Για περισσότερες πληροφορίες: Θεοδότα Νάντσου Συντονίστρια προγραµµάτων δράσης WWF Ελλάς Φιλελλήνων 26, Αθήνα Τηλ Fax:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Για περισσότερες πληροφορίες: Θεοδότα Νάντσου Συντονίστρια προγραµµάτων δράσης WWF Ελλάς Φιλελλήνων 26, Αθήνα 10558 Τηλ. 210 3314893 Fax: 210 3247578"

Transcript

1 WWF Ελλάς Ιούλιος 2004

2 Για περισσότερες πληροφορίες: Θεοδότα Νάντσου Συντονίστρια προγραµµάτων δράσης WWF Ελλάς Φιλελλήνων 26, Αθήνα Τηλ Fax:

3 Περίληψη 3 Εισαγωγή 4 Μεθοδολογία 5 Παρουσίαση περιβαλλοντικών δεικτών 6 Α. Συνολικός σχεδιασµός 6 Β. Φυσικό περιβάλλον 6 Γ. Αστικό περιβάλλον 7. Μεταφορές 8 Ε. Κατασκευές 9 ΣΤ. Ενέργεια 10 Ζ. Νερό 11 Η. Απορρίµµατα 11 Θ. Κοινωνική συµµετοχή 12 Ι. Γενικά 14 Συµπέρασµα 15 Αθήνα: Η επόµενη µέρα 17 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 18 Περιβαλλοντική βαθµολογία 19 Η ολυµπιακή κληρονοµιά της Αθήνας 20 Θέση του WWF International για τους Ολυµπιακούς Αγώνες 21

4 Περίληψη Με το παρόν κείµενο, το WWF Ελλάς επιχειρεί να συµβάλει στην αποτίµηση του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος των Ολυµπιακών Αγώνων του υστυχώς, καµία τέτοια προσπάθεια δεν έγινε ως τώρα από τους φορείς που έχουν αναλάβει τη διοργάνωση του µεγαλύτερου διεθνούς αθλητικού γεγονότος, καθώς ήδη από τη φάση του σχεδιασµού δεν τέθηκαν συγκεκριµένοι και µετρήσιµοι περιβαλλοντικοί στόχοι. Η αξιολόγηση βασίστηκε σε στόχους και δείκτες που κατέδειξαν τα περιβαλλοντικά ο- φέλη και τις αποτυχίες της πράσινης Ολυµπιάδας 2000 του Σίδνεϊ, αν και στην περίπτωση της Αθήνας τα κριτήρια απλουστεύθηκαν σηµαντικά. Η Ολυµπιάδα της Αθήνας εξετάζεται για τις επιδόσεις της στους εξής τοµείς: - Συνολικός σχεδιασµός µε συγκεκριµένους περιβαλλοντικούς στόχους - Φυσικό περιβάλλον: προστασία φυσικών βιοτόπων - Αστικό περιβάλλον: προστασία ελεύθερων χώρων, αύξηση του αστικού πρασίνου, αναβάθµιση του δοµηµένου περιβάλλοντος - Κατασκευές: χωροθετήσεις ολυµπιακών έργων, χρήση οικολογικών µεθόδων δόµησης, προτεραιότητα στη χρήση υφιστάµενων εγκαταστάσεων - Ενέργεια: χρήση ανανεώσιµων πηγών ενέργειας - Νερό: στρατηγική για την εξοικονόµηση νερού - Απορρίµµατα: ανακύκλωση και ολοκληρωµένη διαχείριση απορριµµάτων - Κοινωνική συµµετοχή: κοινωνική διαβούλευση, διαφάνεια, πληροφόρηση - Γενικά θέµατα: σεβασµός στην περιβαλλοντική νοµοθεσία Όπως προκύπτει από την αξιολόγηση, το συνολικό περιβαλλοντικό αποτύπωµα των Ολυµπιακών Αγώνων της Αθήνας είναι απογοητευτικό: ο µέσος όρος που προκύπτει από τη βαθµολογία ανά κατηγορία είναι 0,77 µε άριστα το 4. Συγκεκριµένα, στους το- µείς που αφορούν στον συνολικό σχεδιασµό, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και των ελεύθερων χώρων, το αστικό πράσινο, τις χωροθετήσεις, την οικολογική δόµηση, τη χρήση ανανεώσιµων πηγών ενέργειας και εξοικονόµησης νερού, τα απορρίµµατα, την κοινωνική διαβούλευση και διαφάνεια και τον σεβασµό στην περιβαλλοντική νοµοθεσία, οι επιδόσεις των Ολυµπιακών Αγώνων κυµαίνονται από 0 µέχρι 2 σε µια κλίµακα 0 4. Θετικές έως πολύ θετικές επιδόσεις καταγράφονται στους τοµείς των µεταφορών και της αναβάθµισης του προσώπου της πόλης, καθώς επίσης και στην ευαισθητοποίηση του κοινού. Το παράρτηµα περιέχει τη θέση του WWF International για τους Ολυµπιακούς Αγώνες, και καταλήγει σε σειρά συγκεκριµένων προτάσεων για τη µείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων στο περιβάλλον και την ποιότητα ζωής κάθε διοργανώτριας πόλης. Το WWF Ελλάς καλεί τη ΟΕ και κάθε αρµόδιο φορέα να λάβει σοβαρά υπόψη του το περιβαλλοντικό µάθηµα της Αθήνας, ώστε στο µέλλον να αποφευχθούν οι σοβαρές ε- πιπτώσεις των Ολυµπιακών Αγώνων στο περιβάλλον και να επιτευχθεί µια θετική συµβολή στην ποιότητα ζωής των επόµενων ολυµπιακών πόλεων. 3

5 Εισαγωγή Λιγότερο από τριάντα ηµέρες έµειναν µέχρι την έναρξη των Ολυµπιακών Αγώνων της Αθήνας. Στο διάστηµα που µεσολάβησε από το 1997 µέχρι σήµερα έγινε πολύς λόγος για τις επιπτώσεις των αγώνων στο αστικό και περιαστικό περιβάλλον και στην ποιότητα ζωής. Σε καµία όµως φάση του σχεδιασµού και της προετοιµασίας δεν έγινε προσπάθεια για ουσιαστική ενσωµάτωση περιβαλλοντικών παραµέτρων στη µεγαλύτερη διοργάνωση που έχει ποτέ αναλάβει η Ελλάδα. Η περιβαλλοντική αξιολόγηση των Ολυµπιακών Αγώνων είναι απαραίτητη για την όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωµένη εκτίµηση του περιβαλλοντικού κόστους και οφέλους που προκύπτει από τη µεγαλύτερη αθλητική διοργάνωση του κόσµου. Μέχρι στιγµής δεν έχει επιχειρηθεί καµία τέτοια επίσηµη αξιολόγηση από τους φορείς που έχουν αναλάβει την προετοιµασία και την υλοποίηση της Ολυµπιάδας της Αθήνας. Κάτι τέτοιο δεν έχει καν απαιτηθεί από τη ιεθνή Ολυµπιακή Επιτροπή. Η περιβαλλοντική οργάνωση WWF Ελλάς θεωρεί υποχρέωσή της να συµβάλει στην κάλυψη αυτού του ουσιαστικού ελλείµµατος, επιχειρώντας µια πρώτη αξιολόγηση του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος των Ολυµπιακών Αγώνων του Κατά την επταετία που µεσολάβησε από την επίσηµη ανάληψη της Ολυµπιάδας από την Αθήνα, πολλές φωνές διαµαρτυρίας τόνισαν ποικίλες αρνητικές για το περιβάλλον πτυχές της διοργάνωσης. Παράλληλα, οι φορείς που έχουν επιφορτισθεί µε τη διοργάνωση προβάλλουν διάφορες πτυχές των έργων ως «πράσινους Ολυµπιακούς Αγώνες». Η πρωτοβουλία του WWF Ελλάς αποκτά ιδιαίτερη σηµασία καθώς λιγότερο από ένα µήνα πριν την έναρξη των Αγώνων οι αντικρουόµενες απόψεις σχετικά µε το περιβαλλοντικό κόστος και όφελός τους για την πόλη εξακολουθούν να στηρίζονται σε αποσπασµατικά δεδοµένα. Όπως ήταν αναµενόµενο, η προσπάθεια του WWF Ελλάς συνάντησε το σηµαντικό εµπόδιο της έλλειψης αντικειµενικών στοιχείων και πληροφόρησης. Χαρακτηριστική της γενικότερης µυστικοπάθειας µε την οποία οι αρµόδιοι φορείς αντιµετωπίζουν την πορεία των ολυµπιακών έργων είναι πως σε πρόσφατα έγγραφα ερωτήµατα για συγκεκριµένες πτυχές της ποιότητας των ολυµπιακών εγκαταστάσεων η ΟΕΟΑ Αθήνα 2004 περιορίστηκε σε απλή αναφορά στις γενικόλογες περιβαλλοντικές κατευθύνσεις του φακέλου υποψηφιότητας. Έτσι, σίγουρα το τελικό αποτέλεσµα υστερεί από ανάλογες προσπάθειες αξιολόγησης προηγούµενων ολυµπιάδων (όπως π.χ. του Σίδνεϊ) από περιβαλλοντικές οργανώσεις. Στόχος της αξιολόγησης αλλά και ευχή του WWF είναι το µάθηµα της Ολυµπιάδας του 2004 να χρησιµεύσει στις επόµενες ολυµπιακές πόλεις, αλλά και σε επόµενες µεγάλες διοργανώσεις που πιθανώς να αναλάβει η Ελλάδα, ώστε να αποφευχθούν σοβαρές αρνητικές συνέπειες για το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής. Έτσι, τα αποτελέσµατα της αξιολόγησης θα σταλούν και στη ιεθνή Ολυµπιακή Επιτροπή, µε την παρότρυνση η περιβαλλοντική διάσταση των Αγώνων να αντιµετωπιστεί ειλικρινά ως «τρίτος πυλώνας του Ολυµπισµού». Τη σύνταξη της έκθεσης και την έρευνα για την τεκµηρίωση των αποτελεσµάτων ανέλαβε η Θεοδότα Νάντσου, Συντονίστρια Περιβαλλοντικών ράσεων του WWF Ελλάς. Στην προσπάθεια συνέβαλαν µε σχόλια, παρατηρήσεις και υλικό οι Μιχάλης Πετράκος - ρ Στατιστικός, Κώστας Κατώπης Μηχανολόγος ΑΠΕ, Νίκος Χαραλαµπίδης ιευθυντής Ελληνικού Γραφείου Greenpeace, Φίλιππος Κιρκίτσος ιευθυντής Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης, Θύµιος Παπαγιάννης, Αρχιτέκτων-Πολεοδόµος, Λεωνίδας Λουλούδης, Καθηγητής Γεωπονικού Π.Α. Ευχαριστίες απευθύνουµε και στους Γιώργο Καζαντζόπουλο και Χριστίνα Θεοχάρη του Τοµέα Περιβάλλοντος της «Αθήνα 2004» για την παροχή πληροφοριών σχετικά µε τις περιβαλλοντικές δεσµεύσεις της Οργανωτικής Επιτροπής «Αθήνα 2004». 4

6 Μεθοδολογία Τα στοιχεία που χρησιµοποιήθηκαν για την αξιολόγηση προέρχονται από µια ποικιλία πηγών, επίσηµες και ανεπίσηµες, καθώς η άντληση αξιόπιστης και λεπτοµερούς πληροφορίας για τα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά των έργων από επίσηµες πηγές (δηλαδή από την Οργανωτική Επιτροπή Αθήνα 2004 ή το ΥΠΕΧΩ Ε) στάθηκε σχεδόν α- δύνατη. Επίσης αδύνατη στάθηκε η εξασφάλιση αντιτύπου του φακέλου υποψηφιότητας, εκτός από µεµονωµένες σελίδες αυτού, παρά το γεγονός πως το WWF Ελλάς τον έχει επανειληµµένα ζητήσει από το ΥΠΕΧΩ Ε και από την Αθήνα Συγκεκριµένα, οι πηγές που χρησιµοποιήθηκαν είναι οι εξής: - Υλικό από την Οργανωτική Επιτροπή «Αθήνα 2004»: απάντηση σε σχετική ε- πιστολή του WWF Ελλάς, αλληλογραφία από το 1998, πληροφορία από την ι- στοσελίδα - Υλικό από το ΥΠΕΧΩ Ε: αλληλογραφία από τον Απρίλιο του Υλικό από τον ηµερήσιο τύπο και το διαδίκτυο - Πληροφορίες από την περιβαλλοντική αξιολόγηση της προηγούµενης Ολυµπιάδας του Σίδνεϊ Υλικό από περιβαλλοντικές οργανώσεις και κινήσεις πολιτών - Σχετική εµπειρία του WWF Ελλάς Οι δείκτες επιλέχθηκαν µε βάση τις περιβαλλοντικές αξιολογήσεις της «πράσινης» Ολυ- µπιάδας του Σίδνεϊ. Καθώς όµως η Αθήνα εξ αρχής φάνηκε να υστερεί σοβαρά έναντι του Σίδνεϊ, κάποιοι δείκτες απλουστεύθηκαν ώστε η αξιολόγηση να µη φανεί υπερβολική. Ως δείκτες επιλέχθηκαν και εξετάστηκαν τοµείς που είναι σηµαντικοί για την εκτίµηση του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος κάθε Ολυµπιάδας. Οι τοµείς που επιλέχθηκαν είναι οι εξής: - Συνολικός σχεδιασµός - Φυσικό περιβάλλον - Αστικό περιβάλλον - Κατασκευές - Ενέργεια - Νερό - Απορρίµµατα - Κοινωνική συµµετοχή - Γενικά θέµατα Κάθε βαθµός αναφέρεται στις επιδόσεις, δηλαδή το περιβαλλοντικό αποτύπωµα, της επταετίας που µεσολάβησε από την ανάληψη της Ολυµπιάδας µέχρι σή- µερα. Αν και αποµένει περίπου ένας µήνας µέχρι την έναρξη της Ολυµπιάδας, το WWF Ελλάς εκτιµά πως η επίδοση της Αθήνας ως διοργανώτριας πόλης δεν πρόκειται να αλλάξει ουσιαστικά. Η βαθµολόγηση βασίστηκε σε ποικιλία κριτηρίων, µε βασικότερα την ύπαρξη ή όχι συγκεκριµένων και ουσιαστικών δεσµεύσεων, την επίτευξη ολοκληρωµένης προσέγγισης στο θέµα, την εκτίµηση της «κληρονοµιάς» που θα αφήσει η Ολυµπιάδα στην Αθήνα. Παράλληλα συνυπολογίστηκε η εµπειρία από προηγούµενες διοργανώσεις, κυρίως από τους Ολυµπιακούς Αγώνες του Σίδνεΐ και της Βαρκελώνης που, σε αντίθεση µε την Ατλάντα, έχουν να επιδείξουν σηµαντικά περιβαλλοντικά αποτελέσµατα. Με άριστα το 4, η βαθµολογική κλίµακα έχει ως εξής: (4) Πολύ θετική επίδοση (3) Θετική επίδοση (2) Μέτρια επίδοση (1) Απογοητευτική επίδοση (0) Πολύ απογοητευτική επίδοση 5

7 Παρουσίαση περιβαλλοντικών δεικτών Α. Συνολικός σχεδιασµός Περιβαλλοντικός σχεδιασµός εσµεύσεις: Ο φάκελος υποψηφιότητας της Αθήνας για τους Ολυµπιακούς του 2004 σχεδιάστηκε χωρίς συγκεκριµένους και µετρήσιµους περιβαλλοντικούς στόχους. Το 2001, τρία δηλαδή χρόνια πριν την Ολυµπιάδα, η «Αθήνα 2004» συνέταξε επίσης γενικόλογο κείµενο µε τίτλο «Αρχές Περιβαλλοντικής Πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, το οποίο είναι µάλλον επικοινωνιακό παρά στρατηγικό κείµενο. Η ΟΕ ποτέ δεν απαίτησε συγκεκριµένες δεσµεύσεις και έµεινε προφανώς ικανοποιηµένη από τις γενικόλογες α- ναφορές του φακέλου υποψηφιότητας. Το Σίδνεϊ ανέλαβε συγκεκριµένες δεσµεύσεις ήδη από τον φάκελο υποψηφιότητας και τις εξειδίκευσε µε το κείµενο «Environmental Guidelines for the Summer Olympic Games». H πραγµατικότητα: Όπως είναι αναµενόµενο, αυτή η έλλειψη περιβαλλοντικών στόχων συνεπάγεται εγγενή δυσκολία στην αξιολόγηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων της Ολυµπιάδας. Η ύπαρξη όµως περιβαλλοντικών στόχων ήδη από τη φάση του σχεδιασµού ενός τόσο µεγάλης έκτασης και προβεβληµένου γεγονότος είναι επιβεβληµένη. Η απουσία τους από τους αγώνες της Αθήνας είναι απόδειξη της έλλειψης σοβαρών περιβαλλοντικών δεσµεύσεων και παραγνώρισης της ανάγκης για προστασία, αν όχι αναβάθµισης, της ποιότητας ζωής για τους κατοίκους της πόλης. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Περιβαλλοντική αξιολόγηση Η απουσία συγκεκριµένων και µετρήσιµων περιβαλλοντικών στόχων δυσχεραίνει κάθε προσπάθεια αξιολόγησης των περιβαλλοντικών επιδόσεων της Ολυµπιάδας. Το κείµενο Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004 δεν µπορεί ουσιαστικά να συµβάλει σε µια ολοκληρωµένη και σοβαρή αξιολόγηση, καθώς δεν περιέχει συγκεκρι- µένες δεσµεύσεις και δείκτες. Μια ολοκληρωµένη περιβαλλοντική αξιολόγηση που θα πραγµατοποιηθεί µέσα από µια ανοιχτή διαδικασία είναι απαραίτητη για κάθε διοργανώτρια πόλη που σέβεται τους πολίτες της. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Β. Φυσικό περιβάλλον Προστασία βιοτόπων εσµεύσεις: Στις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004 η Οργανωτική Επιτροπή δεσµεύθηκε πως «το περιβάλλον όχι µόνο θα προστατευθεί, αλλά θα βελτιωθεί» και πως «θα ληφθούν µέτρα έτσι ώστε το φυσικό περιβάλλον, η πανίδα και η χλωρίδα, να µη θιγούν καθόλου στο στάδιο της κατασκευής των έργων». Το Σίδνεΐ, ανέλαβε συγκεκριµένες δεσµεύσεις για προστασία των φυσικών οικοσυστη- µάτων της Νέας Νότιας Ουαλίας. Επιτυχίες των Ολυµπιακών του Σίδνεΐ θεωρούνται η αποκατάσταση του µαγκρόβιου δάσους του Haslam Creek και η προστασία του βιοτόπου δύο ειδών βατράχων που κινδύνευαν άµεσα από εξαφάνιση. Η πραγµατικότητα της Αθήνας είναι θλιβερή. Η υπόθεση του Σχοινιά, που έλαβε διεθνείς διαστάσεις ως κραυγαλέο παράδειγµα υποβάθµισης σηµαντικού βιοτόπου και περιοχής µε ιστορική αξία, αποτελεί απόδειξη πως η Ολυµπιάδα της Αθήνας σχεδιάστηκε και υλοποιείται χωρίς πρόνοια για την προστασία των λίγων φυσικών βιοτόπων της Αττικής. υστυχώς, παρά τις διακηρύξεις και τις υποσχέσεις για αναβάθµιση συγκεκριµένων σηµείων του Σχοινιά, η περιοχή έχει υποστεί µη-αντιστρεπτή υποβάθµιση από την κατασκευή του Ολυµπιακού Κέντρου Κανό - Κωπηλασίας. 6

8 Επιπλέον, η επέκταση του αστικού πολεοδοµικού ιστού, όπως θα συζητηθεί στην επό- µενη ενότητα, δεν ευνοεί την προστασία των τελευταίων φυσικών βιοτόπων του λεκανοπεδίου. Σηµαντικές φυσικές περιοχές όπως οι ορεινοί όγκοι της Πάρνηθας, του Υµηττού και της Πεντέλης βρίσκονται εγκλωβισµένοι ανάµεσα σε ολυµπιακές εγκαταστάσεις, υποδοµές και κεντρικά οδικά δίκτυα, µε συνέπεια να αναδεικνύονται ως ελκυστικές τοποθεσίες µόνιµης κατοικίας. Το γεγονός αυτό οδηγεί σε αύξηση της οικιστικής πίεσης προς κάθε περιαστικό πνεύµονα πρασίνου. Όπως είχε επισηµάνει το WWF Ελλάς το φθινόπωρο του 1998, η πλειονότητα των δασικών πυρκαγιών του «πύρινου» καλοκαιριού εκείνης της χρονιάς συνέβη σε περιοχές πέριξ ολυµπιακών εγκαταστάσεων και σχετικών υποδοµών (έξι σηµειώθηκαν στην ευρύτερη περιοχή του Σχοινιά), νέων µεγάλων οδικών αξόνων και του νέου αεροδροµίου. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Γ. Αστικό περιβάλλον Προστασία ελεύθερων χώρων εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, «θα γίνει προσπάθεια ώστε να αξιοποιηθούν στο µέγιστο οι υπάρχουσες υποδοµές ώστε να µη δεσµευθούν υπάρχοντες ελεύθεροι χώροι». Το Σίδνεϊ έβαλε ως στόχο και πέτυχε σε σηµαντικό βαθµό την αποκατάσταση και απόδοση στους κατοίκους µιας σειράς από ελεύθερους χώρους που καθαρίστηκαν, φυτεύτηκαν και διαµορφώθηκαν για αναψυχή (µε δίκτυο µονοπατιών και ποδηλατοδρόµων) µέσα από το πρόγραµµα Millennium Parklands (µτφ «πάρκα της χιλιετίας»). Η χωροθέτηση του κύριου όγκου των αθλητικών εγκαταστάσεων έγινε στη ρυπασµένη µε τοξικά περιοχή Homebush Bay, της οποίας η απορρύπανση αποτέλεσε αντικείµενο τεράστιου προγράµµατος που ολοκληρώθηκε τρία χρόνια µετά τους Αγώνες. Η πραγµατικότητα: υστυχώς στον τοµέα της προστασίας και αναβάθµισης των ήδη λιγοστών ελεύθερων χώρων της πόλης, η Ολυµπιάδα της Αθήνας µέχρι στιγµής αφήνει αρνητικό αποτύπωµα. Η χωροθέτηση ολυµπιακών εγκαταστάσεων και υποδοµών σε αδόµητους χώρους που θα µπορούσαν και θα έπρεπε να µετατραπούν σε πράσινους χώρους αναψυχής υποβαθµίζει ακόµη περισσότερο την ποιότητα ζωής στην πόλη και εντείνει την ασφυκτική έλλειψη πρασίνου στην Αθήνα. Η κατασκευή του Κέντρου Πινγκ Πονγκ στο Γαλάτσι, του Ολυµπιακού Χωριού στους πρόποδες της Πάρνηθας, του Κέντρου Ιστιοπλοΐας στο θαλάσσιο µέτωπο και κολοσσιαίων υποδοµών για τη στέγαση των ΜΜΕ στο Μαρούσι είναι παραδείγµατα µιας γενικότερης προσέγγισης των αρµόδιων φορέων που αντιµετώπισαν κάθε ελεύθερο χώρο σαν οικόπεδο για ολυµπιακή εκµετάλλευση. Επιπλέον, λόγω των υπερβάσεων στον τελικό προϋπολογισµό αλλά και στα χρονοδιαγράµµατα, δεν υλοποιήθηκαν οι δεσµεύσεις για έργα ανάπλασης, όπως το πολυδιαφηµισµένο οικολογικό πάρκο που είχε σχεδιαστεί για το φαληρικό δέλτα. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Αύξηση του αστικού πρασίνου εσµεύσεις: Οι διακηρύξεις για αύξηση του πρασίνου της πόλης κυµάνθηκαν µεταξύ και δένδρων και θάµνων (σύµφωνα µε σχετικές δηλώσεις του τέως ΥΠΕΧΩ Ε Κ. Λαλιώτη). Τα φυτά θα ήταν µεσογειακά και προσαρµοσµένα στις ιδιαίτερες κλιµατικές συνθήκες, άρα ελάχιστα απαιτητικά σε νερό. Στο Σίδνεϊ οι Ολυµπιακοί του 2000 χρησίµευσαν ως πρώτης τάξης ευκαιρία για υλοποίηση µεγάλου προγράµµατος φυτεύσεων µε τοπικά είδη. Όπως αναφέρει σχετική αναφορά της Συντονιστικής επιτροπής των Ολυµπιακών του 2000 προς τους κατοίκους του 7

9 Σίδνεϊ, το 1998, δύο χρόνια πριν τους αγώνες, είχαν φυτευτεί δένδρα και θά- µνοι στην περιοχή Homebush Bay. Η πραγµατικότητα: Οι µεγάλης έκτασης φυτεύσεις µεσογειακών φυτών δεν έγιναν. Σε κάποιες εγκαταστάσεις έγιναν φυτεύσεις άρον άρον και εκτός εποχής. Με δεδοµένο πλέον τον περιορισµένο χρόνο που αποµένει µέχρι τους αγώνες, οι φυτεύσεις που γίνονται είναι εκτός εποχής, άρα σε µεγάλο βαθµό καταδικασµένες, και έχουν ως αποκλειστικό στόχο τον προσωρινό εξωραϊσµό της πόλης. Επιπλέον, λόγω των καθυστερήσεων χρησιµοποιήθηκαν σε µεγάλο βαθµό ταχυαυξή είδη που είναι εξαιρετικά υδροβόρα, όπως λεύκες, πλατάνια και ακακίες αλλά και γκαζόν. Συνυπολογίζοντας τις προειδοποιήσεις της ΕΥ ΑΠ για τον κίνδυνο λειψυδρίας και την ανάγκη χρήσης εναλλακτικών τρόπων άρδευσης των νέων φυτών (που άλλωστε ήταν και δέσµευση του τέως ΥΠΕΧΩ Ε Κ. Λαλιώτη), το µέλλον αυτών των φυτών είναι χλωµό, καθώς ήδη ποτίζονται από το δίκτυο της ΕΥ ΑΠ. Ήδη στις περισσότερες Ολυµπιακές εγκαταστάσεις (π.χ. στον Σχοινιά, στο Κέντρο Τάεκβοντο και στη Μαραθώνια ιαδροµή) τα φυτεµένα δεντράκια και οι θάµνοι έχουν αρχίσει να ξεραίνονται. Αξιέπαινες, αλλά καθόλου ενταγ- µένες στον συνολικό σχεδιασµό των Αγώνων, είναι οι µεµονωµένες προσπάθειες του ήµου Αθηναίων για δηµιουργία µικρών χώρων πρασίνου σε γειτονιές. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Αναβάθµιση του δοµηµένου περιβάλλοντος Η αισθητική κυρίως αναβάθµιση του προσώπου της Αθήνας είναι σαφώς ένα από τα θετικά σηµεία της Ολυµπιάδας του Η δια του νόµου 2833/2000 αποµάκρυνση των διαφηµίσεων από κάθε κτίριο σε κεντρική οδική αρτηρία, η βελτίωση του δικτύου πεζοδροµίων µε ταυτόχρονη διευκόλυνση της κίνησης στην πόλη προσώπων µε ειδικές ανάγκες (αν και στις περισσότερες περιπτώσεις οι ειδικές ράµπες έχουν µετατραπεί σε χώρους στάθµευσης), η ολοκλήρωση µέρους του σχεδίου ενοποίησης των αρχαιολογικών χώρων, ο καθαρισµός και το πρόγραµµα του ήµου Αθηναίων για φρεσκάρισµα των προσόψεων κτιρίων και η επιτάχυνση της ανακαίνισης διατηρητέων κτιρίων σε κεντρικούς οδικούς άξονες άλλαξαν το πρόσωπο της πόλης. υστυχώς αυτή η βελτίωση, που κατά µια έννοια συνεπάγεται και βελτίωση του αστικού περιβάλλοντος, δεν περιλαµβάνει πιο ουσιαστικές και µακροπρόθεσµες παρεµβάσεις, όπως η θεσµική θωράκιση και η αναβάθµιση των υφιστάµενων ελεύθερων χώρων (π.χ. Εθνικός Κήπος, πάρκο Ελευθερίας, κ.α.). Για τους περισσότερους ελεύθερους και πράσινους χώρους η Ολυµπιάδα σηµαίνει αποψιλωτικά κλαδέµατα και διανοίξεις µε απο- µάκρυνση δένδρων και θάµνων, καθώς και χαλικοστρώσεις «για λόγους ασφάλειας». Βαθµός επταετίας: Θετική επίδοση. Μεταφορές Βελτίωση συστήµατος δηµόσιων µεταφορών εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τον φάκελο υποψηφιότητας «Οι Ολυµπιακές εγκαταστάσεις θα εξυπηρετηθούν από µέσα µαζικής µεταφοράς και θα ληφθούν µέτρα για τη µείωση της χρήσης του ιδιωτικού αυτοκινήτου.» και «Θα ληφθούν µέτρα για την µείωση του θορύβου στον αστικό και περιαστικό ιστό της πρωτεύουσας, ιδίως κατά τη φάση διεξαγωγής των Αγώνων». Στο Σίδνεϊ επιτεύχθηκε η µεταφορά του 85% των επισκεπτών και αθλητών µε µέσα µαζικής µεταφοράς, κυρίως τραίνα και λεωφορεία. Επιπλέον, έγιναν σηµαντικές παρεµβάσεις που διευκόλυναν την πρόσβαση ποδηλατιστών και ατόµων µε ειδικές ανάγκες. Η πραγµατικότητα της Αθήνας στον τοµέα των µεταφορών χαρακτηρίζεται από πολλά θετικά σηµεία. Η επιτάχυνση της ολοκλήρωσης βασικών έργων µεταφορών, που δε 8

10 σχετίζονται µεν άµεσα µε τους Ολυµπιακούς, αλλά εξυπηρετούν σηµαντικά τις µετακινήσεις στην ολυµπιακή πόλη, είναι µια θετική εξέλιξη. Η ολοκλήρωση του µετρό της Α- θήνας, η εισαγωγή στόλου λεωφορείων που κινούνται µε φυσικό αέριο, η προώθηση της κατασκευής του προαστιακού σιδηρόδροµου, καθώς και η ολοκλήρωση της πρώτης φάσης του τραµ της Αθήνας αποτελούν παρεµβάσεις που συµβάλλουν θετικά στην τόνωση των προσφερόµενων υπηρεσιών από µέσα γενικής µεταφοράς προς τους κατοίκους της Αθήνας. Τέλος, θετική είναι και η εκστρατεία ευαισθητοποίησης για την προώθηση της χρήσης µέσων µαζικής µεταφοράς, αν και αυτή περιορίζεται στην ανάγκη περιορισµού της κυκλοφορίας κατά τη διάρκεια των Αγώνων. Σηµαντική έλλειψη στον το- µέα των µεταφορών είναι η αγνόηση της ανάγκης για προώθηση του ποδηλάτου ως µέσου κίνησης. Βαθµός επταετίας: Θετική επίδοση Ε. Κατασκευές Χωροθετήσεις Οι περισσότερες χωροθετήσεις δεν έγιναν µε γνώµονα το δηµόσιο συµφέρον, δηλαδή την προστασία του περιβάλλοντος, αλλά µε βάση κυρίως οικονοµικά κριτήρια που αφορούσαν στη µετα-ολυµπιακή αξία του έργου. Οι περισσότερες εγκαταστάσεις χωροθετήθηκαν σε ελεύθερους χώρους επιβαρύνοντας ακόµα περισσότερο µια πόλη που α- σφυκτιά από έλλειψη ανοιχτών χώρων για αναψυχή. Όπως ήταν αναµενόµενο, το γεγονός αυτό προκάλεσε ισχυρές αντιδράσεις από οργανώσεις και κινήσεις πολιτών, ι- διαίτερα καθώς οι αποφάσεις ελήφθησαν πίσω από πόρτες κλειστές για κάθε ενδιαφερόµενο πολίτη, επιστηµονικό ίδρυµα ή φορέα της κοινωνίας των πολιτών. Μάλιστα, παρά το γεγονός πως ειδική επιστηµονική οµάδα του Τµήµατος Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ κατέθεσε αµέσως µετά την ανάληψη της Ολυµπιάδας τεκµηριωµένη και ολοκληρωµένη πρόταση εναλλακτικών και περιβαλλοντικά φιλικών χωροθετήσεων για τα περισσότερα έργα, οι προτάσεις ούτε καν συζητήθηκαν. Επιπλέον, οι χωροθετήσεις δεν εντάσσονται σε κάποια στρατηγική για την ανάπτυξη της πόλης και την µελλοντική εκτόνωση των κυκλοφοριακών πιέσεων. Χαρακτηριστικό παράδειγµα το Ολυµπιακό χωριό, το οποίο χωροθετήθηκε στους πρόποδες τις Πάρνηθας, κοντά σε ήδη πυκνοκατοικηµένες περιοχές (Λιόσια). Άλλο κραυγαλέο παράδειγµα είναι το Κέντρο Κωπηλασίας στον Σχοινιά που τελικά υποβάθµισε ακόµα περισσότερο την οικολογικά ευαίσθητη περιοχή και την επιβάρυνε µε ένα εκτεταµένο νέο οδικό δίκτυο. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Χρήση υφιστάµενων εγκαταστάσεων εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, «θα γίνει προσπάθεια ώστε να αξιοποιηθούν στο µέγιστο οι υπάρχουσες υποδοµές ώστε να µη δεσµευθούν υπάρχοντες ελεύθεροι χώροι». Η πραγµατικότητα πολύ απέχει από τις δεσµεύσεις. Αν εξαιρέσει κανείς το υφιστάµενο στάδιο Ειρήνης και Φιλίας και το Ολυµπιακό Στάδιο (Καλογρέζα), η ανακαίνιση και επανάχρηση υφιστάµενων κτιρίων ή υποδοµών δεν αντιµετωπίστηκε ως προοπτική. Η α- ναφορά στην περιβαλλοντική στρατηγική της «Αθήνα 2004» για αξιοποίηση στο µέγιστο των υπαρχουσών υποδοµών, ώστε να µη δεσµευθούν ελεύθεροι χώροι προκαλεί σοβαρά ερωτηµατικά, καθώς η χωροθέτηση των περισσότερων αθλητικών εγκαταστάσεων σε ελεύθερους χώρους αποφασίστηκε αρκετά πριν τη σύνταξή της. Βαθµός επταετίας: Απογοητευτική επίδοση Χρήση περιβαλλοντικά φιλικών τεχνολογιών 9

11 εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004 στον τοµέα των κατασκευών τονίζεται η ανάγκη χρήσης «καθαρών» δοµικών υλικών. «Το βασικό κριτήριο για την επιλογή φιλικών προς το περιβάλλον λύσεων και προϊόντων στον τοµέα των κτιριακών κατασκευών, είναι ο περιορισµός των αποβλήτων (και των ανεπιθύµητων περιβαλλοντικών επιπτώσεων) κατά τη φάση της παραγωγής, το χαµηλό τους ενεργειακό περιεχόµενο, η µειωµένη κατανάλωση νερού κατά το στάδιο της επεξεργασίας τους, η καλή συµπεριφορά τους στην δηµιουργία του µικροκλίµατος και η µη τοξικότητα µετά την ενσωµάτωσή τους στο κτιριακό κέλυφος». Στη συνέχεια συστήνεται η αποφυγή της χρήσης υλικών από PVC, PCB και άλλα χλωριωµένα προϊόντα. Το Σίδνεϊ έδωσε εξετάσεις και αρίστευσε στην αποφυγή χρήσης τοξικών υλικών στις κατασκευές. Το PVC εξοβελίστηκε σχεδόν ολοκληρωτικά από το Ολυµπιακό Χωριό και τα έργα υποδοµής (σωλήνες αποχέτευσης, αγωγοί νερού, καλώδια, κλπ). Για την κατασκευή πολλών αθλητικών εγκαταστάσεων και του αθλητικού χωριού χρησιµοποιήθηκε ξυλεία µε οικολογική πιστοποίηση από το Forest Stewardship Council. Επιπλέον, στους χώρους των αγώνων εγκαταστάθηκε σύστηµα ανακύκλωσης και εξοικονόµησης νερού. Η πραγµατικότητα δυστυχώς πολύ διαφέρει από τις υποσχέσεις του φακέλου υποψηφιότητας και τις διακηρύξεις της οργανωτικής επιτροπής. Άλλωστε αυτές οι υποσχέσεις τελικά δεν δεσµεύουν τις αναδόχους κατασκευάστριες εταιρείες. Στην περίπτωση του Ολυµπιακού Χωριού για παράδειγµα οι συµβατικές υποχρεώσεις του Οργανισµού Εργατικής Κατοικίας δεν περιλαµβάνουν την εγκατάσταση ηλιακών συστηµάτων για ηλεκτροπαραγωγή, θέρµανση ή κλιµατισµό. Επιπλέον, δεν υπάρχει συµβατική υποχρέωση για εγκατάσταση συστηµάτων εξοικονόµησης νερού ή για τη χρήση περιβαλλοντικά φιλικών υλικών (π.χ. πιστοποιηµένη ξυλεία, περιβαλλοντικά αβλαβή ψυκτικά µέσα, κ.α). Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση ΣΤ. Ενέργεια Χρήση ανανεώσιµων πηγών και εξοικονόµηση ενέργειας εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, «Οι τεχνολογίες εξοικονόµησης ενέργειας πρέπει να βρουν ευρεία εφαρµογή στα νέα κτίρια και γενικότερα στις νέες Ολυµπιακές εγκαταστάσεις. Η παθητική ηλιακή αρχιτεκτονική, οι σωστές µονώσεις, η ανάκτηση θερµότητας, η συµπαραγωγή (π.χ µε βάση το φυσικό αέριο), η χρήση ανανεώσιµων πηγών ενέργειας και η ηλεκτρονικές διατάξεις για τη ρύθµιση των λειτουργιών των κτιρίων είναι µερικές µόνον από τις εφαρµογές από µια µεγάλη γκάµα καινοτοµιών που προσφέρει η νέα ενεργειακή τεχνολογία. Θεαµατικά µπορεί επίσης να είναι τα αποτελέσµατα από τη χρήση συστηµάτων φωτισµού χαµηλής ενεργειακής κατανάλωσης καθώς και η µεγιστοποίηση της χρήσης του φυσικού φωτός. "Ενεργητικά" ηλιακά συστήµατα µπορούν επίσης να χρησιµοποιηθούν για τη θέρµανση του νερού των κολυµβητικών δεξαµενών ενώ τα φωτοβολταικά συστήµατα µπορούν να προσφέρουν συµπληρωµατική ηλεκτρική ενέργεια σε πολλές από τις σχεδιαζόµενες κατασκευές (ενσωµάτωση στα στοιχεία του κτιριακού κελύφους) και να καλύψουν τις ηλεκτρικές ανάγκες δρόµων, πλατειών και εσωτερικών κοινοχρήστων χώρων. Πέρα από την εξοικονόµηση συµβατικών καυσίµων, οι νέες ενεργειακές τεχνολογίες µπορούν να συντελέσουν στην αύξηση της αυτονοµίας των εγκαταστάσεων, στη µείωση της ρύπανσης και στην πτώση του λειτουργικού κόστους από την χρήση της ενέργειας». Επιπλέον, σύµφωνα µε σχετικό έγγραφο της ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004» προς το WWF Ελλάς µε ηµεροµηνία 19 Μαΐου 2004, «στα νέα έργα, και ειδικά στο Ολυµπιακό Χωριό, θα συ- µπεριλαµβάνονται υποστηρικτικές υποδοµές για τη χρήση φιλικών προς το περιβάλλον ή εναλλακτικών µορφών ενέργειας (ηλιακή και αιολική ενέργεια) η οποία θα χρησιµοποιείται για τη θέρµανση του νερού και την παροχή ηλεκτροφωτισµού και κλιµατισµού. Τα κτίρια του Ολυµπιακού Χωριού θα σχεδιαστούν λαµβάνοντας υπόψη παραµέτρους εξοικονόµησης ενέργειας και βιοκλιµατικής αρχιτεκτονικής...». Όπως αναφέρεται στο έγγραφο, οι δεσµεύσεις αυτές προκύπτουν από τον φάκελο υποψηφιότητας. 10

12 Το Σίδνεϊ αρίστευσε και στη χρήση εναλλακτικών πηγών ενέργειας. Συγκεκριµένα, η ηλιακή ενέργεια είχε την τιµητική της στο Ολυµπιακό Χωριό, στο Super Dome, και στις περισσότερες αθλητικές εγκαταστάσεις. Επίσης, εφαρµόστηκαν οι αρχές του βιοκλιµατικού σχεδιασµού στις µεγαλύτερες εγκαταστάσεις, όπως το Ολυµπιακό Χωριό. Η πραγµατικότητα της Αθήνας είναι γκρίζα. Οι ανησυχίες των αρµόδιων φορέων και των συναρµόδιων υπουργών και οι συνεχείς αναφορές στον Τύπο για την πιθανότητα ενεργειακού ελλείµµατος ή ακόµα και µπλακ άουτ κατά τη διάρκεια των αγώνων αποτελεί απόδειξη πως: 1. Οι Ολυµπιακοί Αγώνες είναι µια εξαιρετικά ενεργοβόρος υπόθεση 2. Οι Ολυµπιάδα της Αθήνας δεν θα αξιοποιήσει τον αττικό ήλιο για την παραγωγή ανανεώσιµης ενέργειας Ιδέες και εφικτές προτάσεις και για τη χρήση ανανεώσιµων πηγών ενέργειας υπήρξαν έγιναν τόσο από το Κέντρο Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας, όσο και από περιβαλλοντικές οργανώσεις, όπως η Greenpeace. Έτσι, κατασκευάζοντας ένα συµβατικό και φτωχό σε κατασκευαστικές καινοτοµίες Ολυµπιακό Χωριό, η ολυµπιακή πόλη της Αθήνας έχασε την ιστορικά σηµαντικότερη ίσως ευκαιρία για προώθηση εφικτών λύσεων για τη µεγάλη στροφή του ενεργειακού τοµέα της χώρας από τον περιβαλλοντικά ρυπογόνο λιγνίτη προς ανανεώσιµες φυσικές πηγές. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Ζ. Νερό Στρατηγική για την εξοικονόµηση νερού εσµεύσεις: Σύµφωνα µε σχετικό έγγραφο της ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004» προς το WWF Ελλάς µε ηµεροµηνία 19 Μαΐου 2004, «στο Ολυµπιακό Χωριό και στους Χώρους Αθλητικών Εγκαταστάσεων θα χρησιµοποιηθεί η πιο εξελιγµένη τεχνολογία για την ικανοποίηση των ενεργειακών αναγκών και των αναγκών υδροδότησης...». Όπως αναφέρεται στο έγγραφο, οι δεσµεύσεις αυτές προκύπτουν από τον φάκελο υποψηφιότητας. Το Σίδνεϊ επένδυσε στην προσπάθεια για εξοικονόµηση νερού και προστασία υδατικών οικοσυστηµάτων, θέτοντας συγκεκριµένες στρατηγικές κατευθύνσεις. Το φιλόδοξο σχέδιο Water Reclamation and Management Scheme ήταν µια καλά σχεδιασµένη πρωτοβουλία µείωσης της κατανάλωσης νερού και µεγιστοποίησης της χρήσης ανακυκλωµένου νερού. Επιπλέον, στις ολυµπιακές εγκαταστάσεις τοποθετήθηκαν ειδικές συσκευές εξοικονόµησης, ενώ η στέγη του Super Dome σχεδιάστηκε έτσι ώστε να συλλέγει νερό για άρδευση του χλοοτάπητα. Η πραγµατικότητα της Αθήνας δεν συµβάλει καθόλου στη µείωση της κατανάλωσης ή στην εξοικονόµηση νερού. Παρά τις προτάσεις και υποσχέσεις, καµία πρόβλεψη δεν έγινε ώστε στο Ολυµπιακό Χωριό να τοποθετηθούν συστήµατα εξοικονόµησης νερού. Έτσι, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός πως οι ήδη ετεροχρονισµένες φυτεύσεις θα αρδεύονται µε νερό της ΕΥ ΑΠ (για όσο αντέξουν), ενώ το κωπηλατοδρόµιο του Σχοινιά σε περιόδους ξηρασίας θα υδροδοτείται επικουρικά από τη λίµνη Μαραθώνα µέσω ειδικού αγωγού µήκους 16 χιλιοµέτρων. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Η. Απορρίµµατα Ολοκληρωµένη διαχείριση απορριµµάτων και ανακύκλωση εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, «Για όλες τις Ολυµπιακές εγκαταστάσεις να προβλεφθεί ένα σύστηµα σωστής χωροθέτησης των χώρων υποδοχής των απορριµµάτων καθώς και έγκαιρης αποκοµιδής τους 11

13 κατά τη διάρκεια των Ολυµπιακών Αγώνων». Όσον αφορά στο Ολυµπιακό Χωριό, «θα πρέπει να σχεδιαστεί ένα σύστηµα διαλογής των απορριµµάτων στην πηγή και να προβλεφθούν οι ανάλογοι χώροι για την τοποθέτηση των σηµείων συγκέντρωσής τους µε τρόπο που να διευκολύνονται οι χρήστες (π.χ µε τη σωστή σήµανση)». Επιπλέον, σύµφωνα µε σχετικό έγγραφο της ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004» προς το WWF Ελλάς µε ηµεροµηνία 19 Μαΐου 2004, «Το σύστηµα περιβαλλοντικά βιώσιµης διαχείρισης απορριµ- µάτων που θα εφαρµοσθεί στους Ολυµπιακούς και Παραολυµπιακούς Αγώνες του 2004 διέπεται από τις ακόλουθες αρχές: Επίτευξη υψηλού ποσοστού ανακύκλωσης / ανάκτησης υλικών Έλεγχος των απορριµµάτων µε τη χρήση ανακυκλώσιµων υλικών συσκευασίας Το Σίδνεϊ εφάρµοσε ολοκληρωµένο σύστηµα διαχείρισης απορριµµάτων που βασίστηκε σε εξειδικευµένη στρατηγική µε τίτλο «Waste Management for the Olympics - Policies and Infrastructure for the 2000 Olympics and Homebush Bay Development». Η στρατηγική είχε ως βασική κατεύθυνση τη µείωση του όγκου των απορριµµάτων αλλά και τον διαχωρισµό σε κοµποστοποιήσιµα, ανακυκλώσιµα και υπολειµµατικά απορρίµµατα, ενώ ακόµα και οι µεγάλοι χορηγοί πιέστηκαν για να χρησιµοποιήσουν ανακυκλώσιµες συσκευασίες. Επίσης, σύµφωνα µε την περιβαλλοντική αξιολόγηση των Ολυµπιακών Αγώνων του 2000 από την περιβαλλοντική συµµαχία οργανώσεων Green Games Watch 2000, το 90% των απορριµµάτων επαναχρησιµοποιήθηκε ή ανακυκλώθηκε. Η επιτυχία αυτή οφείλεται στην εφαρµογή ολοκληρωµένης στρατηγικής διαχείρισης απορριµµάτων, στην οποία η ανακύκλωση κατείχε εξέχουσα θέση. Για το Σίδνεϊ η ανακύκλωση δεν περιορίστηκε στην τοποθέτηση κάδων διαχωρισµού των απορριµµάτων. Η πραγµατικότητα πολύ απέχει από τις υποσχέσεις και ακόµα περισσότερο από την εµπειρία του Σίδνεϊ. Στο σύνολό της η διοργάνωση δεν θα συνεισφέρει µε κανέναν τρόπο στη βελτίωση του ήδη πολύ προβληµατικού και κορεσµένου συστήµατος διαχείρισης απορριµµάτων της πρωτεύουσας. Στο Ολυµπιακό Χωριό, παρά τις πολύ συγκεκρι- µένες και εφικτές προτάσεις της Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης, δεν θα εφαρµοστεί ολοκληρωµένο πρόγραµµα διαχείρισης απορριµµάτων, αλλά το σύστηµα θα περιοριστεί στον απλό διαχωρισµό τους. Επιπλέον, όσον αφορά στην ανακύκλωση απορριµµάτων, η πραγµατικότητα της Αθήνας απέδειξε πως για τους Ολυµπιακούς του 2004 η ανακύκλωση είναι µια επικοινωνιακή υπόθεση που σταµατάει στην τοποθέτηση κάδων ανακύκλωσης. Οι Ολυµπιακοί δε λειτούργησαν τελικά ως καταλύτης για τη βελτίωση του συστήµατος ανακύκλωσης απορριµµάτων της Αθήνας, σε αντίθεση µε τις αρχικές υποσχέσεις. Επιπλέον, στον το- µέα της ανακύκλωσης ηλεκτρονικών αποβλήτων δεν έχει υπάρξει καµία απολύτως πρόνοια. Έτσι, η Αθήνα δεν θα κληρονοµήσει τίποτα θετικό σε αυτόν τον τοµέα από τους Ολυµπιακούς Αγώνες. Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Θ. Κοινωνική συµµετοχή Κοινωνική διαβούλευση εσµεύσεις: Η κοινωνική διαβούλευση κατά τον σχεδιασµό και την προετοιµασία των Αγώνων της Αθήνας δεν αποτέλεσε στόχο ούτε της ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004», αλλά ούτε και των αρµόδιων κυβερνητικών φορέων. To Σίδνεϊ επένδυσε στη συνεργασία µε την κοινωνία των πολιτών. Η περιβαλλοντική συµµαχία Green Watch Games, µια κοινωνική πρωτοβουλία µε στόχο τη διευκόλυνση της κοινωνικής συµµετοχής και του διαρκούς κοινωνικού ελέγχου κάθε περιβαλλοντικής πτυχής των Αγώνων του 2000, αναγνωρίστηκε θεσµικά από την Κυβέρνηση της Νέας Νότιας Ουαλίας. Άλλες µη κυβερνητικές οργανώσεις όπως η Greenpeace και το WWF αναµίχθηκαν επίσης ενεργά µε στόχο τη βελτίωση του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος της Ολυµπιάδας για το Σίδνεϊ. Η εποικοδοµητική τους συµβολή, που σε αρκετές περι- 12

14 πτώσεις ήταν αρκετά επικριτική προς την πορεία της διοργάνωσης, βασίστηκε σε ένα γενικότερο πνεύµα αποδοχής προτάσεων και κριτικής από οργανώσεις και κοινωνικούς φορείς. Η πραγµατικότητα της Αθήνας αποτελεί απόδειξη πως η διοργανώτρια πόλη της Ολυ- µπιάδας του 2004 δεν διδάχθηκε τίποτα από την εµπειρία του Σίδνεϊ. Η συνεργασία µε περιβαλλοντικές οργανώσεις υπήρξε ιδιαίτερα προβληµατικός τοµέας για τους φορείς διοργάνωσης της Ολυµπιάδας του Ενώ ο φάκελος υποψηφιότητας που τελικά υπερψηφίστηκε από τη ΟΕ τον Σεπτέµβριο του 2004 σχεδιάστηκε χωρίς καµία συµµετοχή κοινωνικών οµάδων ή µη κυβερνητικών οργανώσεων και η έγκριση των χωροθετήσεων των έργων προωθήθηκε επίσης χωρίς κοινωνική διαβούλευση, η «Αθήνα 2004» ζήτησε συνεργασία µε περιβαλλοντικές οργανώσεις για τη διαφήµιση του περιβαλλοντικού προσώπου της Ολυµπιάδας. Όπως ήταν αναµενόµενο, τέτοια συνεργασία δεν επιτεύχθηκε καθώς δεν απέβλεπε σε ουσιαστική βελτίωση των ολυµπιακών περιβαλλοντικών επιδόσεων. Αντίθετα, η µυστικότητα που ακολουθήθηκε καθ όλη τη διάρκεια της χωροθέτησης και κατασκευής των έργων και η έλλειψη ενηµέρωσης και κοινωνικής συµµετοχής προκάλεσε σοβαρές αντιδράσεις περιβαλλοντικών και πολιτιστικών οµάδων και οργανώσεων. Ιδιαίτερα στην περίπτωση του κωπηλατοδροµίου στον Σχοινιά, οι αντιδράσεις γρήγορα έλαβαν διεθνή διάσταση, ενώ προκλήθηκε και παρέµβαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διασφάλιση µέτρων προστασίας στοιχείων του βιοτόπου. Σηµαντικές όµως αντιδράσεις προκάλεσαν και άλλες προβληµατικές χωροθετήσεις, όπως το Κέντρο Πινγκ Πονγκ στο Γαλάτσι, το Κέντρο Ιστιοπλοΐας στον Άγιο Κοσµά, το Ολυµπιακό Χωριό στους πρόποδες της Πάρνηθας και το Χωριό Τύπου στο Μαρούσι. Σε κάποια ήσσονος σηµασίας θέµατα και δράσεις, όπως το πρόγραµµα οικο-εκδροµών και η έκδοση εκπαιδευτικού υλικού η «Αθήνα 2004» διαφήµισε δεόντως τη συνεργασία µε περιβαλλοντικές οµάδες και το Μουσείο Γουλανδρή, υπό τον τίτλο «Ολυµπιακή Περιβαλλοντική Συµµαχία». Επιπλέον, η υπογραφή µνηµονίου συνεργασίας µε τη UNEP (περιβαλλοντικό πρόγραµµα του ΟΗΕ) σε δράσεις ευαισθητοποίησης για το νερό και τα σκουπίδια διαφηµίστηκε υπέρµετρα σαν «έµπρακτη απόδειξη της στενής σχέσης αθλητισµού και περιβάλλοντος». Η συνεργασία όµως αυτή τελικά δεν προβλέπεται να έχει καµία ουσιαστική επίδραση στη βελτίωση του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος των Ο- λυµπιακών της Αθήνας, αλλά απλά θα αποτελέσει ένα καλό επικοινωνιακό εργαλείο. Βαθµός επταετίας: Απογοητευτική επίδοση ιαφάνεια Το Σίδνεϊ αρίστευσε και στο ζήτηµα της διαφάνειας στην πληροφόρηση γύρω από κάθε πτυχή της διοργάνωσης της Ολυµπιάδας. Εκτός από την πολύ περιεκτική σε ουσιαστική πληροφορία επίσηµη ιστοσελίδα, η Συντονιστική Αρχή για τους Ολυµπιακούς (Olympic Coordination Authority-OCA) εξέδιδε ετήσιες αναφορές «προς τους πολίτες της Νέας Νότιας Ουαλίας». Αυτές οι αναφορές που ήταν διαθέσιµες προς κάθε ενδιαφερόµενο πολίτη, περιείχαν σοβαρή πληροφορία για την πορεία και ποιότητα των έργων, καθώς και στοιχεία για την κατάσταση του ολυµπιακού προϋπολογισµού. Η πραγµατικότητα της Αθήνας απέχει πολύ από την εµπειρία του Σίδνεϊ. Αρχικά, η διαφάνεια στην πληροφορία για θέµατα που αφορούν το περιβάλλον, κυρίως ζητήµατα σχετικά µε τις χωροθετήσεις, ήταν σχεδόν ανύπαρκτη. Επανειληµµένα αιτήµατα του WWF Ελλάς προς το ΥΠΕΧΩ Ε για ενηµέρωση σχετική µε τις χωροθετήσεις του κωπηλατοδροµίου στον Σχοινιά και το περιεχόµενο του φακέλου υποψηφιότητας έµειναν αναπάντητα. Όταν όµως γιγαντώθηκαν οι αντιδράσεις περιβαλλοντικών οργανώσεων για την έλλειψη πληροφόρησης, διαφάνειας και συνεργασίας, διευκολύνθηκε σηµαντικά η πρόσβαση στην περιβαλλοντική πληροφόρηση, τουλάχιστον για κάποιες µεγάλες οργανώσεις διεθνούς απήχησης. Εδώ πρέπει να σηµειωθεί πως η αρχικά αρνητική στάση του ΥΠΕΧΩ Ε στο θέµα της παροχής εγγράφων, ιδιαίτερα στην περίπτωση του Σχοινιά, βελτιώθηκε αισθητά όταν αυξήθηκε η πίεση από οργανώσεις που ασχολήθηκαν µε το ζήτηµα. Η ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004» επέδειξε κάποια ευαισθησία στο θέµα της διαφά- 13

15 νειας και της παροχής πληροφοριών, αποφεύγοντας όµως να παράσχει συγκεκριµένες απαντήσεις και έγγραφα (όπως η περιβαλλοντική στρατηγική που ήταν ούτως ή άλλως διαθέσιµη στο διαδίκτυο από ιστοσελίδα φορέα άσχετου µε την ΟΕΟΑ Αθήνα 2004). Βαθµός επταετίας: Απογοητευτική επίδοση Πληροφόρηση Το Σίδνεϊ υλοποίησε µια σειρά από πρωτοβουλίες µε στόχο την ευρεία διάδοση ουσιαστικής πληροφόρησης για κάθε πτυχή των Αγώνων. Εκτός από την επίσηµη ιστοσελίδα της OCA, υποστηρίχθηκε η συµµετοχή µη κυβερνητικών οργανώσεων και κινήσεων πολιτών στο πρόγραµµα πληροφόρησης. Έτσι, η συµµαχία Green Games Watch 2000 είχε πρόσβαση σε πληροφορία, την οποία στη συνέχεια δηµοσίευε είτε µε έντυπο ενη- µερωτικό υλικό, είτε δια των ΜΜΕ, είτε δια της συνεχώς ενηµερωµένης ιστοσελίδας της. Η επίσηµη αποδοχή του ρόλου των οργανώσεων από την OCA και η παροχή πληροφόρησης και στήριξης προς τις πρωτοβουλίες τους ήταν κρίσιµος παράγοντας για την επιτυχία της προσπάθειας. Η πραγµατικότητα της Αθήνας χαρακτηρίζεται από την έλλειψη αξιόπιστης πληροφόρησης για ουσιαστικές πτυχές του περιβαλλοντικού αποτυπώµατος των Ολυµπιακών Αγώνων. Για παράδειγµα, η ιστοσελίδα της ΟΕ «Αθήνα 2004» η βασική δηλαδή πηγή πληροφόρησης του κοινού για την Ολυµπιάδα, παρέχει επιγραµ- µατικά µόνο κάποιες γενικές προτάσεις που δυνητικά θα µπορούσαν να εφαρµοστούν για την επίτευξη περιβαλλοντικά αποδεκτών αποτελεσµάτων. εν περιέχει όµως καµία αναφορά σε δεσµεύσεις και χρονοδιαγράµµατα, στο περιεχόµενο του φακέλου υποψηφιότητας, δεν ενηµερώνει ουσιαστικά για την πρόοδο των έργων και δεν περιέχει έγγραφα µεγάλου ενδιαφέροντος όπως η περιβαλλοντική στρατηγική. Επιπλέον, ειδικά στο κοµµάτι που αφορά στο περιβάλλον, δεν ενηµερώνεται σχεδόν ποτέ. Η ιστοσελίδα είναι απλά εργαλείο διαφήµισης των Αγώνων και όχι εργαλείο πληροφόρησης. Το ίδιο ισχύει και για τις ιστοσελίδες της Γενικής Γραµµατείας Ολυµπιακών Αγώνων, του Υ- πουργείου Τύπου & ΜΜΕ και της Ελληνικής Ολυµπιακής Επιτροπής. Η ίδια λογική, δηλαδή η διαφήµιση και όχι η πληροφόρηση, ακολουθήθηκε και από το έντυπο υλικό που εξέδωσε η «Αθήνα 2004». Μοναδική σταθερή πηγή και σύµµαχος πληροφόρησης κάθε ενδιαφερόµενου πολίτη για την Ολυµπιάδα ήταν µέχρι στιγµής ο Τύπος, κυρίως οι εφη- µερίδες, στις οποίες ευτυχώς έγινε εκτενής παρουσίαση και συζήτηση για το περιβαλλοντικό αποτύπωµα της Ολυµπιάδας. Βαθµός επταετίας: Απογοητευτική επίδοση Ι. Γενικά Σεβασµός στην περιβαλλοντική νοµοθεσία εσµεύσεις: Σύµφωνα µε τον φάκελο υποψηφιότητας, «όλες οι εργασίες οι οποίες θα εκτελεσθούν για την οργάνωση των Αγώνων θα ικανοποιούν τις απαιτήσεις που θέτει η εθνική νοµοθεσία». Επίσης, σύµφωνα µε τις Αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕΟΑ Αθήνα 2004, «για την επίτευξη των στόχων απαιτείται: η εφαρµογή - και συχνά υπερκάλυψη -της ισχύουσας εθνικής και κοινοτικής περιβαλλοντικής νοµοθεσίας.» Η πραγµατικότητα είναι πολύ διαφορετική. Η ισχύουσα περιβαλλοντική νοµοθεσία που αφορά στην περιβαλλοντική αδειοδότηση των ολυµπιακών έργων παρακάµφθηκε στις περισσότερες χωροθετήσεις. Οι χωροθετήσεις των ολυµπιακών εγκαταστάσεων και οι αναγκαίες τροποποιήσεις στο Ρυθµιστικό Σχέδιο της Αθήνας έγιναν δια νόµου (2730/1999 και 2833/2000), µε στόχο να µειωθεί στο ελάχιστο ο κίνδυνος προσφυγής στη δικαιοσύνη φορέων που αντιτίθενται σε αυτές. Με αυτόν τον τρόπο διευθετήθηκε η αυξηµένη δυσαρέσκεια οµάδων πολιτών και οργανώσεων για την επιλογή χωροθετήσεων που επηρεάζουν σοβαρά τη ζωή στην πόλη χωρίς καµία διαδικασία διαβούλευσης και διαλόγου. Αυτό συνέβη παρά τις αρχικές δεσµεύσεις της κυβέρνησης πως οι 14

16 χωροθετήσεις θα ακολουθούσαν την ισχύουσα τότε διαδικασία της προέγκρισης χωροθέτησης και της έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Η πιο κραυγαλέα ίσως περίπτωση παράκαµψης της ισχύουσας νοµοθεσίας είναι η υ- πόθεση του Ολυµπιακού Χωριού Τύπου και του Χωριού Φιλοξενίας ηµοσιογράφων στο Μαρούσι. Η χωροθέτηση του κέντρου σε αδόµητο χώρο κοντά στο Ολυµπιακό Στάδιο κατά παρέκκλιση των ισχυόντων όρων δόµησης προκάλεσε την ισχυρή αντίδραση πολιτών της περιοχής. Η υπόθεση έφθασε στο Συµβούλιο της Επικρατείας, η Ολοµέλεια του οποίου ακύρωσε τη χωροθέτηση (απόφαση 1528/2003). Τον τελικό λόγο όµως είχε πεισµατικά το ΥΠΕΧΩ Ε, το οποίο προώθησε προς ψήφιση από τη Βουλή τον νό- µο 3207/2003, δηµιουργώντας έτσι σχέδιο πόλεως στην περιοχή και δίνοντας ταυτόχρονα άδεια δόµησης! Βαθµός επταετίας: Πολύ απογοητευτική επίδοση Ευαισθητοποίηση κοινού εσµεύσεις: Σύµφωνα µε την ιστοσελίδα της ΟΕΟΑ «Αθήνα 2004», στόχος της περιβαλλοντικής στρατηγικής της Αθήνα 2004 είναι «3. Η ανάπτυξη της περιβαλλοντικής συνείδησης όλων όσων εµπλέκονται στους Ολυµπιακούς Αγώνες του 2004». Η έκδοση υλικού περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ενηµερωτικών φυλλαδίων µε στόχο την ευαισθητοποίηση των πολιτών σε θέµατα προστασίας περιβάλλοντος είναι µια θετική εξέλιξη. Βέβαια, η περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση αντιµετωπίζεται ως πάρεργο από τους φορείς διοργάνωσης της Ολυµπιάδας και εστιάζεται σε ζητήµατα διατήρησης µιας ευπρόσωπης πόλης, προώθησης των µετακινήσεων µε µέσα µαζικής µεταφοράς και στην εξοικονόµηση νερού, πόρου που αναµένεται να σπανίσει κατά τις µέρες των Αγώνων. Ανάλογης σηµασίας θέµατα θα πραγµατεύεται και η συνεργασία της «Αθήνα 2004» µε το UNEP (περιβαλλοντικό πρόγραµµα του ΟΗΕ) που θα εστιάσει στην παραγωγή υλικού ευαισθητοποίησης για την εξοικονόµηση νερού και τη µη ρίψη σκουπιδιών στους δρόµους. Βαθµός επταετίας: Πολύ θετική επίδοση Συµπέρασµα Λαµβάνοντας υπόψη τις συνεχείς υπερβάσεις στον προϋπολογισµό των Ολυµπιακών Αγώνων µπορεί κανείς εύκολα να αντιληφθεί πώς το περιβάλλον από περιθωριακό ζήτηµα κατάληξε τελικά στα αζήτητα. Όπως φάνηκε από το κείµενο, το περιβάλλον αντι- µετωπίστηκε όχι σαν συγκριτικό πλεονέκτηµα και πρόκληση για την Ολυµπιάδα της Αθήνας, αλλά άλλοτε σαν εµπόδιο (κυρίως κατά τη φάση των χωροθετήσεων) και άλλοτε σαν ευκαιρία για προβολή µιας ανύπαρκτης ευαισθησίας για την ποιότητα ζωής στην πόλη. Τα οφέλη που αναµένεται να αποκοµίσει η Αθήνα από την Ολυµπιάδα αφορούν στους τοµείς των µεταφορών (το τραµ και ο προαστιακός είναι σίγουρα πολύ θετικές εξελίξεις) και της αναβάθµισης του προσώπου της πόλης (δίκτυα πεζοδρόµων, πεζοδρόµια, α- φαίρεση διαφηµιστικών πινακίδων, κλπ). Ελπίζουµε πως αυτές οι θετικές εξελίξεις δεν θα εκπνεύσουν όταν πέσει η ολυµπιακή αυλαία. Σηµαντικός ανασταλτικός παράγοντας σε οποιαδήποτε προσπάθεια πίεσης από περιβαλλοντικές οργανώσεις για βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων των Ολυµπιακών Αγώνων της Αθήνας ήταν η αδιαφορία της ιεθνούς Ολυµπιακής Επιτροπής. Η ΟΕ άσκησε έντονη πίεση προς την ανάδοχο πόλη Αθήνα για υιοθέτηση δικών της απαιτήσεων σε µια σειρά από θέµατα εκτός της σύµβασης ανάθεσης, όπως τα τηλεοπτικά δικαιώµατα. Αρνήθηκε όµως να παρέµβει σε θέµατα περιβάλλοντος, αντιµετωπί- 15

17 ζοντάς τα σαν εσωτερικό ζήτηµα της χώρας!!! Έτσι, η ίδια η ΟΕ ακύρωσε τον ήδη εύθραυστο «τρίτο πυλώνα του ολυµπισµού» και απέδειξε πως το περιβάλλον δεν συγκαταλέγεται στις προτεραιότητές της. Άλλωστε και η δέσµευση που απορρέει από τη σύµβαση ανάθεσης για την Αθήνα είναι πολύ γενικόλογη: «Η πόλη και η ΕΟΕ (σηµ. Ελληνική Ολυµπιακή Επιτροπή) αναγνωρίζουν και συµφωνούν ότι ο σεβασµός του περιβάλλοντος αποτελεί σηµαντικό ζήτηµα και αναλαµβάνουν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις και δραστηριότητές τους όπως αυτές απορρέουν από την παρούσα σύµβαση, κατά τρόπον που να ενστερνίζεται την αρχή της Αειφόρου Αναπτύξεως σεβόµενες τη σχετική περιβαλλοντική νοµοθεσία και, όταν και όπου είναι αυτό δυνατό, προάγουσες την προστασία του περιβάλλοντος» (Κεφάλαιο ΙΙ, άρθρο 18. Σύµβαση ανάθεσης της Ολυµπιάδας του 2004 µεταξύ ΟΕ και Πόλης της Αθήνας). υστυχώς ήδη από την αρχή της προετοιµασίας της Ολυµπιάδας φάνηκε η προδιάθεση για περιθωριακή αντιµετώπιση της περιβαλλοντικής διάστασης των αγώνων. Η απουσία συγκεκριµένων και µετρήσιµων περιβαλλοντικών στόχων, ο σχεδιασµός των χωροθετήσεων χωρίς καµία κοινωνική συµµετοχή, η έλλειψη πληροφόρησης, η δια νόµου ρύθµιση θεµάτων που θα µπορούσαν να εγείρουν προσφυγές στη ικαιοσύνη και η αδιαλλαξία σε εναλλακτικές προτάσεις ήταν αποδείξεις της αρνητικής προδιάθεσης των αρµόδιων φορέων στα ζητήµατα περιβάλλοντος. Στόχος αυτής της αξιολόγησης είναι η καταγραφή των θετικών και αρνητικών συνεπειών της Ολυµπιάδας της Αθήνας, ως πρώτο βήµα για το άνοιγµα της σχετικής συζήτησης, µετά το πέρας των Αγώνων, µε τη συµµετοχή όλων των ενδιαφερόµενων φορέων της πολιτείας και της κοινωνίας των πολιτών. Ευχή είναι τα µαθήµατα της Αθήνας να αποτελέσουν έναυσµα για τη ριζική και ειλικρινή αναβάθµιση της περιβαλλοντικής πολιτικής της ΟΕ και να χρησιµεύσουν στις επόµενες διοργανώτριες πόλεις. Ευχή επίσης είναι η Ελλάδα να διδαχθεί από την περιβαλλοντική αποτυχία της Ολυµπιάδας του 2004 και να δώσει επιτέλους τη δέουσα προσοχή στην προστασία της φυσικής µας κληρονο- µιάς και στην ενσωµάτωση του περιβάλλοντος στο σύνολο της αναπτυξιακής πολιτικής της χώρας. 16

18 Αθήνα: Η επόµενη µέρα Η συζήτηση για την επόµενη µέρα πρέπει να ξεκινήσει αµέσως µόλις πέσουν τα φώτα της Ολυµπιακής δηµοσιότητας. Στόχος είναι ο περιορισµός των επιπτώσεων από τα έργα των Ολυµπιακών Αγώνων, αλλά και η όσο το δυνατόν καλύτερη αξιοποίηση των λίγων θετικών στοιχείων που θα κληρονοµήσει η Αθήνα. Οι γενικές κατευθύνσεις για µια ολοκληρωµένη προσέγγιση : - Συνολική αποτίµηση: Σύνταξη ολοκληρωµένης αποτίµησης του περιβαλλοντικού (και όχι µόνο) κόστους της Ολυµπιάδας µε ευρεία συµµετοχή ενδιαφερόµενων οργανώσεων και κοινωνικών οµάδων. Μια ειλικρινής και αντικειµενική αξιολόγηση είναι εργαλείο απαραίτητο για κάθε κοινωνία που δε φοβάται την κριτική και επιδιώκει να µαθαίνει από τα λάθη της. - Προσωρινές εγκαταστάσεις: Αποµάκρυνση όλων των προσωρινών εγκαταστάσεων σε διάστηµα το πολύ δύο µηνών, καθώς «ουδέν µονιµότερον του προσωρινού» - Οικολογικές παρεµβάσεις: Να ολοκληρωθούν άµεσα τα ήδη εγκεκριµένα και καθυστερηµένα έργα οικολογικής αποκατάστασης περιοχών. Τέτοια έργα είναι η αποµάκρυνση της πρώην αµερικανικής βάσης, η αποκατάσταση τµήµατος του υγρότοπου και η προστασία του δάσους στον Σχοινιά αλλά και η δηµιουργία οικολογικού πάρκου στο φαληρικό δέλτα. - Μετα-ολυµπιακή χρήση: Να αποφασιστεί η µετα-ολυµπιακή χρήση των εγκαταστάσεων µέσα από διαδικασία ανοιχτής διαβούλευσης µε τους κατοίκους των περιοχών - Ελεύθεροι χώροι: ηµιουργία πλαισίου µακροπρόθεσµης προστασίας και οικολογικής διαχείρισης των λίγων ελεύθερων χώρων που έχουν αποµείνει στην Αθήνα και αναβάθµιση ζωτικών χώρων πρασίνου της πρωτεύουσας. 17

19 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 18

20 Περιβαλλοντική βαθµολογία Αντικείµενο Αξιολόγηση ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ Περιβαλλοντικός σχεδιασµός 0 Περιβαλλοντική αξιολόγηση 0 ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Προστασία βιοτόπων 0 ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Προστασία ελεύθερων χώρων 0 Αύξηση αστικού πρασίνου 0 Αναβάθµιση του δοµηµένου περιβάλλοντος 3 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ Βελτίωση συστήµατος δηµόσιων µεταφορών 3 ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ Χωροθετήσεις 0 Χρήση υφιστάµενων εγκαταστάσεων 1 Χρήση περιβαλλοντικά φιλικών τεχνολογιών 0 ΕΝΕΡΓΕΙΑ Χρήση ανανεώσιµων πηγών και εξοικονόµηση ενέργειας 0 ΝΕΡΟ Στρατηγική για την εξοικονόµηση νερού 0 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΑ Ολοκληρωµένη διαχείριση απορριµµάτων και ανακύκλωση 0 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ Κοινωνική διαβούλευση 1 ιαφάνεια 1 Πληροφόρηση 1 ΓΕΝΙΚΑ Σεβασµός στην περιβαλλοντική νοµοθεσία 0 Ευαισθητοποίηση κοινού 4 Συνολική περιβαλλοντική αξιολόγηση 0, Πολύ θετική επίδοση 3 - Θετική επίδοση 2 - Μέτρια επίδοση 1 - Απογοητευτική επίδοση 0 - Πολύ απογοητευτική επίδοση 19

21 Η ολυµπιακή κληρονοµιά της Αθήνας Όταν πέσουν τα φώτα της Ολυµπιάδας, όταν οι αγώνες τελειώσουν και οι αθλητές και οι επισκέπτες φύγουν, τι θα µείνει για την Αθήνα; αισθητά λιγότεροι ελεύθεροι χώροι ένας σηµαντικός βιότοπος που θα έχει υποστεί µη αντιστρεπτή υποβάθµιση τεράστιες αθλητικές εγκαταστάσεις χωρίς σαφή χρήση και πρόβλεψη συντήρησης µια νέα πόλη στους πρόποδες της Πάρνηθας µια Αθήνα εκτεταµένη εις βάρος του φυσικού και του αγροτικού τοπίου + βελτιωµένο σύστηµα µαζικών µεταφορών + κέντρο πόλης χωρίς µεγάλες διαφηµίσεις + φρεσκαρισµένες προσόψεις κτιρίων κατά µήκος των κεντρικών οδών + πεζοδρόµια και δίκτυο πεζοδρόµων + φυλλάδια κατά της ρύπανσης της πόλης και υπέρ της εξοικονόµησης νερού καµία βελτίωση στον τοµέα της παραγωγής ενέργειας καµία βελτίωση στο σύστηµα διαχείρισης απορριµµάτων της πρωτεύουσας καµία πρόοδος στον τοµέα της προώθησης περιβαλλοντικά φιλικών τεχνολογιών 20

22 Θέση του WWF International για τους Ολυµπιακούς Αγώνες ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Αποστολή του WWF είναι η επίτευξη της προστασίας της φύσης και των οικολογικών διεργασιών µέσα από: τη διατήρηση της ποικιλότητας γενετικού υλικού, ειδών και οικοσυστηµάτων τη διασφάλιση της αειφορίας στη χρήση των φυσικών πόρων τόσο βραχυπρόθεσµα όσο και µακροπρόθεσµα, προς όφελος κάθε µορφής ζωής στη γη την προώθηση δράσεων για τη µείωση της ρύπανσης και της κατασπατάλησης και υπερκατανάλωσης των πόρων και της ενέργειας. Απώτερος στόχος του WWF είναι να σταµατήσει και τελικά να αντιστρέψει την επιταχυνό- µενη υποβάθµιση του φυσικού περιβάλλοντος της γης και να συµβάλει στην οικοδόµηση ε- νός µέλλοντος όπου οι άνθρωποι θα ζουν σε αρµονία µε τη φύση. Όταν ξεκίνησαν οι Ολυµπιακοί Αγώνες είχαν ως στόχο την καλλιέργεια πνεύµατος αδελφοσύνης, άµιλλας και αρετής, υποδηλώνοντας έτσι την υιοθέτηση µίας φιλοσοφίας ενδιαφέροντος για το περιβάλλον. Όµως πλέον οι ολυµπιάδες φέρουν µαζί τους όλο και περισσότερο την πραγµατικότητα της εµπορευµατοποίησης και του ιδιωτικού κέρδους. Η παγκοσµιοποίηση της οικονοµίας και των µέσων ενηµέρωσης αλλάζουν τη φύση των Ολυµπιακών Αγώνων και ενδυναµώνουν το ρόλο τους όχι µόνο στην προώθηση του αθλητικού πνεύµατος αλλά και των οικονοµικών και πολιτικών συµφερόντων. Έτσι, γίνεται όλο και πιο δύσκολη η εκπλήρωση των κριτηρίων που θα καθιστούσαν αυτό το γεγονός περιβαλλοντικά και κοινωνικά αποδεκτό. Μέσα από την παγκόσµια προοπτική και εύρος δράσης του, το WWF γίνεται µάρτυρας της αρνητικής και περιττής επίπτωσης στο φυσικό περιβάλλον των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε τους Ολυµπιακούς Αγώνες. Ολόκληρα τοπία έχουν αλλοιωθεί από νέες εγκαταστάσεις πολλές εκ των οποίων έχουν µόνο περιορισµένη µεταολυµπιακή χρήση. Οι τοπικές κοινωνίες και οικονοµίες µπορούν επίσης να διαταραχθούν. Κείµενο Θέσεων Οκτώβριος 1999 Για περισσότερες πληροφορίες: Jenny Heap Conservation Policy Director WWF International Ave. du Mont-Blanc 1196 Gland Switzerland Tel: Fax: Θεοδότα Νάντσου WWF Ελλάς Φιλελλήνων Αθήνα τηλ: fax: Το WWF δεν αντιτίθεται στην εµπορική ανάπτυξη και στο ιδιωτικό κέρδος καθεαυτό. Το WWF υποστηρίζει όµως ότι αυτά θα πρέπει να επιτυγχάνονται µέσα στο πλαίσιο της αειφορίας, ώστε η ανάπτυξη να έχει µακροχρόνια οικονοµική βιωσιµότητα και να αποφέρει κοινωνικά οφέλη και να µην καταστρέφει το περιβάλλον. Η ιεθνής Ολυµπιακή Επιτροπή ( ΟΕ) έχει τη δύναµη να καθορίσει το µέλλον των εξελίξεων στους Ολυµπιακούς Αγώνες καθώς και την κληρονοµιά που αυτοί αφήνουν πίσω τους. Μπορεί να καθορίσει και επιβάλει πρότυπα όχι µόνο στο α- θλητικό σκέλος αλλά και σε σχέση µε την αειφόρο ανάπτυξη. Οι Ολυµπιακοί Αγώνες µπορούν και πρέπει να φιλοξενούνται χωρίς να καταστρέφουν το περιβάλλον του συγκεκριµένου τόπου αλλά και ολόκληρου του πλανήτη. Οι Ολυµπιακοί Αγώνες πρέπει να αφήνουν πίσω τους βελτιωµένες κοινωνικές, οικονοµικές και περιβαλλοντικές συνθήκες. Με αυτό το στόχο, οι Ολυµπιακοί Αγώνες έχουν τη δυνατότητα να αποτελέσουν παράδειγµα προς µίµηση για προώθηση της περιβαλλοντικής υπεροχής και της αειφόρου ανάπτυξης. Όµως, χωρίς θετική δράση από την ΟΕ και τους υποστηρικτές των υποψηφίων πόλεων, η φήµη των Αγώνων ως επίκεντρου υπεροχής θα αµαυρωθεί από µία κληρονοµιά περιβαλλοντικής υποβάθµισης. 21

ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων

ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων Το «Σύµφωνο των ηµάρχων» αποτελεί µία φιλόδοξη πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δίνοντας το προβάδισµα σε πρωτοπόρους δήµους της Ευρώπης να αµβλύνουν

Διαβάστε περισσότερα

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Η πόλη ως καταλύτης για ένα αειφόρο πρότυπο ανάπτυξης Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Διαπιστώσεις Πού ζούμε ; Ο χάρτης αναπαριστά τη συγκέντρωση πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΣΙΝΕΣΑΓΡΟΤΙΚΕΣ& ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ

ΠΡΑΣΙΝΕΣΑΓΡΟΤΙΚΕΣ& ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ Μετη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ημερίδα ManagEnergy Έξυπνη Χρηματοδότηση και Τεχνική Υποστήριξη για Δράσεις Βιώσιμης Ενέργειας στην Ελλάδα ΠΡΑΣΙΝΕΣΑΓΡΟΤΙΚΕΣ& ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ.

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) μέσα από την κύρια αποστολή του, την εκπαίδευση και την έρευνα, έχει συμβάλλει σημαντικά στην κατανόηση

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική ιαχείριση στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική ιαχείριση στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ολοκληρωμένη Περιβαλλοντική ιαχείριση στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Το ΑΠΘ έχει δεσμευθεί στην υιοθέτηση θεμελιωδών αρχών της ολοκληρωμένης περιβαλλοντικής διαχείρισης με κύριους στόχους:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων

ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων Θεσµικές Ρυθµίσεις για «Αειφόρα Κτίρια σε Αειφόρες Πόλεις: Μηχανισµοί παρακολούθησης και ελέγχου Μαργαρίτα Χονδρού-Καραβασίλη

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία;

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Διεπιστημονική προσέγγιση στα ΕΡΓΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ :Τεχνολογία, Περιβάλλον, Πολιτισμός Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Κλειώ Αξαρλή,

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ

Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Αντώνιος Μαζάρης, Λέκτορας Τομέα Οικολογίας, Τμήμα Βιολογίας, ΑΠΘ Στέλλα Χρυσαλίδου, Βιολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουθεί το πρότυπό µας, το οποίο ελπίζουµε να βρείτε χρήσιµο. ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ

Ακολουθεί το πρότυπό µας, το οποίο ελπίζουµε να βρείτε χρήσιµο. ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Προτάσεις του WWF Ελλάς για το περιεχόµενο του Εθνικού Σχεδίου ράσης Ενεργειακής Απόδοσης σύµφωνα µε την Οδηγία 2006/32/ΕΚ για την ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση και τις ενεργειακές υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

AΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΗΛΙΟ ΘΑ ΚΑΤΑΣΤΕΙ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

AΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΗΛΙΟ ΘΑ ΚΑΤΑΣΤΕΙ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ TYΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy Λευκωσία, 22 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ ΕΞΑΜΗΝΟΥ. Βιοκλιµατικός σχεδιασµός

ΘΕΜΑ ΕΞΑΜΗΝΟΥ. Βιοκλιµατικός σχεδιασµός ΘΕΜΑ ΕΞΑΜΗΝΟΥ Βιοκλιµατικός σχεδιασµός α. κατοικίας και β. οικισµού 16 κατοικιών, µε κατάλληλες βιοκλιµατικές παρεµβάσεις στο κέλυφος των κτιρίων και στον περιβάλλοντα χώρο τους ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΥ ΖΗΡΟΥ 2014-2019

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΥ ΖΗΡΟΥ 2014-2019 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΗΜΟΥ ΖΗΡΟΥ 2014-2019 ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ Α ΦΑΣΗΣ «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Φύλο Άνδρας Γυναίκα Ηλικία 18-30 30-65 65- και πάνω Περιοχή Κατοικίας Προσωπικά Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΑΑ. Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση. του Προγράμματος Περιβάλλοντος του Ο.Η.Ε.

ΑΑΑ. Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση. του Προγράμματος Περιβάλλοντος του Ο.Η.Ε. ΑΑΑ Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση A global sustainability framework and initiative of the United Nations Environment Programme Finance Initiative Ένα παγκόσμιο πλαίσιο και μια πρωτοβουλία της Πρωτοβουλίας

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων 2η Ηµερίδα για την Ελληνική Πλατφόρµα για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων στο πλαίσιο των στόχων της Πλατφόρµας για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Κατερίνα Χατζηβασιλειάδη Αρχιτέκτων Μηχανικός ΑΠΘ 1. Εισαγωγή Η προστασία

Διαβάστε περισσότερα

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Χτίζοντας Το Μέλλον Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας ΚΑΠΕ ΥΠΕΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Διαπιστώσεις Ο μισός πληθυσμός της γης στεγάζεται ήδη σε πόλεις καταναλώνοντας περίπου τα ¾ των πόρων του πλανήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΟΥ ΕΡΕΤΡΙΑΣ 2014-2019 ΗΜΟΣΙΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ Α ΦΑΣΗΣ «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΟΥ ΕΡΕΤΡΙΑΣ 2014-2019 ΗΜΟΣΙΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ Α ΦΑΣΗΣ «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΟΥ ΕΡΕΤΡΙΑΣ 2014-2019 ΗΜΟΣΙΑ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ Α ΦΑΣΗΣ «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Φύλο Άνδρας Γυναίκα Ηλικία 18-30 30-65 65-και πάνω Περιοχή Κατοικίας: Προσωπικά Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ EXOIKONOMHΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΟΝ ΚΤΙΡΙΑΚΟ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ Σύµφωνα µε το Εθνικό Σχέδιο ράσης και το σενάριο αναφοράς, αναµένεται για το 2030 αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ 1 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΜΕΓΑΛΟΠΟΛΗΣ 1. ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Η ΕΗ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ Α.Ε., κατά 100% θυγατρική εταιρεία της ΕΗ Α.Ε., προωθεί την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ» ΗΜΟΣ: ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ (Τ ΠΠ) - ΕΤΠΑ

Πρόγραµµα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ» ΗΜΟΣ: ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ (Τ ΠΠ) - ΕΤΠΑ Πρόγραµµα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ» ΗΜΟΣ: ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ (Τ ΠΠ) - ΕΤΠΑ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΛΤΙΟΥ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ΕΤΠΑ & ΤΑΜΕΙΟ ΣΥΝΟΧΗΣ ΤΜΗΜΑ Β: ΦΥΣΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 52:ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ

ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ Α. ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ Α.1. Μόνωση οροφής Α.2. Μόνωση εξωτερικών τοίχων Α.3. Ταρατσόκηποι Α.4. Αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων & μονών

Διαβάστε περισσότερα

ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον»

ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον» ράσειςτου ΥΠΕΚΑ: το Πρόγραµµα «Χτίζοντας το Μέλλον» ρ Γιώργος Αγερίδης Μηχανολόγος Μηχανικός ιευθυντής Ενεργειακής Αποδοτικότητας Κέντρο Ανανεώσιµων Πηγών και Εξοικονόµησης Ενέργειας - Κ.Α.Π.Ε. e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα.

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα. Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΧΩΡΙΚΩΝ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Δευτέρα, 9 Απριλίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Υπογράφηκε σήμερα 09/04 από την Υπουργό Ανάπτυξης,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ»

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΣΠΑΤΩΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 Θέμα: «Η ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο Ενεργειακό Σχεδιασμό στο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Οι συγγραφείς... xiii Πρόλογος και ευχαριστίες...xv

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Οι συγγραφείς... xiii Πρόλογος και ευχαριστίες...xv ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Οι συγγραφείς... xiii Πρόλογος και ευχαριστίες...xv 1. Πόλη και σχεδιασμός: oι βασικές συνιστώσες... 18 1.1 Αναγκαιότητα του χωρικού σχεδιασμού....18 1.2 Η ρύθμιση των χρήσεων γης...20 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ

Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ Η μέση συνδυασμένη θερμοκρασία εδάφους ωκεανού τον Ιούλιο 2010 ήταν η

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Τι μπορεί να αναλάβει η Τοπική Αυτοδιοίκηση Οι ΟΤΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, κατέχουν πρωταγωνιστικό

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011.

«ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011. «ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011. 6 η Συνεδρία Α.Π.Ε. και Ενεργειακή αποδοτικότητα ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟςΗ ΚΤΙΡΙΩΝ Μαργαρίτα

Διαβάστε περισσότερα

Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων

Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων ηµήτρης Γιάκος Περιβαλλοντολόγος, MSc Τι είναι οι Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις Ο όρος πράσινες ή οικολογικές δηµόσιες συµβάσεις αναφέρεται στη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Κοινοποίηση Πίνακα Κοινοποίησης Αθήνα, 29 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Σχέδιο νόμου «Επιτάχυνση και διαφάνεια υλοποίησης Στρατηγικών Επενδύσεων»

Κοινοποίηση Πίνακα Κοινοποίησης Αθήνα, 29 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Σχέδιο νόμου «Επιτάχυνση και διαφάνεια υλοποίησης Στρατηγικών Επενδύσεων» Προς Κύριο Γεώργιο Παπανδρέου Πρωθυπουργό Κοινοποίηση Πίνακα Κοινοποίησης Αθήνα, 29 Οκτωβρίου 2010 Θέμα: Σχέδιο νόμου «Επιτάχυνση και διαφάνεια υλοποίησης Στρατηγικών Επενδύσεων» Αξιότιμε κ. Πρόεδρε, Οι

Διαβάστε περισσότερα

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 Ξεν. Holliday Inn, Αττική, 23-24 Οκτωβρίου 2009 ΠΡΑΣΙΝΑ ΚΤΙΡΙΑ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Δρ. Γ. Αγερίδης, Α. Ανδρουτσόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες,

ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ ΘΕΟ ΩΡΟΥ ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΥ ΗΜΕΡΙ Α ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ AGROQUALITY FESTIVAL Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Αποτελεί κοινή διαπίστωση πως η κρίση που βιώνει η χώρα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. της. Πρότασης οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. της. Πρότασης οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.7.2014 COM(2014) 397 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Πρότασης οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση των οδηγιών 2008/98/ΕΚ για τα απόβλητα,

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη»

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Δημαρχείο Θεσσαλονίκης 13 Μαρτίου 2014 Θέμα: «Η ανάγκη για οριζόντια τεχνική υποστήριξη των Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Γενικά σχόλια Το κείµενο παρουσιάζεται σε γενικές γραµµές ικανοποιητικό

Διαβάστε περισσότερα

Προκλήσεις στην Αγορά Ηλεκτρισµού της Κύπρου Ενεργειακό Συµπόσιο ΙΕΝΕ 26 Ιανουαρίου 2012 Εισαγωγή Προτού προχωρήσω να αναλύσω το ρόλο της Αρχής Ηλεκτρισµού στο νέο περιβάλλον της απελευθερωµένης Αγοράς

Διαβάστε περισσότερα

Οι Περιβαλλοντικές Οδηγίες της Greenpeace για τους Ολυµπιακούς Αγώνες και τα µεγάλα αθλητικά γεγονότα

Οι Περιβαλλοντικές Οδηγίες της Greenpeace για τους Ολυµπιακούς Αγώνες και τα µεγάλα αθλητικά γεγονότα Οι Περιβαλλοντικές Οδηγίες της Greenpeace για τους Ολυµπιακούς Αγώνες και τα µεγάλα αθλητικά γεγονότα Οι Περιβαλλοντικές Οδηγίες της Greenpeace θέτουν τις ελάχιστες δυνατές απαιτήσεις για τους Ολυµπιακούς

Διαβάστε περισσότερα

Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές.

Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές. Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές. Οι συχνές φυσικές καταστροφές που οφείλονται στις κλιματικές αλλαγές έχουν καταστήσει κατανοητό σε όλους ότι η προστασία του περιβάλλοντος είναι μείζονoς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια 2 Ο ενεργειακός σχεδιασµός του κτιριακού κελύφους θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΠΡΟΟΙΜΙΟ Η Στρατηγική της Περιφέρειας Πελοποννήσου για την ολοκληρωμένη διαχείριση των στερεών αποβλήτων στοχεύει αφενός στην υλοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ν Ο Ι Κ Ο Κ Υ Ρ Ι Α Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών στερεών

Διαβάστε περισσότερα

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α.

Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Φορείς ιαχείρισης: Βασικό εργαλείο ιακυβέρνησης στην εφαρµογή πολιτικών προστασίας Ι.. Παντής & Τογρίδου Σ. Α. Τοµέας Οικολογίας, Τµήµα Βιολογίας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Υφιστάµενη κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 18 Φεβρουαρίου 2013 Εισήγηση του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου Γιάννη ΜΑΧΑΙΡΙ Η Θέμα: Ενεργειακή Πολιτική Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Η ενέργεια μοχλός Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019

Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019 Το Αναπτυξιακό-Στρατηγικό Όραµα για το 5ετές Επιχειρησιακό Πρόγραµµα 2014-2019 Το στρατηγικό - αναπτυξιακό όραµα του ήµου Χανίων για την προγραµµατική περίοδο 2015 2019 διαµορφώθηκε µε βάση τις τοπικές,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Οι Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (GPP/ΠΔΣ) αποτελούν προαιρετικό μέσο. Το παρόν έγγραφο παρέχει τα κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ, τα οποία έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη Τεχνολογίες και Εφαρµογές Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας στην Κρήτη Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδας Περιφερειακό Τµήµα υτ. Κρήτης 22-23 Μαΐου 2009, Χανιά Περιφερειακός Σχεδιασµός για την Ενέργεια στην Κρήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ Με τη συγχρηµατοδότηση της Ελλάδας ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ Νέο Πρότυπο Ανάπτυξης ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΕ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ ΜΗΔΕΝΙΚΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ Μειωμένη ενεργειακή κατανάλωση Υπάρχουσα κατάσταση Μηδενική

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος ανάπτυξη στη Βιοµηχανία. ρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιµης Επιτροπής Βιοµηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ

Αειφόρος ανάπτυξη στη Βιοµηχανία. ρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιµης Επιτροπής Βιοµηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ Αειφόρος ανάπτυξη στη Βιοµηχανία ρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιµης Επιτροπής Βιοµηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ Αειφόρος ανάπτυξη ανάπτυξη που καλύπτει τις ανάγκες του παρόντος χωρίς να θέτει σε κίνδυνο

Διαβάστε περισσότερα

Είναι πολυσυνέδριο γιατί πλαισιώνεται και συμπληρώνεται από άλλες ΕυρωπαΪκές προσπάθειες συνεργασίας σε αυτόν τον τομέα.

Είναι πολυσυνέδριο γιατί πλαισιώνεται και συμπληρώνεται από άλλες ΕυρωπαΪκές προσπάθειες συνεργασίας σε αυτόν τον τομέα. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Σας καλωσορίζω σε ένα ιδιαίτερο συνέδριο, το πολυ-συνέδριο του Ecopol. Ένα συνέδριο που συζητά την προώθηση των πολιτικών που ενισχύουν την πράσινη καινοτομία. Σε αυτό το τελικό

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ ΘΕΟ ΟΣΗΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας BiogasIN ΚΑΠΕ Αθήνα, 07 Οκτωβρίου 2011 Ανάπτυξη της Βιοµάζας στην Ελλάδα. Υφιστάµενη Κατάσταση Προοπτικές Ιωάννης Χαραλαµπίδης Ειδικός Επιστήµονας της ΡΑΕ Αθήνα 07.10.2011 1 Περιεχόµενα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ

ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΙ ΟΧΤΩ ΠΥΛΕΣ http://www.teachernet.gov.uk/sustainableschools/ Μετάφραση από τα αγγλικά: Ειρήνη Λυμπέρη ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ; Η αειφόρος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ

ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΣ ΑΡΧΑΝΩΝ ΑΣΤΕΡΟΥΣΙΩΝ ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΩΝ - ΡΑΣΕΩΝ ΗΜΟΥ ΑΡΧΑΝΩΝ ΑΣΤΕΡΟΥΣΙΩΝ ΕΤΟΥΣ 2012 ΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2011 1 ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ & ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Αποστολή του ήµου Αρχανών - Αστερουσίων,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 818/2011

ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 818/2011 Πειραιώς 132 118 54 Αθήνα Τηλ.: 210-3727400 Fax: 210-3255460 E-mail: info@rae.gr Web: www.rae.gr ΑΠΟΦΑΣΗ Ρ.Α.Ε. ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 818/2011 Χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκό σταθµό

Διαβάστε περισσότερα

«Επιστημονικός Σύμβουλος Παρακολούθησης και Υποστήριξης του ΣΧΥ Ηρακλείου» υποέργο 8 της πράξης με τίτλο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ»

«Επιστημονικός Σύμβουλος Παρακολούθησης και Υποστήριξης του ΣΧΥ Ηρακλείου» υποέργο 8 της πράξης με τίτλο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ταχ. Διεύθυνση : Ανδρόγεω 1 & Πλ.Καλλεργών Πληροφορίες : Κ.Μπαριτάκης Τηλ.

Διαβάστε περισσότερα

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας

Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Οι προοπτικές της φωτοβολταϊκής τεχνολογίας Έκθεση της ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ (Photovoltaic Technology Research Advisory Council, PV-TRAC). ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η

Διαβάστε περισσότερα

Προς: Εθνική Συντονίστρια για την αντιμετώπιση των ναρκωτικών, Δρ. Χριστίνα Παπουτσοπούλου-Διαμαντοπούλου

Προς: Εθνική Συντονίστρια για την αντιμετώπιση των ναρκωτικών, Δρ. Χριστίνα Παπουτσοπούλου-Διαμαντοπούλου Αθήνα, 28 Αυγούστου 2014 Προς: Εθνική Συντονίστρια για την αντιμετώπιση των ναρκωτικών, Δρ. Χριστίνα Παπουτσοπούλου-Διαμαντοπούλου Αξιότιμη Κα Παπουτσοπούλου-Διαμαντοπούλου, Ευχαριστούμε για την αποστολή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.2 ΕΙΔΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΕΘΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.3 ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΥΠΑΓΩΓΗ ΕΡΓΟΥ 1.4 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΡΓΟΥ 1.5 ΦΟΡΕΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1.6 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Πρόταση Αναπτυξιακών Παρεμβάσεων στις Δυτικές Συνοικίες του Αστικού Κέντρου του Δήμου Λεμεσού Πρώτη Δημόσια Διαβούλευση Δρ. Ράλλης Γκέκας Οι Στόχοι του ΣΕΣ 2014-2020 Βιώσιμη

Διαβάστε περισσότερα

Λάρισα 10-04-09 ΘΕΜΑ: ΜΕΓΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΕΙΧΕ Η ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ

Λάρισα 10-04-09 ΘΕΜΑ: ΜΕΓΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΕΙΧΕ Η ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ Λάρισα 10-04-09 ΘΕΜΑ: ΜΕΓΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΕΙΧΕ Η ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ Με µεγάλη επιτυχία πραγµατοποιήθηκε την Πέµπτη 9 Απριλίου 2009 η εκδήλωση για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2011-2014

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2011-2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ-ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2011-2014 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Άξονας 1: Περιβάλλον και ποιότητα ζωής Στρατηγικός Στόχος: Δήμος

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, εκπονήθηκε στο πλαίσιο εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Ενεργειακής Πολιτικής σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ URL: www.enveng.uowm.gr Ο Ρόλος του Μηχανικού Περιβάλλοντος Η αποκατάσταση, η προστασία, η διαχείριση του περιβάλλοντος με

Διαβάστε περισσότερα

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων

Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δηλώσεις επίσημων προσκεκλημένων Δήλωση κ. Peter Bakker, President, World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) «Το Action2020 είναι η πλατφόρμα, βάση της οποίας το WBCSD και τα μέλη του

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΣΕ ΚΤΙΡΙΑ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΣΕ ΚΤΙΡΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΣΕ ΚΤΙΡΙΑ Η GREEN EVOLUTION Α.Ε. δραστηριοποιείται στους τοµείς του Περιβάλλοντος, της Ενέργειας και της Οικονοµίας Άνθρακα. Προσφέρει ολοκληρωµένες εξειδικευµένες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΗΜΟΥ

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΗΜΟΥ ΗΜΟΣ ΕΛΑΣΣΟΝΑΣ 6 ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 57- ΕΛΑΣΣΟΝΑ ΤΚ 40200 Τηλ. 2493350224, 2493022610 Fax 2493022310 Ιστοσελίδα:www.elassona.gov.gr Email: dimoselassonas@hol.gr ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ Του Στράτου Ιωακείμ Η Αρχιτεκτονική Χωρίς Σύνορα είναι Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση, μέλος του διεθνούς μη κυβερνητικού, μη κερδοσκοπικού οργανισμού ASF international (Architecture Sans Frontieres International).

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΔΙΟΝΥΣΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΙΟΝΥΣΟΥ 2012-2014

ΔΗΜΟΣ ΔΙΟΝΥΣΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΙΟΝΥΣΟΥ 2012-2014 ΔΗΜΟΣ ΔΙΟΝΥΣΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΔΙΟΝΥΣΟΥ 2012-2014 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2011 Σελίδα 1 ΔΗΜΟΣ ΔΙΟΝΥΣΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Ε.Π. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η συμπλήρωση των στοιχείων που ακολουθεί

Διαβάστε περισσότερα

«Ολοκληρωμένες πολιτικές διαχείρισης της αστικής ανάπτυξης και αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής».

«Ολοκληρωμένες πολιτικές διαχείρισης της αστικής ανάπτυξης και αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής». «Ολοκληρωμένες πολιτικές διαχείρισης της αστικής ανάπτυξης και αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής». Mάρω Ευαγγελίδου. Αρχιτέκτων - Πολεοδόμος/ Χωροτάκτης Αθήνα 21.11.13 Περιφέρεια Αττικής Ημερίδα με θέμα:

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΟΡΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ»

«ΑΓΟΡΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ» «ΑΓΟΡΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ» Εισηγητής Κ.Γ.Χατζηγιαννάκης, Δικηγόρος, Δ.Ν. «NOMOS»Δικηγορική Εταιρία Θεσσαλονίκης Νομικός Σύμβουλος Σ.Β.Β.Ε. Οι αιτίες που επιβάλουν την ανάπτυξη της «πράσινης»

Διαβάστε περισσότερα

Από τη στατιστική ανάλυση των δεδοµένων συνάγονται κάποια συµπεράσµατα:

Από τη στατιστική ανάλυση των δεδοµένων συνάγονται κάποια συµπεράσµατα: Ηµερίδα από ΠΕ /ΠΚΜ και Ε.Ε.Α.Α. «Ανακύκλωσης συσκευασιών στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας. Προκλήσεις και Προοπτικές» Θεσσαλονίκη - ευτέρα 25/2/2013, 11.00π.µ. ΕΙΣΗΓΗΣΗ Στο ήµο Αµπελοκήπων Μενεµένης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ξέφρενη ανάπτυξη της τεχνολογίας την τελευταία πεντηκονταετία είχε και έχει σαν επακόλουθο εκτεταµένες οικολογικές καταστροφές που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΝΕΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑνΑΔ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2010-2013

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΝΕΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑνΑΔ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2010-2013 ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΝΕΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑνΑΔ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2010-2013 Η μελέτη είναι προσβάσιμη ηλεκτρονικά στην ιστοσελίδα της ΑνΑΔ: www.hrdauth.org.cy Α. Πράσινη

Διαβάστε περισσότερα

Σ χ ε δ ι α σ μ o ς. Α π ο κ ο μ ι δ h. Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η. Μ ε τ α φ ο ρ a. Α ν α κ y κ λ ω σ η. Κ α θ α ρ ι σ μ o ς. Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α

Σ χ ε δ ι α σ μ o ς. Α π ο κ ο μ ι δ h. Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η. Μ ε τ α φ ο ρ a. Α ν α κ y κ λ ω σ η. Κ α θ α ρ ι σ μ o ς. Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α Σ χ ε δ ι α σ μ o ς Α π ο κ ο μ ι δ h Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η Μ ε τ α φ ο ρ a Α ν α κ y κ λ ω σ η Κ α θ α ρ ι σ μ o ς Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α Π λ y σ η κ a δ ω ν Ολυμπιακοί Αγώνες Αθήνα 2004 Χάρη στη μακρόχρονη

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Θεώνη Καρλέση Φυσικός Περιβάλλοντος Ομάδα Μελετών Κτιριακού Παριβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό!

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! Βιώσιμη διαχείριση αστικού νερού: Βασικές αρχές & καλές πρακτικές σε θέματα επικοινωνίας, διαβούλευσης, εκπαίδευσης Νερό: δημόσιο αγαθό, μοναδικός φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Παρατηρήσεις επί της πρότασης/μελέτης Γενικές 1. Η μελέτη δεν έχει τη δομή ούτε μίας οικονομοτεχνικής ή επιχειρησιακής μελέτης αλλά ούτε και

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06)

Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Εισήγηση της ΓΓΠΠ Αγγέλας Αβούρη στην ενημερωτική συνάντηση για τη δημιουργία Οργανισμού Τουριστικής Ανάπτυξης (23-11-06) Η χώρα μας είναι ένας από τους πλέον δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΗ κυρίου Κώστα Σκανδαλίδη 1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το θέμα με το οποίο επιλέξαμε να ασχοληθούμε κατά τη φετινή χρονιά είναι: «Ενέργεια Τρόποι εξοικονόμησής της».

Το θέμα με το οποίο επιλέξαμε να ασχοληθούμε κατά τη φετινή χρονιά είναι: «Ενέργεια Τρόποι εξοικονόμησής της». Το σχολείο μας συνεχίζει φέτος, για τρίτη σχολική χρονιά, να συμμετέχει στο Ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό και περιβαλλοντικό Πρόγραμμα Οικολoγικά Σχολεία, το οποίο προσφέρει στους μαθητές μια νέα εμπειρία. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020 υιοθετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΗΜΟΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα Προστατεύει από τα Απόβλητα Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ ενισχύει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αποβλήτων βελτιώνει την Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική ευθύνη. Μονόδρομος ανάπτυξης

Περιβαλλοντική ευθύνη. Μονόδρομος ανάπτυξης Περιβαλλοντική ευθύνη Μονόδρομος ανάπτυξης 1 Οι βασικοί λόγοι -1 Αιτία ανησυχίας Οικολογικό αποτύπωμα Κλιματική αλλαγή 2 Αιτία ανησυχίας Κάθε εβδομάδα νέα στοιχεία έρχονται στο φως, που συνδέουν χημικά

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Θ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΕΠΙΠΕ Α ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Περιφέρειας Ν. - Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΑΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΕΝΘΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΣΗΜΑΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΕΝΘΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΣΗΜΑΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΕΝΘΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ Πατετσίνη Ευτέρπη, Βιολόγος MSc Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Νέστου-Βιστωνίδας-Ισμαρίδας Πράξη «Προστασία και Διατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ «ΠΡΑΣΙΝΕΣ» ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΟΤΑ

ΟΙ «ΠΡΑΣΙΝΕΣ» ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΟΤΑ ΟΙ «ΠΡΑΣΙΝΕΣ» ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΟΤΑ Σηµαντικό ρόλο τόσο στην καταναλωτική όσο και επενδυτική προσπάθεια των ΟΤΑ παίζει η οργάνωση και η ποιότητα των «πράσινων» τοπικών δηµόσιων προµηθειών. Η στροφή προς «πράσινες»

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμησης Ενέργειας

Εξοικονόμησης Ενέργειας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Πράσινη Επιχειρηματικότητα στον τομέα της Ενέργειας Γ. Βουγιουκλάκης Υπ. Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς ΚΑΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝ.

Διαβάστε περισσότερα