παθησεισ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ 2.1 ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ Στοματοφάρυγγας Ρινοφάρυγγας κεφαλαιο Σέγγας Ιωάννης, Χαντζάκος Αναστάσιος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "παθησεισ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ 2.1 ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ Στοματοφάρυγγας Ρινοφάρυγγας κεφαλαιο Σέγγας Ιωάννης, Χαντζάκος Αναστάσιος"

Transcript

1 κεφαλαιο 2 παθησεισ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ 2.1 ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΥΓΓΑ Σέγγας Ιωάννης, Χαντζάκος Αναστάσιος Ανατομία φάρυγγα Ο φάρυγγας κατά το μεγαλύτερο μέρος του αποτελεί κοινή οδό τόσο του ανώτερου πεπτικού όσο και του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος. Διακρίνεται σε τρεις μοίρες: τον ρινοφάρυγγα, τον στοματοφάρυγγα και τον υποφάρυγγα (Εικόνα 2.1). Η διάκρισή του σε αυτές γίνεται με τα κάτωθι ανατομικά όρια. Ρινοφάρυγγας 1. Προς τα πρόσω: οι οπίσθιες ρινικές χοάνες. 2. Προς τα άνω: η κρανιακή βάση. 3. Προς τα κάτω: το επίπεδο που εκτείνεται από το όριο μαλθακής και σκληρής υπερώας. Στοματοφάρυγγας 1. Προς τα πρόσω: η στοματική κοιλότητα. 2. Προς τα άνω: το επίπεδο που εκτείνεται από το όριο σύνδεσης μαλθακής και σκληρής υπερώας. 3. Προς τα κάτω: το γλωσσοεπιγλωττιδικό βοθρίο (στο επίπεδο του υοειδούς οστού). Ανατομικές υποομάδες: περιλαμβάνουν τη μαλθακή υπερώα και τη σταφυλή, τη ρίζα της γλώσσας, τις φαρυγγοεπιγλωττιδικές και γλωσσοεπιγλωττιδικές πτυχές, το υπερώιο ιστίο (που περιλαμβάνει τις αμυγδαλικές καμάρες και το αμυγδαλικό βοθρίο), το γλωσσοεπιγλωττιδικό βοθρίο και το οπίσθιο και τα πλάγια φαρυγγικά τοιχώματα.

2 30 Ωτορινολαρυγγολογία: Χειρουργική κεφαλής και τραχήλου Παθήσεις του φάρυγγα 31 Χόνδρος ακουστ. σάλπιγγας, έσω πέταλο Ρινικό διάφραγμα Φαρυγγική αμυγδαλή Ανελκτήρας μ. μαλθακής υπερώας Ρινικές κόγχες, άνω μέση, κάτω Έσω πτερυγοειδής μ. Βελονοειδής απόφ., βελονοφαρυγγικός μ., βελονοϋοειδής μ. Βελονοειδής απόφυση Ραφή του φάρυγγα Ανελκτήρας μ. της μαλθακής υπερώας Σαλπιγγοφαρυγγικός μ. Φαρυγγοϋπερώιος μ. Σφιγκτήρες μ. του φάρυγγα Επιγλωττίδα Βελονοφαρυγγικός μ. Αρυταινοεπιγλωττιδική πτυχή, αραιτυνοεπιγλωττιδικός μ. Λοξός και εγκάρσιος αραιτυνοειδής μ. Οπίσθιος κρικορυταινοειδής μ. Φαρυγγοεπιγλωττιδική πτυχή Σφηνοειδές φύμα Φαρυγγικό στόμιο λάρυγγα Κερατοειδές φύμα Πτυχή άνω λαρυγγικού ν. Μεσαρυταινοειδής εντομή Απιοειδής κόλπος Θυρεοειδής αδένας, δεξιός λοβός Παραθυρεοειδείς αδένες Άνω σφιγκτήρας του φάρυγγα Ανελκτήρας μ. της μαλθακής υπερώας Σταφιλίτης μ., σταφυλή Υπερώια αμυγδαλή Τυφλό τρήμα της γλώσσας, τελική αύλακα Βλεννογόνος του ισθμού του φάρυγγα Βελονοϋοειδής σύνδ. Βελονοϋοειδής μ. Διγάστορας μ., οπίσθ. γαστέρα Βάση κάτω γνάθου (κάτω χείλος) Υπογνάθιος αδένας Βελονογλωσσικός μ. Μείζον κέρας υοειδούς οστού Θυρεοειδής αδένας αρ. λοβός Παραθυρεοειδείς αδένες Φαρυγγική απονεύρωση Θυρεοφαρυγγική μοίρα Θυρεοειδής αδένας δεξ. λοβός Παραθυρεοειδείς αδένες Βελονοϋοειδής μ. Πτερυγοφαρυγγική μοίρα Βελονοφαρυγγικός α. Βελονογλωσσικός μ. Έσω πτερυγοειδής μ. Βελονοϋοειδής μ. Άνω σφιγκτήρας μ. του φάρυγγα Κρικοφαρυγγική μοίρα 1 4 = άνω σφιγκτήρας μ. του φάρυγγα 5+6 = μέσος σφιγκτήρας μ. του φάρυγγα 7+8 = κάτω σφίγκτηρας του φάρυγγα Μυικός χιτώνας οισοφάγου, τρίγωνο του Laimer Κρικοοισοφαγικός τένοντας Χόνδροι τραχείας (ημικίκρια) Μυϊκός χιτώνας οισοφάγου Τραχεία Οισοφάγος, μυϊκός χιτώνας Εικόνα 2.1. Οπίσθια όψη ανοιγμένου φάρυγγα σε στεφανιαία διατομή. Διακρίνονται οι τρεις μοίρες του. Εικόνα 2.2. Ανατομικά μόρια του φάρυγγα σε οβελιαία διατομή. Υποφάρυγγας 1. Προς τα πρόσω: η ρίζα της γλώσσας. 2. Προς τα άνω: το γλωσσοεπιγλωττιδικό βοθρίο (επίπεδο του υοειδούς οστού). 3. Προς τα κάτω: το επίπεδο που ορίζεται από το κάτω όριο του κρικοειδούς χόνδρου. Ανατομικές υποομάδες είναι τρείς: α. Οι απιοειδείς βόθροι, που μοιάζουν με ανεστραμμένες πυραμίδες. Αφορίζονται προς τα έσω από τις αρυταινοεπιγλωττιδικές πτυχές και προς τα πρόσω από τον θυρεοειδή χόνδρο, το δε έδαφός τους ονομάζεται κορυφή και βρίσκεται στο επίπεδο του κρικοειδούς χόνδρου. β. Το οπίσθιο και τα πλάγια φαρυγγικά τοιχώματα τα δε πλάγια ενώνονται προς τα κάτω με τα πλάγια τοιχώματα των σύστοιχων απιοειδών βόθρων. γ. Η οπισθοκρικοειδής περιοχή, που βρίσκεται πίσω από τους αρυταινοειδείς χόνδρους, εκτείνεται μέχρι το κάτω όριο του κρικοειδούς χόνδρου και συνδέεται προς τα έξω με τα έσω τοιχώματα των απιοειδών βόθρων. Επιθήλιο Ο ρινοφάρυγγας καλύπτεται από το ίδιο ψευδοπολύστιβο κυλινδρικό επιθήλιο που καλύπτει και τη ρινική κοιλότητα. Τα διάσπαρτα βλεννοπαραγωγά κύτταρα που βρίσκονται σε αυτό παράγουν βλέννη που θερμαίνει, εφυγραίνει και καθαρίζει τον εισπνεόμενο αέρα πριν αυτός οδηγηθεί στο κατώτερο αναπνευστικό σύστημα. Στον στοματοφάρυγγα και στον υποφάρυγγα, το επιθήλιο διαφοροποιείται σε μη κερατινοποιημένο πολύστιβο πλακώδες επιθήλιο. Σε αυτή την κοινή περιοχή για τον αναπνευστικό και τον πεπτικό σωλήνα, οι πολλαπλές επιθηλιακές στιβάδες προστατεύουν τους υποκείμενους ιστούς από πιθανές βλαπτικές επιδράσεις της καταπιωμένης τροφής. Φαρυγγικοί μύες και άνω οισοφαγικός σφιγκτήρας Οι φαρυγγικοί μύες περιλαμβάνουν τις τρεις μοίρες του φαρυγγικού σφιγκτήρα (άνω μέσος κάτω), τους ανελκτήρες του φάρυγγα και του λάρυγγα και τους μυς της μαλθακής υπερώας (Εικόνα 2.2).

3 34 Ωτορινολαρυγγολογία: Ωτολογία Νευρο-ωτολογία Ανατομία ωτός 35 να είναι ελλιπές (έως και 50% των κροταφικών οστών) με αποτέλεσμα το προσωπικό νεύρο να είναι αρκετές φορές αποκεκαλυμμένο και εκτεθειμένο κατά τη διάρκεια χειρουργικών επεμβάσεων στο μέσο ους. Κάτω από τον οριζόντιο ημικύκλιο σωλήνα το νεύρο σχηματίζει το δεύτερο ή έξω γόνυ και έπειτα λαμβάνει την καθοδική του πορεία (Εικόνα 2.65). Το μαστοειδικό ή κάθετο τμήμα (Εικόνα 2.65), με μήκος mm, εντοπίζεται στο οπίσθιο τοίχωμα της τυμπανικής κοιλότητας και καταλήγει προς τα κάτω στο βελονομαστοειδές τρήμα, από όπου και εξέρχεται του κροταφικού οστού. Ένα χρήσιμο οδηγό ανατομικό σημείο για την αναγνώριση της κατώτερης μοίρας της μαστοειδούς είναι το πρόσθιο τμήμα της διγαστορικής ακρολοφίας (και του μυός). Προς τα πάνω το νεύρο μπορεί να αναγνωριστεί με οδηγά ανατομικά σημεία τον οριζόντιο ημικύκλιο σωλήνα και την φωλεά του άκμονα. Το εξωκροταφικό τμήμα, το οποίο βρίσκεται εντός του παρεγχύματος του παρωτιδικού αδένα και προς τα έσω της οπίσθιας γαστέρας του διγάστορα μυός. Μετά την είσοδο του προσωπικού νεύρου εντός του παρωτιδικού αδένα, σχηματίζει τον χήνειο πόδα. Στο σημείο αυτό το προσωπικό νεύρο διακλαδίζεται σε δύο κύρια τμήματα: τον άνω ή κροταφοπροσωπικό κλάδο και τον κάτω ή αυχενοπροσωπικό κλάδο (Εικόνα 2.66). Οι κλάδοι αυτοί υποδιαιρούνται περαιτέρω σε πέντε κλάδους, οι οποίοι, από πάνω προς τα κάτω, είναι οι εξής: κροταφικός, ζυγωματικός, βυκανητικός, επιχείλιος της κάτω γνάθου και αυχενικός κλάδος (Εικόνα 2.67). Τα οδηγά σημεία που χρησιμοποιούνται για την αναγνώριση του στελέχους του προσωπικού νεύρου σε αυτή την περιοχή είναι: 1. Η τυμπανο-μαστοειδική ραφή. Το νεύρο βρίσκεται περίπου 5 χιλ. έσω του σημείου αυτού. 2. Η οπίσθια γαστέρα του διγάστορα. Το στέλεχος του προσωπικού νεύρου ευρίσκεται στο σημείο πρόσφυσης της οπίσθιας γαστέρας του διγάστορα στη μαστοειδή απόφυση. 3. Αναγνώριση περιφερικού κλάδου. Σε περίπτωση διαταραγμένης ανατομικής μπορεί να αναγνωριστεί πρώτα κάποιος περιφερικός κλάδος και να ακολουθηθεί προς τα πίσω στο στέλεχος. Ο επιχείλιος κλάδος βρίσκεται 1 2 εκ κάτω από το σώμα της κάτω γνάθου. Βρίσκεται επίσης επί τα εκτός της προσωπικής φλέβας. Ο βυκανητικός κλάδος πορεύεται παράλληλα και 1 εκ. κάτω από το ζυγωματικό τόξο και συχνά μαζί κάτω από τον παρωτιδικό πόρο. Οι μύες που λαμβάνουν νεύρωση από το προσωπικό νεύρο είναι οι εξής: Προσωπικό νεύρο Εικόνα Σχηματική παράσταση της εξωκροταφικής μοίρας του προσωπικού νεύρου. ο τείνων τον αναβολέα μυς ο οπίσθιος ωτιαίος μυς η αυχενική γαστέρα του μετωποϊνιακού μυός η οπίσθια γαστέρα του διγάστορα μυός ο βελονομαστοειδής μυς Οι κλάδοι του προσωπικού νεύρου είναι οι εξής: (Εικόνα 2.68). Το μείζον επιπολής λιθοειδές νεύρο, το οποίο μαζί με το εν τω βάθει λιθοειδές νεύρο (συμπαθητικό από Εικόνα Σχηματική παράσταση των κλάδων του προσωπικού νεύρου. Κροταφοπροσωπικός κλάδος Ζυγωματικός κλάδος Κροταφικός κλάδος Βυκανητικός κλάδος Προσωπικό νεύρο Τραχηλοπροσωπικός κλάδος Εκκριτικές ίνες Αισθητικές ίνες (γεύση) Έσω ακουστικός πόρος Πόρος της παρωτίδας Επιχείλιος κλάδος Τραχηλικός κλάδος το πλέγμα της έσω καρωτίδας) παρέχει παρασυμπαθητική απαγωγή νεύρωση στους δακρυϊκούς, ρινικούς και υπερώιους αδένες (διαμέσου του σφηνοϋπερώιου γαγγλίου). Το νεύρο του μυός του αναβολέα, για τον μυ του αναβολέα. Η χορδή του τυμπάνου, που εκφύεται από το μαστοειδές τμήμα του προσωπικού νεύρου, λίγα χιλιοστά πριν αυτό εξέλθει από το βελονομαστοειδές Πλέγμα της έσω Πτερυγοειδής πόρος (Vidi) καρωτίδας V2 Ζυγωματικό νεύρο Εικόνα Τυμπανικό και μαστοειδικό τμήμα του προσωπικού νεύρου (1. Μαστοειδικό (κάθετο) τμήμα του προσωπικού νεύρου, 2. Δεύτερο γόνυ, 3. Τυμπανικό τμήμα του προσωπικού νεύρου, 4. Λαβή σφύρας, 5. Μυϊκό ημισωλήνιο, 6. Ωοειδής θυρίδα, 7. Φωλεά της στρογγύλης θυρίδας, 8. Τυμπανικός κόλπος, 9. Ακρωτήριο, 10. Ευσταχιανή σάλπιγγα, 11. Έσω καρωτίδα) Χήνειος πόδας Εικόνα Σχηματική παράσταση του χήνειου πόδα του προσωπικού νεύρου. Μείζον επιπολής λιθοειδές νεύρο Γονάτιο γάγγλιο Νεύρο του μυός αναβολέα Προς τον ωτιαίο κλάδο του Χ Βελονομαστοειδές τρήμα Οπίσθιο ωτιαίο νεύρο Διγαστορικός κλάδος Χορδή του τυμπάνου Σφηνοϋπερώιο γάγγλιο V3 (ωοειδές τρήμα) Ωτικό γάγγλιο Τυμπανικό πλέγμα (ΙΧ) Λιθοτυμπανική σχισμή Έλασσον επιπολής λιθοειδές νεύρο Γλωσσικό νεύρο Υπογνάθιο γάγγλιο Κροταφοπροσωπικός κλάδος Τραχηλοπροσωπικός κλάδος

4 74 Ωτορινολαρυγγολογία: Χειρουργική κεφαλής και τραχήλου Παθήσεις του λάρυγγα 75 Α Eπιγλωττίδα Θυρεοϋοειδής υμένας Μείζον κέρας υοειδούς οστού Έλασσον κέρας Α Κρικαρυταινοειδής σύνδ. Κερατοειδής χόνδρος Σημείο εισόδου του έσω κλάδου τού άνω λαρυγγικού ν. και τής άνω λαρυγγικής α. Μέσος θυρεοϋοειδής υμένας Πλάγιος θυρεοϋοειδής σύνδ. Άνω κέρας θυρεοειδούς χόνδρου Θυρεοειδής χόνδρος άνω κέρας Κρικοθυρεοειδής διάρθρωση Μυϊκή απόφ. Φωνητική απόφ. Αρυταινοειδής χόνδρος Δεξιό πέταλο θυρεοειδούς χόνδρου Άνω θυρεοειδής εντομή Μέσος κρικοθυρεοειδής σύνδ. Κρικοειδής χόνδρος, τόξο Λιπώδες σώμα λάρυγγα Κάτω κέρας θυρεοειδούς χόνδρου Κρικοθυρεοειδής αρθρ. θύλακος Χόνδρινα ημικύκλια τραχείας Ελαστικός κώνος Τόξο κρικοειδούς χόνδρου Θυρεοειδής χόνδρος Άνω θυρεοειδής εντομή Ελαστικός κώνος Φωνητικός σύνδ. Κρικοτραχειακός σύνδ. Β Χόνδρος της επιγλωττίδας Υοειδές οστό, ελάσσον κέρας Υοειδές οστούν, μείζον κέρας Σιταροειδής χόνδρος Β Υοειδές οστό, σώμα Θυρεοϋοειδής υμένας Προεπιγλωττιδικό λιπώδες σώμα Πλάγιος θυρεοϋοειδής σύνδ. Χόνδρος επιγλωττίδας Μέσος θυρεοϋοειδής συνδ. Μίσχος της επιγλωττίδας Σημείο εισόδου του έσω κλάδου τού άνω λαρυγγικού ν. και τής άνω λαρυγγικής α. Μίσχος επιγλωττίδας Αριστ. πέταλο θυρεοειδούς χόνδρου Αρυταινοειδής χόνδρος Θυρεοϋοειδής υμένας Θυρεοειδής χόνδρος, άνω κέρας Κερατοειδής χόνδρος Θυρεοειδής χόνδρος Αρυταινοειδής χόνδρος, φωνητική απόφ. Οπίσθιος κρικαρυταινοειδής σύνδ. Κρικαρυταινοειδής αρθρικός θύλακος Φωνητικοί συνδ. Ελαστικός κώνος Μέσος κρικοθυρεοειδής συνδ. Τόξο κρικοειδούς χόνδρου Πέταλο κρικοειδούς χόνδρου Θυρεοειδής αρθρική επιφάνεια Κρικοθυρεοειδής αρθρικός θύλακος Κρικοτραχειακός σύνδ. Χόνδροι τραχείας Θυρεοειδής χόνδρος, κάτω κέρας Κρικοθυρεοειδής αρθρικός θύλακος Κρικοφαρυγγικός σύνδ. Ημικρίκια τραχείας Εικόνα 3.1. Α,Β. Χόνδροι και σύνδεσμοι του λάρυγγα. Εικόνα 3.2. Α,Β. Χόνδροι και σύνδεσμοι του λάρυγγα. Ο κρικοειδής χόνδρος έχει σχήμα δαχτυλιδιού αποπλατυσμένο προς τα πίσω και είναι ο πιο παχύς και ανθεκτικός από όλους τους χόνδρους του λάρυγγα. Προς τα πάνω ενώνεται με τον θυρεοειδή χόνδρο διαμέσου του μέσου κρικοθυρεοειδούς συνδέσμου, ενώ προς τα κάτω με το 1ο ημικρίκιο της τραχείας διαμέσου του κρικοτραχειακού συνδέσμου. Οι αρυταινοειδείς χόνδροι (2) έχουν σχήμα τρίπλευρης πυραμίδας και σχηματίζουν τις κρικοαρυταινοειδείς αρθρώσεις με επιφάνειες στο οπίσθιο έξω τμήμα τού άνω χείλους του κρικοειδούς χόνδρου. Διαμέσου αυτών των αρθρώσεων επιτυγχάνεται η συμπλησίαση των χόνδρων μεταξύ τους, η ελαφρά ολίσθηση προς-πίσω, όπως και οι στροφικές κινήσεις. Οι κινήσεις αυτές είναι πολύ σπουδαίες στην αύξηση της τάσης, στη χαλάρωση και στη συμπλησίαση των φωνητικών χορδών, κινήσεις που προσδίδουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κατά την παραγωγή φωνής. Κάθε αρυταινοειδής χόνδρος εμφανίζει την κορυφή προς τα άνω, τη φωνητική απόφυση προς τα εμπρός και τη μυϊκή απόφυση προς τα έξω. Στην κορυφή βρίσκεται ο κερατοειδής χόνδρος και εκεί καταλήγει η αρυταινοεπιγλωττιδική πτυχή, μέσα στην οποία βρίσκεται ο σφηνοειδής χόνδρος. Στην φωνητική απόφυση συμφύεται το οπίσθιο άκρο του φωνητικού συνδέσμου, ενώ το πρόσθιο άκρο εκφύεται από τη συνένωση των δύο πετάλων του θυρεοειδούς χόνδρου. Η μυϊκή απόφυση χρησιμεύει ως μοχλός, στον οποίο προσφύονται ο οπίσθιος και ο έξω κρικοαρυταινοειδής μύς, με τους οποίους γίνεται η απαγωγή των φωνητικών χορδών. Ο φωνητικός σύνδεσμος αποτελεί τον σκελετό της γνήσιας φωνητικής χορδής και αντιπροσωπεύει το ελεύθερο άνω πεπαχυσμένο χείλος του πλάγιου κρικοθυρεοειδούς συνδέσμου, ο οποίος προς τα εμπρός ενώνεται με τον μέσο κρικοθυρεοειδή σύνδεσμο. Οι δύο αυτοί σύνδεσμοι αποτελούν τον ελαστικό κώνο, ο οποίος περικλείει όλο τον λάρυγγα εκτός από το άνοιγμα μεταξύ των φωνητικών χορδών (γλωττίδα). Η επιγλωττίδα αποτελείται από ελαστικό χόνδρο και είναι ευκίνητη. Εμφανίζει τη λαρυγγική επιφάνεια,

5 118 Ωτορινολαρυγγολογία: Χειρουργική κεφαλής και τραχήλου Παθήσεις του λάρυγγα 119 Διακοπή καπνίσματος. Έλεγχος λαρυγγοφαρυγγικής παλινδρόμησης. Μικροχειρουργική αφαίρεση που περιλαμβάνει άνω χορδοτομή, αφαίρεση του οιδήματος με ήπια πίεση ή αναρρόφηση και προσεκτική περιορισμένη αφαίρεση του πλεονάζοντος επιθηλίου. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διατηρηθεί μέρος του επιθηλίου και της επιφανειακής στιβάδας του χορίου, για να διατηρηθεί το βλεννογονικό κύμα μετεγχειρητικά. Λογοθεραπεία προ- και μετεγχειρητικά. Αγγειακές εκτασίες φωνητικών χορδών (Vocal cord varices, Vocal cord ectasias) Αγγειακές εκτασίες παρατηρούνται συχνότερα στην άνω επιφάνεια των φωνητικών χορδών. Εμφανίζονται συνήθως στους επαγγελματίες χρήστες φωνής και στις γυναίκες. Η αιτιολογία τους είναι άγνωστη αλλά ενοχοποιούνται μικροτραυματισμοί στη φωνητική χορδή. Το πιο συχνό σύμπτωμα είναι το βράγχος φωνής ακολουθούμενο από μειωμένο φωνητικό εύρος και φωνητική κόπωση. Συνήθως οι εκτασίες παρατηρούνται να διατρέχουν κατά μήκος την άνω επιφάνεια των φωνητικών χορδών και συχνά συνυπάρχουν με άλλες βλάβες (Εικόνα 3.34). Οι ασυμπτωματικές εκτασίες συνήθως δεν χρήζουν αντιμετώπισης αλλά θα πρέπει να παρακολουθούνται με βιντεοστροβοσκόπηση. Οι ασθενείς θα πρέπει να ενημερωθούν ότι υπάρχει ο κίνδυνος ενδοχορδικής αιμορραγίας και ότι θα πρέπει να συμβουλευθούν αμέσως τον ιατρό τους σε περίπτωση οξείας δυσφωνίας, ιδίως μετά από λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού ή κατάχρηση της φωνής. Μικροχειρουργική αφαίρεση με πολλαπλές επιθηλιακές χορδοτομές ή θερμική καταστροφή με laser (CO 2, pulse-dye laser, KTP laser). Η συνήθης ένδειξη είναι η υποτροπιάζουσα ενδοχορδική αιμορραγία. Συνιστάται προ- και μετεγχειρητική λογοθεραπεία. Ενδοχορδική αιμορραγία (Vocal fold haemorrhage) Η ενδοχορδική αιμορραγία είναι συνήθως αποτέλεσμα οξέος φωνοτραύματος, κατά το οποίο επέρχεται μικροαγγειακή ρήξη στον χώρο του Reinke. Συνήθως είναι μονόπλευρη και εμφανίζεται συχνότερα στους επαγγελματίες φωνής και στις γυναίκες ιδίως στην περιεμμηνορρυσιακή περίοδο. Προδιαθεσικοί παράγοντες περιλαμβάνουν την ύπαρξη αγγειακών εκτασιών, τη λήψη φαρμάκων (αντιπηκτικών, αντιαιμοπεταλιακών, μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών και κορτιζόνης) και τη λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού. Εικόνα Ενδοχορδική αιμορραγία δεξιάς φωνητικής χορδής. κλινικά, οπότε γίνεται μικροχειρουργική αφαίρεση του αιματώματος με άνω χορδοτομή. Ουλώδης ίνωση της φωνητικής χορδής (Vocal fold fibrosis) Η ουλώδης ίνωση της φωνητικής χορδής μπορεί να είναι φλεγμονώδους αιτιολογίας, μετατραυματική ή ιατρογενής (μετά από φωνοχειρουργική επέμβαση) και είναι από τις δυσκολότερες καταστάσεις στην αντιμετώπισή τους. Το βασικό παθοφυσιολογικό υπόστρωμα είναι η καταστροφή και αντικατάσταση της μικροανατομικής δομής της φωνητικής χορδής με ουλώδη ιστό, που έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της δυσκαμψίας της χορδής και την επακόλουθη μείωση της ικανότητας ταλάντωσης. Λογοθεραπεία. Ενδείκνυται σε όλες τις περιπτώσεις. Λαρυγγοπλαστική με έγχυση υλικού ενδείκνυται σε περιπτώσεις μεγάλου φωνητικού χάσματος για την επίτευξη γλωττιδικής σύγκλεισης. Φωνητική αύλακα (Sulcus vocalis) Η φωνητική αύλακα ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία της ουλώδους βλάβης των φωνητικών χορδών. Ως φωνητική αύλακα περιγράφεται η κατάδυση του επιθηλίου της φωνητικής χορδής στο χόριο, άλλοτε σε άλλο βάθος, κατά μήκος τού έσω χείλους της φωνητικής χορδής. Η απώλεια αυτή του χορίου οφείλεται πιθανώς σε ουλώδη διεργασία, η οποία και «έλκει» το επιθήλιο προς τα έσω. Η κλινική συμπτωματολογία είναι ανάλογη της ουλώδους ίνωσης και η βαρύτητά της εξαρτάται από το βάθος της φωνητικής αύλακας. Λαρυγγοσκοπικά, εάν η φωνητική αύλακα είναι μικρή, μπορεί να διαλάθει της προσοχής, καθώς βρίσκεται στο έσω χείλος της φωνητικής χορδής και δεν είναι εύκολα ορατή. Τα στροβοσκοπικά ευρήματα είναι ανάλογα της ουλώδους ίνωσης (Εικόνα 3.36). Η αντιμετώπιση είναι ιδιαίτερα δύσκολη με μέτρια αποτελέσματα. Εικόνα Έντονες αγγειακές εκτασίες αμφοτερόπλευρα και αιμορραγικός πολύποδας δεξιά. Συνήθως εμφανίζεται ως οξεία δυσφωνία μετά από κατάχρηση της φωνής ή λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού. Κατά τη λαρυγγοσκόπηση παρατηρείται αιμορραγική διήθηση, συνήθως μονόπλευρα, ενώ μπορεί να έχει διαταραχθεί το βλεννογονικό κύμα (Εικόνα 3.35). των προδιαθεσικών παραγόντων. Αυστηρή φωνητική ανάπαυση για 7 τουλάχιστον ημέρες. Λογοθεραπεία. Σπάνια ενδείκνυται χειρουργική αντιμετώπιση, όταν υπάρχει οργανωμένο αιμάτωμα, το οποίο επιμένει Ανάλογα με την έκταση της ουλώδους διεργασίας εμφανίζονται βράγχος φωνής, φωνητική κόπωση, ελάττωση του φωνητικού εύρους και αναπνευστική φωνή. Κατά τη βιντεοστροβοσκόπηση παρατηρείται απώλεια του εύρους ταλάντωσης στην πάσχουσα φωνητική χορδή, απώλεια του βλεννογονικού κύματος και φωνητικό χάσμα, ενώ μπορεί να συνυπάρχουν σημεία υπεργλωττιδικής υπερλειτουργίας. Η αντιμετώπιση είναι ιδιαίτερα δύσκολη με μέτρια αποτελέσματα. Εικόνα Φωνητική αύλακα αριστερής φωνητικής χορδής.

6 438 Ωτορινολαρυγγολογία: Ωτολογία Νευρο-ωτολογία Παθήσεις του αιθουσαίου συστήματος 439 Εικόνα Στατικές ασκήσεις. Α Β Γ Τα χέρια βρίσκονται αρχικά σε κάμψη προς τον κορμό, στη συνέχεια σε έκταση και πρόταση (Εικόνα Α και Β). Η άσκηση δεν είναι τόσο εύκολη όσο Α αρχικά περιγράφεται. Η θέση των χεριών μεταβάλλει την ισορροπία και το κέντρο βάρους του σώματος. Ενισχύεται ο μυϊκός τόνος, η σταθερότητα της ποδοκνημικής άρθρωσης, ενισχύονται τα ερεθίσματα από τους τένοντες και τις αρθρώσεις και το ιδιοδεκτικό σύστημα. Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται η ισορροπία και η αίσθηση σταθερότητας των κινήσεων. Εναλλάσσονται οι ασκήσεις ισορροπίας στα δύο πόδια με μάτια αρχικά ανοικτά και στη συνέχεια κλειστά. Η εναλλαγή των κλειστών και ανοικτών ματιών ενισχύει την αισθητηριακή λειτουργία και την υποκατάσταση μέσω του οφθαλμοκινητικού συστήματος, αυξάνοντας τη συχνότητα των ερεθισμάτων προς το κεντρικό νευρικό σύστημα. Σε θέση ισορροπίας στο ένα πόδι, στρέφουμε την κεφαλή προς το ένα πλάγιο και στη συνέχεια προς το άλλο. Εναλλαγή των θέσεων αυτών μεταβάλλει τη συχνότητα των ερεθισμάτων προς το κεντρικό νευρικό σύστημα και προκαλεί εντονότερη αισθητηριακή εξάσκηση. Β Εικόνα Α-Γ. Στατικές ασκήσεις. Όταν οι ανωτέρω ασκήσεις αρχίσουν να πραγματοποιούνται με ευκολία, πραγματοποιούμε στροφή του άκρου ποδός σε διαδοχικές θέσεις έξω και έσω στροφής (Εικόνα Α-Γ). M' αυτό τον τρόπο ενισχύεται η σταθερότητα της άρθρωσης. Μια περαιτέρω μεθόδευση, περισσότερο δύσκολη, είναι η προσπάθεια ενίσχυσης του τόνου του ιδιοδεκτικού συστήματος μέσω της ισορροπίας πάνω σε ένα μαλακό μαξιλάρι ή στρώμα (Εικόνα 21.29). Το μαξιλάρι ή άλλο αφρώδες υλικό απορροφά ή μειώνει δυνάμεις σταθεροποίησης των μυών και μεταβάλλει διαρκώς το κέντρο βάρους του σώματος. Τα αποτελέσματα δεν είναι σταθερά για όλους, ούτε είναι δυνατόν να εξαχθούν συμπεράσματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα των ασκήσεων, μια και εξατομικεύεται ανάλογα με την περίπτωση. Έτσι για παράδειγμα η διαταραχή της ισορροπίας που οφείλεται στην ηλικία μπορεί να βελτιωθεί μέσω των συγκεκριμένων ασκήσεων ενώ αντίθετα ασθενείς με μειωμένη αντίληψη των ιδιοδεκτικών ερεθισμάτων, όπως ασθενείς με νόσο του Parkinson, πιθανά δεν θα ωφεληθούν. Εικόνα Α,Β. Στατικές ασκήσεις. Εικόνα Ισορροπία πάνω σε μαλακό μαξιλάρι ή στρώμα.

ΑνατομίαΑναπνευστικούγια αναισθησιολόγους. Τηλέμαχος Παρασκευόπουλος

ΑνατομίαΑναπνευστικούγια αναισθησιολόγους. Τηλέμαχος Παρασκευόπουλος ΑνατομίαΑναπνευστικούγια αναισθησιολόγους Τηλέμαχος Παρασκευόπουλος Τιπεριλαμβάνει; Ρινική κοιλότητα Φάρυγγας Λάρυγγας Τραχεία Βρογχιόλια Βρόγχοι Κυψελίδες Όριοανώτερου κατώτερουασ Φωνητικές χορδές Λάρυγγας

Διαβάστε περισσότερα

Πεπτικό σύστημα. Στοματική κοιλότητα Φάρυγγας Οισοφάγος Στόμαχος Λεπτό έντερο Παχύ έντερο Ήπαρ Πάγκρεας

Πεπτικό σύστημα. Στοματική κοιλότητα Φάρυγγας Οισοφάγος Στόμαχος Λεπτό έντερο Παχύ έντερο Ήπαρ Πάγκρεας ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Πεπτικό σύστημα Στοματική κοιλότητα Φάρυγγας Οισοφάγος Στόμαχος Λεπτό έντερο Παχύ έντερο Ήπαρ Πάγκρεας Πεπτικοί αδένες Μικροί πεπτικοί αδένες που βρίσκονται διάσπαρτοι σε όλο το τοίχωμα

Διαβάστε περισσότερα

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου)

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) 01/35 Το Ερειστικό Σύστημα αποτελείται από: 1. Τα Οστά 2. Τις Αρθρώσεις 3. Τους Συνδέσμους 02/35 ΟΣΤΑ ΤΟΥ ΣΚΕΛΕΤΟΥ Σύνολο: 285 οστά

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλή ΙΙ. Ι. Μύες του προσώπου

Κεφαλή ΙΙ. Ι. Μύες του προσώπου Κεφαλή ΙΙ Ι. Μύες του προσώπου Α. Μιµικοί µύες (δερµατικοί) Εντοπίζονται µέσα στο υποδόριο ιστό Προσφύονται στο δέρµα του προσώπου Κινητική νεύρωση προσωπικό νεύρο (ΕΝ VII) Περιβάλλουν τα στόµια (σφηγκτήρες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Θυρεοειδής χόνδρος Κρικοθυρεοειδής σύνδεσμος ΤΡΑΧΕΙΑ Κρικοειδής χόνδρος

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές Κλινικής Εξέτασης. Σπύρος Δαμάσκος

Βασικές Αρχές Κλινικής Εξέτασης. Σπύρος Δαμάσκος Βασικές Αρχές Κλινικής Εξέτασης Σκοπός του σεμιναριακού αυτού μαθήματος...... ο φοιτητής να είναι σε θέση να κάνει ενδοστοματική και εξωστοματική κλινική εξέταση, και να αναγνωρίσει τα φυσιολογικά ανατομικά

Διαβάστε περισσότερα

Συγγενείς ανωμαλίες κρανιοπροσωπικής. A. Κοτσίνας Επικ. Καθηγητής

Συγγενείς ανωμαλίες κρανιοπροσωπικής. A. Κοτσίνας Επικ. Καθηγητής Συγγενείς ανωμαλίες κρανιοπροσωπικής ανάπτυξης A. Κοτσίνας Επικ. Καθηγητής Φαρυγγικά τόξα Εμφανίζονται με κρανιοουραία αλληλουχία πέντε ζεύγη το πρώτο ζεύγος -την 22η ημέρα το δεύτερο και τρίτο ζεύγος

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνευστικό Σύστημα. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon

Αναπνευστικό Σύστημα. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon Αναπνευστικό Σύστημα Ioannis Lazarettos MD PhD Αναπνευστικό Σύστημα Το αναπνευστικό σύστημα εξυπηρετεί τη λειτουργία της αναπνοής, δηλαδή της ανταλλαγής αερίων στον οργανισμό 2 Όργανα Αναπνευστικού Λάρυγγας

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα

Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα Εισαγωγή Τρίδυµο Νεύρο (V) Πυρήνες του Τριδύµου Νεύρου Οφθαλµικό Νεύρο (V 1 ) Άνω Γναθικό Νεύρο (V 2 ) Κάτω Γναθικό Νεύρο (V 3 ) Γάγγλια του Τριδύµου Νεύρου Προσωπικό Νεύρο (VΙΙ)

Διαβάστε περισσότερα

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Τα συστήματα του ανθρώπινου σώματος Αναπνευστικό σύστημα (αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 ο ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΙ 1

Κεφάλαιο 6 ο ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΙ 1 Κεφάλαιο 6 ο ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΙ 1 Το αναπνευστικό σύστημα Εξυπηρετεί την ανταλλαγή αερίων πνευμονική αναπνοή Την πρόσληψη οξυγόνου από την ατμόσφαιρα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΩ ΑΕΡΟΦΟΡΟΣ ΟΔΟΣ ρίνα φάρυγγας στοματική κοιλότητα ΚΑΤΩ ΑΕΡΟΦΟΡΟΣ ΟΔΟΣ λάρυγγας τραχεία 2 βρόγχοι πνεύμονες ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μύες του πυελικού τοιχώματος

Μύες του πυελικού τοιχώματος Μύες Πυέλου Μύες του πυελικού τοιχώματος Συμβάλλουν στο σχηματισμό των εσωτερικών πλάγιων τοιχωμάτων της πυελικής κοιλότητας. Εκφύονται μέσα από τη πυελική κοιλότητα αλλά καταφύονται έξω από αυτήν (μηριαίο).

Διαβάστε περισσότερα

8 οστά εγκεφαλικού κρανίου 1 Μετωπιαίο 2 βρεγματικά 2 κροταφικά. 1 ηθμοειδές 1 ινιακό

8 οστά εγκεφαλικού κρανίου 1 Μετωπιαίο 2 βρεγματικά 2 κροταφικά. 1 ηθμοειδές 1 ινιακό 8 οστά εγκεφαλικού κρανίου 1 Μετωπιαίο 2 βρεγματικά 2 κροταφικά 1 σφηνοειδές 1 ηθμοειδές 1 ινιακό Κάτω γνάθος 1 ύνιδα 1 Άνω γνάθοι 2 Ζυγωματικά οστά 2 Ρινικά οστά 2 ακρυικά οστά 2 Υπερώια οστά 2 Κάτω ρινικές

Διαβάστε περισσότερα

Το όργανο της ακοής και της ισορροπίας.

Το όργανο της ακοής και της ισορροπίας. Σημειώσεις Προβολής: 1. Στις διαφάνειες, όπου υπάρχουν υπογραμμισμένες λέξεις (υπερσύνδεση), σημαίνει ότι, πατώντας την λέξη, πηγαίνεις σε άλλη, κρυφή σελίδα. Για να επιστρέψεις στην προηγούμενη πατάς

Διαβάστε περισσότερα

Τράχηλος. Ι. Γενικά. οισοφάγο τραχεία θυρεοειδής αδένας παραθυρεοειδής αδένες

Τράχηλος. Ι. Γενικά. οισοφάγο τραχεία θυρεοειδής αδένας παραθυρεοειδής αδένες Τράχηλος Ι. Γενικά Α. Ο τράχηλος περιλαµβάνει πολλά & σηµαντικά µορφώµατα (όπως αγγεία, νεύρα, κλπ) που συνδέουν την κεφαλή µε τον κορµό & άνω άκρο τις καρωτίδες αρτηρίες τις σφαγίτιδες φλέβες τα πνευµονογαστρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ - ΣΥΝΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ

ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ - ΣΥΝΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ - ΣΥΝΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ Ι. ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ Α. Οστά = στερεά µορφή συνδετικού ιστού 1. αποτελούν τον κύριο στηρικτικό ιστό του σώµατος 2. το σκελετικό σύστηµα περιλαµβάνει 205 οστά Β. Το σκελετικό σύστηµα

Διαβάστε περισσότερα

Μυς κεφαλής - τραχήλου άνω άκρου

Μυς κεφαλής - τραχήλου άνω άκρου Μυς κεφαλής - τραχήλου άνω άκρου Μύες του προσώπου. Λέγονται και «μιμικοί». Κινητική νεύρωση Προσωπικό νεύρο -VII Αισθητική νεύρωση τρίδυμο νεύρο -V Α) Κογχική ομάδα 1. Σφιγκτήρας των βλεφάρων 2. Επισκύνιος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΛΑΧΝΙΚΟ ΚΡΑΝΙΟ ΜΕΤΩΠΙΑΙΟΣ ΚΟΛΠΟΣ ΚΟΓΧΟΣ ΑΝΩ ΟΦΘΑΛΜΙΚΗ ΣΧΙΣΜΗ ΙΓΜΟΡΙΟ ΑΝΤΡΟ ΗΘΜΟΕΙΔΕΙΣ ΚΑΤΩ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΓΧΗ. ΜΑΣΤΟΕΙΔΕΙς ΚΥΨΕΛΕΣ ΣΚΛΗΡΑ ΥΠΕΡΩΑ ΓΝΑΘΟΣ

ΣΠΛΑΧΝΙΚΟ ΚΡΑΝΙΟ ΜΕΤΩΠΙΑΙΟΣ ΚΟΛΠΟΣ ΚΟΓΧΟΣ ΑΝΩ ΟΦΘΑΛΜΙΚΗ ΣΧΙΣΜΗ ΙΓΜΟΡΙΟ ΑΝΤΡΟ ΗΘΜΟΕΙΔΕΙΣ ΚΑΤΩ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΓΧΗ. ΜΑΣΤΟΕΙΔΕΙς ΚΥΨΕΛΕΣ ΣΚΛΗΡΑ ΥΠΕΡΩΑ ΓΝΑΘΟΣ 1 ΣΠΛΑΧΝΙΚΟ ΚΡΑΝΙΟ ΜΕΤΩΠΙΑΙΟΣ ΚΟΛΠΟΣ ΚΟΓΧΟΣ ΑΝΩ ΟΦΘΑΛΜΙΚΗ ΣΧΙΣΜΗ ΗΘΜΟΕΙΔΕΙΣ ΙΓΜΟΡΙΟ ΑΝΤΡΟ ΜΑΣΤΟΕΙΔΕΙς ΚΥΨΕΛΕΣ ΚΑΤΩ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΓΧΗ ΣΚΛΗΡΑ ΥΠΕΡΩΑ ΓΝΑΘΟΣ 2 ΠΛΑΓΙΑ ΛΗΨΗ ΜΕΤΩΠΙΑΙΟΣ ΚΟΛΠΟΣ ΠΡΟΣΘΙΕΣ & ΟΠΙΣΘΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητήρια όργανα. Μιχάλης Ζωγραφάκης Σφακιανάκης Καθηγητής Εφαρμογών Νοσηλευτικής ΤΕΙ Κρήτης

Αισθητήρια όργανα. Μιχάλης Ζωγραφάκης Σφακιανάκης Καθηγητής Εφαρμογών Νοσηλευτικής ΤΕΙ Κρήτης Αισθητήρια όργανα Μιχάλης Ζωγραφάκης Σφακιανάκης Καθηγητής Εφαρμογών Νοσηλευτικής ΤΕΙ Κρήτης Αισθητήρια όργανα Δέρμα Γλώσσα Μύτη Μάτι Αυτί Δέρμα Μελανοκύτταρα χόριο Σμηγματογόνοι αδένες Ορθωτήρας μυς των

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α Μύες: 1. Της Κεφαλής, 2. του Τραχήλου, 3. του Θώρακα, 4. της Κοιλίας.

ΜΕΡΟΣ Α Μύες: 1. Της Κεφαλής, 2. του Τραχήλου, 3. του Θώρακα, 4. της Κοιλίας. ΜΕΡΟΣ Α Μύες: 1. Της Κεφαλής, 2. του Τραχήλου, 3. του Θώρακα, 4. της Κοιλίας. 01/37 Σκελετικός Μύς: Το ένα άκρο, προσφύεται στο οστό που ο µυς αυτός κινεί, η κατάφυση, ενώ το άλλο, προσφύεται στο οστό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑ ΚΕΦΑΛΗΣ -ΤΡΑΧΗΛΟΥ

ΑΓΓΕΙΑ ΚΕΦΑΛΗΣ -ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΑΓΓΕΙΑ ΚΕΦΑΛΗΣ -ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΦΩΤΗΣ Χ. ΤΖΕΡΜΠΟΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Στόχοι του μαθήματος Αντίληψη της προέλευσης των αρτηριών της κεφαλής και του τραχήλου.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ - ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Ι. ΦΕΖΟΥΛΙΔΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ Απλή Ακτινογραφία Αξονική Τοµογραφία Βρεγµατικό

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικά Αισθητήρια Όργανα

Ειδικά Αισθητήρια Όργανα Ειδικά Αισθητήρια Όργανα Ους Σοφία Χαβάκη Λέκτορας Εργαστήριο Ιστολογίας-Εμβρυολογίας ΤΟ ΟΥΣ Έξω Μέσο Έσω ΕΞΩ ΟΥΣ Πτερύγιο: τριχοφόρο δέρμα + ελαστικός χόνδρος Έξω ακουστικός πόρος: τριχοφόρο δέρμα με

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητήρια όργανα Αισθήσεις

Αισθητήρια όργανα Αισθήσεις Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 10 Αισθητήρια όργανα Αισθήσεις Ειδικές Αισθήσεις Όραση Ακοή Δομή του οφθαλμικού βολβού Οφθαλμικός βολβός Σκληρός χιτώνας Χοριοειδής χιτώνας Αμφιβληστροειδής χιτώνας Μ.Ντάνος Σκληρός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΟΛΟΓΙΑ. 1. Σκελετικοί µύες

ΜΥΟΛΟΓΙΑ. 1. Σκελετικοί µύες ΜΥΟΛΟΓΙΑ Μυϊκός ιστός και Μυϊκό σύστηµα Ι. Γενικά Α. Μύες = όργανα µαλακά συσταλτά 1. οι συσπάσεις των µυϊκών ινών κινούν τα µέρη του σώµατος 2. προσδίδει το σχήµα του σώµατος 3. τρία είδη µυών α. Σκελετικοί

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Επικοινωνίας οφειλόμενες στην παθολογίας του Λάρυγγα και της Φώνησης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Διαταραχές Επικοινωνίας οφειλόμενες στην παθολογίας του Λάρυγγα και της Φώνησης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Διαταραχές Επικοινωνίας οφειλόμενες στην παθολογίας του Λάρυγγα και της Φώνησης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Εποπτεύων καθηγητής: κ. Πέσχος Δημήτριος Σπουδάστριες: Δημοσθένους Ανδρονίκη (Α.Μ. 13052) Σάββα Στέλλα (Α.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

Μυολογία κεφαλής και τραχήλου

Μυολογία κεφαλής και τραχήλου ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗΣ Μυολογία κεφαλής και τραχήλου Δρ. Νάντια Θεολόγη-Λυγιδάκη Στοματικός και Γναθοπροσωπικός Χειρουργός Ειδική Επιστήμων, Συνεργάτης Κλινικής ΣΓΠΧ Οι μύες Είναι τα όργανα που με την σύσπασή

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Εισαγωγή Σχηµατισµός Κλάδοι του Οσφυϊκού Πλέγµατος Μηριαίο Νεύρο (Ο2-Ο4) Εισαγωγή Η κινητικότητα και η γενική αισθητικότητα του κάτω άκρου εξυπηρετούνται από τους τελικούς κλάδους

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Λογοθεραπείας

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Λογοθεραπείας Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Λογοθεραπείας ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: «Αποκατάσταση ιαταραχών Επικοινωνίας και Κατάποσης σε Ενήλικες με Τραχειοστομία» Σπουδαστής: Μπάρδης Παναγιώτης Α.Μ. : 10522

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Θωρακικό τοίχωμα Κ. Αλπαντάκη Θώρακας Γενική επισκόπηση Σχετικοί όροι Θώρακας Θωρακικός κλωβός Θωρακικό τοίχωμα Θωρακική κοιλότητα Σχετικοί όροι Θώρακας Περιοχή του σώματος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΑ & ΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΟΣΤΑ & ΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΟΣΤΑ & ΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Τα οστά είναι μία στερεά μορφή του συνδετικού ιστού. Σχηματίζουν το μεγαλύτερο μέρος του σκελετού και είναι ο κύριος στηρικτικός ιστός του σώματος. ΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΚΕΛΕΤΟΣ ΚΟΡΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΣΤΑ (ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ ΙΕΡΟ) ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ Μεγαλύτεροι σε μέγεθος και όγκο, με κοντούς και παχείς αυχένες, ευρύτερες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΚΕΛΕΤΟΣ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ

Ο ΣΚΕΛΕΤΟΣ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Ο ΣΚΕΛΕΤΟΣ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Αυχενικοί σπόνδυλοι 7 Θωρακικοί σπόνδυλοι 12 Οσφυϊκοί σπόνδυλοι 5 Ιερό οστό 5 συνοστεομένοι σπόνδυλοι Κόκκυγας Φυσιολογικά Κυρτώματα Σ.Σ. Η σπονδυλική στήλη δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εγκεφαλικές συζυγίες. Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος

Εγκεφαλικές συζυγίες. Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος Εγκεφαλικές συζυγίες Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος ΙΙ. Οπτικό νεύρο οπτική οξύτητα (φώς, αντικείμενα, ειδικοί πίνακες) ΔΔ Διαθλαστικές ανωμαλίες Ελάττωση της διαφάνειας των διαθλαστικών μέσων Βλάβη

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Πατεράκης - Φυσικοθεραπευτής

Στέφανος Πατεράκης - Φυσικοθεραπευτής ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΑ Ορισμός : Είναι η επιστήμη που μελετά την ανθρώπινη κίνηση. Χρησιμοποιεί γνώσεις από τη μηχανική της φυσικής, την ανατομία και τη φυσιολογία. Η Βαρύτητα Έλκει όλα τα σώματα προς το έδαφος.

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ Αποτελεί τον μυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορμού με κύριο οστικό στοιχείο τους σπονδύλους και την παράλληλη συμβολή

Διαβάστε περισσότερα

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Ι. Γενικά Α. 3εις σηµαντικές ζώνες των κάτω άκρων 1. Μηριαίο τρίγωνο 2. Ο πόρος των προσαγωγών 3. Ο ιγνυακός βόθρος Β. Μηριαίο οστό 1. Είναι το επιµηκέστερο, το ισχυρότερο

Διαβάστε περισσότερα

Είναι η σύνδεση δύο ή περισσότερων οστών με τη συμμετοχή ενός μαλακότερου ιστού

Είναι η σύνδεση δύο ή περισσότερων οστών με τη συμμετοχή ενός μαλακότερου ιστού Αρθρώσεις Είναι η σύνδεση δύο ή περισσότερων οστών με τη συμμετοχή ενός μαλακότερου ιστού Ανάλογα με το είδος αυτού του ιστού και τον τρόπο συμμετοχής του, καθορίζεται η κινητικότητα των οστών που συνδέονται.

Διαβάστε περισσότερα

Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη

Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη Από το βιβλίο του Δρ. Πέτρου Α. Πουλμέντη Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στη βιολογική μηχανική Κεφάλαιο 2 Εκβιομηχανική των οστών Οι διαφάνειες που ακολουθούν Η ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Για να περιγράψουμε τα

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ποιά είναι η ανατομική κατασκευή του ώμου; Η άρθρωση του ώμου σχηματίζεται από την σύνδεση τριών οστών: του βραχιονίου, της ωμοπλάτης και της κλείδας.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΡΟΠΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΠΤΩΜΑΤΟΣ Άσκηση 1 η 1. Εκδορά τραχήλου 2. Περιτονίες του τραχήλου 3. Έξω σφαγίτιδα φλέβα 4. Δερµατικοί κλάδοι αυχενικοί πλέγµατος 1. Εκδορά θώρακα 2. Θωρακοδελτοειδές

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΦΩΝΗΣ

Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΦΩΝΗΣ Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΦΩΝΗΣ ΝΤΟΚΟΥ ΓΛΥΚΕΡΙΑ: Α.Μ 566 ΕΠΟΠΤΡΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Dr ΖΙΑΒΡΑ ΝΑΥΣΙΚΑ ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 .στους γονείς

Διαβάστε περισσότερα

Τράχηλος ΙΙ. E Johnson Αν. Καθηγήτρια Εργαστήριο Ανατοµίας Ε. Τζόνσον, Αν. Καθηγήτρια

Τράχηλος ΙΙ. E Johnson Αν. Καθηγήτρια Εργαστήριο Ανατοµίας Ε. Τζόνσον, Αν. Καθηγήτρια Τράχηλος ΙΙ E Johnson Αν. Καθηγήτρια Εργαστήριο Ανατοµίας Όρια του πρόσθιου τραχηλικού τριγωνου Κάτω χείλος της κάτω γνάθου Πρόσθια µέση γραµµή του τραχήλου Στερνοκλειδοµαστοειδής Υπογενείδιο τρίγωνο Υοειδές

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σκελετός της Πυέλου

Ο Σκελετός της Πυέλου Ο Σκελετός της Πυέλου E Johnson Αν. Καθηγήτρια Εργαστήριο Ανατοµίας Η Πύελος το κατώτερο σηµείο του κορµού προς τα κάτω συνέχεια της κοιλιάς η πυελική κοιλότητα = κατώτερο τµήµα της κοιλιακής χώρας εντοπίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ B ΟΙ ΜΗΝΙΓΓΕΣ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ B ΟΙ ΜΗΝΙΓΓΕΣ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ B ΟΙ ΜΗΝΙΓΓΕΣ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΟΙ ΜΗΝΙΓΓΕΣ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Ο Εγκέφαλος και ο Νωτιαίος Μυελός περιβάλλονται από (3) τρεις υμένες, τις μήνιγγες : 1. Τη σκληρά μήνιγγα 2. Την αραχνοειδή μήνιγγα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Ο εγκέφαλος αρδεύεται από : 1. Τις δύο έσω καρωτίδες και τους κλάδους τους 2. Τις δύο σπονδυλικές αρτηρίες και τους κλάδους τους Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Υπερ- και Υπολειτουργικές διαταραχές του λάρυγγα

Υπερ- και Υπολειτουργικές διαταραχές του λάρυγγα Υπερ- και Υπολειτουργικές διαταραχές του λάρυγγα Δρ. Κων. Λαμπρόπουλος Χειρουργός ΩΡΛ Φωνίατρος Επιστημονικός Υπεύθυνος Κέντρου Φωνιατρικής & Εφαρμοσμένης Λαρυγγολογίας Ιπποκράτειο 26/06/2015 Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι Μάθημα 1ο ΘΩΡΑΚΑΣ ΚΟΙΛΙΑ ΠΥΕΛΟΣ-ΠΕΡΙΝΕΟ ΡΑΧΗ Ροβίθης Μιχαήλ 500 Π.Χ Εισαγωγή στην Ανατομία 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης Ανά----- τομή Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

Η Λευκή Ουσία του Νωτιαίου Μυελού

Η Λευκή Ουσία του Νωτιαίου Μυελού Η Λευκή Ουσία του Νωτιαίου Μυελού λκλλκλκλλκκκκ Εισαγωγή Ανιόντα Δεµάτια του Νωτιαίου Μυελού Ανιόντα Δεµάτια της Πρόσθιας Δέσµης Ανιόντα Δεµάτια της Πλάγιας Δέσµης Ανιόντα Δεµάτια της Οπίσθιας Δέσµης Κατιόντα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΏΣΕΙΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ Το Μυοσκελετικό Σύστηµα Δρ. Ε. Τζόνσον Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αθήνα 2012 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Α. Τα µέρη και

Διαβάστε περισσότερα

5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. H άρθρωση του ώμου

5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. H άρθρωση του ώμου 5 ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ 2013-2014 ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ H άρθρωση του ώμου Μαθητής Μ. Γεώργιος Ανατομία ώμου Τα κύρια οστά του ώμου είναι το βραχιόνιο και η ωμοπλάτη.η αρθρική κοιλότητα προστατεύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ. 3. Μύες (ανάλογα µε την εµβρυολογική προέλευση και την νεύρωσή τους διαχωρίζονται σε: α. Εξωγενείς (ετερόχθονες) β. Ενδογενείς (αυτόχθονες)

ΡΑΧΗ. 3. Μύες (ανάλογα µε την εµβρυολογική προέλευση και την νεύρωσή τους διαχωρίζονται σε: α. Εξωγενείς (ετερόχθονες) β. Ενδογενείς (αυτόχθονες) ΡΑΧΗ Ι. Γενικά Α. Η ράχη αποτελείται από την οπίσθια επιφάνεια του σώµατος 1. Αποτελεί µυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορµού 2. Οστικά στοιχεία α. Σπόνδυλοι β. Κεντρικά τµήµατα των πλευρών γ. Άνω επιφάνειες

Διαβάστε περισσότερα

Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική

Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική Μύες Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική κινητικότητα, την σπλαχνική κινητικότητα και τη κυκλοφορία

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία Θέμα: «Ο ρόλος του λογοθεραπευτή στην αποκατάσταση των διαταραχών φώνησης»

Πτυχιακή Εργασία Θέμα: «Ο ρόλος του λογοθεραπευτή στην αποκατάσταση των διαταραχών φώνησης» ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Θέμα: «Ο ρόλος του λογοθεραπευτή στην αποκατάσταση των διαταραχών φώνησης» ΤΟΠΑΛΙΔΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ, Α.Μ.: 15835 Επιβλέπουσα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΣΟΠΛΕΥΡΙΑ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ Σχηματίζονται μεταξύ παρακείμενων πλευρών και καταλαμβάνονται από τους μεσοπλεύριους μύες. Έσω θωρακική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 6ο ΜΕΡΟΣ Β ΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΑ

ΜΑΘΗΜΑ 6ο ΜΕΡΟΣ Β ΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΑ ΜΑΘΗΜΑ 6ο ΜΕΡΟΣ Β ΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΑ ΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΑ Τα εγκεφαλικά ημισφαίρια διακρίνονται σε δεξιό και αριστερό Διαχωρίζονται μεταξύ τους με μια βαθιά σχισμή, την επιμήκη σχισμή Εντός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΤΗΣ ΦΩΝΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΠΑΡΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΦΩΝΗΤΙΚΩΝ ΧΟΡΔΩΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΤΗΣ ΦΩΝΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΠΑΡΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΦΩΝΗΤΙΚΩΝ ΧΟΡΔΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ- ΤΟΜΕΑΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΙΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ Β ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΩΤΟΡΙΝΟΛΑΡΥΓΓΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ ΠΑΝΕΠ.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλή Ι. Ι. Το Κρανίο

Κεφαλή Ι. Ι. Το Κρανίο Κεφαλή Ι Ι. Το Κρανίο Α. Εισαγωγή Το Κεντρικό Νευρικό Σύστηµα υποστηρίζεται και προστατεύεται από οστά (το κρανίο και τη σπονδυλική στήλη) και ένα µεµβρανώδες περίβληµα (τις µήνιγγες του εγκεφάλου και

Διαβάστε περισσότερα

Βουβωνική Χώρα. Ι. Βουβωνικός Χώρα

Βουβωνική Χώρα. Ι. Βουβωνικός Χώρα Βουβωνική Χώρα Ι. Βουβωνικός Χώρα Α. Βουβωνικός Σύνδεσµος (του Poupart) Δεν είναι πραγµατικός σύνδεσµος Είναι η αναδίπλωση προς τα έσω του ελευθέρου κάτω χείλους του έξω λοξού µυός από την εκφυσή του από

Διαβάστε περισσότερα

Aνασκόπηση. Ανατομία των μυών και των νεύρων του προσώπου. Anatomy of Facial Muscles and Nerves ΕΙΣΑΓΩΓH ΙΣΤΟΡΙΚH ΑΝΑΔΡΟΜH. Σκανδαλάκης Π.

Aνασκόπηση. Ανατομία των μυών και των νεύρων του προσώπου. Anatomy of Facial Muscles and Nerves ΕΙΣΑΓΩΓH ΙΣΤΟΡΙΚH ΑΝΑΔΡΟΜH. Σκανδαλάκης Π. Ανατομία των μυών και των νεύρων του προσώπου Aνασκόπηση Σκανδαλάκης Π. Καθηγητής & Διευθυντής Ανατομίας και Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Anatomy of Facial Muscles and Nerves Skandalakis P. ΕΙΣΑΓΩΓH

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ 1-7-8

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ 1-7-8 ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ 1-7-8 Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 1. Στον ανθρώπινο οργανισµό a) όλα τα κύτταρα έχουν το ίδιο σχήµα και την ίδια λειτουργία b) υπάρχουν κύτταρα µε το ίδιο σχήµα και την ίδια λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής. Λειτουργική ανατομική των κάτω άκρων - Ισχίο

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής. Λειτουργική ανατομική των κάτω άκρων - Ισχίο ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής Λειτουργική ανατομική των κάτω άκρων - Ισχίο Ανώνυμα οστά (συνένωση των λαγόνιο, ισχιακού και του ηβικού οστού) Ιερό οστό Άνω λαγόνια άκανθα Κάτω λαγόνια

Διαβάστε περισσότερα

Ιερό Πλέγµα και Νεύρα λκλλκλκλλκκκκ

Ιερό Πλέγµα και Νεύρα λκλλκλκλλκκκκ Ιερό Πλέγµα και Νεύρα λκλλκλκλλκκκκ Εισαγωγή Σχηµατισµός Παράπλευροι Κλάδοι του Ιερού Πλέγµατος Μυϊκοί Παράπλευροι Κλάδοι Δερµατικοί Παράπλευροι Κλάδοι Σπλαγχνικοί Παράπλευροι Κλάδοι Τελικοί Κλάδοι του

Διαβάστε περισσότερα

Το Παρασυµπαθητικό Νευρικό Σύστηµα λκλλκλκλλκκκκ

Το Παρασυµπαθητικό Νευρικό Σύστηµα λκλλκλκλλκκκκ Το Παρασυµπαθητικό Νευρικό Σύστηµα λκλλκλκλλκκκκ Εισαγωγή Παρασυµπαθητική Φυγόκεντρος Οδός Κεντρική Μοίρα (Εγκεφαλικό Σκέλος) Ιερή Μοίρα (Ιερό Σκέλος) Προγαγγλιακές Ίνες Τα Παρασυµπαθητικά Γάγγλια και

Διαβάστε περισσότερα

Μύες Θώρακα - Κορμού

Μύες Θώρακα - Κορμού Μύες Θώρακα - Κορμού Μύες μαστικής περιοχής Μύες πρόσθιου θωρακικού τοιχώματος Μύες κοιλιακού τοιχώματος Μύες ράχης Μύες οπίσθιου κοιλιακού τοιχώματος 1 2 3 1 Μείζων θωρακικός 1 Ελάσσων θωρακικός 2 3Υποκλείδιος

Διαβάστε περισσότερα

Κάτω Άκρο. 1. Κνήµη. Β. Διαµερίσµατα της Κνήµης

Κάτω Άκρο. 1. Κνήµη. Β. Διαµερίσµατα της Κνήµης Κάτω Άκρο Κνήµη ΙV. Κνήµη Α. Οστά Η κνήµη & η περόνη είναι τα οστά της κνήµης. Τα σώµατα τους συνδέονται µε ένα µεσόστεο υµένα που αποτελείται από ισχυρές λοξές ίνες. 1. Κνήµη Το δεύτερο µεγαλύτερο οστό

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 ο ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ Κ. ΣΗΦΑΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ 1

Κεφάλαιο 5 ο ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ Κ. ΣΗΦΑΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ 1 Κεφάλαιο 5 ο ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΑΡΙΑ Κ. ΣΗΦΑΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ 1 Το πεπτικό σύστημα αποτελείται Από όργανα (Γαστρεντερικός σωλήνας) Αρχίζει από το σώμα και καταλήγει στον πρωκτό Χωρίζεται σε: Στοματική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 7ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 7ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ 7ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΩΝ Η ΛΕΥΚΗ ΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΗΜΙΣΦΑΙΡΙΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Η λευκή ουσία συντίθεται από εμύελες νευρικές ίνες διαφόρων διαμέτρων και νευρογλοία Οι νευρικές ίνες κατατάσσονται

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος

Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος Ι. Γενικά Α. Η κοιλία είναι το τµήµα του κόρµου που βρίσκεται µεταξύ του θώρακα (διάφραγµα) προς τα πάνω και της πυέλου (είσοδο της µικρής πυέλου) προς τα κάτω. Η πύελος

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη της φαρυγγικής συσκευής

Ανάπτυξη της φαρυγγικής συσκευής Ανάπτυξη της φαρυγγικής συσκευής Μ. Κουλούκουσα Αν. Καθηγήτρια http://emed.med.uoa.gr/eclass Η κεφαλή και ο τράχηλος Το παραξονικό μεσόδερμα το πλάγιο πέταλο του μεσοδέρματος η νευρική ακρολοφία μεσέγχυμα

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητήρια Όργανα. λκλλκλκλλκκκκ. Εισαγωγή. Ο Οφθαλµός Οφθαλµικός Βολβός Τοιχώµατα του Βολβού Οι Μύες του ΟΦθαλµού Οσφρητικές Φλοιός

Αισθητήρια Όργανα. λκλλκλκλλκκκκ. Εισαγωγή. Ο Οφθαλµός Οφθαλµικός Βολβός Τοιχώµατα του Βολβού Οι Μύες του ΟΦθαλµού Οσφρητικές Φλοιός Αισθητήρια Όργανα λκλλκλκλλκκκκ Εισαγωγή Ο Οφθαλµός Οφθαλµικός Βολβός Τοιχώµατα του Βολβού Οι Μύες του ΟΦθαλµού Οσφρητικές Φλοιός Το Αυτί (Ους) Το Έξω Ους Το Μέσο Ους Το Έσω Ους - Λαβύρινθος Εισαγωγή Τα

Διαβάστε περισσότερα

Καλοήθεις Καταστάσεις Φωνητικών Χορδών

Καλοήθεις Καταστάσεις Φωνητικών Χορδών Καλοήθεις Καταστάσεις Φωνητικών Χορδών Oξύ τραύμα ή χρόνιος ερεθισμός προκαλεί αλλαγές στον βλεννογόνο των φωνητικών χορδών που μπορεί να οδηγήσει σε πολύποδες, όζους, κοκκιώματα ή κύστες. Ο ασθενής παραπονιέται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΟΥΣ Έξω Μέσο Έσω

ΤΟ ΟΥΣ Έξω Μέσο Έσω Ειδικά Αισθητήρια Όργανα Ους Σοφία Χαβάκη Λέκτορας Εργαστήριο Ιστολογίας-Εµβρυολογίας ΤΟ ΟΥΣ Έξω Μέσο Έσω ΕΞΩ ΟΥΣ Πτερύγιο: τριχοφόρο δέρµα + ελαστικός χόνδρος Έξω ακουστικός πόρος: τριχοφόρο δέρµα µε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Μέρος Α Δρ. Ανδρέας Φλουρής Ερευνητής Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας Κέντρο Έρευνας, Τεχνολογίας και Ανάπτυξης Θεσσαλίας ΑΝΑΠΝΟΗ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ο όρος αναπνοήαναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΜΒΡΥΟΛΟΓΙΑΣ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν.

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΜΒΡΥΟΛΟΓΙΑΣ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗΣ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΜΒΡΥΟΛΟΓΙΑΣ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Βαράκης ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιολόγηση της κατάποσης στον ογκολογικό ασθενή ΚΥΝΗΓΟΥ ΜΑΡΙΑ ΚΟΥΤΣΙΜΑΝΗ ΘΕΑΝΩ

Η αξιολόγηση της κατάποσης στον ογκολογικό ασθενή ΚΥΝΗΓΟΥ ΜΑΡΙΑ ΚΟΥΤΣΙΜΑΝΗ ΘΕΑΝΩ Η αξιολόγηση της κατάποσης στον ογκολογικό ασθενή ΚΥΝΗΓΟΥ ΜΑΡΙΑ ΚΟΥΤΣΙΜΑΝΗ ΘΕΑΝΩ ΚΥΝΗΓΟΥ ΜΑΡΙΑ ΚΥΝΗΓΟΥ ΜΑΡΙΑ, MD, PhD, ΕΠΙΜΕΛ. Α «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟΥ» A.Ν.Θ. ΙΔΡΥΤΙΚΟ ΜΕΛΟΣ ΚΑΙ ΜΕΛΟΣ Δ.Σ. ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρωση του ισχίου Οι αρθρικές επιφάνειες που συντάσσουν την άρθρωση του ισχίου είναι η κοτύλη της λεκάνης και η κεφαλή του µηριαίου οστού.

Άρθρωση του ισχίου Οι αρθρικές επιφάνειες που συντάσσουν την άρθρωση του ισχίου είναι η κοτύλη της λεκάνης και η κεφαλή του µηριαίου οστού. Οστά Η πυελική ζώνη αποτελείται από την συνένωση των ανώνυµων οστών (συνένωση του λαγόνιου, του ισχιακού και του ηβικού οστού) µε το ιερό οστό (σταθερή σύνδεση µε την ΣΣ). Το οστό είναι ένα µακρύ οστό

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Πατεράκης (Φυσικ/τής)

Στέφανος Πατεράκης (Φυσικ/τής) ΜΥΣ Οι μύες είναι όργανα του ανθρωπίνου σώματος. Σχηματίζονται από μυϊκό ιστό. Μαζί με τους τένοντες συμβάλουν στην κίνηση των οστών. Είδη των μυών Ο μυς της καρδιάς, Οι λείοι, και Οι γραμμωτοί. Ο μυς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Σπουδάστριες: Δημοσθένους Ανδρονίκη Σάββα Στέλλα. Εποπτεύων Καθηγητής: κ. Πέσχος Δημήτριος

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Σπουδάστριες: Δημοσθένους Ανδρονίκη Σάββα Στέλλα. Εποπτεύων Καθηγητής: κ. Πέσχος Δημήτριος ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σπουδάστριες: Δημοσθένους Ανδρονίκη Σάββα Στέλλα Εποπτεύων Καθηγητής: κ. Πέσχος Δημήτριος Ο Λάρυγγας αποτελείται από : i. ένα χόνδρινο σκελετό ii. αρθρώσεις iii. μύες iv. συνδέσμους

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Πρόσθιο κοιλιακό τοίχωμα Κ. Αλπαντάκη Όρια της κοιλιάς Άνω: Πλευρικό τόξο 7-12 Ξιφοειδής απόφυση: επίπεδο 10ου πλευρικού χόνδρου = Ο3 Κάτω : Ηβικά οστά και λαγόνια ακρολοφία:

Διαβάστε περισσότερα

Οστεολογία Ι. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon

Οστεολογία Ι. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon Οστεολογία Ι Ioannis Lazarettos MD PhD Οστεολογία Οστά Τα οστά αποτελούνται από ένα οργανικό υπόστρωμα από ινώδη συνδετικό ιστό εμποτισμένο με μεταλλικά άλατα (σκληρότητα & ελαστικότητα) Δομή Συστατικά

Διαβάστε περισσότερα

Κινητικά Εγκεφαλικά Νεύρα

Κινητικά Εγκεφαλικά Νεύρα Εισαγωγή Κοινό Κινητικό Νεύρο (ΙΙΙ) Πυρήνες Τροχιλιακό Νεύρο (IV) Πυρήνας Απαγωγό Νεύρο (VΙ) Πυρήνας Παραπληρωµατικό Νεύρο (ΧΙ) Προµηκική (Εγκεφαλική) Μοίρα Νωτιαία Μοίρα Υπογλώσσιο Νεύρο (ΧΙΙ) Πυρήνας

Διαβάστε περισσότερα

Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία)

Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία) Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία) Τα νεογέννητα μωρά διαφέρουν από τους ενήλικες, ή ακόμα από τα μεγαλύτερα

Διαβάστε περισσότερα

2. Να ονομάσετε τους διαφορετικούς τύπους υποδοχέων που συναντάμε στο ανθρώπινο σώμα και να καταγράψετε τις αλλαγές που ανιχνεύουν:

2. Να ονομάσετε τους διαφορετικούς τύπους υποδοχέων που συναντάμε στο ανθρώπινο σώμα και να καταγράψετε τις αλλαγές που ανιχνεύουν: ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ 10 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ «ΑΙΣΘΗΤΗΡΙΑ ΟΡΓΑΝΑ-ΑΙΣΘΗΣΕΙΣ» ΜΕΡΟΣ Α: ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ ΑΙΣΘΗΣΕΙΣ 1. Τι είναι οι υποδοχείς και ποιος είναι ο ρόλος τους; 2. Να ονομάσετε τους διαφορετικούς τύπους υποδοχέων που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΑΝΣ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΝΕΥΡΑ (λείοι μύες, καρδιακός μυς, αδένες) (Σπλαχνικά Νεύρα)

Διαβάστε περισσότερα

Θοδωρής Μπεχλιβάνης Αναστασία Συμεωνίδου Κατερίνα Παπά

Θοδωρής Μπεχλιβάνης Αναστασία Συμεωνίδου Κατερίνα Παπά Θοδωρής Μπεχλιβάνης Αναστασία Συμεωνίδου Κατερίνα Παπά έχει σχήμα πεπλατυσμένης σφαίρας Η διάμετρος, στον ενήλικα, είναι περίπου 2,5 cm Αποτελείται από τρεις χιτώνες, το σκληρό, το χοριοειδή και τον αμφιβληστροειδή.

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση συμπτωμάτων vs. Αποκατάσταση της αιτίας του πόνου και της δυσλειτουργίας

Αντιμετώπιση συμπτωμάτων vs. Αποκατάσταση της αιτίας του πόνου και της δυσλειτουργίας ΚΛΙΝΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΣ Αντιμετώπιση συμπτωμάτων vs. Αποκατάσταση της αιτίας του πόνου και της δυσλειτουργίας Ο πατέρας της Οστεοπαθητικής Dr A. T. Still, διατύπωσε την άποψη στις αρχές του 20ου αιώνα ότι

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Τι είναι οι σύνδεσμοι και ο επιχείλιος χόνδρος στον ώμο; Η γληνοβραχιόνια άρθρωση του ώμου είναι μία σφαιροειδής ενάρθρωση που σχηματίζεται από την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11 Ο. Αισθήσεις και αισθητήρια όργανα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ι Β ΕΠΑ.Λ. ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11 Ο. Αισθήσεις και αισθητήρια όργανα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ι Β ΕΠΑ.Λ. ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11 Ο Αισθήσεις και αισθητήρια όργανα ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ι Β ΕΠΑ.Λ. ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ Αίσθηση Είναι το συνειδητό αποτέλεσμα ορισμένων νευρικών διαδικασιών που γίνονται στον εγκέφαλο Με τις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ

ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ ΤΟΜΕΑΣ ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ Β ΕΞΑΜΗΝΟ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ 2 ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ 3 4 5 ΒΑΣΗ ΚΡΑΝΙΟΥ 6 ΚΡΟΤΑΦΟΓΝΑΘΙΚΗ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ 7 ΠΑΡΑΡΡΙΝΙΟΙ ΚΟΛΠΟΙ 8 9 10 11 ΑΤΛΑΝΤΟΑΞΟΝΙΚΗ ΑΡΘΡΩΣΗ 12 13 14 15 ΑΡΘΡΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μυολογία ΙΙΙ. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon

Μυολογία ΙΙΙ. Ioannis Lazarettos. MD PhD Orthopaedic Surgeon Μυολογία ΙΙΙ Ioannis Lazarettos MD PhD Μυολογία 2 Μύες Κάτω Άκρου Μύες Πυέλου Έξω Έσω Μύες Μηρού Πρόσθιοι Μύες Έσω (Προσαγωγοί) Οπίσθιοι Μύες Μύες Κνήμης Πρόσθιοι Οπίσθιοι Έξω (Περονιαίοι) Μύες Άκρου Ποδός

Διαβάστε περισσότερα

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Γιατί μιλάμε για συζυγείς κινήσεις των οφθαλμών? Αν τα μάτια δεν παρουσίαζαν «συζυγή», δηλ. σύγχρονη κίνηση θα κινούνταν άσκοπα προς

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερική Κατασκευή των Εγκεφαλικών Ηµισφαιρίων

Εσωτερική Κατασκευή των Εγκεφαλικών Ηµισφαιρίων Εσωτερική Κατασκευή των Εγκεφαλικών Ηµισφαιρίων Διάµεσος Εγκέφαλος (Θάλαµος) Ελίζαµπεθ Τζόνσον Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Στο εσωτερικό των ηµισφαιρίων υπάρχου πλάγιες κοιλίες λευκή ουσία Βασικά

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόνοµο Νευρικό Σύστηµα. Ελίζαµπεθ Τζόνσον Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή

Αυτόνοµο Νευρικό Σύστηµα. Ελίζαµπεθ Τζόνσον Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Αυτόνοµο Νευρικό Σύστηµα Ελίζαµπεθ Τζόνσον Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή ΑΝΣ ρυθµίζει τη λειτουργία οργάνων & ιστών Συµβάλλει στην προσαρµογή λειτουργιών διατήρηση της οµοιστασίας σε συνεργασία µε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ I. Συνήθως περιλαµβάνουν 5 ερωτήσεις, κάποιες από τις οποίες. αφορούν το παρασκευασµένο πτώµα. Η επιτυχής αντιµετώπισή τους

ΑΝΑΤΟΜΙΑ I. Συνήθως περιλαµβάνουν 5 ερωτήσεις, κάποιες από τις οποίες. αφορούν το παρασκευασµένο πτώµα. Η επιτυχής αντιµετώπισή τους ΑΝΑΤΟΜΙΑ I ΠΤΩΜΑ: Συνήθως περιλαµβάνουν 5 ερωτήσεις, κάποιες από τις οποίες αφορούν το παρασκευασµένο πτώµα. Η επιτυχής αντιµετώπισή τους προσφέρει τη δυνατότητα, µετά από ερωτήσεις του κ. Παπαδόπουλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ΜΥΡΣΙΝΗ ΑΟΝΑ «Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ»

ΣΤΑΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ΜΥΡΣΙΝΗ ΑΟΝΑ «Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ» ΣΤΑΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ΜΥΡΣΙΝΗ ΑΟΝΑ «Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ» ΤΟ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟ ΕΜΠΡΟΣ ΤΟ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟ ΠΙΣΩ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑ Η πνευμονική αρτηρία (pulmonary trunk) εκφύεται από τον αρτηριακό κώνο της δεξιάς κοιλίας. Έχει κατεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Σπονδυλική Στήλη

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Σπονδυλική Στήλη Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Σπονδυλική Στήλη Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Μπενέκα Νατάσσα Αναπλ. Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ . Σπονδυλική στήλη-περιγραφή οστών θωρακικού κλωβού και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο. Συνδεσμολογία - Αρθρολογία ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ -

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο. Συνδεσμολογία - Αρθρολογία ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο Συνδεσμολογία - Αρθρολογία ΣΤ. ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ - ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ι Β ΕΠΑ.Λ. ΜΑΡΙΑ ΣΗΦΑΚΗ Άρθρωση Ονομάζεται η σύνδεση δύο ή περισσοτέρων οστών μεταξύ τους με την παρεμβολή ενός μαλακότερου ιστού Μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Ανατομική της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η ποδοκνημική άρθρωση είναι η άρθρωση που σχηματίζεται στη θέση σύνδεσης τριών οστών: του κάτω άκρου της περόνης προς τα έξω

Διαβάστε περισσότερα