεί τα εξής: Έχουν την τάση να συμβαίνουν για πρώτη φορά Εμφανίζονται τις πρώτες 2-3 ημέρες μετά την άφιξη στο υψόμετρο Έχει υποδιαγνωσθεί η κατάχρηση αλκοόλ. Οι κρίσεις φαίνεται να προέρχονται κυρίως από τον θάλαμο παρά από τον φλοιό. Τα άτομα με διαγνωσμένη επιληψία θα πρέπει να συνεχίσουν την αντιεπιληπτική αγωγή τους στο υψόμετρο (Basnyat 2001), να αποφύγουν την έλλειψη ύπνου και την χρήση αλκοόλ καθώς και τα επιληπτογενή φάρμακα. Εάν κάποιος έχει διακόψει τη θεραπεία καλό θα είναι να εξετάσει την επανέναρξή της. Έχει παρατηρηθεί έξαρση των κρίσεων πιθανά λόγω υψομέτρου ή έλλειψης ύπνου, τουλάχιστον στα άτομα που δεν παίρνουν φαρμακευτική αγωγή. Πίνακας 3: Επιληψία Υπάρχουν αναφορές γενικευμένων τονικοκλονικών σπασμών grand mall κρίσεων σε συνθήκες υποξίας. Οι επιληπτικοί ασθενείς χρειάζονται συνεχή έλεγχο επιπέδων των αντιεπιληπτικών φαρμάκων. Οι επιληπτικοί ασθενείς θα πρέπει να αποφεύγουν τη χρήση αλκοόλ. Η έλλειψη ύπνου μπορεί να είναι επικίνδυνη Σελίδα: 10/14

11 6. Συμπεράσματα και Αντενδείξεις Εκτός από τις παραπάνω οδηγίες παραθέτουμε εδώ και τις ακόλουθες σαφείς αντενδείξεις σχετικά με την έκθεση σε μεγάλο υψόμετρο: 1. ασταθείς καταστάσεις όπως πρόσφατα αγγειακά εγκεφαλικά. 2. διαβητική νευροπάθεια 3. ΠΙΕ τον τελευταίο μήνα 4. επιληψία 5. όγκοι εγκεφάλου 6. νευρομυϊκές παθήσεις με μείωση του δυναμικής ζωτικής χωρητικότητας (FVC) >60% (Πίνακας 4) Η ημικρανία, ιδιαίτερα με αύρα, αποτελεί σχετική αντένδειξη. Για το λόγο αυτό, κάθε περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται ξεχωριστά πριν την έκθεση σε μεγάλο υψόμετρο. εν φαίνεται να υπάρχει κίνδυνος από την έκθεση στο υψόμετρο σε ασθενείς με: 1. απομυελινωτική νόσο μέχρι τα 2500m 2. προβλήματα περιφερικών νεύρων 3. ήπια νευρική δυσλειτουργία Πίνακας 4: Απομυελινωτικές νόσοι Παθήσεις των περιφερικών νεύρων και Νευρομυϊκές παθήσεις Σκλήρυνση κατά Η έκθεση στο κρύο θα πρέπει να αποφεύγεται Πλάκας Αποφυγή ορειβασίας ασθενείς με ανικανότητα στην κίμακα RANKIN >2 Αποφυγή ορειβασίας σε ασθενείς με ίλιγγο ή αταξία Περιφερικές νευροπάθειες Νευρομυϊκές παθήσεις και παθήσεις του κινητικού νευρώνα Αποφυγή ορειβασίας σε ασθενείς με Charcot-Marie Tooth. Το παραπάτημα μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνο σε περίπτωση ραιβοϊπποποδίας. ιαβητική νευροπάθεια: Υπάρχει ισχαιμία των μικρών αγγείων στους διαβητικούς ασθενείς; Η υποξία μπορεί να είναι αντένδειξη Μείωση του FVC >60% αποτελεί αντένδειξη για έκθεση σε μεγάλο υψόμετρο λόγω υπερκαπνίας και υποξίας Μείωση του κεντρικού προμηκικού ελέγχου της αναπνοής: ο κίνδυνος υπνικής άπνοιας αυξάνεται στην μυοτονική δυστροφία, στην πλάγια μυατροφική σκλήρυνση και τον διαβήτη ενηλίκων τύπου 2. Σελίδα: 11/14

12 Βιβλιογραφικές Αναφορές Basnyat B. (1998). Fatal grand mal seizure in a Dutch trekker. J Travel Med. 5: Basnyat B. (2001). Seizures at high altitude in a patient on antiseizure medications. Wilderness Environ Med. 12: Baumgartner RW, Siegel AM, Hackett PH. (2007). Going high with preexisting neurological conditions. High Alt Med Biol. 8: Bruck W and Stadelman C (2007). The spectrum of multiple sclerosis: new lessons from pathology. Curr Opin Neurol. 18: Cauchy E, Larmignat P, Boussuges A, Le Roux G, Charniot J-C, Dumas J-L, Richalet J-P (2001). Transient Neurological disorders during a simulated ascent of Mount Everest: cases report. Aviation Space Environ Med. Clarke CR (1983). Cerebral infarction at extreme altitude (abstract). In Hypoxia, Exercise and Altitude. J.R. Sutton, C.S.Houston and N.L.Jones.eds. Liss, New York; pp Clarke C (2006). Acute mountain sickness: medical problems associated with acute and subacute exposure to hypobaric hypoxia. Postgrad Med J; 82: Corso G, Bottacchi E, Giardini G et al. (2009). Community-Based Study of Stroke Incidence in the Valley of Aosta, Italy CARe-Cerebrovascular Aosta Registry: Years Neuroepidemiology; 32: Daleau P., Morgado D.C., Iriarte C.A., Desbiens R.(2006). New epilepsy seizure at high altitude without sigs of acute mountain sicknes or high altitude cerebrale edema. High Alt Med Biol 7: Ficzere A, Varga J, Galuska L, Szabo S, Csiba L (2001). Have the cerebral vessels of recently diagnosed hypertensive patients already been affected? A transcranial Doppler- SPECT study. Eur J Neurol (Suppl) 8:27. Fulesdi B, Limburg M, Bereczki D, Michels RP, Neuwirth G, Legemate D, Valikovics A, Csiba L (1997). Impairment of cerebrovascular reactivity in long-term type 1 diabetes. Diabetes 46: Giles MF and Rothwell PM (2009). Transient ischaemic attack: clinical relevance, risk prediction and urgency of secondary prevention. Curr Opin Neurol 22: Hackett PH (2000). Subarachnoid cyst and ascent to high altitude: a problem?. High Alt Med Biol 1: Hill MD, Yiannakoulias N (2004). The high risk of stroke immediately after transient ischemic attack: a population-based study. Neurology 62: Imray CH, Pattinson KT, Myers S et al. (2008). Intrapulmonary and intracardiac shunting at altitude. Wilderness Enviro Med ; 19: Jafarian S, Gorohuuhi F, Salimi S, Lotfi J (2008). Sumatriptan for prevention of acute mountain sickness: a randomized clinical trial. Ann Neurol 62: Jha SK, Anand AC, (2002). Stroke at high altitude: Indian experience. High Alt Med Biol 3: Johnston S.C., Gress D.R. (2000). Short-term prognosis after emergency department diagnosis of TIA. JAMA 284: Kupper T, Classen J. Single grand Mal Seizures provoked by altitude? J Travel Med (2002),9, Le Roux G, Larmignat P, (1992). Haemostasis at high altitude.int J Sports Med 13(Suppl 1):S49 S51. Lucks A.M. and Swenson E.R. (2007). Travel to altitude with pre-existing lung diseases. Eur Respir J 29: Σελίδα: 12/14

13 Molina CM, Sabin JAM, Montaner JM, Rovira AM, Abilleira SM, Codina AM (1999). Impaired cerebrovascular reactivity as a risk marker for first-ever lacunar infarction: a case-control study. Stroke 30: Nakanishi K, Tajima F, Nakata Y, Osada H, Sugiyama K, Maruta H, Kaway T, Suzuky M, Torikata (1997). Hypercoagulable state in hypobaric hypoxic environment causes nonbacterial thrombotic endocardditis in rat. J Pathos 181 (3): Niaz A, Nayyar S (2003). Cerebrovascular stroke at high altitude. J Coll Physicians Surg Pak 13: Paulson HL, Garbern JY, Hoban TF et al. (2002). Transient Central nervous system white matter abnormality in X-linked Charcot-Marie-Tooth disease. Ann Neurol; 52: Richalet J.-P., Herry JP (2006). La consultation de médecine de montagne. In Médecine de l alpinisme; chap 12: Sanchez del Rio M, Moskowitz MA. (1999) High altitude headache. In Hypoxia into the next Millenium. Ed. By RC Roach, PD Wagner, PH Hackett. Adv Exp Med Biol. 474: Sharma A, Sharm PD, Malhotra HS, Kaul J, Pal LS, Das Gupta DJ (1990). Hemiplegia as a manifestation of acute mountain sickness. J Appl Physiol 38: Serrano-Duenas M. (2007). High Altitude Headache. Expert Rev Neurother 7(3): Silvestrini M, Vernieri F, Pasqualetti P, Matteis M, Passarelli F, Troisi E, Caltagirone C (2000). Impaired cerebral vasoreactivity and risk of stroke in patients with asymptomatic carotid artery stenosis. JAMA 283: Terborg CM, Gora FM, Weiller CM, Rother JM (2000). Reduced vasomotor reactivity in cerebral mi-croangiopathy: a study with near-infrared spectroscopy and transcranial Doppler sonography. Stroke 31: Uzuner N, Ozcan S, Cinar N (2007). Cerebrovascular reactivity in multiple sclerosis patients. Mult Scler;13: Van Osta A, Moraine JJ, Mélot C, Mairbauri H, Maggiorini M, Naeije R (2005). Effects of high altitude exposure on cerebral hemodynamics in normal subjects. Stroke 36 (3): Wilson MH, Newman S and Imray CH (2009). The cerebral effects of ascent to high altitudes. Lancet Neurology; 8: Woods DR, Allen S, Betts TR et al. (2008). High altitude arrhythmias.cardiology; 111: Σελίδα: 13/14

14 Μέλη της Ιατρικής Επιτροπής της UΙΑΑ (με αλφαβητική σειρά) C. Angelini (Iταλία), B. Basnyat (Nεπάλ), J. Bogg (Σουηδία), A.R. Chioconi (Aργεντινή), S. Ferrandis (Ισπανία), U. Gieseler (Γερμανία), U. Hefti (Ελβετία), D. Hillebrandt (Αγγλία), J. Holmgren (Σουηδία), M. Horii (Ιαπωνία), D. Jean (Γαλλία), A. Koukoutsi (Ελλάδα), J. Kubalova (Τσεχία), T. Kuepper (Γερμανία), H.\Meijer (Ολλανδία), J. Milledge (Αγγλία), A. Morrison (Η.Β.), H. Mosaedian (Iράν), S. Omori (Ιαπωνία), I. Rotman (Τσεχία), V. Schoeffl (Γερμανία), J. Shahbazi (Iράν), J. Windsor (Αγγλία) The coauthor G.Giardini from the Neurological Division and Mountain Medicine Service, Aosta Hospital (Italy) was working as guest author for the commission. Ιστορία αυτού του εγγράφου. Το κείμενο αυτό βασίστηκε κατά κύριο λόγο στη διάλεξη του C.Angelini κατά την ετήσια συνάντηση της Επιτροπής στο Aviemore της Σκωτίας,Οκτώβριος Η παρούσα έκδοση εγκρίθηκε με γραπτή συναίνεση τον Ιούνιο του Σελίδα: 14/14

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Βιβλιογραφική ενημέρωση Γεωργακόπουλος Παναγιώτης Ειδικευόμενος Παθολογίας Παθολογική Κλινική Γ.Ν.Α. ΚΑΤ Ως ΑΕΕ ορίζεται σύµφωνα µε τον Παγκόσµιο

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή ασθενών προσερχόµενων στο Τµήµα Επειγόντων Περιστατικών µε Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο σε νοσοκοµείο της Κεντρικής Ελλάδας

Καταγραφή ασθενών προσερχόµενων στο Τµήµα Επειγόντων Περιστατικών µε Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο σε νοσοκοµείο της Κεντρικής Ελλάδας Καταγραφή ασθενών προσερχόµενων στο Τµήµα Επειγόντων Περιστατικών µε Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο σε νοσοκοµείο της Κεντρικής Ελλάδας Χρουµπ- Παπαβάιου Α., Πλακιάς Σ., Δεληγιάννης Γ., Τσατίρης Κ., Μπράχος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η κεντρική υπνική άπνοια (central sleep apnea - CSA) συναντάται σε ποσοστό 5-10% όλων των ασθενών με διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο (sleep-disordered breathing

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ

ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ ΟΡΙΣΜΟΣ Το εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η µερική βλάβη του εγκεφάλου που προκαλείται από την απόφραξη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ

ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ ΣΥΓΚΟΠΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ-ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ- ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Κόγιας Ιωάννης: Διευθυντής Καρδιολογικής κλινικής Γενικού Νοσοκομείου Καρδίτσας Μουλατζίκος Θωμάς:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 8

ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 8 26.02.2013 22:02:00 THE INTERNATIONAL MOUNTAINEERING AND CLIMBING FEDERATION UNION INTERNATIONALE DES ASSOCIATIONS D ALPINISME Office: Monbijoustrasse 61 Postfach CH-3000 Berne 23 SWITZERLAND Tel.: +41

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (AEE) είναι κάθε κλινικό σύνδρομο,

Διαβάστε περισσότερα

Time is brain. Λειτουργεί 24 ώρες το 24ώρο για 365 ημέρες ΜΑΦ ΜΟΝΑΔΑ ΑΥΞΗΜΕΝΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΜΑΦ ΜΟΝΑΔΑ ΑΥΞΗΜΕΝΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ

Time is brain. Λειτουργεί 24 ώρες το 24ώρο για 365 ημέρες ΜΑΦ ΜΟΝΑΔΑ ΑΥΞΗΜΕΝΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΜΑΦ ΜΟΝΑΔΑ ΑΥΞΗΜΕΝΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ Η άμεση προσέλευση του ασθενούς είναι εξαιρετικά σημαντικός παράγοντας για την έκβασή του. Time is brain ΜΑΦ ΜΟΝΑΔΑ ΑΥΞΗΜΕΝΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ Λειτουργεί 24 ώρες το 24ώρο για 365 ημέρες ΜΑΦ Eθνάρχου Μακαρίου

Διαβάστε περισσότερα

24-26 January καρδία, αγγεία & αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια

24-26 January καρδία, αγγεία & αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια καρδία, αγγεία & αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια 24-26 January 2014 Under the Auspices: Hellenic Cardiovascular Research Society Organization: Κosmos Travel Venue: Divani Apollon Palace, Kavouri επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας Περιστατικό 4. Γυναίκα 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή Ηκ. Ελένη Κ. είναι 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή, μόνιμη Λαμβάνει κουμαρινικά. INR προ εβδομάδος 2.24 Ιστορικό Υπέρτασης Πλήρως αυτοεξυπηρετούμενη, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Αντιθρομβωτική αγωγή στις περιφερικές αρτηρίες

Αντιθρομβωτική αγωγή στις περιφερικές αρτηρίες ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΘΡΟΜΒΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 5 η Ομάδα εργασίας: Περιφερικές αρτηρίες (Περιφερική αρτηριακή νόσος Ανευρύσματα Καρωτίδες) Εμπλουτισμένη ανακεφαλαίωση των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Burwell et al, Am J Med 1956 SLEEP BREATHING DISORDERS ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Διάλεξη 5: Σακχαρώδης Διαβήτης και Άσκηση Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς, Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 5 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ

ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΙΔΡΥΜΑΤΑ 7 ου ΕΞΑΜΗΝΟΥ Ονοματεπώνυμο φοιτητριών: ΤΣΙΜΗΤΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΣΙΩΡΑ ΓΕΩΡΓΙΑ Υπεύθυνη καθηγήτρια: κ. ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση του κνημοβραχιόνιου δείκτη, ΤcPO 2, δακτυλικών πιέσεων. Ιωάννα Ελευθεριάδου Επιστημονικός Συνεργάτης Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Λαϊκό

Μέτρηση του κνημοβραχιόνιου δείκτη, ΤcPO 2, δακτυλικών πιέσεων. Ιωάννα Ελευθεριάδου Επιστημονικός Συνεργάτης Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Λαϊκό Μέτρηση του κνημοβραχιόνιου δείκτη, ΤcPO 2, δακτυλικών πιέσεων Ιωάννα Ελευθεριάδου Επιστημονικός Συνεργάτης Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Λαϊκό Περιφερική αγγειοπάθεια και σακχαρώδης διαβήτης Μια από τις κύριες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ Νευρολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου «Πολυκλινική», Αθήνα. Εισαγωγή Ο ίλιγγος, ένα συνηθέστατο αίτιο προσέλευσης ασθενών στο ιατρείο της εφημερίας, συχνά υποκρύπτει επείγουσες καταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΧΑΙΜΙΚΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (ΑΕΕ)

ΙΣΧΑΙΜΙΚΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (ΑΕΕ) ΙΣΧΑΙΜΙΚΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (ΑΕΕ) ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Τα ΑΕΕ είναι η συχνότερη αιτία πρόκλησης αναπηρίας στους ενήλικες και η δεύτερη αιτία θανάτου άνω των 60 ετών. Ένας στους έξι ανθρώπους

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 3 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ Περιεχόμενο Συνδεση με τα προηγουμενα Πριν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ Δεύτερη Έκδοση C DAVID MARSDEN FRS DSC FRCP FRCPsych TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΜΑΡΑΖΙΩΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

Διαβάστε περισσότερα

Νευρολόγος, Διευθυντής ΕΣΥ, Νοσοκομείο Ερυθρός Σταυρός. Νευρολόγος, Καθηγητής Νευρολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Νευρολόγος, Διευθυντής ΕΣΥ, Νοσοκομείο Ερυθρός Σταυρός. Νευρολόγος, Καθηγητής Νευρολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ευρετήριο Ομιλητών Αβραμίδης Θ. Νευρολόγος, Διευθυντής ΕΣΥ, Νοσοκομείο Ερυθρός Σταυρός Αρτέμης Ν. Νευρολόγος, Καθηγητής Νευρολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Βαδικόλιας Κ. Νευρολόγος, Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας

Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΒΑΚΤΗΡΙΔΙΑΚΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Η βακτηριακήμηνιγγίτιςπαρά την ύπαρξη αποτελεσματικής αντιμικροβιακήςθεραπείας εξακολουθεί να είναι παράγων επιμένουσας νοσηρότητας και θνητότητας

Διαβάστε περισσότερα

διαταραχές και δυσκολία στη βάδιση άνοια επιδείνωση του ελέγχου της διούρησης- ακράτεια ούρων

διαταραχές και δυσκολία στη βάδιση άνοια επιδείνωση του ελέγχου της διούρησης- ακράτεια ούρων ΥΔΡΟΚΕΦΑΛΟΣ Το εγκεφαλονωτιαίο υγρό (ΕΝΥ) είναι ένα υγρό το οποίο περιβάλλει τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό και είναι υπεύθυνο για την προστασία και τη θρέψη τους. Ο υδροκέφαλος είναι μια παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Αδαµαντία Α. Πολυδώρου Εδικ. Καρδιολόγος 251 Γ.Ν.Αεροπορίας Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια σύµφωνα µε την µελέτη Rochester αυξάνουν µε

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Οι δυσλιπιδαιμίες είναι παθολογικές καταστάσεις με διαταραχές των λιπιδίων του αίματος ποσοτικές αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Νοσολογία-Α.Ε.Ε. Αιτιολογία

Νοσολογία-Α.Ε.Ε. Αιτιολογία Νοσολογία-Α.Ε.Ε Ως εγκεφαλικό επεισόδιο ορίζεται η βλάβη του εγκεφαλικού ιστού αγγειακής αιτιολογίας (ΑΕΕ) που προήλθε είτε από διακοπή της παροχής του αίματος στην πάσχουσα περιοχή (ισχαιμικό ΑΕΕ), είτε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του ραντεβού σας. - Να μην έχετε γευματίσει τουλάχιστον μία

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Ιστορικό ασθενούς Γυναίκα, 80 ετών Αδυναμία, δύσπνοια αιφνιδίου έναρξης από τριημέρου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Άντρας, 56 ετών, μετά από πρωτοεμφανιζόμενα και -μέσα σε λίγες ώρεςεπαναλαμβανόμενα επεισόδια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ

ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ ΣΤΕΝΩΣΗ ΙΣΘΜΟΥ ΑΟΡΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΠΩΤΕΡΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ Κωνσταντίνος Θωμαϊδης Καρδιολογική Κλινική Γ.Ν «Γ.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ» Συνηθισμένη συγγενής ανωμαλία (6-8% των Σ.Κ.) Συχνότητα:

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 8η Οργανικά Νοσήματα: Επιληψία, Καρδιακές Παθήσεις

Διάλεξη 8η Οργανικά Νοσήματα: Επιληψία, Καρδιακές Παθήσεις ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 8η Οργανικά Νοσήματα: Επιληψία, Καρδιακές Παθήσεις Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Επιληψία Η επιληψία

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη;

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; Α.Μπουγας, Β.Τερπος, Δ.Γκολιδακης, Χ.Παπαδοπουλος, Χ.Κυρπιζιδης, ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΟΓΟΣ

ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΟΓΟΣ ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ - ΗΠΑΤΟΛΟΓΟΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΝΕΥΡΟΜΥΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ? Τα νευρομυϊκά νοσήματα είναι ασθένειες που ενώ εμφανίζουν μεγάλη ετερογένεια στην κλινική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου»

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ARDS - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΝΟ Παρουσίαση περιστατικού ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» Παρουσίαση περιστατικού Από τον απεικονιστικό έλεγχο διαπιστώθηκαν: κατάγµατα λεκάνης και δεξιού άνω

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι MK1118 ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΚΛΙΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΔΙΑΛΕΞΗ 4 ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ, PHD ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΑΝΑΤΩΝ 450,000 400,000 350,000 300,000 250,000 200,000 150,000 100,000

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση. Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ

Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση. Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ Άσκηση Η-11: Δύσπνοια ταχυκαρδία οιδήματα κυάνωση Δημήτρης Φαρμάκης Καρδιολόγος Α Παθολογική Κλινική ΕΚΠΑ Βασικά συμπτώματα καρδιαγγειακού Προκάρδιο άλγος Δύσπνοια Αίσθημα παλμών Συγκοπή Οίδημα Καταβολή,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ. Σ. Τσιόδρας

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ. Σ. Τσιόδρας ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Σ. Τσιόδρας Αναπνευστική ανεπάρκεια inability of the lung to meet the metabolic demands of the body. This can be from failure of tissue oxygenation and/or failure of CO 2 homeostasis.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging)

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) Βασικές αρχές και κλινικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ.

ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ. ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ. ΠΩΣ ΜΕΤΡΑΤΑΙ ΚΑΙ ΠΩΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΤΣΕΚΟΥΡΑ ΔΩΡΟΘΕΑ «ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ» ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ (ABI) Σφυροβραχιόνιος δείκτης=ankle-brachial Index (ABI) Ο λόγος της συστολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΗΜΗ ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 9

ΕΠΙΣΗΜΗ ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ UIAA ΚΕΦ: 9 THE INTERNATIONAL MOUNTAINEERING AND CLIMBING FEDERATION UNION INTERNATIONALE DES ASSOCIATIONS D ALPINISME Office: Monbijoustrasse 6 Postfach CH- Berne SWITZERLAND Tel.: +4 () 788 Fax: +4 () 788 e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά Ίσως πουθενά αλλού στο ανθρώπινο σώµα δεν µπορούµε να παρατηρήσουµε τόσο καθαρά και σε τέτοια έκταση, τις καταστροφικές συνέπειες των επιπλοκών που επιφέρει ο Σ, όπως τις παρατηρούµε στα πόδια των ατόµων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ 0103 «Φυσιολογία της Άσκησης: Αθλητική

Διαβάστε περισσότερα

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31 26.8.2009 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31 ΟΔΗΓΙΑ 2009/113/ΕΚ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 25ης Αυγούστου 2009 σχετικά με την τροποποίηση της οδηγίας 2006/126/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΖΑΪΥΟΥ-ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Κ.

ΠΑΖΑΪΥΟΥ-ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Κ. Γιατί μας απασχολεί Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 και 2 συνοδεύονται από μικρο και μακροαγγειακές επιπλοκές Σημαντικότερη αιτία νοσηρότητας και θνητότητας του διαβητικού πληθυσμού Ο κίνδυνος για καρδιαγγειακή

Διαβάστε περισσότερα

Πονοκέφαλος Ημικρανία

Πονοκέφαλος Ημικρανία Πονοκέφαλος Ημικρανία Ο πονοκέφαλος ως σύμπτωμα είναι τόσο συνηθισμένο, ώστε αρκετοί άνθρωποι να τον θεωρούν φυσιολογικό επισκέπτη στη ζωή τους, ή, αφού έχουν εξαντλήσει αρκετές θεραπευτικές προσπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΣΤΡΑΤΗ Ε. ΚΕΤΣΙΟΥ Κ. ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΕΣ Τ.Ε. ΜΕΠ / ΒΠΠ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Κάπνισµα και καρδιά! Μειώνει τη χοληστερόλη HDL και αυξάνει την

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

Ανευρύσματα Εγκεφάλου

Ανευρύσματα Εγκεφάλου Ανευρύσματα Εγκεφάλου Το εγκεφαλικό ανεύρυσμα είναι μια παθολογική διάταση σε ένα μέρος του τοιχώματος ενός αγγείου του εγκεφάλου που οφείλεται σε ένα έλλειμμα του μέσου χιτώνα του τοιχώματος του αγγείου.

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι σχετικές παράγραφοι της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο νευροπαθητικός πόνος; 1,2

Τι είναι ο νευροπαθητικός πόνος; 1,2 Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμοδίου επαγγελματία υγείας Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση στεφανιαίας νόσου σε ασυµπτωµατικό διαβητικό ασθενή

Διερεύνηση στεφανιαίας νόσου σε ασυµπτωµατικό διαβητικό ασθενή Διερεύνηση στεφανιαίας νόσου σε ασυµπτωµατικό διαβητικό ασθενή Κωνσταντίνος Αζναουρίδης Επιµελητής Καρδιολογίας 1 η Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική Ιπποκράτειο Γ.Ν.Α. 37 ο Πανελλήνιο Καρδιολογικό Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο ( ΣΑΥ) Συχνή διαταραχή (5%

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Κωνσταντίνος Κώντσας, Παρασκευή Τριβήλου, Αναστασία Καραγκιούλη, Ελένη Τριανταφυλλίδη Εργαστήριο Καρδιοαναπνευστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση: Καρατζά Ελίζα Στεργιοπούλου Θεοδούλη

Παρουσίαση: Καρατζά Ελίζα Στεργιοπούλου Θεοδούλη Παρουσίαση: Καρατζά Ελίζα Στεργιοπούλου Θεοδούλη Ορίζεται ως παροδική απώλεια επικοινωνίας με το περιβάλλον που δεν οφείλεται σε τραυματισμό του εγκεφάλου και προς τον παρόν δεν έχει καθοριστεί το αίτιο

Διαβάστε περισσότερα

15:30 17: 00 Φλεβική θρομβοεμβολική νόσος εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση Προεδρείο: Κ. Κατσένης, TBA

15:30 17: 00 Φλεβική θρομβοεμβολική νόσος εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση Προεδρείο: Κ. Κατσένης, TBA Παρασκευή 3 Μαρτίου 2017 15:00-15:30 Έναρξη Συνεδρίου - Εγγραφές 15:30 17: 00 Φλεβική θρομβοεμβολική νόσος εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση Προεδρείο: Κ. Κατσένης, TBA 15:30-15:45 Ασθενής με ιστορικό ΠΕ και

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών

Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών Συστηματικές επιδράσεις της οξέωσης της υπερκαπνίας των βαριά πασχόντων ασθενών Γιώργος Κουλιάτσης, Πνευμονολόγος, Επιμελητής Β Κλινικής Εντατικής Θεραπείας, ΠΓΝ Έβρου Εισαγωγή- Υπερκαπνία, Οξέωση, Οξυαιμία

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Οζώδη Σκλήρυνση;

Μήπως έχω Οζώδη Σκλήρυνση; Μήπως έχω Οζώδη Σκλήρυνση; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΟΣ PARKINSON : ΜΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΩΝ

ΝΟΣΟΣ PARKINSON : ΜΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΩΝ ΝΟΣΟΣ PARKINSON : ΜΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΩΝ Η νόσος του Parkinson είναι μια προοδευτικά εξελισσόμενη, εκφυλιστική νόσος του κεντρικού νευρικού συστήματος, είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αθανάσιος Καπετανόπουλος Καπετανόπουλος, FACC, FESC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος, EUROMEDICA, Γενική Κλινική Θεσσαλονίκης Συχνότητα συνδυασμένης

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερες τεχνικές μη επεμβατικού μηχανικού αερισμού: πότε και για ποιους ασθενείς;

Νεότερες τεχνικές μη επεμβατικού μηχανικού αερισμού: πότε και για ποιους ασθενείς; Νεότερες τεχνικές μη επεμβατικού μηχανικού αερισμού: πότε και για ποιους ασθενείς; Νικολέττα Ροβίνα Επίκουρη καθηγήτρια Πνευμονολογίας-Εντατικής Θεραπείας ΜΕΘ, Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική ΓΝΝΘΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες και σακχαρώδης διαβήτης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Σακχαρώδης διαβήτης και καρδιαγγειακός κίνδυνος Μετα-ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΌΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΦΡΟΥ 2017 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΠΑΓΚΌΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΦΡΟΥ 2017 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Παχυσαρκία και νεφρική νόσος ΠΑΓΚΌΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΦΡΟΥ 2017 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΝΕΦΡΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Κριτήρια* Η διαπίστωση για 3 μήνες: Νεφρικής βλάβης GFR < 60 ml/min/1.73m2 με ή χωρίς νεφρική

Διαβάστε περισσότερα

Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών

Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών Δυστονία Δυστονία Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών προκαλώντας ανεξέλεγκτες επαναλαμβανόμενες ή στροφικές κινήσεις του προσβεβλημένου τμήματος του σώματος. Τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια ή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής ΕΠΙΛΗΨΙΑ

ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής ΕΠΙΛΗΨΙΑ ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής 7-12-2016 ΕΠΙΛΗΨΙΑ ΠΑΝ. Η. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών OΡΙΣΜΟΙ Σύμφωνα με ILAE IBE (Epilepsia 2005)

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων

Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ο ρόλος της ΜΕΘ στη δωρεά οργάνων Ανδρέας Π. Καραμπίνης Διευθυντής ΜΕΘ Π.Γ.Ν.Α. «Γ. Γεννηματάς» μεταμόσχευση ιστών και οργάνων αποτελεί σήμερα ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της σύγχρονης ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ.

ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Σταματελάτου Mαρία, Κοντολαιμάκη Καλλιόπη, Δασενάκη Μαρία. Παθολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου- Κέντρου Υγείας Σητείας, Σητεία ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ Αποφρακτική άπνοια είναι οι συνεχείς και επαναλαμβανόμενες διακοπές της αναπνοής λόγω αποφράξεως των ανώτερων αναπνευστικών οδών

Διαβάστε περισσότερα

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΑΠΟΜΥΕΛΙΝΩΣΗ καταστροφή µυελίνης αποκλείονται παθολογικές καταστάσεις από αποτυχία σχηµατισµού µυελίνης (δυσµυελίνωση) ή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του Αγγειοχειρουργού στις παθήσεις της κατιούσας θωρακικής αορτής. Βασικές αρχές συντηρητικής και επεμβατικής αντιμετώπισης.

Ο ρόλος του Αγγειοχειρουργού στις παθήσεις της κατιούσας θωρακικής αορτής. Βασικές αρχές συντηρητικής και επεμβατικής αντιμετώπισης. Οµάδα εργασίας ΑΟΡΤΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΣΤΡΟΓΓΥΛΟ ΤΡΑΠΕΖΙ: «Οξέα αορτικά σύνδρομα» Ο ρόλος του Αγγειοχειρουργού στις παθήσεις της κατιούσας θωρακικής αορτής. Βασικές αρχές συντηρητικής και επεμβατικής

Διαβάστε περισσότερα

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Ελάττωση θνησιμότητας κατά 33% 1. Αυξημένη υπόνοια 2. Αυξημένος αριθμός εξετάσεων 3. Προφύλαξη σε ασθενείς υψηλού κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ ηµήτρης Γ. Χατζηχρήστου Καθηγητής Ουρολογίας Ανδρολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης 01 ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ Ποια είναι τα αγγειακά προβλήµατα της στύσης; Τα αγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η θρομβοεμβολική νόσος επιπλέκει 1/500-2000 κυήσεις. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη λοχεία. Τα αέρια αίματος δεν θεωρούνται ευαίσθητη ή ειδική εξέταση για

Διαβάστε περισσότερα

Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων

Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων Κάπνισµα Προάγει την αθηρογένεση Περιορίζει την αιµατική ροή Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων Επηρεάζει τη πήξη Μειώνει πλασµινογόνο και τον ενεργοποιητή του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ Λάμπρου Καλλιρρόη Πνευμονολόγος Πανεπιστημιακή Υπότροφος Α Κλινική Εντατικής Θεραπείας ΕΚΠΑ 13 Ο Πνευμονολογικό Συνέδριο Ιωάννινα O Το Σύνδρομο Άπνοιας στον Ύπνο (ΣΑΥ)

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ.

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΑ ΑΤΟΜΑ. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΥ. Καφαντάρης Ι., Μεϊμέτη Ε., Δόνου Α., Βογιατζόγλου Δ. Γενικό Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Το Pradaxa είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ετεξιλική δαβιγατράνη. Διατίθεται υπό μορφή καψακίων (75, 110 και 150 mg).

Το Pradaxa είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ετεξιλική δαβιγατράνη. Διατίθεται υπό μορφή καψακίων (75, 110 και 150 mg). EMA/47517/2015 EMEA/H/C/000829 Περίληψη EPAR για το κοινό ετεξιλική δαβιγατράνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο

ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ Οι ΚΕΚ ταξινοµούνται ανάλογα µε: ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ µάθηµα 3ο Με τον όρο αυτό χαρακτηρίζεται οποιοδήποτε τραύµα της κεφαλής που µπορεί Να οδηγήσει σε κακώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Νίκη Κατσίκη, Μαρία Ρογκώτη, Ιωσήφ Πετρίδης Διαβητολογικό Ιατρείο, Α Παθολογική Κλινική Νοσοκομείο Άγιος Δημήτριος Θεσσαλονίκη Σύνδρομο άπνοιας ύπνου (ΣΑΥ) Είναι μια διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

ιονύσιος Τσαντίλας 1, Απόστολος Ι. Χαζητόλιος 2, Κωνσταντίνος Τζιόμαλος 2, Τριαντάφυλλος ιδάγγελος 2, ημήτριος Παπαδημητρίου 3, ημήτριος Καραμήτσος 2

ιονύσιος Τσαντίλας 1, Απόστολος Ι. Χαζητόλιος 2, Κωνσταντίνος Τζιόμαλος 2, Τριαντάφυλλος ιδάγγελος 2, ημήτριος Παπαδημητρίου 3, ημήτριος Καραμήτσος 2 Η επίδραση της βουφλομεδίλης στην περιφερική μικροκυκλοφορία σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 χωρίς κλινικές εκδηλώσεις μικρο- ή μακροαγγειοπάθειας ιονύσιος Τσαντίλας 1, Απόστολος Ι. Χαζητόλιος

Διαβάστε περισσότερα

εξουδετερώσει πλήρως;

εξουδετερώσει πλήρως; Καρδιαγγειακός Κίνδυνος από την Υπέρταση Τον έχετε εξουδετερώσει πλήρως; «Aυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ Παθοφυσιολογία, Διάγνωση και Αντιμετώπιση Alexander Kofinas, MD Director Kofinas Perinatal Associate Professor Clinical Obstetrics and Gynecology Cornell University, College of Medicine

Διαβάστε περισσότερα

Αρτηριακή Υπέρταση Λειτουργικός έλεγχος βλαβών οργάνων στόχων. Σταμάτης Μακρυγιάννης, Καρδιολόγος Επιμελητής Α Καρδιολογικής Κλινικής ΔΘΚΑ «ΥΓΕΙΑ»

Αρτηριακή Υπέρταση Λειτουργικός έλεγχος βλαβών οργάνων στόχων. Σταμάτης Μακρυγιάννης, Καρδιολόγος Επιμελητής Α Καρδιολογικής Κλινικής ΔΘΚΑ «ΥΓΕΙΑ» Αρτηριακή Υπέρταση Λειτουργικός έλεγχος βλαβών οργάνων στόχων Σταμάτης Μακρυγιάννης, Καρδιολόγος Επιμελητής Α Καρδιολογικής Κλινικής ΔΘΚΑ «ΥΓΕΙΑ» Τίτλος της εφημαρίδας St. Louis Post-Dispatch, 13 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα